# translation

lexentry: pol/goździk__rzeczownik__1
written_rep: goździk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karanfil
sense_list:
(botanika, botaniczny) Dianthus, roślina ozdobna o różnokolorowych kwiatach; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) wysuszony pąk kwiatowy drzewa goździkowego, służący jako przyprawa; | kwiat goździka (1.1)


lexentry: pol/gra_komputerowa__rzeczownik__1
written_rep: gra komputerowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bilgisayar oyunu
sense_list:
(informatyka, informatyczny) program komputerowy umożliwiający prowadzenie elektronicznej gry, w której gracz kontroluje obraz wyświetlany na ekranie;


lexentry: pol/gra_planszowa__rzeczownik__1
written_rep: gra planszowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: masa oyunu
sense_list:
rodzaj gry towarzyskiej, w której gracze rywalizują lub współpracują, wykonując ruchy po ustalonej planszy lub planszach, zgodnie z określonymi zasadami


lexentry: pol/grab__rzeczownik__1
written_rep: grab
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gürgen
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) drzewo lub krzew z rodziny Stylocerataceae o gładkiej, nieznacznie spękanej, popielatej korze; | drewno grabu (1.1)


lexentry: pol/grabie__rzeczownik__1
written_rep: grabie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tırmık
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) (ogrodnictwo, ogrodniczy) ręczne narzędzie rolnicze lub ogrodnicze (drewniane lub metalowe) służące do grabienia;


lexentry: pol/grad__rzeczownik__1
written_rep: grad
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dolu
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) opad atmosferyczny w postaci kulek lodu; | (przenośnie, przenośnia) wiele przedmiotów (także: słów, wyzwisk itp.) lecących w jakąś stronę


lexentry: pol/graf__rzeczownik__1
written_rep: graf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kont
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) osoba nosząca tytuł grafa (1.1) | (historia, historyczny, historycznie) tytuł szlachecki w dawnych Niemczech, Holandii, Belgii, Luksemburgu, Austrii, odpowiednik hrabiego;


lexentry: pol/graffiti__rzeczownik__1
written_rep: graffiti
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: grafiti
sense_list:
(sztuka) obrazy i rysunki artystyczne umieszczone w przestrzeni publicznej, najczęściej na murach, zwykle nielegalnie;


lexentry: pol/graficzny__przymiotnik__1
written_rep: graficzny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: grafik
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) pisemny, wyrażony na piśmie | (sztuka) dotyczący grafiki (sztuki) | wyrażony za pomocą rysunku, wykresu


lexentry: pol/grafit__rzeczownik__1
written_rep: grafit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: grafit
sense_list:
(mineralogia, mineralogiczny) odmiana alotropowa węgla, krucha, stalowoszara, dobrze przewodząca prąd elektryczny i ciepło, używana do wyrobu ołówków, smarów, elektrod itd. czy jako moderator w elektrowniach jądrowych;


lexentry: pol/grafologia__rzeczownik__1
written_rep: grafologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: grafoloji
sense_list:
badanie cech pisma odręcznego w celu ustalenia jego niepowtarzalnych cech, często po to by zweryfikować prawdziwość podpisu;


lexentry: pol/gram-siła__rzeczownik__1
written_rep: gram-siła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ge
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) (fizyka, fizyczny) (metrologia, metrologiczny) grawitacyjna jednostka siły odpowiadająca sile wywieranej przez masę o wartości jednego grama w polu grawitacyjnym na powierzchni Ziemi


lexentry: pol/gramofon__rzeczownik__1
written_rep: gramofon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gramofon
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie służące do odtwarzania dźwięku zapisanego na płytach gramofonowych;


lexentry: pol/granatowiec__rzeczownik__1
written_rep: granatowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nar
sense_list:
(botanika, botaniczny) Punica granatum L., drzewo lub krzew z rodziny krwawnicowatych o jadalnych owocach, rodzące granaty;


lexentry: pol/granatowy__przymiotnik__2
written_rep: granatowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 02
trans_list: karagök
sense_list:
mający kolor szóstego pasma tęczy, taki jak kolor bezchmurnego, nocnego nieba itp.; kolor ciemnoniebieski;


lexentry: pol/graniastosłup__rzeczownik__1
written_rep: graniastosłup
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: prizma
sense_list:
(geometria) wielościan, którego wszystkie wierzchołki są położone na dwóch równoległych płaszczyznach i którego wszystkie krawędzie leżące poza tymi podstawami są do siebie równoległe;


lexentry: pol/graniczyć__czasownik__1
written_rep: graniczyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: bitişik olmak
sense_list:
(w odniesieniu do uczuć, stanu fizycznego lub psychicznego) być bliskim, być podobnym, przypominać | mieć wspólną granicę, sąsiadować


lexentry: pol/granola__rzeczownik__1
written_rep: granola
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: granola
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) pieczone na chrupko płatki owsiane z dodatkiem suszonych owoców i orzechów, jadane z mlekiem lub jogurtem;


lexentry: pol/grant__rzeczownik__1
written_rep: grant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bahşetmek
sense_list:
dotacja, dofinansowanie do projektu naukowego, edukacyjnego itp., przyznawane w drodze konkursu, głosowania lub na mocy decyzji jakiegoś gremium


lexentry: pol/granulka__rzeczownik__1
written_rep: granulka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: granül
sense_list:
małe nieregularne ziarno w formie których sprzedaje się niektóre produkty jak leki czy artykuły chemiczne


lexentry: pol/grasica__rzeczownik__1
written_rep: grasica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: timüs | timus
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) gruczoł układu chłonnego znajdujący się tuż za mostkiem, szczególnie aktywny w okresie dorastania;


lexentry: pol/gratka__rzeczownik__1
written_rep: gratka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: devlet kuşu
sense_list:
(potocznie, potoczny) coś atrakcyjnego, cennego lub unikatowego, co sprawia przyjemność albo jest rzadkie


lexentry: pol/grać__czasownik__2
written_rep: grać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: çalmak
sense_list:
wydobywać dźwięki używając instrumentu muzycznego | być aktorem odtwarzającym jakąś postać w przedstawieniu lub filmie


lexentry: pol/grill__rzeczownik__1
written_rep: grill
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: barbekü
sense_list:
przyjęcie na świeżym powietrzu, podczas którego przygotowywane i spożywane są potrawy z grilla (1.1-2)


lexentry: pol/grill__rzeczownik__1
written_rep: grill
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ızgara
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) przenośny ruszt do pieczenia potraw | (środowiskowy) (motoryzacja) atrapa przednia pod maską


lexentry: pol/grobowiec__rzeczownik__1
written_rep: grobowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mezar
sense_list:
okazała budowla lub wydzielone, zazwyczaj ozdobione, miejsce w innej budowli, gdzie pochowany jest zmarły;


lexentry: pol/grochówka__rzeczownik__1
written_rep: grochówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bezelye çorbası
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) zupa gotowana na bazie grochu, w Polsce tradycyjnie gęsta, z żółtego grochu, na wywarze mięsnym, z ziemniakami, wędzonką i majerankiem;


lexentry: pol/gromada__rzeczownik__1
written_rep: gromada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anlaşmazlık
sense_list:
(biologia, biologiczny) kategoria systematyczna w botanice niższa rangą od królestwa, wyższa od klasy;


lexentry: pol/gromada__rzeczownik__1
written_rep: gromada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ilçe
sense_list:
(administracja) dawna jednostka podziału terytorialnego w Polsce i zaborze rosyjskim; potocznie również jej administracja;


lexentry: pol/gromada__rzeczownik__1
written_rep: gromada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: salkım
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) skupienie gwiazd różnego pochodzenia obserwowane na niewielkiej przestrzeni nieba;


lexentry: pol/grono__rzeczownik__1
written_rep: grono
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: salkım
sense_list:
(potocznie, potoczny) kilka, kilkanaście niedużych owoców na wspólnej szypułce | (botanika, botaniczny) typ kwiatostanu i owocostanu złożony z osi głównej i odchodzących od niej osi bocznych


lexentry: pol/groszek__rzeczownik__1
written_rep: groszek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bezelye
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) zielone nasiona grochu; także potrawa z tych nasion | (botanika, botaniczny) Lathyrus L., roślina o prostej lub pnącej się łodydze i kwiatach o różnych kolorach;


lexentry: pol/groteska__rzeczownik__1
written_rep: groteska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: acayip
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) utwór literacki, muzyczny lub plastyczny cechujący się silną deformacją i skarykaturyzowaniem świata przedstawionego, niejednolitością, absurdalnością, czy wreszcie mieszaniem fantastyki z rzeczywistością;


lexentry: pol/grubodziób__rzeczownik__1
written_rep: grubodziób
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kocabaş
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Coccothraustes coccothraustes, mały eurazjatycki ptak o masywnym dziobie zmieniającym kolor zależnie od pory roku;


lexentry: pol/gruczoł_mlekowy__rzeczownik__1
written_rep: gruczoł mlekowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: meme bezi
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) zazwyczaj parzyste gruczoły charakterystyczne dla gromady ssaków, wydzielające mleko, które jest pokarmem dla młodych;


lexentry: pol/gruczoł_opuszkowo-cewkowy__rzeczownik__1
written_rep: gruczoł opuszkowo-cewkowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Cowper bezleri
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) parzysty męski gruczoł zewnątrzwydzielniczy, położony w pobliżu cewki moczowej w kroczu, który produkuje śluzowatą wydzielinę nawilżającą cewkę moczową przed wytryskiem


lexentry: pol/grunt__rzeczownik__1
written_rep: grunt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: arazi
sense_list:
(budownictwo) substancja silnie wiążąca się z podłożem, pełniąca funkcję podkładu przy tynkowaniu, malowaniu, politurowaniu itp., a także w malarstwie, jako podkład pod malowidło; także wyschnięta warstwa tej substancji; | dno jakiegoś akwenu (rzeki, morza, stawu, strumienia)


lexentry: pol/grunt__rzeczownik__1
written_rep: grunt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yer
sense_list:
powierzchnia Ziemi lub innej planety, teren | obszar stanowiący czyjąś własność (najczęściej występujące w liczbie mnogiej) | warstwa gleby, która znajduje się przy powierzchni i można ją uprawiać


lexentry: pol/grupa__rzeczownik__1
written_rep: grupa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: grup
sense_list:
zbiór osób lub zwierząt (rzadziej: przedmiotów) znajdujących się blisko siebie | zbiór elementów (żywych lub martwych) o wspólnej cesze | (chemia, chemiczny) kolumna układu okresowego


lexentry: pol/grupa_funkcyjna__rzeczownik__1
written_rep: grupa funkcyjna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fonksiyonel grup
sense_list:
(chemia, chemiczny) ugrupowanie atomów występujące w cząsteczce związku organicznego, decydujące o podstawowych własnościach chemicznych związku;


lexentry: pol/grupa_hydroksylowa__rzeczownik__1
written_rep: grupa hydroksylowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hidroksil grubu
sense_list:
(chemia, chemiczny) jednowartościowa grupa funkcyjna składająca się z jednego atomu tlenu i jednego atomu wodoru;


lexentry: pol/grupa_karboksylowa__rzeczownik__1
written_rep: grupa karboksylowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karboksil
sense_list:
(chemia, chemiczny) jednowartościowa grupa funkcyjna, składająca się z jednego atomu węgla, dwóch atomów tlenu i jednego atomu wodoru;


lexentry: pol/grupa_karbonylowa__rzeczownik__1
written_rep: grupa karbonylowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karbonil
sense_list:
(chemia, chemiczny) grupa funkcyjna składająca się z jednego atomu węgla i jednego atomu tlenu połączonych wiązaniem podwójnym;


lexentry: pol/grupa_krwi__rzeczownik__1
written_rep: grupa krwi
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kan grubu
sense_list:
(biologia, biologiczny) (medycyna, medyczny) typ krwi ze względu na zestaw antygenów obecnych na powierzchni krwinek czerwonych


lexentry: pol/grupa_nominalna__rzeczownik__1
written_rep: grupa nominalna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ad öbeği
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) jednostka składniowa, której centralnym elementem jest rzeczownik lub zaimek rzeczowny


lexentry: pol/grusza__rzeczownik__1
written_rep: grusza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: armut
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Pyrus L., rodzaj drzewa owocowego z rodziny różowatych;


lexentry: pol/gryf__rzeczownik__2
written_rep: gryf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: bar
sense_list:
(sport, sportowy) metalowy pręt, który wraz z nakładanym nań obciążeniem służy do ćwiczeń fizycznych;


lexentry: pol/gryf__rzeczownik__2
written_rep: gryf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: boyun
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) część instrumentu muzycznego, na którym rozpięte są struny;


lexentry: pol/grynszpan__rzeczownik__1
written_rep: grynszpan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bakır pası
sense_list:
(chemia, chemiczny) związek chemiczny, zasadowa sól miedzi i kwasu octowego, powstająca w wyniku korozji; | niebieskozielony kolor grynszpanu (1.1)


lexentry: pol/grywać__czasownik__1
written_rep: grywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: oynamak
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) odtwarzać jakąś rolę co pewien czas | grać nieregularnie, od czasu do czasu


lexentry: pol/grzbiet__rzeczownik__1
written_rep: grzbiet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sırt
sense_list:
(potocznie, potoczny) plecy | (zoologia, zoologiczny) (anatomia, anatomiczny) część tułowia u zwierząt, przeciwna do strony brzusznej | górna lub tylna część podłużnej rzeczy


lexentry: pol/grzech__rzeczownik__1
written_rep: grzech
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: günah | vebal | yazık
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) celowe przekroczenie norm moralnych uznawanych w danej religii;


lexentry: pol/grzechotka__rzeczownik__1
written_rep: grzechotka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: çıngırak
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (potocznie, potoczny) instrument perkusyjny z pojemnikiem zawierającego małe przedmioty wydającymi dźwięki przy potrząsaniu | rodzaj zabawki dla niemowląt grzechoczącej przy potrząsaniu


lexentry: pol/grzechotnik__rzeczownik__1
written_rep: grzechotnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: çıngıraklı yılan
sense_list:
(herpetologia, herpetologiczny) wąż o długich zębach jadowych i z charakterystyczną grzechotką na końcu ogona;


lexentry: pol/grzeczny__przymiotnik__1
written_rep: grzeczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: kibar
sense_list:
o dziecku: taki, który jest posłuszny, spokojny, miły, dobry | taki, który jest dobrze wychowany, jest uprzejmy, układny; taki, który jest dowodem dobrego wychowania, uprzejmości


lexentry: pol/grzeszyć__czasownik__1
written_rep: grzeszyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: günah işlemek
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) popełniać grzech, łamać zasadę (najczęściej moralną) narzuconą przez dany system religijny


lexentry: pol/grzyb__rzeczownik__1
written_rep: grzyb
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mantar
sense_list:
owocnik grzyba (1.1) kapeluszowego, np. borowik, maślak, kurka, muchomor | (mikologia, mikologiczny) organizm cudzożywny plechowy; | (przenośnie, przenośnia) coś w kształcie grzyba (1.2), np. chmura po wybuchu


lexentry: pol/grzybnia__rzeczownik__1
written_rep: grzybnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: miselyum
sense_list:
(biologia, biologiczny) (mikologia, mikologiczny) forma plechy grzybów, stanowiąca wegetatywne ciało grzybów;


lexentry: pol/grzywa__rzeczownik__1
written_rep: grzywa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yele
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) dłuższa sierść niektórych zwierząt znajdująca się na tylnej części głowy lub szyi


lexentry: pol/grzywna__rzeczownik__1
written_rep: grzywna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: cerime
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (administracja) kara pieniężna nakładana przez organy sądowe lub administracyjne


lexentry: pol/grążyca__rzeczownik__1
written_rep: grążyca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: patka
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) kaczka nurkująca; kaczka, która podczas zdobywania pokarmu nurkuje na znaczną głębokość, do grupy grążyc należy w Polsce, między innymi kilka gatunków z rodzaju Aythya


lexentry: pol/gubernia__rzeczownik__1
written_rep: gubernia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: guberniya
sense_list:
(administracja) jednostka podziału administracyjnego wyższego szczebla w Rosji i krajach okupowanych;


lexentry: pol/gudźarati__rzeczownik__1
written_rep: gudźarati
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Güceratça
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) jeden z języków nowoindyjskich, którym posługuje się ponad 46 mln mówiących – głównie mieszkańców Indii, stanu Gudźarat;


lexentry: pol/gulenista__rzeczownik__1
written_rep: gulenista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Fethullahçı
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (społeczny) zwolennik lub członek ruchu opozycyjnego Fethullaha Gülena, tureckiego dysydenta


lexentry: pol/gumka__rzeczownik__1
written_rep: gumka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: silgi
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) (biurowość, biurowy) kawałek kauczuku służący do wycierania śladów ołówka i kredek z papieru;


lexentry: pol/gupik__rzeczownik__1
written_rep: gupik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lepistes
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Poecilia reticulata, gatunek południowoamerykańskiej ryby z rodziny piękniczkowatych;


lexentry: pol/guru__rzeczownik__1
written_rep: guru
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: guru
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) osoba uważana za niepodważalny autorytet w jakiejś określonej dziedzinie, w jakimś środowisku | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) osoba o wielkim autorytecie religijnym, przewodnik duchowy w hinduizmie, sikhizmie i niektórych odłamach buddyzmu;


lexentry: pol/guziec__rzeczownik__1
written_rep: guziec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: düğmeli domuz
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Phacochoerus F. Cuvier, przypominający świnię masywny ssak afrykański o długich kłach;


lexentry: pol/guzik__rzeczownik__1
written_rep: guzik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: düğme
sense_list:
(krawiectwo) element ubioru służący do zapinania np. płaszcza, swetra, spodni; | (potocznie, potoczny) włącznik, przycisk


lexentry: pol/gwara__rzeczownik__1
written_rep: gwara
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: argo
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) żargon określonego środowiska zawodowego lub społecznego;


lexentry: pol/gwarancja__rzeczownik__1
written_rep: gwarancja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: garanti
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (handel, handlowy) odpowiedzialność zaciągana przez osobę trzecią, zapewniająca wierzyciela o dotrzymaniu zobowiązania dłużnika wobec wierzyciela | (ekonomia, ekonomiczny) (handel, handlowy) zobowiązanie producenta lub sprzedawcy do bezpłatnej naprawy lub wymiany danego wyrobu (w razie pojawienia się w nim w określonym czasie jakichś wad); | poręczenie, rękojmia, zapewnienie o czymś


lexentry: pol/gwardia__rzeczownik__1
written_rep: gwardia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Muhafız birlikleri
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (historia, historyczny, historycznie) starożytna lub średniowieczna straż przyboczna panujących | (wojskowość, wojskowy) oddziały ochotnicze, zorganizowane na wzór wojska zawodowego | (wojskowość, wojskowy) wyborowe oddziały wojska


lexentry: pol/gwardian__rzeczownik__1
written_rep: gwardian
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gardiyan
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) przełożony niektórych męskich domów zakonnych;


lexentry: pol/gwasz__rzeczownik__1
written_rep: gwasz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: guvaş
sense_list:
(sztuka) kryjąca farba wodna z domieszką kredy, bieli cynkowej lub bieli ołowianej oraz gumą arabską jako spoiwem; | (sztuka) praca malarska w technice gwaszu (1.2) | (sztuka) technika malarska wykorzystująca gwasz (1.1)


lexentry: pol/gwałt__rzeczownik__1
written_rep: gwałt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tecavüz | ırza geçme
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (seksuologia, seksuologiczny) zmuszenie do odbycia stosunku seksualnego lub innej czynności seksualnej;


lexentry: pol/gwiazda_Dawida__rzeczownik__1
written_rep: gwiazda Dawida
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Davud'un Yıldızı
sense_list:
(żydowski) symbol w postaci sześcioramiennej gwiazdy, utworzonej przez dwa zachodzące na siebie trójkąty równoboczne, będący m.in. godłem Izraela;


lexentry: pol/gwiazda__rzeczownik__1
written_rep: gwiazda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yıldız
sense_list:
(kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) (publikatory) sławna osobistość w danym środowisku


lexentry: pol/gwiazda__rzeczownik__1
written_rep: gwiazda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yıldız | yultuz
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) ciało niebieskie będące skupiskiem związanej grawitacyjnie materii, w której zachodzą reakcje syntezy jądrowej;


lexentry: pol/gwiazda_spadająca__rzeczownik__1
written_rep: gwiazda spadająca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: akan yıldız
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) bryła kamienna lub metaliczna poruszająca się w przestrzeni międzyplanetarnej


lexentry: pol/gwint__rzeczownik__1
written_rep: gwint
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vida dişi
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) wyżłobienie w kształcie spirali na bocznej ściance śruby, wkrętu, żarówki itp. lub wewnętrznej ściance nakrętek


lexentry: pol/gwoli__przyimek__1
written_rep: gwoli
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: -dan dolayı
sense_list:
(podniośle) (przestarzałe, przestarzały) przyimek wskazujący na cel czynności lub przyczynę jej wykonania


lexentry: pol/gwóźdź__rzeczownik__1
written_rep: gwóźdź
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: çivi | mıh
sense_list:
podłużny cienki metalowy trzpień, o jednym końcu ostrym, a drugim zakończonym płaską główką, służący do łączenia elementów;


lexentry: pol/gyros__rzeczownik__1
written_rep: gyros
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yunan usulü döner
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) wywodząca się z Grecji potrawa, składająca się z opiekanego mięsa, pomidorów, cebuli i sosu tzatziki, często podawana zawinięta w placek;


lexentry: pol/gzyms__rzeczownik__1
written_rep: gzyms
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: korniş
sense_list:
(architektura, architektoniczny) pozioma, zwykle profilowana listwa wystająca przed lico muru, która chromi elewację budynku przed ściekającą wodą deszczową;


lexentry: pol/górnictwo__rzeczownik__1
written_rep: górnictwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: madencilik
sense_list:
dział przemysłu zajmujący się wydobywaniem z ziemi kopalin użytecznych i jej przygotowania do zastosowania w różnych dziedzinach przemysłu;


lexentry: pol/górniczek__rzeczownik__1
written_rep: górniczek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kulaklı toygar
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Eremophila alpestris, gatunek ptaka z rodziny skowronków, zamieszkuje tundrę oraz strefy alpejskie gór: Eurazji, Afryki Północnej i Ameryki;


lexentry: pol/górny__przymiotnik__1
written_rep: górny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: yukarı
sense_list:
(geologia, geologiczny) młodszy | o odcinku rzeki taki, który jest bliżej źródła | taki, który jest na pewnej wysokości, w górze


lexentry: pol/gówno__rzeczownik__1
written_rep: gówno
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bok
sense_list:
(wulgarnie, wulgaryzm) odchody stałe, kał | (wulgarnie, wulgaryzm) (przenośnie, przenośnia) coś brzydkiego, bezwartościowego


lexentry: pol/gąbka__rzeczownik__1
written_rep: gąbka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sünger
sense_list:
najczęściej miękki, piankowy przedmiot wchłaniający wodę, wykorzystywany do utrzymania czystości ludzkiego ciała i przedmiotów; | (zoologia, zoologiczny) prymitywne, beztkankowe zwierzę wodne;


lexentry: pol/gąbki__rzeczownik__1
written_rep: gąbki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sünger
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Porifera Grant, typ prymitywnych, beztkankowych zwierząt wyłącznie wodnych, obejmujący około 9 tysięcy poznanych dotąd gatunków;


lexentry: pol/gągołek__rzeczownik__1
written_rep: gągołek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ak yanaklı ördek
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Bucephala albeola, gatunek ptaka z rodziny kaczkowatych zamieszkujący kontynent amerykański;


lexentry: pol/gąsienica__rzeczownik__1
written_rep: gąsienica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tırtıl
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) larwa motyla; także każdy owad o wielu odnóżach i bez skrzydeł;


lexentry: pol/gąsior__rzeczownik__2
written_rep: gąsior
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: damacana
sense_list:
pękate naczynie szklane z wąską szyjką służące do przechowywania płynów oraz do produkcji win lub nalewek;


lexentry: pol/gęgawa__rzeczownik__1
written_rep: gęgawa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kaz
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Anser anser, pospolity gatunek gęsi, gniazdujący również w Polsce, przodek gęsi domowej;


lexentry: pol/gęstość__rzeczownik__1
written_rep: gęstość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yoğunluk
sense_list:
(fizyka, fizyczny) stosunek masy do objętości; | (matematyka, matematyczny) (fizyka, fizyczny) ilość danej wielkości fizycznej przypadająca na jednostkę objętości, powierzchni lub długości | cecha gęstych substancji


lexentry: pol/gęstość_zaludnienia__związek_wyrazów__1
written_rep: gęstość zaludnienia
min_sense_num: 01
trans_list: nüfus yoğunluğu
sense_list:
(statystyka, statystyczny) miara przyporządkowująca populację do powierzchni, podawana zazwyczaj w liczbie osób na km²;


lexentry: pol/gęsty__przymiotnik__1
written_rep: gęsty
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: kesif
sense_list:
(o splotach) mający bardzo drobne oczka | (przenośnie, przenośnia) taki, który jest intensywny lub zdarza się często


lexentry: pol/gęsty__przymiotnik__1
written_rep: gęsty
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: yoğun
sense_list:
(o włosach lub sierści) bujny | taki, który składa się z wielu części (cząstek), umieszczonych blisko siebie


lexentry: pol/gęś__rzeczownik__1
written_rep: gęś
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kaz
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) ptak z rodziny kaczkowatych; | (przenośnie, przenośnia) (potocznie, potoczny) (pogardliwie, pogardliwy) kobieta ograniczona, naiwna, głupia, niedoświadczona | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) potrawa z mięsa gęsi (1.2), rzadziej gęsi (1.1)


lexentry: pol/gładzica__rzeczownik__1
written_rep: gładzica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yaldızlı pisi balığı
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Pleuronectes platessa, flądra zamieszkująca europejskie wybrzeża Oceanu Atlantyckiego, Morza Śródziemnego, Bałtyckiego i Białego;


lexentry: pol/głasnost__rzeczownik__1
written_rep: głasnost
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Glasnost
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) jawność, otwartość – pojęcie używane w kontekście upublicznienia faktów historycznych oraz sytuacji politycznej i gospodarczej w ZSRR w okresie przemian rozpoczętych przez Michaiła Gorbaczowa;


lexentry: pol/głaz__rzeczownik__1
written_rep: głaz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sapkın kaya
sense_list:
(geologia, geologiczny) fragment skały o średnicy większej niż 20 cm, obtoczony wskutek transportu i erozji; | (potocznie, potoczny) ogromny kamień


lexentry: pol/głos__rzeczownik__1
written_rep: głos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ses
sense_list:
dźwięk wydawany przez istoty żyjące | zdanie, osąd, opinia | zdolność wydawania głosu (1.1) | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) partia jednego z wokalistów w utworze zespołowym | decyzja wyrażona podczas wyborów, głosowania


lexentry: pol/głoska__rzeczownik__1
written_rep: głoska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aramak
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) najmniejszy element dźwiękowej formy wypowiedzi, charakteryzujący się stałym zespołem fonetycznych cech artykulacyjnych i akustycznych;


lexentry: pol/głowa__rzeczownik__1
written_rep: głowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: baş
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) osoba przewodnicząca czemuś | (przenośnie, przenośnia) jedna osoba lub zwierzę jako jednostka


lexentry: pol/głowa__rzeczownik__1
written_rep: głowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: baş | kafa
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) część ciała zwierząt i człowieka, znajdująca się u góry lub z przodu ciała, zawierająca mózg;


lexentry: pol/głośnik__rzeczownik__1
written_rep: głośnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hoparlör
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie do wzmacniania dźwięku; do odtwarzania dźwięku zapisanego w postaci elektrycznej;


lexentry: pol/głośnikowy__przymiotnik__1
written_rep: głośnikowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: hoparlör
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) związany z głośnikiem, dotyczący głośnika, właściwy głośnikowi, składający się z głośników


lexentry: pol/głupota__rzeczownik__1
written_rep: głupota
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aptallık
sense_list:
niedostatek rozumu przejawiający się brakiem bystrości, nieumiejętnością rozpoznawania istoty rzeczy, związków przyczynowo-skutkowych, przewidywania i kojarzenia


lexentry: pol/głuptak__rzeczownik__1
written_rep: głuptak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sümsük kuşu
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Morus bassanus, głuptak zwyczajny, duży ptak morski z rzędu pełnopłetwych;


lexentry: pol/głóg__rzeczownik__1
written_rep: głóg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: alıç
sense_list:
(botanika, botaniczny) Crataegus L., rodzaj krzew lub niskie drzewo z rodziny różowatych, o ciernistych pędach, białych lub czerwonych kwiatach i kulistych owocach;


lexentry: pol/głębia__rzeczownik__1
written_rep: głębia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: derin
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) wielość kontekstów, w których można rozpatrywać dane dzieło kultury | miejsce o dużej głębokości


lexentry: pol/głęboki__przymiotnik__1
written_rep: głęboki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: derin
sense_list:
charakteryzujący się dużym wymiarem w głąb czegoś, daleko od brzegu | (przenośnie, przenośnia) taki, który nie ma banalnego, powierzchownego znaczenia; jest dociekliwy, zawierający istotę omawianego problemu | mający duży stopień zaawansowania, nasilenia, nasycenia


lexentry: pol/habilitacja__rzeczownik__1
written_rep: habilitacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: habilitasyon
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (urzędowy) procedura pozwalająca na uzyskanie stopnia naukowego wyższego niż stopień doktora; po jego zdobyciu można się ubiegać o tytuł profesora;


lexentry: pol/hadis__rzeczownik__1
written_rep: hadis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hadis
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w islamie: krótki przekaz o słowach i czynach Mahometa lub jego towarzyszy;


lexentry: pol/hadżdż__rzeczownik__1
written_rep: hadżdż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hac
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) muzułmańska pielgrzymka do świątyni Al-Kaba w Mekce;


lexentry: pol/haftka__rzeczownik__1
written_rep: haftka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kopça
sense_list:
rodzaj drucianej zapinki składającej się z haczyka (konika) i uszka; (zobacz) też haftka w Encyklopedii staropolskiej


lexentry: pol/hagiografia__rzeczownik__1
written_rep: hagiografia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hagiografi
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) dział piśmiennictwa religijnego obejmujący przekazy, podania i legendy dotyczących życia świętego;


lexentry: pol/haiku__rzeczownik__1
written_rep: haiku
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: haiku
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) wywodzący się z Japonii gatunek poezji lirycznej o zwięzłej formie;


lexentry: pol/haker__rzeczownik__1
written_rep: haker
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bilgisayar korsanı
sense_list:
(środowiskowy) (informatyka, informatyczny) osoba o bardzo dużych, praktycznych umiejętnościach informatycznych (lub elektronicznych), która identyfikuje się ze społecznością hakerską;


lexentry: pol/haker__rzeczownik__1
written_rep: haker
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kraker
sense_list:
(potocznie, potoczny) osoba zajmująca się łamaniem zabezpieczeń komputerowych lub włamaniami na inne komputery;


lexentry: pol/halabarda__rzeczownik__1
written_rep: halabarda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: teber
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) średniowieczna broń piechoty przypominająca topór o długim drzewcu;


lexentry: pol/halabardnik__rzeczownik__1
written_rep: halabardnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: baltaci
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) pieszy żołnierz, względnie strażnik albo gwardzista, uzbrojony w halabardę


lexentry: pol/halal__przymiotnik__1
written_rep: halal
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: helal
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) zgodny z nakazami szariatu (prawa islamskiego)


lexentry: pol/halibut__rzeczownik__1
written_rep: halibut
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: halibut
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Hippoglossus hippoglossus, drapieżna ryba morska z rodziny flądrowatych o szerokim otworze gębowym;


lexentry: pol/halucynacja__rzeczownik__1
written_rep: halucynacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sanrı
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) odbierane zmysłami wrażenie czegoś, co nie istnieje, z przekonaniem, że jest rzeczywiste;


lexentry: pol/halucynogen__rzeczownik__1
written_rep: halucynogen
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: halüsinojen
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) substancja wywołująca halucynacje


lexentry: pol/haluks__rzeczownik__1
written_rep: haluks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: başparmak çıkıntısı
sense_list:
(medycyna, medyczny) schorzenie polegające na tworzeniu się bolesnej narośli w miejscu, gdzie zaczyna się duży palec stopy, zwykle także z odchyleniem tego palca ku pozostałym;


lexentry: pol/hamburger__rzeczownik__1
written_rep: hamburger
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hamburger
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) kanapka z kotletem z mielonej wołowiny podawana na ciepło;


lexentry: pol/handel_ludźmi__rzeczownik__1
written_rep: handel ludźmi
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: insan ticareti
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) przestępczy proceder będący formą niewolnictwa polegający na działaniach nakierunkowanych na wyzysk ludzi, niezależnie od płci i wieku, naruszający ich prawo do decydowania o sobie;


lexentry: pol/hang__rzeczownik__1
written_rep: hang
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: asmak
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) instrument z klasy idiofonów w kształcie dwóch złożonych metalowych mis;


lexentry: pol/hangar__rzeczownik__1
written_rep: hangar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hangar
sense_list:
pomieszczenie, garaż służący do przechowywania samolotów, szybowców (rzadziej także do trzymania statków wodnych lub ładunków portowych);


lexentry: pol/haploid__rzeczownik__1
written_rep: haploid
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: haploit
sense_list:
(biologia, biologiczny) organizm, którego każda lub prawie każda komórka zawiera gametyczną liczbę chromosomów; | (mikrobiologia, mikrobiologiczny) komórka zawierająca tylko jeden garnitur chromosomowy;


lexentry: pol/haplotyp__rzeczownik__1
written_rep: haplotyp
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: haplotip
sense_list:
(biologia, biologiczny) w genetyce: zestaw polimorfizmów pojedynczych nukleotydów, położonych na jednej chromatydzie, który dziedziczy się jako zestaw sprzężonych ze sobą alleli;


lexentry: pol/happening__rzeczownik__1
written_rep: happening
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: happening
sense_list:
(sztuka) (społeczny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) wydarzenie artystyczne, w którym zdarzenia łączące lub wykorzystujące elementy rzeczywistości angażują publiczność;


lexentry: pol/harem__rzeczownik__1
written_rep: harem
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: harem
sense_list:
(kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) część domu muzułmańskiego, do którego nie mają wstępu obcy mężczyźni; | (kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) wszystkie żony i nałożnice muzułmanina, zamieszkałe w haremie (1.1)


lexentry: pol/harmonijka_ustna__rzeczownik__1
written_rep: harmonijka ustna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: armonika
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) niewielki, ustny instrument, w którym dźwięk wyzwalany jest przez wciągane i wydmuchiwane przez muzyka powietrze poruszające podczas ruchu metalowe blaszki umieszczone wewnątrz;


lexentry: pol/harpia__rzeczownik__1
written_rep: harpia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: harpia
sense_list:
(mitologia, mitologiczny) złośliwy starogrecki kobiecy demon wichru i burzy, w ptasiej postaci porywający dusze zmarłych i będący narzędziem kary bogów wobec ludzi; | (ornitologia, ornitologiczny) Harpia harpyja, duży ptak drapieżny z latynoamerykańskiej strefy tropikalnej;


lexentry: pol/harpun__rzeczownik__1
written_rep: harpun
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: zıpkın
sense_list:
miotana broń myśliwska w postaci grotu z zadziorami, osadzonego na drzewcu (drewnianym lub metalowym); umocowana na linie;


lexentry: pol/hashtag__rzeczownik__1
written_rep: hashtag
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: etiket
sense_list:
(informatyka, informatyczny) element strony internetowej funkcjonujący jako znacznik, słowo lub wyrażenie poprzedzone znakiem #;


lexentry: pol/haubica__rzeczownik__1
written_rep: haubica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: obüs
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) działo o krótkiej lufie i małej prędkości początkowej pocisku, przeznaczone głównie do strzelania stromotorowego;


lexentry: pol/hausa__rzeczownik__1
written_rep: hausa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: Hausaca
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) jeden z głównych języków Afryki, należący do rodziny afroazjatyckiej, do podrodziny czadyjskiej;


lexentry: pol/heban__rzeczownik__1
written_rep: heban
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: abanoz
sense_list:
cenne drewno różnych gatunków drzew (głównie hebanowców) rosnących w strefie międzyzwrotnikowej i podzwrotnikowej;


lexentry: pol/heca__rzeczownik__1
written_rep: heca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tarla kuşu
sense_list:
(potocznie, potoczny) (przestarzałe, przestarzały) zabawna sytuacja najczęściej wywołująca zaskoczenie


lexentry: pol/heca__rzeczownik__1
written_rep: heca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: telaş
sense_list:
(potocznie, potoczny) (przestarzałe, przestarzały) zdarzenie lub ciąg zdarzeń wywołujący zamieszanie i mający negatywne skutki


lexentry: pol/hedonizm__rzeczownik__1
written_rep: hedonizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hazcılık | hedonizm
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) doktryna etyczna głosząca, iż rozkosz (i unikanie przykrości/cierpienia) jest najwyższym lub jedynym dobrem i celem życia


lexentry: pol/hegemonia__rzeczownik__1
written_rep: hegemonia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hegemonya
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) panowanie, przewodnictwo jakiejś osoby lub grupy osób (np. klasy społecznej, partii politycznej czy państwa) nad kimś lub czymś


lexentry: pol/hejt__rzeczownik__1
written_rep: hejt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ikrah etmek
sense_list:
(potocznie, potoczny) działanie w Internecie przejawiające złość, wrogość, nienawiść wobec kogoś | (potocznie, potoczny) obraźliwy lub pełen agresji komentarz zamieszczony w Internecie


lexentry: pol/heks__rzeczownik__1
written_rep: heks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: büyü
sense_list:
(slangowo) sześciokątne pole w siatce, stosowane m.in. w grach planszowych lub komputerowych | (środowiskowy) rodzaj kostki wspinaczkowej o przekroju nieregularnego sześciokąta;


lexentry: pol/hektar__rzeczownik__1
written_rep: hektar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hektar
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (matematyka, matematyczny) jednostka powierzchni równa stu arom (10 000 metrów kwadratowych);


lexentry: pol/hekto-__przedrostek__1
written_rep: hekto-
part_of_speech: prefix
min_sense_num: 01
trans_list: hekto-
sense_list:
(fizyka, fizyczny) pierwszy człon wyrazów złożonych oznaczających jednostki miary 10² (sto) razy większe od podstawowych;


lexentry: pol/heliocentryczny__przymiotnik__1
written_rep: heliocentryczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: Güneş merkezli
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) związany z heliocentryzmem, dotyczący heliocentryzmu, przyjmujący Słońce za punkt odniesienia


lexentry: pol/hemoglobina__rzeczownik__1
written_rep: hemoglobina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hemoglobin
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (fizjologia, fizjologiczny) białko i barwnik erytrocytów nadający krwi czerwony kolor, którego głównym zadaniem jest przenoszenie tlenu


lexentry: pol/henna__rzeczownik__1
written_rep: henna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kına
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) czerwonopomarańczowy barwnik otrzymywany z liści lawsonii bezwonnej, używany do farbowania skóry i włosów;


lexentry: pol/henr__rzeczownik__1
written_rep: henr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: henri
sense_list:
(jednostka miary) (fizyka, fizyczny) jednostka indukcyjności oraz permeancji w układzie SI, oznaczana H;


lexentry: pol/heparyna__rzeczownik__1
written_rep: heparyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: heparin
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) lek przeciwzakrzepowy, aktywator antytrombiny;


lexentry: pol/herb__rzeczownik__1
written_rep: herb
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: arma
sense_list:
(heraldyka, heraldyczny) godło miejskie, państwowe, regionalne, firmowe | (heraldyka, heraldyczny) dziedziczny znak szlachecki;


lexentry: pol/herbata__rzeczownik__1
written_rep: herbata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: çay
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) napój, napar z herbaty (1.2); | susz z pąków lub liści herbaty (1.1) służący do przygotowania napoju | (botanika, botaniczny) wiecznie zielona roślina z rodzaju Camellia, zwłaszcza Camellia sinensis; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) napój, napar z ziół lub owoców innych niż herbata (1.2) | popołudniowe spotkanie towarzyskie przy stole, często przy herbacie (1.3)


lexentry: pol/herbata_chińska__rzeczownik__1
written_rep: herbata chińska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bardak çay
sense_list:
(botanika, botaniczny) Camellia sinensis, roślina z rodziny herbatowatych, której liście i pączki są wykorzystywane do przygotowywania herbaty


lexentry: pol/herbatnik__rzeczownik__1
written_rep: herbatnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bisküvi
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) suche, dość twarde ciastko pszenne w kształcie ząbkowanego prostokąta, podawane zwykle do herbaty lub kawy;


lexentry: pol/herezja__rzeczownik__1
written_rep: herezja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sapkınlık
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) kontrowersyjny pogląd, odstępstwo od powszechnie przyjętych poglądów | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) pogląd religijny sprzeczny z dogmatami religii panującej;


lexentry: pol/heroina__rzeczownik__1
written_rep: heroina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: eroin
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) organiczny związek chemiczny, pochodna morfiny, biały krystaliczny proszek;


lexentry: pol/heroizm__rzeczownik__1
written_rep: heroizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kahramanlık
sense_list:
postawa pełna odwagi, śmiałości, hartu ducha, działania dla dobra innych itd.; także ukazanie takiej postawy czynami.


lexentry: pol/herold__rzeczownik__1
written_rep: herold
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: haberci
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) w średniowieczu poseł ogłaszający zarządzenia w imieniu władcy | (przenośnie, przenośnia) głosiciel nowej myśli


lexentry: pol/heterodoksja__rzeczownik__1
written_rep: heterodoksja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: heterodoks
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (filozofia, filozoficzny) uznawanie odmiennych poglądów, niezgodnych z obowiązującą doktryną wiary; szerzej: niezgodnych z obowiązującymi zasadami, kanonem;


lexentry: pol/hetycki__przymiotnik__1
written_rep: hetycki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: Hitit
sense_list:
(starożytność) dotyczący Hetytów, ludu, który około XVII wieku p.n.e. stworzył potężne państwo z centrum w Hattusa w Anatolii


lexentry: pol/hetytologia__rzeczownik__1
written_rep: hetytologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Hititoloji
sense_list:
(antropologia, antropologiczny) (językoznawstwo, językoznawczy) nauka badająca historię i kulturę starożytnego państwa Hetytów


lexentry: pol/hełmiatka__rzeczownik__1
written_rep: hełmiatka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Macar ördeği
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Netta rufina, średni ptak wodny z upierzeniem głowy tworzącym puszysty hełm;


lexentry: pol/hibernacja__rzeczownik__1
written_rep: hibernacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kış uykusu
sense_list:
(biologia, biologiczny) stan fizjologiczny głębokiego uśpienia, w który zapadają niektóre zwierzęta w odpowiedzi na niesprzyjające warunki środowiskowe, szczególnie zimą | (informatyka, informatyczny) oszczędzający energię tryb pracy komputera, w którym zapisuje on stan systemu (RAM) na dysk i całkowicie się wyłącza — po ponownym uruchomieniu wraca do poprzedniego stanu


lexentry: pol/hibiskus__rzeczownik__1
written_rep: hibiskus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: amber çiçeği
sense_list:
(botanika, botaniczny) Hibiscus ketmia, róża chińska, malwa sudańska | suszone kwiaty malwy sudańskiej


lexentry: pol/hidżab__rzeczownik__1
written_rep: hidżab
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hicab
sense_list:
(odzieżownictwo) rodzaj szala lub chusty noszonej głównie przez muzułmanki, zakrywającej głowę, uszy, włosy i szyję, ale pozostawiającej twarz odsłoniętą;


lexentry: pol/hierarchia__rzeczownik__1
written_rep: hierarchia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hiyerarşi
sense_list:
układ elementów jakiejś struktury uporządkowany od najwyższych do najniższych według określonego kryterium;


lexentry: pol/hinduizm__rzeczownik__1
written_rep: hinduizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hinduizm | Hinduizm
sense_list:
(teologia, teologiczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) grupa wierzeń religijnych wyznawanych głównie na Półwyspie Indyjskim;


lexentry: pol/hip-hop__rzeczownik__1
written_rep: hip-hop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: meyhane
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) styl muzyki rozrywkowej przypisany kulturze hip-hopu (1.1), który cechuje rytmiczne wypowiadanie czy recytowanie rymujących się słów do wyraźnego akompaniamentu


lexentry: pol/hiperbola__rzeczownik__1
written_rep: hiperbola
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hiperbol
sense_list:
(matematyka, matematyczny) zbiór punktów, których bezwzględna wartość różnicy odległości od dwóch ustalonych punktów jest stała;


lexentry: pol/hiperlipidemia__rzeczownik__1
written_rep: hiperlipidemia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hiperlipidemi
sense_list:
(medycyna, medyczny) zaburzenie metaboliczne polegające na podwyższonych poziomach frakcji cholesterolu lub trójglicerydów w surowicy krwi spowodowane stylem życia (nieprawidłowe odżywianie, nadwaga, siedzący tryb życia) lub predyspozycjami genetycznymi;


lexentry: pol/hiperonim__rzeczownik__1
written_rep: hiperonim
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: şemsiye terim
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wyraz o znaczeniu szerszym od danego i nadrzędnym wobec niego, np. „roślina” w stosunku do słowa „drzewo”;


lexentry: pol/hipertekst__rzeczownik__1
written_rep: hipertekst
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hipermetin
sense_list:
(informatyka, informatyczny) organizacja tekstu komputerowego polegająca na zastosowaniu hiperłączy przenoszących użytkownika do innych informacji;


lexentry: pol/hipertermia__rzeczownik__1
written_rep: hipertermia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hipertermi
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) (medycyna, medyczny) stan nadmiernego wzrostu temperatury organizmu stałocieplnego;


lexentry: pol/hipertonia__rzeczownik__1
written_rep: hipertonia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hipertoni
sense_list:
(medycyna, medyczny) nadciśnienie tętnicze | (medycyna, medyczny) patologiczny stan wzmożonego napięcia mięśni szkieletowych


lexentry: pol/hiperłącze__rzeczownik__1
written_rep: hiperłącze
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hiper bağ
sense_list:
(informatyka, informatyczny) element strony internetowej, który po kliknięciu na niego umożliwia użytkownikowi przejście do innego dokumentu lub strony lub innego fragmentu tej samej;


lexentry: pol/hipis__rzeczownik__1
written_rep: hipis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hippi
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) przedstawiciel ruchu młodzieżowego o poglądach pacyfistycznych, powstałego w latach sześćdziesiątych XX w.


lexentry: pol/hipochondria__rzeczownik__1
written_rep: hipochondria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hipokondriya
sense_list:
(medycyna, medyczny) chorobliwy strach o własne zdrowie i życie; ciągłe doszukiwanie się u siebie objawów chorób, wyolbrzymianie dolegliwości


lexentry: pol/hipodrom__rzeczownik__1
written_rep: hipodrom
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hipodrom
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (sport, sportowy) starożytny konny tor wyścigowy o kształcie wydłużonego, zaokrąglonego prostokąta


lexentry: pol/hipoglikemia__rzeczownik__1
written_rep: hipoglikemia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hipoglisemi
sense_list:
(medycyna, medyczny) obniżenie się zawartości glukozy we krwi do poziomu poniżej normy fizjologicznej


lexentry: pol/hipokamp__rzeczownik__1
written_rep: hipokamp
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hipokampus
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) element układu limbicznego odpowiedzialny za pamięć, konsolidację i orientację przestrzenną;


lexentry: pol/hipokryzja__rzeczownik__1
written_rep: hipokryzja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ikiyüzlülük
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) postawa osoby, która postępuje sprzecznie z deklarowanymi przez siebie zasadami moralnymi w celu osiągania korzyści lub przedstawienia siebie w lepszym świetle;


lexentry: pol/hiponim__rzeczownik__1
written_rep: hiponim
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: alt kavram
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wyraz o znaczeniu węższym od danego i podrzędnym wobec niego, np. „drzewo” w stosunku do słowa „roślina”;


lexentry: pol/hiponimia__rzeczownik__1
written_rep: hiponimia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: altanlamlılık
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) relacja między wyrazem o treści bardzo szczegółowej i zakresie węższym a wyrazem o treści bardziej ogólnej i szerszym zakresie;


lexentry: pol/hipoteka__rzeczownik__1
written_rep: hipoteka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tutu
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) rodzaj zabezpieczenia długu poprzez umożliwienie wierzycielowi odzyskanie go z nieruchomości, której to zabezpieczenie dotyczy;


lexentry: pol/histamina__rzeczownik__1
written_rep: histamina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: histamin
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (fizjologia, fizjologiczny) hormon tkankowy i neuroprzekaźnik, heterocykliczna amina biogenna, organiczny związek chemiczny wytwarzany głównie przez komórki tuczne i bazofile, uczestniczący w reakcjach alergicznych, procesach zapalnych oraz w regulacji funkcji żołądka i układu nerwowego


lexentry: pol/historiozofia__rzeczownik__1
written_rep: historiozofia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tarih felsefesi
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) dziedzina filozofii zajmująca się refleksją nad dziejami, ich sensem, biegiem i celem, próbująca ustalić prawidłowości, które nimi rządzą; jej przedmiotem badań jest też postrzeganie procesów dziejowych przez ludzi oraz różne sposoby ich przedstawiania i rozumienia;


lexentry: pol/historyczny__przymiotnik__1
written_rep: historyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: tarihsel
sense_list:
związany z historią, z przeszłością, opisujący przeszłość | o czymś doniosłym, ważnym | o czymś starym, dawnym


lexentry: pol/hitlerowski__przymiotnik__1
written_rep: hitlerowski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: Nazi
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) związany z Hitlerem, hitleryzmem lub hitlerowcami, dotyczący Hitlera, hitleryzmu lub hitlerowców


lexentry: pol/hobbit__rzeczownik__1
written_rep: hobbit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hobit
sense_list:
(fantasy) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) niewielka istota ze świata fantastyki charakteryzująca się niskim wzrostem i krępą budową ciała;


lexentry: pol/hodować__czasownik__1
written_rep: hodować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: yetiştirmek
sense_list:
zapewniać żywym organizmom (zwierzętom, roślinom, bakteriom) odpowiednie warunki do wzrostu, rozwoju i rozmnażania


lexentry: pol/hodowla__rzeczownik__1
written_rep: hodowla
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hayvancılık
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) zespół zabiegów i procesów w wytwarzanych sztucznie optymalnych warunkach dla rozwoju hodowanego zwierzęcia bądź rośliny, mający na celu otrzymanie w warunkach stworzonych przez człowieka organizmów żywych;


lexentry: pol/hokej__rzeczownik__1
written_rep: hokej
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hokeyi | hokey
sense_list:
(sport, sportowy) każda z kilku rodzajów gier zespołowych rozgrywanych na lodowisku lub na boisku, w której zawodnicy trącając zakrzywionym kijem krążek lub małą piłkę, starają się trafić do bramki przeciwnika;


lexentry: pol/hol__rzeczownik__1
written_rep: hol
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oturma odası
sense_list:
(architektura, architektoniczny) duża, reprezentacyjna sala znajdująca się u wejścia do kina, teatru, hotelu, do apartamentów itp.


lexentry: pol/holding__rzeczownik__1
written_rep: holding
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: holding
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (ekonomia, ekonomiczny) spółka zarządzająca lub kontrolująca inne przedsiębiorstwa na podstawie umowy lub wykupienie akcji tych firm


lexentry: pol/holendrować__czasownik__1
written_rep: holendrować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: çizmek
sense_list:
(rzadki, rzadko używany) (sport, sportowy) jeździć na łyżwach, zataczając koła, łuki, zakreślając esowate linie


lexentry: pol/hologram__rzeczownik__1
written_rep: hologram
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hologram
sense_list:
(optyka, optyczny) fotografia laserowa zapisana jako dwufalowy obraz interferencyjny, postrzegana jako dwa odrębne obrazy trójwymiarowe


lexentry: pol/holokaust__rzeczownik__1
written_rep: holokaust
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Nazi soykırımı
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) zagłada, całkowite zniszczenie, zwłaszcza prześladowanie i zagłada Żydów europejskich przez hitlerowców w czasie II wojny światowej, (zobacz) Holokaust


lexentry: pol/holownik__rzeczownik__1
written_rep: holownik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: römorkör
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) niewielki, silny i zwrotny statek przystosowany do ciągnięcia większych jednostek;


lexentry: pol/homar__rzeczownik__1
written_rep: homar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ıstakoz
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) skorupiak z rzędu homarowatych – Nephropidae – masowo poławiany dla celów spożywczych; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) danie z homara (1.1)


lexentry: pol/homofon__rzeczownik__1
written_rep: homofon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sesteş
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wyraz dźwiękowo identyczny z innym lub innymi wyrazami, odmienny jednak pod względem pisowni i treści, np. morze i może


lexentry: pol/homonim__rzeczownik__1
written_rep: homonim
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: homonim | sesteş
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wyraz o identycznym brzmieniu z innym wyrazem, ale o odmiennym znaczeniu (niekiedy też pisowni) i zwykle innym pochodzeniu


lexentry: pol/honorowy__przymiotnik__1
written_rep: honorowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: fahri
sense_list:
niedający zysków materialnych lub niepobierający zapłaty | nominalny, tytularny | taki, który służy do wyróżnienia kogoś lub do okazania szacunku


lexentry: pol/hoplita__rzeczownik__1
written_rep: hoplita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hoplit
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) ciężkozbrojny żołnierz piechoty starożytnej Grecji walczący w falandze;


lexentry: pol/horda__rzeczownik__1
written_rep: horda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ordu
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) wojsko koczowniczych ludów tureckich i mongolskich | (książkowy) tłum, zgraja, banda


lexentry: pol/horkruks__rzeczownik__1
written_rep: horkruks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hortkuluk
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) przedmiot lub postać z uniwersum Harrego Pottera, w którym ukryta jest cząstka czyjejś duszy;


lexentry: pol/horror__rzeczownik__1
written_rep: horror
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: korku filmi
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) dzieło, głównie film, przedstawiające makabryczną, najczęściej nierealną i pełną napięcia akcję;


lexentry: pol/hortensja__rzeczownik__1
written_rep: hortensja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ortanca
sense_list:
(botanika, botaniczny) Hydrangea L., rodzaj roślin z rodziny hortensjowatych; | (botanika, botaniczny) roślina z rodzaju hortensja (1.1) | (potocznie, potoczny) kwiat hortensji (1.2)


lexentry: pol/horyzont__rzeczownik__1
written_rep: horyzont
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ufuk
sense_list:
linia powstała z przecięcia sfery niebieskiej na dwie części, i wyznaczająca granicę pomiędzy przestrzenią widoczną dla obserwacji i zasłoniętą przez Ziemię;


lexentry: pol/horyzont_zdarzeń__rzeczownik__1
written_rep: horyzont zdarzeń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: olay ufku
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) sfera otaczająca czarną dziurę lub tunel czasoprzestrzenny, oddzielająca obserwatora zdarzenia od zdarzeń, o których nie może on nigdy otrzymać żadnych informacji;


lexentry: pol/hosanna__wykrzyknik__1
written_rep: hosanna
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: şükretme | şükür
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) pierwotnie wezwanie do Boga o pomoc, współcześnie wykrzyknik stosowany jako radosna inwokacja;


lexentry: pol/hostessa__rzeczownik__1
written_rep: hostessa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konsomatris
sense_list:
(książkowy) dziewczyna pełniąca obowiązki przewodniczki, opiekująca się gośćmi lub promująca produkty na wystawach, targach, w hipermarketach itp.


lexentry: pol/hostia__rzeczownik__1
written_rep: hostia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ev sahibi
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) okrągły opłatek z mąki pszennej używany podczas mszy oraz wystawiany w monstrancji do adoracji;


lexentry: pol/hot-dog__rzeczownik__1
written_rep: hot-dog
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sosisli sandviç
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) gorąca parówka podawana w rozciętej bułce z dowolnymi przyprawami;


lexentry: pol/hotelarstwo__rzeczownik__1
written_rep: hotelarstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: han
sense_list:
działalność gospodarcza polegająca na udzielaniu gościny przyjezdnym w przeznaczonych do tego obiektach bazy noclegowej;


lexentry: pol/hotspot__rzeczownik__1
written_rep: hotspot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hotspot
sense_list:
(informatyka, informatyczny) publiczny punkt dostępu do internetu za pośrednictwem sieci bezprzewodowej;


lexentry: pol/hołota__rzeczownik__1
written_rep: hołota
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ayaktakımı
sense_list:
(pogardliwie, pogardliwy) grupa osób, które zachowują się w sposób niekulturalny, chamski, ordynarny, prostacki


lexentry: pol/hrabstwo__rzeczownik__1
written_rep: hrabstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kontluk
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) w średniowieczu w Europie Zachodniej: jednostka administracyjna zarządzana przez hrabiego; | (urzędowy) jednostka podziału administracyjnego w Wielkiej Brytanii, Irlandii i Stanach Zjednoczonych


lexentry: pol/hub__rzeczownik__1
written_rep: hub
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: poyra
sense_list:
(informatyka, informatyczny) urządzenie łączące wiele urządzeń w sieci komputerowej lub pozwalające na podłączenie kilku urządzeń do jednego wejścia;


lexentry: pol/huk__rzeczownik__1
written_rep: huk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dövüş
sense_list:
głośny odgłos słyszalny w czasie wybuchu, wystrzału albo upadku ciężkiego przedmiotu, uderzenia pioruna


lexentry: pol/humanizm__rzeczownik__1
written_rep: humanizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hümanizm
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (filozofia, filozoficzny) intelektualny i kulturalny prąd epoki Odrodzenia przedkładający sprawy ludzkie, doczesne nad to, co nieziemskie | postawa moralna i intelektualna przejawiająca się zainteresowaniem człowiekiem, jego dobrem, godnością i wolnością


lexentry: pol/hummus__rzeczownik__1
written_rep: hummus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: humus
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) pasta z ciecierzycy, czosnku i pasty tahini, popularna na Bliskim Wschodzie;


lexentry: pol/huragan__rzeczownik__1
written_rep: huragan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kasırga | urağan
sense_list:
(geografia, geograficzny) (meteorologia, meteorologiczny) silny, porywisty wiatr, w którego prędkość wynosi powyżej 33 m/s, zwykle towarzyszący cyklonom tropikalnym;


lexentry: pol/hurt__rzeczownik__1
written_rep: hurt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: toptancılık
sense_list:
(handel, handlowy) kupno i sprzedaż towarów w dużych ilościach, po cenach niższych niż w handlu detalicznym


lexentry: pol/hurysa__rzeczownik__1
written_rep: hurysa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: huri
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w islamie: jedna z wiecznie młodych i pięknych dziewic będących dla muzułmanina nagrodą w raju za przykładne życie;


lexentry: pol/hutnictwo__rzeczownik__1
written_rep: hutnictwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: metalurji
sense_list:
(hutnictwo, hutniczy) dział przemysłu zajmujący się wytwarzaniem metali i ich stopów, szkła, jak również ich przeróbką plastyczną;


lexentry: pol/hybryda__rzeczownik__1
written_rep: hybryda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: melez
sense_list:
(biologia, biologiczny) roślina lub zwierzę powstałe ze skrzyżowania osobników należących do dwóch różnych odmian, ras lub gatunków; | (językoznawstwo, językoznawczy) wyraz złożony z elementów pochodzących z dwóch różnych języków; | (książkowy) coś, co składa się z różnych elementów, często niepasujących do siebie


lexentry: pol/hydrant__rzeczownik__1
written_rep: hydrant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yangın musluğu
sense_list:
urządzenie, które umożliwia bezpośredni pobór z głównych przewodów sieci wodociągowej wody do celów gospodarczych i pożarniczych;


lexentry: pol/hydraulik__rzeczownik__1
written_rep: hydraulik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tesisatçı
sense_list:
robotnik, którego praca polega na montażu i naprawie instalacji wodociągowej, kanalizacyjnej oraz centralnego ogrzewania


lexentry: pol/hydraulika__rzeczownik__1
written_rep: hydraulika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hidrolik
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (fizyka, fizyczny) nauka zajmująca się rzeczywistymi układami, w których zachodzi przepływ cieczy i energii;


lexentry: pol/hydrologia__rzeczownik__1
written_rep: hydrologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: su bilimi | hidroloji
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (geografia, geograficzny) (hydrologia, hydrologiczny) nauka o wodzie występującej w przyrodzie;


lexentry: pol/hymn__rzeczownik__1
written_rep: hymn
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ilahi | marş
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (urzędowy) uroczysta i podniosła pieśń pochwalna o apostroficznym charakterze wypowiedzi, komponowana na cześć bóstwa, szczególnej osoby, wydarzenia, ojczyzny (kraju), a także idei;


lexentry: pol/ibuprofen__rzeczownik__1
written_rep: ibuprofen
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ibuprofen
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) niesteroidowy środek przeciwzapalny, przeciwbólowy, przeciwgorączkowy, pochodna kwasu propionowego


lexentry: pol/id__rzeczownik__1
written_rep: id
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: alt benlik
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) w psychoanalizie impulsywny komponent osobowości (jeden z trzech komponentów, obok ego i superego)


lexentry: pol/idealista__rzeczownik__1
written_rep: idealista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: idealist
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) zwolennik idealizmu | (przenośnie, przenośnia) lub (ironicznie) marzyciel | osoba kierująca się wiarą w ideały, postępująca zgodnie z zasadami


lexentry: pol/ideogram__rzeczownik__1
written_rep: ideogram
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ideogram
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) znak graficzny, który pojedynczo może oznaczać określony przedmiot, ale też zależnie od kontekstu pewną ideę; nie informuje o wymowie;


lexentry: pol/ideologia__rzeczownik__1
written_rep: ideologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ideoloji
sense_list:
system poglądów, idei jednostki lub grupy; wspólnota światopoglądów, której celem jest świadome dążenie do realizacji określonego interesu klasowego, grupowego lub narodowego


lexentry: pol/idiom__rzeczownik__1
written_rep: idiom
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: deyim
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wyrażenie językowe, którego znaczenie jest swoiste, odmienne od znaczenia, jakie należałoby mu przypisać, biorąc pod uwagę poszczególne części składowe oraz reguły składni; | (przestarzałe, przestarzały) (rzadki, rzadko używany) mowa, narzecze


lexentry: pol/idylla__rzeczownik__1
written_rep: idylla
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: idil
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) pogodny liryk opiewający uroki życia na wsi | (potocznie, potoczny) sielankowe życie


lexentry: pol/idylliczny__przymiotnik__1
written_rep: idylliczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: idilik
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) o utworze literackim: będący idyllą lub mający jej cechy | pogodny, beztroski, sielankowy


lexentry: pol/iftar__rzeczownik__1
written_rep: iftar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: iftar
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w islamie: pierwszy posiłek, który spożywa muzułmanin po zachodzie słońca w okresie postu ramadan; posiłek przerywający post dzienny;


lexentry: pol/iglicznia__rzeczownik__1
written_rep: iglicznia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: geniş burunlu deniz iğnesi
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) europejska ryba morska, u której ikra i młode znajduje się w komorze lęgowej na ciele;


lexentry: pol/igrzyska_olimpijskie__rzeczownik__1
written_rep: igrzyska olimpijskie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Olimpiyat Oyunları
sense_list:
(sport, sportowy) najstarsza międzynarodowa impreza sportowa organizowana co cztery lata w różnych miastach;


lexentry: pol/igła__rzeczownik__1
written_rep: igła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: iğne
sense_list:
(krawiectwo) cienki podłużny przedmiot o ostrym zakończeniu, najczęściej wykonany z metalu; | (botanika, botaniczny) (dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) liść roślin iglastych | (technologia, technika, techniczny) element wytwarzający drgania podczas przesuwania się w rowku płyty gramofonowej


lexentry: pol/ikona__rzeczownik__1
written_rep: ikona
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ikon
sense_list:
(sztuka) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) obraz sakralny, malowany na drewnie, wyobrażający postacie świętych, sceny z ich życia, sceny biblijne lub liturgiczno-symboliczne;


lexentry: pol/ikonografia__rzeczownik__1
written_rep: ikonografia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ikonografi
sense_list:
(książkowy) elementy uważane za charakterystyczne dla przedstawianego podmiotu | (książkowy) ogół przedstawień wizualnych połączonych ze sobą osobą twórcy lub tematyką | (naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (sztuka) naukowe interpretowanie obrazów;


lexentry: pol/ikonoklazm__rzeczownik__1
written_rep: ikonoklazm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ikonoklazm
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) ruch zwalczający oddawanie czci obrazom i figurom religijnym, rozwijający się na przełomie VIII i IX wieku w Bizancjum;


lexentry: pol/ikonostas__rzeczownik__1
written_rep: ikonostas
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ikonostas
sense_list:
(sztuka) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w cerkwiach: ozdobna, pokryta rzędami ikon przegroda oddzielająca ołtarz od reszty świątyni, zawierająca troje drzwi;


lexentry: pol/ilustracja__rzeczownik__1
written_rep: ilustracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: illüstrasyon
sense_list:
reprodukcja fotografii, rysunku lub obrazu, będąca uzupełnieniem, wyjaśnieniem lub ozdobą drukowanego tekstu;


lexentry: pol/iluzja__rzeczownik__1
written_rep: iluzja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yanılsama
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) uświadomione doznanie wrażenia widzenia czegoś nieistniejącego, zniekształcone widzenie


lexentry: pol/imadło__rzeczownik__1
written_rep: imadło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mengene
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) przyrząd, który służy do mocowania przedmiotów poddawanych obróbce lub w trakcie montażu;


lexentry: pol/imaginacja__rzeczownik__1
written_rep: imaginacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hayal
sense_list:
wytwór wyobraźni, przedstawienie sobie czegoś | zdolność do tworzenia obrazów za pomocą wyobraźni; fantazjowanie


lexentry: pol/imbir__rzeczownik__1
written_rep: imbir
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: zencefil
sense_list:
(botanika, botaniczny) Zingiber Boehm., rodzaj roślin wieloletnich, pochodzących z Azji i Australii; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) przyprawa z imbiru lekarskiego, Zingiber officinale Rosc., w formie świeżego kłącza lub proszku


lexentry: pol/imbryk__rzeczownik__1
written_rep: imbryk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ibrik
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (przestarzałe, przestarzały) naczynie z pokrywką i z dodatkową rurką zakończoną dzióbkiem służące do gotowania wody


lexentry: pol/imiesłów_przymiotnikowy_czynny__rzeczownik__1
written_rep: imiesłów przymiotnikowy czynny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: durum ortacı
sense_list:
(gramatyka) imiesłów, który określa podmiot zdania jako wykonawcę innej czynności, równoczesnej z czynnością orzeczenia zdania


lexentry: pol/imitacja__rzeczownik__1
written_rep: imitacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: imitasyon
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) technika polifoniczna polegająca na powtórzeniu melodii z jednego głosu przez inny; | czynność polegająca na udawaniu, naśladowaniu czegoś; naśladowanie | rzecz udająca, naśladująca inną rzecz


lexentry: pol/imię__rzeczownik__1
written_rep: imię
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ad | isim
sense_list:
indywidualna nazwa osoby i stworzeń wyższych (anioła, boga, diabła itd.), zwierzęcia, rośliny itp.; | imię (1.1) i nazwisko


lexentry: pol/immaterializm__rzeczownik__1
written_rep: immaterializm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: immateryalizm
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) teoria, według której materia nie istnieje, a wszystko, co odbieramy zmysłowo, odbieramy w wyniku działań Boga, a nie cząsteczek materii;


lexentry: pol/immunitet__rzeczownik__1
written_rep: immunitet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bağışıklık
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) przywilej wyłączenia spod prawa ogólnego, który do czasu uchylenia blokuje odpowiedzialność karną; udzielany bywa zwykle ważnym urzędnikom państwowym, sędziom, dyplomatom, parlamentarzystom


lexentry: pol/impedancja__rzeczownik__1
written_rep: impedancja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: empedans
sense_list:
(elektryczność) (fizyka, fizyczny) wielkość charakteryzująca przeciwstawianie się przepływowi prądu zmiennego w obwodzie elektrycznym;


lexentry: pol/imperator__rzeczownik__1
written_rep: imperator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: imparator
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) tytuł władcy w niektórych monarchiach


lexentry: pol/imperialistyczny__przymiotnik__1
written_rep: imperialistyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: emperyalist
sense_list:
dotyczący imperializmu albo imperialistów; będący wyrazem działań mających na celu podporządkowanie świata


lexentry: pol/imperializm__rzeczownik__1
written_rep: imperializm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: emperyalizm
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) polityka zagraniczna oparta na militaryzmie, dążenie do podporządkowania sobie innych krajów, stania się imperium


lexentry: pol/implant__rzeczownik__1
written_rep: implant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: implant
sense_list:
ciało obce wszczepiane do organizmu w celu odtworzenia naturalnej funkcji lub estetyki uszkodzonego organu;


lexentry: pol/import__rzeczownik__1
written_rep: import
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ithal
sense_list:
(handel, handlowy) (ekonomia, ekonomiczny) przywóz towarów, usług lub kapitału z zagranicy w celu wykorzystania ich na rynku wewnętrznym; | zaimportowane towary


lexentry: pol/impotencja__rzeczownik__1
written_rep: impotencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: iktidarsızlık
sense_list:
(medycyna, medyczny) niezdolność mężczyzny do odbycia stosunku płciowego; | (przenośnie, przenośnia) niezdolność do działania


lexentry: pol/impresja__rzeczownik__1
written_rep: impresja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: intiba
sense_list:
(sztuka) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) utwór, obraz lub film o charakterze subiektywnym i nastrojowym


lexentry: pol/impresjonista__rzeczownik__1
written_rep: impresjonista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: empresyonist
sense_list:
(sztuka) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) przedstawiciel impresjonizmu, osoba tworząca w duchu impresjonizmu, tj. utrwalająca w swoich utworach własne, subiektywne oraz często ulotne wrażenia


lexentry: pol/impresjonizm__rzeczownik__1
written_rep: impresjonizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: empresyonizm
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (sztuka) nurt w sztuce europejskiej i amerykańskiej drugiej połowy XIX wieku;


lexentry: pol/imprezować__czasownik__1
written_rep: imprezować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: partilemek
sense_list:
(potocznie, potoczny) spędzać czas na imprezach, spotkaniach towarzyskich, zwykle z alkoholem i tańcami


lexentry: pol/improwizować__czasownik__1
written_rep: improwizować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: irticalen söylemek
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) wykonywać z jakichkolwiek dostępnych materiałów | prezentować, wykonywać coś bez przygotowania


lexentry: pol/impuls__rzeczownik__1
written_rep: impuls
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dürtü
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) krótki stan przewodzony poprzez włókno mięśniowe albo nerwowe | (fizyka, fizyczny) zmiana wielkości trwająca w bardzo krótkim czasie | (przenośnie, przenośnia) podnieta, pobudka do działania


lexentry: pol/incel__rzeczownik__1
written_rep: incel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: incel
sense_list:
(slangowo) mężczyzna, który pomimo chęci nie jest w stanie nawiązywać relacji seksualnych z kobietami;


lexentry: pol/indeks__rzeczownik__1
written_rep: indeks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: indeks
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (bankowość, bankowy) miernik koniunktury giełdowej obrazujący zmiany cen akcji | (informatyka, informatyczny) dane pozwalające szybko przeszukiwać bazę danych według określonej kolumny lub ich zbioru | (statystyka, statystyczny) liczba względna charakteryzująca zmiany poziomu zjawiska zachodzące w pewnym czasie


lexentry: pol/indeterminizm__rzeczownik__1
written_rep: indeterminizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: delirlenimsizlik
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) koncepcja dopuszczająca, że ta sama przyczyna może prowadzić do innych skutków;


lexentry: pol/indoaryjski__przymiotnik__1
written_rep: indoaryjski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: Hint-Aryan
sense_list:
o języku: stosowany na subkontynencie indyjskim, wywodzący się z indoirańskiej grupy języków indoeuropejskich | odnoszący się do Ariów (mieszkańców starożytnych Indii)


lexentry: pol/indoeuropejski__przymiotnik__1
written_rep: indoeuropejski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: Hint-Avrupa
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wywodzący się z praindoeuropejskiej wspólnoty językowej lub stanowiący jej kontynuację


lexentry: pol/indywidualista__rzeczownik__1
written_rep: indywidualista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bireyci
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) (socjologia, socjologiczny) zwolennik indywidualizmu | człowiek niezależny i przekorny, mający poczucie odrębności osobistej, niechętnie podporządkowujący się, działający samodzielnie


lexentry: pol/indywidualny__przymiotnik__1
written_rep: indywidualny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: bireysel
sense_list:
osobny, niezespołowy, pojedynczy, samemu, oddzielny | właściwy jednostce, typowy dla konkretnej osoby, swoisty


lexentry: pol/infekcja__rzeczownik__1
written_rep: infekcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: enfeksiyon
sense_list:
(medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) proces chorobowy wywołany przez drobnoustroje chorobotwórcze w organizmie;


lexentry: pol/influencer__rzeczownik__1
written_rep: influencer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: influencer
sense_list:
(neologizm) osoba mająca wpływ na opinie i decyzje innych, zwykle twórca internetowy o znacznym rozgłosie posiadający znaczne grono odbiorców


lexentry: pol/informacyjny__przymiotnik__1
written_rep: informacyjny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: bilgi
sense_list:
dostarczający wiadomości lub innych informacji | związany z informacjami, ich przesyłaniem i przetwarzaniem


lexentry: pol/infradźwięk__rzeczownik__1
written_rep: infradźwięk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: infrason
sense_list:
(fizyka, fizyczny) fala dźwiękowa o częstotliwości zbyt niskiej by być słyszalną dla człowieka (zależnie od definicji poniżej 16 albo 20 Hz);


lexentry: pol/infrastruktura__rzeczownik__1
written_rep: infrastruktura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: altyapı
sense_list:
podstawowe struktury techniczne lub organizacyjne, niezbędne do prawidłowego funkcjonowania społeczeństwa, gospodarki lub określonego przedsięwzięcia;


lexentry: pol/ingrediencja__rzeczownik__1
written_rep: ingrediencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: içerik
sense_list:
składnik jakiejś mieszaniny lub przepisu, najczęściej kulinarnego lub mikstury lekarskiej, rzecz wchodząca w skład czegoś


lexentry: pol/inicjatywa__rzeczownik__1
written_rep: inicjatywa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: girişim
sense_list:
propozycja zrealizowania określonych działań | skłonność do samodzielnego inicjowania działań | w grach: pierwszeństwo dające przewagę


lexentry: pol/inkarceracja__rzeczownik__1
written_rep: inkarceracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hapsetme
sense_list:
(książkowy) (socjologia, socjologiczny) (psychologia, psychologiczny) pozbawienie wolności, uwięzienie


lexentry: pol/inkorporacja__rzeczownik__1
written_rep: inkorporacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aktarma
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) wcielenie, włączenie do jakiejś całości, zwłaszcza jednego terytorium w innego państwa


lexentry: pol/inkubator__rzeczownik__1
written_rep: inkubator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kuvöz
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (przenośnie, przenośnia) podmiot inwestujący w nowe przedsiębiorstwa | (medycyna, medyczny) urządzenie do podtrzymywania procesów życiowych wcześniaków w ściśle kontrolowanych warunkach;


lexentry: pol/inkunabuł__rzeczownik__1
written_rep: inkunabuł
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: incunabulum
sense_list:
(bibliotekoznawstwo, bibliotekoznawczy) książka wydrukowana w Europie przed 1501 rokiem (przed XVI wiekiem);


lexentry: pol/inkwizycja__rzeczownik__1
written_rep: inkwizycja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: engizisyon
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) system śledczo-sądowniczy Kościoła katolickiego, działający od XIII do XIX wieku;


lexentry: pol/inscenizator__rzeczownik__1
written_rep: inscenizator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rejisör
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) osoba odpowiedzialna za przygotowanie i organizację spektaklu;


lexentry: pol/instalacja__rzeczownik__1
written_rep: instalacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: enstalasyon
sense_list:
(sztuka) przestrzenne dzieło sztuki zaaranżowane z przedmiotów; | (technologia, technika, techniczny) czynność instalowania – montowanie czegoś z części i podzespołów | (technologia, technika, techniczny) system urządzeń, przewodów tworzący jakąś całość


lexentry: pol/instalować__czasownik__1
written_rep: instalować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: yerleştirmek
sense_list:
(informatyka, informatyczny) umieszczać program komputerowy na komputerze tak, aby poprawnie działał | (technologia, technika, techniczny) montować jakieś urządzenie do pracy w danym miejscu lub warunkach


lexentry: pol/instant__przymiotnik__1
written_rep: instant
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: acil
sense_list:
(spożywczy) błyskawiczny, natychmiastowy – o potrawach i produktach w handlu, gotowych po zalaniu wrzątkiem


lexentry: pol/instrument__rzeczownik__1
written_rep: instrument
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: alet
sense_list:
(medycyna, medyczny) narzędzie chirurgiczne; | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) przyrząd wytwarzający dźwięk, (zobacz) instrument muzyczny | (przenośnie, przenośnia) środek służący realizacji celu | (technologia, technika, techniczny) narzędzie | (technologia, technika, techniczny) przyrząd pomiarowy;


lexentry: pol/instrument_dęty__rzeczownik__1
written_rep: instrument dęty
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nefesli çalgı
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) instrument muzyczny z drgającym wewnątrz słupem powietrza wdmuchiwanym przez ustnik lub wtłaczanym;


lexentry: pol/instrument_muzyczny__rzeczownik__1
written_rep: instrument muzyczny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: enstrüman | müzik aleti
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) przyrząd służący do wytwarzania dźwięków muzycznych;


lexentry: pol/instrument_pochodny__rzeczownik__1
written_rep: instrument pochodny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: türev
sense_list:
(finanse, finansowy) kontrakt finansowy, którego wartość zależy od określonych zmiennych finansowych lub pozafinansowych, takich jak cena surowca lub towaru, wartość innego instrumentu finansowego, indeks ekonomiczny albo wysokość stóp procentowych;


lexentry: pol/instrumentalny__przymiotnik__1
written_rep: instrumentalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: aletli
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) wykonywany za pomocą instrumentów muzycznych, bez udziału śpiewu


lexentry: pol/insulina__rzeczownik__1
written_rep: insulina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: insülin
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) hormon produkowany przez trzustkę; | (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) syntetyczny hormon lub jego analog stosowany jako lek w terapii cukrzycy


lexentry: pol/insulinooporność__rzeczownik__1
written_rep: insulinooporność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: insülin direnci
sense_list:
(medycyna, medyczny) zaburzenie homeostazy glukozy polegające na zmniejszeniu czułości mięśni, tkanki tłuszczowej, wątroby i innych tkanek organizmu na insulinę;


lexentry: pol/insynuacja__rzeczownik__1
written_rep: insynuacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: iftira
sense_list:
osąd, opinia, wypowiedź przypisująca komuś niegodziwe lub nieprawdziwe zamiary, czyny lub myśli, często nie wprost, a z użyciem aluzji


lexentry: pol/intelekt__rzeczownik__1
written_rep: intelekt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: akıl
sense_list:
zdolność człowieka do myślenia, zdobywania wiedzy, wyciągania logicznych wniosków, korzystania z posiadanej wiedzy i doświadczenia


lexentry: pol/interaktywny__przymiotnik__1
written_rep: interaktywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: etkileşimli
sense_list:
(książkowy) o sprzęcie, programie komputerowym: wymagający czynnego udziału człowieka, reagujący na akcje użytkownika, umożliwiający jego wpływ na przebieg wydarzeń, formę dzieła


lexentry: pol/intercyza__rzeczownik__1
written_rep: intercyza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: evlilik sözleşmesi
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) kontrakt przedmałżeński/przedślubny, umowa między narzeczonymi lub małżonkami o zachowaniu odrębnych majątków, rezygnacji ze wspólnoty majątkowej


lexentry: pol/interfejs__rzeczownik__1
written_rep: interfejs
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: arayüz
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) charakterystyczny zestaw poleceń rozpoznawanych przez automat | (technologia, technika, techniczny) charakterystyczny zestaw suwaków, pokręteł i przycisków, umieszczonych na tablicy rozdzielczej przyrządu | (technologia, technika, techniczny) sposób połączenia różnych urządzeń lub modułów programowych, umożliwiający przeniesienie energii lub informacji;


lexentry: pol/interfejs_użytkownika__rzeczownik__1
written_rep: interfejs użytkownika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kullanıcı arayüzü
sense_list:
(informatyka, informatyczny) część oprogramowania odpowiadająca za interakcję między aplikacją i użytkownikiem;


lexentry: pol/interferencja__rzeczownik__1
written_rep: interferencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: enterferans
sense_list:
(fizyka, fizyczny) zjawisko powstawania nowego, przestrzennego rozkładu amplitudy fali (wzmocnienia i wygaszenia) w wyniku nakładania się na siebie fal;


lexentry: pol/interferon__rzeczownik__1
written_rep: interferon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: interferon
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) rodzaj białka wytwarzanego i uwalnianego przez komórki organizmu w odpowiedzi na pojawienie się patogenów, np. wirusów, bakterii, pasożytów, komórek nowotworowych;


lexentry: pol/internat__rzeczownik__1
written_rep: internat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yatılı okul
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) zakład mieszczący mieszkania przeznaczone dla młodzieży uczącej się poza miejscem zamieszkania


lexentry: pol/internetowy__przymiotnik__1
written_rep: internetowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: İnternet
sense_list:
dotyczący internetu; korzystający z internetu; umieszczony w internecie; wykorzystujący do działania internet


lexentry: pol/internista__rzeczownik__1
written_rep: internista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dahiliyeci
sense_list:
(medycyna, medyczny) lekarz specjalista zajmujący się rozpoznawaniem, profilaktyką i leczeniem chorób wewnętrznych


lexentry: pol/internować__czasownik__1
written_rep: internować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: intörn
sense_list:
osadzać w obozach rozbrojone wojska, biorące udział w wojnie, które przekroczyły granicę państwa neutralnego | pozbawiać wolności osoby uznane za niebezpieczne politycznie


lexentry: pol/interpelacja__rzeczownik__1
written_rep: interpelacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: başvuru
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) pisemne zapytanie kierowane do członka rządu przez parlamentarzystę


lexentry: pol/intonacja__rzeczownik__1
written_rep: intonacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: entonasyon
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) rozpoczęcie śpiewu zbiorowego przez jedną osobę; zaśpiew;


lexentry: pol/intonacja__rzeczownik__1
written_rep: intonacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tonlama
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) sposób akcentowania wyrazów i zdań; | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) sposób wydobywania dźwięków, szczególnie w śpiewie, na instrumencie smyczkowym lub dętym;


lexentry: pol/intranet__rzeczownik__1
written_rep: intranet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: iç ağ
sense_list:
(informatyka, informatyczny) wewnętrzna sieć komputerowa organizacji przeznaczona dla wąskiej grupy osób, np. pracowników;


lexentry: pol/introwertyk__rzeczownik__1
written_rep: introwertyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: içe dönük
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) człowiek skupiony na swoich uczuciach, myślach i sprawach, nakierowany na swoje własne wnętrze


lexentry: pol/intryga__rzeczownik__1
written_rep: intryga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: entrika
sense_list:
chytre, podstępne działanie, zwykle przez wzajemne skłócenie jakichś osób, zmierzające do osiągnięcia jakiegoś celu


lexentry: pol/intuicja__rzeczownik__1
written_rep: intuicja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sezgi
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) proces polegający na poznaniu prawdy za pomocą wewnętrznego przekonania | (potocznie, potoczny) zdolność przeczuwania, przewidywania | (psychologia, psychologiczny) proces myślowy polegający na szybkim dopasowaniu danej sytuacji do znanych już szablonów i zależności, objawiący się w postaci nagłego przebłysku myślowego;


lexentry: pol/inwalida__rzeczownik__1
written_rep: inwalida
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: engelli
sense_list:
osoba, która jest pozbawiona możliwości pracy (całkowicie lub połowicznie) ze względu na kalectwo, utratę zdrowia


lexentry: pol/inwalidztwo__rzeczownik__1
written_rep: inwalidztwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sakatlık
sense_list:
brak pełnej sprawności fizycznej lub intelektualnej u danej osoby spowodowany chorobą, urazem lub wadą wrodzoną


lexentry: pol/inwazja__rzeczownik__1
written_rep: inwazja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: saldırı
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) najazd lub wtargnięcie zbrojne na czyjeś terytorium;


lexentry: pol/inżynieria__rzeczownik__1
written_rep: inżynieria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mühendislik
sense_list:
nauka wykorzystująca matematykę, technologię i praktyczne doświadczenie do projektowania, produkowania i kontrolowania obiektów bądź procesów służących człowiekowi


lexentry: pol/iperyt__rzeczownik__1
written_rep: iperyt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hardal
sense_list:
(chemia, chemiczny) (wojskowość, wojskowy) każdy związek organiczny mający budowę zbliżoną do iperytu (1.1) będący bojowym środkiem trującym i wykazujący podobne do niego działanie parzące i trujące lub też mieszanina takich związków;


lexentry: pol/iperyt__rzeczownik__1
written_rep: iperyt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hardal gazı
sense_list:
(chemia, chemiczny) (wojskowość, wojskowy) (potocznie, potoczny) iperyt siarkowy, bojowy środek trujący


lexentry: pol/iperyt_siarkowy__rzeczownik__1
written_rep: iperyt siarkowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hardal gazı
sense_list:
(chemia, chemiczny) (wojskowość, wojskowy) związek siarkoorganiczny z grupy tioeterów stosowany jako parzący bojowy środek trujący, gęsta, oleista ciecz o działaniu silnie trującym, po raz pierwszy zastosowany z powodzeniem w 1917 roku pod Iprą w Belgii;


lexentry: pol/irbis_śnieżny__rzeczownik__1
written_rep: irbis śnieżny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kar parsı
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Panthera uncia Schreber, gatunek ssaka z rodziny kotowatych, występujący w Azji Środkowej;


lexentry: pol/irygacja__rzeczownik__1
written_rep: irygacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gönen
sense_list:
(medycyna, medyczny) zabieg przeprowadzany w celach leczniczych lub higienicznych polegający na przepłukiwaniu jamy ciała (np. pochwy, odbytnicy, nosa) roztworem leku lub ciepłą wodą;


lexentry: pol/iskać__czasownik__1
written_rep: iskać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: aşağılık kimse
sense_list:
usuwać pasożyty żyjące we włosach ludzi lub sierści zwierząt poprzez wyszukiwanie i łapanie (wyskubywanie) ich palcami


lexentry: pol/islam__rzeczownik__1
written_rep: islam
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: İslam
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) religia monoteistyczna założona przez Mahometa;


lexentry: pol/islamistyczny__przymiotnik__1
written_rep: islamistyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: İslâmcı
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) dotyczący islamizmu lub islamisty, związany z islamizmem lub islamistą


lexentry: pol/islamizacja__rzeczownik__1
written_rep: islamizacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Müslümanlaşma
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (socjologia, socjologiczny) proces narzucania islamu albo poddawania się wpływom islamu


lexentry: pol/islamizm__rzeczownik__1
written_rep: islamizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: İslamcılık
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) islam polityczny – doktryna polityczna oparta na islamie, łącząca religię z ideologią, w której Koran uznany jest za podstawę prawa i polityki państwa;


lexentry: pol/islamofaszyzm__rzeczownik__1
written_rep: islamofaszyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: islamofaşizm
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) radykalna postać islamu o wielu cechach wspólnych z faszyzmem


lexentry: pol/istota__rzeczownik__1
written_rep: istota
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: varlık
sense_list:
coś, co jest zasadnicze w jakiejś sprawie; podstawa, sedno danej sprawy | stworzenie, osoba, żyjący organizm, postać


lexentry: pol/iteracja__rzeczownik__1
written_rep: iteracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: iterasyon
sense_list:
(matematyka, matematyczny) (informatyka, informatyczny) metoda obliczania polegająca na wielokrotnym powtarzaniu tego samego algorytmu;


lexentry: pol/izafet__rzeczownik__1
written_rep: izafet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: izafet | tamlama
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (gramatyka) konstrukcja składniowa, występująca m.in. w językach semickich, irańskich i turkijskich, w której jeden rzeczownik określany jest przez inny rzeczownik bądź rzadziej – przez przymiotnik; jej odpowiednikiem w języku polskim jest zwykle rzeczownik z przydawką dopełniaczową lub rzeczownik z przydawką przymiotną


lexentry: pol/izba_niższa__rzeczownik__1
written_rep: izba niższa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: avam kamarası
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) w niektórych krajach organ parlamentu dwuizbowego inicjujący i uchwalający ustawy


lexentry: pol/izba_wyższa__rzeczownik__1
written_rep: izba wyższa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lordlar kamarası
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) w niektórych krajach organ parlamentu dwuizbowego zatwierdzający ustawy


lexentry: pol/izolator__rzeczownik__1
written_rep: izolator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yalıtkan
sense_list:
materiał izolujący | (elektryczność) przedmiot z materiału nie przewodzącego prądu elektrycznego, łączący a zarazem izolujący części urządzenia będące względem siebie pod napięciem


lexentry: pol/izomer__rzeczownik__1
written_rep: izomer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: izomer
sense_list:
(chemia, chemiczny) jeden z dwóch lub większej liczby związków chemicznych o tym samym składzie atomowym, różniących się połączeniami lub ułożeniem atomów;


lexentry: pol/izomorfizm__rzeczownik__1
written_rep: izomorfizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: izomorfizma
sense_list:
(matematyka, matematyczny) odwzorowanie pomiędzy dwiema przestrzeniami matematycznymi, zachowujące wszystkie relacje i funkcje


lexentry: pol/izotop__rzeczownik__1
written_rep: izotop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: izotop
sense_list:
(chemia, chemiczny) (fizyka, fizyczny) każda z odmian tego samego pierwiastka chemicznego, która ma jednakową liczbę protonów w atomach, lecz różne liczby neutronów;


lexentry: pol/iść__czasownik__1
written_rep: iść
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: gitmek
sense_list:
poruszać się, zmieniać swoje położenie za pomocą nóg, nie tracąc przy tym ani na chwilę kontaktu z podłożem | udawać się w jakimś kierunku lub celem wykonania jakiejś czynności, część drogi pokonując pieszo


lexentry: pol/ja_pierdolę__wykrzyknik__1
written_rep: ja pierdolę
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: ha siktir
sense_list:
(wulgarnie, wulgaryzm) wykrzyknienie wyrażające różnorodne intensywne uczucia lub doznania np. podziw, radość, zaskoczenie, zdumienie, oburzenie, irytację


lexentry: pol/jacht__rzeczownik__1
written_rep: jacht
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yat
sense_list:
(sport, sportowy) (turystyka, turystyczny) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) lekki statek o napędzie żaglowym lub motorowym służący do rekreacji, turystyki, uprawiania sportu;


lexentry: pol/jacuzzi__rzeczownik__1
written_rep: jacuzzi
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jakuzi
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (medycyna, medyczny) wanna lub mały basen kąpielowy z urządzeniem tworzącym wiry lub bąbelki;


lexentry: pol/jad__rzeczownik__1
written_rep: jad
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: zehir
sense_list:
(chemia, chemiczny) (toksykologia) (zoologia, zoologiczny) substancja pochodzenia zwierzęcego, roślinnego lub bakteryjnego mająca właściwości toksyczne dla innego organizmu;


lexentry: pol/jagnięcina__rzeczownik__1
written_rep: jagnięcina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kuzu
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) potrawa z jagnięciny (1.1) | (spożywczy) mięso jagnięce (z młodej owcy)


lexentry: pol/jaguar_amerykański__rzeczownik__1
written_rep: jaguar amerykański
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jaguar
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Panthera onca Linnaeus, gatunek ssaka z rodziny kotowatych, występujący w Amerykach; | (zoologia, zoologiczny) kot z gatunku jaguarów amerykańskich (1.1)


lexentry: pol/jaguarundi_amerykański__rzeczownik__1
written_rep: jaguarundi amerykański
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yaguarundi
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Puma yagouaroundi Geoffroy Saint-Hilaire, gatunek ssaka z rodziny kotowatych, występujący od Paragwaju aż po południowo-wschodnią część Stanów Zjednoczonych; | (zoologia, zoologiczny) kot z gatunku jaguarundi amerykańskich (1.1)


lexentry: pol/jajecznik__rzeczownik__1
written_rep: jajecznik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yumurtalık
sense_list:
element zastawy stołowej służący do podawania ugotowanych jaj, w którym to umieszcza się je w okrągłym zagłębieniu;


lexentry: pol/jajko_sadzone__rzeczownik__1
written_rep: jajko sadzone
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: göz yumurta
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) jajko usmażone na patelni bez jego rozmącania, ze ściętym białkiem i półpłynnym żółtkiem


lexentry: pol/jajowód__rzeczownik__1
written_rep: jajowód
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fallop tüpü
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) przewód o długości ok. 10-12 cm, który biegnie od rogu macicy, dochodząc do jajnika;


lexentry: pol/jak_i__fraza_spójnikowa__1
written_rep: jak i
min_sense_num: 01
trans_list: yanı sıra
sense_list:
fraza łącząca równorzędne części zdania i dodatkowo podkreślająca, że czasownik dotyczy obydwu łączonych części


lexentry: pol/jakby__spójnik__1
written_rep: jakby
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 02
trans_list: gibi
sense_list:
…określający sytuację, która mogłaby mieć miejsce, biorąc pod uwagę resztę wypowiedzi, ale tak naprawdę jest nieprawdziwa


lexentry: pol/jaki__zaimek__1
written_rep: jaki
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: ne mene
sense_list:
…służący do pytania o cechę wyrażoną zwykle w przymiotniku | …służący do rozpoczynania zdań podrzędnych dotyczących cechy


lexentry: pol/jakobin__rzeczownik__1
written_rep: jakobin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jakoben
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) w czasie rewolucji francuskiej: członek lewicowego klubu politycznego dążącego do radykalnych zmian i wprowadzenia republiki; | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (przenośnie, przenośnia) radykał polityczny


lexentry: pol/jakoby__spójnik__1
written_rep: jakoby
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: -dığından
sense_list:
łączący zdanie nadrzędne ze zdaniem podrzędnym i również podający w wątpliwość treść, o której jest mowa w przyłączanym zdaniu


lexentry: pol/jakość__rzeczownik__1
written_rep: jakość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kalite | nitelik
sense_list:
wartość, rodzaj, stan czegoś; zalety przedmiotu świadczące o jego użyteczności, wartości, porządnym wykonaniu


lexentry: pol/jamnik__rzeczownik__1
written_rep: jamnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dakhund
sense_list:
(kynologia, kynologiczny) rasa psów o niskim wzroście, długim tułowiu i krótkich nogach; | (kynologia, kynologiczny) pies rasy jamnik (1.1)


lexentry: pol/jamowanie__rzeczownik__1
written_rep: jamowanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: murabba
sense_list:
(elektronika, elektroniczny) (potocznie, potoczny) zakłócanie łączności elektronicznej, w szczególności WiFi


lexentry: pol/jamraj__rzeczownik__1
written_rep: jamraj
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: keseli porsuk
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Peramelemorphia Ameghino, niewielki torbacz zamieszkujący Australię i Nową Gwineę;


lexentry: pol/janczar__rzeczownik__1
written_rep: janczar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yeniçeri
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) żołnierz dawnej regularnej, doborowej piechoty tureckiej, tworzonej początkowo z młodych chrześcijańskich brańców zmuszonych do przyjęcia islamu;


lexentry: pol/japok__rzeczownik__1
written_rep: japok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: su oposumu
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Chironectes minimus Zimmermann, amerykański torbacz o ziemno-wodnym trybie życia;


lexentry: pol/jar__rzeczownik__1
written_rep: jar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kanyon
sense_list:
(geografia, geograficzny) wydłużona dolina o wąskim dnie i stromych zboczach, powstała najczęściej w wyniku erozyjnego działania wody, rzadziej poprzez aktywność osuwisk;


lexentry: pol/jarmark__rzeczownik__1
written_rep: jarmark
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fuar
sense_list:
(handel, handlowy) rodzaj targu o znaczeniu ponadlokalnym, stanowiącego miejsce wolnej wymiany towarów handlu dalekosiężnego;


lexentry: pol/jarmuż__rzeczownik__1
written_rep: jarmuż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karalahana
sense_list:
(botanika, botaniczny) Brassica oleracea var. sabellica L., odmiana botaniczna kapusty warzywnej o mocno pomarszczonych liściach;


lexentry: pol/jarzmo__rzeczownik__1
written_rep: jarzmo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: boyunduruk
sense_list:
(zootechnika, zootechniczny) drewniana uprząż zakładana zwierzęciu pociągowemu na kark, szyję, czoło lub rogi; | (przenośnie, przenośnia) coś co zniewala i zmusza do ponoszenia ciężarów


lexentry: pol/jarząb_brekinia__rzeczownik__1
written_rep: jarząb brekinia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: akçaağaç yapraklı üvez
sense_list:
(systematyka) (dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Sorbus torminalis L., gatunek drzewa z rodziny różowatych, występującego w Europie, Azji Mniejszej, na Kaukazie i w Afryce Północnej;


lexentry: pol/jarząb_pospolity__rzeczownik__1
written_rep: jarząb pospolity
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kuş üvezi
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Sorbus aucuparia L., gatunek ozdobnej rośliny wieloletniej z rodziny różowatych rosnącej jako drzewo lub krzew z pomarańczowoczerwonymi owocami, z których m.in. wyrabia się korale;


lexentry: pol/jarząbek__rzeczownik__1
written_rep: jarząbek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kestane rengi orman tavuğu
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) gatunek niewielkiego eurazjatyckiego grzebiącego ptaka łownego (Tetrastes bonasia Linnaeus), z rzędu kuraków, zamieszkującego gęste starodrzewy;


lexentry: pol/jarzębina__rzeczownik__1
written_rep: jarzębina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: üvez meyvesi
sense_list:
owoc jarzębiny (1.1) | (dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) rodzaj drzewa o małych, czerwonych owocach;


lexentry: pol/jaskier__rzeczownik__1
written_rep: jaskier
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: düğün çiçeği
sense_list:
(botanika, botaniczny) Ranunculus, liczący około 400 gatunków rodzaj roślin z rodziny jaskrowatych; | (botanika, botaniczny) roślina z rodzaju jaskier (1.1)


lexentry: pol/jaskinia__rzeczownik__1
written_rep: jaskinia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mağara
sense_list:
naturalna pusta przestrzeń w skale, a ściśle taka o rozmiarach umożliwiających penetrację przez człowieka;


lexentry: pol/jaskółka__rzeczownik__1
written_rep: jaskółka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kırlangıç
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Hirundo, owadożerny ptak o długich i ostro zakończonych skrzydłach i ogonie;


lexentry: pol/jasnowidz__rzeczownik__1
written_rep: jasnowidz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kahin
sense_list:
(ezoteryka) człowiek, któremu przypisuje się zdolność pozazmysłowego przewidywania przyszłości lub poznawania zjawisk niemożliwych do postrzegania zmysłami


lexentry: pol/jasnowidzenie__rzeczownik__1
written_rep: jasnowidzenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: basiret
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) zdolność pozazmysłowego przewidywania przyszłości lub poznawania zjawisk niemożliwych do postrzegania zmysłami


lexentry: pol/jasność__rzeczownik__1
written_rep: jasność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kadir
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) ilość energii świetlnej wysyłanej przez ciało niebieskie w jednostce czasu;


lexentry: pol/jaspis__rzeczownik__1
written_rep: jaspis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yeşim
sense_list:
(mineralogia, mineralogiczny) skała osadowa, składająca się głównie z chalcedonu i kwarcu (w różnych proporcjach), mogąca przybierać barwy: czerwoną, żółtą, brązową lub zieloną;


lexentry: pol/jaszczurka__rzeczownik__1
written_rep: jaszczurka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kertenkele
sense_list:
(herpetologia, herpetologiczny) czworonożny lub beznogi gad o wydłużonym ciele, oczach uzbrojonych w powieki i mocnych szczękach;


lexentry: pol/jawor__rzeczownik__1
written_rep: jawor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dağ akçaağacı
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Acer pseudoplatanus, gatunek drzewa z rodziny mydleńcowatych o szarej korze i dłoniastych liściach;


lexentry: pol/jazda__rzeczownik__1
written_rep: jazda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gidiş
sense_list:
przenoszenie się z miejsca na miejsce, przebywanie drogi za pomocą różnych środków lokomocji; poruszanie się, posuwanie się środków lokomocji


lexentry: pol/jałmużna__rzeczownik__1
written_rep: jałmużna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sadaka | zekât
sense_list:
(książkowy) dobrowolne ofiarowanie czegoś komuś biedniejszemu; coś, co jest przekazane w ramach tego ofiarowania


lexentry: pol/jałówka__rzeczownik__1
written_rep: jałówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: düve
sense_list:
(zootechnika, zootechniczny) młoda, niemająca jeszcze potomstwa, samica, głównie w odniesieniu do krów


lexentry: pol/jaśmin_wielkolistny__rzeczownik__1
written_rep: jaśmin wielkolistny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: arap yasemini
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Jasminum sambac, krzew z rodziny oliwkowatych pierwotnie występujący w Indiach, Bangladeszu i Birmie;


lexentry: pol/jebaka__rzeczownik__1
written_rep: jebaka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sikici
sense_list:
(wulgarnie, wulgaryzm) (potocznie, potoczny) mężczyzna odbywający dużo stosunków płciowych z wieloma kobietami


lexentry: pol/jechać__czasownik__1
written_rep: jechać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: gitmek
sense_list:
o pojazdach: poruszać się, przemieszczać się z jednego miejsca na inne | o człowieku, towarze, zwierzęciu itp.: poruszać się, przemieszczać się przy użyciu pojazdu lub na grzbiecie zwierzęcia


lexentry: pol/jednak__spójnik__1
written_rep: jednak
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: ancak
sense_list:
…łączy dwa zdania, w których zdanie ze spójnikiem wyraża sytuację, która powstała w wyniku akcji ze zdania bez spójnika, a która nie była oczekiwana przez mówiącego


lexentry: pol/jednorożec__rzeczownik__1
written_rep: jednorożec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tekboynuz
sense_list:
(mitologia, mitologiczny) fantastyczne stworzenie posiadające jeden róg na czole, pojawiające się w mitach i legendach;


lexentry: pol/jednoręki_bandyta__rzeczownik__1
written_rep: jednoręki bandyta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kumar makinesi
sense_list:
(potocznie, potoczny) automat do gier hazardowych, w którym po wrzuceniu monet i pociągnięciu za dźwignię z boku maszyny na bębnach lub ekranie dobierane są symbole w losowych konfiguracjach, przynosząc wygraną po wylosowaniu określonego układu symboli;


lexentry: pol/jednostka__rzeczownik__1
written_rep: jednostka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: birim
sense_list:
(matematyka, matematyczny) (fizyka, fizyczny) (chemia, chemiczny) zapis, w którym podawana jest dana wartość | część całości | placówka określonej instytucji


lexentry: pol/jednostka_astronomiczna__rzeczownik__1
written_rep: jednostka astronomiczna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: astronomik birim
sense_list:
(jednostka miary) (astronomia, astronomiczny) jednostka długości równa 149 597 870 700 metrom, co w przybliżeniu odpowiada średniej odległości Ziemi od Słońca;


lexentry: pol/jednostka_ratowniczo-gaśnicza__rzeczownik__1
written_rep: jednostka ratowniczo-gaśnicza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: itfaiye istasyonu
sense_list:
podstawowa, strażacka jednostka organizacyjna, posiadająca siły i środki umożliwiające samodzielne organizowanie i prowadzenie akcji ratowniczych w czasie pożarów, klęsk żywiołowych i miejscowych zagrożeń


lexentry: pol/jedwab__rzeczownik__1
written_rep: jedwab
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ipek
sense_list:
(włókiennictwo) tkanina z jedwabiu (1.1); | (włókiennictwo) przędza uzyskiwana z kokonów jedwabników;


lexentry: pol/jedwabnictwo__rzeczownik__1
written_rep: jedwabnictwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ipekböcekçiliği
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) dział gospodarki rolnej obejmujący hodowlę jedwabników, wstępną obróbkę kokonów oraz uprawę morwy


lexentry: pol/jedwabnik__rzeczownik__1
written_rep: jedwabnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ipek böceği
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) owad, z którego kokonów wytwarzany jest jedwab;


lexentry: pol/jedwabnik_morwowy__rzeczownik__1
written_rep: jedwabnik morwowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ipek böceği
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Bombyx mori, gatunek nocnego motyla z rodziny prządkowatych, wykorzystywanego do pozyskiwania przędzy na jedwab;


lexentry: pol/jedwabny_szlak__rzeczownik__1
written_rep: jedwabny szlak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: İpek Yolu
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) dawny szlak handlowy łączący Chiny z Europą i Bliskim Wschodem, którym transportowano towary, m.in. jedwabie;


lexentry: pol/jedynie__partykuła__1
written_rep: jedynie
part_of_speech: particle
min_sense_num: 01
trans_list: sade
sense_list:
…komunikująca, że czegoś jest mniej niż spodziewała się osoba mówiąca | …ograniczająca wypowiedziany sąd do wymienionych obiektów i stanów rzeczy


lexentry: pol/jedynka__rzeczownik__1
written_rep: jedynka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: birinci
sense_list:
(potocznie, potoczny) to, co ma numer jeden, np. autobus, trolejbus, tramwaj, pokój (w instytucji, w hotelu itp.), program radia, telewizji


lexentry: pol/jegier__rzeczownik__1
written_rep: jegier
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: avcı
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) żołnierz lekkiej piechoty, przeznaczonej do zwiadów, potyczek czy wreszcie zadań strzelców wyborowych, rekrutowanej pierwotnie z myśliwych, gajowych i leśników


lexentry: pol/jeleń__rzeczownik__1
written_rep: jeleń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: geyik
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) duży ssak lądowy o rozłożystym porożu u samców, przynależny do podrodziny jeleni (Cervinae);


lexentry: pol/jelito_kręte__rzeczownik__1
written_rep: jelito kręte
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kıvrım bağırsak
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) ostatnia, końcowa część jelita cienkiego, leżąca między jelitem czczym a kątnicą;


lexentry: pol/jelonek_rogacz__rzeczownik__1
written_rep: jelonek rogacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: makaslıböcek
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Lucanus cervus, gatunek chrząszcza z rodziny jelonków;


lexentry: pol/jemiołuszka__rzeczownik__1
written_rep: jemiołuszka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ipekkuyruk
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) rodzaj ptaka z rodziny jemiołuszek / jemiołuszkowatych Bombycillidae, ;


lexentry: pol/jemiołuszka_zwyczajna__rzeczownik__1
written_rep: jemiołuszka zwyczajna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ipekkuyruk
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Chlidonias hybrida Linnaeus, niewielki ptak wędrowny z rodziny jemiołuszkowatych;


lexentry: pol/jenot_azjatycki__rzeczownik__1
written_rep: jenot azjatycki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rakun köpeği
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Nyctereutes procyonoides, gatunek drapieżnego ssaka rodziny psowatych; | (zoologia, zoologiczny) osobnik drapieżnika z gatunku jenotów azjatyckich (1.1)


lexentry: pol/jerzyk__rzeczownik__1
written_rep: jerzyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ebabil
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Apus apus, smukły ptak, którego palce uniemożliwiają stąpanie po ziemi i siedzenie na gałęziach;


lexentry: pol/jesion__rzeczownik__1
written_rep: jesion
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dişbudak
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Fraxinus L., drzewo, rzadziej krzew, występujące na obszarze półkuli północnej, z rodziny oliwkowatych;


lexentry: pol/jesion_wyniosły__rzeczownik__1
written_rep: jesion wyniosły
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dişbudak
sense_list:
(systematyka) (botanika, botaniczny) (dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Fraxinus excelsior L., gatunek pospolitego drzewa z rodziny oliwkowatych;


lexentry: pol/jesiotr__rzeczownik__1
written_rep: jesiotr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mersin balığı
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Acipenser Linnaeus, duża ryba wędrowna o wydłużonej głowie i szorstkiej, pokrytej płytkami kostnymi skórze;


lexentry: pol/jesiotr_rosyjski__rzeczownik__1
written_rep: jesiotr rosyjski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Rus mersin balığı
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Acipenser gueldenstaedtii Brandt & Ratzeburg, krytycznie zagrożona wyginięciem, zwykle wędrowna ryba wód przybrzeżnych Morza Czarnego, Morza Azowskiego i Morza Kaspijskiego z rodziny jesiotrowatych;


lexentry: pol/jeszcze__partykuła__1
written_rep: jeszcze
part_of_speech: particle
min_sense_num: 01
trans_list: daha
sense_list:
…oznaczająca, że coś ciągle trwa, odbywa się wciąż, ciągle | …podkreślająca odległość (w czasie lub przestrzeni) jakiegoś wydarzenia już | …z przymiotnikami i przysłówkami w stopniu wyższym podkreślająca ten stopień bardziej | w funkcji przysłówka znowu, znów, ponownie; dodatkowo


lexentry: pol/jezuita__rzeczownik__1
written_rep: jezuita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: cizvit
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) członek zakonu katolickiego noszącego oficjalną nazwę Towarzystwa Jezusowego;


lexentry: pol/jeśli_wejdziesz_między_wrony,_musisz_krakać_jak_i_one__przysłowie__1
written_rep: jeśli wejdziesz między wrony, musisz krakać jak i one
part_of_speech: proverb
min_sense_num: 01
trans_list: Roma'dayken Romalılar gibi davran
sense_list:
jeśli ktoś wejdzie w jakieś towarzystwo, powinien upodobnić się (dostosować się) do niego, aby nie narazić się na przykrą lub nawet niebezpieczną sytuację


lexentry: pol/jeżeli__spójnik__1
written_rep: jeżeli
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: eğer
sense_list:
…służący do rozpoczynania zdań podrzędnych określających warunek zajścia wydarzenia ze zdania głównego


lexentry: pol/jeżyna__rzeczownik__1
written_rep: jeżyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: böğürtlen | dut
sense_list:
(botanika, botaniczny) Rubus L., rodzaj krzewów z rodziny różowatych o pędach okrytych kolcami i czarnych lub czerwonych jadalnych owocach; | (botanika, botaniczny) (potocznie, potoczny) krzew jeżyny (1.1) o czarnych owocach, m.in. z gatunku jeżyna popielica


lexentry: pol/jodoform__rzeczownik__1
written_rep: jodoform
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: iyodoform
sense_list:
(chemia, chemiczny) organiczny związek chemiczny z grupy halogenków alkilu, środek antyseptyczny o silnym zapachu;


lexentry: pol/joga__rzeczownik__1
written_rep: joga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yoga
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (filozofia, filozoficzny) jeden z sześciu ortodoksyjnych systemów filozofii indyjskiej; | tradycyjny indyjski system ćwiczeń duchowych i fizycznych


lexentry: pol/jogging__rzeczownik__1
written_rep: jogging
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jogging
sense_list:
(sport, sportowy) forma rekreacji lub treningu polegająca na niespiesznym bieganiu, zwykle w miejscu publicznym;


lexentry: pol/jon__rzeczownik__1
written_rep: jon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: iyon
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (chemia, chemiczny) atom lub grupa atomów posiadająca ładunek elektryczny (ujemny lub dodatni);


lexentry: pol/jubiler__rzeczownik__1
written_rep: jubiler
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kuyumcu
sense_list:
osoba zajmująca się jubilerstwem; rzemieślnik artystyczny trudniący się wyrobem, przeróbką, naprawą, wyceną i sprzedażą przedmiotów z metali szlachetnych (m.in. złota, srebra, platyny, palladu) oraz kamieni szlachetnych i ozdobnych


lexentry: pol/jubileusz__rzeczownik__1
written_rep: jubileusz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jübile
sense_list:
ważna rocznica jakiegoś wydarzenia, np. rozpoczęcia czyjejś działalności lub powstania, założenia czegoś


lexentry: pol/judaizm__rzeczownik__1
written_rep: judaizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Musevilik | Yahudilik
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) religia monoteistyczna, narodowa religia Żydów;


lexentry: pol/judasz__rzeczownik__2
written_rep: judasz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: hain
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (pejoratywnie, pejoratywny) człowiek fałszywy, obłudny i dopuszczający się zdrady


lexentry: pol/judaszowiec_południowy__rzeczownik__1
written_rep: judaszowiec południowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: deliboynuz
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Cercis siliquastrum L., gatunek drzewa z rodziny bobowatych, mający purpurowo-różowe kwiaty; | (dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) drzewo z gatunku judaszowiec południowy (1.1)


lexentry: pol/jujuba__rzeczownik__1
written_rep: jujuba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hünnap
sense_list:
(botanika, botaniczny) Ziziphus, ciernisty krzew lub drzewko o żółtych, drobnych kwiatach i często jadalnych owocach;


lexentry: pol/junk_food__rzeczownik__1
written_rep: junk food
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: abur cubur
sense_list:
produkty wysoko przetworzone, kaloryczne, o wysokiej zawartości tłuszczy i cukrów oraz sztucznych ulepszaczy i barwników, ale ubogie w substancje odżywcze;


lexentry: pol/junta__rzeczownik__1
written_rep: junta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: cunta
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) nazwa bądź człon nazwy organu kolegialnego w Hiszpanii i Ameryce Łacińskiej (nazwa odnosi się do wielu różnych organów) | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) w krajach Ameryki Łacińskiej: władza ustanowiona pozakonstytucyjnie przez wojsko, zwykle w drodze zamachu stanu;


lexentry: pol/jurta__rzeczownik__1
written_rep: jurta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yurt
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) namiot pokryty zazwyczaj skórami lub wojłokiem, używany przez ludy tureckie i mongolskie w środkowej Azji i południowej Syberii;


lexentry: pol/jury__rzeczownik__1
written_rep: jury
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jüri
sense_list:
grupa ludzi, zwykle specjalistów w danej dziedzinie, dokonujących oceny osób lub dzieł biorących udział we współzawodnictwie


lexentry: pol/juta__rzeczownik__1
written_rep: juta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jüt
sense_list:
(botanika, botaniczny) Corchorus L., roślina tropikalna z rodziny ślazowatych; | (włókiennictwo) tkanina z tego włókna; | (włókiennictwo) włókno otrzymywane z łodyg tej rośliny


lexentry: pol/jutrznia__rzeczownik__1
written_rep: jutrznia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: seher
sense_list:
(książkowy) początek poranka, zanim wzejdzie słońce | (przenośnie, przenośnia) rozpoczynanie się czegoś


lexentry: pol/jądro__rzeczownik__1
written_rep: jądro
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: testis | er bezi
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (zoologia, zoologiczny) (medycyna, medyczny) męski narząd rozrodczy zwierząt i ludzi wytwarzający nasienie;


lexentry: pol/jądro_komórkowe__rzeczownik__1
written_rep: jądro komórkowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hücre çekirdeği
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (biologia, biologiczny) organellum zawierające większość materiału genetycznego komórki;


lexentry: pol/jęczmień__rzeczownik__1
written_rep: jęczmień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: arpa
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) Hordeum L., roślina zbożowa z rodziny wiechlinowatych; | (spożywczy) ziarno z nasion jęczmienia (1.1)


lexentry: pol/jędza__rzeczownik__1
written_rep: jędza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: cadı
sense_list:
(książkowy) brzydka, zgarbiona starucha z bajki, będąca uosobieniem złych mocy | (pejoratywnie, pejoratywny) kłótliwa, złośliwa kobieta


lexentry: pol/jęk__rzeczownik__1
written_rep: jęk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: inlemek
sense_list:
żałosny głos wydawany przez człowieka pod wpływem bólu lub cierpienia | żałosny, przeciągły dźwięk wydawany przez niektóre ptaki, wytwarzany przez maszyny, instrumenty muzyczne, szum wiatru itp.


lexentry: pol/język__rzeczownik__1
written_rep: język
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dil
sense_list:
część języka (1.2), obejmująca tylko terminy z jednej dziedziny wiedzy; (także, też) konkretny wariant danego języka (1.2), wydzielony geograficznie, środowiskowo lub stylistycznie | (obuwnictwo, obuwniczy) część buta osłaniająca stopę pod sznurówką


lexentry: pol/język__rzeczownik__1
written_rep: język
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dil | lisan
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) zbiór słów, reguł gramatycznych, zasad wymowy, idiomów, umożliwiający porozumiewanie się osób znających ten zbiór; | (anatomia, anatomiczny) mięsień znajdujący się w jamie ustnej lub gębowej, pełniący funkcję narządu smaku, ułatwiający jedzenie, a u ludzi także mówienie; | (informatyka, informatyczny) zbiór rozkazów i reguł ich łączenia sterujących pracą komputera;


lexentry: pol/język_kreolski__rzeczownik__1
written_rep: język kreolski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kreolce
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) uproszczona mowa powstała w wyniku kontaktu grup posługujących się wzajemnie niezrozumiałymi językami, w odróżnieniu od pidżynu charakteryzująca się ustabilizowanym systemem gramatycznym i dobrze wypracowanym słownictwem, służąca danemu społeczeństwu jako język etniczny;


lexentry: pol/język_ojczysty__rzeczownik__1
written_rep: język ojczysty
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anadili | ana dili
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język przyswojony jako pierwszy w otoczeniu, w którym się wychowuje;


lexentry: pol/język_pidżynowy__rzeczownik__1
written_rep: język pidżynowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tarzanca
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) mowa pomocnicza powstała w wyniku kontaktu grup posługujących się wzajemnie niezrozumiałymi językami, charakteryzująca się uproszczoną strukturą gramatyczną i ograniczonym słownictwem, służąca danemu społeczeństwu jako drugi język;


lexentry: pol/język_programowania__rzeczownik__1
written_rep: język programowania
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: programlama dili
sense_list:
(informatyka, informatyczny) język sztuczny przeznaczony do zapisu algorytmów lub programów komputerowych;


lexentry: pol/język_standardowy__rzeczownik__1
written_rep: język standardowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: standart dil | ölçünlü dil
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) prestiżowa odmiana danego języka, pełniąca funkcję normy ogólnoetnicznej, stawiana w opozycji do wernakularnych form języka


lexentry: pol/język_sztuczny__rzeczownik__1
written_rep: język sztuczny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yapay dil
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język, który został utworzony przez człowieka w sposób zamierzony i systematyczny;


lexentry: pol/język_urzędowy__rzeczownik__1
written_rep: język urzędowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: resmi dil
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) język o uprzywilejowanym statusie prawnym, używany przez organy władzy i administracji państwowej w komunikacji z obywatelami;


lexentry: pol/język_wernakularny__rzeczownik__1
written_rep: język wernakularny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ulusal dil
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język narodowy, rodzimy, w opozycji do łaciny służącej jako lingua franca; | (językoznawstwo, językoznawczy) niestandardowy język określonej populacji;


lexentry: pol/kabaret__rzeczownik__1
written_rep: kabaret
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kabare
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) spektakl (niekiedy na estradzie, czasem w restauracji, kawiarni) o lekkim repertuarze skeczów, monologów literackich, piosenek, tańców (i tym podobne, i temu podobne);


lexentry: pol/kabel__rzeczownik__1
written_rep: kabel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kablo
sense_list:
(elektryczność) gruby przewód elektryczny lub światłowodowy, zwykle spleciony z kilku odizolowanych żył; | (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) jednostka długości równa 185,2 metra, czyli jednej dziesiątej mili morskiej;


lexentry: pol/kabestan__rzeczownik__1
written_rep: kabestan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vinç
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) urządzenie ułatwiające wybieranie lub luzowanie lin pod obciążeniem (np. kotwic);


lexentry: pol/kabura__rzeczownik__1
written_rep: kabura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kubur
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) futerał, pokrowiec na krótką broń palną, noszony zazwyczaj u pasa, mający zabezpieczenie przed wypadaniem broni;


lexentry: pol/kac__rzeczownik__1
written_rep: kac
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mahmurluk | akşamdan kalmalık
sense_list:
(potocznie, potoczny) występowanie nieprzyjemnych objawów (bólu głowy, pragnienia) na skutek nadmiernego spożycia alkoholu;


lexentry: pol/kacheksja__rzeczownik__1
written_rep: kacheksja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kaşeksi
sense_list:
(medycyna, medyczny) stopniowe wyniszczanie i ubytek masy ciała wskutek choroby lub jako efekt przyjmowania leków


lexentry: pol/kaczka__rzeczownik__1
written_rep: kaczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ördek
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) ptak z rodziny kaczkowatych; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) mięso lub potrawa z kaczki (1.1)


lexentry: pol/kadaif__rzeczownik__1
written_rep: kadaif
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kadayıf
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) deser na bazie sera i opcjonalnie – ciasta filo lub makaroników z semoliny; zwykle po wierzchu barwiony na pomarańczowo i posypywany siekanymi pistacjami; specjalność kuchni narodowych na Bałkanach, Bliskim Wschodzie i w Maghrebie


lexentry: pol/kadi__rzeczownik__1
written_rep: kadi
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kadı
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) sędzia muzułmański


lexentry: pol/kadr__rzeczownik__1
written_rep: kadr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: çerçeve
sense_list:
(fotografia) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) obraz widoczny w wizjerze aparatu fotograficznego lub kamery


lexentry: pol/kadra__rzeczownik__1
written_rep: kadra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: asa
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) jednostka organizacyjna wojska złożona z zawodowych oficerów, chorążych i podoficerów, będąca trzonem dla dalszych uzupełnień


lexentry: pol/kaduceusz__rzeczownik__1
written_rep: kaduceusz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kadüse
sense_list:
(mitologia grecka) (mitologia rzymska) laska opleciona dwoma wężami, pochylającymi ku sobie łby, niekiedy przewiązana wstążkami, zakończona parą skrzydeł lub wieńcem; atrybut bogów: greckiego Hermesa i greckiej Irydy oraz rzymskiego Merkurego; emblemat pokoju i handlu;


lexentry: pol/kadłub__rzeczownik__1
written_rep: kadłub
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karoser
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) tułów, szczególnie jeśli bez kończyn | główny element konstrukcyjny łączący w całość pozostałe części, zespoły i podzespoły; trzon konstrukcji;


lexentry: pol/kafenijo__rzeczownik__1
written_rep: kafenijo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kahvehane
sense_list:
typowo grecki lokal gastronomiczny z kawą, alkoholami i zakąskami, tradycyjnie męski, rodzaj pubu lub piwiarni


lexentry: pol/kaftan__rzeczownik__1
written_rep: kaftan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kaftan
sense_list:
(krawiectwo) męski ubiór o wschodnim pochodzeniu, sięgający do kolan lub krótszy, z długimi rękawami i zapinany z przodu;


lexentry: pol/kagan__rzeczownik__1
written_rep: kagan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hakan
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) w średniowieczu: władca wśród niektórych ludów tureckojęzycznych;


lexentry: pol/kajak__rzeczownik__1
written_rep: kajak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: eskimo kayığı | kayık
sense_list:
niewielka łódź zakryta z wierzchu, z otworem na pomieszczenie jednej, dwu lub czterech osób, poruszana wiosłami o dwu piórach;


lexentry: pol/kakao__rzeczownik__1
written_rep: kakao
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kakao
sense_list:
(spożywczy) proszek z nasion kakaowca | (botanika, botaniczny) ziarno kakaowca; potocznie również sam kakaowiec; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) napój sporządzony z proszku kakao (1.2), zalanego wodą lub mlekiem


lexentry: pol/kakaowiec__rzeczownik__1
written_rep: kakaowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kakao
sense_list:
(botanika, botaniczny) roślina z rodzaju kakaowiec (1.1) | (dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Theobroma L., rodzaj niewysokich drzew z rodziny ślazowatych, z których uzyskuje się kakao


lexentry: pol/kaktus__rzeczownik__1
written_rep: kaktus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kaktüs
sense_list:
(botanika, botaniczny) roślina o soczystych, zgrubiałych łodygach pokrytych kolcami, rosnąca na pustynnych obszarach Ameryki Środkowej i Południowej;


lexentry: pol/kalafior__rzeczownik__1
written_rep: kalafior
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karnabahar
sense_list:
(botanika, botaniczny) Brassica oleracea var. botrytis L., odmiana kapusty o białych, mięsistych kwiatach;


lexentry: pol/kalafonia__rzeczownik__1
written_rep: kalafonia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kolofan
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) łamliwa i przezroczysta pozostałość po destylacji terpentyny z żywicy drzew iglastych;


lexentry: pol/kalambur__rzeczownik__1
written_rep: kalambur
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kelime oyunu
sense_list:
żartobliwa gra słów podobnych pod względem brzmienia, ale różniących się znaczeniowo lub dwuznacznych;


lexentry: pol/kalander__rzeczownik__1
written_rep: kalander
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: cendere
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) prasa do tłoczenia matryc stereotypowych lub prasowania, gładzenia i satynowania materiału;


lexentry: pol/kalarepa__rzeczownik__1
written_rep: kalarepa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: alabaş
sense_list:
(botanika, botaniczny) (ogrodnictwo, ogrodniczy) Brassica oleracea var. gongylodes L., odmiana kapusty warzywnej; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) warzywo, jadalna bulwa pędowa kalarepy (1.1)


lexentry: pol/kaldera__rzeczownik__1
written_rep: kaldera
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kaldera
sense_list:
(geologia, geologiczny) rozległe, koliste zagłębienie w szczytowej części wulkanu powstałe wskutek gwałtownej eksplozji;


lexentry: pol/kalectwo__rzeczownik__1
written_rep: kalectwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ama
sense_list:
niedorozwój lub nieodwracalne uszkodzenie narządu lub części ciała i wynikające z tego ograniczenie sprawności fizycznej


lexentry: pol/kalejdoskop__rzeczownik__1
written_rep: kalejdoskop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kaleydoskop
sense_list:
(optyka, optyczny) urządzenie optyczne (zabawka), w którym dzięki wielokrotnym odbiciom obrazów różnokolorowych szkiełek, w odpowiednio rozmieszczonych zwierciadłach, obserwuje się różnobarwne, symetryczne figury, zmieniające się przy jego obracaniu;


lexentry: pol/kalendarz__rzeczownik__1
written_rep: kalendarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: takvim
sense_list:
system rachuby dni i dłuższych odstępów czasu, oparty zazwyczaj na cyklu zmian pór roku (związanych z obiegiem Ziemi wokół Słońca) i zmian faz Księżyca; | spis dni całego roku z podziałem na tygodnie i miesiące, często w formie publikacji (np. plakat, broszura) z dodatkowymi informacjami (imieniny, święta, wschody i zachody słońca, przepisy itp.);


lexentry: pol/kalif__rzeczownik__1
written_rep: kalif
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: halife
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) islamski przywódca religijny, a początkowo także i polityczny, tytularny następca Mahometa;


lexentry: pol/kalifat__rzeczownik__1
written_rep: kalifat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hilafet | halifelik
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) islamski ustrój polityczny państwa rządzonego przez kalifa, odpowiednik sułtanatu, cesarstwa lub królestwa;


lexentry: pol/kalina__rzeczownik__1
written_rep: kalina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kartopu
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Viburnum L., drzewo lub krzew o białych lub różowych kwiatach i czerwonych, czarnych lub żółtych trujących owocach;


lexentry: pol/kalomel__rzeczownik__1
written_rep: kalomel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kalomel
sense_list:
(chemia, chemiczny) chlorek rtęci(I), biała, słabo rozpuszczalna w wodzie substancja używana m.in. jako środek antyseptyczny lub przeczyszczający;


lexentry: pol/kaloria__rzeczownik__1
written_rep: kaloria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kalori
sense_list:
(fizyka, fizyczny) pozaukładowa jednostka ciepła równa ilości ciepła potrzebnej do podgrzania 1 grama wody o 1 kelwin;


lexentry: pol/kaloryfer__rzeczownik__1
written_rep: kaloryfer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kalorifer
sense_list:
element grzewczy w postaci połączonych ze sobą równolegle w płaszczyźnie metalowych rur, przez które przepływa gorąca woda lub para wodna


lexentry: pol/kalwinizm__rzeczownik__1
written_rep: kalwinizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Kalvinizm
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) system teologiczny stworzony przez Jana Kalwina; jedna z religii protestanckich;


lexentry: pol/kameleon__rzeczownik__1
written_rep: kameleon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bukalemun
sense_list:
(herpetologia, herpetologiczny) jaszczurka słynąca ze zdolności do zmiany ubarwienia, długiego języka i oryginalnych kształtów ciała;


lexentry: pol/kamień__rzeczownik__1
written_rep: kamień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: taş
sense_list:
(mineralogia, mineralogiczny) obiekt pochodzenia mineralnego o konsystencji stałej, twardy, wyraźnie odgraniczający się od otoczenia | (medycyna, medyczny) złóg powstający w organach wewnętrznych, takich jak nerki, woreczek żółciowy, moczowody | twardy osad powstający w naczyniach, kotłach itp.;


lexentry: pol/kamień_milowy__rzeczownik__1
written_rep: kamień milowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kilometre taşı
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) bardzo ważny, przełomowy moment | słupek przy drodze z napisaną na nim odległością do najbliższego miasta;


lexentry: pol/kamień_młyński__rzeczownik__1
written_rep: kamień młyński
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: değirmen taşı
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) jeden z dwóch płaskich okrągłych kamieni w młynie żarnowym służących do rozcierania ziarna


lexentry: pol/kamień_szlachetny__rzeczownik__1
written_rep: kamień szlachetny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mücevher
sense_list:
(jubilerstwo, jubilerski) wartościowa oraz rzadko spotykana odmiana niektórych minerałów o dużej twardości, wykorzystywana w jubilerstwie;


lexentry: pol/kamień_węgielny__rzeczownik__1
written_rep: kamień węgielny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: köşe taşı
sense_list:
(biblijny) (przenośnie, przenośnia) kamień fundamentowy jako niewzruszona podstawa wszelkiej konstrukcji, najważniejsza część czegoś | (budownictwo) kamień znajdujący się w węgle | (budownictwo) obecnie pierwsza cegła lub inny element budowlany stawiany jako pierwszy podczas budowy, mający znaczenie symboliczne


lexentry: pol/kamikaze__rzeczownik__1
written_rep: kamikaze
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kamikaze
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) w czasie II Wojny Światowej: żołnierz japoński przeprowadzający samobójczy atak na większego przeciwnika za pomocą silnego ładunku wybuchowego; samolot lub inny pojazd używany przez tego żołnierza;


lexentry: pol/kamionka__rzeczownik__1
written_rep: kamionka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: köslek
sense_list:
(botanika, botaniczny) Rubus saxatilis, gatunek maliny mający lekko kolczaste, płożące się pędy oraz karłowate, szkarłatne owoce;


lexentry: pol/kamizelka__rzeczownik__1
written_rep: kamizelka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yelek
sense_list:
(odzieżownictwo) (krawiectwo) ubranie bez rękawów i kołnierza nakładane na tułów, zapinane na guziki


lexentry: pol/kamizelka_ratunkowa__rzeczownik__1
written_rep: kamizelka ratunkowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: can yeleği
sense_list:
środek ratunkowy w postaci części ubioru ochronnego, której zadaniem jest utrzymać człowieka lub zwierzę na powierzchni wody;


lexentry: pol/kamp__rzeczownik__1
written_rep: kamp
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kamp
sense_list:
(kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) estetyka, konwencja stylistyczna, przypisująca rzeczom wartość ponieważ są w złym guście lub ich wymowy ironicznej;


lexentry: pol/kampania__rzeczownik__1
written_rep: kampania
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kampanya
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (publikatory) szereg zorganizowanych działań nastawionych na osiągnięcie celu; | (wojskowość, wojskowy) ciąg działań wojennych na jakimś terytorium objętych wspólnym planem;


lexentry: pol/kamper__rzeczownik__2
written_rep: kamper
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: kampçı
sense_list:
(środowiskowy) (slangowo) w grach komputerowych osoba trzymająca się stale jednego miejsca, strzelając do innych graczy


lexentry: pol/kampić__czasownik__1
written_rep: kampić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: kamp
sense_list:
(środowiskowy) (slangowo) w grach komputerowych: trzymać się stale jednego miejsca i strzelać do innych graczy


lexentry: pol/kanadyjka__rzeczownik__1
written_rep: kanadyjka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kano
sense_list:
łódź wiosłowa, w której wiosłuje się wiosłem o jednym piórze, klęcząc na jednym kolanie twarzą do kierunku płynięcia;


lexentry: pol/kanapka__rzeczownik__1
written_rep: kanapka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sandviç
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (handel, handlowy) kanapka (1.1) składająca się przynajmniej z dwóch warstw pieczywa kanapka (1.1) przełożona / posmarowana czymś między warstwami | (spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) pieczywo posmarowane czymś lub z dodatkiem znajdującym się na nim;


lexentry: pol/kanapowy__przymiotnik__1
written_rep: kanapowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: aşırı
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (żartobliwie) o małej liczebnie partii, nie posiadającej poparcia społecznego, nie odgrywającej istotnej roli w życiu politycznym (rzekomo mieszczącej się na jednej kanapie)


lexentry: pol/kanał__rzeczownik__1
written_rep: kanał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kanal | ark
sense_list:
wykonany przez człowieka wykop w ziemi, którym płynie woda; służy np. do nawadniania lub osuszania pól albo umożliwienia żeglugi statków


lexentry: pol/kanclerz__rzeczownik__1
written_rep: kanclerz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: şansölye
sense_list:
(administracja) tytuł urzędnika zarządzającego pracą kancelarii, sprawami administracyjno-organizacyjnymi | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) tytuł szefa rządu w niektórych krajach, np. w Austrii czy Niemczech


lexentry: pol/kangurka__rzeczownik__1
written_rep: kangurka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anorak
sense_list:
(harcerski) (krawiectwo) kurtka wykonana zwykle z brezentu, z dużą kieszenią na brzuchu i kapturem na głowę;


lexentry: pol/kania__rzeczownik__1
written_rep: kania
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: çaylak
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Milvus, ptak drapieżny gnieżdżący się na drzewach i w szczelinach skalnych;


lexentry: pol/kanikuła__rzeczownik__1
written_rep: kanikuła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: eyyamıbahur
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) w starożytnym Rzymie: pora roku, w której Słońce znajduje się w gwiazdozbiorze Psa, czyli od 22 czerwca do 23 sierpnia


lexentry: pol/kanonierka__rzeczownik__1
written_rep: kanonierka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gambot
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) historyczna klasa okrętów artyleryjskich średniej lub małej wielkości


lexentry: pol/kanopa__rzeczownik__1
written_rep: kanopa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kanopik kavanoz
sense_list:
(sztuka) (archeologia, archeologiczny) cylindryczne naczynie, gliniana lub alabastrowa urna egipska, w której przechowywano wnętrzności zmarłego, wyjęte podczas balsamowania, używane od czasów Nowego Państwa (XVI w. p.n.e.); | (sztuka) (archeologia, archeologiczny) popielnica etruska, wykonana z brązu lub gliny


lexentry: pol/kaolin__rzeczownik__1
written_rep: kaolin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kaolin
sense_list:
(geologia, geologiczny) skała osadowa zawierająca w swym składzie głównie kaolinit, surowiec ceramiczny;


lexentry: pol/kapa__rzeczownik__1
written_rep: kapa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: cübbe
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w Kościele katolickim: rodzaj ozdobnej szaty liturgicznej; peleryna z kapturem, zapinana pod szyją


lexentry: pol/kapar__rzeczownik__1
written_rep: kapar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gebre
sense_list:
(botanika, botaniczny) Capparis, drzewo, krzew lub pnącze o pojedynczych liściach i dużych, białych, kremowych lub różowych kwiatach na długich szypułach, rosnące w wielu gatunkach w strefie tropikalnej obu półkul; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) pąk kwiatowy lub młody owoc kaparu ciernistego (Capparis spinosa L.) o pikantnym smaku, używany w sztuce kulinarnej jako przyprawa


lexentry: pol/kapela__rzeczownik__1
written_rep: kapela
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: grup
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (potocznie, potoczny) każdy inny zespół muzyczny, zwłaszcza amatorski i rockowy


lexentry: pol/kapelan__rzeczownik__1
written_rep: kapelan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: şapel papazı
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) duchowny duszpasterzujący w wojsku, więzieniu, szpitalu, żeńskim domu zakonnym albo w prywatnej kaplicy;


lexentry: pol/kapelusz__rzeczownik__1
written_rep: kapelusz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: şapka | başlık
sense_list:
(odzieżownictwo) rodzaj nakrycia głowy o różnym kształcie, najczęściej z płaskim rondem i częścią wypukłą (główką) pośrodku;


lexentry: pol/kaper__rzeczownik__1
written_rep: kaper
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gebre
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) armator lub dowódca, również członek załogi uzbrojonego statku handlowego, walczący na własny koszt i ryzyko w służbie swego mocodawcy prowadzącego wojnę na morzu;


lexentry: pol/kapilara__rzeczownik__1
written_rep: kapilara
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kapiler
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) bardzo cienkie naczynie krwionośne, które łączy tętniczki z żyłkami, zbudowane tylko z jednej warstwy komórek śródbłonka, co umożliwia wymianę gazów, składników odżywczych i produktów przemiany materii między krwią a tkankami


lexentry: pol/kapitalik__rzeczownik__1
written_rep: kapitalik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sütun başlığı
sense_list:
(termin typograficzny) litera o kształcie majuskuły (wielkiej litery), mająca wysokość minuskuły (małej litery);


lexentry: pol/kapitalista__rzeczownik__1
written_rep: kapitalista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anamalcı
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (społeczny) właściciel kapitału – przedsiębiorstwa będącego dla niego źródłem zysku; osoba dysponująca kapitałem


lexentry: pol/kapitalizm__rzeczownik__1
written_rep: kapitalizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kapitalizm | anamalcılık
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (społeczny) system ekonomiczny i społeczny oparty na prywatnej własności, swobodzie prowadzenia działalności gospodarczej, wolnej konkurencji, zapewniający podstawowe wolności i prawa obywatelskie;


lexentry: pol/kapitan__rzeczownik__1
written_rep: kapitan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kaptan
sense_list:
(marynarka) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) dowódca cywilnego statku wodnego lub samolotu | (sport, sportowy) gracz reprezentujący całą swoją drużynę


lexentry: pol/kapitał__rzeczownik__1
written_rep: kapitał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kapital | sermaye
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (bankowość, bankowy) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) majątek, zasoby (zwykle pieniędzy) | (przenośnie, przenośnia) niematerialna wartość, zasób do wykorzystania


lexentry: pol/kapitulacja__rzeczownik__1
written_rep: kapitulacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kapitülasyon
sense_list:
rezygnacja ze swoich zamiarów, przyznanie racji stronie przeciwnej | warunki poddania się | zaprzestanie walki, poddanie się wrogowi


lexentry: pol/kapitulować__czasownik__1
written_rep: kapitulować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: teslim olmak
sense_list:
poddawać się wrogowi poprzez zaniechanie walk i ustalanie, a potem podpisanie warunków poddania się | odstępować od swoich planów z powodu trudności


lexentry: pol/kapituła__rzeczownik__1
written_rep: kapituła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bölüm
sense_list:
(kościelny) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) organ kolegialny w Kościele katolickim złożony z duchownych;


lexentry: pol/kaplica__rzeczownik__1
written_rep: kaplica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: şapel | küçük kilise
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) niewielki wolnostojący budynek służący celom religijnym; | (architektura, architektoniczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wydzielona część budynku, służąca do odprawiania nabożeństw, często z umieszczonym ołtarzem


lexentry: pol/kapliczka__rzeczownik__1
written_rep: kapliczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mabet
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) niewielka, kultowa budowla wotywna w formie słupa, domku, krzyża lub skrzynki; | mała kaplica


lexentry: pol/kaprys__rzeczownik__1
written_rep: kaprys
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kapriçyo
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) w XVI-XVII w.: instrumentalny utwór muzyczny oparty na swobodnej improwizacji;


lexentry: pol/kapryśny__przymiotnik__1
written_rep: kapryśny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: kaprisli
sense_list:
miewający kaprysy, łatwo ulegający kaprysom; taki, który jest zmienny, niestały, działający pod wpływem kaprysu


lexentry: pol/kapsaicyna__rzeczownik__1
written_rep: kapsaicyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kapsaisin
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) organiczny związek chemiczny odpowiedzialny za ostry, piekący smak papryki chili;


lexentry: pol/kapsułka__rzeczownik__1
written_rep: kapsułka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kapsül
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) zbiorniczek, małe opakowanie leku wykonane z żelatyny;


lexentry: pol/kapusta_kiszona__rzeczownik__1
written_rep: kapusta kiszona
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lahana turşusu
sense_list:
(spożywczy) półprodukt spożywczy z szatkowanej kapusty: przyprawionej, zasolonej i poddanej fermentacji z udziałem bakterii mlekowych;


lexentry: pol/kapłan__rzeczownik__1
written_rep: kapłan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: papaz
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w chrześcijaństwie duchowny po przyjęciu święceń mający prawo do odprawiania mszy i udzielania sakramentów świętych


lexentry: pol/kara_śmierci__rzeczownik__1
written_rep: kara śmierci
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: idam cezası
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) kara polegająca na pozbawieniu życia sprawcy przestępstwa;


lexentry: pol/karabinier__rzeczownik__1
written_rep: karabinier
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karabinyer
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) w dawnych armiach europejskich: wyborowy żołnierz piechoty i kawalerii


lexentry: pol/karabińczyk__rzeczownik__1
written_rep: karabińczyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: filínta
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (geologia, geologiczny) (jubilerstwo, jubilerski) rodzaj zaczepu w postaci pierścienia z otwieranym zamkiem z jednej strony, używanego do zaczepiania różnych przedmiotów, np. kluczy, zapinania łańcuszków itp.;


lexentry: pol/karaczan_wschodni__rzeczownik__1
written_rep: karaczan wschodni
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hamamböceği
sense_list:
(systematyka) (entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Blatta orientalis, synantropijny gatunek owada z rodziny karaczanowatych;


lexentry: pol/karaka__rzeczownik__1
written_rep: karaka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karak
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (marynarka) duży śródziemnomorski trójmasztowy żaglowiec handlowy i wojenny, używany w XIV-XVII wieku;


lexentry: pol/karakal_stepowy__rzeczownik__1
written_rep: karakal stepowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karakulak
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Caracal caracal Schreber, gatunek ssaka z rodziny kotowatych, występujący w Afryce południowo-zachodniej Azji; | (zoologia, zoologiczny) kot z gatunku karakali stepowych (1.1)


lexentry: pol/karaluch__rzeczownik__1
written_rep: karaluch
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hamam böceği | hamamböceği
sense_list:
(systematyka) (entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Blatta orientalis, duży, żyjący w siedliskach ludzkich owad żywiący się produktami spożywczymi;


lexentry: pol/karaoke__rzeczownik__1
written_rep: karaoke
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karaoke
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) śpiewanie znanych piosenek do odtwarzanej z taśmy melodii w przeznaczonych do tego lokalach


lexentry: pol/karapaks__rzeczownik__1
written_rep: karapaks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kabuk
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) (anatomia, anatomiczny) twarda grzbietowa powłoka zewnętrzna ciała niektórych zwierząt;


lexentry: pol/karat__rzeczownik__1
written_rep: karat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karat
sense_list:
dawna miara zawartości złota w stopach – czyste złoto miało 24 karaty; | jubilerska jednostka masy równa 0,2 g, stosowana do mierzenia masy kamieni szlachetnych i pereł;


lexentry: pol/karawanseraj__rzeczownik__1
written_rep: karawanseraj
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kervansaray
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (architektura, architektoniczny) zajazd stanowiący miejsce postoju karawan, mający pomieszczenia dla podróżnych wraz ze składami na towary;


lexentry: pol/karawela__rzeczownik__1
written_rep: karawela
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karavel
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) jednopokładowy, dwu- lub trójmasztowy żaglowiec o wysokich kasztelach, gładkim poszyciu i płytkim zanurzeniu, używany od XV do XVII wieku;


lexentry: pol/karaś__rzeczownik__1
written_rep: karaś
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: havuz balığı
sense_list:
(systematyka) (ichtiologia, ichtiologiczny) Carassius carassius Linnaeus, gatunek słodkowodnej ryby z rodziny karpiowatych;


lexentry: pol/kardamon__rzeczownik__1
written_rep: kardamon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kakule
sense_list:
(botanika, botaniczny) roślina z gatunku kardamon malabarski lub któregoś z innych gatunków należącego do rodzaju Elettaria; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) przyprawa z suszonych nasion lub całych owoców kardamonu (1.1)


lexentry: pol/kardigan__rzeczownik__1
written_rep: kardigan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hırka
sense_list:
(odzieżownictwo) rodzaj swetra zapinanego na guziki lub zamek błyskawiczny, wycięty pod szyją, bez kołnierza;


lexentry: pol/kardiolog__rzeczownik__1
written_rep: kardiolog
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kardiyolog
sense_list:
(medycyna, medyczny) lekarz specjalista zajmujący się profilaktyką, rozpoznawaniem i leczeniem chorób serca i układu naczyniowego


lexentry: pol/kardiologia__rzeczownik__1
written_rep: kardiologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kardiyoloji
sense_list:
(medycyna, medyczny) dziedzina medycyny zajmująca się schorzeniami i wadami układu sercowo-naczyniowego, ich rozpoznawaniem i leczeniem;


lexentry: pol/kardynał__rzeczownik__1
written_rep: kardynał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kardinal
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) najwyższa po papieżu godność kościelna w Kościele katolickim;


lexentry: pol/karencja__rzeczownik__1
written_rep: karencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ertelenme süresi
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) okres, który musi upłynąć, zanim coś będzie mogło bądź musiało nastąpić


lexentry: pol/karma__rzeczownik__1
written_rep: karma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karma
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w hinduizmie, buddyzmie i dżinizmie: przeszłe czyny i zamiary mające wpływ na przyszłość czującej istoty (np. człowieka) i jej następne wcielenia;


lexentry: pol/karmel__rzeczownik__1
written_rep: karmel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karamel
sense_list:
(spożywczy) brązowy barwnik spożywczy, otrzymywany przez ogrzewanie cukru, sacharozy lub glukozy, używany jako dodatek do słodyczy, deserów i piwa


lexentry: pol/karnawał__rzeczownik__1
written_rep: karnawał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: etkesimi | karnaval
sense_list:
okres od święta Trzech Króli (albo od Bożego Narodzenia, albo od Nowego Roku) do Środy Popielcowej, w czasie którego urządzane są zabawy, bale, maskarady i pochody;


lexentry: pol/karnawał__rzeczownik__1
written_rep: karnawał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karnaval
sense_list:
w krajach Ameryki Łacińskiej i Południowej pochody i masowe zabawy pod koniec karnawału (1.1) na ulicach miast


lexentry: pol/karnawałowy__przymiotnik__1
written_rep: karnawałowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: karnaval
sense_list:
związany z karnawałem, dotyczący karnawału, używany, odbywający się, pojawiający się, zakładany w okresie karnawału


lexentry: pol/karnizm__rzeczownik__1
written_rep: karnizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karnizm
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) system przekonań, zachowań lub ideologia, która przyzwala człowiekowi na jedzenie określonych zwierząt


lexentry: pol/karny__rzeczownik__1
written_rep: karny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 03
trans_list: penaltı
sense_list:
(sport, sportowy) w niektórych grach: specyficzne ukaranie strony, która popełniła przewinienie, przez znaczne ułatwienie stronie poszkodowanej zdobycia bramki, punktu (i tym podobne, i temu podobne);


lexentry: pol/karoten__rzeczownik__1
written_rep: karoten
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karoten
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) jeden ze związków organicznych z grupy węglowodorów nienasyconych stanowiących barwniki fotosyntetyczne o barwach od żółtej do czerwonej i prowitaminy witaminy A, występujących w wielu roślinach, m.in. marchwi;


lexentry: pol/karta_SIM__rzeczownik__1
written_rep: karta SIM
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Simkart
sense_list:
(telekomunikacja) stosowana w telekomunikacji, wymienna plastikowa karta elektroniczna z wbudowaną pamięcią i mikroprocesorem;


lexentry: pol/karta__rzeczownik__1
written_rep: karta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: iskambil
sense_list:
prostokątny kawałek kartonu oznaczony symbolami o umownych znaczeniach, używany do gier lub wróżenia


lexentry: pol/karta__rzeczownik__1
written_rep: karta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kart
sense_list:
(elektronika, elektroniczny) cienka płytka z układami elektronicznymi umieszczana w komputerze lub innym większym urządzeniu, odpowiedzialna za pewną jego funkcjonalność | prostokątny kawałek tworzywa sztucznego z zakodowanymi na nim magnetycznie lub cyfrowo danymi, służący do dokonywania płatności lub korzystania z określonych usług | dokument potwierdzający czyjeś prawo do korzystania z czegoś lub zajmowania się czymś | zadrukowany kawałek papieru zawierający zbiór informacji o czymś lub kimś bądź przeznaczony do ich wpisywania


lexentry: pol/karta__rzeczownik__1
written_rep: karta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sekme
sense_list:
(informatyka, informatyczny) element interfejsu graficznego programu umożliwiający przeglądanie kilku elementów podrzędnych w jednym oknie


lexentry: pol/karta_do_gry__rzeczownik__1
written_rep: karta do gry
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: iskambil kağıdı
sense_list:
(termin karciany) (sport, sportowy) papierowa lub plastikowa karta z symbolem z jednej strony, służąca do gier karcianych;


lexentry: pol/karta_do_głosowania__rzeczownik__1
written_rep: karta do głosowania
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oy pusulası
sense_list:
(urzędowy) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) kartka papieru służąca do tajnego głosowania w wyborach


lexentry: pol/karta_kredytowa__rzeczownik__1
written_rep: karta kredytowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kredi kartı
sense_list:
(bankowość, bankowy) karta magnetyczna uprawniająca do korzystania ze środków pieniężnych przyznanych jej posiadaczowi w ramach limitu kredytowego ustalonego przez daną instytucję finansową;


lexentry: pol/karta_pamięci__rzeczownik__1
written_rep: karta pamięci
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bellek kartı
sense_list:
(informatyka, informatyczny) niewielki, przenośny półprzewodnikowy nośnik danych stosowany m.in. w aparatach fotograficznych i smartfonach;


lexentry: pol/kartel__rzeczownik__1
written_rep: kartel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kartel
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) układ przedsiębiorstw, mający na celu zmonopolizowanie pewnej gałęzi gospodarki;


lexentry: pol/kartridż__rzeczownik__1
written_rep: kartridż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kartuş
sense_list:
(informatyka, informatyczny) nośnik danych składający się z pamięci ROM umieszczonej w obudowie z tworzywa sztucznego, zawierający program komputerowy, stosowany np. w konsolach gier; | (informatyka, informatyczny) wymienny pojemnik na tusz do drukarki atramentowej


lexentry: pol/karuna__rzeczownik__1
written_rep: karuna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karuna
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (filozofia, filozoficzny) jedna koncepcji miłości w buddyzmie i dźinizmie, która opiera się na empatii i okazywaniu dobroci cierpiącym;


lexentry: pol/karykatura__rzeczownik__1
written_rep: karykatura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karikatür
sense_list:
humorystyczna praca plastyczna lub literacka ośmieszająca i uwydatniająca charakterystyczne cechy osoby;


lexentry: pol/karzeł__rzeczownik__1
written_rep: karzeł
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: cüce
sense_list:
(medycyna, medyczny) człowiek o niedoborze wzrostu; | postać fantastyczna, istota niewielkiego wzrostu


lexentry: pol/kasa__rzeczownik__1
written_rep: kasa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kasa
sense_list:
stanowisko do naliczania należności za towar lub usługi, gdzie na miejscu dokonuje się zapłaty / płatności


lexentry: pol/kasacja__rzeczownik__1
written_rep: kasacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nakız
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) odwołanie od orzeczenia sądu niższej instancji skierowane do sądu wyższej instancji;


lexentry: pol/kaseta__rzeczownik__1
written_rep: kaseta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kaset
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie, podzespół, moduł lub materiał eksploatacyjny w standardowej, zamkniętej obudowie


lexentry: pol/kaseta_magnetofonowa__rzeczownik__1
written_rep: kaseta magnetofonowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bant
sense_list:
taśma magnetyczna w kompaktowej wersji ze szpulami w standardowej obudowie z tworzywa sztucznego przeznaczona do magnetofonów kasetowych;


lexentry: pol/kaseta_wideo__rzeczownik__1
written_rep: kaseta wideo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: video kaset
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) taśma magnetyczna w standardowej obudowie z tworzywa sztucznego przeznaczona do magnetowidów;


lexentry: pol/kask__rzeczownik__1
written_rep: kask
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kask
sense_list:
rodzaj ochronnego nakrycia głowy; | (historia, historyczny, historycznie) hełm stalowy używany przez dragonów i kirasjerów


lexentry: pol/kaskader__rzeczownik__1
written_rep: kaskader
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dublör
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) osoba zastępująca aktora w ryzykownych albo technicznie wymagających scenach


lexentry: pol/kasta__rzeczownik__1
written_rep: kasta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kast
sense_list:
(społeczny) grupa społeczna powstała w wyniku podziału pracy lub nakazów religijnych, zwykle zamknięta ze względu na zawieranie małżeństw i dziedziczenie przynależności, wraz z innymi grupami tworząca hierarchię;


lexentry: pol/kastracja__rzeczownik__1
written_rep: kastracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hadımlaştırma
sense_list:
(medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) usunięcie chirugiczne gruczołów płciowych lub zniszczenie komórek rozrodczych promieniami rentgenowskimi;


lexentry: pol/kastrować__czasownik__1
written_rep: kastrować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: hadım etmek
sense_list:
usuwać mężczyźnie lub samcowi jądra lub w inny sposób pozbawiać zdolności rozrodczych, dokonywać kastracji


lexentry: pol/kaszalot__rzeczownik__1
written_rep: kaszalot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ispermeçet balinası | kaşalot
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Physeter macrocephalus Linnaeus, waleń z rodziny kaszalotowatych o dużej głowie i potężnej poziomej płetwie ogonowej;


lexentry: pol/kaszalot_spermacetowy__rzeczownik__1
written_rep: kaszalot spermacetowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ispermeçet balinası
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Physeter macrocephalus Linnaeus, duży morski ssak z rodziny kaszalotowatych;


lexentry: pol/kaszel__rzeczownik__1
written_rep: kaszel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: öksürük
sense_list:
nagłe wyrzucenie powietrza z płuc połączone z zachrypnięciem, spodowane podrażnieniem układu oddechowego;


lexentry: pol/kaszetka__rzeczownik__1
written_rep: kaszetka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kapsül
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) opakowanie do sproszkowanego leku wykonane z opłatka


lexentry: pol/kaszta__rzeczownik__1
written_rep: kaszta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sandık
sense_list:
(drukarstwo, drukarski) szuflada zecerska z przegródkami (króbkami), zawierającymi czcionki i justunek;


lexentry: pol/kasztanowiec__rzeczownik__1
written_rep: kasztanowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: at kestanesi
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Aesculus L., drzewo lub krzew o dużych, dłoniastych liściach i kolczastych owocach zawierających duże, brązowe nasiona;


lexentry: pol/kasłać__czasownik__1
written_rep: kasłać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: öksürmek
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) (medycyna, medyczny) mieć napad kaszlu; wydawać serię krótkich, gwałtownych dźwięków z gardła, zwykle w wyniku podrażnienia dróg oddechowych


lexentry: pol/katabolizm__rzeczownik__1
written_rep: katabolizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: katabolizma
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) proces, podczas którego dochodzi do rozpadu związków chemicznych z wydzieleniem energii i ciepła;


lexentry: pol/katafrakta__rzeczownik__1
written_rep: katafrakta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: katafrakt
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) ciężkozbrojny jeździec, zwykle dosiadający opancerzonego wierzchowca, walczący w szeregach armii starożytnych i średniowiecznych państw od wybrzeży Morza Śródziemnego po Persję;


lexentry: pol/kataliza__rzeczownik__1
written_rep: kataliza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kataliz
sense_list:
(chemia, chemiczny) zjawisko przyśpieszenia lub spowolnienia reakcji chemicznej zachodzące pod wpływem katalizatora;


lexentry: pol/katalog__rzeczownik__1
written_rep: katalog
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dizin
sense_list:
(informatyka, informatyczny) plik interpretowany przez system plików jako lista odwołań do innych plików; | spis zawartości biblioteki | usystematyzowany zbiór dokumentów


lexentry: pol/katamaran__rzeczownik__1
written_rep: katamaran
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: katamaran
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) statek zbudowany z dwóch kadłubów, które są połączone ze sobą równolegle


lexentry: pol/katapulta__rzeczownik__1
written_rep: katapulta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mancınık
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) oblężnicza machina wojenna używana w starożytności i w średniowieczu do miotania ciężkich pocisków;


lexentry: pol/katarakta__rzeczownik__1
written_rep: katarakta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: akbasma
sense_list:
(geologia, geologiczny) próg skalny na rzece, zbudowany z bardzo twardych skał, powodujący gwałtowny spadek wód;


lexentry: pol/katarynka__rzeczownik__1
written_rep: katarynka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: laterna
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) urządzenie mechaniczne, napędzane korbą, odtwarzające muzykę zapisaną na specjalnych kartach dziurkowanych, które sterują piszczałkami;


lexentry: pol/katastroficzny__przymiotnik__1
written_rep: katastroficzny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: kara
sense_list:
(książkowy) nacechowany pesymistyczną postawą życiową, zapowiadający, obrazujący nieuchronną katastrofę


lexentry: pol/katastrofizm__rzeczownik__1
written_rep: katastrofizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: katastrofizm
sense_list:
pesymistyczny ogląd na życie budowany na przeświadczeniu o nieuchronności zagłady/klęski i spowodowanego nią kryzysu


lexentry: pol/katechizm__rzeczownik__1
written_rep: katechizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kateşizm
sense_list:
(kościelny) podręcznik do katechezy | (przenośnie, przenośnia) podstawowe zasady czegoś | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wykład podstawowych zasad doktryny chrześcijańskiej;


lexentry: pol/katharewusa__rzeczownik__1
written_rep: katharewusa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Katarevusa
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) greka oczyszczona, sztuczny język grecki stworzony na początku XIX w.;


lexentry: pol/katolicyzm__rzeczownik__1
written_rep: katolicyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Katoliklik
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) trynitarne wyznanie chrześcijańskie, mające system dogmatyczno-doktrynalny oparty na Biblii i tradycji, uznające siedem sakramentów, autorytet Kościoła oraz kult maryjny i świętych;


lexentry: pol/kaucja__rzeczownik__1
written_rep: kaucja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kefalet
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) suma pieniężna złożona jako gwarancja dotrzymania zobowiązania


lexentry: pol/kawa__rzeczownik__1
written_rep: kawa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kahve | konur
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) napój przygotowany z palonych i rozdrobnionych ziaren kawowych; | (potocznie, potoczny) (botanika, botaniczny) Coffea L., kawowiec, drzewo lub krzew z rodziny marzanowatych; | (spożywczy) ziarna kawowca, z których po odpowiednim przygotowaniu można uzyskać aromatyczny napój


lexentry: pol/kawa_po_turecku__rzeczownik__1
written_rep: kawa po turecku
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Türk kahvesi
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) drobno zmielona kawa przygotowywana w tradycyjny arabski sposób w małym tygielku (dżezwie), często z przyprawami (anyżem gwiazdkowym, cynamonem, imbirem, kardamonem lub wanilią)


lexentry: pol/kawior__rzeczownik__1
written_rep: kawior
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: havyar
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) przekąska z solonej ikry niektórych gatunków ryb (np. łososia, dorsza), w kolorze czarnym lub czerwonym;


lexentry: pol/kawka_zwyczajna__rzeczownik__1
written_rep: kawka zwyczajna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: küçük karga
sense_list:
(systematyka) (ornitologia, ornitologiczny) Corvus monedula Linnaeus, gatunek ptaka z rodziny krukowatych; | (ornitologia, ornitologiczny) ptak z gatunku kawka zwyczajna (1.1)


lexentry: pol/kazanie__rzeczownik__1
written_rep: kazanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vaaz | hutbe
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) religijna przemowa, której celem jest przekazanie prawd wiary i zasad życia moralnego, w chrześcijaństwie także część mszy lub nabożeństwa;


lexentry: pol/kazarka_egipska__rzeczownik__1
written_rep: kazarka egipska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mısır kazı
sense_list:
(systematyka) (ornitologia, ornitologiczny) Alopochen aegyptiaca Linnaeus, gatunek ptaka z rodziny kaczkowatych;


lexentry: pol/kałakutas__rzeczownik__1
written_rep: kałakutas
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hindi
sense_list:
(słownictwo kresowe) (pogardliwie, pogardliwy) o osobie narodowości litewskiej | (słownictwo kresowe) (pogardliwie, pogardliwy) policjant lub żandarm litewski z okresu II wojny światowej


lexentry: pol/kałamarz__rzeczownik__1
written_rep: kałamarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hokka
sense_list:
niewielki, szczelnie zamykany pojemnik z różnych materiałów, służący do przechowywania atramentu lub tuszu;


lexentry: pol/kciuk__rzeczownik__1
written_rep: kciuk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: başparmak
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) pierwszy palec dłoni u ssaków naczelnych, położony przeciwstawnie do pozostałych palców;


lexentry: pol/kebab__rzeczownik__1
written_rep: kebab
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kebap
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) popularne w kuchni tureckiej kawałki pieczonego mięsa z dodatkami;


lexentry: pol/keczup__rzeczownik__1
written_rep: keczup
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ketçap
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) sos z pomidorów z przyprawami, stosowany na zimno jako dodatek do potraw;


lexentry: pol/keton__rzeczownik__1
written_rep: keton
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: keton
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) organiczny związek chemiczny, którego cząsteczka zawiera grupę karbonylową (>C=O) umieszczoną wewnątrz łańcucha węglowego


lexentry: pol/kibic__rzeczownik__1
written_rep: kibic
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: taraftar
sense_list:
osoba interesująca się danym sportem, przyglądająca się rozgrywkom sportowym, kibicująca jakiejś drużynie sportowej lub sportowcowi;


lexentry: pol/kibuc__rzeczownik__1
written_rep: kibuc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kibbutz
sense_list:
izraelskie spółdzielcze gospodarstwo rolne lub produkcyjne wraz z osadą mieszkańców, w którym ziemia i środki produkcji są własnością wspólną;


lexentry: pol/kiedy__zaimek__1
written_rep: kiedy
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: ne zaman
sense_list:
…służący do tworzenia pytań o czasie jakiegoś wydarzenia | …służący do rozpoczynania zdań podrzędnych określających czas jakiegoś zdarzenia


lexentry: pol/kieliszek__rzeczownik__1
written_rep: kieliszek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kadeh
sense_list:
zazwyczaj szklane naczynie z podstawką i nóżką, przeznaczone do konsumpcji niektórych napojów alkoholowych jak wino, koniak, drinki i koktajle;


lexentry: pol/kiepsko__przysłówek__1
written_rep: kiepsko
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: bedbaht
sense_list:
(potocznie, potoczny) dając bardzo słaby efekt czy wrażenie | (potocznie, potoczny) z poczuciem braku sił i zdrowia


lexentry: pol/kierdel__rzeczownik__1
written_rep: kierdel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sürü taboo
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) na Podhalu i w Karpatach: stado owiec na wypasie w górach, pod nadzorem bacy;


lexentry: pol/kiełbasa__rzeczownik__1
written_rep: kiełbasa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sucuk | sosis | kolbasa | salam
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) wędlina z rozdrobnionego mięsa w osłonce sztucznej lub z jelita zwierzęcego;


lexentry: pol/kikut__rzeczownik__1
written_rep: kikut
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kütük
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) odstająca pozostałość amputowanej kończyny lub część ciała niedostatecznie wykształcona


lexentry: pol/kilka__zaimeknieokreślony__1
written_rep: kilka
part_of_speech: indefinitePronoun
min_sense_num: 01
trans_list: birkaç
sense_list:
oznaczenie w sposób przybliżony liczby od trzech do dziewięciu w odniesieniu do grupy rzeczowników niemęskoosobowych (kobiet, zwierząt lub rzeczy)


lexentry: pol/kilo-__przedrostek__1
written_rep: kilo-
part_of_speech: prefix
min_sense_num: 01
trans_list: kilo-
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (informatyka, informatyczny) pierwszy człon wyrazów złożonych oznaczający jednostki miary tysiąc razy większe od podstawowych;


lexentry: pol/kilobajt__rzeczownik__1
written_rep: kilobajt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kilobayt
sense_list:
(jednostka miary) (informatyka, informatyczny) jednostka pojemności nośników danych i pamięci operacyjnej komputera równa 1024 bajtom;


lexentry: pol/kilof__rzeczownik__1
written_rep: kilof
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kazma
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) metalowe narzędzie służące do rozdrabniania skał, twardego podłoża, murów itp.;


lexentry: pol/kilowatogodzina__rzeczownik__1
written_rep: kilowatogodzina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kilovat saat
sense_list:
(jednostka miary) (fizyka, fizyczny) (elektryczność) ilość energii elektrycznej równa pracy wykonywanej przez prąd o mocy 1 kilowata w ciągu jednej godziny;


lexentry: pol/kimchi__rzeczownik__1
written_rep: kimchi
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kimçi
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) danie albo półprodukt przygotowany z fermentowanych lub kiszonych warzyw według tradycyjnej receptury koreańskiej;


lexentry: pol/kindżał__rzeczownik__1
written_rep: kindżał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hançer
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) rodzaj długiego sztyletu pochodzenia tureckiego albo kaukaskiego o ostrzu obosiecznym, prostym albo zakrzywionym


lexentry: pol/kinematograf__rzeczownik__1
written_rep: kinematograf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sinematograf
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) aparat do realizacji i ekranowej projekcji ruchomych obrazów;


lexentry: pol/kinematografia__rzeczownik__1
written_rep: kinematografia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sinematografi
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) technika i sztuka kręcenia filmów; także: przemysł filmowy, twórczość filmowa


lexentry: pol/kineskop__rzeczownik__1
written_rep: kineskop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tüp
sense_list:
(elektronika, elektroniczny) lampa w telewizorze lub monitorze, służąca do przetwarzania sygnałów elektrycznych na obraz


lexentry: pol/kino__rzeczownik__1
written_rep: kino
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sinema | sinema salonu
sense_list:
(sztuka) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) budynek, w którym wyświetla się filmy


lexentry: pol/kipa__rzeczownik__1
written_rep: kipa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kipa
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) tradycyjne żydowskie nakrycie głowy dla mężczyzn; kusa czapeczka obejmująca czubek głowy


lexentry: pol/kisiel__rzeczownik__1
written_rep: kisiel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kısil
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (gastronomia), (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) deser żelujący z mąki ziemniaczanej, owoców (lub soku owocowego), wody i cukru;


lexentry: pol/kiszonka__rzeczownik__1
written_rep: kiszonka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: turşu
sense_list:
(spożywczy) (rzadki, rzadko używany) półprodukt spożywczy z jarzyn zakonserwowanych w procesie kiszenia


lexentry: pol/klakson__rzeczownik__1
written_rep: klakson
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: korna
sense_list:
(motoryzacja) urządzenie służące do wydawania sygnałów dźwiękowych (najczęściej w celu ostrzeżenia);


lexentry: pol/klamra__rzeczownik__1
written_rep: klamra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: küme parantezi
sense_list:
(termin typograficzny) (matematyka, matematyczny) (informatyka, informatyczny) nawias wężykowato wygięty


lexentry: pol/klan__rzeczownik__1
written_rep: klan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: boy
sense_list:
(antropologia, antropologiczny) grupa społeczna, składająca się z członków rodu i najbliższych im osób niespokrewnionych, połączona wzajemnym zaufaniem, emocjonalnym wsparciem lub współpracą biznesową; | (historia, historyczny, historycznie) patriarchalny klan (1.2) z silnym przywódcą w dawnej Irlandii i Szkocji; | (potocznie, potoczny) wielopokoleniowa rodzina, której członkowie są silnie ze sobą związani | (środowiskowy) (informatyka, informatyczny) rodzaj zespołu w sportach elektronicznych;


lexentry: pol/klaps__rzeczownik__2
written_rep: klaps
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: çekim tahtasının
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) urządzenie wykorzystywane między ujęciami;


lexentry: pol/klasa_robotnicza__rzeczownik__1
written_rep: klasa robotnicza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: işçi sınıfı
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) klasa społeczna obejmująca osoby, które utrzymują się głównie z pracy fizycznej najemnej, zazwyczaj w przemyśle, budownictwie, transporcie czy usługach


lexentry: pol/klasizm__rzeczownik__1
written_rep: klasizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sınıfçılık
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) uprzedzenie lub dyskryminacja ze względu na klasę społeczną; określenie związane z koncepcją walki klas;


lexentry: pol/klaster__rzeczownik__1
written_rep: klaster
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: salkım
sense_list:
(biologia, biologiczny) grupa sąsiadujących genów, kodujących blisko spokrewnione białka; | (chemia, chemiczny) struktura nadcząsteczkowa; | (ekonomia, ekonomiczny) (zarządzanie) skoncentrowana geograficznie grupa przedsiębiorstw, instytucji i organizacji powiązanych ze sobą siecią zależności; | (fizyka, fizyczny) zgrupowanie materii hadronowej; | (informatyka, informatyczny) (technologia, technika, techniczny) grupa połączonych jednostek komputerowych; | (informatyka, informatyczny) podstawowa jednostka przechowywania danych w systemie plików; | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) wielodźwiękowe współbrzmienie zbudowane z bardzo małych interwałów; | (wojskowość, wojskowy) element pola minowego składający się z ustawionych według schematu min;


lexentry: pol/klasycyzm__rzeczownik__1
written_rep: klasycyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: klasisizm
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (sztuka) prąd w sztuce, muzyce, architekturze i literaturze europejskiej zapoczątkowany w renesansie a obecny do końca XVIII w., nawiązujący do wzorców oraz tematów antyku greckiego i rzymskiego;


lexentry: pol/klasycznie__przysłówek__1
written_rep: klasycznie
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: klasik
sense_list:
(ironicznie) w sposób, którego by się nie chciało | w sposób typowy, zgodnie z przyjętym wzorcem | w sposób zgodny z antycznymi kanonami piękna


lexentry: pol/klasyfikacja__rzeczownik__1
written_rep: klasyfikacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sınıflandırma
sense_list:
systematyczny podział czegoś (przedmiotów lub zjawisk) na klasy, działy, poddziały itp. według określonej zasady | zaklasyfikowanie danego zjawiska lub przedmiotu do odpowiedniej klasy, grupy itp.


lexentry: pol/klasztor__rzeczownik__1
written_rep: klasztor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: manastır
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) budynek lub kompleks budynków będący siedzibą zakonnic lub zakonników określonej reguły


lexentry: pol/klaustrofobia__rzeczownik__1
written_rep: klaustrofobia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: klostrofobi
sense_list:
(medycyna, medyczny) (psychologia, psychologiczny) chorobliwy lęk przed przebywaniem w pomieszczeniu zamkniętym lub ciasnym;


lexentry: pol/klawesyn__rzeczownik__1
written_rep: klawesyn
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: klavsen
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) klawiszowy instrument strunowy, w którym dźwięk wzbudzany jest przez piórka szarpiące struny;


lexentry: pol/klawiatura__rzeczownik__1
written_rep: klawiatura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: klavye
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) część maszyny do pisania, komputera i innych urządzeń, wyposażona w klawisze i pozwalająca na wprowadzanie znaków | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) układ klawiszy umieszczonych kolejno obok siebie, zamocowanych w odpowiedni sposób, ułatwiający granie na instrumentach klawiszowych


lexentry: pol/klawisz__rzeczownik__1
written_rep: klawisz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tuş
sense_list:
element klawiatury odpowiadający za wydobywanie dźwięku w instrumentach muzycznych lub za wprowadzenie znaku w komputerach, maszynach do pisania itp.;


lexentry: pol/klepisko__rzeczownik__1
written_rep: klepisko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: harman
sense_list:
rodzaj powierzchni wykonanej z ubitej, wyschniętej gliny, zazwyczaj spełniało rolę podłogi w chatach lub stodołach;


lexentry: pol/klepka__rzeczownik__1
written_rep: klepka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kalas
sense_list:
rodzaj niedużej deski z trwałego drewna, która po odpowiedniej obróbce jest używana w robocie bednarskiej lub do wykładania podłóg


lexentry: pol/klepsydra__rzeczownik__1
written_rep: klepsydra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kum saati
sense_list:
przyrząd do odmierzania czasu, składający się z dwóch połączonych ze sobą identycznych, szklanych naczyń, w którym woda lub piasek przechodzą przez wąski kanalik łączący;


lexentry: pol/kleszczowe_zapalenie_mózgu__rzeczownik__1
written_rep: kleszczowe zapalenie mózgu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kene ensefaliti
sense_list:
(medycyna, medyczny) wirusowa choroba ośrodkowego układu nerwowego przenoszona przez zakażone kleszcze;


lexentry: pol/kleń__rzeczownik__1
written_rep: kleń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: akbalık
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Squalius cephalus L., gatunek średniej wielkości ryby słodkowodnej z rodziny karpiowatych;


lexentry: pol/klient__rzeczownik__1
written_rep: klient
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: müşteri
sense_list:
(handel, handlowy) osoba kupująca w sklepie, interesant załatwiający sprawy w urzędzie lub placówce usługowej, dowolny usługobiorca


lexentry: pol/klif__rzeczownik__1
written_rep: klif
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: uçurum
sense_list:
(geografia, geograficzny) (geologia, geologiczny) wysoki i stromy, często pionowy, urwisty brzeg morza lub jeziora, powstały w wyniku abrazji;


lexentry: pol/klika__rzeczownik__1
written_rep: klika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: klik | hizip
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) grupa ludzi powiązanych wspólnymi interesami i wspierających się wzajemnie, wbrew interesowi szerszej grupy, do której należą;


lexentry: pol/klimatyzacja__rzeczownik__1
written_rep: klimatyzacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: iklimlendirme
sense_list:
automatyczny system utrzymywania stałej temperatury i innych warunków klimatycznych w zamkniętym pomieszczeniu;


lexentry: pol/klingoński__rzeczownik__1
written_rep: klingoński
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: Klingonca
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) sztuczny język używany przez przedstawicieli rasy Klingonów z serialu "Star Trek"


lexentry: pol/klinika__rzeczownik__1
written_rep: klinika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: klinik
sense_list:
(medycyna, medyczny) (edukacja, edukacyjny) specjalistyczny oddział szpitalny działający przy uczelni lub instytucie naukowym; | (architektura, architektoniczny) budynek będący siedzibą kliniki (1.1)


lexentry: pol/klisza__rzeczownik__1
written_rep: klisza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: klişe
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) stereotypowe zestawienie wyrazów


lexentry: pol/klon__rzeczownik__1
written_rep: klon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: akçaağaç | isfendan
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Acer L., rodzaj drzew i krzewów z rodziny klonowatych;


lexentry: pol/klucz__rzeczownik__1
written_rep: klucz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anahtar
sense_list:
przyrząd do otwierania zamka; | narzędzie w postaci dźwigni rozwidlonej na końcu do odkręcania i przykręcania śrub | kod do szyfru; | podpowiedź umożliwiająca rozwiązanie zagadki | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) znak na pięciolinii określający wysokość opisywanych dźwięków; | (elektronika, elektroniczny) przycisk do zwierania obwodu elektrycznego | (informatyka, informatyczny) kolumna bazy danych lub ich zbiór, które identyfikują rekord


lexentry: pol/klucz_publiczny__rzeczownik__1
written_rep: klucz publiczny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: açık anahtar
sense_list:
(kryptografia, kryptograficzny) w kryptografii asymetrycznej: jeden z pary kluczy, dostępny publicznie, używany m.in. do szyfrowania wiadomości lub potwierdzania wiarygodności podpisu elektronicznego


lexentry: pol/klucz_wiolinowy__rzeczownik__1
written_rep: klucz wiolinowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sol anahtarı
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) umieszczany na pięciolinii znak graficzny wyznaczający położenie nuty g;


lexentry: pol/kluska__rzeczownik__1
written_rep: kluska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mantı
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) gotowana potrawa z ciasta z dodatkiem mąki i innych składników, podawana do zup lub jako podstawa drugiego dania;


lexentry: pol/kmin_rzymski__rzeczownik__1
written_rep: kmin rzymski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kimyon
sense_list:
(botanika, botaniczny) Cuminum cyminum L., gatunek rośliny jednorocznej z rodziny selerowatych, pochodzącej prawdopodobnie ze wschodnich rejonów nad Morzem Śródziemnym; | (botanika, botaniczny) uprawna roślina z gatunku kminu rzymskiego (1.1) | (spożywczy) przyprawa z nasion kminu rzymskiego (1.2) w formie ziaren lub zmielonego proszku


lexentry: pol/kminek__rzeczownik__1
written_rep: kminek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kimyon
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) suszone owoce jednej z odmian tej rośliny zawierające olejek kminkowy, stosowany w sztuce kulinarnej jako przyprawa oraz w ziołolecznictwie | (botanika, botaniczny) Carum, rodzaj roślin z rodziny selerowatych;


lexentry: pol/kneblować__czasownik__1
written_rep: kneblować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: öğürmek
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) uciszać kogoś, odbierać prawo głosu, ograniczać swobodę wypowiedzi | wkładać komuś knebel do ust


lexentry: pol/knedel__rzeczownik__1
written_rep: knedel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mantı
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) kulisty pieróg (kluska) z ciasta przyrządzonego z rozgniecionych gotowanych ziemniaków i mąki pszennej, nadziewana owocami lub mięsem;


lexentry: pol/koalicja__rzeczownik__1
written_rep: koalicja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: koalisyon
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) porozumienie partii politycznych, które realizują wspólne cele polityczne tworząc rząd albo działając w opozycji


lexentry: pol/kobra__rzeczownik__1
written_rep: kobra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kobra
sense_list:
(herpetologia, herpetologiczny) duży i jadowity wąż zamieszkujący tropikalne i pustynne tereny Azji i Afryki;


lexentry: pol/kobyła__rzeczownik__1
written_rep: kobyła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kısrak
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) klacz, samica konia | (potocznie, potoczny) (pejoratywnie, pejoratywny) kobieta dużego wzrostu, niezgrabna, bez wdzięku


lexentry: pol/koc__rzeczownik__1
written_rep: koc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: battaniye | örtü
sense_list:
gruba tkanina, zwykle wełniana, najczęściej w kształcie prostokąta, służąca do okrywania w celu ochrony przed zimnem


lexentry: pol/kocimiętka__rzeczownik__1
written_rep: kocimiętka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kedi nanesi
sense_list:
(botanika, botaniczny) Nepeta, bylina o białych, niebieskie, różowe lub liliowych kwiatach zebranych na szczytach łodyg;


lexentry: pol/koczownik__rzeczownik__1
written_rep: koczownik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: göçebe
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) (kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) członek grupy ludzi nieposiadającej stałego miejsca zamieszkania, przemieszczającej się z miejsca na miejsce


lexentry: pol/kod_QR__rzeczownik__1
written_rep: kod QR
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: QR kodu
sense_list:
(informatyka, informatyczny) dwuwymiarowy, matrycowy kod prezentujący dane w postaci czarno-białych kwadratów;


lexentry: pol/kod_kreskowy__rzeczownik__1
written_rep: kod kreskowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: barkod | bar kod
sense_list:
standaryzowany znak graficzny w formie kresek, w którym zapisywana jest informacja do automatycznego odczytania przez specjalne czytniki;


lexentry: pol/kod_źródłowy__rzeczownik__1
written_rep: kod źródłowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kaynak kodu
sense_list:
(informatyka, informatyczny) zapis programu komputerowego w którymś ze zrozumiałych dla człowieka (programisty), wyjściowym języku programowania;


lexentry: pol/koda__rzeczownik__1
written_rep: koda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bitim
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) zakończenie kompozycji muzycznych zawierające zwięzłe powtórzenie głównych tematów


lexentry: pol/kodeina__rzeczownik__1
written_rep: kodeina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kodein
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) przeciwkaszlowy lek narkotyczny, pochodna morfiny;


lexentry: pol/kodeks__rzeczownik__1
written_rep: kodeks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mahtuta
sense_list:
stara księga rękopiśmienna powstała z szeregu składek, ułożonych jedna na drugiej i spojonych ze sobą u grzbietu;


lexentry: pol/kofeina__rzeczownik__1
written_rep: kofeina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kafein
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) alkaloid znajdujący się w surowcach roślinnych będący środkiem pobudzającym;


lexentry: pol/kofta__rzeczownik__1
written_rep: kofta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: köfte
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) danie z tradycyjnej kuchni hinduskiej, kaukaskiej, bliskowschodniej i bałkańskiej, rodzaj pulpetów z mielonego mięsa z dodatkami, przyrządzanych również w wersji wegańskiej


lexentry: pol/kogeneracja__rzeczownik__1
written_rep: kogeneracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kojenerasyon
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) proces jednoczesnego wytwarzania energii elektrycznej i użytkowej energii cieplnej w elektrociepłowni


lexentry: pol/kognitywny__przymiotnik__1
written_rep: kognitywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: bilişsel
sense_list:
taki, który zajmuje się poznaniem świata lub badaniem procesów poznawczych, dotyczy takiego poznania, ma z nim związek


lexentry: pol/kohezja__rzeczownik__1
written_rep: kohezja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: içyapışkanlık
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (chemia, chemiczny) siła wzajemnego przyciągania się cząsteczek tej samej substancji | (językoznawstwo, językoznawczy) właściwość tekstu polegająca na tym, że jego części są ze sobą logicznie i formalnie powiązane za pomocą różnych środków językowych | (psychologia, psychologiczny) siła więzi między ludźmi w danej grupie


lexentry: pol/kohorta__rzeczownik__1
written_rep: kohorta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kohort
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) w starożytnym Rzymie: oddział wojska stanowiący dziesiątą część legionu;


lexentry: pol/kojec__rzeczownik__1
written_rep: kojec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kümes
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) mała zagroda do bezpiecznego przetrzymywania zwierząt hodowlanych, zwykle młodych np. piskląt, szczeniąt;


lexentry: pol/koka__rzeczownik__1
written_rep: koka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: koka
sense_list:
(botanika, botaniczny) (potocznie, potoczny) Erythroxylum coca Lam., krasnodrzew pospolity, krzew z którego uzyskuje się kokainę


lexentry: pol/kokaina__rzeczownik__1
written_rep: kokaina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kokain
sense_list:
silna, uzależniająca substancja psychotropowa uzyskiwana z krasnodrzewu pospolitego (krzewu koka), używana jako narkotyk i środek medyczny;


lexentry: pol/kokoryczka_wielokwiatowa__rzeczownik__1
written_rep: kokoryczka wielokwiatowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: boğumluca otu
sense_list:
(botanika, botaniczny) Polygonatum multiflorum, gatunek byliny z rodzaju kokoryczka, występującej w Europie, Azji i Ameryce Północnej;


lexentry: pol/kokos__rzeczownik__1
written_rep: kokos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Hindistan cevizi
sense_list:
(spożywczy) owoc palmy kokosowej | (botanika, botaniczny) palma kokosowa (kokos właściwy, Cocos nucifera L.);


lexentry: pol/kokpit__rzeczownik__1
written_rep: kokpit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kokpit
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) pomieszczenie dla pilotów statku powietrznego lub kosmicznego; | (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) zagłębienie dla załogi w pokładzie jachtu;


lexentry: pol/koktajl__rzeczownik__1
written_rep: koktajl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kokteyl
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) kolorowy napój alkoholowy z różnych napitków i soków, często podawany w dekoracyjny sposób;


lexentry: pol/koktajlowy__przymiotnik__1
written_rep: koktajlowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: kokteyl
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) związany z koktajlem, dotyczący koktajlu (napoju) | związany z koktajlem, dotyczący koktajlu (przyjęcia)


lexentry: pol/kolaborant__rzeczownik__1
written_rep: kolaborant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: birlikte çalışmak
sense_list:
(książkowy) (pejoratywnie, pejoratywny) osoba współpracująca z nieakceptowaną przez daną społeczność władzą, zwłaszcza okupacyjną


lexentry: pol/kolagen__rzeczownik__1
written_rep: kolagen
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kollajen
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) białko włókienkowe stanowiące główny składnik tkanki łącznej kręgowców, nadający jej elastyczność;


lexentry: pol/kolano__rzeczownik__1
written_rep: kolano
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: diz
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) największy staw w organizmie człowieka, łączy dwie części nogi: udo i łydkę;


lexentry: pol/kolchicyna__rzeczownik__1
written_rep: kolchicyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kolşisin
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (medycyna, medyczny) związek organiczny z grupy alkaloidów, silnie trująca, otrzymywana z nasion zimowita jesiennego, stosowana w leczeniu napadów zapalenia stawów w przebiegu dny moczanowej i leczeniu rodzinnej gorączki śródziemnomorskiej;


lexentry: pol/kolczuga__rzeczownik__1
written_rep: kolczuga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: örme zincir
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) pancerz rycerski z metalowej plecionki, przypominający koszulę;


lexentry: pol/kolec__rzeczownik__1
written_rep: kolec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: diken
sense_list:
(botanika, botaniczny) twardy, ostro zakończony wyrostek na łodygach, owocach lub liściach roślin | (zoologia, zoologiczny) twardy, ostry wyrostek na powierzchni ciała niektórych zwierząt


lexentry: pol/kolej_linowa__rzeczownik__1
written_rep: kolej linowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: teleferik
sense_list:
tor linowy wraz z przeznaczonymi do jego eksploatacji budowlami, urządzeniami oraz gondolami lub krzesełkami;


lexentry: pol/kolejka__rzeczownik__1
written_rep: kolejka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kuyruk
sense_list:
uporządkowana zbiorowość ludzi czekających na coś; | (informatyka, informatyczny) jedna ze struktur danych;


lexentry: pol/kolejka_górska__rzeczownik__1
written_rep: kolejka górska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lunapark treni
sense_list:
urządzenie rozrywkowe w formie konstrukcji z wysokimi wzniesieniami, stromiznami i ostrymi zakrętami, po której poruszają się wagoniki z pasażerami;


lexentry: pol/kolejkować__czasownik__1
written_rep: kolejkować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: kuyruk
sense_list:
(informatyka, informatyczny) automatycznie szeregować zadania w kolejkę, potencjalnie nadając im priorytet | (potocznie, potoczny) (neologizm) czekać przesadnie długo w kolejce na popularne wydarzenie, socjalizując się przy tym z innymi oczekującymi


lexentry: pol/kolejność__rzeczownik__1
written_rep: kolejność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ardışıklık | sıralama | sıralılık
sense_list:
uporządkowanie pozwalające ustalić dla dowolnych dwóch elementów pewnej zbiorowości (haseł, czynności, ludzi, itp.), który z nich jest wcześniejszy, a który późniejszy


lexentry: pol/kolekcja__rzeczownik__1
written_rep: kolekcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: koleksiyon
sense_list:
zbiór przedmiotów tego samego typu, gromadzonych zwykle z powodu ich wartości (artystycznej, historycznej itp.)


lexentry: pol/kolendra__rzeczownik__1
written_rep: kolendra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kişniş
sense_list:
(botanika, botaniczny) Coriandrum L., rodzaj roślin z rodziny selerowatych, mających zastosowanie kulinarne;


lexentry: pol/koliberek_hawański__rzeczownik__1
written_rep: koliberek hawański
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: arı sinek kuşu
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Mellisuga helenae, gatunek niewielkiego ptaka z rodziny kolibrowatych;


lexentry: pol/kolodium__rzeczownik__1
written_rep: kolodium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kolodyum
sense_list:
(chemia, chemiczny) (technologia, technika, techniczny) roztwór nitrocelulozy w mieszaninie alkoholu i eteru, po rozlaniu szybko schnący oraz tworzący bezbarwną warstewkę, o wielu zastosowaniach, np. jako opatrunek, klej albo lakier


lexentry: pol/kolofon__rzeczownik__1
written_rep: kolofon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: baskı bilgisi
sense_list:
formuła umieszczona na końcu tekstu z tytułem dzieła, datą i miejscem powstania, imieniem pisarza, czasem jego funkcją i pochodzeniem


lexentry: pol/koloid__rzeczownik__1
written_rep: koloid
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kolloit
sense_list:
(potocznie, potoczny) (chemia, chemiczny) niejednorodna mieszanina tworząca układ dwóch substancji, w którym jedna z nich jest rozproszona w drugiej


lexentry: pol/kolonia__rzeczownik__1
written_rep: kolonia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: koloni | müstemleke
sense_list:
(biologia, biologiczny) forma życiowa organizmów polegająca na tworzeniu przez poszczególne osobniki związku funkcjonującego jak odrębny osobnik;


lexentry: pol/kolonia__rzeczownik__1
written_rep: kolonia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sömürge | koloni
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) posiadłość państwa poza jego granicami podległa mu politycznie i gospodarczo;


lexentry: pol/kolonialistyczny__przymiotnik__1
written_rep: kolonialistyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: sömürgeci
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (historia, historyczny, historycznie) związany z kolonializmem, dotyczący kolonializmu lub kolonialistów


lexentry: pol/kolonializm__rzeczownik__1
written_rep: kolonializm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sömürgecilik
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (historia, historyczny, historycznie) system i polityka mocarstw opierająca się na opanowaniu i utrzymywaniu w politycznej oraz ekonomicznej zależności krajów słabo rozwiniętych w celu czerpania z nich zysków;


lexentry: pol/kolonie__rzeczownik__1
written_rep: kolonie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lager birası
sense_list:
grupowy pobyt wypoczynkowy dzieci lub młodzieży, zorganizowany poza miejscem ich stałego zamieszkania;


lexentry: pol/kolonoskopia__rzeczownik__1
written_rep: kolonoskopia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kolonoskopi
sense_list:
(medycyna, medyczny) endoskopowe badanie jelita grubego przez odbyt; może obejmować również niewielkie zabiegi;


lexentry: pol/kolor__rzeczownik__1
written_rep: kolor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: renk
sense_list:
cecha przedmiotu, określająca, jaka część pasma widzialnego światła jest odbijana przez przedmiot; | (zobacz) kolory | (termin karciany) symbol na karcie umieszczony obok jej wartości;


lexentry: pol/kolumbarium__rzeczownik__1
written_rep: kolumbarium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kolumbaryum
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (architektura, architektoniczny) rodzaj rzymskiego zbiorowego grobowca w formie budowli z niszami na urny z prochami; | (współcześnie) (architektura, architektoniczny) cmentarna ściana z miejscami na urny z prochami zmarłych | (współcześnie) pomieszczenie na urny przy krematorium


lexentry: pol/kolumna__rzeczownik__1
written_rep: kolumna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kolon | sütun
sense_list:
(architektura, architektoniczny) pionowy element architektoniczny pełniący rolę konstrukcyjną, dekoracyjną i symboliczną;


lexentry: pol/koma__rzeczownik__1
written_rep: koma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: koma
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) gazowa otoczka jądra komety | (fizyka, fizyczny) rodzaj aberracji optycznej


lexentry: pol/komandor__rzeczownik__1
written_rep: komandor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Yüzbaşı
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (marynarka) stopień oficerski w marynarce wojennej odpowiadający pułkownikowi;


lexentry: pol/komar__rzeczownik__1
written_rep: komar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sivrisinek
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) niewielki latający owad z rodziny Culicidae, znany ze swędzących ugryzień;


lexentry: pol/komat__rzeczownik__1
written_rep: komat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: virgül
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) bardzo mały interwał wynikły ze strojenia jednego dźwięku na dwa różne sposoby;


lexentry: pol/kombinacja__rzeczownik__1
written_rep: kombinacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: permütasyon
sense_list:
(matematyka, matematyczny) podzbiór zbioru skończonego o określonej liczbie elementów, których porządek nie jest istotny


lexentry: pol/kombu__rzeczownik__1
written_rep: kombu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kombu
sense_list:
plechy jadalnych wodorostów, najczęściej listownicy japońskiej, używane w kuchniach wielu krajów wschodnioazjatyckich;


lexentry: pol/komedia__rzeczownik__1
written_rep: komedia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: güldürü | komedi
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) utwór sceniczny lub filmowy przedstawiający w sposób zabawny lub satyryczny postacie, obyczaje, wydarzenia itp.;


lexentry: pol/komenda__rzeczownik__1
written_rep: komenda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: buyruk
sense_list:
(informatyka, informatyczny) instrukcja wykonania pewnej czynności przeznaczona dla systemu operacyjnego lub procesora komputera | dowodzenie, kierowanie, komenderowanie, kierowanie czymś


lexentry: pol/komenda__rzeczownik__1
written_rep: komenda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: emir
sense_list:
krótki, słowny rozkaz natychmiastowego podjęcia lub zaprzestania czegoś, wydany przez dowódcę, zwierzchnika, itp.


lexentry: pol/komentarz__rzeczownik__1
written_rep: komentarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yorum
sense_list:
uwaga odnośnie czegoś lub kogoś | objaśnienie lub uzupełnienie jakiegoś tekstu bądź grafiki zamieszczone przez autora


lexentry: pol/kometa__rzeczownik__1
written_rep: kometa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kuyruklu yıldız
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) małe, nietrwałe ciało niebieskie, złożone z jądra otoczonego komą, które na krótko pojawia się w pobliżu gwiazdy centralnej;


lexentry: pol/komiks__rzeczownik__1
written_rep: komiks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: çizgi roman
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) z reguły opowiadanie utworzone przez połączenie kilku lub więcej obrazków składających się na historię;


lexentry: pol/kominek__rzeczownik__1
written_rep: kominek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: şömine
sense_list:
otwarte palenisko umieszczone bezpośrednio w ścianie lub przed nią w celu ogrzewania wnętrza pomieszczenia;


lexentry: pol/kominiarka__rzeczownik__1
written_rep: kominiarka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: balaclava
sense_list:
(potocznie, potoczny) czapka okrywająca głowę i szyję, mająca niewielkie wycięcie na twarz, a czasem tylko na oczy i usta, noszona także w formie wywiniętej wokół głowy


lexentry: pol/komisja__rzeczownik__1
written_rep: komisja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: komisyon
sense_list:
grupa wydelegowana z większego grona, powołana do sprawowania określonych funkcji, najczęściej do zbadania jakiejś kwestii, kontroli czyjejś działalności;


lexentry: pol/komiwojażer__rzeczownik__1
written_rep: komiwojażer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: seyyar
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) (handel, handlowy) przedstawiciel handlowy odbywający podróże w celu zdobycia nabywców produktu czy usługi


lexentry: pol/kompaktowy__przymiotnik__1
written_rep: kompaktowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: kompakt
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) będący prostszej budowy, a jednocześnie zawierający w sobie wiele składników


lexentry: pol/kompaktowy__przymiotnik__1
written_rep: kompaktowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: yoğun disk
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) odnoszący się do kompaktu (CD)


lexentry: pol/kompania__rzeczownik__1
written_rep: kompania
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bölük
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) jednostka wojskowa (rzadziej policyjna) składająca się z kilkudziesięciu żołnierzy pod dowództwem młodszego oficera; | kilka osób spędzających wspólnie czas


lexentry: pol/kompas__rzeczownik__1
written_rep: kompas
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pusula
sense_list:
(geografia, geograficzny) przyrząd nawigacyjny służący do wyznaczania bieżącego kierunku południka magnetycznego;


lexentry: pol/kompensacja__rzeczownik__1
written_rep: kompensacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: telafi
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) wzajemne umorzenie wierzytelności u dwóch osób, które są dla siebie zarówno dłużnikami, jak i wierzycielami | (medycyna, medyczny) (biologia, biologiczny) przejmowanie funkcji niepełnosprawnego lub utraconego narządu lub czynnika biologicznego


lexentry: pol/kompilacja__rzeczownik__1
written_rep: kompilacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: derleme
sense_list:
(informatyka, informatyczny) tłumaczenie przez kompilator kodu źródłowego na równoważny kod wynikowy | (informatyka, informatyczny) wynik kompilacji (1.3), skompilowany program | dokonywanie zbioru dzieł (lub ich fragmentów) na jakiś temat | wynik kompilacji (1.1) (zbiór fragmentów dzieł na jakiś temat)


lexentry: pol/kompilować__czasownik__1
written_rep: kompilować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: derlemek
sense_list:
(informatyka, informatyczny) przetwarzać kod źródłowy programu (napisany w języku programowania wysokiego poziomu) na kod wykonywalny lub pośredni, który może zostać uruchomiony przez komputer; posługiwać się kompilatorem | zestawiać i opracowywać różne materiały w jedną całość


lexentry: pol/kompleks__rzeczownik__1
written_rep: kompleks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kompleks
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) zespół wyobrażeń lub odczuć tkwiących w psychice człowieka i nieakceptowanych przez niego; | (budownictwo) zespół budowli i urządzeń, które tworzą jakąś całość | zespół zjawisk lub cech, które są grupowane w całość


lexentry: pol/kompleks_niższości__rzeczownik__1
written_rep: kompleks niższości
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aşağılık kompleksi
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) poczucie bycia gorszym wywołane odkryciem w sobie jakiejkolwiek niedoskonałości czy ułomności;


lexentry: pol/kompleksowy__przymiotnik__1
written_rep: kompleksowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: karmaşık
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (budownictwo) tworzący kompleks, należący do kompleksu


lexentry: pol/komplementariusz__rzeczownik__1
written_rep: komplementariusz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sınırsız sorumlu ortak
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (zarządzanie) aktywny wspólnik w spółce komandytowej lub komandytowo-akcyjnej, który ponosi odpowiedzialność bez ograniczenia za zobowiązania spółki wobec jej wierzycieli


lexentry: pol/komplikacja__rzeczownik__1
written_rep: komplikacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: zorlaşma
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) każde z rozszerzeń funkcji mechanizmu zegarowego o nowe względem podstawowego mechanizmu wskazania | dodatkowa, nieprzewidziana wcześniej trudność wymuszająca odstępstwo od założeń


lexentry: pol/kompost__rzeczownik__1
written_rep: kompost
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kompost
sense_list:
produkt rozkładu substancji organicznych, najczęściej odpadów, za pomocą mikroorganizmów - bakterii i grzybów, insektów i robaków (dżdżownic)


lexentry: pol/kompozycja__rzeczownik__1
written_rep: kompozycja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bileşim
sense_list:
(informatyka, informatyczny) agregacja obiektów, które nie mogą istnieć bez obiektu głównego; | (sztuka) budowa utworu, zwłaszcza plastycznego, literackiego, muzycznego | ogół składników wraz ze sposobem, w jaki tworzą całość


lexentry: pol/kompresja__rzeczownik__1
written_rep: kompresja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: deriştirme
sense_list:
(fizyka, fizyczny) zagęszczenie, sprężenie czegoś, zmniejszenie, redukcja zajmowanej przez coś przestrzeni; | (informatyka, informatyczny) operacja zakodowania danych w taki sposób aby zajmowały mniej bajtów;


lexentry: pol/kompromis__rzeczownik__1
written_rep: kompromis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: uzlaşma | taviz
sense_list:
sposób zakończenia dyskusji lub sporu, w którym obie strony rezygnują z części swoich żądań, chcąc zawrzeć porozumienie;


lexentry: pol/kompromitować__czasownik__1
written_rep: kompromitować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: itibarını kırmak
sense_list:
być dowodem na czyjąś niekorzyść | o człowieku szkodzić czyjejś opinii, narażać na wstyd lub śmieszność


lexentry: pol/komputer__rzeczownik__1
written_rep: komputer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bilgisayar
sense_list:
(informatyka, informatyczny) maszyna licząca, służąca do przetwarzania informacji, które da się zakodować w formie ciągu cyfr;


lexentry: pol/komputer_kwantowy__rzeczownik__1
written_rep: komputer kwantowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kuantum bilgisayarı
sense_list:
komputer wykorzystujący zasady mechaniki kwantowej do wykonywania niektórych rodzajów obliczeń znacznie szybciej niż konwencjonalne komputery;


lexentry: pol/komputer_osobisty__rzeczownik__1
written_rep: komputer osobisty
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kişisel bilgisayar
sense_list:
(informatyka, informatyczny) mikrokomputer przeznaczony przede wszystkim do użytku osobistego w domu i biurze;


lexentry: pol/komputer_stacjonarny__rzeczownik__1
written_rep: komputer stacjonarny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: masaüstü bilgisayar
sense_list:
(informatyka, informatyczny) (elektronika, elektroniczny) mikrokomputer mieszczący się w obrębie stołu nieprzeznaczony do ciągłego przemieszczania;


lexentry: pol/komunikacja__rzeczownik__1
written_rep: komunikacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: iletişim | komünikasyon
sense_list:
ogół działań składających się na utrzymanie łączności między danymi miejscami; drogi, szlaki i środki lokomocji służące do utrzymywania tej łączności;


lexentry: pol/komunikator__rzeczownik__1
written_rep: komunikator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: elçi
sense_list:
(informatyka, informatyczny) program komputerowy pozwalający na przesyłanie natychmiastowych komunikatów pomiędzy komputerami;


lexentry: pol/komunizm__rzeczownik__1
written_rep: komunizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: komünizm | komünistlik
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ustrój ekonomiczny i doktryna polityczna, zgodnie z którymi środki produkcji powinny być własnością społeczeństwa;


lexentry: pol/komutator__rzeczownik__1
written_rep: komutator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: değişeç
sense_list:
(elektryczność) element przełączający umieszczany na wirniku komutatorowych maszyn elektrycznych; | (matematyka, matematyczny) wskaźnik stopnia nieprzemienności pewnego działania dwuargumentowego;


lexentry: pol/komórka_macierzysta__rzeczownik__1
written_rep: komórka macierzysta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kök hücre
sense_list:
(biologia, biologiczny) komórka względnie niewyspecjalizowana, z której podczas pojedynczego podziału powstają: identyczna komórka potomna i nieco bardziej zróżnicowana komórka potomna


lexentry: pol/koncertmistrz__rzeczownik__1
written_rep: koncertmistrz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konzermeister
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) główny instrumentalista danej grupy instrumentów w orkiestrze symfonicznej, najczęściej pierwszy skrzypek


lexentry: pol/kondensator__rzeczownik__1
written_rep: kondensator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kondansatör
sense_list:
(elektryczność) (elektronika, elektroniczny) podzespół zbudowany z dwóch przewodników rozdzielonych dielektrykiem, mający za zadanie gromadzić ładunki elektryczne;


lexentry: pol/kondolencje__rzeczownik__1
written_rep: kondolencje
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: başsağlığı
sense_list:
(książkowy) wyrażanie żalu z powodu czyjejś śmierci, wyrazy współczucia składane komuś, kto stracił bliską osobę


lexentry: pol/kondor__rzeczownik__1
written_rep: kondor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kondor
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) wielki drapieżny ptak z rodziny kondorowatych, występujący w Ameryce, przeważnie padlinożerny


lexentry: pol/kondor_kalifornijski__rzeczownik__1
written_rep: kondor kalifornijski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Kaliforniya kondoru
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) ptak z gatunku kondorów kalifornijskich (1.1) | (systematyka) (ornitologia, ornitologiczny) Gymnogyps californianus Shaw, gatunek dużego ptaka padlinożernego z rodziny kondorowatych;


lexentry: pol/konduktor__rzeczownik__1
written_rep: konduktor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kondüktör
sense_list:
osoba zajmująca się sprawdzaniem biletów, czasem też ich sprzedażą w pociągu (dawniej także w autobusie, tramwaju itp.);


lexentry: pol/konfederacja__rzeczownik__1
written_rep: konfederacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konfederasyon
sense_list:
(społeczny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) porozumienie osób fizycznych lub osób prawnych (również państw) w celu wspólnego działania


lexentry: pol/konferansjer__rzeczownik__1
written_rep: konferansjer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spiker
sense_list:
osoba prowadząca występy, koncerty, rewie itp., zapowiada kolejne punkty programu, zabawia publiczność;


lexentry: pol/konfetti__rzeczownik__1
written_rep: konfetti
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konfeti
sense_list:
drobno pocięte kawałki papieru, najczęściej różnobarwne krążki, rzucane na uczestników głównie karnawałowej zabawy;


lexentry: pol/konfirmacja__rzeczownik__1
written_rep: konfirmacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kiliseye kabul töreni
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) u protestantów: uroczyste przyjęcie do gminy kościelnej chłopców i dziewcząt połączone z egzaminem i błogosławieństwem pastora;


lexentry: pol/konfiskata__rzeczownik__1
written_rep: konfiskata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: el koymak
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zajęcie części lub całego majątku osoby prywatnej na rzecz państwa


lexentry: pol/konformista__rzeczownik__1
written_rep: konformista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konformist
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) przedstawiciel protestantów angielskich, którzy w r. 1662 zadeklarowali lojalność wobec ustroju episkopalnego państwowego Kościoła anglikańskiego | człowiek, który bezkrytycznie podporządkowuje się normom, wartościom i poglądom uznanym za obowiązujące w danej grupie


lexentry: pol/konformistyczny__przymiotnik__1
written_rep: konformistyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: konformist
sense_list:
taki, który bezkrytycznie podporządkowuje się normom, wartościom i poglądom uznanym za obowiązujące w danej grupie


lexentry: pol/konfucjanizm__rzeczownik__1
written_rep: konfucjanizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Konfüçyüsçülük
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) system filozoficzno-religijny zapoczątkowany przez Konfucjusza;


lexentry: pol/kongregacja__rzeczownik__1
written_rep: kongregacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: cemaat
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (administracja) jednostka administracji Stolicy Apostolskiej odpowiadająca świeckiemu ministerstwu


lexentry: pol/kongres__rzeczownik__1
written_rep: kongres
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konferans
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) organizacja | najwyższy organ niektórych organizacji | zjazd osób o wspólnych zainteresowaniach, podobnej działalności, zrzeszonych w jednej organizacji


lexentry: pol/koniczyna__rzeczownik__1
written_rep: koniczyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yonca
sense_list:
(botanika, botaniczny) Trifolium L., rodzaj roślin z rodziny bobowatych; | liść tej rośliny; motyw graficzny przypominający ten liść


lexentry: pol/konik__rzeczownik__1
written_rep: konik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: meşgale
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) ulubiony przedmiot zainteresowań jakiejś osoby, któremu poświęca ona dużo czasu i który jest częstym tematem jej rozmów


lexentry: pol/konik_morski__rzeczownik__1
written_rep: konik morski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: denizatı
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) tropikalna ryba oceaniczna z rodzaju Hippocampus, przypominająca kształtem konika szachowego;


lexentry: pol/konik_polny__rzeczownik__1
written_rep: konik polny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: çekirge
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) owad przypominający pasikonika lub szarańczę;


lexentry: pol/konkatenacja__rzeczownik__1
written_rep: konkatenacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: concatenation
sense_list:
(informatyka, informatyczny) łączenie łańcuchów tekstowych | (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) powtarzanie i rozwijanie w kolejnym zdaniu, wersie itp. wyrazu lub wyrażenia, którym się kończy poprzednie zdanie, wers;


lexentry: pol/konkluzja__rzeczownik__1
written_rep: konkluzja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: son
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) siedemnasto- lub osiemnastowieczny napis trumienny zawierający ostatnią sentencję mowy pogrzebowej, który był umieszczany na tkaninach, często wraz z portretem i herbem zmarłego | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) wniosek strony w procesie, żądanie | wniosek końcowy


lexentry: pol/konkordat__rzeczownik__1
written_rep: konkordat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konkordato
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) układ pomiędzy Stolicą Apostolską a państwem regulujący stanowisko prawne Kościoła katolickiego w danym państwie;


lexentry: pol/konkubina__rzeczownik__1
written_rep: konkubina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: eş
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) kobieta żyjąca z mężczyzną bez zawarcia związku małżeńskiego


lexentry: pol/konkurencja__rzeczownik__1
written_rep: konkurencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rekabet
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) ubieganie się o nabywców towarów i usług przez różne firmy z tej samej branży


lexentry: pol/konkurs__rzeczownik__1
written_rep: konkurs
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: müsabaka
sense_list:
(sport, sportowy) przedsięwzięcie rozrywkowe, artystyczne lub sportowe pozwalające wyłonić najlepszego uczestnika (lub uczestników), który najczęściej zostaje nagrodzony


lexentry: pol/konnica__rzeczownik__1
written_rep: konnica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: süvari
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) formacja wojskowa złożona z uzbrojonych jeźdźców konnych


lexentry: pol/konopie__rzeczownik__1
written_rep: konopie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kendir | kenevir
sense_list:
(botanika, botaniczny) Cannabis L., rodzaj roślin jednorocznych z rodziny konopiowatych, pochodzących z Azji, uprawianych dla mocnych włókien, nasion oraz używek;


lexentry: pol/konsekwencjalizm__rzeczownik__1
written_rep: konsekwencjalizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sonuççuluk
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) teoria etyczna, zgodnie z którą czyny należy oceniać po ich konsekwencjach;


lexentry: pol/konsekwentny__przymiotnik__1
written_rep: konsekwentny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: kalıcı
sense_list:
przeprowadzający coś wytrwale do końca w myśl przyjętych założeń, rozumujący i działający logicznie, przeprowadzany od początku do końca w myśl przyjętych założeń, oparty na logicznych przesłankach, logiczny, przemyślany


lexentry: pol/konserwacja__rzeczownik__1
written_rep: konserwacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bakım
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) zabiegi mające na celu utrzymywanie czegoś w dobrym stanie i chronienie tego przed zniszczeniem;


lexentry: pol/konserwant__rzeczownik__1
written_rep: konserwant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: koruyucu
sense_list:
(chemia, chemiczny) substancja będąca dodatkiem do żywności albo produktów przemysłowych zapobiegająca niepożądanym zmianom chemicznym, rozwojowi bakterii, grzybów i wirusów oraz przedłużająca termin przydatności produktów;


lexentry: pol/konserwatorium__rzeczownik__1
written_rep: konserwatorium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konservatuvar
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) uczelnia wyższa specjalizująca się w edukacji muzycznej i artystycznej


lexentry: pol/konserwatysta__rzeczownik__1
written_rep: konserwatysta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: muhafazakâr
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) członek partii konserwatywnej lub jej sympatyk | (książkowy) osoba przywiązana do tradycji i niechętna wszelkim zmianom


lexentry: pol/konserwatywny__przymiotnik__1
written_rep: konserwatywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: muhafazakâr
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z konserwatyzmem, charakterystyczny dla konserwatyzmu lub konserwatystów


lexentry: pol/konserwatyzm__rzeczownik__1
written_rep: konserwatyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: muhafazakârlık
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) kierunek w polityce, popierający konserwatyzm (1.1) | postawa cechująca się przywiązaniem do tradycji, a niechęcią do zmian;


lexentry: pol/konsonant__rzeczownik__1
written_rep: konsonant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: abanık
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) dźwięk języka mówionego powstający poprzez zablokowanie przepływu powietrza w aparacie mowy


lexentry: pol/konsternacja__rzeczownik__1
written_rep: konsternacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dehşet
sense_list:
stan osłupienia spowodowany nieoczekiwanym zwrotem sytuacji, w której znajduje się osoba „skonsternowana”; uczucie strachu spowodowane nieprzewidywalnością dalszego przebiegu sytuacji


lexentry: pol/konstrukcja__rzeczownik__1
written_rep: konstrukcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: inşa
sense_list:
proces budowania, konstruowania | (matematyka, matematyczny) metoda wykreślania figur geometrycznych określonym sposobem, określonymi przyrządami | układ elementów, sposób ich powiązania


lexentry: pol/konstytucja__rzeczownik__1
written_rep: konstytucja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anayasa
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) akt prawny, określany także jako ustawa zasadnicza, który zazwyczaj ma najwyższą moc prawną w systemie źródeł prawa w państwie;


lexentry: pol/konstytucjonalista__rzeczownik__1
written_rep: konstytucjonalista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anayasacı
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) prawnik zajmujący się naukowo lub w praktyce prawem konstytucyjnym


lexentry: pol/konsul__rzeczownik__1
written_rep: konsul
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konsolos
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) w starożytnym Rzymie: wysoki urzędnik odpowiedzialny za politykę zagraniczną; | (historia, historyczny, historycznie) we Francji: tytuł jednego z trzech najwyższych członków rządu w okresie I Republiki; | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) urzędnik państwa pełniący funkcje za granicą, w urzędzie konsularnym;


lexentry: pol/konsulat__rzeczownik__1
written_rep: konsulat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konsolosluk
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) urząd państwa wysyłającego w państwie przyjmującym;


lexentry: pol/konsultacja__rzeczownik__1
written_rep: konsultacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konsültasyon
sense_list:
narada specjalistów lub decydentów przed decyzją w jakiejś sprawie | udzielanie rad i wyjaśnień przez specjalistę lub rzeczoznawcę | zasięganie opinii u specjalisty lub rzeczoznawcy


lexentry: pol/konsument__rzeczownik__1
written_rep: konsument
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konsomatör
sense_list:
(biologia, biologiczny) organizm odżywiający się substancjami organicznymi; | (handel, handlowy) nabywca lub użytkownik towarów, usług, zasobów lub dóbr; | gość spożywający posiłek w lokalu gastronomicznym


lexentry: pol/konsumpcja__rzeczownik__1
written_rep: konsumpcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tüketim
sense_list:
zużywanie dóbr w celu zaspokojenia określonych potrzeb; kupowanie, nabywanie, używanie, użytkowanie, zużycie, wykorzystanie


lexentry: pol/kontekst__rzeczownik__1
written_rep: kontekst
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bağlam | kontekst
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) tekst, którego częścią jest dany wyraz; | (przenośnie, przenośnia) sytuacja, tło, okoliczności, które określają lub wyjaśniają znaczenie zdarzenia lub następstwo innych zdarzeń


lexentry: pol/kontemplacja__rzeczownik__1
written_rep: kontemplacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: düşünme
sense_list:
skupienie, rozmyślanie, pogrążenie w myślach | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w mistycyzmie: wewnętrzna modlitwa


lexentry: pol/kontener__rzeczownik__1
written_rep: kontener
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konteyner
sense_list:
(informatyka, informatyczny) struktura danych, której zadaniem jest przechowywanie w zorganizowany sposób zbioru danych;


lexentry: pol/konto__rzeczownik__1
written_rep: konto
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hesap
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (bankowość, bankowy) rachunek w banku, na którym są przechowywane pieniądze klienta;


lexentry: pol/kontrabanda__rzeczownik__1
written_rep: kontrabanda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kaçak
sense_list:
nielegalny przewóz towarów pomiędzy państwami z pominięciem opłat celnych, akcyzy, podatku VAT i innych należności wobec państwa;


lexentry: pol/kontradmirał__rzeczownik__1
written_rep: kontradmirał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tuğamiral
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (marynarka) oficerski stopień wojskowy w polskiej marynarce wojennej odpowiadający generałowi brygady w wojskach lądowych i lotnictwie; | (marynarka) oficer mający stopień kontradmirała (1.1)


lexentry: pol/kontrapunkt__rzeczownik__1
written_rep: kontrapunkt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kontrpuan
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) technika stosowana w muzyce polegająca na prowadzeniu kilku linii melodycznych, które są ze sobą zharmonizowane;


lexentry: pol/kontrast__rzeczownik__1
written_rep: kontrast
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karşıtlık
sense_list:
(książkowy) sprzeczność występująca między zestawionymi elementami (przedmiotami, zjawiskami itp.) | (optyka, optyczny) stosunek między największym a najmniejszym stopniem naświetlenia jakiegoś przedmiotu


lexentry: pol/kontrola__rzeczownik__1
written_rep: kontrola
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kontrol
sense_list:
(potocznie, potoczny) nadzór nad kimś lub nad czymś | sprawdzenie, czy coś spełnia określone warunki i wymogi


lexentry: pol/kontrrewolucja__rzeczownik__1
written_rep: kontrrewolucja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karşı-devrim
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (historia, historyczny, historycznie) działania stanowiące reakcję w stosunku do rewolucji;


lexentry: pol/kontrrewolucyjny__przymiotnik__1
written_rep: kontrrewolucyjny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: karşı-devrimci
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z kontrrewolucją, dotyczący kontrrewolucji


lexentry: pol/kontrwywiad__rzeczownik__1
written_rep: kontrwywiad
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karşı casusluk
sense_list:
instytucja państwowa zajmująca się bezpieczeństwem państwa poprzez uniemożliwianie działalności szpiegom obcych państw;


lexentry: pol/kontynent__rzeczownik__1
written_rep: kontynent
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kıta | anakara
sense_list:
(geografia, geograficzny) wielki obszar lądu otoczony morzem lub oceanem, mający więcej niż 5 000 000 kilometrów kwadratowych;


lexentry: pol/kontyngent__rzeczownik__1
written_rep: kontyngent
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kontenjan
sense_list:
(handel, handlowy) maksymalna norma importu, eksportu lub tranzytu określona w umowach międzypaństwowych


lexentry: pol/konwalia__rzeczownik__1
written_rep: konwalia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: müge | inci çiçeği
sense_list:
(botanika, botaniczny) Convallaria L., roślina z rodziny szparagowatych o białych kwiatach i intensywnym zapachu;


lexentry: pol/konwalia_majowa__rzeczownik__1
written_rep: konwalia majowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: inci çiçeği
sense_list:
(systematyka) (botanika, botaniczny) Convallaria majalis L., gatunek rośliny z rodziny szparagowatych;


lexentry: pol/konwejer__rzeczownik__1
written_rep: konwejer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konveyör
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) przenośnik taśmowy | (środowiskowy) metoda wydobywania zeznań polegająca wielogodzinnych, nocnych przesłuchaniach świadków lub podejrzanych;


lexentry: pol/konwersja__rzeczownik__1
written_rep: konwersja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dönüştürüm
sense_list:
(chemia, chemiczny) proces jednostkowy, który ma na celu zmianę właściwości przekształcanych materiałów w wyniku różnych reakcji chemicznych, przeprowadzanych w aparatach zwanych konwertorami | (informatyka, informatyczny) zmiana formatu pliku na mogący być odczytany przez inny program komputerowy niż ten, w którym został utworzony | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) zmiana wyznania w obrębie religii chrześcijańskiej lub przejście na chrześcijaństwo z innej religii | przemiana, przekształcenie postaci czegoś


lexentry: pol/konwertować__czasownik__1
written_rep: konwertować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: değiştirmek
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (bankowość, bankowy) dokonywać zmiany warunków pożyczki | (informatyka, informatyczny) dokonywać zmiany formatu pliku na inny | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) zmieniać wyznanie na inne


lexentry: pol/konwisarz__rzeczownik__1
written_rep: konwisarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kalaycı
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (rzemiosło, rzemieślniczy) rzemieślnik zajmujący się wyrobem i obróbką przedmiotów z cyny oraz spiżu;


lexentry: pol/konwulsja__rzeczownik__1
written_rep: konwulsja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konvülsiyon
sense_list:
gwałtowna zmiana poprzedzająca koniec czegoś | mimowolny, gwałtowny skurcz mięśni powodujący silne drgania całego ciała


lexentry: pol/koordynować__czasownik__1
written_rep: koordynować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: koordine etmek
sense_list:
kierować różnymi elementami, działaniami tak, aby zapewniać ich harmonię, najlepszą wspólną skuteczność; uzgadniać wzajemne funkcjonowanie


lexentry: pol/kopalny__przymiotnik__1
written_rep: kopalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: fosil
sense_list:
wydobywany z ziemi jako bogactwo naturalne | zachowany pod ziemią, pochodzący z dawnych epok geologicznych


lexentry: pol/koparka__rzeczownik__1
written_rep: koparka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ekskavatör
sense_list:
(maszynoznawstwo) maszyna budowlana, pojazd służący do kopania dużych dołów w miękkim gruncie lub do wybierania gruntu


lexentry: pol/koper__rzeczownik__1
written_rep: koper
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dere otu | dereotu
sense_list:
(botanika, botaniczny) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) roślina o pierzastych liściach i zielonożółtych kwiatach, używana jako przyprawa;


lexentry: pol/koper_włoski__rzeczownik__1
written_rep: koper włoski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rezene
sense_list:
(botanika, botaniczny) gatunek dwuletniej rośliny z rodziny selerowatych; | (botanika, botaniczny) roślina z gatunku kopru włoskiego (1.1) | (spożywczy) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) nasiona kopru włoskiego (1.2) | (spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) jarzyna ze zgrubiałych łodyg kopru włoskiego (1.2)


lexentry: pol/koperta__rzeczownik__1
written_rep: koperta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: zarf
sense_list:
(usługi pocztowe, kurierskie, poczta) płaskie opakowanie papierowe na list, pismo lub drobne przedmioty;


lexentry: pol/kopiec__rzeczownik__1
written_rep: kopiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: öbek
sense_list:
(informatyka, informatyczny) struktura danych oparta na drzewie, w której wartości potomków węzła są w stałej relacji z wartością rodzica


lexentry: pol/kopiejka__rzeczownik__1
written_rep: kopiejka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kapik
sense_list:
(jednostka monetarna) drobna jednostka monetarna Rosji, Białorusi, a dawniej także ZSRR, jedna setna rubla;


lexentry: pol/kopiować__czasownik__1
written_rep: kopiować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: kopya etmek
sense_list:
powielać coś (zwykle materiał drukowany lub dane komputerowe), przepisywać, wykonywać kopię czegoś; powtarzać czyjeś zachowanie


lexentry: pol/koptyjski__przymiotnik__1
written_rep: koptyjski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: Kıptice
sense_list:
(antropologia, antropologiczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) związany z Koptami; dotyczący Kościoła koptyjskiego i jego wyznawców


lexentry: pol/koptyjski__rzeczownik__1
written_rep: koptyjski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: Kıptice
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) ostatnia faza rozwojowa języka egipskiego, język wywodzący się ze staroegipskiego, należący do rodziny języków afroazjatyckich;


lexentry: pol/kora__rzeczownik__1
written_rep: kora
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kabuk
sense_list:
(botanika, botaniczny) kora pierwotna tkanka łodygi i korzenia znajdująca się między walcem osiowym a skórką | (botanika, botaniczny) kora wtórna występująca u starszych roślin tkanka złożona z łyka oraz korka lub korowiny


lexentry: pol/koral__rzeczownik__1
written_rep: koral
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mercan
sense_list:
(biologia, biologiczny) koralowiec | (mineralogia, mineralogiczny) szkielet węglanowy koralowców; | (jubilerstwo, jubilerski) drobny element w postaci kulki itp., wykonany z koralowiny


lexentry: pol/korba__rzeczownik__1
written_rep: korba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: acaip
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) dźwignia pedału rowerowego | (technologia, technika, techniczny) dźwignia z rączką


lexentry: pol/kordegarda__rzeczownik__1
written_rep: kordegarda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bekçi evi
sense_list:
(architektura, architektoniczny) mały budynek znajdujący się w pobliżu pałacu, pełniący funkcję wartowni i aresztu;


lexentry: pol/korek_analny__rzeczownik__1
written_rep: korek analny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anal tıkaç
sense_list:
(seksuologia, seksuologiczny) akcesorium seksualne wkładane do odbytnicy dla osiągnięcia przyjemności seksualnej


lexentry: pol/korespondencja__rzeczownik__1
written_rep: korespondencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mektuplaşma
sense_list:
wymiana informacji między ludźmi na papierze (list, pocztówka) lub w postaci elektronicznej (e-mail, czat, komunikatory)


lexentry: pol/korona__rzeczownik__1
written_rep: korona
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: taç
sense_list:
atrybut królewski (złota obręcz zakładana na głowę) | (jednostka monetarna) waluta w Skandynawii; | (jednostka monetarna) waluta w Czechach; | (botanika, botaniczny) część drzewa składająca się z gałęzi; | (jednostka monetarna) (dawniej, dawny) waluta w Czechosłowacji, Protektoracie Czech i Moraw, na Węgrzech i na Słowacji, w Austro-Węgrzech


lexentry: pol/korona_cierniowa__rzeczownik__1
written_rep: korona cierniowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dikenli taç
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (sztuka) wieniec upleciony z cierni, który według Nowego Testamentu został włożony Jezusowi na głowę przez żołnierzy rzymskich;


lexentry: pol/koronawirus__rzeczownik__1
written_rep: koronawirus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: koronavirüs
sense_list:
(mikrobiologia, mikrobiologiczny) wirus z podrodziny Coronavirinae powodujący infekcje układu oddechowego;


lexentry: pol/koronny__przymiotnik__1
written_rep: koronny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: taç
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z Koroną, dotyczący Korony | związany z państwem lub królestwem, dotyczący państwa lub królestwa


lexentry: pol/koronować__czasownik__1
written_rep: koronować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: taç
sense_list:
(potocznie, potoczny) wkładać komuś diadem, koronę albo wieniec na znak jego zwycięstwa | (przenośnie, przenośnia) stanowić górną część czegoś


lexentry: pol/koronować__czasownik__1
written_rep: koronować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: taç giydirmek
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) przekazywać uroczyście najwyższą władzę poprzez nakładanie korony na głowę przyszłego panującego


lexentry: pol/korrida__rzeczownik__1
written_rep: korrida
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: boğa güreşi
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) widowisko polegające na walce toreadorów z bykiem, popularne przede wszystkim w Hiszpanii;


lexentry: pol/korsak__rzeczownik__1
written_rep: korsak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karsak
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Vulpes corsac, gatunek drapieżnego ssaka z rodzaju lis, występujący na stepach i półpustyniach Azji Środkowo-Wschodniej;


lexentry: pol/korweta__rzeczownik__1
written_rep: korweta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: korvet
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (marynarka) okręt żaglowy do służby zwiadowczej oraz zadań pomocniczych; | (marynarka) średni okręt wojenny o wyporności od 500 do 1000 ton;


lexentry: pol/koryto__rzeczownik__1
written_rep: koryto
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yatak
sense_list:
(hydrologia, hydrologiczny) miejsce płynięcia rzeki, jej biegu; może być inne od jej obecnego przebiegu


lexentry: pol/korzec__rzeczownik__1
written_rep: korzec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kile
sense_list:
(dawniej, dawny) naczynie odmierzające korce (1.1) | (dawniej, dawny) dawna jednostka objętości, stosowana przy ciałach sypkich;


lexentry: pol/korzeń__rzeczownik__1
written_rep: korzeń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kök
sense_list:
(botanika, botaniczny) organ roślin naczyniowych umiejscowiony zwykle w podłożu (glebie), utrzymujący roślinę w jednym miejscu i pobierający dla niej wodę i składniki mineralne;


lexentry: pol/kosmetyk__rzeczownik__1
written_rep: kosmetyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kozmetik
sense_list:
substancja, produkt przeznaczony do pielęgnacji, oczyszczania, ochrony i upiększania ciała lub włosów


lexentry: pol/kosmetyka__rzeczownik__1
written_rep: kosmetyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kozmetik
sense_list:
sztuka upiększania, pielęgnowania ciała, włosów; stosowanie środków lub zabiegów mających na celu pielęgnowanie ciała lub włosów


lexentry: pol/kosmita__rzeczownik__1
written_rep: kosmita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: uzaylı
sense_list:
(fantastyka naukowa, ang. „science fiction”) hipotetyczny mieszkaniec planety innej niż Ziemia, planetoidy, księżyca itp.;


lexentry: pol/kosmodrom__rzeczownik__1
written_rep: kosmodrom
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kozmodrom
sense_list:
(astronautyka, astronautyczny) ośrodek, w którym przeprowadza się starty statków kosmicznych oraz starty i lądowania promów kosmicznych, w którym przygotowuje się i nadzoruje loty kosmiczne;


lexentry: pol/kosmogonia__rzeczownik__1
written_rep: kosmogonia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kozmogoni
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) dział astronomii zajmujący się badaniem początków wszechświata; | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) zbiór wyobrażeń i opowieści na temat pochodzenia świata;


lexentry: pol/kosmografia__rzeczownik__1
written_rep: kosmografia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kozmografya
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) dawna nauka badająca strukturę i ewolucję wszechświata


lexentry: pol/kosmówka__rzeczownik__1
written_rep: kosmówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: koriyon
sense_list:
(biologia, biologiczny) błona płodowa powstająca z trofoblastu zarodka, która umożliwia wymianę substancji między krwią matki a krwią płodu i uczestniczy w powstaniu łożyska


lexentry: pol/kosodrzewina__rzeczownik__1
written_rep: kosodrzewina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dağ çamı
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) (systematyka) Pinus mugo Turra, gatunek drzewa lub krzewu iglastego należący do rodziny sosnowatych, rosnący w górach, powyżej górnej granicy lasu;


lexentry: pol/kostium__rzeczownik__1
written_rep: kostium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kostüm
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) sceniczne ubranie aktora, charakteryzujące graną postać


lexentry: pol/kostka_do_gry__rzeczownik__1
written_rep: kostka do gry
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: zar
sense_list:
niewielki wielościan, najczęściej sześcian, z umieszczonymi na poszczególnych bokach liczbami, wykorzystywany w grach planszowych, fabularnych i hazardowych w celu wygenerowania losowych wyników


lexentry: pol/kostucha__rzeczownik__1
written_rep: kostucha
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Azrail
sense_list:
(potocznie, potoczny) personifikacja śmierci zabierająca ludzi w zaświaty, przedstawiana jako szkielet, zwykle z atrybutami takimi jak kosa, klepsydra czy kaptur


lexentry: pol/kosz__rzeczownik__1
written_rep: kosz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: çöp kutusu
sense_list:
(informatyka, informatyczny) folder systemowy do przechowywania usuniętych plików | pojemnik na odpady


lexentry: pol/koszerny__przymiotnik__1
written_rep: koszerny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: kaşer
sense_list:
taki, który spełnia wymogi żydowskiego prawa w zakresie czystości rytualnej pokarmów, napojów i leków


lexentry: pol/koszykówka__rzeczownik__1
written_rep: koszykówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: basketbol
sense_list:
(sport, sportowy) dyscyplina sportu drużynowego, w której dwie pięcioosobowe drużyny grają przeciwko sobie, próbując zdobyć punkty, umieszczając piłkę w koszu;


lexentry: pol/kot_bengalski__rzeczownik__1
written_rep: kot bengalski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pars kedisi
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Prionailurus bengalensis Kerr, gatunek drapieżnego ssaka z rodziny kotowatych, występujący w środkowej, wschodniej i południowej Azji, na Filipinach i na wyspach Archipelagu Sundajskim;


lexentry: pol/kot_błotny__rzeczownik__1
written_rep: kot błotny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dağ kedisi
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Felis chaus Schreber, drapieżny ssak z rodziny kotowatych o maskującym umaszczeniu występujący w południowej Azji i Egipcie;


lexentry: pol/kot_domowy__rzeczownik__1
written_rep: kot domowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: evcil kedi
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Felis silvestris catus Linnaeus, udomowiony gatunek ssaka z rzędu drapieżnych w rodzinie kotowatych;


lexentry: pol/kot_syjamski__rzeczownik__1
written_rep: kot syjamski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: siyam kedisi
sense_list:
(felinologia, felinologiczny) jedna z najstarszych i najdłużej znanych ras kotów domowych pochodząca z Dalekiego Wschodu;


lexentry: pol/kotek_cętkowany__rzeczownik__1
written_rep: kotek cętkowany
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: balıkçı kedi
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Prionailurus viverrinus Bennett, gatunek drapieżnych ssaków z rodziny kotowatych, występujących w lasach południowo-wschodniej Azji;


lexentry: pol/kotlet_mielony__rzeczownik__1
written_rep: kotlet mielony
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: köfte
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) kotlet z mięsa mielonego, zwykle wieprzowego, z dodatkiem bułki, cebuli i jaj;


lexentry: pol/kotlet_schabowy__rzeczownik__1
written_rep: kotlet schabowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: domuz pirzola
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) popularna potrawa wieprzowa kuchni polskiej, panierowany kotlet z cienko ubitego schabu


lexentry: pol/kotwica__rzeczownik__1
written_rep: kotwica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: çıpa
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) przyrząd służący do unieruchomienia statku (czasem także innych pływających obiektów) przez zaczepienie o dno;


lexentry: pol/kotylion__rzeczownik__1
written_rep: kotylion
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kotilyon
sense_list:
tradycyjna zbiorowa zabawa taneczna, o XIX-wiecznym francuskim rodowodzie, złożona z kilku samodzielnych tańców i zabaw, niekiedy z wymianą drobnych upominków, podczas której tańczy się walca figurowego, mazurka albo galop, a w której pary dobierają się według przypiętych wcześniej wstążek kotylionów (2.1);


lexentry: pol/kowadło__rzeczownik__1
written_rep: kowadło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: örs
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) ciężka, stalowa podstawa, na której kładzie się obrabiany przedmiot w trakcie kucia ręcznego;


lexentry: pol/kowalik__rzeczownik__1
written_rep: kowalik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sıvacı kuşu
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Sitta europaea, mały leśny ptak z rzędu wróblowych, zimą często spotykany w karmnikach;


lexentry: pol/kowariancja__rzeczownik__1
written_rep: kowariancja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kovaryans
sense_list:
(matematyka, matematyczny) (statystyka, statystyczny) iloczyn współczynnika korelacji Pearsona i odchyleń standardowych korelowanych zmiennych losowych;


lexentry: pol/kozak__rzeczownik__1
written_rep: kozak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kazak
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) żołnierz lekkiej pomocniczej jazdy w armii carskiej, także w szlacheckiej Polsce oraz w Turcji i Prusach;


lexentry: pol/kozi__przymiotnik__1
written_rep: kozi
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: keçi
sense_list:
charakterystyczny dla kozy, mający cechy kozy | dotyczący kozy, odnoszący się do kozy (o zwierzęciu) | pochodzący od kozy


lexentry: pol/kozica__rzeczownik__1
written_rep: kozica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dağ keçisi
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Rupicapra rupicapra, ssak górski o bujnej sierści i pionowo wyrastających rogach, zagiętych ku tyłowi u samca;


lexentry: pol/kozieradka__rzeczownik__1
written_rep: kozieradka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: boy otu
sense_list:
(botanika, botaniczny) Trigonella, rodzaj aromatycznych roślin z rodziny bobowatych, używanych jako przyprawa i w celach leczniczych; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) przyprawa z nasion kozieradki pospolitej (Trigonella foenum-graecum)


lexentry: pol/kozioł_ofiarny__rzeczownik__1
written_rep: kozioł ofiarny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: günah keçisi
sense_list:
(biblijny) (dosłownie) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) ofiara z kozła składana Bogu, wg Bibliii, za grzechy ludzi


lexentry: pol/kozłek_lekarski__rzeczownik__1
written_rep: kozłek lekarski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kedi otu
sense_list:
(botanika, botaniczny) gatunek zbiorowy obejmujący kilka do kilkunastu gatunków (podgatunków) o podobnym działaniu leczniczym;


lexentry: pol/kołchoz__rzeczownik__1
written_rep: kołchoz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kolhoz
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) spółdzielcze gospodarstwo rolne w Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich;


lexentry: pol/koło_podbiegunowe__rzeczownik__1
written_rep: koło podbiegunowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Kutup Dairesi
sense_list:
(geografia, geograficzny) równoleżnik o szerokości geograficznej 66°33 na pólkuli północnej i południowej;


lexentry: pol/koło_sterowe__rzeczownik__1
written_rep: koło sterowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: direksiyon
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) element steru statku w kształcie dużej obręczy, służący do ręcznego zadawania wychylenia płetwy sterowej;


lexentry: pol/koło_wodne__rzeczownik__1
written_rep: koło wodne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: su çarkı
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie przekształcające energię przepływu lub spadku wody w inne użyteczne formy energii;


lexentry: pol/koło_zębate__rzeczownik__1
written_rep: koło zębate
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dişli çark
sense_list:
(mechanika) koło lub walec z wystającymi zębami, element czynny przekładni zębatej oraz innych mechanizmów;


lexentry: pol/kołokolnia__rzeczownik__1
written_rep: kołokolnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: çan kulesi
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wolno stojąca lub wtopiona w bryłę budynku dzwonnica cerkiewna


lexentry: pol/kołowrotek__rzeczownik__1
written_rep: kołowrotek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: turnike
sense_list:
(mechanika) obrotowe urządzenie umieszczane przy wejściach do miejsc, gdzie trzeba przepuszczać ludzi pojedynczo


lexentry: pol/kołpak__rzeczownik__1
written_rep: kołpak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jant kapağı
sense_list:
(motoryzacja) wypukła pokrywa osłaniająca np. piastę koła samochodowego od zewnętrznej strony, piastę śmigła w samolocie itp.;


lexentry: pol/kołpak__rzeczownik__1
written_rep: kołpak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kalpak
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) wysoka czapka bez daszka o cylindrycznym lub stożkowatym kształcie, futrzana lub obszyta futrem, noszona w średniowieczu przez Tatarów, popularna w Polsce od XV do XIX w.;


lexentry: pol/koń__rzeczownik__1
written_rep: koń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: at | beygir
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) zwierzę z gatunku Equus caballus L., hodowane jako pociągowe lub do jazdy wierzchem; | (szachy, pojęcie szachowe) (potocznie, potoczny) skoczek szachowy;


lexentry: pol/koń_trojański__związek_frazeologiczny__1
written_rep: koń trojański
part_of_speech: idiom
min_sense_num: 01
trans_list: Truva atı
sense_list:
(informatyka, informatyczny) typ szkodliwego oprogramowania, które podszywając się pod przydatne lub ciekawe dla użytkownika aplikacje, dodatkowo implementuje niepożądaną, ukrytą przed użytkownikiem funkcjonalność; | (przenośnie, przenośnia) pozornie przyjacielski podarunek, w rzeczywistości stanowiący zagrożenie; ukryte niebezpieczeństwo; spisek, podstęp;


lexentry: pol/kościec__rzeczownik__1
written_rep: kościec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: iskelet
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) mocna kostna i częściowo chrzęstna konstrukcja anatomiczna stanowiąca podporę dla ciała organizmu i nadająca jemu kształt | (potocznie, potoczny) zespół istotnych elementów określonej całości


lexentry: pol/kościół__rzeczownik__1
written_rep: kościół
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kilise
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) świątynia chrześcijańska;


lexentry: pol/kość_słoniowa__rzeczownik__1
written_rep: kość słoniowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fildişi
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) materiał pochodzący z zębów dużych ssaków: słonia, morsa, hipopotama, narwala;


lexentry: pol/kożuch__rzeczownik__1
written_rep: kożuch
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: deri
sense_list:
(odzieżownictwo) (krawiectwo) wyprawiona skóra zwierzęca o długim włosie; ciepła odzież wierzchnia z takiej skóry (najczęściej włosem do wewnątrz)


lexentry: pol/kraina__rzeczownik__1
written_rep: kraina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: eyalet
sense_list:
(książkowy) obszar państwa | (przenośnie, przenośnia) miejsce, często wymyślone, związane z jakimiś postaciami, wspomnieniami itp.


lexentry: pol/kraina__rzeczownik__1
written_rep: kraina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ülke
sense_list:
(geografia, geograficzny) obszar wydzielony ze względu na jakąś cechę, np. wspólną historię, cechy środowiska (i tym podobne, i temu podobne), rejon, region;


lexentry: pol/krajobraz__rzeczownik__1
written_rep: krajobraz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: manzara
sense_list:
wygląd ziemi w określonym miejscu, widok okolicy; | (książkowy) (przenośnie, przenośnia) fakty, wydarzenia charakterystyczne dla jakichś zjawisk, tworzące je


lexentry: pol/krakać__czasownik__1
written_rep: krakać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: gaklamak
sense_list:
wydawać charakterystyczny dla wron i kruków dźwięk | (przenośnie, przenośnia) wygłaszać pesymistyczne sądy


lexentry: pol/kraksa__rzeczownik__1
written_rep: kraksa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: davetsiz gitmek
sense_list:
(potocznie, potoczny) wypadek, w wyniku którego będący w ruchu pojazd zostaje uszkodzony lub rozbity; (także, też) nieszczęśliwe lądowanie samolotu


lexentry: pol/kram__rzeczownik__1
written_rep: kram
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: istop etmek
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) rodzaj prowizorycznego sklepu zainstalowanego w budce lub rozłożonego na ławie;


lexentry: pol/kraska__rzeczownik__1
written_rep: kraska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gökkuzgun
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Coracias garrulus, ptak o jaskrawym upierzeniu, najczęściej owadożerny;


lexentry: pol/krasnolud__rzeczownik__1
written_rep: krasnolud
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: cüce
sense_list:
(mitologia, mitologiczny) (folklor) podobna do niskiego człowieka istota z mitologii nordyckiej i germańskiej; | przedstawiciel fantastycznej rasy pochodzącej od krasnoludów (1.1)


lexentry: pol/krater__rzeczownik__1
written_rep: krater
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: krater
sense_list:
(geologia, geologiczny) lejkowate zagłębienie na szczycie stożka wulkanicznego, przez który wydobywa się lawa i gazy wulkaniczne; | (geologia, geologiczny) owalne zagłębienie spowodowane upadkiem meteorytu;


lexentry: pol/kratka__rzeczownik__1
written_rep: kratka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hesap
sense_list:
wzór na danym materiale (np. papierze, tkaninie), złożony z układu linii krzyżujących się pod kątem prostym lub ułożonych w pionowe i poziome pasy kwadratów


lexentry: pol/kraul__rzeczownik__1
written_rep: kraul
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: emeklemek
sense_list:
(sport, sportowy) sposób pływania polegający na naprzemiennych, zagarniających ruchach rąk oraz nóg pracujących jak nożyce;


lexentry: pol/krawędź__rzeczownik__1
written_rep: krawędź
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kenar
sense_list:
(geometria) odcinek łączący dwa sąsiednie wierzchołki wielościanu lub powierzchni wielościennej; | (matematyka, matematyczny) połączenie między dwoma wierzchołkami grafu;


lexentry: pol/krawężnik__rzeczownik__1
written_rep: krawężnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bordür
sense_list:
(budownictwo) element budowlany oddzielający chodnik od jezdni i wyznaczający granicę między chodnikiem a jezdnią


lexentry: pol/kreacja__rzeczownik__1
written_rep: kreacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rol
sense_list:
rola aktora w filmie lub w sztuce teatralnej, zwykle oryginalny lub wybitny sposób odtworzenia postaci


lexentry: pol/kreacja__rzeczownik__1
written_rep: kreacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yaratma
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) wytwór kreacji (1.3) | akt tworzenia czegoś | elegancki i oryginalny strój, szczegół stroju lub uczesania o walorach artystycznych, zwykle kobiecy


lexentry: pol/kreatyna__rzeczownik__1
written_rep: kreatyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kreatin
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) organiczny związek chemiczny stosowany jako suplement do zwiększania masy mięśniowej;


lexentry: pol/kreatynina__rzeczownik__1
written_rep: kreatynina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kreatinin
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) bezwodnik kreatyny, metabolit stanowiący parametr do oceny wydolności nerek;


lexentry: pol/krecz__rzeczownik__1
written_rep: krecz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: emeklilik
sense_list:
(sport, sportowy) w tenisie ziemnym: wycofanie się zawodnika w trakcie meczu, zwykle, choć nie zawsze, z powodu kontuzji


lexentry: pol/kreda__rzeczownik__1
written_rep: kreda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tebeşir
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) kruchy, najczęściej biały materiał z kredy (1.1) do pisania po tablicy lub kartonie | (geologia, geologiczny) (mineralogia, mineralogiczny) miękka skała osadowa składająca się z węglanu wapnia;


lexentry: pol/kredyt__rzeczownik__1
written_rep: kredyt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kredi
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) odstąpienie określonej wartości w pieniądzach lub w towarach pod warunkiem zwrotu równowartości i odsetek w ustalonym terminie


lexentry: pol/krem__rzeczownik__1
written_rep: krem
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: krem
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) stała lub półtłusta emulsja nakładana na skórę w dermatologii i kosmetyce; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) rodzaj deseru;


lexentry: pol/krem_do_golenia__rzeczownik__1
written_rep: krem do golenia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tıraş köpüğü
sense_list:
(fryzjerstwo, fryzjerski) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) stała lub półtłusta emulsja do wyrabiania pianki do golenia


lexentry: pol/kreolski__przymiotnik__1
written_rep: kreolski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: kreol
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) związany z językami kreolskimi; mający cechy języka kreolskiego | związany z Kreolami, dotyczący Kreolów; będący kreolem


lexentry: pol/kreska__rzeczownik__1
written_rep: kreska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bölü
sense_list:
(potocznie, potoczny) (edukacja, edukacyjny) znak graficzny pełniący różne funkcje w języku pisanym, np. myślnik, dywiz, oznaczenie miękkości spółgłoski


lexentry: pol/kretyn__rzeczownik__1
written_rep: kretyn
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kreten
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) (medycyna, medyczny) osoba dotknięta wrodzonym zespołem niedoboru jodu, nazywanego dawniej kretynizmem lub matołectwem


lexentry: pol/kretyn__rzeczownik__1
written_rep: kretyn
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: moron
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (pejoratywnie, pejoratywny) (obraźliwie) obraźliwa forma zwrócenia się do mężczyzny


lexentry: pol/krew__rzeczownik__1
written_rep: krew
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kan
sense_list:
(biologia, biologiczny) (fizjologia, fizjologiczny) (medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) płynna tkanka łączna zwierząt; | (przenośnie, przenośnia) pokrewieństwo, linia rodowa


lexentry: pol/krewetka__rzeczownik__1
written_rep: krewetka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karides
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) mięso z odwłoka niektórych małych gatunków krewetek (1.1) | (zoologia, zoologiczny) Caridea, rodzaj skorupiaków o dziesięciu nogach;


lexentry: pol/krochmal__rzeczownik__1
written_rep: krochmal
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kola
sense_list:
(chemia, chemiczny) roztwór wodny skrobii roślinnej | (rzadki, rzadko używany) (chemia, chemiczny) węglowodan złożony z merów glukozy, główne źródło energii u człowieka i wielu innych organizmów | mączka do usztywniania tkanin, najczęściej ziemniaczana


lexentry: pol/krogulec__rzeczownik__1
written_rep: krogulec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bayağı atmaca
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) zwyczajowa nazwa kilku ptaków drapieżnych średniej wielkości, z rodzaju Accipiter, z rodziny jastrzębiowatych;


lexentry: pol/krokodyl__rzeczownik__1
written_rep: krokodyl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: timsah
sense_list:
(herpetologia, herpetologiczny) drapieżny, ziemnowodny gad z rzędu krokodyli (Crocodilia), o wydłużonym ciele;


lexentry: pol/krokodylek__rzeczownik__1
written_rep: krokodylek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: timsah
sense_list:
(elektryczność) rodzaj zakończenia przewodu (zacisku) w postaci dwóch dociskających się ramion, umożliwiającego wygodne łączenie obwodów


lexentry: pol/krokomierz__rzeczownik__1
written_rep: krokomierz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: adımsayar
sense_list:
(metrologia, metrologiczny) (technologia, technika, techniczny) urządzenie mierzące odległość w krokach lub tylko samą liczbę kroków;


lexentry: pol/krokosz_barwierski__rzeczownik__1
written_rep: krokosz barwierski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aspur
sense_list:
(botanika, botaniczny) (systematyka) Carthamus tinctorius L., gatunek rośliny jednorocznej z rodziny astrowatych, występującej na Bliskim Wschodzie i Indiach, uprawianej już w starożytności jako roślina farbierska i oleista; | (botanika, botaniczny) roślina z gatunku krokoszów barwierskich (1.1)


lexentry: pol/kroksztyn__rzeczownik__1
written_rep: kroksztyn
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kuzgun
sense_list:
(architektura, architektoniczny) rodzaj wspornika osadzonego w ścianie najczęściej w kształcie konsoli lub wystający przed mur koniec belki stropowej


lexentry: pol/krokus__rzeczownik__1
written_rep: krokus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: çiğdem
sense_list:
(botanika, botaniczny) Crocus L., rodzaj roślin cebulowych z rodziny kosaćcowatych, kwitnących zwykle wczesną wiosną;


lexentry: pol/kronika__rzeczownik__1
written_rep: kronika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kronik
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) rodzaj księgi, w której wydarzenia prezentowane są zwykle w porządku chronologicznym;


lexentry: pol/kropla,_która_przepełnia_czarę__rzeczownik__1
written_rep: kropla, która przepełnia czarę
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bardağı taşıran son damla
sense_list:
dowolna przykrość lub niedogodność (jak niepowodzenie albo złośliwy postępek ze strony drugiego człowieka) występująca jako kolejna w łańcuchu i ostatecznie przekraczająca granice cierpliwości osoby, którą spotyka.


lexentry: pol/krosno__rzeczownik__1
written_rep: krosno
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dokuma tezgahı
sense_list:
(włókiennictwo) maszyna włókiennicza lub ręczny warsztat tkacki do wytwarzania tkanin, dywanów itp. przez wielokrotne przeplatanie nitek osnowy i wątku;


lexentry: pol/krowa__rzeczownik__1
written_rep: krowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: inek | sığır
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) dorosła samica bydła domowego; | (przenośnie, przenośnia) (pejoratywnie, pejoratywny) (grubiański, grubiańsko) (obraźliwie) obraźliwe określenie kobiety


lexentry: pol/krucjata__rzeczownik__1
written_rep: krucjata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Haçlı Seferleri
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wyprawa wojenna podejmowana w XI–XII wieku przez chrześcijaństwo zachodnie w celu zdobycia Ziemi Świętej;


lexentry: pol/kruczy__przymiotnik__1
written_rep: kruczy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: karakarga
sense_list:
(książkowy) o włosach, piórach, sierści: intensywnie czarny i połyskliwy, taki jak u kruka | typowy dla kruka, należący do kruka, będący efektem działalności kruka


lexentry: pol/kruk__rzeczownik__1
written_rep: kruk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kuzgun | karga
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Corvus corax, czarny ptak z rodziny krukowatych, większy od wrony i gawrona, zamieszkujący półkulę północną;


lexentry: pol/kruk_krukowi_oka_nie_wykole__przysłowie__1
written_rep: kruk krukowi oka nie wykole
part_of_speech: proverb
min_sense_num: 01
trans_list: it iti ısırmaz
sense_list:
osoby znające się, zaprzyjaźnione i podobne do siebie, osoby należące do tej samej grupy interesów, do tej samej grupy zawodowej nie będą robiły sobie krzywdy


lexentry: pol/krupon__rzeczownik__1
written_rep: krupon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: süsmek
sense_list:
(rzemiosło, rzemieślniczy) najgrubsza i najbardziej wartościowa część surowej skóry bydlęcej lub świńskiej, oddzielana od grzbietu;


lexentry: pol/kruszyna_pospolita__rzeczownik__1
written_rep: kruszyna pospolita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: barut ağacı
sense_list:
(botanika, botaniczny) Frangula alnus, gatunek pospolitego w Polsce krzewu z rodziny szakłakowatych;


lexentry: pol/krwinka_czerwona__rzeczownik__1
written_rep: krwinka czerwona
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: alyuvar
sense_list:
(biologia, biologiczny) (medycyna, medyczny) element komórkowy krwi, nadający jej barwę czerwoną dzięki barwnikowi hemoglobinie, służący przenoszeniu tlenu do komórek ciała


lexentry: pol/krykiet__rzeczownik__1
written_rep: krykiet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kriket
sense_list:
(sport, sportowy) gra zespołowa, w której zawodnicy dwóch drużyn próbują na zmianę zbić bramkę drużyny przeciwnej i obronić swoją;


lexentry: pol/kryl__rzeczownik__1
written_rep: kryl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kril
sense_list:
rząd drobnych morskich skorupiaków zamieszkujących morza i oceany na całym świecie, stanowiący istotne źródło pokarmu m.in. wielorybów, ryb, pingwinów;


lexentry: pol/kryminalny__przymiotnik__1
written_rep: kryminalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: kriminel
sense_list:
odnoszący się do przestępstwa, związany z popełnieniem przestępstwa | związany ze ściganiem przestępców


lexentry: pol/kryminał__rzeczownik__1
written_rep: kryminał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: polisiye
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) utwór o tematyce kryminalnej, związanej z przestępstwem


lexentry: pol/kryminologia__rzeczownik__1
written_rep: kryminologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kriminoloji
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) nauka o przestępczości (przestępstwach, przestępcy, objawach i przyczynach przestępczości oraz wszelkich związanych z nią zjawiskach);


lexentry: pol/kryptografia_asymetryczna__rzeczownik__1
written_rep: kryptografia asymetryczna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: açık anahtarlı şifreleme
sense_list:
(kryptografia, kryptograficzny) dziedzina kryptografii opierająca się na parach kluczy: klucza prywatnego, pozostającego do wyłącznej dyspozycji danego użytkownika, oraz klucza publicznego, udostępnianego pozostałym biorącym udział w komunikacji;


lexentry: pol/kryptologia__rzeczownik__1
written_rep: kryptologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kriptoloji
sense_list:
(matematyka, matematyczny) (informatyka, informatyczny) dziedzina wiedzy zajmująca się przekazywaniem informacji w sposób zabezpieczony przed nieuprawnionym dostępem, obejmuje tak utajnianie wiadomości (kryptografię) jak i przełamywanie ich zabezpieczeń i odczyt treści (kryptoanalizę);


lexentry: pol/kryształ__rzeczownik__1
written_rep: kryształ
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kristal
sense_list:
(potocznie, potoczny) przezroczyste, ciężkie szkło ołowiowe do wyrobu dekoracyjnych wazonów, kielichów itp.; również wyrób z takiego szkła;


lexentry: pol/kryształ__rzeczownik__1
written_rep: kryształ
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kristal | billur
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (chemia, chemiczny) (mineralogia, mineralogiczny) ciało stałe o geometrycznie uporządkowanej budowie wewnętrznej;


lexentry: pol/kryterium__rzeczownik__1
written_rep: kryterium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kriter | ölçüt
sense_list:
obserwowany czynnik, wchodzący w skład danych służących za podstawę oceny, wyceny, podziału, decyzji lub wyboru


lexentry: pol/kryza__rzeczownik__1
written_rep: kryza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dövüşken kuş
sense_list:
(książkowy) (krawiectwo) dawny plisowany lub fałdowany kołnierz; | (zoologia, zoologiczny) wyróżniający się kołnierz z sierści lub pierza u niektórych gatunków zwierząt


lexentry: pol/kryzys_wieku_średniego__rzeczownik__1
written_rep: kryzys wieku średniego
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: orta yaş krizi
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) nazwa okresu w połowie życia człowieka polegająca na przewartościowaniu dotychczasowych priorytetów, (na przykład) dotyczących pracy zawodowej, małżeństwa czy rodziny;


lexentry: pol/kryć__czasownik__1
written_rep: kryć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: gizli kimlik
sense_list:
(sport, sportowy) w piłce nożnej, hokeju itp.: pilnować przeciwnika, starając się uniemożliwić mu skuteczną grę, zdobywanie punktów, bramek | (zoologia, zoologiczny) o zwierzętach: zapładniać | chować coś, zwykle jakąś część ciała, zasłaniając czymś


lexentry: pol/krzesło__rzeczownik__1
written_rep: krzesło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sandalye | iskemle
sense_list:
(branża meblarska, meblarstwo, meble) mebel przeznaczony do siedzenia z oparciem na plecy (zazwyczaj bez podłokietników i z czterema nogami);


lexentry: pol/krzesło_elektryczne__rzeczownik__1
written_rep: krzesło elektryczne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: elektrikli sandalye
sense_list:
(elektryczność) (technologia, technika, techniczny) (więziennictwo, więzienny) urządzenie do wykonywania wyroków śmierci;


lexentry: pol/krzywica__rzeczownik__1
written_rep: krzywica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: raşitizm
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba wieku dziecięcego spowodowana niedoborem witaminy D w organizmie, charakteryzująca się zmianami w układzie kostnym i zaburzeniami rozwojowymi;


lexentry: pol/krzywizna__rzeczownik__1
written_rep: krzywizna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: eğrilik
sense_list:
(geometria) miara zakrzywienia linii, powierzchni lub przestrzeni; wielkość określająca, jak silnie dana figura odbiega od prostoliniowości lub płaskości


lexentry: pol/krzyżmo__rzeczownik__1
written_rep: krzyżmo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kutsal yağ
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w chrześcijaństwie konsekrowany olej używany m.in. przy poświęcaniu ołtarzy i kościołów;


lexentry: pol/krzyżodziób__rzeczownik__1
written_rep: krzyżodziób
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: çaprazgaga
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Loxia, rodzaj ptaków z rodziny łuszczaków, w polskiej ornitofaunie reprezentowny przez trzy gatunki


lexentry: pol/krzyżodziób_świerkowy__rzeczownik__1
written_rep: krzyżodziób świerkowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bayağı çaprazgaga
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Loxia curvirostra, gatunek ptaka z rodziny łuszczaków, rodzaju krzyżodziobów;


lexentry: pol/krzyżówka__rzeczownik__1
written_rep: krzyżówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: melez
sense_list:
(biologia, biologiczny) roślina lub zwierzę mające rodziców z dwóch różnych taksonów (gatunków, podgatunków, odmian lub form), posiadające przez to cechy obojga osobników;


lexentry: pol/król__rzeczownik__2
written_rep: król
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: kral | şah
sense_list:
(szachy, pojęcie szachowe) najważniejsza figura w szachach; | (termin karciany) figura w kartach między damą a asem;


lexentry: pol/królestwo__rzeczownik__1
written_rep: królestwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: krallık
sense_list:
(biologia, biologiczny) kategoria systematyczna niższa od domeny i wyższa od typu (w zoologii) albo od gromady (w botanice);


lexentry: pol/królowa__rzeczownik__1
written_rep: królowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kraliçe
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) monarchini rządząca królestwem | (entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) płodna samica niektórych owadów społecznych, np. pszczół, os, trzmieli, mrówek, termitów | żona króla


lexentry: pol/krótkowzroczność__rzeczownik__1
written_rep: krótkowzroczność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: miyopi
sense_list:
(medycyna, medyczny) wada refrakcyjna wzroku, polegająca na tym, że oko nieprawidłowo skupia promienie świetlne, przez co niewyraźnie widzi się odległe przedmioty;


lexentry: pol/krótkowzroczny__przymiotnik__1
written_rep: krótkowzroczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: miyop
sense_list:
(medycyna, medyczny) cierpiący na krótkowzroczność, widzący nieostro odległe przedmioty | (przenośnie, przenośnia) (książkowy) nieumiejący przewidywać


lexentry: pol/krówka__rzeczownik__1
written_rep: krówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: saçmalık
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) rodzaj miękkiego cukierka otrzymywanego z mleka i cukru; (zobacz) też krówki w Wikipedii


lexentry: pol/krążownik__rzeczownik__1
written_rep: krążownik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kruvazör
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) opancerzony okręt bojowy o silnym uzbrojeniu;


lexentry: pol/kręcz__rzeczownik__1
written_rep: kręcz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: boyunburan
sense_list:
(medycyna, medyczny) bolesny przykurcz mięśni szyjnych powodujący odchylenie głowy i szyi w stronę barku;


lexentry: pol/ksenofobia__rzeczownik__1
written_rep: ksenofobia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: zenofobi
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) niechęć, wrogość, lęk wobec obcokrajowców i wszystkiego, co obce, zagraniczne, cudzoziemskie;


lexentry: pol/ksiądz__rzeczownik__1
written_rep: ksiądz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: papaz
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) chrześcijański duchowny, posiadający święcenia kapłańskie lub ordynowany na tę funkcję;


lexentry: pol/książeczka__rzeczownik__1
written_rep: książeczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kitapçık
sense_list:
(potocznie, potoczny) (zdrobniale) od: książka | kilkustronicowy dokument w formie małej książki | mała książka


lexentry: pol/książka__rzeczownik__1
written_rep: książka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kitap
sense_list:
(bibliotekoznawstwo, bibliotekoznawczy) dokument piśmienniczy w postaci publikacji wielostronicowej o określonej liczbie stron, o charakterze trwałym;


lexentry: pol/książka_telefoniczna__rzeczownik__1
written_rep: książka telefoniczna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: telefon rehberi
sense_list:
spis właścicieli telefonów wraz z numerami telefonów, posortowany zazwyczaj alfabetycznie albo tematycznie;


lexentry: pol/księstwo__rzeczownik__1
written_rep: księstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: prenslik
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) rządzone przez księcia (princeps) państwo lub jego część;


lexentry: pol/księżna__rzeczownik__1
written_rep: księżna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: düşes
sense_list:
kobieta, która sprawuje władzę w księstwie | członkini rodu, której nadano tytuł książęcy | żona księcia


lexentry: pol/księżyc__rzeczownik__1
written_rep: księżyc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ay
sense_list:
Księżyc widziany jako tarcza na niebie lub jej część | (astronomia, astronomiczny) ciało niebieskie obiegające planetę, planetę karłowatą, planetoidę itp.;


lexentry: pol/księżycówka__rzeczownik__1
written_rep: księżycówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ay ışığı
sense_list:
(potocznie, potoczny) (żartobliwie) (spożywczy) nielegalnie pędzona wódka, rzekomo nocą, przy świetle księżyca


lexentry: pol/ksylitol__rzeczownik__1
written_rep: ksylitol
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ksilitol
sense_list:
(chemia, chemiczny) (spożywczy) zredukowana pochodna ksylozy stosowana w przemyśle spożywczym jako dodatek służący do słodzenia żywności;


lexentry: pol/ksylofon__rzeczownik__1
written_rep: ksylofon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ksilofon
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) samobrzmiący instrument perkusyjny (idiofon uderzany), w którym dźwięk powstaje na skutek uderzenia w szereg płytek różnej długości;


lexentry: pol/kształcenie__rzeczownik__1
written_rep: kształcenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: eğitim
sense_list:
przekazywanie komuś wiedzy lub/i umiejętności, nauczanie | stwarzanie warunków do rozwoju czyichś zdolności i nabywania przezeń wiedzy oraz umiejętności


lexentry: pol/kształcić__czasownik__1
written_rep: kształcić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: eğitmek
sense_list:
przekazywać swoją wiedzę lub/i umiejętności | rozwijać lub utrwalać określone cechy charakteru | stwarzać warunki do rozwoju czyichś zdolności i nabywania przezeń wiedzy i umiejętności


lexentry: pol/kszyk__rzeczownik__1
written_rep: kszyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: su çulluğu
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Gallinago gallinago, mały, długodzioby, jasnobrązowy ptak eurazjatycki;


lexentry: pol/kubeł__rzeczownik__1
written_rep: kubeł
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kova
sense_list:
walcowaty lub kanciasty pojemnik, przeznaczony na przechowywanie płynów, artykułów sypkich, śmieci itp.


lexentry: pol/kubit__rzeczownik__1
written_rep: kubit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kübit
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (informatyka, informatyczny) najmniejsza i niepodzielna jednostka informacji kwantowej;


lexentry: pol/kubizm__rzeczownik__1
written_rep: kubizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kübizm
sense_list:
(sztuka) kierunek w sztuce zapoczątkowany we Francji na początku XX wieku, który opiera się na spłaszczeniu perspektywy i zgeometryzowaniu kształtów; | (architektura, architektoniczny) czeski i słowacki styl w architekturze na początku XX w.;


lexentry: pol/kuchenka_mikrofalowa__rzeczownik__1
written_rep: kuchenka mikrofalowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mikrodalga fırın
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (technologia, technika, techniczny) piecyk kuchenny podgrzewający produkty przy pomocy energii mikrofal radiowych;


lexentry: pol/kuchnia__rzeczownik__1
written_rep: kuchnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mutfak
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (budownictwo) pomieszczenie w budynku lub mieszkaniu do przygotowywania posiłków; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) zbiór dań charakterystycznych dla danej narodowości lub sposobu odżywiania się | komplet mebli kuchennych | sposób przyrządzania potraw przez daną osobę, restaurację itp.


lexentry: pol/kufer__rzeczownik__1
written_rep: kufer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sandık
sense_list:
okuta skrzynia z wypukłym (rzadziej płaskim) wiekiem, dawniej do przewożenia, a obecnie do przechowywania rzeczy, głównie odzieży


lexentry: pol/kuguar__rzeczownik__1
written_rep: kuguar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: puma
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Puma concolor Linnaeus, gatunek ssaka z rodziny kotowatych, zamieszkujący Amerykę od Kanady po Patagonię; | (zoologia, zoologiczny) kot z gatunku kuguarów (1.1)


lexentry: pol/kukurydza__rzeczownik__1
written_rep: kukurydza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mısır
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) Zea L., rodzaj roślin zbożowych z rodziny wiechlinowatych; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) ziarno kukurydzy (1.1) | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) kolba kukurydzy (1.1)


lexentry: pol/kula__rzeczownik__1
written_rep: kula
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: küre
sense_list:
(geometria) abstrakcyjna bryła utworzona z wszystkich punktów, których odległość od pewnego ustalonego punktu jest nie większa od pewnej ustalonej liczby; | każdy przedmiot o kształcie zbliżonym do kuli (1.1)


lexentry: pol/kulminacja__rzeczownik__1
written_rep: kulminacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bitiş
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) proces przejścia ciała niebieskiego poprzez płaszczyznę południka | szczytowy punkt, najmocniejsze nasilenie jakiegoś procesu


lexentry: pol/kulomb__rzeczownik__1
written_rep: kulomb
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: coulomb
sense_list:
(jednostka miary) (fizyka, fizyczny) (elektryczność) jednostka ładunku elektrycznego w układzie SI, oznaczana symbolem C;


lexentry: pol/kult__rzeczownik__1
written_rep: kult
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kült
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) zachowania o charakterze religijnym skupione na bóstwie, innej istocie lub przedmiocie;


lexentry: pol/kult_jednostki__rzeczownik__1
written_rep: kult jednostki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kişi kültü
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) skrytykowana w ustroju socjalistycznym i komunistycznym polityka błędów w przywództwie przez otaczanie swojej osoby oficjalnym uwielbieniem i całkowitym blokowaniem krytyki; | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (socjologia, socjologiczny) kult osoby występujący w autokratycznym systemie władzy, prowadzący do idealizowania i wręcz do deifikacji władcy czy przywódcy;


lexentry: pol/kultywator__rzeczownik__1
written_rep: kultywator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kültivatör
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) drapacz, narzędzie uprawowe do spulchniania roli bez jej odwracania oraz do niszczenia chwastów;


lexentry: pol/kumpir__rzeczownik__1
written_rep: kumpir
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kumpir
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) rodzaj fast foodu; duży, pieczony ziemniak z dodatkami, specjalność kuchni tureckiej


lexentry: pol/kumys__rzeczownik__1
written_rep: kumys
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kımız
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (etnografia, etnograficzny) napój alkoholowy otrzymywany z mleka klaczy lub oślicy poddanego fermentacji, popularny w Azji;


lexentry: pol/kuna__rzeczownik__1
written_rep: kuna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sansar
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) rodzaj ssaków drapieżnych z rodziny łasicowatych (Martes), zwyczajowo także ssak należący do tego rodzaju;


lexentry: pol/kuna_domowa__rzeczownik__1
written_rep: kuna domowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sansar
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Martes foina Erxleben, euroazjatycki gatunek małego ssaka drapieżnego z rodziny łasicowatych, uznawany za zwierzę synantropijne


lexentry: pol/kuna_rybożerna__rzeczownik__1
written_rep: kuna rybożerna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: balıkçı
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Pekania pennanti Erxleben, północnoamerykański gatunek małego ssaka drapieżnego z rodziny łasicowatych, jako jeden z nielicznych mogącego polować na ursony


lexentry: pol/kuoka_krótkoogonowa__rzeczownik__1
written_rep: kuoka krótkoogonowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: quokka
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Setonix brachyurus, gatunek zwierzęcia z monotypowego rodzaju kuoka, Setonix


lexentry: pol/kuplet__rzeczownik__1
written_rep: kuplet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: beyit
sense_list:
(książkowy) zwrotka satyrycznej piosenki o aktualnej treści | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) część ronda między kolejnymi wystąpieniami refrenu


lexentry: pol/kupon__rzeczownik__1
written_rep: kupon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fiş
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) odcinek papieru wartościowego uprawniający właściciela do odbioru należnego mu procentu lub dywidendy


lexentry: pol/kupon__rzeczownik__1
written_rep: kupon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kupon
sense_list:
blankiet, formularz z wydrukowanymi rubrykami do wypełnienia używany do udziału w grze liczbowej, konkursie


lexentry: pol/kuracja__rzeczownik__1
written_rep: kuracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: deva
sense_list:
szereg stosownie dobranych środków i zabiegów leczniczych lub farmaceutycznych dla poprawienia stanu zdrowia i urody


lexentry: pol/kurant__rzeczownik__1
written_rep: kurant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: glokenspil
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) mechanizm wygrywający melodię umieszczany w zegarze lub innym urządzeniu


lexentry: pol/kurator_sądowy__rzeczownik__1
written_rep: kurator sądowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: şartlı tahliye memuru
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) osoba wyznaczona przez sąd do sprawowania nadzoru nad kimś i realizacją przez niego orzeczeń;


lexentry: pol/kurcz__rzeczownik__1
written_rep: kurcz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kramp
sense_list:
(medycyna, medyczny) bezwiedne nadmierne skurcze mięśni poprzecznie prążkowanych lub gładkich, występujące pod wpływem działania różnych bodźców i często powodujące uczucie bólu;


lexentry: pol/kurdologia__rzeczownik__1
written_rep: kurdologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kürdoloji
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) dyscyplina akademicka skoncentrowana na kulturze, historii i języku Kurdów


lexentry: pol/kurek__rzeczownik__1
written_rep: kurek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: horoz
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) element służący do ręcznego zamykania, otwierania lub regulacji przepływu w zaworze


lexentry: pol/kurek__rzeczownik__1
written_rep: kurek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: çekiçlemek
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) element broni palnej powodujący odpalenie pocisku poprzez uderzenie w iglicę;


lexentry: pol/kurka__rzeczownik__1
written_rep: kurka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yumurta mantarı
sense_list:
(potocznie, potoczny) (mikologia, mikologiczny) Cantharellus cibarius, pieprznik jadalny, gatunek grzyba jadalnego;


lexentry: pol/kurka_wodna__rzeczownik__1
written_rep: kurka wodna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: saz tavuğu
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Gallinula chloropus, pospolity, występujący na całym świecie, ptak wodny z rodziny chruścieli, w Polsce chroniony;


lexentry: pol/kurmandżi__rzeczownik__1
written_rep: kurmandżi
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Kurmançça
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język z grupy irańskiej, tworzący wraz z sorani oraz kilkoma innymi pokrewnymi językami i dialektami tzw. makrojęzyk kurdyjski;


lexentry: pol/kuropatwa__rzeczownik__1
written_rep: kuropatwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: keklik | çilkeklik
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Perdix perdix, polny ptak łowny, żywiący się m.in. stonką ziemniaczaną;


lexentry: pol/kursor__rzeczownik__1
written_rep: kursor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: imleç
sense_list:
(informatyka, informatyczny) wskaźnik na ekranie monitora komputerowego wyznaczający miejsce wpisywania znaków z klawiatury | (informatyka, informatyczny) wskaźnik na ekranie monitora komputerowego poruszający się wraz z ruchami myszy komputerowej;


lexentry: pol/kursować__czasownik__1
written_rep: kursować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: koşma
sense_list:
(potocznie, potoczny) (żartobliwie) przemieszczać się pospiesznie tam i z powrotem | przebywać regularnie określoną trasę


lexentry: pol/kuskus__rzeczownik__1
written_rep: kuskus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kuskus
sense_list:
(spożywczy) tradycyjny produkt spożywczy wywodzący się z krajów Maghrebu łączący cechy makaronu i kaszy;


lexentry: pol/kustodia__rzeczownik__1
written_rep: kustodia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: alıkonma
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) zakonna jednostka administracyjna niższa rangą od prowincji, zarządzana przez kustosza;


lexentry: pol/kusza__rzeczownik__1
written_rep: kusza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tatar yayı
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) broń miotająca bełty, rodzaj żelaznego łuku z kolbą i spustem oraz mechanizmem napinającym;


lexentry: pol/kuter__rzeczownik__1
written_rep: kuter
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kotra
sense_list:
(spożywczy) maszyna służąca do rozdrabniania i emulgowania mięsa wraz z dodatkami; | (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) mały statek rybacki o długości do ok. 25 metrów; | (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) typ statku żaglowego mający jeden maszt, oraz kilka żagli przednich – sztaksli;


lexentry: pol/kuć_żelazo,_póki_gorące__przysłowie__1
written_rep: kuć żelazo, póki gorące
part_of_speech: proverb
min_sense_num: 01
trans_list: demir tavında dövülür
sense_list:
robić coś wykorzystując sprzyjające okoliczności; próbować zdążyć ze swoim celem póki jest to możliwe


lexentry: pol/kułak__rzeczownik__1
written_rep: kułak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kulak
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (pogardliwie, pogardliwy) majętny chłop tępiony przez władzę radziecką;


lexentry: pol/kuśnierz__rzeczownik__1
written_rep: kuśnierz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kürkçü
sense_list:
(rzemiosło, rzemieślniczy) rzemieślnik zajmujący się szyciem odzieży, galanterii ze skóry oraz futra


lexentry: pol/kwadrat__rzeczownik__1
written_rep: kwadrat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kare
sense_list:
(geometria) wielokąt o czterech bokach równej długości i czterech kątach prostych, czworokąt foremny; | (matematyka, matematyczny) wynik potęgowania stopnia drugiego;


lexentry: pol/kwadratowy__przymiotnik__1
written_rep: kwadratowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: dörtgen
sense_list:
(matematyka, matematyczny) o funkcji, równaniu, pierwiastku: drugiego stopnia | (metrologia, metrologiczny) przy jednostkach miary: podniesiony do drugiej potęgi


lexentry: pol/kwalifikator__rzeczownik__1
written_rep: kwalifikator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hava atma
sense_list:
informacja, zwykle w postaci skrótu, podawana przed niektórymi definicjami w słowniku lub encyklopedii, określająca zakres użycia danego wyrazu lub jego charakter


lexentry: pol/kwarc__rzeczownik__1
written_rep: kwarc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kuvars
sense_list:
(geologia, geologiczny) (mineralogia, mineralogiczny) minerał zbudowany głównie z dwutlenku krzemu występujący w wielu odmianach i kolorach;


lexentry: pol/kwas_akrylowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas akrylowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: akrilik asit
sense_list:
(chemia, chemiczny) związek organiczny, najprostszy nienasycony kwas karboksylowy, stosowany do produkcji tworzyw sztucznych i żywic akrylowych;


lexentry: pol/kwas_askorbinowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas askorbinowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: askorbik asit
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) rozpuszczalny w wodzie związek organiczny stosowany jako środek zwiększający odporność organizmu;


lexentry: pol/kwas_benzoesowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas benzoesowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: benzoik asit
sense_list:
(chemia, chemiczny) lekko aromatyczny organiczny związek chemiczny należący do grupy kwasów karboksylowych, o wzorze chemicznym C6H6COOH, używany m.in. jako konserwant spożywczy, kosmetyczny czy farmaceutyczny


lexentry: pol/kwas_chlebowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas chlebowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kvas
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) bezalkoholowy musujący napój orzeźwiający otrzymywany przez fermentację chleba żytniego lub słodu zbożowego;


lexentry: pol/kwas_deoksyrybonukleinowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas deoksyrybonukleinowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dezoksiribonükleik asit
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (genetyka) kwas biorący udział w biosyntezie białka i przenoszeniu cech dziedzicznych


lexentry: pol/kwas_hialuronowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas hialuronowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hyalüronik asit
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) związek wiążący wodę w skórze właściwej, glikozoaminoglikan występujący we wszystkich organizmach żywych;


lexentry: pol/kwas_masłowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas masłowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bütanoik asit
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) kwas tłuszczowy, organiczny związek chemiczny występujący w zjełczałym maśle i nadający lekko gorzki posmak wielu rodzajom serów;


lexentry: pol/kwas_mlekowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas mlekowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: laktik asit
sense_list:
(chemia, chemiczny) organiczny hydroksykwas, obecny w skwaśniałym mleku, powstający w mięśniach w trakcie intensywnego wysiłku fizycznego, kiedy dochodzi do procesu beztlenowej glikolizy;


lexentry: pol/kwas_nukleinowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas nukleinowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nükleik asit
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (biologia, biologiczny) (genetyka) organiczny związek chemiczny, który buduje materiał genetyczny organizmów, przechowuje i przekazuje informacje genetyczne


lexentry: pol/kwas_octowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas octowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: asetik asit
sense_list:
(chemia, chemiczny) bezbarwny i ciekły lub skrystalizowany związek organiczny o wzorze sumarycznym CH3COOH;


lexentry: pol/kwas_rybonukleinowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas rybonukleinowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ribonükleik asit
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (biologia, biologiczny) kwas nukleinowy zbudowany z nukleotydów zawierających rybozę (cukier pięciowęglowy), fosforan oraz jedną z czterech zasad azotowych: adeninę, uracyl, cytozynę lub guaninę; cząsteczka biologiczna, która odgrywa kluczową rolę w przechowywaniu, przekazywaniu i realizacji informacji genetycznej w komórkach;


lexentry: pol/kwas_salicylowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas salicylowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: salisilik asit
sense_list:
(chemia, chemiczny) związek organiczny o właściwościach bakteriobójczych, stosowany do produkcji kwasu acetylosalicylowego (aspiryny);


lexentry: pol/kwas_siarkowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas siarkowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sülfürik asit
sense_list:
(chemia, chemiczny) bezbarwny, bezwonny i żrący tlenowy kwas nieorganiczny, związek siarki sześciowartościowej;


lexentry: pol/kwas_solny__rzeczownik__1
written_rep: kwas solny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hidroklorik asit
sense_list:
(chemia, chemiczny) silnie żrący kwas nieorganiczny, będący m.in. ważnym czynnikiem trawiennym zwierząt, odczynnikiem laboratoryjnym czy środkiem przemysłowym


lexentry: pol/kwas_tłuszczowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas tłuszczowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yağ asidi
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) związek organiczny z klasy kwasów karboksylowych, zawierający jedną grupą karboksylową i alifatyczny łańcuch węglowy, jeden z głównych składników m.in. lipidów;


lexentry: pol/kwas_węglowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas węglowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karbonik asit
sense_list:
(chemia, chemiczny) związek nieorganiczny z grupy nieorganicznych kwasów tlenowych, słaby kwas występujący jedynie w wodnych roztworach dwutlenku węgla, służący do produkcji napojów gazowanych;


lexentry: pol/kwasowość__rzeczownik__1
written_rep: kwasowość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ekşilik | asidite
sense_list:
(chemia, chemiczny) cecha roztworów elektrolitów, charakteryzujących się przewagą stężenia jonów wodorowych nad stężeniem jonów wodorotlenowych; właściwość zawierania kwasu w swoim składzie


lexentry: pol/kwazar__rzeczownik__1
written_rep: kwazar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kuasar
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) bardzo odległe ciało niebieskie emitujące promieniowanie elektromagnetyczne o ogromnej mocy, oglądane przez teleskop wygląda jak gwiazda;


lexentry: pol/kwaśny_deszcz__rzeczownik__1
written_rep: kwaśny deszcz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: asit yağmuru
sense_list:
(ekologia, ekologiczny) opad atmosferyczny o odczynie pH mniejszym niż 5,6, zawierający m.in. produkty przemiany tlenków azotu, dwutlenku siarki i tlenków węgla;


lexentry: pol/kwestarz__rzeczownik__1
written_rep: kwestarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: quaestor
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (przestarzałe, przestarzały) zakonnik prowadzący osobiście zbiórkę darów dla klasztoru


lexentry: pol/kwiaciarz__rzeczownik__1
written_rep: kwiaciarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: çiçekçi
sense_list:
(zawód, zawodowy, zawodowo) hodowca kwiatów | (zawód, zawodowy, zawodowo) (ogrodnictwo, ogrodniczy) sprzedawca kwiatów, pracownik kwiaciarni


lexentry: pol/kwiat__rzeczownik__1
written_rep: kwiat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: çiçek
sense_list:
(botanika, botaniczny) organ roślin nasiennych, w którym wykształcają się wyspecjalizowane elementy służące do rozmnażania | (ogrodnictwo, ogrodniczy) kwitnąca roślina ozdobna | (potocznie, potoczny) roślina doniczkowa | (przenośnie, przenośnia) najlepsza część społeczności


lexentry: pol/kwiecie__rzeczownik__1
written_rep: kwiecie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bahar
sense_list:
(książkowy) kwiaty (szczególnie w odniesieniu do ich dużej ilości, wielości, intensywności barw lub zapachów)


lexentry: pol/kwietyzm__rzeczownik__1
written_rep: kwietyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dingincilik
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) nurt kładący nacisk na kontemplowanie i modlitwę;


lexentry: pol/kwintet__rzeczownik__1
written_rep: kwintet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: beşlik
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) utwór muzyczny skomponowany na pięć instrumentów lub pięć głosów | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) zespół pięciu muzyków lub śpiewaków


lexentry: pol/kwitnienie__rzeczownik__1
written_rep: kwitnienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bahar
sense_list:
(botanika, botaniczny) okres dojrzałości u roślin nasiennych, w którym dochodzi do wytwarzania kwiatów


lexentry: pol/kółko_i_krzyżyk__rzeczownik__1
written_rep: kółko i krzyżyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: xox oyunu
sense_list:
popularna gra strategiczna, w której gracze, wykonujący ruchy na zmianę, dążą do objęcia trzech pól planszy w jednej linii przy jednoczesnym uniemożliwieniu tego samego przeciwnikowi;


lexentry: pol/kąt_rozwarty__rzeczownik__1
written_rep: kąt rozwarty
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: doğru açı
sense_list:
(geometria) (matematyka, matematyczny) kąt o mierze większej od 90 stopni lecz mniejszej od 180 stopni


lexentry: pol/kłaść__czasownik__1
written_rep: kłaść
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: yatırmak
sense_list:
(potocznie, potoczny) (przenośnie, przenośnia) przekonywać kogoś do seksu ze sobą | sprawiać że ktoś się położy, lub pójdzie spać | zmieniać pozycję przedmiotu na poziomą


lexentry: pol/kłos__rzeczownik__1
written_rep: kłos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: başak
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) rodzaj kwiatostanu i owocostanu groniastego, występujący głównie u traw i zbóż;


lexentry: pol/kłąb_rojowy__rzeczownik__1
written_rep: kłąb rojowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: salkım
sense_list:
(pszczelarstwo, pszczelarski) grono pszczół skupiających się po wyjściu roju poza ulem (np. na gałęzi) w celu odczekania, aż pszczoły zwiadowczynie znajdą miejsce na nowe gniazdo;


lexentry: pol/kłącze__rzeczownik__1
written_rep: kłącze
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: köksap
sense_list:
(botanika, botaniczny) pęd podziemny niektórych roślin, pełniący funkcję organu spichrzowego i przetrwalnikowego; | (filozofia, filozoficzny) twór pozbawiony centrum i różny w każdym swoim punkcie


lexentry: pol/laboratorium__rzeczownik__1
written_rep: laboratorium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: laboratuvar
sense_list:
pomieszczenie przeznaczone do przeprowadzania eksperymentów naukowych, analiz medycznych lub nadzorowania procesów technologicznych;


lexentry: pol/lada__rzeczownik__1
written_rep: lada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: banko
sense_list:
(handel, handlowy) rodzaj stołu lub blat w sklepach, służący do obsługi klientów, wydawania oraz prezentacji towaru


lexentry: pol/ladaco__rzeczownik__1
written_rep: ladaco
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: körfez
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) dziś (żartobliwie) człowiek nic niewart, postępujący lekkomyślnie i nieodpowiedzialnie


lexentry: pol/ladacznica__rzeczownik__1
written_rep: ladacznica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: orospu
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) prostytutka lub kobieta mająca przygodne kontakty seksualne z mężczyznami


lexentry: pol/laguna__rzeczownik__1
written_rep: laguna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lagün
sense_list:
(geografia, geograficzny) zatoka, najczęściej płytka, odcięta od morza przez lido, mierzeję, rafę koralową lub atol;


lexentry: pol/laicyzm__rzeczownik__1
written_rep: laicyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: laiklik
sense_list:
koncepcja wykluczająca obecność religii w sferze publicznej, głosząca oddzielenie państwa od kościoła i propagująca świeckie podejście do obywateli oraz instytucji państwowych


lexentry: pol/lajkować__czasownik__1
written_rep: lajkować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: benzer
sense_list:
w Internecie: oznaczać czyjeś posty lub zdjęcia jako pozytywne, aprobować je, zazwyczaj poprzez kliknięcie odpowiedniego linku na stronie WWW


lexentry: pol/lakier__rzeczownik__1
written_rep: lakier
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: cila
sense_list:
(fryzjerstwo, fryzjerski) forma skrócona od lakier do włosów | (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) forma skrócona od lakier do paznokci


lexentry: pol/lakier__rzeczownik__1
written_rep: lakier
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vernik
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) płynny i twardniejący środek do pokrywania powierzchni przedmiotów w celu jej upiększenia lub ochrony


lexentry: pol/lakier_do_paznokci__rzeczownik__1
written_rep: lakier do paznokci
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oje
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) lakier do nakładania na paznokcie w celach ozdobnych, pielęgnacyjnych lub leczniczych


lexentry: pol/lakier_do_włosów__rzeczownik__1
written_rep: lakier do włosów
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: saç spreyi
sense_list:
(fryzjerstwo, fryzjerski) alkoholowy, wodno-alkoholowy lub rzadziej wodny roztwór żywicy w sprayu używany do utrwalenia fryzury;


lexentry: pol/lakrymator__rzeczownik__1
written_rep: lakrymator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gözyaşartıcı gaz
sense_list:
(chemia, chemiczny) związek chemiczny z podgrupy drażniących bojowych środków trujących, nazywanej lakrymatorami, działający drażniąco na oczy i drogi oddechowe powodując silne łzawienie;


lexentry: pol/lakton__rzeczownik__1
written_rep: lakton
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lakton
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) jeden z cyklicznych estrów powstających na drodze wewnątrzcząsteczkowej estryfikacji hydroksykwasów;


lexentry: pol/lambrekin__rzeczownik__1
written_rep: lambrekin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: palto
sense_list:
rodzaj krótkiej ozdobnej zasłony, firanki nad oknem, drzwiami zawieszonej na drążku lub ozdabiający baldachimy;


lexentry: pol/lampa_elektronowa__rzeczownik__1
written_rep: lampa elektronowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: elektron tübü
sense_list:
(elektronika, elektroniczny) przyrząd w postaci szczelnej bańki z zamontowanymi wewnątrz elektrodami, między którymi zachodzi wyładowanie elektryczne w próżni lub ośrodku gazowym, używany m.in. do generowania lub wzmacniania sygnałów elektrycznych lub prostowania prądu elektrycznego;


lexentry: pol/lampart_plamisty__rzeczownik__1
written_rep: lampart plamisty
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: leopar
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Panthera pardus Linnaeus, gatunek ssaka z rodziny kotowatych; | (zoologia, zoologiczny) kot z gatunku lampartów plamistych (1.1)


lexentry: pol/lampka_oliwna__rzeczownik__1
written_rep: lampka oliwna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kandil
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) niewielkie naczynie gliniane lub metalowe z knotem wytwarzające światło poprzez spalanie oliwy


lexentry: pol/lamówka__rzeczownik__1
written_rep: lamówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: süslemek
sense_list:
(krawiectwo) pasek materiału, tasiemka jako element wykończenia wyrobu, którym obszywany jest jego brzeg;


lexentry: pol/lanca__rzeczownik__1
written_rep: lanca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kargı
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) broń kawalerii złożona z długiego drzewca z proporczykiem, z osadzonym nań metalowym grotem


lexentry: pol/lancet__rzeczownik__1
written_rep: lancet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: neşter
sense_list:
(medycyna, medyczny) mały nóż chirurgiczny o obustronnym ostrzu | (technologia, technika, techniczny) nóż formierski


lexentry: pol/langusta__rzeczownik__1
written_rep: langusta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: böcek
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) duży skorupiak mórz ciepłych poławiany dla celów spożywczych i zaliczany do owoców morza;


lexentry: pol/lantanowiec__rzeczownik__1
written_rep: lantanowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lantanit
sense_list:
(chemia, chemiczny) pierwiastek chemiczny z wydzielonej grupy z szóstego okresu układu okresowego, będący aktywnym chemicznie metalem ziem rzadkich, w przyrodzie znajdowany w rudach


lexentry: pol/laparotomia__rzeczownik__1
written_rep: laparotomia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: laparotomi
sense_list:
(medycyna, medyczny) operacyjne otwarcie jamy brzusznej, polegające na przecięciu skóry, mięśni i otrzewnej umożliwiające eksplorację wnętrza jamy brzusznej;


lexentry: pol/larwa__rzeczownik__1
written_rep: larwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: larva
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) stadium życia owada różniące się pod względem budowy i zachowań od osobnika dojrzałego;


lexentry: pol/laryngał__rzeczownik__1
written_rep: laryngał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gırtlakçıl
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) jedna z trzech teoretyzowanych głosek występujących w języku praindoeuropejskim


lexentry: pol/las__rzeczownik__1
written_rep: las
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: orman
sense_list:
gęste zbiorowisko drzew; | (matematyka, matematyczny) acykliczny graf nieskierowany; | (przenośnie, przenośnia) mnóstwo czegoś


lexentry: pol/las_deszczowy__rzeczownik__1
written_rep: las deszczowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yağmur ormanı
sense_list:
(ekologia, ekologiczny) formacja roślinna wiecznie zielone lasów na obszarach o rocznej sumie opadów przekraczającej 2000 mm i wysokiej wilgotności;


lexentry: pol/laser__rzeczownik__1
written_rep: laser
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lazer
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (technologia, technika, techniczny) generator światła, wykorzystujący zjawisko emisji wymuszonej;


lexentry: pol/laska__rzeczownik__1
written_rep: laska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: asa
sense_list:
wydłużony przedmiot służący do podpierania się; | (potocznie, potoczny) (grubiański, grubiańsko) penis


lexentry: pol/lasso__rzeczownik__1
written_rep: lasso
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kement
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) sznur lub rzemień zakończony samozaciskową pętlą, służący do chwytania zwierząt;


lexentry: pol/lasówka_złotogłowa__rzeczownik__1
written_rep: lasówka złotogłowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kızıl taçlı suötleğeni
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Seiurus aurocapilla, gatunek niedużego, wędrownego ptaka zasiedlającego lasy liściaste Ameryki


lexentry: pol/latarnia_morska__rzeczownik__1
written_rep: latarnia morska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: deniz feneri | fener
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) budowla z silnym światłem na szczycie, wznoszona do celów nawigacyjnych w pobliżu wybrzeża morskiego;


lexentry: pol/latawiec__rzeczownik__1
written_rep: latawiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: uçurtma
sense_list:
zabawka w kształcie czworokąta, zrobiona z drewna i papieru lub płótna, która lata na wietrze na uwięzi;


lexentry: pol/latentny__przymiotnik__1
written_rep: latentny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: saklı
sense_list:
(medycyna, medyczny) (psychologia, psychologiczny) (weterynaria, weterynaryjny) utajony, ukryty, bezobjawowy


lexentry: pol/latryna__rzeczownik__1
written_rep: latryna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dışkılık
sense_list:
prymitywna toaleta polowa, często w postaci drewnianej lub kamiennej konstrukcji z otworem na odchody, zwykle budowana w miejscach, gdzie nie ma możliwości zbudowania lepszej;


lexentry: pol/latte__rzeczownik__1
written_rep: latte
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: latte
sense_list:
(potocznie, potoczny) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) kawa espresso z dużą ilością mleka krowiego lub roślinnego, zazwyczaj w stosunku 1 do 2


lexentry: pol/latynizacja__rzeczownik__1
written_rep: latynizacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: latinizasyon
sense_list:
(książkowy) poddawanie wpływowi języka łacińskiego lub cywilizacji łacińskiej; uleganie takiemu wpływowi | (książkowy) tłumaczenie (najczęściej nazwy własnej lub terminu) na język łaciński, nadawanie wyrazowi postaci językowej łacińskiej


lexentry: pol/laufer__rzeczownik__2
written_rep: laufer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: fil
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) (szachy, pojęcie szachowe) (także (Śląsk Cieszyński)) bierka poruszająca się po szachownicy na skos;


lexentry: pol/lawenda__rzeczownik__1
written_rep: lawenda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lavanta
sense_list:
(botanika, botaniczny) rodzaj roślin z rodziny jasnotowatych kwitnących na niebiesko lub purpurowo, niektóre gatunki są uprawiane dla olejków wykorzystywanych w kosmetyce i w lecznictwie;


lexentry: pol/lawendowy__przymiotnik__1
written_rep: lawendowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: lavanta
sense_list:
(botanika, botaniczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) dotyczący lawendy, należący do lawendy, zrobiony z lawendy, zawierający lawendę, związany z lawendą | mający kolor fioletowy, taki jak kolor kwiatu lawendy


lexentry: pol/lać__czasownik__1
written_rep: lać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: bardaktan boşanırcasına yağmur yağmak
sense_list:
(potocznie, potoczny) o deszczu: intensywnie padać | powodować, że ciecz wypływa z czegoś lub płynie


lexentry: pol/leader__rzeczownik__1
written_rep: leader
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kösem
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) przywódca polityczny, społeczny, zawodowy


lexentry: pol/lebiodka_pospolita__rzeczownik__1
written_rep: lebiodka pospolita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fare kulağı
sense_list:
(botanika, botaniczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) roślina z gatunku lebiodek pospolitych (1.1) | (botanika, botaniczny) Origanum vulgare L., gatunek rośliny wieloletniej z rodziny jasnotowatych;


lexentry: pol/lecytyna__rzeczownik__1
written_rep: lecytyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lesitin
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) mieszanina lipidów, związek organiczny, który występuje głównie w tkance nerwowej


lexentry: pol/ledwo__spójnik__1
written_rep: ledwo
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 02
trans_list: [[-er|-er -mez]]
sense_list:
… wskazujący, że bardzo niewiele czasu upłynęło pomiędzy jednym zdarzeniem a drugim, że zaszły one niemal równocześnie: zaledwie, bezpośrednio / tuż po tym jak, gdy tylko, jak tylko


lexentry: pol/legenda__rzeczownik__1
written_rep: legenda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: efsane
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) opowieść fantastyczna, przekazywana jako część tradycji;


lexentry: pol/legia_cudzoziemska__rzeczownik__1
written_rep: legia cudzoziemska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yabancı lejyon
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) w niektórych armiach, oddziały żołnierzy zawodowych składające się w części lub w całości z obcokrajowców;


lexentry: pol/legion__rzeczownik__1
written_rep: legion
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lejyon
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) w starożytnym Rzymie: jednostka wojskowa o liczebności do 6000 żołnierzy;


lexentry: pol/lej_krasowy__rzeczownik__1
written_rep: lej krasowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: düden
sense_list:
(geologia, geologiczny) okrągłe zagłębienie z podziemnym odpływem powstałe wskutek działalności wody;


lexentry: pol/lejek__rzeczownik__1
written_rep: lejek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: huni
sense_list:
urządzenie, zwykle o stożkowym kształcie, służące do zmniejszenia średnicy strumienia cieczy; | przedmiot o kształcie lejka (1.1)


lexentry: pol/lekarstwo__rzeczownik__1
written_rep: lekarstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ilaç
sense_list:
(medycyna, medyczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) produkt, który leczy


lexentry: pol/leksem__rzeczownik__1
written_rep: leksem
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sözlükbirim
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) zestaw form, jakie może przyjmować dany wyraz, nie tracąc swojego znaczenia;


lexentry: pol/leksykografia__rzeczownik__1
written_rep: leksykografia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: leksikografi
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) nauka o opracowywaniu i układaniu słowników; | tworzenie słowników, słownikarstwo | zbiór słowników jakiegoś języka, regionu, okresu


lexentry: pol/leksykologia__rzeczownik__1
written_rep: leksykologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: leksikoloji
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) nauka o słownictwie, zasobie wyrazów i związków wyrazowych, badanie wyrazów ze względu na ich znaczenie i sposoby użycia;


lexentry: pol/leksykon__rzeczownik__1
written_rep: leksykon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sözlük
sense_list:
publikacja książkowa, niekiedy wielotomowa, będąca uporządkowanym zbiorem wiedzy w formie skondensowanej;


lexentry: pol/lektura__rzeczownik__1
written_rep: lektura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kıraat
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) pozycja książkowa przeznaczona czytania i omawiania w toku nauczania danego przedmiotu szkolnego; | czynność czytania | to, co ktoś czyta lub będzie czytał


lexentry: pol/lelek_kozodój__rzeczownik__1
written_rep: lelek kozodój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: çobanaldatan
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Caprimulgus europaeus; gatunek ptaków leśnych z rodziny Caprimulgus, o sztywnych piórach otaczających dziób;


lexentry: pol/leming__rzeczownik__2
written_rep: leming
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: koyunlukçı
sense_list:
(publikatory) (pogardliwie, pogardliwy) młody człowiek zwykle pracujący w korporacji, zwykle wyborca liberalny, nieposiadający własnego zdania, lecz idący za tłumem, bezkrytycznie ufający popularnym mediom


lexentry: pol/len__rzeczownik__1
written_rep: len
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: keten
sense_list:
(botanika, botaniczny) Linum, roślina kilkuletnia z rodziny lnowatych, uprawiana dla włókien i oleistych nasion | (włókiennictwo) włókno lnu (1.1) | (włókiennictwo) (krawiectwo) tkanina z lnu (1.2)


lexentry: pol/leninizm__rzeczownik__1
written_rep: leninizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Lenincilik | Leninizm
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) doktryna polityczna stworzona przez Włodzimierza Lenina;


lexentry: pol/leniwiec__rzeczownik__1
written_rep: leniwiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tembel hayvan
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) średniej wielkości, powolny, nadrzewny, roślinożerny ssak z rodziny leniwcowatych (Bradypodidae) lub leniuchowcowatych (Megalonychidae);


lexentry: pol/lenno__rzeczownik__1
written_rep: lenno
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yurtluk
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) w ustroju feudalnym / systemie lennym: dobra (najczęściej ziemskie) nadawane wasalowi przez seniora w użytkowanie;


lexentry: pol/lepiej_późno_niż_wcale__przysłowie__1
written_rep: lepiej późno niż wcale
part_of_speech: proverb
min_sense_num: 01
trans_list: geç olsun güç olmasın
sense_list:
sytuacja, w której robi się coś po właściwym czasie, z opóźnieniem, jest lepsza niż niezrobienie tej czynności wcale


lexentry: pol/leptospiroza__rzeczownik__1
written_rep: leptospiroza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: leptospiroz
sense_list:
(medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) odzwierzęca choroba bakteryjna wywoływana przez krętki z rodzaju Leptospira;


lexentry: pol/leszczyna__rzeczownik__1
written_rep: leszczyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fındık
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Corylus L., rodzaj krzewów i drzew o jadalnych owocach, zwanych orzechami laskowymi;


lexentry: pol/letarg__rzeczownik__1
written_rep: letarg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: letarji
sense_list:
(medycyna, medyczny) stan pozornej śmierci, polegający na głębokim śnie, w którym zanikają reakcje na bodźce;


lexentry: pol/leutnant__rzeczownik__1
written_rep: leutnant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: teğmen
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) stopień wojskowy odpowiadający porucznikowi lub podporucznikowi w wojsku polskim;


lexentry: pol/lew__rzeczownik__1
written_rep: lew
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aslan
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Panthera leo, gatunek dużego ssaka z rodziny kotowatych; | (zoologia, zoologiczny) samiec lwa (1.1)


lexentry: pol/lew_afrykański__rzeczownik__1
written_rep: lew afrykański
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aslan
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Panthera leo Linnaeus, mięsożerny gatunek ssaka lądowego z rodziny kotowatych; | (zoologia, zoologiczny) ssak z gatunku lwów afrykańskich (1.1)


lexentry: pol/lewak__rzeczownik__1
written_rep: lewak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: solcu
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (pejoratywnie, pejoratywny) osoba o skrajnie lewicowych poglądach


lexentry: pol/lewarek__rzeczownik__1
written_rep: lewarek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bocurgat
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (mechanika) niezbyt dużych rozmiarów często poręczny rodzaj dźwigni do podnoszenia ciężarów


lexentry: pol/lewatywa__rzeczownik__1
written_rep: lewatywa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lavman
sense_list:
(medycyna, medyczny) zabieg leczniczy polegający wprowadzenie do odbytnicy ciepłej wody, czasem z dodatkiem leków lub soli, w celu wywołania wypróżnienia;


lexentry: pol/lewica__rzeczownik__1
written_rep: lewica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sol
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) określenie na ogół sił politycznych dążących do zmian polityczno-ustrojowych, społecznych i gospodarczych, przeciwstawiających się tzw. tradycyjnemu porządkowi społecznemu, przeciwieństwo prawicy;


lexentry: pol/lewicowy__przymiotnik__1
written_rep: lewicowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: sol
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z lewicą, właściwy lewicy, charakterystyczny dla idei lewicy


lexentry: pol/lewitacja__rzeczownik__1
written_rep: lewitacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: levitasyon
sense_list:
(fizyka, fizyczny) unoszenie się dzięki oddziaływaniu sił równoważących siłę grawitacji; | unoszenie się wbrew grawitacji, dzięki zjawiskom paranormalnym;


lexentry: pol/leśnictwo__rzeczownik__1
written_rep: leśnictwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ormancılık
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) zespół nauk leśnych zajmujący się całokształtem zagadnień związanych z gospodarką leśną


lexentry: pol/leśniczy__rzeczownik__1
written_rep: leśniczy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: beslemek
sense_list:
(zawód, zawodowy, zawodowo) (leśnictwo) pracownik zajmujący się gospodarowaniem lasu, odpowiedzialny za obszar leśnictwa


lexentry: pol/libacja__rzeczownik__1
written_rep: libacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: libasyon
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) zwyczaj wylewania alkoholu, oliwy lub innych cennych płynów na ofiarę bogu;


lexentry: pol/liberalizm__rzeczownik__1
written_rep: liberalizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: liberalizm
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ideologia i kierunek polityczny, według którego wolność jest nadrzędną wartością;


lexentry: pol/liberia__rzeczownik__1
written_rep: liberia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: livre
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) uniform używany przez służbę królewską i magnacką, a także urzędników dworskich


lexentry: pol/licencja__rzeczownik__1
written_rep: licencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lisans
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) umowa określająca warunki korzystania z jakiegoś dobra, np. patentu albo programu komputerowego;


lexentry: pol/liceum__rzeczownik__1
written_rep: liceum
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lycée | lise
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) szkoła średnia ogólnokształcąca lub zawodowa, przygotowująca do studiów uniwersyteckich;


lexentry: pol/lichtuga__rzeczownik__1
written_rep: lichtuga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: çakmak
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) barka portowa przeznaczona do rozładowania statku w celu zmniejszenia zanurzenia


lexentry: pol/lichwa__rzeczownik__1
written_rep: lichwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tefecilik | aşırı faiz
sense_list:
(pejoratywnie, pejoratywny) forma stosunków kredytowych między wierzycielem a dłużnikiem, polegająca na pobieraniu wygórowanych procentów za pożyczone pieniądze;


lexentry: pol/lico__rzeczownik__1
written_rep: lico
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vecih
sense_list:
(budownictwo) zewnętrzna powierzchnia ściany albo bryły budynku | (książkowy) (anatomia, anatomiczny) twarz, oblicze, policzek


lexentry: pol/licytacja__rzeczownik__1
written_rep: licytacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mezat
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) publiczna sprzedaż, w której nabywcą zostaje oferujący najwyższą kwotę;


lexentry: pol/liczba__rzeczownik__1
written_rep: liczba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sayı
sense_list:
(matematyka, matematyczny) pojęcie będące w najprostszym przypadku abstrakcyjną reprezentacją liczebności zbioru lub poziomu jakiejś wielkości (np. fizycznej); | zapis liczby (1.1) | grupa o określonej liczebności | (językoznawstwo, językoznawczy) (gramatyka) w deklinacji: kategoria gramatyczna wynikająca z liczności elementów, które dany wyraz określa


lexentry: pol/liczba_całkowita__rzeczownik__1
written_rep: liczba całkowita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tam sayı | adedimürettep
sense_list:
(matematyka, matematyczny) liczba należąca do zbioru liczb naturalnych dodatnich lub zbioru liczb przeciwnych do nich, a także liczba 0;


lexentry: pol/liczba_naturalna__rzeczownik__1
written_rep: liczba naturalna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: doğal sayı
sense_list:
(matematyka, matematyczny) (rzadki, rzadko używany) liczba z ciągu 1, 2, 3, … | (matematyka, matematyczny) liczba z ciągu 0, 1, 2, 3, …;


lexentry: pol/liczba_niewymierna__rzeczownik__1
written_rep: liczba niewymierna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: irrasyonel sayı
sense_list:
(matematyka, matematyczny) liczba rzeczywista niedająca się zapisać w postaci ilorazu liczb całkowitych;


lexentry: pol/liczba_pierwsza__rzeczownik__1
written_rep: liczba pierwsza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: asal sayı
sense_list:
(matematyka, matematyczny) liczba naturalna, która ma dokładnie dwa dzielniki naturalne: jedynkę i siebie samą;


lexentry: pol/liczba_rzeczywista__rzeczownik__1
written_rep: liczba rzeczywista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gerçek sayı
sense_list:
(matematyka, matematyczny) liczba wymierna (ułamek) lub dowolna liczba pomiędzy liczbami wymiernymi;


lexentry: pol/liczba_zespolona__rzeczownik__1
written_rep: liczba zespolona
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karmaşık sayı
sense_list:
(matematyka, matematyczny) liczba postaci a+bi, gdzie a i b to liczby rzeczywiste, a i reprezentuje jednostkę urojoną;


lexentry: pol/liczbowy__przymiotnik__1
written_rep: liczbowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: adet
sense_list:
składający się z liczb, wyrażony, zawarty w liczbach, określany ze względu na liczbę; mający związek z liczbą, liczbami


lexentry: pol/liczi_chińskie__rzeczownik__1
written_rep: liczi chińskie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: liçi
sense_list:
(botanika, botaniczny) Litchi chinensis, gatunek drzew tropikalnych z rodziny mydleńcowatych, pochodzący z rejonu Kambodży, Wietnamu i Filipin, uprawiany w wielu krajach o ciepłym klimacie


lexentry: pol/liczydło__rzeczownik__1
written_rep: liczydło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: abaküs
sense_list:
(matematyka, matematyczny) przyrząd w postaci ramy z pręcikami, na których umieszczone są ruchome koraliki, wspomagający wykonywanie prostych obliczeń;


lexentry: pol/lid__rzeczownik__1
written_rep: lid
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kurşun
sense_list:
pierwszy, wprowadzający akapit artykułu lub informacji prasowej, ze streszczeniem treści i zachętą do zapoznania się z całością;


lexentry: pol/liga__rzeczownik__1
written_rep: liga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lig
sense_list:
(sport, sportowy) klasa rozgrywek w sportach zespołowych, np. w piłce nożnej, siatkówce, hokeju, itp. | zrzeszenie osób, organizacji lub państw


lexentry: pol/liga_językowa__rzeczownik__1
written_rep: liga językowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dil birliği
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) grupa języków różnego pochodzenia, która na skutek długotrwałego wzajemnego oddziaływania wykształciła podobieństwa, np. pod względem słownictwa, gramatyki czy fonologii;


lexentry: pol/ligatura__rzeczownik__1
written_rep: ligatura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: birleştirmeli yazım
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (termin typograficzny) znak będący połączeniem kilku liter, na przykład ß, æ, Æ; | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) znak graficzny oznaczający następstwo dwu lub więcej nut;


lexentry: pol/lignina__rzeczownik__1
written_rep: lignina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lignin
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) nierozpuszczalna w wodziesubstancja organiczna, budulec ściany komórkowej roślin;


lexentry: pol/ligustr__rzeczownik__1
written_rep: ligustr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kurtbağrı
sense_list:
(botanika, botaniczny) Ligustrum L., rodzaj roślin krzewiastych lub drzew z rodziny oliwkowatych, często używanych jako ozdobne;


lexentry: pol/likantropia__rzeczownik__1
written_rep: likantropia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: likantropi
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) (mitologia, mitologiczny) wierzenie obecne w rozmaitych kulturach, zgodnie z którym człowiek może w określonych okolicznościach przeobrazić się w zwierzę, zwłaszcza w wilka | urojenie polegające na przekonaniu, że jest się zwierzęciem, zwłaszcza wilkiem


lexentry: pol/liktor__rzeczownik__1
written_rep: liktor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lictor
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) rzymski niższy funkcjonariusz państwowy, stanowiący ochronę urzędników;


lexentry: pol/likwidować__czasownik__1
written_rep: likwidować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: lağvetmek
sense_list:
(potocznie, potoczny) (eufemistycznie) zabijać, pozbawiać życia | usuwać, znosić lub rozwiązywać coś


lexentry: pol/lilia__rzeczownik__1
written_rep: lilia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: zambak
sense_list:
(botanika, botaniczny) rodzaj roślin z rodziny liliowatych; | (potocznie, potoczny) kwiat lilii (1.1)


lexentry: pol/lima__rzeczownik__1
written_rep: lima
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lim ağacı
sense_list:
(botanika, botaniczny) krzew lub niewielkie drzewo cytrusowe; | owoc limy (1.1), żółtozielony, podobny do cytryny, ale mniejszy


lexentry: pol/limfa__rzeczownik__1
written_rep: limfa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lenf
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) płyn ustrojowy pośredniczący w wymianie składników między krwią i tkankami; chłonka;


lexentry: pol/limnologia__rzeczownik__1
written_rep: limnologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: limnoloji
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (hydrologia, hydrologiczny) dział hydrobiologii i hydrologii badający życie organizmów wodnych w zbiornikach śródlądowych jak też właściwości chemiczne i fizyczne tego środowiska;


lexentry: pol/lincz__rzeczownik__1
written_rep: lincz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: linç etme
sense_list:
(książkowy) rodzaj samosądu, wymierzenie przez tłum kary (szczególnie śmierci) na osobie posądzanej o przestępstwo bez przeprowadzenia sprawy sądowej


lexentry: pol/lingwistyczny__przymiotnik__1
written_rep: lingwistyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: dil bilimi
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) związany z lingwistyką lub dotyczący lingwisty | (przestarzałe, przestarzały) związany z językiem lub dotyczący języka


lexentry: pol/lingwistyka__rzeczownik__1
written_rep: lingwistyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dil bilimi
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (edukacja, edukacyjny) (językoznawstwo, językoznawczy) nauka o języku


lexentry: pol/linia_kolejowa__rzeczownik__1
written_rep: linia kolejowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: demiryolu
sense_list:
(kolejnictwo) droga kolejowa wraz z przyległym pasem gruntu i infrastrukturą umożliwiającą funkcjonowanie kolei;


lexentry: pol/link__rzeczownik__1
written_rep: link
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: link
sense_list:
(informatyka, informatyczny) odnośnik w dokumencie elektronicznym (np. na stronie WWW) prowadzący do innego dokumentu elektronicznego lub do innego miejsca w tym samym dokumencie


lexentry: pol/linoleum__rzeczownik__1
written_rep: linoleum
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: linolyum
sense_list:
(budownictwo) wodoodporny materiał zrobiony z płótna pokrytego masą z utwardzonego oleju lnianego stosowany do wykładania podłóg;


lexentry: pol/lip-sync__rzeczownik__1
written_rep: lip-sync
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pleybek
sense_list:
poruszanie wargami synchronicznie z podłożonym dźwiękiem, co sprawia wrażenie, że ktoś jest wykonawcą np. piosenki lub filmu komediowego


lexentry: pol/lipa__rzeczownik__1
written_rep: lipa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ıhlamur
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Tilia L., drzewo liściaste z podrodziny lipowatych;


lexentry: pol/lipid__rzeczownik__1
written_rep: lipid
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lipit
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) związek chemiczny tworzący cząsteczki hydrofobowe albo amfifilne, służący głównie do magazynowania energii lub jako substrat budulcowy komórek i tkanek;


lexentry: pol/liryzm__rzeczownik__1
written_rep: liryzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lirizm
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) pierwiastek uczuciowy w utworze lub zachowaniu osób


lexentry: pol/lis__rzeczownik__1
written_rep: lis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tilki
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Vulpes, drapieżnik o wydłużonym tułowiu, krótkich łapach i długim, puszystym ogonie; | (przenośnie, przenośnia) (potocznie, potoczny) wyprawione futro z lisa (1.1) i innych zwierząt futerkowych, także boa z lisa (1.1)


lexentry: pol/lis_polarny__rzeczownik__1
written_rep: lis polarny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kutup tilkisi
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) ssak drapieżny z rodziny psowatych, zamieszkujący obszary na północ od koła podbiegunowego;


lexentry: pol/list__rzeczownik__1
written_rep: list
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mektup
sense_list:
wiadomość, wypowiedź sformułowana pisemnie | (usługi pocztowe, kurierskie, poczta) przesyłka pocztowa zawierająca korespondencję lub drobne rzeczy dopuszczone do przewozu pocztowego, nadane w zamkniętym opakowaniu | papier, na którym napisano list (1.1)


lexentry: pol/listonosz__rzeczownik__1
written_rep: listonosz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: postacı
sense_list:
(usługi pocztowe, kurierskie, poczta) pracownik urzędu pocztowego, który doręcza adresatom listy i inne przesyłki


lexentry: pol/liszka__rzeczownik__1
written_rep: liszka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tırtı
sense_list:
(potocznie, potoczny) (entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) włochata gąsienica z twardą głową i licznymi odnóżami


lexentry: pol/litera__rzeczownik__1
written_rep: litera
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: harf
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) nazwany znak graficzny, odpowiadający konkretnemu dźwiękowi, umożliwiający zapis słów;


lexentry: pol/literatura__rzeczownik__1
written_rep: literatura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: edebiyat | yazın
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) wszystkie dzieła artystyczne zachowane w formie pisanej lub w przekazie ustnym;


lexentry: pol/literaturoznawstwo__rzeczownik__1
written_rep: literaturoznawstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: edebiyat bilimi
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) dyscyplina humanistyczna zajmująca się literaturą;


lexentry: pol/litografia__rzeczownik__1
written_rep: litografia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: litografi | litografya
sense_list:
(drukarstwo, drukarski) (sztuka) technika graficzna, zaliczana do druku płaskiego lub wklęsłego; | (sztuka) odbitka, praca wykonana techniką litografii (1.1)


lexentry: pol/liturgia__rzeczownik__1
written_rep: liturgia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: litürji
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w religiach chrześcijańskich – ogół obrzędów i ceremonii towarzyszących czynnościom kultowym;


lexentry: pol/lizosom__rzeczownik__1
written_rep: lizosom
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lizozom
sense_list:
(biologia, biologiczny) organella komórkowa otoczone pojedynczą błoną, zawierające enzymy hydrolityczne, uczestniczące w trawieniu wewnątrzkomórkowym zużytych organelli, makrocząsteczek i drobnoustrojów;


lexentry: pol/lizus__rzeczownik__1
written_rep: lizus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dalkavuk
sense_list:
(potocznie, potoczny) (pogardliwie, pogardliwy) człowiek przesadnie lub sztucznie grzeczny i usłużny, żeby uzyskać czyjeś względy


lexentry: pol/lizyna__rzeczownik__1
written_rep: lizyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lizin
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) aminokwas egzogenny uczestniczący w budowie białek (np. histonów), wzroście i naprawie tkanek oraz w syntezie hormonów, enzymów i przeciwciał; prekursor kadaweryny;


lexentry: pol/liść__rzeczownik__1
written_rep: liść
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yaprak
sense_list:
(botanika, botaniczny) element budowy sporofitu rośliny naczyniowej, pełniący funkcje odżywcze dzięki zawartości chlorofilu;


lexentry: pol/lobbować__czasownik__1
written_rep: lobbować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: dalan
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (ekonomia, ekonomiczny) wywierać wpływ na władze publiczne w imieniu koncernów lub grup społecznych


lexentry: pol/lobby__rzeczownik__1
written_rep: lobby
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lobi
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (ekonomia, ekonomiczny) grupa nacisku (zwłaszcza w celu zmiany prawa zgodnie z czyimiś interesami)


lexentry: pol/loch__rzeczownik__1
written_rep: loch
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: zindan
sense_list:
podziemne pomieszczenie pod dużą budowlą, najczęściej zamkiem, wykorzystywane dawniej jako więzienie;


lexentry: pol/lockout__rzeczownik__1
written_rep: lockout
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lokavt
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) uniemożliwienie strajku przez zakaz wstępu do fabryki do czasu akceptacji przez pracowników warunków zatrudnienia stawianych przez zarząd | (społeczny) (administracja) zamknięcie instytucji i lokali publicznych w związku z epidemią


lexentry: pol/lodołamacz__rzeczownik__1
written_rep: lodołamacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: buzkıran
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) statek o wzmocnionym kadłubie, przystosowany do rozbijania pokrywy lodu na morzu lub rzece celem utworzenia drogi dla innych statków;


lexentry: pol/lody__rzeczownik__1
written_rep: lody
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dondurma
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) deser, który stanowi słodka, zamrożona masa sporządzona z mleka, cukru, jaj i innych dodatków


lexentry: pol/lodówka__rzeczownik__1
written_rep: lodówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: buzdolabı
sense_list:
pojemnik, szafka lub urządzenie izolowane termicznie, umożliwiające przechowywanie czegoś w obniżonej temperaturze;


lexentry: pol/logarytm__rzeczownik__1
written_rep: logarytm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: logaritma
sense_list:
(matematyka, matematyczny) wykładnik potęgi, do której należy podnieść określoną liczbę (podstawę logarytmu), aby uzyskać jego argument;


lexentry: pol/logiczny__przymiotnik__1
written_rep: logiczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: mantıken
sense_list:
(potocznie, potoczny) mający sens, zrozumiały, rozsądny | konsekwentny, budowany zgodnie z logiką | związany z logiką, zgodny z logiką


lexentry: pol/logika__rzeczownik__1
written_rep: logika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mantık
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) dyscyplina naukowa zajmująca się regułami poprawnego myślenia i wnioskowania; | poprawne, rzeczowe myślenie, oparte na związkach przyczynowo-skutkowych


lexentry: pol/logistyka__rzeczownik__1
written_rep: logistyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lojistik
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) planowanie i realizacja przepływu dóbr; | (wojskowość, wojskowy) organizacja i realizacja zaopatrzenia dla wojska;


lexentry: pol/lokalny__przymiotnik__1
written_rep: lokalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: lokal
sense_list:
(informatyka, informatyczny) widoczny tylko w obrębie danej procedury lub bloku, tworzona w momencie inicjowania bloku i niszczona w momencie kończenia bloku


lexentry: pol/lokata__rzeczownik__1
written_rep: lokata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: plân
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (bankowość, bankowy) zainwestowanie kapitału w przedsiębiorstwo, nieruchomość, w celu ochrony albo pomnożenia tej wartości


lexentry: pol/lokomotywa__rzeczownik__1
written_rep: lokomotywa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lokomotif
sense_list:
(kolejnictwo) pojazd szynowy mający własny napęd, przeznaczony do ciągnięcia (lub pchania) wagonów; .


lexentry: pol/lokować__czasownik__1
written_rep: lokować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mekan
sense_list:
(bankowość, bankowy) umieszczać pieniądze lub kosztowności tam, gdzie nie ulegną utracie, a nawet będzie możliwy z nich zysk


lexentry: pol/lokwat__rzeczownik__1
written_rep: lokwat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Malta eriği
sense_list:
(botanika, botaniczny) (spożywczy) owoc lokwatu (1.1) | (potocznie, potoczny) (botanika, botaniczny) drzewo owocowe z gatunku Eriobotrya japonica Lour., nieśplik japoński


lexentry: pol/lokówka__rzeczownik__1
written_rep: lokówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: saç maşası
sense_list:
(fryzyjski) (technologia, technika, techniczny) przyrząd elektryczny służący do zakręcenia loków na gorąco


lexentry: pol/lont__rzeczownik__1
written_rep: lont
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fitil
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) łatwopalna linka przy starej broni artyleryjskiej lub ładunku wybuchowym, służąca do odpalenia go lub oddania strzału z bezpiecznej odległości, poprzez zapalenie końca tej linki i stopniowe przenoszenie się płomienia do zapalnika


lexentry: pol/lornetka__rzeczownik__1
written_rep: lornetka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dürbün
sense_list:
(optyka, optyczny) przyrząd optyczny do obserwacji dwuocznej, składający się z dwóch jednakowych, połączonych zawiasowo, ułożonych równolegle lunet obserwacyjnych;


lexentry: pol/lotka__rzeczownik__1
written_rep: lotka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kanatçık
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) ruchomy element skrzydła statku powietrznego, służący do kontroli jego przechylenia, czyli obrotu wzdłuż osi podłużnej;


lexentry: pol/lotnik__rzeczownik__1
written_rep: lotnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: havacı
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) (zawód, zawodowy, zawodowo) człowiek, który lata samolotem lub należy do jego obsługi | (wojskowość, wojskowy) żołnierz służący w lotnictwie


lexentry: pol/lotniskowiec__rzeczownik__1
written_rep: lotniskowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: uçak gemisi
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) okręt stanowiący ruchomą bazę dla samolotów, poprzez odpowiednio ukształtowany pokład jako pas startowy;


lexentry: pol/lotny__przymiotnik__1
written_rep: lotny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: uçucu
sense_list:
(fizyka, fizyczny) występujący w postaci gazowej lub łatwo w nią przechodzący | łatwo unoszący się w powietrzu


lexentry: pol/lub__spójnik__1
written_rep: lub
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: veya
sense_list:
spójnik łączący dwa zdania równorzędne oraz dwie części zdania, wskazując, że przynajmniej jedna część jest prawdziwa;


lexentry: pol/lubczyk__rzeczownik__1
written_rep: lubczyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: selam otu
sense_list:
(botanika, botaniczny) roślina z rodziny selerowatych o żółtych kwiatach, używana jako przyprawa kuchenna, według wierzeń ludowych uważana za środek wywołujący miłość, afrodyzjak;


lexentry: pol/luddysta__rzeczownik__1
written_rep: luddysta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: luddist
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) zwolennik luddyzmu, czyli niszczenia maszyn postrzeganych przez robotników jako źródło zagrożenia u progu rewolucji przemysłowej


lexentry: pol/ludobójstwo__rzeczownik__1
written_rep: ludobójstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: soykırım
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zbrodnia przeciwko ludzkości polegająca na celowym wyniszczaniu całych narodów lub ich części (grup etnicznych / religijnych / rasowych) poprzez zabójstwa jak i tworzenie warunków życia obliczonych na fizyczne wyniszczenie;


lexentry: pol/ludzki__przymiotnik__1
written_rep: ludzki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: insani
sense_list:
cecha charakterystyczna dla poczynań lub dążeń człowieka | odnoszący się do wytworów rąk lub umysłu człowieka


lexentry: pol/luka_w_prawie__rzeczownik__1
written_rep: luka w prawie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kaçamak
sense_list:
brak odpowiedniego przepisu prawnego, lub istnienie przepisu, który nie jest taki, jaki być powinien;


lexentry: pol/lukier__rzeczownik__1
written_rep: lukier
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tereyağlı krema
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) polewa używana do pokrywania wyrobów cukierniczych, sporządzana z roztopionego cukru pudru;


lexentry: pol/lukrecja__rzeczownik__1
written_rep: lukrecja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: meyan
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) wysuszone korzenie lukrecji (1.1) z odłogami lub ich przetwory


lexentry: pol/lulek_czarny__rzeczownik__1
written_rep: lulek czarny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kara banotu
sense_list:
(botanika, botaniczny) Hyoscyamus niger L., gatunek rośliny z rodziny psiankowatych o własnościach leczniczych i trujących w większej ilości;


lexentry: pol/lumpenproletariat__rzeczownik__1
written_rep: lumpenproletariat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lumpenproletarya
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) (pogardliwie, pogardliwy) warstwa społeczna składająca się z miejskiej biedoty, ludzi trwale bezrobotnych żyjących na marginesie społeczeństwa;


lexentry: pol/lunatyzm__rzeczownik__1
written_rep: lunatyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: uyurgezerlik
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba powodująca nieświadome wykonywanie różnych czynności (np. chodzenie) w głębokim śnie;


lexentry: pol/luneta__rzeczownik__1
written_rep: luneta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dürbün | teleskop
sense_list:
(optyka, optyczny) przyrząd optyczny do oglądania odległych obiektów, którego elementami są okular i obiektyw;


lexentry: pol/lusterko_wsteczne__rzeczownik__1
written_rep: lusterko wsteczne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dikiz aynası
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (motoryzacja) lusterko pojazdu (samochodu, samolotu) znajdujące się w polu widzenia kierowcy, służące do obserwacji tego, co dzieje się z tyłu, bez odwracania głowy


lexentry: pol/lustro__rzeczownik__1
written_rep: lustro
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ayna
sense_list:
gładka powierzchnia odbijająca światło; tafla szkła od spodu pokrytego warstwą srebra lub aluminium;


lexentry: pol/lut__rzeczownik__1
written_rep: lut
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lehim
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) spoiwo w postaci metalu lub stopu metali używane do lutowania i lutospawania;


lexentry: pol/luteranizm__rzeczownik__1
written_rep: luteranizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Lutercilik
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) doktryna teologiczna, jeden z nurtów protestantyzmu, zapoczątkowany przez Marcina Lutra;


lexentry: pol/lutować__czasownik__1
written_rep: lutować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: lehimlemek
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) łączyć metalowe elementy przy pomocy lutu roztopionego lutownicą lub palnikiem


lexentry: pol/maca__rzeczownik__1
written_rep: maca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: matsa
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) płaski pszenny placek z przaśnego (niekwaszonego) ciasta, jadany przez Żydów podczas święta Paschy;


lexentry: pol/machikuł__rzeczownik__1
written_rep: machikuł
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tepe mazgalı
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (budownictwo) średniowieczny, wysunięty w murach ganek albo galeria z kamienia lub cegły, z przeznaczonymi dla obrony otworami w podłodze;


lexentry: pol/macierzanka__rzeczownik__1
written_rep: macierzanka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kekik
sense_list:
(botanika, botaniczny) Thymus L., liczący 35 gatunków rodzaj roślin z rodziny jasnotowatych; | (botanika, botaniczny) roślina z rodzaju macierzanka (1.1)


lexentry: pol/macka__rzeczownik__1
written_rep: macka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dokunaç
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (pejoratywnie, pejoratywny) zasięg czyichś groźnych wpływów (zwykle w liczbie mnogiej) | (zoologia, zoologiczny) wyrostek ciała niektórych wodnych bezkręgowców, służący do chwytania lub rozpoznawania dotykiem


lexentry: pol/maczeta__rzeczownik__1
written_rep: maczeta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pala
sense_list:
długi, szeroki nóż podobny do tasaka, używany przeważnie do wyrąbywania ścieżek w gęstych zaroślach;


lexentry: pol/maczuga__rzeczownik__1
written_rep: maczuga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: çomak
sense_list:
jedna z najstarszych broni obuchowych, pałka z grubym końcem nabitym ostrymi kamieniami lub kawałkami metalu;


lexentry: pol/madejowe_łoże__rzeczownik__1
written_rep: madejowe łoże
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tekerlek
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) narzędzie tortur w formie ławy z kołowrotem do rozciągania kończyn;


lexentry: pol/mafia__rzeczownik__1
written_rep: mafia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mafya
sense_list:
(kryminologia, kryminologiczny) zorganizowana grupa przestępcza wywodząca się z Włoch (obecnie działająca w wielu krajach), o hierarchicznej strukturze, działająca w wielu obszarach życia, również dążąca do uzyskania wpływów w polityce


lexentry: pol/magia__rzeczownik__1
written_rep: magia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: büyü
sense_list:
(ezoteryka) lub (fantasy) praktyki oparte na wierze w zjawiska nadprzyrodzone, wykorzystujące zaklęcia i czynności rytualne;


lexentry: pol/magistrala__rzeczownik__1
written_rep: magistrala
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bara
sense_list:
(informatyka, informatyczny) sieć wewnętrzna komputera przenosząca sygnały pomiędzy częściami urządzenia


lexentry: pol/magistrat__rzeczownik__2
written_rep: magistrat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: sulh hakimi
sense_list:
(dawniej, dawny) urzędnik miejski sprawujący najwyższą władzę wojenną i sądową lub wykonawczą w starożytnym Rzymie


lexentry: pol/magma__rzeczownik__1
written_rep: magma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: magma
sense_list:
(geologia, geologiczny) gorąca, ruchliwa materia, ciekły stop złożony głównie z krzemianów i glinokrzemianów, znajdujący się w głębi skorupy ziemskiej;


lexentry: pol/magnetofon__rzeczownik__1
written_rep: magnetofon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: teyp
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie do wielokrotnego nagrywania i odtwarzania dźwięku na specjalnej taśmie magnetycznej;


lexentry: pol/magnetowid__rzeczownik__1
written_rep: magnetowid
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: videokaset
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie do zapisywania na taśmie magnetycznej sygnałów telewizyjnych i późniejszego ich odtwarzania;


lexentry: pol/magnetyczny__przymiotnik__1
written_rep: magnetyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: magnetik
sense_list:
(fizyka, fizyczny) charakteryzujący się magnetyzmem; dotyczący magnesu, magnetyzmu; mający właściwości takie jak magnes


lexentry: pol/magnetyt__rzeczownik__1
written_rep: magnetyt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: manyetit
sense_list:
(mineralogia, mineralogiczny) minerał z gromady tlenków, o silnych właściwościach magnetycznych, najbogatsza ruda żelaza;


lexentry: pol/magnetyzm__rzeczownik__1
written_rep: magnetyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: manyetizma
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) (filozofia, filozoficzny) tajemnicza siła tkwiąca w istocie żywej, która wpływa na inne jednostki;


lexentry: pol/magnezyt__rzeczownik__1
written_rep: magnezyt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: magnezit
sense_list:
(mineralogia, mineralogiczny) pospolity minerał z gromady węglanów, składający się w głównej mierze ze związków magnezu;


lexentry: pol/magnituda__rzeczownik__1
written_rep: magnituda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: şiddet
sense_list:
(geologia, geologiczny) (fizyka, fizyczny) liczbowa miara energii trzęsienia ziemi oparta na wielkości momentu sejsmicznego;


lexentry: pol/mahometanizm__rzeczownik__1
written_rep: mahometanizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Müslümanlık
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) inne określenie islamu wywodzące się od imienia proroka Mahometa


lexentry: pol/mahoń__rzeczownik__1
written_rep: mahoń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: akaju
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) mahoniowiec | (potocznie, potoczny) mebel z mahoniu (1.1) | drewno otrzymywane z mahoniowca | kolor czerwonobrunatny


lexentry: pol/majeranek__rzeczownik__1
written_rep: majeranek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mercanköşk
sense_list:
(botanika, botaniczny) roślina uprawna stosowana w lecznictwie i gastronomii; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) przyprawa z suszonych pędów majeranku (1.1)


lexentry: pol/mak__rzeczownik__1
written_rep: mak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gelincik
sense_list:
(botanika, botaniczny) Papaver L., rodzaj roślin z rodziny makowatych; | (botanika, botaniczny) roślina z rodzaju mak (1.1)


lexentry: pol/makaron__rzeczownik__1
written_rep: makaron
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: makarna
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) półprodukt żywnościowy wytwarzany z ciasta zagniecionego z mąki, wody i soli;


lexentry: pol/makaronik__rzeczownik__1
written_rep: makaronik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: makaron
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) rodzaj ciastka przyrządzanego z białek jaj, cukru pudru i mielonych migdałów;


lexentry: pol/makiawelizm__rzeczownik__1
written_rep: makiawelizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: makyavelizm
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) doktryna polityczna i strategia postępowania opisana przez Niccolò Machiavellego;


lexentry: pol/makijaż__rzeczownik__1
written_rep: makijaż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: makyaj
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) kosmetyki (szminka, tusz, cień do powiek itp.) nałożone na twarz


lexentry: pol/makowiec__rzeczownik__1
written_rep: makowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: haşhaşlı kek
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) ciasto przekładane masą ze zmielonego maku przyprawionego cukrem i bakaliami;


lexentry: pol/makrela__rzeczownik__1
written_rep: makrela
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: uskumru
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) ryba morska z rodziny makrelowatych z rodzaju Scomber lub Scomberomorus;


lexentry: pol/makro-__temat_słowotwórczy__1
written_rep: makro-
min_sense_num: 01
trans_list: makro-
sense_list:
pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na duże rozmiary lub dużą skalę tego, co jest nazwane drugim członem


lexentry: pol/malachit__rzeczownik__1
written_rep: malachit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: malahit | bakır taşı
sense_list:
(mineralogia, mineralogiczny) (jubilerstwo, jubilerski) minerał o zielonej barwie, wykorzystywany w jubilerstwie, architekturze, sztuce zdobniczej oraz jako pigment;


lexentry: pol/malakser__rzeczownik__1
written_rep: malakser
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mutfak robotu
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) robot kuchenny do rozdrabniania, mieszania, wyrabiania ciasta i ubijania


lexentry: pol/malarski__przymiotnik__1
written_rep: malarski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: boya
sense_list:
związany z malarstwem (dziedziną sztuki) lub malarzem, dotyczący tego malarstwa lub malarza | związany z malarstwem (rodzajem rzemiosła) lub malarzem, dotyczący tego malarstwa lub malarza


lexentry: pol/malarski__przymiotnik__2
written_rep: malarski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 02
trans_list: pitoresk
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) nadający się na temat obrazu, dzieła sztuki ze względu na walory estetyczne


lexentry: pol/malarstwo__rzeczownik__1
written_rep: malarstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: resim
sense_list:
(sztuka) sztuka plastyczna posługująca się m.in. plamą barwną, linią nakładaną na określoną powierzchnię (np. płótno, tektura, deska, ściana);


lexentry: pol/malaryczny__przymiotnik__1
written_rep: malaryczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: malarya
sense_list:
o obszarze, terenie: taki, na którym często występują zachorowania na malarię | odnoszący się do malarii, związany z malarią | sprzyjający powstawaniu i rozwojowi ognisk malarii


lexentry: pol/malarz__rzeczownik__1
written_rep: malarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ressam
sense_list:
(sztuka) artysta, który maluje obrazy | (budownictwo) (rzemiosło, rzemieślniczy) rzemieślnik lub robotnik, który maluje ściany i inne części budynku


lexentry: pol/malina__rzeczownik__1
written_rep: malina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ahududu | frambuaz
sense_list:
(potocznie, potoczny) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) owoc maliny właściwej (1.2) | (botanika, botaniczny) Rubus L., rodzaj krzewów z rodziny różowatych; | (botanika, botaniczny) Rubus idaeus L., krzew maliny właściwej


lexentry: pol/malinica__rzeczownik__1
written_rep: malinica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: frambezi
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba zakaźna wywoływana przez krętka bladego, powodująca zmiany skórne oraz kostne;


lexentry: pol/malinowy__przymiotnik__1
written_rep: malinowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ahududu
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) przyrządzony z malin, z dodatkiem owoców malin | dotyczący malin (krzewów i owoców) | mający kolor dojrzałego owocu maliny, różowoczerwony


lexentry: pol/malowanie__rzeczownik__1
written_rep: malowanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: boya
sense_list:
nakładanie farby na jakąś powierzchnię (płótno, papier, tekturę, ścianę), wypełnianie czegoś kolorem


lexentry: pol/maltoza__rzeczownik__1
written_rep: maltoza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: maltoz
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) disacharyd składający się z dwóch cząsteczek glukozy połączonych wiązaniem glikozydowym; C12H22O11;


lexentry: pol/mameluk__rzeczownik__1
written_rep: mameluk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: memlûk
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) niewolnik państwowy będący żołnierzem straży przybocznej władców egipskich; później członek warstwy panującej w Egipcie, Syrii i Delhi;


lexentry: pol/mandat__rzeczownik__1
written_rep: mandat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: manda
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) administrowanie na niesamodzielnym terytorium z polecenia organizacji międzynarodowej; | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) uzyskane w wyborach upoważnienie do pełnienia urzędu;


lexentry: pol/mandolina__rzeczownik__1
written_rep: mandolina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mandolin
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) szarpany strunowy instrument muzyczny; | (potocznie, potoczny) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) ręczna szatkownica do warzyw


lexentry: pol/mandragora__rzeczownik__1
written_rep: mandragora
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: adamotu
sense_list:
(botanika, botaniczny) Mandragora L., rodzaj roślin z rodziny psiankowatych, którym ze względu na kształt korzeni przypominający postać ludzką przypisywano dawniej lecznicze i magiczne własności;


lexentry: pol/manewr__rzeczownik__1
written_rep: manewr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: manevra
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) zręczne posunięcie | zwrot pojazdu, przedmiotu lub ciała w celu uzyskania zamierzonej pozycji, wymagający zręcznego kierowania


lexentry: pol/mango__rzeczownik__1
written_rep: mango
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mango
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) owoc drzewa z rodzaju mango (1.1) | (botanika, botaniczny) Mangifera L., mangowiec, rodzaj drzew owocowych z rodzaju nanerczowatych;


lexentry: pol/mangostan__rzeczownik__1
written_rep: mangostan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kuyruksüren
sense_list:
(spożywczy) ciemnofioletowy owoc mangostanu (1.2) o soczystym, słodkim i cierpkim miąższu przypominającym w smaku ananas i brzoskwinię


lexentry: pol/maniak__rzeczownik__1
written_rep: maniak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: manyak
sense_list:
(medycyna, medyczny) człowiek znajdujący się w fazie maniakalnej choroby afektywnej dwubiegunowej | (potocznie, potoczny) człowiek ogarnięty jakąś obsesją, nadmiernie zaangażowany


lexentry: pol/manipulacja__rzeczownik__1
written_rep: manipulacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: manipülasyon
sense_list:
celowe naginanie lub przeinaczanie faktów dla udowodnienia swoich racji lub w celu wywarcia wpływu na czyjeś poglądy, nastroje, reakcje


lexentry: pol/manipulant__rzeczownik__1
written_rep: manipulant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: manipülatör
sense_list:
(potocznie, potoczny) ten, kto manipuluje ludźmi, faktami, steruje działaniami innych; człowiek podstępny, przebiegły


lexentry: pol/manić__czasownik__1
written_rep: manić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: aklını çelmek
sense_list:
(dawniej, dawny) przedstawiać coś w nieprawdziwym, złudnym świetle, by kogoś zmylić, skusić lub oszukać


lexentry: pol/manko__rzeczownik__1
written_rep: manko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: noksan para tutarı
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (handel, handlowy) niedobór towarów lub pieniędzy w sklepie, kasie, magazynie itp. w stosunku do stanu wynikającego z ewidencji;


lexentry: pol/manosfera__rzeczownik__1
written_rep: manosfera
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: manosphere
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) nieformalna sieć blogów, forów internetowych i stron WWW, skupiających się na kwestiach związanych z mężczyznami i męskością, często toksyczna i interpretowana jako przejaw maskulinizmu;


lexentry: pol/manufaktura__rzeczownik__1
written_rep: manufaktura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: manifatura
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) przedsiębiorstwo, w którym produkcja oparta jest na pracy ręcznej, charakterystyczne dla wczesnego kapitalizmu;


lexentry: pol/manul_stepowy__rzeczownik__1
written_rep: manul stepowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: manul
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Otocolobus manul Pallas, gatunek niewielkiego drapieżnego ssaka z rodziny kotowatych, występujący w Azji; | (zoologia, zoologiczny) drapieżnik z gatunku manul stepowy (1.1)


lexentry: pol/manuskrypt__rzeczownik__1
written_rep: manuskrypt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yazma
sense_list:
(bibliotekoznawstwo, bibliotekoznawczy) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) dzieło napisane odręcznie;


lexentry: pol/maoizm__rzeczownik__1
written_rep: maoizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: maoculuk | maoizm
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) sformułowana przez Mao Tse-tunga doktryna Komunistycznej Partii Chin;


lexentry: pol/mapować__czasownik__1
written_rep: mapować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: harita
sense_list:
(geodezja, geodezyjny) rejestrować cechy terenu w celu uzyskania danych potrzebnych do sporządzenia mapy; oznaczać coś na mapie


lexentry: pol/marcepan__rzeczownik__1
written_rep: marcepan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: marzipan
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) masa ze zmielonych migdałów utartych z cukrem i białkiem, używana do wyrobów cukierniczych;


lexentry: pol/marchia__rzeczownik__1
written_rep: marchia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yürümek
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (administracja) w państwie karolińskim oraz w Świętym Cesarstwie Rzymskim okręg przygraniczny zarządzany przez margrabię;


lexentry: pol/margaryna__rzeczownik__1
written_rep: margaryna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: margarin
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) produkt spożywczy, tłuszcz jadalny podobny do masła, wytwarzany z olejów roślinnych;


lexentry: pol/marka__rzeczownik__1
written_rep: marka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: belirti
sense_list:
(dawniej, dawny) stemplowy znaczek pocztowy | (handel, handlowy) wartościowa jakość produktów danej firmy


lexentry: pol/marketing__rzeczownik__1
written_rep: marketing
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pazarlama
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) działania zorientowane wokół potrzeb konsumentów, polegające na ustaleniu wielkości produkcji oraz metod dystrybucji, sprzedaży i reklamy towarów;


lexentry: pol/markiza__rzeczownik__1
written_rep: markiza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tente
sense_list:
(architektura, architektoniczny) daszek, najczęściej z płótna, umieszczany nad oknami domów, wystawami sklepów itp.


lexentry: pol/markizat__rzeczownik__1
written_rep: markizat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: markilik
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) godność, pozycja, tytuł markiza lub markizy | (historia, historyczny, historycznie) lenno lub obszar pod jurysdykcją markiza lub markizy, przysługujący mu/jej z tytułu markizatu (1.1)


lexentry: pol/marksizm__rzeczownik__1
written_rep: marksizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Marksizm
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) koncepcja filozoficzna, ekonomiczna i społeczno-polityczna stworzona przez Karola Marksa i Fryderyka Engelsa, zakładająca, że motorem zmian historycznych jest walka klas, prowadząca do utworzenia społeczeństwa komunistycznego;


lexentry: pol/marmolada__rzeczownik__1
written_rep: marmolada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: marmelat
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) gęsty, stężony przetwór owocowy sporządzany z przetartych owoców gotowanych z cukrem;


lexentry: pol/marmur__rzeczownik__1
written_rep: marmur
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mermer
sense_list:
(geologia, geologiczny) skała metamorficzna powstała z przeobrażenia wapieni, stosowana jako dekoracyjny materiał budowlany i artystyczny;


lexentry: pol/marnotrawca__rzeczownik__1
written_rep: marnotrawca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: müsrif
sense_list:
osoba, która wykorzystuje rzeczy (częściowo lub wcale), nieoszczędnie nimi gospodaruje, jest rozrzutna


lexentry: pol/maron__rzeczownik__1
written_rep: maron
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bordo
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) potomek zbiegłych czarnoskórych niewolników z czasów kolonialnych, którzy osiedlili się pierwotnie na terenie Ameryki Łacińskiej i jako pierwsi uzyskali wolność;


lexentry: pol/maronita__rzeczownik__1
written_rep: maronita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Maruni
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) członek chrześcijańskiej wspólnoty powstałej w VII wieku na terenach Libanu i Syrii i tam pierwotnie działającej


lexentry: pol/mars__rzeczownik__1
written_rep: mars
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Mars
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) miejsce na maszcie, umożliwiające obserwację morza, osłonięte płótnem tworzy bocianie gniazdo;


lexentry: pol/marsz__rzeczownik__1
written_rep: marsz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: marş
sense_list:
przemieszczanie się, pochód wojsk; | rodzaj aktywności fizycznej, równomierny chód, również szybki rytmiczny chód wojskowy


lexentry: pol/martwy_ciąg__rzeczownik__1
written_rep: martwy ciąg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: deadlift
sense_list:
(sport, sportowy) ćwiczenie i dyscyplina sportowa, w której osoba wykonująca musi podnieść z ziemi jakiś ciężar aż do momentu całkowitego wyprostowania nóg oraz pleców;


lexentry: pol/maruder__rzeczownik__1
written_rep: maruder
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: geride kalan
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) dezerter dopuszczający się w czasie wojny rabunków, kradzieży i innych przestępstw


lexentry: pol/marynarka_wojenna__rzeczownik__1
written_rep: marynarka wojenna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bahriye
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) ogół morskich sił zbrojnych jakiegoś państwa;


lexentry: pol/marynata__rzeczownik__1
written_rep: marynata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sos
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) mieszanina przypraw suchych lub płynnych przygotowana do nadania produktom spożywczym pewnych walorów smakowych;


lexentry: pol/marzanna__rzeczownik__1
written_rep: marzanna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kızılkök
sense_list:
(botanika, botaniczny) Rubia tinctorum, roślina z rodziny marzanowatych uprawiana dla czerwonego barwnika zawartego w jej kłączu;


lexentry: pol/marzenie__rzeczownik__1
written_rep: marzenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hayal
sense_list:
ciąg nieuporządkowanych myśli pojawiający się podczas snu | (przenośnie, przenośnia) coś niewiarygodnego, nierzeczywistego | fantazjowanie, pragnienie czegoś, chęć uzyskania lub osiągnięcia czegoś


lexentry: pol/marża__rzeczownik__1
written_rep: marża
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: marjin
sense_list:
(handel, handlowy) różnica między ceną sprzedaży a ceną produkcji lub zakupu towaru, umożliwiająca zysk;


lexentry: pol/masa_atomowa__rzeczownik__1
written_rep: masa atomowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: atom kütlesi
sense_list:
(fizyka, fizyczny) liczba określająca ile razy masa pierwiastka jest większa od 1/12 masy atomu węgla 12C;


lexentry: pol/masaż__rzeczownik__1
written_rep: masaż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: masaj
sense_list:
(medycyna, medyczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) zabieg fizjoterapeutyczny lub kosmetyczny wykonywany ręcznie lub przy pomocy aparatury, polegający na ugniataniu, głaskaniu, rozcieraniu, oklepywaniu ciała;


lexentry: pol/maseczka__rzeczownik__1
written_rep: maseczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: maske
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) krem, nierzadko z dodatkami, nakładany na twarz w celu poprawienia kondycji cery; | (zdrobniale) od: maska


lexentry: pol/maska__rzeczownik__1
written_rep: maska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: maske
sense_list:
przykrycie twarzy lub jej części z otworami na oczy, używana w różnych celach, np. ochronnych lub obrzędowych;


lexentry: pol/maskonur__rzeczownik__1
written_rep: maskonur
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: deniz papağanı
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Fratercula arctica Linnaeus, wodny ptak o krótkim, silnym i kolorowym dziobie występujący na północnych wybrzeżach Atlantyku;


lexentry: pol/maskować__czasownik__1
written_rep: maskować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: kamuflaj
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) czynić niedostrzegalnym, niewidocznym, używając jakiejś techniki zasłaniania


lexentry: pol/masochista__rzeczownik__1
written_rep: masochista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mazoşist
sense_list:
(książkowy) (psychologia, psychologiczny) człowiek znajdujący satysfakcję w odczuwaniu cierpienia | (seksuologia, seksuologiczny) człowiek odczuwający satysfakcję seksualną, gdy partnerką lub partnerem znęcają się nad nim


lexentry: pol/masochizm__rzeczownik__1
written_rep: masochizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mazoşizm
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) (seksuologia, seksuologiczny) zboczenie seksualne, które polega na odczuwaniu satysfakcji seksualnej pod wpływem bólu lub upokorzenia | przyjemność w zadawaniu sobie bólu lub w poddawaniu się bolesnym praktykom;


lexentry: pol/master__rzeczownik__2
written_rep: master
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: ağa
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) całościowe ujęcie sceny w szerokim planie


lexentry: pol/mastif__rzeczownik__1
written_rep: mastif
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mastif
sense_list:
(kynologia, kynologiczny) rasa psa charakteryzującego się masywną budową ciała, o pomarszczonym czole i obwisłych uszach;


lexentry: pol/mastka__rzeczownik__1
written_rep: mastka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: smegma
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) mazista, serowata wydzielina gruczołów apokrynowych gromadząca się na zewnętrznych narządach płciowych


lexentry: pol/masturbować__czasownik__1
written_rep: masturbować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mastürbasyon yapmak
sense_list:
pobudzać narządy płciowe w celu wywołania rozkoszy seksualnej – bez udziału partnera lub z jego wyłącznie biernym udziałem


lexentry: pol/maszt__rzeczownik__1
written_rep: maszt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: direk
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) pionowe drzewce ustawione przeważnie w osi jednostki pływającej o napędzie żaglowym, którego podstawowym zadaniem jest stawianie na nim żagli i przenoszenie działania siły aerodynamicznej na kadłub jednostki; | (architektura, architektoniczny) wysoki słup lub pionowa konstrukcja opierająca się na fundamencie;


lexentry: pol/maszyna__rzeczownik__1
written_rep: maszyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: makine
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie zawierające mechanizm lub zespół współdziałających mechanizmów, służące do przetwarzania energii albo do wykonywania określonej pracy


lexentry: pol/maszyna_wirtualna__rzeczownik__1
written_rep: maszyna wirtualna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sanal makine
sense_list:
(informatyka, informatyczny) program komputerowy symulujący działanie komputera korzystając z wydzielonych zasobów fizycznego urządzenia;


lexentry: pol/maszynka_do_mięsa__rzeczownik__1
written_rep: maszynka do mięsa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kıyma makinesi
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) szczególnie krwawe działania wojenne | mechaniczne narzędzie kuchenne, służące do rozdrabniania mięsa;


lexentry: pol/masło__rzeczownik__1
written_rep: masło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tereyağı
sense_list:
(spożywczy) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) spożywczy lub kosmetyczny zamiennik masła (1.1) produkowany z tłuszczy roślinnych


lexentry: pol/masło_orzechowe__rzeczownik__1
written_rep: masło orzechowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fıstık ezmesi
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) pasta produkowana z orzeszków ziemnych, wywodząca się z kuchni amerykańskiej;


lexentry: pol/mat__rzeczownik__2
written_rep: mat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: mat
sense_list:
(szachy, pojęcie szachowe) stan gry, w którym król jednej ze stron jest zaszachowany i nie ma żadnego pola, na które mógłby odejść;


lexentry: pol/mata__rzeczownik__1
written_rep: mata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: paspas
sense_list:
(sport, sportowy) miękkie pokrycie podłogi używane podczas ćwiczeń i zawodów sportowych | plecionka z trzciny, słomy, trawy morskiej lub innych tworzyw, służący wieszania na ścianie, przykrywania podłóg, blatów, ładunków itp.


lexentry: pol/matematyka__rzeczownik__1
written_rep: matematyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: matematik
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) nauka dedukcyjna zajmująca się analizą zbiorów, liczb i innych elementów abstrakcyjnych;


lexentry: pol/matematyka_stosowana__rzeczownik__1
written_rep: matematyka stosowana
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: uygulamalı matematik
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (matematyka, matematyczny) dział matematyki zajmujący się opracowywaniem i wykorzystywaniem metod matematycznych do rozwiązywania problemów praktycznych w nauce, technice, ekonomii i innych dziedzinach działalności człowieka


lexentry: pol/materac__rzeczownik__1
written_rep: materac
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: döşek | şilte
sense_list:
duży płaski przedmiot, wypełniony elastycznym materiałem dla uniknięcia kontaktu z twardą powierzchnią np. podczas snu lub ćwiczeń gimnastycznych;


lexentry: pol/materia__rzeczownik__1
written_rep: materia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: madde
sense_list:
(fizyka, fizyczny) ogół obiektywnie istniejących przedmiotów, poznawalnych za pomocą zmysłów lub przyrządów pomiarowych;


