# translation

lexentry: pol/pomocnictwo__rzeczownik__1
written_rep: pomocnictwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: соуча́ствующий
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) umyślne przestępstwo lub wykroczenie polegające na ułatwieniu innej osobie popełnienia czynu zabronionego;


lexentry: pol/pomologia__rzeczownik__1
written_rep: pomologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: помология
sense_list:
(botanika, botaniczny) (ogrodnictwo, ogrodniczy) dział sadownictwa, nauka o właściwościach drzew i krzewów owocowych;


lexentry: pol/pomorski__przymiotnik__1
written_rep: pomorski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: помера́нский
sense_list:
(geografia, geograficzny) (historia, historyczny, historycznie) dotyczący Pomorza; pochodzący z Pomorza;


lexentry: pol/pompa_ciepła__rzeczownik__1
written_rep: pompa ciepła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: тепловой насос
sense_list:
(fizyka, fizyczny) teoretyczna maszyna cieplna, która wymusza przepływ ciepła z obszaru o niższej temperaturze do obszaru o temperaturze wyższej;


lexentry: pol/pompka__rzeczownik__1
written_rep: pompka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: отжимание
sense_list:
(sport, sportowy) ćwiczenie gimnastyczne polegające na uginaniu i prostowaniu ramion, wykonywane z dłońmi i palcami stóp opartymi o podłogę;


lexentry: pol/pomyje__rzeczownik__1
written_rep: pomyje
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: помои
sense_list:
(potocznie, potoczny) mało intensywny w smaku napój lub posiłek płynny | (potocznie, potoczny) niesmaczne jedzenie | brudna woda pozostająca po umyciu naczyń


lexentry: pol/pomysłowość__rzeczownik__1
written_rep: pomysłowość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: изобретательность
sense_list:
dodatnia cecha intelektu charakteryzująca się zdolnością do tworzenia nowych pomysłów, projektów i koncepcji, byciu pomysłowym i pełnym inwencji twórczej


lexentry: pol/poncyria_trójlistkowa__rzeczownik__1
written_rep: poncyria trójlistkowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: понцирус
sense_list:
(botanika, botaniczny) Poncirus trifoliata, roślina cytrusowa z rodziny rutowatych, występująca w Chinach;


lexentry: pol/poncz__rzeczownik__1
written_rep: poncz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пунш | жжёнка
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) napój z wymieszanych różnych rodzajów alkoholi, herbaty,cukru, soku owocowego i przypraw;


lexentry: pol/ponczo__rzeczownik__1
written_rep: ponczo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: по́нчо
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) wierzchnie okrycie z czworobocznego kawałka tkaniny z wyciętym pośrodku otworem na głowę, pierwotnie noszone przez Indian w Ameryce Łacińskiej;


lexentry: pol/pond__rzeczownik__1
written_rep: pond
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: водоём
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) (fizyka, fizyczny) (metrologia, metrologiczny) jednostka siły odpowiadająca jednemu gramowi


lexentry: pol/pontyfik__rzeczownik__1
written_rep: pontyfik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: понти́фик
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) papież lub inny wyższy duchowny | (starożytność) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) kapłan w starożytnym Rzymie, który należał do kolegium czuwającego nad formalną stroną kultu religijnego;


lexentry: pol/pontyfikat__rzeczownik__1
written_rep: pontyfikat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: понтификат
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) okres sprawowania władzy przez papieża lub biskupa;


lexentry: pol/pop__rzeczownik__1
written_rep: pop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: поп
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) kapłan Cerkwi prawosławnej lub greckokatolickiej;


lexentry: pol/pop__rzeczownik__2
written_rep: pop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: поп | попса
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) odmiana muzyki rozrywkowej, rytmiczna i melodyjna, wykorzystująca zwykle instrumenty elektroniczne


lexentry: pol/poporodowy__przymiotnik__1
written_rep: poporodowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: послеродово́й
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) (medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) następujący po porodzie, związany z okresem po porodzie


lexentry: pol/poprawka__rzeczownik__1
written_rep: poprawka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: измене́ние
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) formalna propozycja zmiany procedowanego w parlamencie aktu prawnego


lexentry: pol/poprawność_polityczna__rzeczownik__1
written_rep: poprawność polityczna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: политическая корректность | политкорректность
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) norma językowa zalecająca w tzw. dyskursie publicznym unikanie określeń i zwrotów, które mogą urazić, obrazić, naruszyć godność osób, o których się wypowiadamy czy z którymi polemizujemy;


lexentry: pol/poprawny__przymiotnik__1
written_rep: poprawny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: правильный
sense_list:
zgodny z poprawnością, z normą lub zasadami, nie mający błędów, nie wykraczający poza określoną normę


lexentry: pol/poprawny_politycznie__przymiotnik__1
written_rep: poprawny politycznie
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: полити́чески корре́ктный
sense_list:
unikający wyrażeń oraz postępowania mogących być postrzeżonymi jako godzące w jakąś grupę ludzi, zwłaszcza marginalizowaną społecznie


lexentry: pol/poprzez__przyimek__1
written_rep: poprzez
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: через
sense_list:
…dołączający osobę, instytucję lub rzecz, z której ktoś/coś korzysta; której ktoś używa; za pomocą czegoś, za pośrednictwem czegoś | …dołączający obszar, przez który z trudem ktoś/coś przemieszcza się


lexentry: pol/poprzysiąc__czasownik__1
written_rep: poprzysiąc
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: [[дава́ть]] [[обе́т]]
sense_list:
(książkowy) (przenośnie, przenośnia) solennie postanowić lub obiecać | (książkowy) postanowić pod przysięgą


lexentry: pol/populacja__rzeczownik__1
written_rep: populacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: популяция
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) ogół ludzi żyjących w tym samym czasie na danym terenie | (biologia, biologiczny) podstawowa jednostka ekologiczna oznaczająca wszystkie osobniki danego gatunku żyjące na danym terenie w tym samym czasie


lexentry: pol/popularny__przymiotnik__1
written_rep: popularny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: популярный
sense_list:
taki, który jest powszechnie używany; znany ogółowi społeczeństwa, cieszący się uznaniem; ceniony | taki, który jest stworzony, przedstawiony w sposób przystępny i zrozumiały dla ogółu


lexentry: pol/populista__rzeczownik__1
written_rep: populista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: популист
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) osoba wyznająca populizm, głosząca poglądy i tezy populistyczne


lexentry: pol/populistyczny__przymiotnik__1
written_rep: populistyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: популистский
sense_list:
(pejoratywnie, pejoratywny) związany ze spełnianiem oczekiwań większości społeczeństwa w celu uzyskania jego poparcia, zdobycia lub utrzymania władzy, bez względu na koszty i realność składanych obietnic


lexentry: pol/populizm__rzeczownik__1
written_rep: populizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: популизм
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) popieranie idei politycznych i ekonomicznych, które są w danym momencie najbardziej popularne w celu łatwego zdobycia poparcia bez zwracania uwagi na rzeczywistą możliwość zrealizowania obietnic, zwłaszcza pod kątem finansowym;


lexentry: pol/poputczyk__rzeczownik__1
written_rep: poputczyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: попутчик
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) jeden z rosyjskich pisarzy inteligenckich z lat 20., którzy poparli rewolucję październikową i późniejszą politykę bolszewików;


lexentry: pol/popychacz__rzeczownik__1
written_rep: popychacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: толкатель
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) element mechanizmu (np. silnika, obrabiarki) przenoszący ruch i obciążenia wzdłużne poprzez pchanie innego elementu; (zobacz) popychacz w Wikipedii]]


lexentry: pol/popychadło__rzeczownik__1
written_rep: popychadło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: слаба́к
sense_list:
(potocznie, potoczny) (lekceważąco, lekceważący) osoba wykorzystywana w społeczności lub miejscu pracy


lexentry: pol/popyt__rzeczownik__1
written_rep: popyt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: спрос
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) ilość dóbr i usług, którą konsumenci są w stanie nabyć po określonej cenie i w określonym czasie


lexentry: pol/popęd__rzeczownik__1
written_rep: popęd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: везти́
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) wewnętrzny mechanizm motywacyjny, uwarunkowany biologicznie, służący zaspokajaniu podstawowych potrzeb i przetrwaniu organizmu


lexentry: pol/por__rzeczownik__1
written_rep: por
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лук-порей | порей
sense_list:
(botanika, botaniczny) Allium porrum L., roślina dwuletnia z rodziny amarylkowatych, uprawiana w celach konsumpcyjnych;


lexentry: pol/pora_deszczowa__rzeczownik__1
written_rep: pora deszczowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: [[дождли́вый]] [[сезо́н]]
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) jedna z dwóch pór roku w klimacie podzwrotnikowym charakteryzująca się bardzo dużymi opadami atmosferycznymi;


lexentry: pol/pora_roku__rzeczownik__1
written_rep: pora roku
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: время года | сезон
sense_list:
okres, w którym na skutek ruchu Ziemi i zmian jej oświetlenia występują zbliżone warunki klimatyczne, wpływające na wegetację roślin i zwierząt;


lexentry: pol/pora_sucha__rzeczownik__1
written_rep: pora sucha
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сухой сезон
sense_list:
(geografia, geograficzny) (hydrologia, hydrologiczny) jedna z dwóch pór roku w klimacie podzwrotnikowym charakteryzująca się bardzo niskimi opadami atmosferycznymi;


lexentry: pol/porażenie_mózgowe__rzeczownik__1
written_rep: porażenie mózgowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: де́тский церебра́льный парали́ч
sense_list:
(medycyna, medyczny) zaburzenie ruchu spowodowane uszkodzeniem lub niedorozwojem obszarów mózgu odpowiedzialnych za ruch


lexentry: pol/porażenie_prądem_elektrycznym__rzeczownik__1
written_rep: porażenie prądem elektrycznym
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: [[сме́рть]] от [[электрический|электри́ческого]] [[ток|то́ка]]
sense_list:
(medycyna, medyczny) (elektryczność) nagły przepływ prądu elektrycznego przez ciało żywego organizmu;


lexentry: pol/pornokracja__rzeczownik__1
written_rep: pornokracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: порнократия
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) określenie czasów, w których kobiety rozpustne, kurtyzany wywierały znaczny wpływ na sprawy publiczne;


lexentry: pol/pornozemsta__rzeczownik__1
written_rep: pornozemsta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: порноме́сть
sense_list:
rozpowszechniane intymnych zdjęć lub filmów bez zgody osoby, którą przedstawiają, zwykle, aby ukarać ją za nieudany związek


lexentry: pol/poronienie__rzeczownik__1
written_rep: poronienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: выкидыш | аборт
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) przedwczesne zakończenie ciąży wskutek wydalenia obumarłego zarodka lub płodu;


lexentry: pol/porost__rzeczownik__1
written_rep: porost
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лишайник
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) (biologia, biologiczny) symbiotyczny organizm składający się z grzyba i zielenicy lub cyjanobakterii;


lexentry: pol/port__rzeczownik__1
written_rep: port
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: порт
sense_list:
(potocznie, potoczny) miasto z portem (1.1) | (informatyka, informatyczny) miejsce w urządzeniu do podłączenia innych urządzeń;


lexentry: pol/port__rzeczownik__1
written_rep: port
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: порт | гавань
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) wyznaczone miejsce, wyposażone w odpowiednią infrastrukturę, umożliwiające załadunek i wyładunek statków wodnych;


lexentry: pol/portable__przymiotnik__1
written_rep: portable
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: переносно́й
sense_list:
(informatyka, informatyczny) o programie: przeznaczony dla przenośnych pamięci masowych, nie wymagający instalowania


lexentry: pol/portal__rzeczownik__1
written_rep: portal
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: порта́л
sense_list:
(architektura, architektoniczny) ozdobne obramowanie otworu drzwiowego; | (informatyka, informatyczny) rozbudowany internetowy serwis informacyjny – ogólny lub poświęcony wąskiej tematyce;


lexentry: pol/portal__rzeczownik__1
written_rep: portal
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: портал
sense_list:
(fantastyka naukowa, ang. „science fiction”) (fantasy) (ezoteryka) bezpośrednie przejście do innego świata, rzeczywistości, wymiaru lub miejsca


lexentry: pol/porter__rzeczownik__1
written_rep: porter
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: по́ртер
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) styl piwa charakteryzujący się ciemną barwą i wysoką zawartością ekstraktu oraz alkoholu;


lexentry: pol/portfel__rzeczownik__1
written_rep: portfel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бумажник | кошелёк
sense_list:
najczęściej skórzany przedmiot o spłaszczonym kształcie służący do przechowywania pieniędzy, kart płatniczych, biletów i innych dokumentów (jak np. dowód osobisty, legitymacja)


lexentry: pol/portfel__rzeczownik__1
written_rep: portfel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: портфель
sense_list:
(finanse, finansowy) ogół papierów wartościowych i innych aktywów posiadanych przez daną osobę fizyczną lub prawną


lexentry: pol/portret_pamięciowy__rzeczownik__1
written_rep: portret pamięciowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: фоторобот
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) portret osoby wykonany według wskazówek świadka, który tę osobę widział; używany zwłaszcza do odtwarzania wyglądu nieznanych sprawców przestępstw;


lexentry: pol/portugalski__przymiotnik__1
written_rep: portugalski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: португальский
sense_list:
odnoszący się do państwa Portugalia lub Portugalczyków, wywodzący się z Portugalii, związany z Portugalią lub Portugalczykami


lexentry: pol/portugalskojęzyczny__przymiotnik__1
written_rep: portugalskojęzyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: португалоговорящий | португалоязычный
sense_list:
posługujący się językiem portugalskim | taki, którego mieszkańcy posługują się językiem portugalskim


lexentry: pol/portulaka_pospolita__rzeczownik__1
written_rep: portulaka pospolita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: портула́к
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) Portulaca oleracea L. rozprzestrzeniony na całej kuli ziemskiej gatunek rośliny jednorocznej z rodziny portulakowatych;


lexentry: pol/poruszać_się_jak_słoń_w_składzie_porcelany__czasownik__1
written_rep: poruszać się jak słoń w składzie porcelany
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: передвигаться как слон в посудной лавке
sense_list:
zachowywać się w sposób niedelikatny, poruszać się niezgrabnie, niezręcznie, niszcząc delikatne rzeczy


lexentry: pol/porwanie__rzeczownik__1
written_rep: porwanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кидне́ппинг
sense_list:
działanie podjęte w celu uprowadzenia kogoś lub czegoś; wywiezienie kogoś lub czegoś, a następnie przetrzymywanie (często w ukryciu)


lexentry: pol/porzeczka__rzeczownik__1
written_rep: porzeczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: смородина
sense_list:
(botanika, botaniczny) Ribes, rodzaj roślin z rodziny agrestowatych; | (spożywczy) owoc porzeczki (1.1)


lexentry: pol/porządek_dziobania__rzeczownik__1
written_rep: porządek dziobania
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: неофициа́льная иера́рхия
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (socjologia, socjologiczny) hierarchia społeczna w określonej grupie, która określa prawdopodobieństwo doświadczenia agresji ze strony członków grupy;


lexentry: pol/poród__rzeczownik__1
written_rep: poród
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: роды
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) (ginekologia, ginekologiczny) zakończenie ciąży, wydanie dojrzałego płodu z organizmu matki;


lexentry: pol/porównanie__rzeczownik__1
written_rep: porównanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сравне́ние
sense_list:
konstrukcja semantyczna i figura retoryczna, w której cechy jednego przedmiotu zestawione są z cechami innego;


lexentry: pol/posiadanie__rzeczownik__1
written_rep: posiadanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: владение | обладание
sense_list:
(rzeczownik odczasownikowy) od posiadać | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) faktyczne władztwo nad rzeczą;


lexentry: pol/possa__rzeczownik__1
written_rep: possa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: (злая) шутка
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) (dawniej, dawny) lekki utwór sceniczny o błahej treści


lexentry: pol/post-__przedrostek__1
written_rep: post-
part_of_speech: prefix
min_sense_num: 01
trans_list: за-
sense_list:
pierwszy człon wyrazów złożonych oznaczający występowanie po czymś lub bycie późniejszą formą czegoś


lexentry: pol/post__rzeczownik__1
written_rep: post
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пост
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) dobrowolna rezygnacja ze spożywania niektórych lub wszystkich pokarmów i z rozrywek; | czas obowiązywania postu (1.1)


lexentry: pol/post_scriptum__rzeczownik__1
written_rep: post scriptum
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: постскри́птум
sense_list:
zakończenie listu z uwagami na inny temat lub luźno związanymi z samą treścią listu, oddzielone wyraźnie od głównej części;


lexentry: pol/postanowienie__rzeczownik__1
written_rep: postanowienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: автомащина
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) orzeczenie proceduralne wydawane przez sądy lub organy administracji, które nie rozstrzyga sprawy co do istoty;


lexentry: pol/postawić__czasownik__1
written_rep: postawić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: поставить
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) o żaglach: sprawić aby zaczęły pracować | mianować kogoś na jakieś stanowisko | o stopniach szkolnych: dopisać nowy stopień do ocen danego ucznia | podnieść do góry, przywrócić lub nadać komuś lub czemuś postawę stojącą | sprawić, że ktoś znajdzie się w jakiejś sytuacji | stawiając, umieścić coś lub kogoś na czymś | umieścić naczynie na kuchni celem podgrzania, zagotowania jego zawartości | wyłożyć pieniądze jako stawkę w grze, loterii, zakładach itp.


lexentry: pol/postkomunistyczny__przymiotnik__1
written_rep: postkomunistyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: послекоммунистический | посткоммунистический
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) dotyczący postkomunizmu, okresu po upadku komunizmu w danym państwie


lexentry: pol/postkomunizm__rzeczownik__1
written_rep: postkomunizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: посткоммуни́зм
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) okres po upadku komunizmu w państwach bloku komunistycznego;


lexentry: pol/postmodernizm__rzeczownik__1
written_rep: postmodernizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: постмодерни́зм
sense_list:
(sztuka) (filozofia, filozoficzny) (historia, historyczny, historycznie) XX-wieczny ruch artystyczny, kulturowy i filozoficzny odrzucający modernistyczny sposób myślenia;


lexentry: pol/postprodukcja__rzeczownik__1
written_rep: postprodukcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: постпроизводство
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) etap produkcji filmu między filmowaniem a premierą, w którym przetwarza się surowy materiał filmowy dodając efekty komputerowe, ścieżkę dźwiękową, napisy itp.


lexentry: pol/postrach__rzeczownik__1
written_rep: postrach
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пу́гало
sense_list:
stan ogarniającego strachu, wzbudzanego przez kontakt z czymś lub kimś nieprzyjemnym lub niosącym zagrożenie


lexentry: pol/postronny__przymiotnik__1
written_rep: postronny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: посторонний | сторонний
sense_list:
niezależny od jakiejś grupy osób i niezaangażowany w jej sprawy; (także, też) niebiorący w czymś bezpośredniego udziału


lexentry: pol/postsekularyzm__rzeczownik__1
written_rep: postsekularyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: постсекуляризм
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) dziedzina filozofii, która zajmuje się badaniem relacji między religią a nowoczesną filozofią, kulturą i społeczeństwem;


lexentry: pol/postsocjalistyczny__przymiotnik__1
written_rep: postsocjalistyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: постсоциалистический
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z postsocjalizmem | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) taki, w którym kiedyś panował socjalizm | pozostawiony po socjalistach lub socjalizmie; będący dziedzictwem socjalizmu


lexentry: pol/postulat__rzeczownik__1
written_rep: postulat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: постулат
sense_list:
(logika, logiczny) (matematyka, matematyczny) teza, która nie wymaga udowodnienia i stanowi podstawę w dalszym wnioskowaniu;


lexentry: pol/postępowanie__rzeczownik__1
written_rep: postępowanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: процесс | производство | судопроизводство судебный процедура
sense_list:
określony prawem uporządkowany ciąg czynności urzędowych organu wykonującego zadania publiczne (sądu, administracji, prawodawcy)


lexentry: pol/posunięcie__rzeczownik__1
written_rep: posunięcie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ход
sense_list:
(szachy, pojęcie szachowe) ruch bierką, pionem, figurą w szachach, warcabach i innych grach planszowych


lexentry: pol/poszetować__czasownik__1
written_rep: poszetować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: пошировать
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) podgrzewać bez doprowadzania do wrzenia, tak by białko mięsa lub jajek nie ścięło się do końca


lexentry: pol/posłaniec__rzeczownik__1
written_rep: posłaniec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: посланник | посланец
sense_list:
(książkowy) albo (podniośle) osoba posłana przez kogoś w celu przekazania wiadomości albo wykonania jakiejś misji


lexentry: pol/posługa__rzeczownik__1
written_rep: posługa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: министе́рство
sense_list:
(kościelny) w Kościele urząd powierzany wiernemu świeckiemu dla wypełnienia określonych zadań, przede wszystkim podczas liturgii lub w związku z nią;


lexentry: pol/posługa__rzeczownik__1
written_rep: posługa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пода́ча
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) wykonanie jakiejś czynności w służbie dla kogoś, okazanie pomocy, obsłużenie kogoś


lexentry: pol/potakiwacz__rzeczownik__1
written_rep: potakiwacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: подпева́ла
sense_list:
(potocznie, potoczny) (lekceważąco, lekceważący) o kimś, kto nie wychyla się z własnym zdaniem i wszystkim potakuje


lexentry: pol/potamologia__rzeczownik__1
written_rep: potamologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: потамология
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (geografia, geograficzny) (hydrologia, hydrologiczny) nauka o rzekach, strumieniach i potokach;


lexentry: pol/potencjał__rzeczownik__1
written_rep: potencjał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зада́тки
sense_list:
(fizyka, fizyczny) miara energii potrzebnej do przeniesienia jednostkowego ładunku (np. ładunku elektrycznego lub masy) z nieskończoności do danego punktu | tkwiący w kimś lub czymś zasób możliwości


lexentry: pol/potencjometr__rzeczownik__1
written_rep: potencjometr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: потенциометр
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) opornik z możliwością zmiany (poprzez zmianę położenia styku na ścieżce oporowej) rezystancji przez użytkownika;


lexentry: pol/potoczny__przymiotnik__1
written_rep: potoczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: разговорный
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) taki, którego używa się na co dzień, w zwykłej rozmowie;


lexentry: pol/potoczysty__przymiotnik__1
written_rep: potoczysty
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: плавный
sense_list:
(książkowy) o mowie itp.: będący płynnym | (przestarzałe, przestarzały) o rzece itp.: poruszający się, przechodzący, ukształtowany płynnie


lexentry: pol/potok__rzeczownik__1
written_rep: potok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ручей
sense_list:
(geografia, geograficzny) (hydrologia, hydrologiczny) ciek wodny o wartkim nurcie, płynący skalnym lub kamienistym korytem o dużym spadku;


lexentry: pol/potok__rzeczownik__1
written_rep: potok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: струя́
sense_list:
(informatyka, informatyczny) sposób połączenia procesów, tak że wyjście jednego jest wejściem drugiego;


lexentry: pol/potop__rzeczownik__1
written_rep: potop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: потоп
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wielka powódź opisana w Starym Testamencie (Rdz 6–8), jako kara zesłana przez Boga; | (hydrologia, hydrologiczny) powódź powstała na rozległych terenach


lexentry: pol/potpourri__rzeczownik__1
written_rep: potpourri
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: попурри́
sense_list:
kompozycja zapachowa z suchych i aromatycznych kwiatów, nasion, liści umieszczana w specjalnym ażurowym pojemniczku


lexentry: pol/potrzask__rzeczownik__1
written_rep: potrzask
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: капкан
sense_list:
(książkowy) (przenośnie, przenośnia) być w sytuacji bez wyjścia | (łowiectwo, łowiecki) rodzaj pułapki kłusowniczej na zwierzęta w formie ostrych i silnych szczęk zatrzaskujących się po nadepnięciu;


lexentry: pol/potrzeszcz__rzeczownik__1
written_rep: potrzeszcz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: просянка
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Emberiza calandra, mały ptak z rodziny trznadlowatych o niepozornym szarym upierzeniu;


lexentry: pol/potrzymaj_mi_piwo__czasownik__1
written_rep: potrzymaj mi piwo
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: подержи моё пиво
sense_list:
(potocznie, potoczny) (żartobliwie) zwrot używany w sytuacjach, gdy ktoś, zazwyczaj sprowokowany, zamierza uczynić coś uważanego za lekkomyślne lub niemożliwe


lexentry: pol/potylica__rzeczownik__1
written_rep: potylica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: затылок
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) kość potyliczna, kość czaszki, w której znajduje się otwór łączący jamę mózgoczaszki z kanałem kręgowym kręgosłupa;


lexentry: pol/potówka__rzeczownik__1
written_rep: potówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: милиари́я
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) mały, przezroczysty pęcherzyk na skórze, powstały w wyniku nadmiernej potliwości


lexentry: pol/powaga__rzeczownik__1
written_rep: powaga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ва́жность
sense_list:
znaczenie, ważność jakichś spraw lub wydarzeń | zrównoważony, opanowany sposób bycia, nieuleganie emocjom


lexentry: pol/poważny__przymiotnik__1
written_rep: poważny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: серьёзный
sense_list:
budzący obawy, groźny dla życia; (także, też) skomplikowany, obarczony dużym ryzykiem | o człowieku, sytuacji, opinii itp.: charakteryzujący się powagą | mający uznanie u innych osób | odpowiedzialny, godny zaufania | mający zasadnicze znaczenie | o literaturze, filmie poruszający trudny temat


lexentry: pol/powerbank__rzeczownik__1
written_rep: powerbank
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: па̀уэрба́нк
sense_list:
(elektryczność) przenośny magazyn energii elektrycznej; mobilny akumulator, którym można ładować urządzenia bez dostępu do gniazdka sieciowego;


lexentry: pol/powidła__rzeczownik__1
written_rep: powidła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: повидло
sense_list:
(spożywczy) gęsty przetwór wykonywany z mocno wysmażonych owoców, najczęściej śliwek, czasem z dodatkiem cukru;


lexentry: pol/powiedziałeś_A,_powiedz_B__przysłowie__1
written_rep: powiedziałeś A, powiedz B
part_of_speech: proverb
min_sense_num: 01
trans_list: сказал А, говори и Б
sense_list:
jeśli się coś zaczęło robić, należy rzecz dokończyć; używane w sytuacji, w której ktoś miałby ochotę wycofać się z kontynuowania dalszego działania


lexentry: pol/powierzchowny__przymiotnik__1
written_rep: powierzchowny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: неглубо́кий
sense_list:
o uszkodzeniu: który znajduje się na powierzchni | taki, który opiera się na płytkiej, pobieżnej obserwacji, który nie wnika w istotę rzeczy


lexentry: pol/powieść__rzeczownik__1
written_rep: powieść
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: повесть | роман
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) długi utwór narracyjny opisujący rozbudowany ciąg zdarzeń; zwykle udostępniany w formie książki;


lexentry: pol/powieść_graficzna__rzeczownik__1
written_rep: powieść graficzna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ко́микс
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) wielowątkowy dłuższy utwór literacki wydany w formie komiksu;


lexentry: pol/powikłanie__rzeczownik__1
written_rep: powikłanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: осложне́ние
sense_list:
(medycyna, medyczny) schorzenie stanowiące następstwo jakiejś innej choroby, operacji lub sytuacji wymagającej interwencji medycznej


lexentry: pol/powitanie__rzeczownik__1
written_rep: powitanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: приветствие
sense_list:
forma zwrotu grzecznościowego lub gest wykonywany podczas witania się z inną osobą; | ceremonia związana z witaniem gości


lexentry: pol/powiązany__przymiotnik__1
written_rep: powiązany
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: расска́занный
sense_list:
mający związek z czymś; zależny od czegoś | mający związek z kimś; będący w kontakcie z kimś; zależny od kogoś


lexentry: pol/powiększenie__rzeczownik__1
written_rep: powiększenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: увеличе́ние
sense_list:
(rzeczownik odczasownikowy) od powiększyć | (fotografia) (optyka, optyczny) (rzeczownik odczasownikowy) od powiększyć


lexentry: pol/powodzić__czasownik__2
written_rep: powodzić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: преуспевать
sense_list:
w formie bezosobowej: być w dobrej sytuacji materialnej, finansowej; być zamożnym, cieszyć się pomyślnością


lexentry: pol/powolny__przymiotnik__1
written_rep: powolny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: медленный
sense_list:
odbywający się, wykonywany lub przebiegający powoli | ociężały w ruchach, mało ruchliwy, denerwująco wolny


lexentry: pol/powstanie__rzeczownik__1
written_rep: powstanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: восстание
sense_list:
zbrojne wystąpienie ludności państwa, miasta lub pewnego obszaru, skierowane przeciw dotychczasowej władzy, najczęściej okupacyjnej;


lexentry: pol/powstanie_styczniowe__rzeczownik__1
written_rep: powstanie styczniowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Январское восстание
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) polskie powstanie narodowe przeciwko Rosji, które zostało wywołane 22 stycznia 1863 roku i trwało do 1864 roku;


lexentry: pol/powstanie_warszawskie__rzeczownik__1
written_rep: powstanie warszawskie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Варшавское восстание
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) działania zbrojne podjęte przez żołnierzy Armii Krajowej na terenie Warszawy i w jej okolicach od 1 sierpnia 1944 roku;


lexentry: pol/powtórka__rzeczownik__1
written_rep: powtórka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пересмо́тр
sense_list:
(potocznie, potoczny) (edukacja, edukacyjny) przypomnienie sobie materiału edukacyjnego już przerobionego


lexentry: pol/powód__rzeczownik__2
written_rep: powód
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: истец
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) ten, kto wnosi sprawę cywilną, kto oczekuje skutków prawnych;


lexentry: pol/powództwo__rzeczownik__1
written_rep: powództwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: иск
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) wniosek wniesiony do sądu o rozpoczęcie postępowania w jakiejś sprawie; wniesienie sprawy do sądu


lexentry: pol/powódź_błyskawiczna__rzeczownik__1
written_rep: powódź błyskawiczna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: [[внеза́пное]] [[наводне́ние]]
sense_list:
(hydrologia, hydrologiczny) (meteorologia, meteorologiczny) powódź, która powstaje gdy woda z nawalnych opadów gromadzi się tak szybko, że ziemia nie jest w stanie jej wchłonąć;


lexentry: pol/powój__rzeczownik__1
written_rep: powój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вьюно́к
sense_list:
(botanika, botaniczny) Convolvulus, liczący około 250 gatunków rodzaj roślin z rodziny powojowatych;


lexentry: pol/pozamałżeński__przymiotnik__1
written_rep: pozamałżeński
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: внебрачный
sense_list:
odbywający się poza związkiem małżeńskim danej osoby, (także, też) będący rezultatem takiego działania


lexentry: pol/pozbawienie_wolności__rzeczownik__1
written_rep: pozbawienie wolności
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лишение свободы
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) kara polegająca na zamknięciu skazanego w zakładzie karnym


lexentry: pol/pozer__rzeczownik__1
written_rep: pozer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: позёр
sense_list:
(pejoratywnie, pejoratywny) ktoś nieudolnie charakteryzujący się na coś lub kogoś; imitator wzbudzający zażenowanie


lexentry: pol/pozew__rzeczownik__1
written_rep: pozew
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: иск
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) pismo procesowe wszczynające proces cywilny, zawierające żądanie oraz uzasadnienie przytaczające okoliczności faktyczne na poparcie powództwa;


lexentry: pol/poziom__rzeczownik__1
written_rep: poziom
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: уровень
sense_list:
położenie, układ czegoś względem jakiejś płaszczyzny | stopień wykształcenia osoby, stan czyjejś kultury, wiedzy | stan zaawansowania czegoś, faza rozwoju | etap gry komputerowej


lexentry: pol/poziomka__rzeczownik__1
written_rep: poziomka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: земляника
sense_list:
(botanika, botaniczny) Fragaria, roślina o jadalnych, czerwonych owocach podobnych do truskawek, tylko mniejszych, rosnąca dziko, przeważnie w lasach, także uprawiana w ogrodach; | (spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) owoc poziomki (1.1)


lexentry: pol/poznawać__czasownik__1
written_rep: poznawać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: познавать
sense_list:
domyślać się lub zauważać coś | dowiadywać się w wyniku doświadczenia lub obserwacji | nauczyć się czegoś | przekonywać się o czymś lub doświadczać czegoś


lexentry: pol/poznański__przymiotnik__2
written_rep: poznański
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 02
trans_list: познанский
sense_list:
charakterystyczny dla Poznania lub poznaniaków, mający cechy lub właściwości przypisywane Poznaniowi lub poznaniakom


lexentry: pol/pozostawać__czasownik__1
written_rep: pozostawać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: оставаться
sense_list:
być częścią czegoś; pozostałością, resztą po czymś lub kimś | być dalej takim samym, bez zmian; nie zmieniać się | zostać w jakimś miejscu, nie ruszać się skądś


lexentry: pol/pozwany__rzeczownik__1
written_rep: pozwany
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: ответчик
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) osoba, przeciw której wniesiono pozew lub wytoczono powództwo


lexentry: pol/pozycja_misjonarska__rzeczownik__1
written_rep: pozycja misjonarska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: миссионерская позиция
sense_list:
(seksuologia, seksuologiczny) klasyczna pozycja seksualna, w której mężczyzna jest na górze, a kobieta pod nim;


lexentry: pol/pozytyw__rzeczownik__1
written_rep: pozytyw
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: позити́в
sense_list:
(fotografia) otrzymywany z negatywu obraz fotograficzny, na którym rozkład ciemnych i jasnych miejsc oraz barw jest taki jak fotografowanego obiektu


lexentry: pol/pozytywizm__rzeczownik__1
written_rep: pozytywizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: позитиви́зм
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) kierunek filozoficzny powstały we Francji w XIX wieku, rozumiejący naukę jako badanie faktów, a odrzucający wszelką metafizykę z myślenia naukowego | (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (socjologia, socjologiczny) prąd umysłowy, literacki i społeczny w Polsce w latach 1863–1890, krytykujący romantyzm, propagujący zdobycze nauki i kult pracy


lexentry: pol/pozytywka__rzeczownik__1
written_rep: pozytywka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: музыка́льная шкату́лка
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) pudełko lub skrzynka z nakręcanym, mechanicznym instrumentem muzycznym odtwarzającym dźwięki dzięki wypustkom na obrotowym elemencie szarpiącym o zęby metalowego grzebienia;


lexentry: pol/pozytywny__przymiotnik__1
written_rep: pozytywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: позитивный
sense_list:
przychylnie nastawiony | z potwierdzoną obecnością w badaniu | kierujący się wartościami budzącymi szacunek; o wysokich walorach


lexentry: pol/pozywać__czasownik__1
written_rep: pozywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: [[подава́ть]] в суд
sense_list:
wnosić przeciwko komuś skargę do sądu | wzywać kogoś do stawienia się na procesie jako oskarżony lub świadek


lexentry: pol/połamania_nóg__wykrzyknik__1
written_rep: połamania nóg
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: ни пуха ни пера
sense_list:
życzenie powodzenia wyrażone à rebours, mające zaklinać rzeczywistość; zwykle komuś, kto wychodzi na scenę


lexentry: pol/połonina__rzeczownik__1
written_rep: połonina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: полонина
sense_list:
(geografia, geograficzny) (ekologia, ekologiczny) łąka położona powyżej granicy lasów w Karpatach Wschodnich, w szczególności w Bieszczadach;


lexentry: pol/położnik__rzeczownik__1
written_rep: położnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: акушер
sense_list:
(medycyna, medyczny) lekarz specjalista zajmujący się zdrowiem kobiety w okresie ciąży, porodu i połogu


lexentry: pol/położyć_lachę__związek_frazeologiczny__1
written_rep: położyć lachę
part_of_speech: idiom
min_sense_num: 01
trans_list: плевать с высокой колокольни | положить хуй
sense_list:
(wulgarnie, wulgaryzm) zlekceważyć coś, kogoś, nie liczyć się z czymś, kimś, zrezygnować z czegoś, z jakiegoś zamierzenia, zwykle z powodu jakichś przeszkód, trudności


lexentry: pol/południowojemeński__przymiotnik__1
written_rep: południowojemeński
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: южнойеменский
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) związany z Jemenem Południowym ((oficjalnie) Ludowo-Demokratyczna Republika Jemenu)


lexentry: pol/południowosłowiański__przymiotnik__1
written_rep: południowosłowiański
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: южнославянский
sense_list:
odnoszący się do Słowian południowych (Słoweńców, Chorwatów, Serbów, Bośniaków, Czarnogórców, Macedończyków i Bułgarów), związany ze Słowianami południowymi


lexentry: pol/południowowietnamski__przymiotnik__1
written_rep: południowowietnamski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: южновьетнамский
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) związany z Wietnamem Południowym, dotyczący Wietnamu Południowego ((oficjalnie) Republika Wietnamu)


lexentry: pol/połysk__rzeczownik__1
written_rep: połysk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: блеск
sense_list:
(mineralogia, mineralogiczny) właściwość powierzchni minerału sklasyfikowana jednym z dziewięciu określeń podobieństwa;


lexentry: pol/połysk__rzeczownik__1
written_rep: połysk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: блеск | блик
sense_list:
(fizyka, fizyczny) wrażenie optyczne, które powstaje dzięki odbiciu i rozproszeniu światła na powierzchni ciał stałych i cieczy lub bezpośrednio nad ich powierzchnią;


lexentry: pol/pośladek__rzeczownik__1
written_rep: pośladek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ягодица
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) jeden z dwóch umięśnionych obszarów z tyłu ciała między kręgosłupem a udami;


lexentry: pol/pośrednictwo__rzeczownik__1
written_rep: pośrednictwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: посредничество
sense_list:
działalność strony trzeciej, która ma na celu porozumienie się między stronami lub załatwienie jakiejś sprawy dotyczącej obu stron


lexentry: pol/poświerka__rzeczownik__1
written_rep: poświerka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лапландский подорожник
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Calcarius lapponicus, ptak z rodziny trznadlowatych, gnieżdżący się na dalekiej północy Europy i Syberii;


lexentry: pol/poświęcać__czasownik__1
written_rep: poświęcać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: освящать
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) dokonywać poświęcenia; pokropić coś wodą święconą


lexentry: pol/poświęcenie__rzeczownik__1
written_rep: poświęcenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жертва
sense_list:
(szachy, pojęcie szachowe) celowe posunięcie, którego konsekwencją jest utrata bierki w celu uzyskania innych korzyści, np. inicjatywy, forsownego wariantu wiodącego do mata itd.


lexentry: pol/pożerać__czasownik__1
written_rep: pożerać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: пожирать
sense_list:
(potocznie, potoczny) o ludziach: jeść łapczywie | (potocznie, potoczny) o zwierzętach drapieżnych: zjadać coś | (potocznie, potoczny) zużywać dużą ilość czegoś, pochłaniać


lexentry: pol/pożyczka__rzeczownik__1
written_rep: pożyczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: заём | ссуда
sense_list:
danie albo wzięcie na pewien czas pieniędzy lub innych dóbr pod warunkiem ich zwrotu w określonym terminie; (także, też) to, co zostało pożyczone;


lexentry: pol/prabałtosłowiański__przymiotnik__1
written_rep: prabałtosłowiański
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: прабалтославянский
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) związany z prabałtosłowiańskim (2.1), dotyczący prabałtosłowiańskiego (2.1)


lexentry: pol/praca__rzeczownik__1
written_rep: praca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: механический работа
sense_list:
(fizyka, fizyczny) energia potrzebna do przesunięcia ciała o danych parametrach z jednego punktu pola do drugiego;


lexentry: pol/praca__rzeczownik__1
written_rep: praca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: работа
sense_list:
miejsce pracy (1.1); funkcja pełniona w takim miejscu | funkcjonowanie czegoś | artykuł, tekst lub dzieło plastyczne


lexentry: pol/pracobiorca__rzeczownik__1
written_rep: pracobiorca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: служащий
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) osoba fizyczna, którawykonuje pracę na rzecz pracodawcy w oparciu o umowę o pracę i otrzymuje za to wynagrodzenie


lexentry: pol/pracochłonność__rzeczownik__1
written_rep: pracochłonność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: трудоёмкость
sense_list:
relacja pomiędzy ilością pracy potrzebnej do produkcji lub wykonania jakiegoś zadania do osiągniętego efektu


lexentry: pol/pracowity__przymiotnik__1
written_rep: pracowity
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: трудолюбивый
sense_list:
taki, który jest skłonny do długiej pracy; taki, który umie/lubi dużo pracować; charakteryzujący się pracowitością


lexentry: pol/pracownia__rzeczownik__1
written_rep: pracownia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лаборатория
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) (studencki) odpowiednio urządzone pomieszczenie do prowadzenia badań i doświadczeń naukowych


lexentry: pol/pragmatyczny__przymiotnik__1
written_rep: pragmatyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: прагматический | прагматичный
sense_list:
wynikający z pragmatyzmu, oparty na przekonaniu, że podejmowane czynności powinny być praktyczne, dawać korzyść


lexentry: pol/pragmatyzm__rzeczownik__1
written_rep: pragmatyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прагмати́зм
sense_list:
postawa polegająca na faktycznej ocenie możliwości i podejmowaniu takich działań, które gwarantują skuteczność


lexentry: pol/pragnienie__rzeczownik__1
written_rep: pragnienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жажда
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) jedna z najbardziej podstawowych potrzeb biologicznych człowieka i zwierząt przejawiająca się w popędzie ku pobraniu odpowiedniej ilości wody do organizmu;


lexentry: pol/praindoeuropejski__przymiotnik__1
written_rep: praindoeuropejski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: праиндоевропейский
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) indoeuropejski pierwotny, odnoszący się do pierwotnego okresu wspólnoty indoeuropejskiej


lexentry: pol/pranie__rzeczownik__1
written_rep: pranie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: стирка
sense_list:
czyszczenie odzieży na mokro; cały proces czynności z tym związanych – wkładanie do pralki, dodawanie detergentów, programowanie, wieszanie itp.;


lexentry: pol/pranie_pieniędzy__rzeczownik__1
written_rep: pranie pieniędzy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: отмыва́ние де́нег
sense_list:
(kryminologia, kryminologiczny) działania zmierzające do wprowadzenia do legalnego obrotu pieniędzy z nielegalnych źródeł;


lexentry: pol/praojciec__rzeczownik__1
written_rep: praojciec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: праотец
sense_list:
pierwszy mężczyzna, który zapoczątkował ludzkość, dany naród lub ród; mężczyzna, którego są one potomstwem


lexentry: pol/prasa__rzeczownik__1
written_rep: prasa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пресс
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie wywierające nacisk np. do spłaszczenia substancji, wykonania odbitki;


lexentry: pol/praska__rzeczownik__1
written_rep: praska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пресс-пюре́
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) niewielka prasa, przyrząd służący do gniecenia, wyciskania lub tłoczenia


lexentry: pol/prawa_człowieka__rzeczownik__1
written_rep: prawa człowieka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: права человека
sense_list:
niezbywalne, nienaruszalne, naturalne i niepodzielne prawa przysługujące każdemu człowiekowi wynikające z jego godności;


lexentry: pol/prawa_zwierząt__rzeczownik__1
written_rep: prawa zwierząt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: права животных
sense_list:
idea, zgodnie z którą zwierzęta mają fundamentalne interesy, które powinny być uszanowane tak samo, jak w przypadku podstawowych, analogicznych interesów ludzi;


lexentry: pol/prawdopodobieństwo__rzeczownik__1
written_rep: prawdopodobieństwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вероятность
sense_list:
(matematyka, matematyczny) ogólne określenie pojęć matematycznych, służących do określenia prawdopodobieństwa (1.1);


lexentry: pol/prawdziwych_przyjaciół_poznaje_się_w_biedzie__przysłowie__1
written_rep: prawdziwych przyjaciół poznaje się w biedzie
part_of_speech: proverb
min_sense_num: 01
trans_list: друг познаётся в беде | без беды друга не узнаешь
sense_list:
szczery przyjaciel nie opuszcza kogoś, gdy ten ma kłopoty; w nieszczęściu, niepowodzeniu okazuje się, kto jest prawdziwym przyjacielem


lexentry: pol/prawdę_mówiąc__fraza_partykułowa_wzmacniająca__1
written_rep: prawdę mówiąc
min_sense_num: 01
trans_list: е́сли че́стно
sense_list:
(potocznie, potoczny) deklaruje szczerość wypowiedzi (głównie wypowiedzi kontrowersyjnych i wypowiedzi mogących urazić odbiorcę)


lexentry: pol/prawica__rzeczownik__1
written_rep: prawica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: правые
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) siła polityczna o programie, odwołującym się do tradycji, autorytetów, religii i istniejącej hierarchii społecznej;


lexentry: pol/prawicowy__przymiotnik__1
written_rep: prawicowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: правый
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z prawicą, właściwy prawicy, wywodzący się z prawicy


lexentry: pol/prawidłowy__przymiotnik__1
written_rep: prawidłowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: правильный
sense_list:
bezbłędny, poprawny (zgodny z prawdą) | dobrze uformowany, foremny | słuszny, odpowiedni, właściwy (pasujący do danej sytuacji) | zgodny z przyjętymi prawidłami lub założeniami


lexentry: pol/prawo-__przedrostek__1
written_rep: prawo-
part_of_speech: prefix
min_sense_num: 01
trans_list: право-
sense_list:
…służący do tworzenia wyrazów związanych z prawem | …służący do tworzenia wyrazów związanych z prawą stroną czegoś


lexentry: pol/prawo__rzeczownik__1
written_rep: prawo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: право
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) przywilej, zezwolenie na coś; | w wyrażeniach przyimkowych: prawa strona


lexentry: pol/prawo__rzeczownik__1
written_rep: prawo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: право | закон
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zbiór przepisów, zezwoleń, obowiązków, przywilejów oraz kar związanych z ich nieprzestrzeganiem;


lexentry: pol/prawo_autorskie__rzeczownik__1
written_rep: prawo autorskie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: а́вторское пра́во
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) gałąź prawa, która chroni twórców i ich oryginalne utwory przed nieuprawnionym wykorzystaniem;


lexentry: pol/prawo_jazdy__rzeczownik__1
written_rep: prawo jazdy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: водительское удостоверение | водительские права
sense_list:
(motoryzacja) dokument potwierdzający umiejętności jego posiadacza do prowadzenia pojazdów mechanicznych, wydawany przez odpowiednie organy państwowe;


lexentry: pol/prawo_karne__rzeczownik__1
written_rep: prawo karne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: уголо́вное пра́во
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zespół norm prawnych zawierających zakazy i nakazy, których naruszenie jest karalne;


lexentry: pol/prawo_międzynarodowe__rzeczownik__1
written_rep: prawo międzynarodowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: междунаро́дное пра́во
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zbiór norm regulujących stosunki pomiędzy państwami, a także z innymi uczestnikami stosunków międzynarodowych;


lexentry: pol/prawo_pierwszej_nocy__rzeczownik__1
written_rep: prawo pierwszej nocy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пра́во пе́рвой но́чи
sense_list:
w feudalnej Europie i u niektórych ludów pierwotnych: prawo spędzenia z żoną wasala lub poddanego jej nocy poślubnej;


lexentry: pol/prawo_publiczne__rzeczownik__1
written_rep: prawo publiczne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: обще́ственное пра́во
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) gałąź prawa zawierająca normy prawne, których zadaniem jest ochrona interesu publicznego;


lexentry: pol/prawodawca__rzeczownik__1
written_rep: prawodawca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: законодатель
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) lub (historia, historyczny, historycznie) osoba lub instytucja, która ustanawia prawa albo doprowadziła do ich spisania i kodyfikacji


lexentry: pol/praworządny__przymiotnik__1
written_rep: praworządny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: законопослу́шный
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) postępujący lub rządzony zgodnie z prawem; (także, też) świadczący o zgodności z zasadami prawa


lexentry: pol/prawosławie__rzeczownik__1
written_rep: prawosławie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: православие
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) ortodoksyjne wyznanie chrześcijańskie, które powstało w wyniku podziału chrześcijaństwa w 1054 roku (schizmy wielkiej);


lexentry: pol/prawosławny__przymiotnik__1
written_rep: prawosławny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: православный
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) odnoszący się do prawosławia, należący do prawosławia


lexentry: pol/prawoznawstwo__rzeczownik__1
written_rep: prawoznawstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: законове́дение
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) ogół wiedzy o prawie


lexentry: pol/prawoślaz_lekarski__rzeczownik__1
written_rep: prawoślaz lekarski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: алте́й лека́рственный
sense_list:
(botanika, botaniczny) Althaea officinalis L., gatunek rośliny zielnej należący do rodziny ślazowatych;


lexentry: pol/prawy__przymiotnik__1
written_rep: prawy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: правый
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) prawicowy, konserwatywny | o człowieku: uczciwy, szlachetny


lexentry: pol/prawybory__rzeczownik__1
written_rep: prawybory
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: праймериз
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) wstępne wybory, które odbywają się na niewielkim obszarze kraju i są organizowane w ramach kampanii wyborczej jako rodzaj sondażu


lexentry: pol/praxis__rzeczownik__1
written_rep: praxis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: обычай
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) rzeczywiste działanie i faktyczny stan rzeczy w opozycji do postulatów i teorii


lexentry: pol/prażyć__czasownik__1
written_rep: prażyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: жарить | запекать
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) poddawać żywność działaniu wysokiej temperatury bez użycia tłuszczu


lexentry: pol/prebenda__rzeczownik__1
written_rep: prebenda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прибыль
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) (kościelny) część dochodów, które duchowni otrzymują jako wynagrodzenie za pełnione obowiązki;


lexentry: pol/precedens__rzeczownik__1
written_rep: precedens
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прецеде́нт
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) wcześniejsze zdarzenie, decyzja lub przykład, który służy jako wzór lub podstawa do rozstrzygania podobnych spraw w przyszłości


lexentry: pol/precel__rzeczownik__1
written_rep: precel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: брецель
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) rodzaj obwarzanka o charakterystycznym kształcie zbliżonym do ósemki;


lexentry: pol/predykcja__rzeczownik__1
written_rep: predykcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: предви́дение
sense_list:
(statystyka, statystyczny) (ekonomia, ekonomiczny) proces przewidywania przyszłych realizacji lub cech statystycznych w zjawiskach losowych


lexentry: pol/prefekt__rzeczownik__1
written_rep: prefekt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: префе́кт
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) w niektórych krajach uczeń odpowiedzialny za porządek w klasie i szkole; | (historia, historyczny, historycznie) wysoki urzędnik (m.in. naczelnik prowincji, policji miejskiej) w starożytnym Rzymie;


lexentry: pol/prefiksacja__rzeczownik__1
written_rep: prefiksacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: префиксация
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) dodawanie prefiksów do tematów wyrazowych i tworzenie w ten sposób nowych wyrazów


lexentry: pol/pregabalina__rzeczownik__1
written_rep: pregabalina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: нрегабалин
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) lek stosowany w leczeniu padaczki, bólu neuropatycznego i zaburzeń lękowych; pochodna kwasu gamma-aminomasłowego


lexentry: pol/prekariat__rzeczownik__1
written_rep: prekariat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прекариат
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (socjologia, socjologiczny) określenie tzw. nowej klasy społecznej, powstałej w wyniku kryzysu ekonomicznego – ludzie bez perspektyw życiowych: seryjni stażyści, pracownicy tymczasowi, młodzi bezrobotni lub pracujący poniżej swojego wykształcenia;


lexentry: pol/prekognicja__rzeczownik__1
written_rep: prekognicja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прекогниция
sense_list:
zjawisko paranormalne mające polegać na umiejętności przewidywania zdarzeń, które dopiero będą miały miejsce w przyszłości;


lexentry: pol/preludium__rzeczownik__1
written_rep: preludium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вступле́ние
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) samodzielny, krótki utwór instrumentalny | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) wstęp instrumentalny do jakiegoś większego utworu | wprowadzenie, wstęp, początek, zapowiedź czegoś


lexentry: pol/premiera__rzeczownik__1
written_rep: premiera
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: премьера
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) pierwsze publiczne przedstawienie utworu, zwłaszcza scenicznego lub filmu; uroczystość związana z tym przedstawieniem


lexentry: pol/premierowy__przymiotnik__1
written_rep: premierowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: премьерный
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) związany z premierą, dotyczący premiery


lexentry: pol/prenumerata__rzeczownik__1
written_rep: prenumerata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: подписка
sense_list:
przedpłata za czasopismo na określony czas, gwarantująca, że dana osoba będzie otrzymywać przez ten czas określoną liczbę numerów tego czasopisma; ten czas


lexentry: pol/preparat__rzeczownik__1
written_rep: preparat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: препара́т
sense_list:
obiekt biologiczny zakonserwowany celem badań lub dydaktyki | substancja lub mieszanina związków przygotowana do konkretnego zastosowania


lexentry: pol/prepozyt__rzeczownik__1
written_rep: prepozyt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пробст
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) tytuł zastępcy przełożonego w niektórych zakonach


lexentry: pol/preprint__rzeczownik__1
written_rep: preprint
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: препринт
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) wersja publikacji naukowej sprzed ukazania się w recenzowanym czasopiśmie naukowym;


lexentry: pol/prequel__rzeczownik__1
written_rep: prequel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: предысто́рия
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) utwór ukazujący wydarzenia fabuły wcześniejszy w stosunku do reszty serii;


lexentry: pol/preriowy__przymiotnik__1
written_rep: preriowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: пре́рия
sense_list:
(geografia, geograficzny) (biologia, biologiczny) związany z prerią, dotyczący prerii; rosnący lub bytujący na prerii


lexentry: pol/prerogatywa__rzeczownik__1
written_rep: prerogatywa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прерогати́ва
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) szczególne uprawnienie wynikające z piastowanego stanowiska


lexentry: pol/preskrypcja__rzeczownik__1
written_rep: preskrypcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прескри́пция
sense_list:
(dawniej, dawny) przedawnienie | (dawniej, dawny) przepis prawny, nakaz urzędowy | (językoznawstwo, językoznawczy) wydawanie norm językowych; kodyfikacja normatywna; | wypisywanie, ordynowanie czegoś, (także, też) recepta lekarska


lexentry: pol/preskryptywizm__rzeczownik__1
written_rep: preskryptywizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прескриптивизм
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) pogląd głoszący, że funkcją sądów etycznych jest funkcja preskryptywna, nakazująca określone postępowanie; | (językoznawstwo, językoznawczy) dążność do nakreślania norm lub zaleceń językowych z zamiarem wywarcia wpływu na użytkowników języka, aby trzymali się proponowanych środków;


lexentry: pol/preskryptywny__przymiotnik__1
written_rep: preskryptywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: нормати́вный
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) formułujący zewnętrzne normy bądź zalecenia językowe | dyktujący prawidła, metody bądź sposoby postępowania


lexentry: pol/pretensjonalny__przymiotnik__1
written_rep: pretensjonalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: претенциозной
sense_list:
(książkowy) zachowujący się sztucznie, krygujący się | (książkowy) zbyt wyszukany, świadczący o złym guście


lexentry: pol/pretorianin__rzeczownik__1
written_rep: pretorianin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: преторианец
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) członek gwardii pretoriańskiej - elitarnej formacji zbrojnej w starożytnym Rzymie i straży osobistej cesarzy;


lexentry: pol/prezbiter__rzeczownik__1
written_rep: prezbiter
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пресвитер
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) duchowny drugiego stopnia święceń w chrześcijaństwie;


lexentry: pol/prezbiterium__rzeczownik__1
written_rep: prezbiterium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пресвитерий
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) przestrzeń kościoła przeznaczona dla duchowieństwa i służby liturgicznej;


lexentry: pol/prezentyzm__rzeczownik__1
written_rep: prezentyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: презенти́зм
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) kierunek analizy historycznej, w którym ocena zdarzeń, faktów, poglądów z przeszłości jest dokonywana ze współczesnej perspektywy;


lexentry: pol/prezerwatywa__rzeczownik__1
written_rep: prezerwatywa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: презерватив | кондом
sense_list:
(seksuologia, seksuologiczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) mechaniczny środek antykoncepcyjny stosowany głównie przez mężczyzn, wykonany z lateksu;


lexentry: pol/prezydent__rzeczownik__1
written_rep: prezydent
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: мэр
sense_list:
(administracja) w Polsce najwyższy przedstawiciel samorządu w miastach liczących ponad 100 tysięcy mieszkańców;


lexentry: pol/prezydent__rzeczownik__1
written_rep: prezydent
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: президент | президе́нт
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) głowa państwa, najważniejsza osoba w kraju w niektórych ustrojach;


lexentry: pol/prezydentura__rzeczownik__1
written_rep: prezydentura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: председа́тельство
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) okres, gdy ktoś jest prezydentem | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) urząd, tytuł lub funkcja prezydenta


lexentry: pol/prion__rzeczownik__1
written_rep: prion
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прио́н
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) nieprawidłowo pofałdowane białko mające zdolność do samodzielnego rozprzestrzeniania się poprzez zmianę struktury innych białek, wywołujące u zwierząt i ludzi choroby neurodegeneracyjne;


lexentry: pol/proamerykański__przymiotnik__1
written_rep: proamerykański
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: проамериканский
sense_list:
sprzyjający Stanom Zjednoczonym lub Amerykanom, popierający Stany Zjednoczone i wszystko, co amerykańskie


lexentry: pol/probabilistyczny__przymiotnik__1
written_rep: probabilistyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: вероя́тностный
sense_list:
(matematyka, matematyczny) związany z probabilistyką | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (filozofia, filozoficzny) związany z probabilizmem


lexentry: pol/probacja__rzeczownik__1
written_rep: probacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: испыта́тельный срок
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) ogół instytucji i działań służących resocjalizacji i prewencji kryminalnej;


lexentry: pol/probówka__rzeczownik__1
written_rep: probówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пробирка
sense_list:
(chemia, chemiczny) naczynie laboratoryjne, zwykle szklane, o wąskim, cylindrycznym kształcie, służące do przeprowadzania badań i eksperymentów;


lexentry: pol/proces__rzeczownik__1
written_rep: proces
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: процесс
sense_list:
(informatyka, informatyczny) każdy egzemplarz wykonywanego programu; | uporządkowany ciąg zdarzeń zachodzących po sobie | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) postępowanie w sądzie


lexentry: pol/procesja__rzeczownik__1
written_rep: procesja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: процессия
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) grupa wiernych w pochodzie, często ze śpiewem eksponująca przedmioty kultu;


lexentry: pol/procesor__rzeczownik__1
written_rep: procesor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: процессор
sense_list:
(informatyka, informatyczny) urządzenie cyfrowe potrafiące pobierać, interpretować i wykonywać ciąg rozkazów;


lexentry: pol/procesować__czasownik__2
written_rep: procesować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: суди́ться
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) prowadzić proces sądowy, dochodzić roszczeń w sądzie


lexentry: pol/procesualny__przymiotnik__1
written_rep: procesualny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: процессуальный
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) taki, który dotyczy procesu sądowego, postępowania sądowego


lexentry: pol/prodiż__rzeczownik__1
written_rep: prodiż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: чудо-печка
sense_list:
elektryczne urządzenie do pieczenia w postaci metalowego naczynia z pokrywą z przezroczystym otworem;


lexentry: pol/produkt_krajowy_brutto__rzeczownik__1
written_rep: produkt krajowy brutto
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: валовой внутренний продукт
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) suma wartości dóbr i usług finalnych wytworzonych na terytorium danego kraju w danym okresie, najczęściej rocznym;


lexentry: pol/produktywność__rzeczownik__1
written_rep: produktywność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: производительность
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) wielkość efektu produkcyjnego uzyskanego z danych nakładów, wyrażona za pomocą wartości ułamka, w którym licznik zawiera wielkość produkcji, a mianownik – wielkość poniesionych na nią nakładów;


lexentry: pol/profaza__rzeczownik__1
written_rep: profaza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: профаза
sense_list:
(biologia, biologiczny) pierwsze stadium mitozy, w którym dochodzi m.in. do kondensacji chromatyny i zaniku jąderka;


lexentry: pol/profesjonalny__przymiotnik__1
written_rep: profesjonalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: профессиона́льный
sense_list:
(o uprawiającym jakąś dziedzinę) będący specjalistą, wykonujący swój zawód fachowo (np. personel) | (o uprawianej dziedzinie) uprawiany fachowo jako zawód (np. teatr)


lexentry: pol/profesor__rzeczownik__1
written_rep: profesor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: профессор
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) tytuł naukowy nadawany samodzielnym pracownikom naukowym; | (edukacja, edukacyjny) nazwa stanowiska pracy na uczelniach wyższych i w instytucjach naukowych;


lexentry: pol/profesor__rzeczownik__2
written_rep: profesor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: профессор | профессорша
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) kobieta zajmująca stanowisko profesora (1.2) | (edukacja, edukacyjny) uczona z tytułem naukowym profesora (1.1)


lexentry: pol/profil__rzeczownik__1
written_rep: profil
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ко́нтур
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) kontur, obrys przekroju przedmiotu | linia obwodząca zarys, kontur czegoś


lexentry: pol/profil__rzeczownik__1
written_rep: profil
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: про́филь
sense_list:
(geologia, geologiczny) przekrój pionowy ukazujący budowę geologiczną danego odcinka skorupy ziemskiej; | (informatyka, informatyczny) zbiór ustawień, które dostosowują wygląd ekranu i zachowanie komputera do osobistych preferencji | twarz widziana z boku; także: jej wizerunek;


lexentry: pol/profilaktyczny__przymiotnik__1
written_rep: profilaktyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: профилактический
sense_list:
(medycyna, medyczny) dotyczący profilaktyki i zapobiegania chorobom | (książkowy) związany z zapobieganiem, przeciwdziałaniem czemuś niepożądanemu


lexentry: pol/profilaktyka__rzeczownik__1
written_rep: profilaktyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: профилактика
sense_list:
środki i działania w celu zapobiegania niepożądanym zdarzeniom, szkodom; likwidacja przyczyn złych zjawisk | (medycyna, medyczny) środki i działania podejmowane w celu zapobiegania chorobom


lexentry: pol/prognatyczny__przymiotnik__1
written_rep: prognatyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: прогнати́ческий
sense_list:
(antropologia, antropologiczny) (medycyna, medyczny) (anatomia, anatomiczny) o nadmiernie wysuniętej do przodu szczęce (lub szczękach)


lexentry: pol/prognatyzm__rzeczownik__1
written_rep: prognatyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прогнатизм
sense_list:
(antropologia, antropologiczny) (medycyna, medyczny) (anatomia, anatomiczny) silne wysunięcie do przodu szczęki (lub szczęk), cecha gatunkowa lub nieprawidłowość anatomiczna


lexentry: pol/prognoza_pogody__rzeczownik__1
written_rep: prognoza pogody
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прогноз погоды
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) przewidywanie zjawisk meteorologicznych na określonym obszarze w określonym czasie;


lexentry: pol/program__rzeczownik__1
written_rep: program
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: программа
sense_list:
(informatyka, informatyczny) zestaw komend zrozumiałych dla komputera służących wykonywaniu jakichś zadań | (potocznie, potoczny) broszurka z informacjami o sztuce teatralnej lub operowej, rozprowadzana pośród widzów | (potocznie, potoczny) zestawienie programów (1.2) na pewien okres, zwykle w czasopiśmie | odrębna audycja nadawana przez telewizję lub radio | plan działań


lexentry: pol/program_komputerowy__rzeczownik__1
written_rep: program komputerowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: компьютерная программа
sense_list:
(informatyka, informatyczny) zestaw komend zrozumiałych dla komputera służących wykonywaniu konkretnych zadań;


lexentry: pol/program_telewizyjny__rzeczownik__1
written_rep: program telewizyjny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: переда́ча
sense_list:
(telewizja, telewizyjny) telewizyjna produkcja audiowizualna, podstawowa jednostka ramówek stacji telewizyjnych;


lexentry: pol/programowanie__rzeczownik__1
written_rep: programowanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: программирование
sense_list:
(informatyka, informatyczny) tworzenie programów komputerowych; | (rzeczownik odczasownikowy) od programować


lexentry: pol/progresja__rzeczownik__1
written_rep: progresja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прогрессия
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) wzrastanie jakiegoś współczynnika | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) powtarzanie motywu, zwrotu melodycznego ze stopniowym wzrostem wysokości tonów | osiągnięcie następnego stadium rozwoju


lexentry: pol/prohibicja__rzeczownik__1
written_rep: prohibicja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: запре́т
sense_list:
(urzędowy) zakaz prowadzenia działalności społecznie niepożądanej lub szkodliwej, szczególnie zakaz sprzedaży (a także produkcji) alkoholu w danym kraju lub na danym terytorium;


lexentry: pol/projekcja__rzeczownik__1
written_rep: projekcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: проекция
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) narcystyczny mechanizm obronny polegający na przypisywaniu innym własnych poglądów, zachowań lub cech, najczęściej negatywnych; rzutowanie własnych cech i przypisywanie swoich motywacji drugiej osobie;


lexentry: pol/projekt__rzeczownik__1
written_rep: projekt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: проект
sense_list:
szkic, makieta, dokumentacja przedstawiający pomysł na wykonanie czegoś | (zarządzanie) zorganizowany ciąg działań, ograniczony w czasie, zmierzający do osiągnięcia założonego celu


lexentry: pol/prokaina__rzeczownik__1
written_rep: prokaina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прокаи́н
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) syntetyczny związek organiczny, miejscowy anestetyk stosowany między innymi w stomatologii;


lexentry: pol/prokariont__rzeczownik__1
written_rep: prokariont
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прокарио́та
sense_list:
(biologia, biologiczny) (systematyka) organizm należący do królestwa prokariontów | (biologia, biologiczny) mikroorganizm, najczęściej jednokomórkowy, którego komórka nie zawiera jądra komórkowego oraz organelli komórkowych


lexentry: pol/prokrastynacja__rzeczownik__1
written_rep: prokrastynacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прокрастина́ция
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) chorobliwa tendencja do nieustannego odkładania pewnych czynności na później;


lexentry: pol/proktolog__rzeczownik__1
written_rep: proktolog
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: проктолог
sense_list:
(medycyna, medyczny) lekarz specjalista zajmujący się profilaktyką, rozpoznawaniem i leczeniem chorób jelita grubego i odbytnicy


lexentry: pol/prokurator__rzeczownik__1
written_rep: prokurator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прокурор
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) funkcjonariusz czuwający nad ściganiem przestępstw i oskarżający przed sądem;


lexentry: pol/prokuratura__rzeczownik__1
written_rep: prokuratura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прокуратура
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) organ ścigający przestępstwa i stojący na straży praworządności;


lexentry: pol/prokurent__rzeczownik__1
written_rep: prokurent
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прокурист
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) osoba, której udzielono pełnomocnictwo do reprezentowania przedsiębiorstwa w sprawach sądowych i pozasądowych


lexentry: pol/proletariat__rzeczownik__1
written_rep: proletariat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пролетариат
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) w starożytnym Rzymie warstwa najuboższych, niemających ziemi obywateli, wolna w zasadzie od podatków i służby wojskowej, u schyłku republiki w znacznym stopniu utrzymywana przez państwo; | (socjologia, socjologiczny) w marksizmie klasa społeczna pozbawiona środków produkcji, złożona z robotników najemnych, posiadająca świadomość klasową, tocząca walkę z burżuazją | (socjologia, socjologiczny) najuboższa warstwa społeczna


lexentry: pol/proletariusz__rzeczownik__1
written_rep: proletariusz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пролетарий
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) członek proletariatu, klasy społecznej składającej się z robotników najemnych, zwłaszcza tych zatrudnionych w przemyśle; najuboższej warstwy społeczeństwa; | (historia, historyczny, historycznie) pierwotnie członek grupy społecznej w Republice Rzymskiej, utożsamiany z ostatnią na zgromadzeniu ludowym, najbiedniejszą klasą majątkową obywateli;


lexentry: pol/prolog__rzeczownik__1
written_rep: prolog
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пролог
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) początkowy człon utworu wprowadzający informacje o okolicznościach poprzedzających właściwą akcję;


lexentry: pol/promienie_katodowe__rzeczownik__1
written_rep: promienie katodowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: катодные лучи
sense_list:
(fizyka, fizyczny) strumień elektronów biegnący od katody do anody w rurze do wyładowań elektrycznych wypełnionej rozrzedzonym gazem


lexentry: pol/promienie_zmierzchu__rzeczownik__1
written_rep: promienie zmierzchu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: противосумеречные лучи
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) świetlne zjawisko atmosferyczne polegające na pojawieniu się promienistych pasów światła na chmurach tuż po zachodzie słońca, które zbiegają się po przeciwnej stronie horyzontu


lexentry: pol/promieniowanie_jonizujące__rzeczownik__1
written_rep: promieniowanie jonizujące
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ионизи́рующее излуче́ние
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (medycyna, medyczny) promieniowanie, którego źródłem są substancje mające zdolność wytwarzania jonów w czasie przenikania przez materię;


lexentry: pol/promień__rzeczownik__1
written_rep: promień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: луч
sense_list:
wiązka światła wychodząca ze źródła światła; | (fizyka, fizyczny) strumień cząstek emitowanych przez ciała


lexentry: pol/promień__rzeczownik__1
written_rep: promień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: радиус
sense_list:
(geometria) odcinek łączący środek koła, okręgu, sfery lub kuli z dowolnym punktem położonym na jej brzegu, długość tego odcinka;


lexentry: pol/promotor_wiary__rzeczownik__1
written_rep: promotor wiary
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: адвока́т дья́вола
sense_list:
(kościelny) (oficjalnie) duchowny, który w Kościele katolickim podczas procesu beatyfikacyjnego lub kanonizacyjnego, ma za zadanie wyszukiwać przyczyn przeciw wyniesieniu na ołtarze


lexentry: pol/prompter__rzeczownik__1
written_rep: prompter
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: телепро́мптер
sense_list:
(telewizja, telewizyjny) urządzenie służące do wyświetlania tekstu czytanego przez prezentera telewizyjnego czy inną osobę przemawiającą publicznie lub stojącą przed kamerą;


lexentry: pol/promulgować__czasownik__1
written_rep: promulgować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: опублико́вывать
sense_list:
(dawniej, dawny) ogłaszać, obwieszczać | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) ogłaszać akt normatywny w dzienniku urzędowym, dokonać promulgacji


lexentry: pol/propaganda__rzeczownik__1
written_rep: propaganda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пропаганда | пропага́нда
sense_list:
działanie mające na celu szerzenie, wyjaśnianie i rozpowszechnianie pewnych poglądów, idei, haseł w celu pozyskania zwolenników;


lexentry: pol/propan__rzeczownik__1
written_rep: propan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пропан
sense_list:
(chemia, chemiczny) związek organiczny z grupy alkanów, bezwonny i bezbarwny gaz, jego mieszanina z butanem znana jest jako LPG;


lexentry: pol/proporcja__rzeczownik__1
written_rep: proporcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пропорция
sense_list:
(matematyka, matematyczny) równość dwóch stosunków; | harmonia; właściwy, proporcjonalny stosunek między częściami układu | wzajemny stosunek danych wielkości; stosunek części danej całości wobec siebie nawzajem


lexentry: pol/proporcjonalność__rzeczownik__1
written_rep: proporcjonalność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пропорциональность
sense_list:
(matematyka, matematyczny) zależność między dwiema wielkościami, w której przy powiększeniu lub pomniejszeniu wartości jednej z nich, wartość drugiej zwiększa się tyleż razy lub tyleż razy się zmniejsza | cecha tego, co proporcjonalne; cecha tych, którzy są proporcjonalni


lexentry: pol/proporcjonalny__przymiotnik__1
written_rep: proporcjonalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: пропорциональный
sense_list:
mający lub wyrażający określony stosunek do jakiejś wielkości | o proporcjach zgodnych z kanonem piękna


lexentry: pol/proprium__rzeczownik__1
written_rep: proprium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кру́глый
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) część liturgii podlegająca zmianie zależnie od kalendarza liturgicznego;


lexentry: pol/propyn__rzeczownik__1
written_rep: propyn
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: метилацетилен | пропин
sense_list:
(chemia, chemiczny) związek organiczny z grupy alkinów, składnik gazu MAPP używanego w spawalnictwie;


lexentry: pol/prorok__rzeczownik__1
written_rep: prorok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пророк
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) charyzmatyczny przywódca lub reformator religijny, któremu przypisuje się szczególne posłannictwo boże i zdolności wizjonerskie;


lexentry: pol/prorokini__rzeczownik__1
written_rep: prorokini
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пророчица
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) charyzmatyczna przywódczyni religijna, której przypisuje się szczególne posłannictwo boże i zdolność przepowiadania przyszłości | (książkowy) kobieta przepowiadająca przyszłość, dalszy bieg zdarzeń, często katastroficznych


lexentry: pol/prosak__rzeczownik__1
written_rep: prosak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: милиум
sense_list:
(medycyna, medyczny) niewielki biały lub żółtawy guzek powstający pod silnie napiętym naskórkiem z powodu nagromadzenia łoju i martwych komórek naskórka w ujściu mieszka włosowego;


lexentry: pol/prosciutto__rzeczownik__1
written_rep: prosciutto
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ветчина́
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) surowa, suszona szynka włoska, podawana zwykle w postaci cienkich plastrów;


lexentry: pol/prospekt__rzeczownik__1
written_rep: prospekt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: проспект
sense_list:
(handel, handlowy) publikacja, ulotka lub folder zawierający informacje o produkcie, usłudze lub firmie, mający zachęcić do zakupu lub skorzystania z oferty


lexentry: pol/prosta__rzeczownik__1
written_rep: prosta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прямая
sense_list:
(geometria) (matematyka, matematyczny) nieposiadająca końców krzywa, która dla każdych dwóch swoich punktów zawiera w całości najkrótszą drogę pomiędzy nimi;


lexentry: pol/prostaczka__rzeczownik__1
written_rep: prostaczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: невежа
sense_list:
(pejoratywnie, pejoratywny) osoba płci żenskiej zachowująca się w sposób prymitywny, niekulturalny bądź chamski


lexentry: pol/prostak__rzeczownik__1
written_rep: prostak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: невежа
sense_list:
(pejoratywnie, pejoratywny) osoba płci męskiej zachowująca się w sposób prymitywny, niekulturalny bądź chamski


lexentry: pol/prostata__rzeczownik__1
written_rep: prostata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: простата
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) gruczoł płciowy męski położony w miednicy mniejszej, wydzielający składniki nasienia;


lexentry: pol/prostownik__rzeczownik__1
written_rep: prostownik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: выпрямитель
sense_list:
(elektronika, elektroniczny) układ lub element elektroniczny zamieniający prąd przemienny na prąd o stałym kierunku (w idealnym przypadku prąd stały);


lexentry: pol/prostytutka__rzeczownik__1
written_rep: prostytutka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: проститутка
sense_list:
kobieta świadcząca usługi seksualne | (przenośnie, przenośnia) (pejoratywnie, pejoratywny) człowiek sprzedajny, który dla własnych korzyści zdradza innych lub postępuje niegodziwie i oportunistycznie


lexentry: pol/proszek__rzeczownik__1
written_rep: proszek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: порошок
sense_list:
substancja roztarta, rozkruszona, zmielona lub w inny sposób podzielona na wiele bardzo drobnych cząsteczek


lexentry: pol/proszek_do_pieczenia__rzeczownik__1
written_rep: proszek do pieczenia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пекарский порошок
sense_list:
(spożywczy) substancja spulchniająca do wypieków, której podstawowym składnikiem jest soda oczyszczona czyli wodorowęglan sodu;


lexentry: pol/proszek_do_prania__rzeczownik__1
written_rep: proszek do prania
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: стиральный порошок
sense_list:
(handel, handlowy) mieszanina rozdrobnionych substancji, służąca do usuwania zanieczyszczeń z ubrań;


lexentry: pol/protagonista__rzeczownik__1
written_rep: protagonista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: протагонист
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) w starożytnej Grecji: pierwszy aktor, prowadzący dialog z chórem, a w późniejszym okresie także z innymi aktorami | odtwórca głównej roli


lexentry: pol/protekcjonizm__rzeczownik__1
written_rep: protekcjonizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: протекционизм
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) polityka ochrony przemysłu i handlu krajowego przed konkurencją zagraniczną, głównie za pomocą ceł nakładanych na przywożone towary;


lexentry: pol/protektorat__rzeczownik__1
written_rep: protektorat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: протекторат
sense_list:
forma zależności politycznej, w której państwo posiadające własny ustrój uzależnione jest w swej polityce od państwa silniejszego (protektora);


lexentry: pol/proterozoik__rzeczownik__1
written_rep: proterozoik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: протерозо́й
sense_list:
(geologia, geologiczny) najdłuższy eon geologicznej skali czasu Ziemi, trwający od pojawienia się tlenu w atmosferze do rozwoju złożonych organizmów


lexentry: pol/protesis__rzeczownik__1
written_rep: protesis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: намерение
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (architektura, architektoniczny) przybudówka, pomieszczenie przy prezbiterium cerkwi, zwykle po północnej (lewej) jego stronie, miejsce przygotowania darów ofiarnych


lexentry: pol/protestant__rzeczownik__1
written_rep: protestant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: протестант
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) człowiek wyznający protestantyzm, członek któregoś z kościołów protestanckich


lexentry: pol/protestantyzm__rzeczownik__1
written_rep: protestantyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: протестантизм | протестантство
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) jeden z głównych kierunków chrześcijaństwa, składający się z wierzeń powstałych głównie na skutek ruchów reformacyjnych wewnątrz Kościoła rzymskokatolickiego rozpoczętych w XVI wieku;


lexentry: pol/proto-__przedrostek__1
written_rep: proto-
part_of_speech: prefix
min_sense_num: 01
trans_list: прото-
sense_list:
pierwszy człon wyrazów złożonych oznaczający pierwszeństwo w czasie, kolejności, stanowisku itp. tego, o czym mówi drugi człon wyrazu


lexentry: pol/protokół__rzeczownik__1
written_rep: protokół
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: протокол | акт
sense_list:
sprawozdanie na piśmie z posiedzenia, konferencji, sesji, rozprawy sądowej itp. zawierające streszczenie przebiegu, zapis wniosków i uchwał;


lexentry: pol/protoplazma__rzeczownik__1
written_rep: protoplazma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: протопла́зма
sense_list:
(mikrobiologia, mikrobiologiczny) półpłynna część komórki otoczona błoną komórkową, składająca się z jądra komórkowego oraz cytoplazmy;


lexentry: pol/prototyp__rzeczownik__1
written_rep: prototyp
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: моде́ль
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) pierwszy działający egzemplarz maszyny lub urządzenia, wykonany według dokumentacji i stanowiący podstawę do dalszej produkcji;


lexentry: pol/prowadnica__rzeczownik__1
written_rep: prowadnica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: быть [[проводник|проводнико́м]]
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) element stały urządzenia mechanicznego, maszyny lub konstrukcji, służący do nadawania określonego kierunku ruchu oraz utrzymywania w pożądanym położeniu innego, ruchomego elementu


lexentry: pol/prowadzić__czasownik__1
written_rep: prowadzić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: вести | проводить
sense_list:
kierować czymś, być inicjatorem, organizatorem czegoś; wykonywać coś | (przenośnie, przenośnia) wieść


lexentry: pol/prowansalski__rzeczownik__1
written_rep: prowansalski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: провансальский диалект | провансальский наречие
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) jeden z dialektów języka oksytańskiego używany w południowo-wschodniej Francji;


lexentry: pol/proweniencja__rzeczownik__1
written_rep: proweniencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: происхожде́ние
sense_list:
(książkowy) pochodzenie (kogoś lub czegoś) i przejawianie charakterystycznych cech uwarunkowanych tym pochodzeniem


lexentry: pol/prowincja__rzeczownik__1
written_rep: prowincja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: провинция
sense_list:
(administracja) jednostka administracyjna w niektórych krajach | obszar kraju oddalony od stolicy i większych miast | (kościelny) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) kościelna jednostka administracyjna pod zarządem metropolity lub arcybiskupa;


lexentry: pol/prowincjusz__rzeczownik__1
written_rep: prowincjusz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: провинциал
sense_list:
(lekceważąco, lekceważący) człowiek mieszkający na prowincji, niemający wielkomiejskiej ogłady i obycia towarzyskiego


lexentry: pol/prowincjuszka__rzeczownik__1
written_rep: prowincjuszka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: провинциалка
sense_list:
(lekceważąco, lekceważący) kobieta mieszkająca na prowincji, nie posiadająca wielkomiejskiej ogłady i obycia towarzyskiego


lexentry: pol/prowitamina__rzeczownik__1
written_rep: prowitamina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: провитамин
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) związek chemiczny, który przekształca się w organizmie w witaminę w wyniku reakcji chemicznych;


lexentry: pol/prowizorka__rzeczownik__1
written_rep: prowizorka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: накосячить
sense_list:
(potocznie, potoczny) coś prowizorycznego, wykonanego z nietrwałych materiałów lub w nietrwały sposób


lexentry: pol/prowodyr__rzeczownik__1
written_rep: prowodyr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: верхово́д
sense_list:
(pogardliwie, pogardliwy) osoba wzniecająca zamieszki, bunty czy rozruchy, a następnie przewodząca im


lexentry: pol/prowokacja__rzeczownik__1
written_rep: prowokacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: провокация
sense_list:
podstępne czyny, których celem jest nakłonienie kogoś do określonego działania | podstępny czyn tajnych agentów, podszywających się pod członków jakiejś organizacji w celu wyrządzenia jej szkody


lexentry: pol/proza__rzeczownik__1
written_rep: proza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: проза
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) mowa niewiązana, bez stałych jednostek rytmicznych ani podziału na wersy


lexentry: pol/prozaik__rzeczownik__1
written_rep: prozaik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прозаик
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) pisarz tworzący utwory prozą, najczęściej powieści i nowele


lexentry: pol/prozak__rzeczownik__1
written_rep: prozak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Проза́к
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) lek antydepresyjny zawierający fluoksetynę


lexentry: pol/prozodia__rzeczownik__1
written_rep: prozodia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: просо́дия
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) brzmieniowe właściwości mowy nakładające się na głoskowy, sylabiczny i wyrazowy ciąg wypowiedzi


lexentry: pol/pruski__przymiotnik__1
written_rep: pruski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: прусский
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) odnoszący się do ludów bałtyjskich, które zamieszkiwały dawne Prusy


lexentry: pol/prymatologia__rzeczownik__1
written_rep: prymatologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: приматология
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (zoologia, zoologiczny) dział zoologii zajmujący się badaniem zarówno współczesnych, jak też wymarłych ssaków naczelnych, oprócz człowieka;


lexentry: pol/prymityw__rzeczownik__2
written_rep: prymityw
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: примити́в
sense_list:
(informatyka, informatyczny) rodzaj figur geometrycznych, z których buduje się inne, bardziej skomplikowane;


lexentry: pol/prymitywność__rzeczownik__1
written_rep: prymitywność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: примитивность
sense_list:
cecha tego, co prymitywne, pierwotne; cecha tych, którzy są prymitywni, pierwotni | cecha tego, co prymitywne, prostackie; cecha tych, którzy są prymitywni, prostaccy


lexentry: pol/prymitywny__przymiotnik__1
written_rep: prymitywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: примитивный
sense_list:
(pejoratywnie, pejoratywny) odznaczającym się niskim poziomem kultury | mający prostą, nieskomplikowaną formę lub budowę


lexentry: pol/prywaciarz__rzeczownik__1
written_rep: prywaciarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: частник
sense_list:
(potocznie, potoczny) (lekceważąco, lekceważący) lub (pogardliwie, pogardliwy) w PRL prywatny przedsiębiorca, rzemieślnik lub kupiec


lexentry: pol/prywatny__przymiotnik__1
written_rep: prywatny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: частный
sense_list:
nie dla każdego dostępny | niebędący własnością skarbu państwa ani państwowej instytucji (lub przynajmniej państwo nie ma większości w akcjonariacie) | niereprezentujący żadnej instytucji | wynajęty do osobistego użytku


lexentry: pol/prywatyzacyjny__przymiotnik__1
written_rep: prywatyzacyjny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: приватизационный
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) związany z prywatyzacją, dotyczący prywatyzacji


lexentry: pol/pryzmat__rzeczownik__1
written_rep: pryzmat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: призма
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (optyka, optyczny) graniastosłup wykonany z przezroczystego materiału, często mający trójkątną podstawę, używany do załamywania, rozszczepiania i odbijania wiązek światła;


lexentry: pol/przebój__rzeczownik__1
written_rep: przebój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: хит
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (telewizja, telewizyjny) coś bardzo popularnego, szczególnie w odniesieniu do utworów muzycznych


lexentry: pol/przechodni__przymiotnik__1
written_rep: przechodni
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: переходный
sense_list:
(gramatyka) o czasowniku: posiadający formy strony biernej | będący etapem pewnego procesu między jego początkiem a końcem


lexentry: pol/przechowywać__czasownik__1
written_rep: przechowywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: беречь | хранить
sense_list:
chować coś przed zniknięciem, zginięciem lub zepsuciem w jakimś miejscu | chronić coś przed zapomnieniem


lexentry: pol/przeciek__rzeczownik__1
written_rep: przeciek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: утечка
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) niekontrolowane, nielegalne przedostanie się poufnych informacji do mediów lub opinii publicznej


lexentry: pol/przecinek__rzeczownik__1
written_rep: przecinek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: запятая | запята́я
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) znak interpunkcyjny służący do oddzielania pojęć przy ich wymienianiu lub do oddzielania zdań w zdaniu złożonym;


lexentry: pol/przeciw-__przedrostek__1
written_rep: przeciw-
part_of_speech: prefix
min_sense_num: 01
trans_list: контр-
sense_list:
…łączący się zwykle z rzeczownikami, przymiotnikami lub imiesłowami, tworzący wyrazy związane z walką z czymś lub cel działania, także wyrazy o cechach przeciwnych do wyrazu źródłowego


lexentry: pol/przeciw__przyimek__1
written_rep: przeciw
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: против
sense_list:
… używany do określenia celu czynności lub stanów związanych z walką lub grą z wyrażeniem stojącym za przyimkiem | … używany do określenia celu działania czegoś | … używany do wyrażenia poglądów lub stanowisk odmiennych wobec wyrażenia za przyimkiem


lexentry: pol/przeciwciało__rzeczownik__1
written_rep: przeciwciało
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: антитело
sense_list:
(medycyna, medyczny) specyficzne białko znajdujące się w organizmach kręgowców lub wytwarzane w odpowiedzi na wprowadzenie antygenów, przed którymi broni organizm;


lexentry: pol/przeciwgorączkowy__przymiotnik__1
written_rep: przeciwgorączkowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: жаропонижающий | противолихорадочный
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) działający przeciw gorączce, używany przy leczeniu gorączki, zapobiegający gorączce


lexentry: pol/przeciwgruźliczy__przymiotnik__1
written_rep: przeciwgruźliczy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: противотуберкулёзный
sense_list:
(medycyna, medyczny) działający przeciw gruźlicy, używany przy leczeniu gruźlicy, zapobiegający gruźlicy


lexentry: pol/przeciwgrzybiczy__przymiotnik__1
written_rep: przeciwgrzybiczy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: противогрибковый
sense_list:
(medycyna, medyczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) zapobiegający grzybicy, przeciwdziałający objawom grzybicy, leczący grzybicę


lexentry: pol/przeciwlotniczy__przymiotnik__1
written_rep: przeciwlotniczy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: противовоздушный
sense_list:
służący do zwalczania statków powietrznych, mający za zadanie niszczenie statków powietrznych lub obronę przed nimi


lexentry: pol/przeciwnie__partykuła__1
written_rep: przeciwnie
part_of_speech: particle
min_sense_num: 02
trans_list: наоборо́т
sense_list:
nawiązuje do jakiejś sytuacji lub opinii wprowadzając sąd polemiczny lub zaprzeczający w stosunku do wypowiedzianego wcześniej


lexentry: pol/przeciwnik__rzeczownik__1
written_rep: przeciwnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: противник
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (sport, sportowy) także przenośnie ten, przeciwko któremu się walczy lub rozgrywa grę | ten, kto jest czemuś przeciwny


lexentry: pol/przeciwpożarowy__przymiotnik__1
written_rep: przeciwpożarowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: противопожарный
sense_list:
(urzędowy) (technologia, technika, techniczny) mający związek z przeciwdziałaniem lub gaszeniem pożaru, zabezpieczający przed rozprzestrzenianiem się ognia


lexentry: pol/przeciwpsychotyczny__przymiotnik__1
written_rep: przeciwpsychotyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: антипсихотический
sense_list:
(medycyna, medyczny) (psychologia, psychologiczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) w leczeniu zaburzeń psychicznych, psychoz: mający działanie silnie uspokajające poprzez hamowanie aktywności komórek nerwowych gdy w przebiegu choroby występują urojenia, omamy, zaburzenia aktywności / uczuciowości / świadomości


lexentry: pol/przeciwwirusowy__przymiotnik__1
written_rep: przeciwwirusowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: противовирусный
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) działający przeciw wirusom, używany przy leczeniu chorób wywoływanych przez wirusy, zapobiegający rozwojowi wirusów


lexentry: pol/przeciwzapalny__przymiotnik__1
written_rep: przeciwzapalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: противовоспалительный
sense_list:
(medycyna, medyczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) działający przeciw zapaleniom, używany przy leczeniu zapaleń, zapobiegający zapaleniom


lexentry: pol/przeciąg__rzeczownik__1
written_rep: przeciąg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сквозняк
sense_list:
strumień chłodnego powietrza powstały w pomieszczeniu z otwartymi lub nieszczelnymi drzwiami lub oknami


lexentry: pol/przeczos__rzeczownik__1
written_rep: przeczos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сса́дина
sense_list:
(medycyna, medyczny) powierzchniowy, linijny ubytek w skórze uprzednio niezmienionej powstały np. wskutek drapania;


lexentry: pol/przeczyszczający__przymiotnik__1
written_rep: przeczyszczający
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: слабительный
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) wywołujący biegunkę, powodujący przeczyszczenie


lexentry: pol/przed-__przyimek__1
written_rep: przed-
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: до-
sense_list:
pierwszy człon wyrazów złożonych określający wcześniejsze zaistnienie od tego, co jest nazywane drugim członem


lexentry: pol/przed__przyimek__1
written_rep: przed
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: перед
sense_list:
…służący do wyrażenia, że wydarzenie miało, ma lub będzie miało miejsce wcześniej niż wydarzenie opisane za przyimkiem | …służący do opisania ruchu w kierunku miejsca znajdującego się przed (1.1) kimś lub czymś


lexentry: pol/przed__przyimek__1
written_rep: przed
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: спереди | перед
sense_list:
…określający, że coś znajduje się bliżej punktu patrzenia niż wyrażenie za przyimkiem; znajduje się bliżej w kolejności


lexentry: pol/przedakcja__rzeczownik__1
written_rep: przedakcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: предысто́рия
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) część utworu fabularnego, która informuje o zdarzeniach poprzedzających rozpoczęcie akcji


lexentry: pol/przedmarskistowski__przymiotnik__1
written_rep: przedmarskistowski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: домарксистский
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z okresem przed pojawieniem się marksizmu


lexentry: pol/przedmiot__rzeczownik__1
written_rep: przedmiot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: предмет
sense_list:
rzecz, obiekt nieożywiony | (edukacja, edukacyjny) zajęcia edukacyjne w szkole, posiadające własną nazwę i opracowany program nauczania


lexentry: pol/przedmiotowy__przymiotnik__1
written_rep: przedmiotowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: вещь
sense_list:
(gramatyka) odnoszący się do przedmiotu czynności, tj. dopełnienia | dotyczący przedmiotu, materialnego wytworu rzeczywistości


lexentry: pol/przedmowa__rzeczownik__1
written_rep: przedmowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: предисловие
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) wypowiedź zamieszczona przed głównym tekstem, stanowiąca autorską bądź redakcyjną dyskusję dotyczącą utworu


lexentry: pol/przedpiekle__rzeczownik__1
written_rep: przedpiekle
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: чистилище
sense_list:
przedsionek piekła | wydarzenie albo miejsce przysparzające cierpienia, będące zapowiedzią, wstępem do czegoś znacznie bardziej nieprzyjemnego


lexentry: pol/przedplecze__rzeczownik__1
written_rep: przedplecze
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: переднеспи́нка
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) część tułowia sześcionogów, fragment przedtułowia;


lexentry: pol/przedpotopowy__przymiotnik__1
written_rep: przedpotopowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: допотопный
sense_list:
(potocznie, potoczny) pochodzący z bardzo odległej epoki | (żartobliwie) przestarzały, staroświecki | pochodzący sprzed potopu, mający miejsce przed potopem


lexentry: pol/przedpłata__rzeczownik__1
written_rep: przedpłata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ава́нс
sense_list:
(handel, handlowy) forma płatności polegająca na dokonaniu zapłaty za towar lub usługę z góry, czyli przed ich dostarczeniem lub wykonaniem


lexentry: pol/przedramię__rzeczownik__1
written_rep: przedramię
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: предплечье
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) odcinek kończyny piersiowej (przedniej, górnej) od stawu łokciowego do nadgarstka


lexentry: pol/przedrostek__rzeczownik__1
written_rep: przedrostek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: приставка
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) element słowotwórczy umieszczany przed leksemem, np. morfem przed rdzeniem wyrazu;


lexentry: pol/przedrzeźniacz__rzeczownik__2
written_rep: przedrzeźniacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: пересмешник
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Mimidae, północnoamerykański ptak z rzędu wróblowatych potrafiący naśladować usłyszane dźwięki;


lexentry: pol/przedsionek__rzeczownik__1
written_rep: przedsionek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: предсердие
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (zoologia, zoologiczny) u kręgowców część serca oddzielona zastawką od komory;


lexentry: pol/przedsiębiorca__rzeczownik__1
written_rep: przedsiębiorca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: предприниматель | антрепренёр
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) osoba prowadząca własną działalność gospodarczą, posiadająca własne przedsiębiorstwo;


lexentry: pol/przedsiębiorczość__rzeczownik__1
written_rep: przedsiębiorczość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: предпринима́тельство
sense_list:
nauka lub sztuka podejmowania ryzyka i innowacyjności w budowaniu biznesu | zespół cech człowieka stanowiących o chęci i powodzeniu w załatwianiu różnych spraw (bycie przedsiębiorczym)


lexentry: pol/przedsiębiorczyni__rzeczownik__1
written_rep: przedsiębiorczyni
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: предпринимательница
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) kobieta prowadząca własną działalność gospodarczą, posiadająca własne przedsiębiorstwo


lexentry: pol/przedstawiciel__rzeczownik__1
written_rep: przedstawiciel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: представитель
sense_list:
osoba działająca w imieniu kogoś lub czegoś | typowy członek danej grupy, typowy okaz danej kategorii


lexentry: pol/przedstawiciel_handlowy__rzeczownik__1
written_rep: przedstawiciel handlowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: торго́вый представи́тель
sense_list:
(handel, handlowy) handlowiec odpowiedzialny za pozyskiwanie i obsługę klientów dla przedsiębiorstwa;


lexentry: pol/przedstawicielka__rzeczownik__1
written_rep: przedstawicielka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: представительница
sense_list:
kobieta działająca w imieniu kogoś lub czegoś | typowa członkini danej grupy, reprezentantka danej kategorii


lexentry: pol/przedszkolanka__rzeczownik__1
written_rep: przedszkolanka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: воспитательница | дошкольница
sense_list:
(potocznie, potoczny) nauczycielka przedszkola, wychowawczyni przedszkolna, wychowawczyni w przedszkolu


lexentry: pol/przedszkole__rzeczownik__1
written_rep: przedszkole
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: детский сад
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) dzienna placówka o charakterze opiekuńczo-wychowawczym, do której uczęszczają dzieci w wieku od trzech lat do chwili rozpoczęcia obowiązku szkolnego;


lexentry: pol/przedszkolny__przymiotnik__1
written_rep: przedszkolny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: дошкольный
sense_list:
dotyczący przedszkola, właściwy przedszkolu, należący do przedszkola | poprzedzający lata nauki szkolnej, poprzedzający okres szkolny


lexentry: pol/przedtakt__rzeczownik__1
written_rep: przedtakt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: анакруза
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) anakruza; sylaby nieakcentowane na początku wersu przed pierwszą sylabą akcentowaną


lexentry: pol/przedtułów__rzeczownik__1
written_rep: przedtułów
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: переднегру́дь
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) przedni, stale bezskrzydły pierścień tułowia owadów;


lexentry: pol/przedwojenny__przymiotnik__1
written_rep: przedwojenny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: довое́нный
sense_list:
pochodzący sprzed wojny; istniejący, mający miejsce przed wojną; poprzedzający wojnę; zazwyczaj w odniesieniu do II wojny światowej


lexentry: pol/przedwzmacniacz__rzeczownik__1
written_rep: przedwzmacniacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: предусили́тель
sense_list:
(elektronika, elektroniczny) urządzenie elektroniczne, którego zadaniem jest przygotowanie słabego sygnału elektrycznego do dalszej obróbki lub wzmocnienia


lexentry: pol/przedział__rzeczownik__1
written_rep: przedział
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: промежуток
sense_list:
(matematyka, matematyczny) podzbiór zbioru liczb rzeczywistych, ograniczony z jednej lub z dwóch stron;


lexentry: pol/przedłużacz__rzeczownik__1
written_rep: przedłużacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: удлинитель
sense_list:
(elektryczność) wyposażone w długi kabel urządzenie zawierające jedno lub więcej gniazd elektrycznych, służące do przedłużania zasięgu między siecią elektryczną a czerpiącymi z niej urządzeniami;


lexentry: pol/przegrywać__czasownik__1
written_rep: przegrywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: проигрывать
sense_list:
okazywać się słabszym, odnosić porażkę, doznawać niepowodzenia, zostawać pokonanym w jakiejś rywalizacji


lexentry: pol/przegub__rzeczownik__1
written_rep: przegub
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: артикуляция
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (potocznie, potoczny) ruchome połączenie kości w kończynie, zwykle w odniesieniu do nadgarstka


lexentry: pol/przegub__rzeczownik__1
written_rep: przegub
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: шарнир
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) ruchome połączenie dwóch części konstrukcyjnych pozwalające na ich obrót wokół osi


lexentry: pol/przegłos__rzeczownik__1
written_rep: przegłos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: абляут
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) zmiana barwy samogłoski pod wpływem otoczenia fonetycznego zachodząca w językach indoeuropejskich;


lexentry: pol/przejęzyczenie__rzeczownik__1
written_rep: przejęzyczenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: оговорка
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) mimowolny błąd językowy na poziomie wytwarzania wypowiedzi, np. w wyniku roztargnienia, przez nieuwagę;


lexentry: pol/przejściówka__rzeczownik__1
written_rep: przejściówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ада́птер
sense_list:
(potocznie, potoczny) element umożliwiający podłączenie urządzenia do innego gniazda niż przeznaczenie wtyczki


lexentry: pol/przekabacić__czasownik__1
written_rep: przekabacić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: обломать | переубедить
sense_list:
(potocznie, potoczny) wpłynąć na czyjąś perspektywę i poglądy tak, by zmieniły się na własną korzyść


lexentry: pol/przekaz__rzeczownik__1
written_rep: przekaz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: посыл
sense_list:
treść, pogląd, przekonanie, które artysta (pisarz, reżyser, muzyk) chce przekazać innym poprzez swoje dzieło


lexentry: pol/przekaz__rzeczownik__1
written_rep: przekaz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сообщение
sense_list:
tekst, nagranie, film bądź w inny sposób zapisane informacje historyczne będące źródłem wiedzy o przeszłości; także przedmiot


lexentry: pol/przekaźnik__rzeczownik__1
written_rep: przekaźnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: передатчик
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie do zamiany sygnału o małej mocy na taki sam sygnał o większej mocy celem przesłania go dalej


lexentry: pol/przekaźnik__rzeczownik__1
written_rep: przekaźnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: реле
sense_list:
(elektryczność) urządzenie do zamiany sygnału o pewnych parametrach lub do pomiaru jego niektórych cech na sygnał o innych parametrach do celów automatyki, pomiarów itp.;


lexentry: pol/przekonanie__rzeczownik__1
written_rep: przekonanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: убеждение
sense_list:
przeświadczenie o słuszności czegoś, sąd oparty na takim przeświadczeniu | (rzeczownik odczasownikowy) od przekonać


lexentry: pol/przekrój__rzeczownik__1
written_rep: przekrój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: отре́зок
sense_list:
abstrakcyjny rysunek techniczny pokazujący przekrój (1.1) przedmiotu, urządzenia lub budowli według pewnej określonej płaszczyzny lub płaszczyzn | widok przedmiotu powstały w wyniku przecięcia


lexentry: pol/przekształcenie__rzeczownik__1
written_rep: przekształcenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: преобразова́ние
sense_list:
(matematyka, matematyczny) funkcja, zwykle z interpretacją geometryczną, przekształcająca zbiór na niego samego | (rzeczownik odczasownikowy) od przekształcić


lexentry: pol/przekwitanie__rzeczownik__1
written_rep: przekwitanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: менопауза
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) okres, w którym czynności narządów rozrodczych kobiety stopniowo zanikają


lexentry: pol/przekąska__rzeczownik__1
written_rep: przekąska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: перекус
sense_list:
niewielka porcja jedzenia, spożywana między regularnymi posiłkami dla zaspokojenia głodu lub ze względów smakowych;


lexentry: pol/przekątna__rzeczownik__1
written_rep: przekątna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: диагональ
sense_list:
(geometria) odcinek łączący dwa wierzchołki wielokąta lub wielościanu, nieleżące na jego jednym boku lub ścianie i znajdujące się całkowicie wewnątrz tego wielokąta lub wielościanu


lexentry: pol/przekład__rzeczownik__1
written_rep: przekład
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: перевод
sense_list:
proces tłumaczenia tekstu z jednego języka na inny | (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) dzieło, tekst przetłumaczony z innego języka


lexentry: pol/przekładnik__rzeczownik__1
written_rep: przekładnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: преобразова́тель
sense_list:
(elektryczność) transformator służący do zamiany poziomu napięcia (przekładnik napięciowy) lub prądu (przekładnik prądowy) elektrycznego do mniejszego poziomu, używany do celów automatyki, pomiarów, rozliczeń itp.


lexentry: pol/przekłuwacz__rzeczownik__1
written_rep: przekłuwacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: проколка
sense_list:
(archeologia, archeologiczny) paleolityczne narzędzie posiadające wyodrębniony wąski, lecz zaokrąglony wierzchołek powstały na skutek retuszu (obróbki) zwykle dwóch krawędzi bocznych, służący do przekłuwania;


lexentry: pol/przelew__rzeczownik__1
written_rep: przelew
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: перевод
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) przeniesienie wierzytelności z majątku pierwotnego wierzyciela (zbywcy, cedenta) do majątku osoby trzeciej (nabywcy, cesjonariusza) na podstawie umowy zawartej między tymi osobami;


lexentry: pol/przelewać_z_pustego_w_próżne__czasownik__1
written_rep: przelewać z pustego w próżne
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: переливать из пустого в порожнее
sense_list:
mówić dużo i niepotrzebnie, bez konkretnych wniosków | zajmować się czymś bezcelowym, bezsensownym, czymś, co nie ma żadnego znaczenia, wciąż jednym i tym samym


lexentry: pol/przelot_pospolity__rzeczownik__1
written_rep: przelot pospolity
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: костоло́мка
sense_list:
(botanika, botaniczny) Anthyllis vulneraria L., gatunek rośliny z rodziny bobowatych występujący w Europie, Azji Mniejszej i Afryce Północnej;


lexentry: pol/przemiana_materii__rzeczownik__1
written_rep: przemiana materii
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: метаболизм
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) ogół procesów biochemicznych i związanych z nimi przemian energetycznych zachodzących w komórkach żywych


lexentry: pol/przemoc_domowa__rzeczownik__1
written_rep: przemoc domowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: домашнее насилие
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) zjawisko społeczne zachodzące, gdy członek rodziny (mąż, żona (i tym podobne, i temu podobne)) próbuje zdominować fizycznie lub psychicznie drugiego członka rodziny;


lexentry: pol/przemycać__czasownik__1
written_rep: przemycać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: провози́ть контраба́ндой
sense_list:
nielegalnie przewozić ((dawniej, dawny) wywozić) przez granicę państwa towary (w tym zakazane), dewizy bez poddania ich kontroli i ocleniu


lexentry: pol/przemyt__rzeczownik__1
written_rep: przemyt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: контрабанда
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (kryminologia, kryminologiczny) proceder przewozu przez granicę państwa zakazanych przedmiotów lub osób albo przewózu z pominięciem jego kontroli i opłat;


lexentry: pol/przemytnik__rzeczownik__1
written_rep: przemytnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: контрабандист
sense_list:
osoba zajmująca się nielegalnym przewozem lub przenoszeniem ludzi lub rzeczy między granicami państw


lexentry: pol/przemyślny__przymiotnik__1
written_rep: przemyślny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: хитроумный
sense_list:
(książkowy) świadczący o tym, że twórca jest przemyślny (1.1); bardzo oryginalny, pomysłowy, wyszukany


lexentry: pol/przenośny__przymiotnik__1
written_rep: przenośny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: переносный | иносказательный | метафорический
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (językoznawstwo, językoznawczy) wyrażony za pomocą metafory, będący przenośnią; niedosłowny


lexentry: pol/przepiórka__rzeczownik__1
written_rep: przepiórka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: перепёлка | обыкновенный перепел
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Coturnix coturnix, średni ptak ze smugami na upierzeniu grzbietowej stronie ciała;


lexentry: pol/przepona__rzeczownik__1
written_rep: przepona
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: диафрагма | диафра́гма
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) duży mięsień w kształcie kopuły, oddzielający klatkę od niżej położonych narządów


lexentry: pol/przeprowadzić__czasownik__2
written_rep: przeprowadzić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: переехать | переселиться
sense_list:
przenieść się na stałe lub na dłuższy okres czasu gdzie indziej, zamieszkać gdzie indziej, zmienić adres (zamieszkania)


lexentry: pol/przepuklina__rzeczownik__1
written_rep: przepuklina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: грыжа
sense_list:
(medycyna, medyczny) patologiczne przemieszczenie się tkanki, części narządu poza naturalne umiejscowienie, wpuklając się w sąsiednią okolicę anatomiczną


lexentry: pol/przepustka__rzeczownik__1
written_rep: przepustka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пропуск
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (administracja) dokument zezwalający na wejście i przebywanie gdzieś lub wwiezienie czegoś;


lexentry: pol/przepustnica__rzeczownik__1
written_rep: przepustnica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: [[дроссельный|дро́ссельная]] [[засло́нка]]
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (motoryzacja) w silniku tłokowym: urządzenie regulujące dopływ powietrza, mieszanki paliwowej, pary wodnej do cylindrów


lexentry: pol/przepuszczalny__przymiotnik__1
written_rep: przepuszczalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: проницаемый
sense_list:
pozwalający na przenikanie promieniowania, np. światła, a będący barierą dla promieniowania z innego zakresu lub innego rodzaju | pozwalający na przepływ gazów lub cieczy, a będący przeszkodą dla innych substancji, w szczególności materii w innym stanie skupienia


lexentry: pol/przepychanka__rzeczownik__1
written_rep: przepychanka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вздо́рить
sense_list:
(potocznie, potoczny) krótka, często impulsywna wymiana zdań, zazwyczaj bez głębszego sensu, oparta na emocjach lub chwilowym napięciu


lexentry: pol/przepychanka__rzeczownik__1
written_rep: przepychanka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: дра́ка
sense_list:
(potocznie, potoczny) próba siłowego dostania się gdzieś lub czasowego zajęcia jakiegoś miejsca, bijąc się o nie z kimś


lexentry: pol/przepływność__rzeczownik__1
written_rep: przepływność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: битрейт
sense_list:
(informatyka, informatyczny) (telekomunikacja) ilość bitów transmitowanych w jednostce czasu poprzez kanał komunikacyjny;


lexentry: pol/przerabiać__czasownik__1
written_rep: przerabiać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: [[обойти́сь]] с
sense_list:
(potocznie, potoczny) zapoznawać się z pewną wiedzą zgodnie z wyznaczonym planem | (technologia, technika, techniczny) zdobić tkaninę poprzez przeplatanie jej czymś


lexentry: pol/przerost__rzeczownik__1
written_rep: przerost
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: гипертрофи́я
sense_list:
(biologia, biologiczny) (medycyna, medyczny) powiększenie tkanki lub narządu wskutek powiększenia poszczególnych komórek


lexentry: pol/przerwa__rzeczownik__1
written_rep: przerwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пауза | перерыв
sense_list:
czas, w którym wykonywanie jakiejś czynności zostaje zaprzestane na pewien okres; zatrzymanie działania czegoś


lexentry: pol/przerwa_energetyczna__rzeczownik__1
written_rep: przerwa energetyczna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: запрещённая зона
sense_list:
(fizyka, fizyczny) różnica energii między pasmem walencyjnym a pasmem przewodnictwa obserwowana m.in. w izolatorach i półprzewodnikach, wyznaczająca przedział energii, jakiej nie mogą posiadać elektrony w ciele stałym, najczęściej wyrażana w elektronowoltach;


lexentry: pol/przerzutka__rzeczownik__1
written_rep: przerzutka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: переключа́тель
sense_list:
(kolarstwo, kolarski) (technologia, technika, techniczny) mechanizm rowerowy umożliwiający zmianę biegu;


lexentry: pol/przerzutnia__rzeczownik__1
written_rep: przerzutnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: анжамбема́н
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) przerzucenie wyrazu (lub kilku) do następnego wersu, dalej treściowo należąc do poprzedniego


lexentry: pol/przesiewać__czasownik__1
written_rep: przesiewać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: просеивать
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) przez selekcję oddzielać pożądane jednostki od niepożądanych | przepuszczać przez sito


lexentry: pol/przesilenie_letnie__rzeczownik__1
written_rep: przesilenie letnie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: летнее солнцестояние
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) przesilenie przypadające na koniec czerwca (około 24.), gdy Słońce znajduje się najbliżej bieguna północnego


lexentry: pol/przesilenie_zimowe__rzeczownik__1
written_rep: przesilenie zimowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зимнее солнцестояние
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) moment górowania Słońca w zenicie w możliwie najdalej na południe wysuniętej szerokości geograficznej półkuli północnej;


lexentry: pol/przestrzeń__rzeczownik__1
written_rep: przestrzeń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пространство
sense_list:
określony obszar – dwu- lub trójwymiarowy | (fizyka, fizyczny) miejsce, w którym odbywają się zjawiska fizyczne; | (geometria) nieograniczona co najmniej trójwymiarowa rozciągłość, jedno z podstawowych pojęć geometrii; | (matematyka, matematyczny) zbiór, na którym określono dodatkową strukturę;


lexentry: pol/przestępczość__rzeczownik__1
written_rep: przestępczość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: престу́пность
sense_list:
(kryminologia, kryminologiczny) ogół popełnionych przestępstw | (kryminologia, kryminologiczny) popełnianie przestępstw


lexentry: pol/przestępstwo__rzeczownik__1
written_rep: przestępstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: преступление
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) czyn zabroniony pod groźbą kary jako zbrodnia lub występek, przez ustawę karną obowiązującą w czasie jego popełnienia, bezprawny, zawiniony, społecznie szkodliwy;


lexentry: pol/przesunięcie_ku_czerwieni__rzeczownik__1
written_rep: przesunięcie ku czerwieni
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кра́сное смеще́ние
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (astronomia, astronomiczny) przesunięcie widma promieniowania elektromagnetycznego emitowanego przez ciało niebieskie w stronę większych długości fal na skutek efektu Dopplera, oddziaływania pola grawitacyjnego lub rozszerzania się wszechświata;


lexentry: pol/przesyłka__rzeczownik__1
written_rep: przesyłka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: посылка
sense_list:
(usługi pocztowe, kurierskie, poczta) zapakowana rzecz przeznaczona do wysyłki i dostarczenia odbiorcy


lexentry: pol/przesłanie__rzeczownik__1
written_rep: przesłanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: здра́вый смысл
sense_list:
główna myśl zawarta w dziele literackim, dowolnym dziele artystycznym, albo w czyjejś wypowiedzi; przedmiot zamierzonej przez autora konstatacji lub refleksji u odbiorcy; sens wypowiedzi


lexentry: pol/przesłuchanie__rzeczownik__1
written_rep: przesłuchanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прослушивание | собеседование
sense_list:
spotkanie, na którym sprawdza się wiedzę i umiejętności kandydata ubiegającego się o coś albo w celu wyłonienia zwycięzcy jakiegoś konkursu


lexentry: pol/przesłuchanie__rzeczownik__1
written_rep: przesłuchanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: слушание
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) czynność w procesie, która ujawnia wyjaśnienia oskarżonego, zeznania świadka lub opinie biegłego;


lexentry: pol/przetacznik__rzeczownik__1
written_rep: przetacznik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: верони́ка
sense_list:
(botanika, botaniczny) roślina z rodzaju przetacznik (1.1) | (botanika, botaniczny) Veronica L., rodzaj roślin, współcześnie zaliczany do rodziny babkowatych;


lexentry: pol/przetak__rzeczownik__1
written_rep: przetak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: решетó
sense_list:
(dawniej, dawny) (ogrodnictwo, ogrodniczy) (rolnictwo, rolniczy) rodzaj sita gospodarskiego z większymi otworami, służącego do oczyszczania ziarna;


lexentry: pol/przetarg__rzeczownik__1
written_rep: przetarg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: тендер
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) sposób wyboru wykonawcy usługi lub produktu, polegający na wyborze najkorzystniejszej dla zamawiającego oferty;


lexentry: pol/przetchlinka__rzeczownik__1
written_rep: przetchlinka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: брызгальце
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) (zoologia, zoologiczny) otwór w skórze lub pancerzu umożliwiający wymianę gazową organizmu z otoczeniem;


lexentry: pol/przetwarzać__czasownik__1
written_rep: przetwarzać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: обраба́тывать
sense_list:
(informatyka, informatyczny) komputerowo opracowywać zebrane dane | zmieniać, nadając inne właściwości


lexentry: pol/przetwór__rzeczownik__1
written_rep: przetwór
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: закатка
sense_list:
zwykle lm (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (technologia, technika, techniczny) produkt uzyskany z surowca, najczęściej spożywczego, przez przeróbkę lub dodatkową obróbkę w procesie technologicznym


lexentry: pol/przewidywać__czasownik__1
written_rep: przewidywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: предусматривать
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (ekonomia, ekonomiczny) ujmować, uwzględniać w planach bądź w akcie prawnym | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) określać z góry konsekwencje, rodzaj postępowania


lexentry: pol/przewidzieć__czasownik__1
written_rep: przewidzieć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: предусмотреть
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (ekonomia, ekonomiczny) uwzględnić coś, ująć coś w planach bądź w akcie prawnym | wcześniej określić przebieg lub skutki jakiegoś zdarzenia


lexentry: pol/przewijać__czasownik__1
written_rep: przewijać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: колеси́ть
sense_list:
(informatyka, informatyczny) o stronie internetowej lub dokumencie: przesuwać tak, by wyświetlany był inny fragment


lexentry: pol/przewlekła_obturacyjna_choroba_płuc__rzeczownik__1
written_rep: przewlekła obturacyjna choroba płuc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: хрони́ческая обструкти́вная боле́знь лёгких
sense_list:
(medycyna, medyczny) nieuleczalna, przewlekła choroba dolnej części układu oddechowego z ograniczeniem przepływu powietrza przez drogi oddechowe, związana przede wszystkim z paleniem tytoniu


lexentry: pol/przewodnictwo__rzeczownik__1
written_rep: przewodnictwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: конду́кция
sense_list:
(biologia, biologiczny) przekazywanie sygnału wywołanego w organizmie przez określony bodziec | (fizyka, fizyczny) zjawisko przewodzenia ciepła, dźwięku lub prądu elektrycznego


lexentry: pol/przewodnik__rzeczownik__1
written_rep: przewodnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: гид | экскурсовод
sense_list:
(turystyka, turystyczny) osoba zajmująca się oprowadzaniem wycieczek turystycznych, pokazująca turystom miejsca warte zobaczenia, eksponaty itp.


lexentry: pol/przewodnik__rzeczownik__2
written_rep: przewodnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: путеводитель
sense_list:
(turystyka, turystyczny) książka, ulotka, także nagranie audiowizualne, przeznaczone dla turystów, zawierające opis okolicy, ciekawe zabytki, mapy itp.;


lexentry: pol/przewód_elektryczny__rzeczownik__1
written_rep: przewód elektryczny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: электропровод
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (elektryczność) element obwodu elektrycznego służący do prowadzenia prądu elektrycznego wzdłuż określonej drogi;


lexentry: pol/przełom__rzeczownik__1
written_rep: przełom
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: каньон
sense_list:
(geologia, geologiczny) odcinek wąskiej doliny o stromych zboczach, w którym rzeka przedziera się między górami;


lexentry: pol/przełowienie__rzeczownik__1
written_rep: przełowienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: [[чрезме́рный]] [[вы́лов]]
sense_list:
(ekologia, ekologiczny) (rybołówstwo, rybacki) ekstensywna, nadmierna i niekontrolowana eksploatacja łowisk, która doprowadza populacje poławianych gatunków zwierząt wodnych poniżej poziomu bezpiecznego dla ich odtworzenia;


lexentry: pol/prześcieradło__rzeczownik__1
written_rep: prześcieradło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: простыня | простыня́
sense_list:
prostokątny płat materiału należący do bielizny pościelowej i służący do ścielenia łóżka jako pościel pod spód;


lexentry: pol/przy_okazji__przysłówek__1
written_rep: przy okazji
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: [[промежу́ток]] [[время|вре́мени]]
sense_list:
o czynności jednocześnie podczas wykonywania innej czynności (jako dodatek do czynności przewodniej) | o zdarzeniu podczas innego zdarzenia


lexentry: pol/przybrzeżny__przymiotnik__1
written_rep: przybrzeżny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: прибрежный
sense_list:
charakterystyczny lub typowy dla terenów w pobliżu brzegu morza, jeziora lub rzeki | położony, znajdujący się w pobliżu brzegu morza, jeziora lub rzeki


lexentry: pol/przychodnia__rzeczownik__1
written_rep: przychodnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: поликлиника
sense_list:
placówka służby zdrowia, w której lekarze różnych specjalności przyjmują chorych, udzielają im porad i w której wykonuje się podstawowe badania


lexentry: pol/przycisk__rzeczownik__1
written_rep: przycisk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кнопка
sense_list:
(informatyka, informatyczny) pole na ekranie, które reaguje na wskazanie, kliknięcie, wybór itp. | część urządzenia elektrycznego, która przyciśnięta, steruje obwodem


lexentry: pol/przyczynowość__rzeczownik__1
written_rep: przyczynowość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: причи́нная связь
sense_list:
związek zachodzący między dwoma zdarzeniami, w której jedno (przyczyna) sprawia, że występuje drugie (skutek)


lexentry: pol/przyducha__rzeczownik__1
written_rep: przyducha
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: гипокси́я
sense_list:
(wędkarstwo) (rybołówstwo, rybacki) obniżenie zawartości tlenu w wodzie skutkujące m.in. śnięciem ryb;


lexentry: pol/przygodowy__przymiotnik__1
written_rep: przygodowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: авантюрный
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) przedstawiający przygody, perypetie bohaterów


lexentry: pol/przygotowywać__czasownik__1
written_rep: przygotowywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: подготавливать | приготавливать
sense_list:
przyrządzać, organizować coś w określonym celu, tak, aby było gotowe na czas, aby się nadawało do czegoś


lexentry: pol/przygrywka__rzeczownik__1
written_rep: przygrywka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вступле́ние
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) utwór muzyczny stanowiący wstęp instrumentalny do jakiegoś większego utworu


lexentry: pol/przyimek__rzeczownik__1
written_rep: przyimek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: предлог | предло́г
sense_list:
(gramatyka) wyraz nieodmienny i niesamodzielny poprzedzający zawsze wyrazy odmieniające się przez przypadki (= imiona) i sygnalizujący związki składniowe między wyrazem poprzedzającym a następującym;


lexentry: pol/przyjaciel__rzeczownik__1
written_rep: przyjaciel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: друг | приятель
sense_list:
osoba obdarzana zaufaniem, żyjąca z kimś w serdecznych stosunkach | osoba okazująca komuś lub czemuś swoją sympatię, zainteresowanie, będąca zwolennikiem | (eufemistycznie) mężczyzna będący z kimś w związku erotycznym


lexentry: pol/przyjaźń__rzeczownik__1
written_rep: przyjaźń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: дружба
sense_list:
dobra, serdeczna relacja pomiędzy osobami opierająca się na wzajemnym zaufaniu, pomocy, życzliwości;


lexentry: pol/przyjemność_po_mojej_stronie__wykrzyknik__1
written_rep: przyjemność po mojej stronie
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: на здоро́вье
sense_list:
kurtuazyjna odpowiedź na podziękowanie, prośbę, towarzysząca propozycji albo pojawiająca się przy zapoznawaniu się, która sugeruje, że mówiący cieszy się, że mógł lub będzie mógł zrobić coś dla rozmówcy lub że go poznał


lexentry: pol/przyjmować__czasownik__1
written_rep: przyjmować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: принимать
sense_list:
odbierać coś (rzecz, informację) | dać pracę, zatrudniać | akceptować wizytę/rozmowę; udzielać audiencji | o lekach: zażywać


lexentry: pol/przyjmować_za_dobrą_monetę__czasownik__1
written_rep: przyjmować za dobrą monetę
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: принимать за чистую монету
sense_list:
traktować czyjeś słowa, zamiary na serio, nie dostrzegając lub nie chcąc dostrzec fałszu, ironii lub podstępu


lexentry: pol/przyjęcie__rzeczownik__1
written_rep: przyjęcie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: приём
sense_list:
uroczysty posiłek dla gości, zorganizowany na ogół z jakiejś okazji | (rzeczownik odczasownikowy) od przyjąć


lexentry: pol/przykro_mi__wykrzyknik__1
written_rep: przykro mi
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: сожалеть
sense_list:
(dosłownie) wyraz współczucia wobec drugiego rozmówcy, zwykle w reakcji na jego nieszczęśliwe okoliczności | (ironicznie) wyraz obojętności wobec drugiego rozmówcy, wypowiadane gdy w rzeczywistości nie jest nam przykro


lexentry: pol/przykuć__czasownik__1
written_rep: przykuć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: кандалы́
sense_list:
przymocować do czegoś nieruchomego kajdanami lub łańcuchem, odbierając lub ograniczając możliwość poruszania się


lexentry: pol/przykład__rzeczownik__1
written_rep: przykład
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пример | приме́р
sense_list:
fakt, obrazujący lub zgodny z twierdzeniem | osoba (rzecz, fakt), reprezentujący pewną klasę osób (rzeczy, faktów)


lexentry: pol/przymiotnik_relacyjny__rzeczownik__1
written_rep: przymiotnik relacyjny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: относительное прилагательное
sense_list:
(gramatyka) przymiotnik odrzeczownikowy opisujący właściwość danego przedmiotu poprzez związek z rzeczownikiem od którego został utworzony; np.: złoty, drewniany, bawełniany


lexentry: pol/przymiotnikowy__przymiotnik__1
written_rep: przymiotnikowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: адъективный
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) odnoszący się do przymiotnika, mający charakter przymiotnika, utworzony od przymiotnika, będący przymiotnikiem


lexentry: pol/przymrozek__rzeczownik__1
written_rep: przymrozek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: заморозок
sense_list:
spadek temperatury powietrza poniżej 0°C, podczas gdy średnia dobowa temperatura powietrza jest dodatnia


lexentry: pol/przymykać_oko__czasownik__1
written_rep: przymykać oko
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: закрыва́ть глаза́
sense_list:
nie reagować na czyjeś złe działanie; udawać, że się nie widzi; zezwalać komuś na robienie czegoś złego poprzez niekaranie go


lexentry: pol/przynależność__rzeczownik__1
written_rep: przynależność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: принадлежность
sense_list:
należenie do jakiejś organizacji, społeczności, grupy społecznej, bycie członkiem jakiejś grupy, organizacji


lexentry: pol/przynosić__czasownik__1
written_rep: przynosić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: приносить
sense_list:
trzymając coś w rękach dostarczać w określone miejsce | o pechu lub szczęściu ściągać, przyciągać | odnośnie pieniędzy dawać, powodować (zyski / straty)


lexentry: pol/przynęta__rzeczownik__1
written_rep: przynęta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: приманка
sense_list:
(wędkarstwo) (łowiectwo, łowiecki) pokarm, który umieszcza się w sieciach, na wędkach lub w pułapkach aby wabić zwierzynę łowną, ryby, ptaki; | (przenośnie, przenośnia) to, co kusi, wabi, przyciąga, pociąga


lexentry: pol/przypominać__czasownik__1
written_rep: przypominać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: напоминать
sense_list:
być podobnym do czegoś, budzić skojarzenia z czymś | zwracać komuś uwagę na coś zapomnianego, a ważnego


lexentry: pol/przypowieść__rzeczownik__1
written_rep: przypowieść
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: притча
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) krótkie alegoryczne opowiadanie o treści moralnej i dydaktycznej lub religijnej


lexentry: pol/przyprawa__rzeczownik__1
written_rep: przyprawa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: приправа | пряность
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) składnik dodawany do potrawy w celu poprawienia jej smaku lub zapachu;


lexentry: pol/przyprowadzić__czasownik__1
written_rep: przyprowadzić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: довести
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) doprowadzić kogoś do jakiegoś stanu | prowadząc kogoś lub coś, przybyć do danego miejsca


lexentry: pol/przypływ__rzeczownik__1
written_rep: przypływ
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кульминация
sense_list:
(hydrologia, hydrologiczny) podniesienie się poziomu wód morskich związane z wpływem grawitacji Księżyca i Słońca


lexentry: pol/przyrznia__rzeczownik__1
written_rep: przyrznia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: стусло
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) przyrząd ułatwiający ręczne przycinanie desek, listew pod odpowiednim kątem


lexentry: pol/przysiad__rzeczownik__1
written_rep: przysiad
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: присе́д
sense_list:
(sport, sportowy) ćwiczenie gimnastyczne polegające na zmianie pozycji ze stojącej do kucznej wyłącznie za pomocą zgięcia nóg w kolanach;


lexentry: pol/przysięga__rzeczownik__1
written_rep: przysięga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: присяга | клятва
sense_list:
uroczyste przyrzeczenie, wypowiadane najczęściej w słowach ustalonych zwyczajowo lub prawnie; bezwzględne zapewnienie wykonania czegoś, stwierdzenie, potwierdzenie prawdziwości tego;


lexentry: pol/przysmak__rzeczownik__1
written_rep: przysmak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сла́дость
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) rzecz, którą ktoś bardzo lubi spożywać, która mu bardzo smakuje


lexentry: pol/przyspieszeniomierz__rzeczownik__1
written_rep: przyspieszeniomierz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: акселерометр
sense_list:
(metrologia, metrologiczny) (technologia, technika, techniczny) przyrząd do pomiaru przyspieszeń liniowych lub kątowych;


lexentry: pol/przysposobić__czasownik__1
written_rep: przysposobić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: призна́ть
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) przyjąć do rodziny cudze dziecko, uznając je za swoje


lexentry: pol/przyssawka__rzeczownik__1
written_rep: przyssawka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: присо́ска
sense_list:
miękka miseczka przysysająca się do podłoża po naciśnięciu | narząd, który służy niektórym zwierzętom do przyczepiania się do podłoża


lexentry: pol/przystawka__rzeczownik__1
written_rep: przystawka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: закуска | аперитив
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) potrawa serwowana zazwyczaj przed głównym daniem w formie przekąski;


lexentry: pol/przystań__rzeczownik__1
written_rep: przystań
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прибе́жище
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) miejsce, w którym można znaleźć bezpieczeństwo i spokój | (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) miejsce cumowania niewielkich jednostek pływających: łodzi, jachtów, kutrów;


lexentry: pol/przystojny__przymiotnik__1
written_rep: przystojny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: красивый | статный
sense_list:
taki, który cechuje się przyjemną powierzchownością i dobrą postawą, wywołuje przyjemne odczucia estetyczne


lexentry: pol/przystosowawczość__rzeczownik__1
written_rep: przystosowawczość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: приспособляемость
sense_list:
(odprzymiotnikowy) cecha tego, co jest przystosowawcze; cecha tych, którzy są przystosowawczy | (zobacz) adaptabilność | zdolność do przystosowania się do nowych warunków życia


lexentry: pol/przysłona__rzeczownik__1
written_rep: przysłona
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: апертура
sense_list:
(optyka, optyczny) (fotografia) układ regulujący wielkość otworu, przez który światło wpada do aparatu fotograficznego, kamery lub przyrządu optycznego


lexentry: pol/przysłowie__rzeczownik__1
written_rep: przysłowie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пословица
sense_list:
zdanie utrwalone w tradycji ustnej, czasem w formie wierszowanej, wyrażające jakąś myśl ogólną: regułę życiową, wskazówkę, przestrogę;


lexentry: pol/przysłowiowy__przymiotnik__1
written_rep: przysłowiowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: преслову́тый
sense_list:
dotyczący przysłowia, popularnego frazeologizmu, wskazuje że treść należy rozumieć przenośnie a nie dosłownie | powszechnie znany


lexentry: pol/przysłówek__rzeczownik__1
written_rep: przysłówek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: наречие
sense_list:
(gramatyka) część mowy określająca sposób, czas lub miejsce wykonywania czynności albo stopień nasycenia cechy wyrażonej przymiotnikiem;


lexentry: pol/przytulność__rzeczownik__1
written_rep: przytulność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: уют
sense_list:
cecha miejsca, wnętrza albo sytuacji, która sprawia, że ktoś czuje się w nich miło, bezpiecznie i komfortowo; atmosfera sprzyjająca relaksowi i poczuciu domowego ciepła


lexentry: pol/przywieźć__czasownik__1
written_rep: przywieźć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: привезти
sense_list:
przy pomocy pojazdu lub narzędzia na kołach (ewentualnie kółkach) dostarczyć coś lub umożliwić komuś przybycie w dane miejsce


lexentry: pol/przyzwoitka__rzeczownik__1
written_rep: przyzwoitka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сопровожда́ть
sense_list:
(dawniej, dawny) starsza osoba towarzysząca młodej kobiecie dla przyzwoitości, pilnująca przestrzegania norm moralnych


lexentry: pol/przyzwyczajać__czasownik__1
written_rep: przyzwyczajać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: приучать
sense_list:
stopniowo powodować przyjmowanie czegoś za zwykłe, a nawet potrzebne; uczyć z czasem traktowania kogoś normalnie albo wywoływać potrzebę obecności tej osoby; kształtować nawyki


lexentry: pol/przyzębie__rzeczownik__1
written_rep: przyzębie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: десна
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) zespół tkanek otaczających i unieruchamiających ząb oraz mających za zadanie jego ochronę przed wnikaniem zakażenia z zainfekowanego kanału korzeniowego lub kieszonki dziąsłowej;


lexentry: pol/przędza__rzeczownik__1
written_rep: przędza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пряжа
sense_list:
(włókiennictwo) wyrób włókienniczy skręcony z wełny, bawełny lub innego włókna wykonany w procesie przędzenia;


lexentry: pol/próchnica__rzeczownik__1
written_rep: próchnica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кариес
sense_list:
(stomatologia, stomatologiczny) choroba bakteryjna twardych tkanek zębów, powodująca powstawanie ubytków;


lexentry: pol/próżnia__rzeczownik__1
written_rep: próżnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вакуум
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) stan bardzo niskiego ciśnienia | (przenośnie, przenośnia) stan braku lub niedoboru czegoś w jakiejś sferze życia i działalności człowieka


lexentry: pol/próżnia__rzeczownik__1
written_rep: próżnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вакуум | ва́куум
sense_list:
(fizyka, fizyczny) przestrzeń, w której nie ma cząsteczek obdarzonych masą (pomijając cząstki wirtualne);


lexentry: pol/prąd__rzeczownik__1
written_rep: prąd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ток
sense_list:
(fizyka, fizyczny) ruch ładunków elektrycznych; | (potocznie, potoczny) energia elektryczna | strumień wody


lexentry: pol/prąd_elektryczny__rzeczownik__1
written_rep: prąd elektryczny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ток
sense_list:
(fizyka, fizyczny) ukierunkowany ruch ładunków elektrycznych w środowisku przewodzącym spowodowany różnicą potencjałów między punktami w polu elektrycznym;


lexentry: pol/prędki__przymiotnik__1
written_rep: prędki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: быстрый
sense_list:
szybki, odznaczający się dużą szybkością | taki, który reaguje bardzo gwałtownie, szybko, bez zastanowienia


lexentry: pol/prędkość__rzeczownik__1
written_rep: prędkość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: скорость
sense_list:
tempo zachodzenia jakiegoś zjawiska, w tym również szybkość poruszania, przemieszczania się jakiegoś obiektu


lexentry: pol/pręgierz__rzeczownik__1
written_rep: pręgierz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кайло
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) w średniowiecznych miastach: słup stojący w miejscu publicznym, do którego przykuwano przestępców, wymierzając im karę np. chłosty;


lexentry: pol/prężyć_muskuły__czasownik__1
written_rep: prężyć muskuły
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: демонстри́ровать си́лу
sense_list:
(dosłownie) napinać mięśnie | (przenośnie, przenośnia) (publikatory) demonstrować rzeczywistą lub pozorną siłę, moc, potęgę


lexentry: pol/psalm__rzeczownik__1
written_rep: psalm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: псалом
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) liryczny utwór modlitewny wzorowany na poezji starotestamentalnej | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) biblijny utwór modlitewno-hymniczny;


lexentry: pol/pseudo-__przedrostek__1
written_rep: pseudo-
part_of_speech: prefix
min_sense_num: 01
trans_list: псевдо-
sense_list:
…pierwszy człon wyrazów złożonych będących nazwami i określeniami osób, rzeczy lub zjawisk, które nie są tym, co udają lub naśladują


lexentry: pol/pseudoanglicyzm__rzeczownik__1
written_rep: pseudoanglicyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: псѐвдоанглици́зм
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) słowo utworzone z słów lub zwrotów pochodzących z języka angielskiego, ale niemające swojego odpowiednika w języku angielskim | (językoznawstwo, językoznawczy) zapożyczenie, którego znaczenie znacznie się różni od słowa lub zwrotu z języka angielskiego


lexentry: pol/pseudoefedryna__rzeczownik__1
written_rep: pseudoefedryna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: псевдоэфедрин
sense_list:
(chemia, chemiczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) chemiczny związek organiczny, pochodna fenyloetyloaminy, syntetyczny analog efedryny, substancja stosowana w zapaleniach górnych dróg oddechowych;


lexentry: pol/pseudokod__rzeczownik__1
written_rep: pseudokod
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: псевдоко́д
sense_list:
(informatyka, informatyczny) sposób zapisu algorytmu w sposób czytelny dla człowieka, zwykle z zachowaniem struktury właściwej językom programowania;


lexentry: pol/pseudolosowy__przymiotnik__1
written_rep: pseudolosowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: псевдослучайный
sense_list:
(statystyka, statystyczny) będący lub związany z danymi generowanymi deterministycznie, jednak z pozoru nieodróżnialnymi od prawdziwie losowych


lexentry: pol/pseudonauka__rzeczownik__1
written_rep: pseudonauka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лженаука | псевдонаука
sense_list:
zbiór twierdzeń nieakceptowanych powszechnie przez środowisko naukowe, które aspirują do miana nauki;


lexentry: pol/pseudonim__rzeczownik__1
written_rep: pseudonim
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: псевдоним
sense_list:
(książkowy) przybrane imię, nazwisko lub inna nazwa, używane najczęściej przez artystów lub konspiratorów zamiast lub oprócz prawdziwych;


lexentry: pol/pseudowyraz__rzeczownik__1
written_rep: pseudowyraz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бессмысленное слово
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) twór językowy pozbawiony treści, choć często poprawnie zbudowany, zgodnie z regułami danego języka


lexentry: pol/psi__rzeczownik__1
written_rep: psi
part_of_speech: noun
min_sense_num: 04
trans_list: пси
sense_list:
dwudziesta trzecia litera alfabetu greckiego, ψ; | (historia, historyczny, historycznie) litera wczesnej cyrylicy pochodząca od psi (4.1), ѱ;


lexentry: pol/psiakrew__wykrzyknik__1
written_rep: psiakrew
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: чёрт
sense_list:
…powtarzany jako przekleństwo, wyraz raczej bez wulgarnego, czy grubiańskiego wydźwięku, w mowie potocznej często jako przerywnik w zdaniu lub partykuła emfatyczna (bezpośrednio po wyrazie, który mówca chce podkreślić)


lexentry: pol/psianka__rzeczownik__1
written_rep: psianka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: паслён
sense_list:
(botanika, botaniczny) Solanum, roślina zielna lub krzew z rodziny psiankowatych mający kwiaty białe, żółte, fioletowe lub niebieskie i zawierający solaninę;


lexentry: pol/psiogłowiec__rzeczownik__1
written_rep: psiogłowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: псоглавец
sense_list:
(mitologia, mitologiczny) fantastyczna istota mająca ciało człowieka i głowę psa, żyjąca według średniowiecznych legend w odległych krainach


lexentry: pol/psychastenia__rzeczownik__1
written_rep: psychastenia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: психастения
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) zaburzenie psychiczne objawiające się m.in. lękami, natręctami i niepokojem


lexentry: pol/psychiatra__rzeczownik__1
written_rep: psychiatra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: психиатр
sense_list:
(medycyna, medyczny) lekarz specjalista zajmujący się rozpoznawaniem i leczeniem chorób psychicznych


lexentry: pol/psychiatria__rzeczownik__1
written_rep: psychiatria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: психиатрия
sense_list:
(medycyna, medyczny) (psychologia, psychologiczny) dział medycyny zajmujący się pochodzeniem, rozpoznawaniem i leczeniem chorób psychicznych;


lexentry: pol/psychoaktywny__przymiotnik__1
written_rep: psychoaktywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: психоактивный
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) (biochemia, biochemiczny) działający pobudzająco na psychikę i stany emocjonalne


lexentry: pol/psychoanaliza__rzeczownik__1
written_rep: psychoanaliza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: психоанализ
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) kierunek w psychologii XX w. stworzony przez Zygmunta Freuda, tłumaczący strukturę, działanie i rozwój osobowości, a także zjawiska społeczno-historyczne oddziaływaniem nieświadomych mechanizmów motywacyjnych pozostających we wzajemnych konfliktach


lexentry: pol/psychodelik__rzeczownik__1
written_rep: psychodelik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: психоделик
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (medycyna, medyczny) substancja neuroaktywna o działaniu psychodelicznym, wywołująca zwykle odurzenie i wizje, mająca zdolność do wywoływania zmian percepcji, świadomości, sposobu myślenia oraz sposobu odczuwania emocji;


lexentry: pol/psychofarmakologia__rzeczownik__1
written_rep: psychofarmakologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: психофармакология
sense_list:
(medycyna, medyczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) gałąź farmakologii zajmująca się badaniem wpływu leków psychoaktywnych na stan psychiczny człowieka;


lexentry: pol/psychofizjologia__rzeczownik__1
written_rep: psychofizjologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: психофизиология
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) nauka z pogranicza psychologii i fizjologii, zajmująca się związkiem między procesami psychicznymi i fizjologicznymi;


lexentry: pol/psycholingwistyka__rzeczownik__1
written_rep: psycholingwistyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: психолингвистика
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (psychologia, psychologiczny) dziedzina nauki na pograniczu psychologii i językoznawstwa zajmująca się psychologicznymi podstawami funkcjonowania języka;


lexentry: pol/psychometria__rzeczownik__1
written_rep: psychometria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: психометри́я
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) dział psychologii zajmujący się pomiarami zjawisk i wartości psychologicznych jak i ich metodami


lexentry: pol/psychopatia__rzeczownik__1
written_rep: psychopatia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: психопатия
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) zaburzenie osobowości charakteryzujące się trwałym wzorcem lekceważenia i łamania norm społecznych oraz praw innych ludzi;


lexentry: pol/psychopatologia__rzeczownik__1
written_rep: psychopatologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: психопатоло́гия
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (medycyna, medyczny) (psychologia, psychologiczny) dziedzina psychologii i psychiatrii, która bada zaburzenia i choroby psychiczne


lexentry: pol/psychopomp__rzeczownik__1
written_rep: psychopomp
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: психопо́мп
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) istota (anioł, bóstwo, duch, zwierzę) odprowadzająca lub przenosząca dusze zmarłych do świata pozagrobowego;


lexentry: pol/psychosomatyczny__przymiotnik__1
written_rep: psychosomatyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: психосомати́ческий
sense_list:
(medycyna, medyczny) (psychologia, psychologiczny) dotyczący relacji psychicznych i cielesnych w organizmie; wynikający z oddziaływań psychiki na ciało


lexentry: pol/psychosomatyka__rzeczownik__1
written_rep: psychosomatyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: психосоматика
sense_list:
(medycyna, medyczny) dział medycyny, który bada związek pomiędzy zaburzeniami psychicznymi i somatycznymi


lexentry: pol/psychoterapia__rzeczownik__1
written_rep: psychoterapia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: психотерапи́я
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) leczenie metodą bez użycia leków przy zastosowaniu np. perswazji czy sugestii;


lexentry: pol/psychotropowy__przymiotnik__1
written_rep: psychotropowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: психотропный
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) oddziałujący na ośrodkowy układ nerwowy


lexentry: pol/psychotyczny__przymiotnik__1
written_rep: psychotyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: психоти́ческий
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) (medycyna, medyczny) właściwy psychozie, charakteryzujący się psychozą


lexentry: pol/psychoza__rzeczownik__1
written_rep: psychoza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: психоз
sense_list:
(książkowy) (przenośnie, przenośnia) skłonność do ulegania intensywnym emocjom, nastrojom, szczególnie szerzącym się w jakiejś zbiorowości


lexentry: pol/psychoza__rzeczownik__1
written_rep: psychoza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: психоз | психо́з
sense_list:
(medycyna, medyczny) (psychologia, psychologiczny) choroba psychiczna objawiająca się halucynacjami, urojeniami, niezdolnością do współżycia społecznego;


lexentry: pol/psychoza_poporodowa__rzeczownik__1
written_rep: psychoza poporodowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: послеродовой психоз
sense_list:
(medycyna, medyczny) (psychologia, psychologiczny) epizody psychozy, występujące nie później niż w 8. tygodniu po porodzie;


lexentry: pol/pszczelarz__rzeczownik__1
written_rep: pszczelarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пчеловод | пасечник
sense_list:
(pszczelarstwo, pszczelarski) osoba hodująca pszczoły w celu uzyskania produktów pszczelich, takich jak miód, wosk, pyłek, pierzga, propolis lub zapewnienia dostatecznej ilości pszczół do zapylania użytków rolnych


lexentry: pol/pszczoła__rzeczownik__1
written_rep: pszczoła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пчела
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Apis mellifera, pszczoła miodna, latający owad wytwarzający miód, żyjący w zorganizowanych społecznościach;


lexentry: pol/pszczoła_miodna__rzeczownik__1
written_rep: pszczoła miodna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: медоно́сная пчела́
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Apis mellifera L, popularny gatunek pszczoły produkującej miód;


lexentry: pol/pszeniczny__przymiotnik__1
written_rep: pszeniczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: пшеничный
sense_list:
wykonany z pszenicy, zawierający pszenicę | związany z pszenicą, dotyczący pszenicy | o kolorze przypominającym dojrzałe kłosy pszenicy


lexentry: pol/ptasi_móżdżek__związek_frazeologiczny__1
written_rep: ptasi móżdżek
part_of_speech: idiom
min_sense_num: 01
trans_list: кури́ные мозги́
sense_list:
(potocznie, potoczny) (ironicznie) o tępym, ograniczonym umyśle, także: określenie osoby, którą uważa się za głupią


lexentry: pol/ptasie_mleczko__rzeczownik__1
written_rep: ptasie mleczko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: голуби́ное молоко́
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) płynna wydzielina początkowych odcinków przewodu pokarmowego ptaków służąca do karmienia piskląt;


lexentry: pol/ptasznik__rzeczownik__2
written_rep: ptasznik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: пау́к-птицее́д
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) pająk z rodziny ptasznikowatych, Theraphosidae


lexentry: pol/pterodaktyl__rzeczownik__1
written_rep: pterodaktyl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: птерода́ктиль
sense_list:
(paleontologia, paleontologiczny) (zoologia, zoologiczny) Pterodactylus, rodzaj wymarłego latającego gada należącego do rzędu pterozaurów, żyjącego w okresie późnej jury


lexentry: pol/ptolemejski__przymiotnik__1
written_rep: ptolemejski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: птолеме́евский
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) (astronomia, astronomiczny) związany z nauką, poglądami głoszonymi przez Ptolemeusza


lexentry: pol/publicystyka__rzeczownik__1
written_rep: publicystyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: публицистика
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) jakakolwiek wypowiedź lub tekst polemiczny dotyczący aktualnych wydarzeń i problemów ogłaszany w mediach;


lexentry: pol/publikować__czasownik__1
written_rep: publikować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: публиковать
sense_list:
ogłaszać coś poprzez teksty wydane drukiem, podawać jakąś informację do ogólnej wiadomości, obwieszczać


lexentry: pol/pudel__rzeczownik__1
written_rep: pudel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пудель
sense_list:
(kynologia, kynologiczny) rasa hodowanych w kilku odmianach psów do towarzystwa; pies należący do tej rasy;


lexentry: pol/puder__rzeczownik__1
written_rep: puder
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пудра
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) kosmetyk o charakterystycznej kruchej i sypkiej konsystencji, służący do pielęgnacji i upiększania skóry, najczęściej twarzy;


lexentry: pol/puginał__rzeczownik__1
written_rep: puginał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кре́стик
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) rodzaj sztyletu pochodzenia wschodniego, używany do końca XVI w.;


lexentry: pol/puklerz__rzeczownik__1
written_rep: puklerz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: баклер
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) wypukła tarcza używana przez piechotę i jezdnych;


lexentry: pol/pula__rzeczownik__1
written_rep: pula
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пул
sense_list:
suma przedmiotów lub pieniędzy do rozdysponowania | w grach losowych: suma nagród, środków do wygrania


lexentry: pol/pulmonolog__rzeczownik__1
written_rep: pulmonolog
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пульмонолог
sense_list:
(medycyna, medyczny) lekarz specjalista zajmujący się rozpoznawaniem, profilaktyką i leczeniem chorób układu oddechowego


lexentry: pol/pulmonologia__rzeczownik__1
written_rep: pulmonologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пульмонология
sense_list:
(medycyna, medyczny) dziedzina medycyny zajmująca się profilaktyką, rozpoznawaniem i leczeniem chorób płuc;


lexentry: pol/pulpit__rzeczownik__1
written_rep: pulpit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рабочий стол
sense_list:
(informatyka, informatyczny) podstawowy obszar roboczy w systemach operacyjnych, których powłoka graficzna oparta jest na tzw. oknach;


lexentry: pol/puls__rzeczownik__1
written_rep: puls
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пульс
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (medycyna, medyczny) miejsce na ciele, w którym wyczucie tętna jest łatwiejsze | (fizjologia, fizjologiczny) (medycyna, medyczny) rozciąganie ściany tętnic spowodowane zmianami ciśnienia krwi, które są wynikiem skurczów i rozkurczów komór serca


lexentry: pol/pulsoksymetr__rzeczownik__1
written_rep: pulsoksymetr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пульсоксиметр
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (medycyna, medyczny) urządzenie elektroniczne służące do bezinwazyjnego pomiaru saturacji krwi;


lexentry: pol/pulsować__czasownik__1
written_rep: pulsować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: биться
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) ulegać skurczowi i rozkurczowi i wywoływać tętno | być pełnym ruchu, aktywności


lexentry: pol/puma_płowa__rzeczownik__1
written_rep: puma płowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: го́рный лев
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Puma concolor Linnaeus, gatunek ssaka z rodziny kotowatych, zamieszkujący Amerykę od Kanady po Patagonię; | (zoologia, zoologiczny) kot z gatunku puma płowa (1.1)


lexentry: pol/pumeks__rzeczownik__1
written_rep: pumeks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пемза
sense_list:
(geologia, geologiczny) wulkaniczna skała magmowa zbudowana z porowatego szkliwa wulkanicznego powstałego z silnie gazującej lawy;


lexentry: pol/pumpy__rzeczownik__1
written_rep: pumpy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бри́джи
sense_list:
(krawiectwo) luźne, workowate spodnie męskie o kroju szerokim, zapinane pod kolanami, w okresie międzywojennym typowe dla ubioru sportowego, później także częste w stroju codziennym, zwłaszcza uczniowskim;


lexentry: pol/punca__rzeczownik__1
written_rep: punca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: дыроко́л
sense_list:
(rzemiosło, rzemieślniczy) (jubilerstwo, jubilerski) rodzaj małego stalowego pręta, który w połączeniu z młotkiem służy jako narzędzie rzemieślnicze, jubilerskie i cyzelerskie;


lexentry: pol/punk_rock__rzeczownik__1
written_rep: punk rock
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: панк
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) gatunek rocka charakteryzujący się prostą muzyką i buntowniczymi tekstami;


lexentry: pol/punkt_K__rzeczownik__1
written_rep: punkt K
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: критическая точка
sense_list:
(sport, sportowy) punkt na profilu skoczni narciarskiej, według którego ustalane są noty za odległość skoku ;


lexentry: pol/punkt_karny__rzeczownik__1
written_rep: punkt karny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: [[штраф|штрафно́й]] [[ба́лл]]
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) punkt nadawany kierowcy za przekroczenie przepisów ruchu drogowego, skutkujący odebraniem prawa do prowadzenia pojazdów po przekroczeniu limitu;


lexentry: pol/punkt_widokowy__rzeczownik__1
written_rep: punkt widokowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вид
sense_list:
(turystyka, turystyczny) wzniesione miejsce w terenie, z którego roztacza się atrakcyjny, szeroki widok na okolicę;


lexentry: pol/purga__rzeczownik__1
written_rep: purga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пурга
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) silny i gwałtowny północno-wschodni wiatr wiejący na Syberii, połączony z zamiecią śnieżną


lexentry: pol/purytański__przymiotnik__1
written_rep: purytański
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: пуританский
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) surowy pod względem obyczajowym i moralnym | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) dotyczący purytanizmu albo purytanów


lexentry: pol/puryzm__rzeczownik__1
written_rep: puryzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пуризм
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) postawa wobec języka charakteryzująca się koncentracją na ideałach różnie pojmowanej „czystości” językowej;


lexentry: pol/purée__rzeczownik__1
written_rep: purée
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пюре
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) potrawa z ziemniaków, innych warzyw lub owoców – ugotowanych, przetartych lub zgniecionych na papkę;


lexentry: pol/pusia__rzeczownik__1
written_rep: pusia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бздун
sense_list:
(eufemistycznie) (pieszczotliwie, pieszczotliwy) srom | (pieszczotliwie, pieszczotliwy) kotka lub suczka


lexentry: pol/pustelnia__rzeczownik__1
written_rep: pustelnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пустынь
sense_list:
(architektura, architektoniczny) niewielki pawilon w ogrodzie lub parku przeznaczony do wypoczynku na uboczu; | siedziba pustelnika;


lexentry: pol/pustosłowie__rzeczownik__1
written_rep: pustosłowie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: празднословие | пустословие
sense_list:
(książkowy) używanie w wypowiedzi wielu niemających konkretnego znaczenia w danym kontekście lub niewnoszących żadnej wartości słów, też: wypowiedź, w której występuje to zjawisko


lexentry: pol/pustułka_zwyczajna__rzeczownik__1
written_rep: pustułka zwyczajna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пустельга́
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Falco tinnunculus Linnaeus, średniej wielkości ptak drapieżny z rodziny sokołowatych;


lexentry: pol/pustynia__rzeczownik__1
written_rep: pustynia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пустыня | пусты́ня
sense_list:
(geografia, geograficzny) teren niemal całkowicie pozbawiony roślinności na skutek małej ilości opadów;


lexentry: pol/puszczyk__rzeczownik__1
written_rep: puszczyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: неясыть
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Strix aluco, najczęściej spotykana europejska sowa o donośnym hukaniu;


lexentry: pol/puszczyk_mszarny__rzeczownik__1
written_rep: puszczyk mszarny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бородатая неясыть
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Strix nebulosa, gatunek sowy zamieszkujący lasy północnej Eurazji i Ameryki Północnej;


lexentry: pol/puszczyk_zwyczajny__rzeczownik__1
written_rep: puszczyk zwyczajny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: нея́сыть
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Strix aluco Linnaeus, średniej wielkości ptak drapieżny z rodziny puszczykowatych;


lexentry: pol/puszka_Pandory__rzeczownik__1
written_rep: puszka Pandory
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ящик Пандоры
sense_list:
(mitologia grecka) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) mityczny pojemnik uwalniający nieszczęścia, klęski, choroby, głód, nędzę i inne plagi ludzkości;


lexentry: pol/putinizacja__rzeczownik__1
written_rep: putinizacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: путинизация
sense_list:
(publikatory) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) zmiany polityczne przynoszące autorytarną władzę i ograniczenia swobód obywatelskich w państwach demokratycznych


lexentry: pol/putrescyna__rzeczownik__1
written_rep: putrescyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: путресцин
sense_list:
(chemia, chemiczny) organiczny związek chemiczny należący do grupy amin biogennych, odpowiada za odrażający zapach rozkładającej się materii organicznej i nieświeży oddech, wchodzi w skład spermy;


lexentry: pol/puzon__rzeczownik__1
written_rep: puzon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: тромбон | тромбо́н
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) instrument dęty blaszany, w którym wysokość dźwięku reguluje się teleskopowym suwakiem;


lexentry: pol/puzzle__rzeczownik__1
written_rep: puzzle
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пазл
sense_list:
układanka składająca się z elementów o charakterystycznym kształcie, które należy dopasować, aby powstał obrazek;


lexentry: pol/pułapka__rzeczownik__1
written_rep: pułapka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ловушка
sense_list:
kłopotliwa sytuacja, z której trudno wybrnąć | urządzenie do chwytania myszy, ptaków, innych zwierząt


lexentry: pol/pułk__rzeczownik__1
written_rep: pułk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: полк
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) duża jednostka wojskowa większa od batalionu i mniejsza od brygady lub dywizji;


lexentry: pol/pylon__rzeczownik__1
written_rep: pylon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: каба́нчик
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (historia, historyczny, historycznie) wieża bramna na planie prostokąta i zwężająca się ku górze; wznoszona parami w starożytnym Egipcie;


lexentry: pol/pysk__rzeczownik__1
written_rep: pysk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: морда
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (potocznie, potoczny) (pejoratywnie, pejoratywny) (grubiański, grubiańsko) o twarzy człowieka (policzkach, wargach itp.) | (zoologia, zoologiczny) przednia część głowy zwierzęcia, część trzewioczaszki


lexentry: pol/pysoń_smukły__rzeczownik__1
written_rep: pysoń smukły
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: смарида
sense_list:
(systematyka) (ichtiologia, ichtiologiczny) Spicara smaris Linnaeus, gatunek niewielkiej ryby słonowodnej z rodziny śródkolcowatych;


lexentry: pol/pytanie_retoryczne__rzeczownik__1
written_rep: pytanie retoryczne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: риторический вопрос
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) pytanie, na które nie oczekuje się odpowiedzi — stosowane by wyrazić powątpiewanie;


lexentry: pol/pójdźka_zwyczajna__rzeczownik__1
written_rep: pójdźka zwyczajna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сыч
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Athene noctua, gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny puszczykowatych;


lexentry: pol/pół-__temat_słowotwórczy__1
written_rep: pół-
min_sense_num: 01
trans_list: полу-
sense_list:
…pierwszy człon wyrazów złożonych wnoszący znaczenie niecałkowitości lub połowiczności tego, co wyraża drugi człon złożenia


lexentry: pol/półka__rzeczownik__1
written_rep: półka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: полка | стеллаж
sense_list:
osobny mebel lub część szafy, kredensu, regału itp., w kształcie poziomej deski, służący do trzymania na nim przedmiotów


lexentry: pol/półksiężyc__rzeczownik__1
written_rep: półksiężyc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: полумесяц
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) symbol w kształcie półksiężyca (1.1); | Księżyc widziany tylko w części nie większej niż połowa tarczy


lexentry: pol/półkula__rzeczownik__1
written_rep: półkula
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: полушарие
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) jedna z dwóch części mózgu; | (geografia, geograficzny) półkula (1.1) Ziemi;


lexentry: pol/półmisek__rzeczownik__1
written_rep: półmisek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: блю́до
sense_list:
rodzaj płaskiego dużego naczynia, służącego do podawania potraw, przystawek lub przekąsek na stół | zawartość półmiska (1.1)


lexentry: pol/północno-wschodni__przymiotnik__1
written_rep: północno-wschodni
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: северо-восточный
sense_list:
(geografia, geograficzny) (administracja) położony, znajdujący się na północnym wschodzie | (meteorologia, meteorologiczny) (geografia, geograficzny) nadchodzący z północnego wschodu


lexentry: pol/północnomacedoński__przymiotnik__1
written_rep: północnomacedoński
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: северомакедо́нский
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) odnoszący się do Macedonii Północnej


lexentry: pol/północnowietnamski__przymiotnik__1
written_rep: północnowietnamski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: северовьетнамский
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) związany z Wietnamem Północnym ((oficjalnie) Demokratyczna Republika Wietnamu)


lexentry: pol/półpasiec__rzeczownik__1
written_rep: półpasiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: опоясывающий лишай
sense_list:
(medycyna, medyczny) wirusowe zapalenie nerwu, które objawia się bolesnymi wykwitami występującymi na skórze;


lexentry: pol/półprzewodnik__rzeczownik__1
written_rep: półprzewodnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: полупроводник
sense_list:
(fizyka, fizyczny) ciało stałe będące przewodnikiem, o oporze większym niż w metalach, a mniejszym niż w dielektrykach;


lexentry: pol/półsamogłoska__rzeczownik__1
written_rep: półsamogłoska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: плани́рование
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) głoska mająca cechy samogłoski, lecz nie mająca zdolności sylabotwórczej;


lexentry: pol/półsłodki__przymiotnik__1
written_rep: półsłodki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: полусладкий
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) o napojach alkoholowych: mający smak pośredni między słodkim a półwytrawnym, niezbyt słodki


lexentry: pol/półton__rzeczownik__1
written_rep: półton
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: полуто́н
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) najmniejsza odległość między dwoma dźwiękami we współczesnym zachodnim systemie tonalnym;


lexentry: pol/półwysep__rzeczownik__1
written_rep: półwysep
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: полуостров | полуо́стров
sense_list:
(geografia, geograficzny) wysunięta część lądu otoczona z trzech stron wodami morza, jeziora lub rzeki;


lexentry: pol/półwytrawny__przymiotnik__1
written_rep: półwytrawny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: полусухой
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) o napojach alkoholowych: mający smak pośredni między wytrawnym a półsłodkim


lexentry: pol/późno__przysłówek__1
written_rep: późno
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: поздно
sense_list:
pod koniec jakiegoś czasu lub okresu | po upływie czasu dłuższego niż zwykle lub niż oczekiwano | wieczorem lub w nocy


lexentry: pol/późny__przymiotnik__1
written_rep: późny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: поздний
sense_list:
będący w końcowej fazie, w jednym z ostatnich stadiów | następujący po relatywnie dłuższym czasie niż to zwykle bywa | o kwiatach, warzywach, owocach późno dojrzewający, kwitnący | o roślinach późno siany, sadzony


lexentry: pol/pączek__rzeczownik__1
written_rep: pączek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пончик
sense_list:
(cukiernictwo) (spożywczy) wypiek przypominający kształtem kulę, smażony w głębokim tłuszczu, często lukrowany lub posypywany cukrem;


lexentry: pol/pęcherzyk_płucny__rzeczownik__1
written_rep: pęcherzyk płucny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: альвеола
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) najmniejsza, cienkościenna struktura płuca w kształcie mikroskopijnego woreczka, stanowiąca miejsce wymiany gazowej między powietrzem a krwią


lexentry: pol/pęcina__rzeczownik__1
written_rep: pęcina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бабка
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (zoologia, zoologiczny) część kończyny u zwierząt kopytnych pomiędzy koroną kopyta a nadpęciem


lexentry: pol/pęd__rzeczownik__1
written_rep: pęd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: побег
sense_list:
(botanika, botaniczny) nadziemna część rośliny składająca się z łodygi, liści, pączków, kwiatów i owoców;


lexentry: pol/pędzel__rzeczownik__1
written_rep: pędzel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кисть | помазок
sense_list:
(sztuka) (technologia, technika, techniczny) narzędzie składające się z pęczka włosia osadzonego na trzonku, służące m.in. do malowania;


lexentry: pol/pędzel_do_golenia__rzeczownik__1
written_rep: pędzel do golenia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кисть для бритья
sense_list:
(higiena, higieniczny) (fryzjerstwo, fryzjerski) pędzel używany do wyrabiania i nakładania pianki podczas golenia


lexentry: pol/pękać__czasownik__1
written_rep: pękać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: ло́паться
sense_list:
o czymś naciągniętym, napiętym: rozrywać się, najczęściej na dwie części | przestawać być całym na skutek powstania rysy, szczeliny lub otworu


lexentry: pol/pępawa__rzeczownik__1
written_rep: pępawa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ске́рда
sense_list:
(botanika, botaniczny) Crepis L., rodzaj roślin zielnych z rodziny astrowatych, często kwitnących na żółto


lexentry: pol/pępek__rzeczownik__1
written_rep: pępek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пупок | пуп
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) blizna w środkowej części brzucha, która stanowi pozostałość po odpadniętej lub usuniętej pępowinie;


lexentry: pol/pępowina__rzeczownik__1
written_rep: pępowina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пуповина
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) przewód łączący płód z błonami płodowymi (u człowieka z łożyskiem), doprowadzający do niego treść bogatą w tlen i substancje odżywcze


lexentry: pol/pęseta__rzeczownik__1
written_rep: pęseta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пинцет
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) rodzaj szczypczyków o sprężystych ramionach służących do chwytania lub usuwania czegoś


lexentry: pol/płaca_minimalna__rzeczownik__1
written_rep: płaca minimalna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: МРОТ | минимальный размер оплаты труда
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) prawnie ustalony najniższy dopuszczalny poziom wynagrodzenia pieniężnego za pracę najemną;


lexentry: pol/płakać_nad_rozlanym_mlekiem__czasownik__1
written_rep: płakać nad rozlanym mlekiem
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: плакать над пролитым молоком
sense_list:
użalać się nad czymś co już się zdarzyło i nie może wrócić do poprzedniego stanu; rozpaczać po fakcie


lexentry: pol/płaskonos__rzeczownik__1
written_rep: płaskonos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: широконоска
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Anas clypeata, gatunek kaczki z grupy kaczek pływających o charakterystycznej budowie dzioba, spotykany również w Polsce;


lexentry: pol/płaskostopie__rzeczownik__1
written_rep: płaskostopie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: плоскостопие
sense_list:
(medycyna, medyczny) zniekształcenie stopy polegające na spłaszczeniu przez obniżenie się jej fizjologicznych sklepień;


lexentry: pol/płaskowyż__rzeczownik__1
written_rep: płaskowyż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: плоскогорье | плато
sense_list:
(geografia, geograficzny) obszar wysoko położony o płaskiej lub lekko falistej powierzchni i o stromych stokach;


lexentry: pol/płaszcz__rzeczownik__1
written_rep: płaszcz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: плащ | пальто
sense_list:
(odzieżownictwo) wierzchnie okrycie sięgające do kolan lub dłuższe, chroniące przed zimnem lub deszczem;


lexentry: pol/płetwa__rzeczownik__1
written_rep: płetwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: плавник | плавни́к
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) (ichtiologia, ichtiologiczny) narząd służący do utrzymywania pożądanej pozycji ciała oraz do poruszania się, występujący u ryb oraz u ssaków wodnych;


lexentry: pol/płetwa_sterowa__rzeczownik__1
written_rep: płetwa sterowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: шафран
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) zanurzona w wodzie, ruchoma część steru; płat, który dzięki opływającej go wodzie, generuje siłę skręcającą ruch statku;


lexentry: pol/płetwal_błękitny__rzeczownik__1
written_rep: płetwal błękitny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Синий кит
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Balaenoptera musculus, gatunek wieloryba z rodzaju płetwal, będącego największym współczesnym zwierzęciem;


lexentry: pol/płeć__rzeczownik__1
written_rep: płeć
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пол
sense_list:
cecha organizmów żywych w obrębie jednego gatunku charakteryzująca je pod względem ich zdolności rozrodczych;


lexentry: pol/płow__rzeczownik__1
written_rep: płow
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: плов
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) danie z kuchni tatarskiej i uzbeckiej, rodzaj pilawu popularnego również w Rosji


lexentry: pol/płucny__przymiotnik__1
written_rep: płucny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: лёгочный
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) dotyczący płuca, związany z płucami, znajdujący się w płucach, będący częścią płuc


lexentry: pol/płyn_Lugola__rzeczownik__1
written_rep: płyn Lugola
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: раствор Люголя
sense_list:
(chemia, chemiczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) wodny roztwór czystego jodu w jodku potasu, do zastosowań leczniczych lub laboratoryjnych;


lexentry: pol/płynąć_pod_prąd__czasownik__1
written_rep: płynąć pod prąd
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: плыть против течения
sense_list:
(dosłownie) płynąć w kierunku przeciwnym do nurtu rzeki | (przenośnie, przenośnia) przeciwstawiać się panującym zwyczajom, poglądom itp., opierać się czemuś


lexentry: pol/płynąć_z_prądem__czasownik__1
written_rep: płynąć z prądem
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: плыть по течению
sense_list:
(dosłownie) płynąć z nurtem rzeki | (przenośnie, przenośnia) postępować zgodnie z ogólnie przyjętą opinią, podporządkowywać się, ulegać panującym zwyczajom, poglądom itp.


lexentry: pol/płyta__rzeczownik__1
written_rep: płyta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: плита
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) płaski, stosunkowo sztywny przedmiot o grubości małej w porównaniu do długości i szerokości


lexentry: pol/płyta_główna__rzeczownik__1
written_rep: płyta główna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: материнская плата
sense_list:
(elektronika, elektroniczny) najważniejsza część urządzenia (w szczególności komputera) pozwalająca na komunikację wszystkich urządzeń do niej podłączonych;


lexentry: pol/płyta_winylowa__rzeczownik__1
written_rep: płyta winylowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вини́л
sense_list:
(potocznie, potoczny) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) płaski krążek wykonany z różnych materiałów z zapisanym nagraniem dźwiękowym


lexentry: pol/pływ__rzeczownik__1
written_rep: pływ
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: отли́в
sense_list:
(hydrologia, hydrologiczny) cyklicznie powtarzające się podnoszenie i opadanie poziomu wody w dużych zbiornikach wodnych spowodowane oddziaływaniem grawitacyjnym Ziemi z Księżycem i Słońcem;


lexentry: pol/pływak__rzeczownik__1
written_rep: pływak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: буй
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) element techniczny mający za zadanie unosić się na wodzie lub innej cieczy


lexentry: pol/płód__rzeczownik__1
written_rep: płód
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: плод
sense_list:
(biologia, biologiczny) zarodek ssaków w późniejszym stadium rozwoju | (przenośnie, przenośnia) dzieło jako wytwór talentu, pracy umysłowej | to, co wydała ziemia


lexentry: pol/queer__rzeczownik__1
written_rep: queer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: голубо́й
sense_list:
osoba nieheteronormatywna lub należąca do mniejszości seksualnej, również taka, której nie obejmuje skrótowiec LGBT – np. aseksualna, poliamoryczna, interpłciowa, niebinarna


lexentry: pol/quesadilla__rzeczownik__1
written_rep: quesadilla
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кесадилья
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) meksykańskie danie z kukurydzianej tortilli z roztopionym serem i różnorakim nadzieniem;


lexentry: pol/rabarbar__rzeczownik__1
written_rep: rabarbar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ревень
sense_list:
(botanika, botaniczny) (ogrodnictwo, ogrodniczy) Rheum L., roślina warzywna z rodziny rdestowatych; | (spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) jadalna łodyga rabarbaru (1.1)


lexentry: pol/rabin__rzeczownik__1
written_rep: rabin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: раввин | рабби
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) przełożony gminy żydowskiej, uczony w prawie żydowskim;


lexentry: pol/rabosz__rzeczownik__1
written_rep: rabosz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: би́рка
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) kawałek drewna z wykonanymi nacięciami zapisującymi ważne dane, jak liczbę zwierząt hodowlanych, dług, ilość wykonanej pracy do opłacenia, itp.;


lexentry: pol/rachatłukum__rzeczownik__1
written_rep: rachatłukum
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лукум
sense_list:
(cukiernictwo) słodki przysmak z Bliskiego Wschodu, wyrób cukierniczy o konsystencji galaretki, zawierający dodatki, np. migdały, orzechy lub kawałki owoców, podawany w formie kostek oprószonych cukrem pudrem;


lexentry: pol/rachunek__rzeczownik__1
written_rep: rachunek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: счёт
sense_list:
(handel, handlowy) spis należności za towar lub usługę, jako forma rozliczenia sprzedawcy, zawierający sumę końcową | kwit zawierający rozliczenie należności za towar lub usługę, zawierający sumę końcową | (bankowość, bankowy) konto w banku, przez które przeprowadza się operacje finansowe | obliczenie matematyczne


lexentry: pol/rachunek_całkowy__rzeczownik__1
written_rep: rachunek całkowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: интегральное исчисление
sense_list:
(matematyka, matematyczny) dział analizy matematycznej poświęcony własnościom, technice obliczania i zastosowaniom całek;


lexentry: pol/rachunki__rzeczownik__1
written_rep: rachunki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: исчисление
sense_list:
(potocznie, potoczny) (przestarzałe, przestarzały) (edukacja, edukacyjny) matematyka jako przedmiot w początkowym okresie nauczania


lexentry: pol/rachunkowość__rzeczownik__1
written_rep: rachunkowość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бухгалте́рия
sense_list:
dział instytucji zajmujący się rachunkowością (1.1) | działalność polegająca na rejestrowaniu, dokumentowaniu i raportowaniu finansowych operacji i transakcji danego podmiotu gospodarczego;


lexentry: pol/racja_stanu__rzeczownik__1
written_rep: racja stanu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: национальные интересы
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) nadrzędny interes państwa i narodu, wspólny dla większości obywateli i organizacji działających na rzecz państwa;


lexentry: pol/racjonalista__rzeczownik__1
written_rep: racjonalista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рационалист
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) zwolennik racjonalizmu w filozofii | człowiek, który w swoim postępowaniu kieruje się rozumem, nie emocjami


lexentry: pol/racjonalizacja__rzeczownik__1
written_rep: racjonalizacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рационализация
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) mechanizm obronny polegający na szukaniu racjonalnych argumentów mających motywować własne czyny i postawy mające źródło w uczuciach i motywach, do których dana osoba nie chce się przed sobą przyznać


lexentry: pol/racjonalizm__rzeczownik__1
written_rep: racjonalizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рационализм
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) pogląd uznający za możliwe poznanie prawdy z użyciem samego rozumu; | (filozofia, filozoficzny) postawa odrzucająca tezy nie mające uzasadnienia rozumowego, np. wynikające wyłącznie z wiary, tradycji, autorytetu, itp.; | preferowanie w decyzjach argumentów rozumowych (zwłaszcza nad emocjonalnymi)


lexentry: pol/racuch__rzeczownik__1
written_rep: racuch
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кра́мпет
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) niewielki, krągły, pulchny placek z ciasta drożdżowego, smażony na tłuszczu, jadany na słodko;


lexentry: pol/raczej__przysłówek__1
written_rep: raczej
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: вернее | пожалуй | скорее
sense_list:
… wskazujący na to, że autor zdania nie jest pewny co do jakiejś decyzji, ale uznaje za bardziej prawdopodobne, że podejmie tę decyzję | … wskazujący na to, że autor zdania nie jest pewny co do jakiejś opinii, ale bardziej przychyla się do jej potwierdzenia | … wskazujący na to, że autor zdania nie jest pewny co do jego prawdziwości, ale uznaje za bardziej prawdopodobne, że jest prawdziwe


lexentry: pol/rad__rzeczownik__1
written_rep: rad
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: радий
sense_list:
(chemia, chemiczny) promieniotwórczy pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 88, srebrzystobiały metal;


lexentry: pol/rada__rzeczownik__1
written_rep: rada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: совет | сове́т
sense_list:
grupa osób, najczęściej wydzielona formalnie w ramach jakiejś organizacji lub społeczności, której celem jest znalezienie poprzez dyskusję lub z racji posiadanego doświadczenia, rozwiązania określonego problemu | zebranie, na którym dyskutowany jest jakiś problem


lexentry: pol/radar__rzeczownik__1
written_rep: radar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: радар
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie emitujące fale elektromagnetyczne określonej długości i odbierające te fale odbite od obiektów i na tej podstawie określające położenie tych obiektów;


lexentry: pol/radarowy__przymiotnik__1
written_rep: radarowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: радарный
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (technologia, technika, techniczny) związany z radarem, dotyczący radaru; wykorzystujący radar


lexentry: pol/radca_prawny__rzeczownik__1
written_rep: radca prawny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: юрисконсульт
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) w Polsce prawnik uprawniony do świadczenia pomocy prawnej organom państwowym, administracji publicznej, podmiotom gospodarczym i osobom fizycznym oraz do występowania w ich imieniu przed sądami


lexentry: pol/radian__rzeczownik__1
written_rep: radian
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: радиан
sense_list:
(matematyka, matematyczny) (jednostka miary) jednostka miary kąta płaskiego w układzie SI, równa mierze kąta o wierzchołku w środku okręgu, wycinającego z tego okręgu łuk o długości równej promieniowi okręgu;


lexentry: pol/radiator__rzeczownik__1
written_rep: radiator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: радиатор
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) element lub zespół elementów wypromieniowujących ciepło do otoczenia;


lexentry: pol/radiestezja__rzeczownik__1
written_rep: radiestezja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: радиэстезия
sense_list:
(ezoteryka) pseudonaukowa metoda badawcza wykorzystująca wahadełko, którego zachowanie (odzwierciedlające ruchy rąk trzymającego wywołane „radiacją” badanego przedmiotu) ma być niezwykle dokładnym wskaźnikiem pomiarowym wartości wszelakich;


lexentry: pol/radio-__przedrostek__1
written_rep: radio-
part_of_speech: prefix
min_sense_num: 01
trans_list: радио-
sense_list:
…stosowany w złożeniach podkreślających, że coś wykorzystuje fale radiowe lub ma wbudowane radio (urządzenie), radiowy; względnie wykorzystuje zjawiska związane z promieniowaniem


lexentry: pol/radioaktywność__rzeczownik__1
written_rep: radioaktywność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: радиоактивность
sense_list:
(fizyka, fizyczny) zdolność jąder atomowych do samorzutnej emisji promieniowania korpuskularnego alfa lub beta albo promieniowania elektromagnetycznego gamma


lexentry: pol/radioastronomiczny__przymiotnik__1
written_rep: radioastronomiczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: радиоастрономический
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (astronomia, astronomiczny) związany z radioastronomią


lexentry: pol/radioizotop__rzeczownik__1
written_rep: radioizotop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: радиоакти́вный изото́п
sense_list:
(chemia, chemiczny) (fizyka, fizyczny) odmiana pierwiastka chemicznego, której jądro atomowe jest niestabilne i ulega rozpadowi, emitując promieniowanie


lexentry: pol/radiologia__rzeczownik__1
written_rep: radiologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: радиология
sense_list:
(fizyka, fizyczny) nauka o promieniotwórczości i promieniowaniu rentgenowskim | (medycyna, medyczny) dział medycyny wykorzystujący do diagnostyki i leczenia promieniowanie rentgenowskie;


lexentry: pol/radiometr__rzeczownik__1
written_rep: radiometr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: радиометр
sense_list:
(fizyka, fizyczny) przyrząd do wykrywania promieniowania elektromagnetycznego i określania jego intensywności;


lexentry: pol/radiometria__rzeczownik__1
written_rep: radiometria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: радиометрия
sense_list:
(fizyka, fizyczny) dział nauki zajmujący się ilościowymi pomiarami energii promieniowania i wielkości fizycznych z nią związanych;


lexentry: pol/radioteleskop__rzeczownik__1
written_rep: radioteleskop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: радиотелескоп
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) teleskop, który wykorzystuje fale radiowe do obserwacji odległych obiektów astronomicznych;


lexentry: pol/radler__rzeczownik__1
written_rep: radler
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: велосипедист
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) napój stanowiący mieszankę jasnego piwa i innego napoju bezalkoholowego;


lexentry: pol/radny__rzeczownik__1
written_rep: radny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: [[чле́н]] [[совет|сове́та]]
sense_list:
(urzędowy) członek rady gminy, rady miasta, rady powiatu lub sejmiku wojewódzkiego wybierany w wyborach samorządowych


lexentry: pol/radon__rzeczownik__1
written_rep: radon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: радон
sense_list:
(chemia, chemiczny) pierwiastek chemiczny o symbolu Rn i liczbie atomowej 86, promieniotwórczy gaz szlachetny, bezbarwny i bezwonny;


lexentry: pol/radość__rzeczownik__1
written_rep: radość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: радость
sense_list:
uczucie zadowolenia i satysfakcji, przejawiające się śmiechem, optymistycznym spojrzeniem na rzeczywistość czy poczuciem beztroski


lexentry: pol/radykalizować__czasownik__1
written_rep: radykalizować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: радикализировать
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) czynić radykalnym lub radykalniejszym | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) mieć cechy radykalne, skłaniać się ku radykalizmowi


lexentry: pol/radykalny__przymiotnik__1
written_rep: radykalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: радикальный
sense_list:
który jest skutkiem zdecydowanych, bezkompromisowych działań | którego dążeniem są zasadnicze zmiany społeczne lub polityczne; (także, też) będący wyrazem takich dążeń


lexentry: pol/radykał__rzeczownik__1
written_rep: radykał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: радикал
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ekstremista, zwolennik radykalizmu, osoba o poglądach skrajnych


lexentry: pol/radło__rzeczownik__1
written_rep: radło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рало
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) najprostsze i najstarsze narzędzie drewniane do spulchniania gleby bez odwracania skiby;


lexentry: pol/rafinoza__rzeczownik__1
written_rep: rafinoza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рафиноза
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) cukier złożony, pochodzenia roślinnego, w skład którego wchodzi glukoza, fruktoza i galaktoza;


lexentry: pol/ragoût__rzeczownik__1
written_rep: ragoût
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рагу́
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) typ gęstej potrawy przygotowywanej z kawałków mięsa duszonych w sosie z warzywami i różnymi dodatkami;


lexentry: pol/raj__rzeczownik__1
written_rep: raj
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рай | эдем
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) miejsce wiecznej szczęśliwości, które istniało na początku ludzkości, które czeka również po śmierci;


lexentry: pol/rajski__przymiotnik__1
written_rep: rajski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: райский
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) taki, który zachwyca; stanowiący lub przedstawiający sobą coś niezwykłego | odnoszący się do raju


lexentry: pol/rak__rzeczownik__1
written_rep: rak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рак
sense_list:
(medycyna, medyczny) nowotwór złośliwy pochodzenia nabłonkowego; | (zoologia, zoologiczny) jadalny skorupiak z podtypu stawonogów;


lexentry: pol/rakieta__rzeczownik__1
written_rep: rakieta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ракета
sense_list:
pojazd latający lub pocisk napędzany silnikiem rakietowym; | (wojskowość, wojskowy) pocisk zbudowany z głowicy bojowej i urządzenia napędowego z silnikiem rakietowym


lexentry: pol/ramadan__rzeczownik__1
written_rep: ramadan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Рамадан | Рамазан
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w islamie: ścisły post obowiązujący muzułmanów od świtu do nocy w miesiącu ramadan (1.1) | dziewiąty miesiąc kalendarza muzułmańskiego;


lexentry: pol/rambutan__rzeczownik__1
written_rep: rambutan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рамбута́н
sense_list:
(botanika, botaniczny) Nephelium lappaceum, drzewo owocowe o owłosionych owocach; | owoc rambutanu (1.1)


lexentry: pol/ramen__rzeczownik__1
written_rep: ramen
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рамэн
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) japoński bulion z makaronem i dodatkami przyrządzany na wiele sposobów;


lexentry: pol/ramienionóg__rzeczownik__1
written_rep: ramienionóg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: брахиопод
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Brachiopoda Duméril, żyjący na dnie morza bezkręgowiec o muszli złożonej z dwóch skorupek, grzbietowej i brzusznej;


lexentry: pol/ramię__rzeczownik__1
written_rep: ramię
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: плечо
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) część kończyny górnej pomiędzy stawami: barkowym a łokciowym | (anatomia, anatomiczny) część ciała od szyi do stawu barkowego


lexentry: pol/ramka__rzeczownik__1
written_rep: ramka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рамка
sense_list:
(pszczelarstwo, pszczelarski) drewniana konstrukcja zawieszana w ulu, wewnątrz której pszczoły tworzą plaster z wosku | mała rama, obramowanie np. z listewek | obramowanie w tekście


lexentry: pol/rana__rzeczownik__1
written_rep: rana
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рана | ра́на
sense_list:
(medycyna, medyczny) uszkodzenie ciągłości skóry, a często również głębszych tkanek lub narządów na skutek urazu, oparzenia itp.;


lexentry: pol/ranczo__rzeczownik__1
written_rep: ranczo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ра́нчо
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) w Ameryce Łacińskiej: gospodarstwo wiejskie specjalizujące się w hodowli bydła lub owiec


lexentry: pol/randka__rzeczownik__1
written_rep: randka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: свидание | свиданка
sense_list:
umówione, najczęściej romantyczne spotkanie dwóch zainteresowanych sobą osób, w celu bliższego poznania się lub spędzenia razem czasu;


lexentry: pol/ranga__rzeczownik__1
written_rep: ranga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: степень
sense_list:
(statystyka, statystyczny) w najprostszej wersji numer kolejny obserwacji statystycznej w próbie po uporządkowaniu obserwacji według wartości jednej ze zmiennych


lexentry: pol/raniuszek__rzeczownik__1
written_rep: raniuszek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: длиннохвостая синица
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) raniuszek zwyczajny Aegithalos caudatus, mały ptak o puszystej sylwetce z czarnym wierzchem i białoróżowawym spodzie oraz długim schodkowatym ogonem;


lexentry: pol/ransomware__rzeczownik__1
written_rep: ransomware
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: программа-вымогатель | программа-шантажист
sense_list:
(informatyka, informatyczny) rodzaj szkodliwego oprogramowania, które blokuje system komputerowy lub szyfruje zapisane w nim dane, a następnie żąda od ofiary okupu za przywrócenie dostępu;


lexentry: pol/rasizm__rzeczownik__1
written_rep: rasizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: расизм | раси́зм
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (społeczny) ideologia oraz wypływające z niej zachowania przyjmujące założenie wyższości niektórych ras ludzi nad innymi;


lexentry: pol/raszpla__rzeczownik__1
written_rep: raszpla
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ангел
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Squatina squatina Linnaeus, gatunek ryby chrzęstnoszkieletowej z rodziny raszplowatych; rekin o spłaszczonym ciele i dużych parzystych płetwach;


lexentry: pol/raszysta__rzeczownik__1
written_rep: raszysta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рашист
sense_list:
(pejoratywnie, pejoratywny) pogardliwe określenie na rosyjskiego okupanta na Ukrainie, organizatora, zwolennika lub uczestnika wojny z Ukrainą, postrzeganego jako rosyjski faszysta (nacjonalista)


lexentry: pol/raszyzm__rzeczownik__1
written_rep: raszyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рашизм
sense_list:
(pogardliwie, pogardliwy) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ideologia i system polityczny Federacji Rosyjskiej, rosyjska wojna na Ukrainie i rosyjska okupacja Ukrainy, postrzegane jako przejaw faszyzmu


lexentry: pol/ratel_miodożerny__rzeczownik__1
written_rep: ratel miodożerny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: медое́д
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Mellivora capensis Schreber, gatunek drapieżnego ssaka z rodziny łasicowatych;


lexentry: pol/rating__rzeczownik__1
written_rep: rating
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ре́йтинг
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (finanse, finansowy) dokonana przez wyspecjalizowaną instytucję ocena wiarygodności kredytowej podmiotu gospodarczego lub państwa i ryzyka inwestycyjnego związanego z określonymi jego papierami wartościowymi bądź jego zdolnością do spłaty swoich zobowiązań w terminie;


lexentry: pol/ratyfikacja__rzeczownik__1
written_rep: ratyfikacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ратификация
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zatwierdzenie umowy międzynarodowej przez uprawniony do tego organ państwowy


lexentry: pol/ratyfikować__czasownik__1
written_rep: ratyfikować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: ратифицировать
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zatwierdzać umowę międzynarodową przez organ państwowy


lexentry: pol/ratyfikować__czasownik__2
written_rep: ratyfikować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: ратифицировать
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zatwierdzić umowę międzynarodową przez organ państwowy


lexentry: pol/rdest_ptasi__rzeczownik__1
written_rep: rdest ptasi
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: горец птичий
sense_list:
(botanika, botaniczny) Polygonum aviculare L., gatunek rośliny z rodziny rdestowatych o właściwościach leczniczych;


lexentry: pol/rdzeń__rzeczownik__1
written_rep: rdzeń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: корень
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) główny morfem wyrazu, który pozostaje po oddzieleniu od niego wszystkich afiksów;


lexentry: pol/rdzeń__rzeczownik__1
written_rep: rdzeń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ядро
sense_list:
(informatyka, informatyczny) fizyczna część procesora odpowiedzialna za realizację operacji obliczeniowych;


lexentry: pol/rdzeń_kręgowy__rzeczownik__1
written_rep: rdzeń kręgowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: спинной мозг | спинно́й мозг
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) narząd będący częścią ośrodkowego układu nerwowego, który przesyła informacje między mózgiem a resztą ciała;


lexentry: pol/reaganomika__rzeczownik__1
written_rep: reaganomika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рейгано́мика
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) polityka gospodarcza prowadzona w USA za prezydentury Ronalda Reagana, cechująca się obniżaniem podatków, zmniejszaniem wydatków budżetowych, ograniczaniem ingerencji państwa w gospodarkę i ograniczaniem inflacji przez kontrolę ilości pieniędzy w obiegu;


lexentry: pol/reagent__rzeczownik__1
written_rep: reagent
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: реаге́нт
sense_list:
(chemia, chemiczny) odczynnik | (chemia, chemiczny) każda substancja biorąca udział w reakcji chemicznej;


lexentry: pol/reakcja__rzeczownik__1
written_rep: reakcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: реакция
sense_list:
(chemia, chemiczny) (zobacz) reakcja chemiczna | (fizyka, fizyczny) proces, przemiana | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (ekonomia, ekonomiczny) opór wobec zmian | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ugrupowanie dążące do powrotu do poprzedniego stanu


lexentry: pol/reakcja__rzeczownik__1
written_rep: reakcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: реакция | реа́кция
sense_list:
odpowiedź na coś w formie działania lub postawy | zachowanie organizmów żywych w odpowiedzi na bodźce


lexentry: pol/reakcja_chemiczna__rzeczownik__1
written_rep: reakcja chemiczna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: химическая реакция
sense_list:
(chemia, chemiczny) każdy proces, w wyniku którego pierwotna substancja zwana substratem przemienia się w inną substancję zwaną produktem;


lexentry: pol/reaktor__rzeczownik__1
written_rep: reaktor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: реактор
sense_list:
(chemia, chemiczny) zbiornik, w którym zachodzi reakcja chemiczna; | (fizyka, fizyczny) urządzenie do wyzwalania energii jądrowej;


lexentry: pol/reaktor_katalityczny__rzeczownik__1
written_rep: reaktor katalityczny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: каталити́ческий конве́ртер
sense_list:
(motoryzacja) część układu wydechowego wszystkich współczesnych samochodów osobowych spełniająca funkcję pozasilnikowego systemu zmniejszania emisji szkodliwych składników spalin;


lexentry: pol/realgar__rzeczownik__1
written_rep: realgar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: реальгар
sense_list:
(mineralogia, mineralogiczny) rzadki minerał z grupy siarczków, zbudowany z czterosiarczku czteroarsenu;


lexentry: pol/realistyczny__przymiotnik__1
written_rep: realistyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: реалистический
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (sztuka) odnoszący się do realizmu | oparty na trzeźwym patrzeniu na świat


lexentry: pol/realizm__rzeczownik__1
written_rep: realizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: реализм
sense_list:
(sztuka) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (gry komputerowe) wierne odtwarzanie rzeczywistości w utworze literackim, grze komputerowej lub dziele sztuki; (także, też) kierunek literacki i artystyczny wiernie odtwarzający rzeczywistość oraz cechujący się tym kierunek rozwinięty w XIX wieku; | postawa opierająca się na trzeźwej ocenie rzeczywistości


lexentry: pol/reanimacja__rzeczownik__1
written_rep: reanimacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: реанимация
sense_list:
(medycyna, medyczny) przywrócenie do życia kogoś znajdującego się w stanie śmierci klinicznej poprzez zastosowanie zabiegów pobudzających czynność serca, układu krążenia i oddychania


lexentry: pol/rebetiko__rzeczownik__1
written_rep: rebetiko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ребетика
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (etnografia, etnograficzny) gatunek tradycyjnej wokalnej muzyki greckiej, z buzuki jako instrumentem wiodącym, a będącej miksem muzyki bizantyjskiej, zachodniej i orientalnej, zapoczątkowanej w XIX w. przez ludzi z biedoty miejskiej i marginesu społecznego;


lexentry: pol/recenzja__rzeczownik__1
written_rep: recenzja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рецензия
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) ocena wraz z krótkim omówieniem publikacji książkowej, filmu, albumu muzycznego, koncertu, imprezy artystycznej w prasie lub w innych środkach przekazu


lexentry: pol/receptor__rzeczownik__1
written_rep: receptor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рецептор
sense_list:
(biologia, biologiczny) wyspecjalizowana komórka lub jej część odbierająca informacje (bodźce) albo substancje z otoczenia;


lexentry: pol/receptura__rzeczownik__1
written_rep: receptura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: формули́рование
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) wykaz składników, wzór, formuła lub przepis, normujący zestaw składników określonego produktu;


lexentry: pol/recital__rzeczownik__1
written_rep: recital
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сольное выступление
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) występ artysty muzycznego stanowiący cały program koncertu;


lexentry: pol/recycling__rzeczownik__1
written_rep: recycling
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: втори́чная перерабо́тка
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) odzyskiwanie surowców wtórnych i wykorzystywanie ich do produkcji;


lexentry: pol/recydywista__rzeczownik__1
written_rep: recydywista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рецидиви́ст
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) przestępca powracający do ponownego popełniania wykroczenia


lexentry: pol/reda__rzeczownik__1
written_rep: reda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рейд
sense_list:
(marynarka) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) wydzielony akwen przedportowy dla oczekujących na wpłynięcie statków;


lexentry: pol/redakcja__rzeczownik__1
written_rep: redakcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: редакция
sense_list:
czynność poprawiania, korygowania tekstu pod względem merytorycznym i stylistycznym | praca osoby kierującej zespołem, który opracowuje i wydaje czasopismo, dzieło zbiorowe | instytucja lub jej dział, który zajmuje się opracowywaniem publikacji, np. czasopism lub książek | miejsce w którym pracują dziennikarze, redaktorzy


lexentry: pol/redaktor__rzeczownik__1
written_rep: redaktor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: редактор
sense_list:
pracownik redakcji, który zajmuje się redagowaniem tekstów, opracowywaniem audycji radiowych lub programów telewizyjnych


lexentry: pol/redukcja__rzeczownik__1
written_rep: redukcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: уменьше́ние, сниже́ние
sense_list:
(chemia, chemiczny) proces przejścia atomu z wyższego na niższy stopień utlenienia; | zmniejszenie składu personelu instytucji lub zakładu pracy poprzez zwolnienie pracowników


lexentry: pol/redukować__czasownik__1
written_rep: redukować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: восстанавливать
sense_list:
(chemia, chemiczny) wprowadzać pierwiastek do mniejszej wartościowości wskutek przyłączania elektronów, poprzez odbieranie tlenu lub wprowadzanie wodoru | powodować zmniejszenie czego


lexentry: pol/referencja__rzeczownik__1
written_rep: referencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ссылка
sense_list:
(informatyka, informatyczny) wartość, zawierająca informację o położeniu innej wartości w pamięci lub nośniku danych;


lexentry: pol/referendum__rzeczownik__1
written_rep: referendum
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: референдум
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) głosowanie, którego celem jest rozstrzygnięcie jakiejś kwestii przez ogół obywateli kraju, regionu lub gminy;


lexentry: pol/reformacja__rzeczownik__1
written_rep: reformacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Реформация
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) ruch religijno-polityczno-społeczny w XVI wieku zapoczątkowany w Niemczech przez Marcina Lutra, dążący do wprowadzenia reform w Kościele katolickim;


lexentry: pol/refować__czasownik__1
written_rep: refować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: риф
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) zmniejszać powierzchnię ożaglowania bez użycia dodatkowych żagli przez częściowe zwijanie lub składanie dolnej części żagla i umocowanie jej za pomocą linek


lexentry: pol/refrakcja__rzeczownik__1
written_rep: refrakcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рефракция
sense_list:
(fizyka, fizyczny) odchylenie kierunku rozchodzenia się fali związana ze zmianą jej prędkości przy przejściu do innego ośrodka;


lexentry: pol/refren__rzeczownik__1
written_rep: refren
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: припев | рефрен
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) w utworze śpiewanym jest to powtarzająca się melodia i tekst


lexentry: pol/regencja__rzeczownik__1
written_rep: regencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: регентство
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) władza sprawowana przez regenta, regentkę


lexentry: pol/regent__rzeczownik__1
written_rep: regent
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: регент
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ktoś, kto sprawuje władzę za nieobecnego lub młodocianego monarchę;


lexentry: pol/regiment__rzeczownik__1
written_rep: regiment
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: полк
sense_list:
(dawniej, dawny) (wojskowość, wojskowy) pułk cudzoziemskiego zaciągu w wojsku polskim | (wojskowość, wojskowy) odpowiednik polskiego pułku w strukturze sił zbrojnych niektórych krajów


lexentry: pol/regiolekt__rzeczownik__1
written_rep: regiolekt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: региолект
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) odmiana językowa będąca formą przejściową między językiem standardowym a gwarą;


lexentry: pol/region__rzeczownik__1
written_rep: region
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: регион
sense_list:
(książkowy) wydzielony, stosunkowo jednorodny obszar odróżniający się od terenów przyległych określonymi cechami naturalnymi lub nabytymi


lexentry: pol/regionalizm__rzeczownik__1
written_rep: regionalizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: го́вор
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) element mowy charakterystyczny dla danego regionu, niefunkcjonujący na całym obszarze występowania języka; | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) tendencja rozwoju politycznego współczesnego państwa, która polega na dekoncentracji i decentralizacji władzy państwowej na niższe poziomy systemu politycznego;


lexentry: pol/regresja__rzeczownik__1
written_rep: regresja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: возвраще́ние
sense_list:
(geografia, geograficzny) wycofanie się morza, pustyni lub lodowca z poprzednio zajętych terenów; | (informatyka, informatyczny) błąd powstały na skutek wprowadzenia zmiany w pozornie niezwiązanej części kodu; | (psychologia, psychologiczny) cofanie się do zachowania charakterystycznego dla wcześniejszego okresu rozwojowego; | (statystyka, statystyczny) zmniejszenie liczby wymiarów danych; w szczególności modelowanie zbioru danych za pomocą funkcji; | cofanie się w rozwoju


lexentry: pol/regulować__czasownik__1
written_rep: regulować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: модифици́ровать
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) nastawiać przyrząd, mechanizm, urządzenie tak, aby działały w pożądany sposób


lexentry: pol/rehabilitacja__rzeczownik__1
written_rep: rehabilitacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: оправдание
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) unieważnienie wyroku i przywrócenie osobie skazanej niesłusznie utraconych przez nią praw;


lexentry: pol/rehabilitacja__rzeczownik__1
written_rep: rehabilitacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: реабилита́ция
sense_list:
(książkowy) przywrócenie dobrego imienia, dobrej opinii, oczyszczenie z zarzutów | (medycyna, medyczny) przywrócenie choremu sprawności fizycznej i psychicznej oraz przystosowanie go do zmienionych warunków życia;


lexentry: pol/rehabilitacyjny__przymiotnik__1
written_rep: rehabilitacyjny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: реабилитационный
sense_list:
(medycyna, medyczny) związany z rehabilitacją, dotyczący rehabilitacji | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) związany z rehabilitacją, dotyczący rehabilitacji


lexentry: pol/reinkarnacja__rzeczownik__1
written_rep: reinkarnacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: реинкарнация
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) pogląd, według którego dusza po śmierci wciela się w nowy byt fizyczny;


lexentry: pol/rejestr__rzeczownik__1
written_rep: rejestr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: регистр
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) forma języka zarezerwowana dla pewnych celów funkcjonalnych lub pewnej sytuacji komunikatywnej;


lexentry: pol/rejon__rzeczownik__1
written_rep: rejon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: район
sense_list:
(administracja) jednostka podziału administracyjnego w ZSRR, a po jego rozpadzie w byłych republikach Rosji, Ukrainie, Białorusi, Azerbejdżanie, Gruzji, Łotwie, Litwie i Mołdawii; | obszar, strefa, określona część


lexentry: pol/rekin__rzeczownik__1
written_rep: rekin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: акула | аку́ла
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) drapieżna ryba chrzęstnoszkieletowa żyjąca w ciepłych morzach i oceanach;


lexentry: pol/reklama__rzeczownik__1
written_rep: reklama
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: реклама | анонс | заявление | извещение | объявление
sense_list:
informacja połączona z komunikatem perswazyjnym, mająca zachęcić do kupienia produktu lub skorzystania z usługi;


lexentry: pol/reklamacja__rzeczownik__1
written_rep: reklamacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: иск
sense_list:
(handel, handlowy) zgłoszenie się ze skargą do producenta, wykonawcy usługi; zwrócenie się w celu przedstawienia wad towaru, usługi;


lexentry: pol/reklamować__czasownik__1
written_rep: reklamować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: выставлять претензию
sense_list:
żądać naprawy, wymiany lub refundacji wadliwego towaru lub źle wykonanej usługi, często w ramach gwarancji lub rękojmi


lexentry: pol/rekolekcje__rzeczownik__1
written_rep: rekolekcje
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ретрит | ритрит
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w katolicyzmie nauki połączone z eucharystią, mające na celu umocnienie wiary i odnowę moralną;


lexentry: pol/rekonkwista__rzeczownik__1
written_rep: rekonkwista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Реконкиста
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) trwający od VIII do XV wieku proces odbierania ziem Półwyspu Iberyjskiego spod władania muzułmanów;


lexentry: pol/rekonstrukcja__rzeczownik__1
written_rep: rekonstrukcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: восстановление
sense_list:
odtworzenie czegoś opierając się o zachowane fragmenty, informacje, szczątki, przekazy itd.; (także, też) rzecz, która została odtworzona/zrekonstruowana


lexentry: pol/rekreacja__rzeczownik__1
written_rep: rekreacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: о́тдых
sense_list:
odnawianie sił poprzez aktywny wypoczynek lub za pomocą różnych form aktywności fizycznej lub psychicznej


lexentry: pol/rekrutacja__rzeczownik__1
written_rep: rekrutacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вербо́вка
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) nabór żołnierzy do służby wojskowej | przyjmowanie pracowników do zakładów pracy, kandydatów na wyższe uczelnie, kandydatów do szkół itp.;


lexentry: pol/rektascensja__rzeczownik__1
written_rep: rektascensja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прямое восхождение
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) jedna ze współrzędnych w układzie współrzędnych równikowych równonocnych;


lexentry: pol/rekuperator__rzeczownik__1
written_rep: rekuperator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рекуператор
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) rodzaj wymiennika ciepła, w którym jest wykorzystywane ciepło odprowadzanych gazów


lexentry: pol/rekwizycja__rzeczownik__1
written_rep: rekwizycja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: реквизиция
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zabranie przez władze żywności lub innych przedmiotów, zazwyczaj na potrzeby wojska;


lexentry: pol/rekwizyt__rzeczownik__1
written_rep: rekwizyt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: реквизит
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) przedmiot sceniczny używany podczas przedstawienia teatralnego lub filmu, którym aktor manipuluje w czasie gry;


lexentry: pol/rekwizytor__rzeczownik__1
written_rep: rekwizytor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бутафор
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) osoba odpowiedzialna za rekwizyty, opiekująca się, dysponująca nimi;


lexentry: pol/relacja__rzeczownik__1
written_rep: relacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: отношение
sense_list:
zależność między dwoma bądź większą liczbą elementów | stosunek emocjonalny pomiędzy co najmniej dwiema osobami


lexentry: pol/religia__rzeczownik__1
written_rep: religia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: религия | вера
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) system wierzeń i praktyk, określający relację jednostki do różnie pojmowanej sfery sacrum, czyli świętości i sfery boskiej;


lexentry: pol/religioznawstwo__rzeczownik__1
written_rep: religioznawstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: религиеве́дение
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) interdyscyplinarna nauka zajmująca się badaniem religii jako zjawiska kulturowego, społecznego, historycznego i psychologicznego; analizuje genezę, rozwój, struktury wierzeń, rytuały, instytucje religijne oraz ich funkcjonowanie w społeczeństwie


lexentry: pol/relikwia__rzeczownik__1
written_rep: relikwia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: реликвия
sense_list:
(książkowy) (przenośnie, przenośnia) rzecz, która ma dla kogoś dużą wartość sentymentalną | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) kawałki ciała lub płyny ustrojowe osoby uznawanej za świętą, rzadziej fragmenty rzeczy związane z tą osobą, którym jakaś religia przypisuje nadprzyrodzoną moc;


lexentry: pol/relikwiarz__rzeczownik__1
written_rep: relikwiarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: реликварий | мощевик
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) przedmiot kultu służący do przechowywania relikwii, zazwyczaj bogato zdobiony;


lexentry: pol/remake__rzeczownik__1
written_rep: remake
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: римейк
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) nowa wersja filmu nakręconego przed laty;


lexentry: pol/remibrydż__rzeczownik__1
written_rep: remibrydż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ра́мми
sense_list:
(termin karciany) gra karciana pomiędzy dowolną liczbą uczestników, której celem jest wyłożenie swoich kart na stół; stosuje się starszeństwo koloru takie samo jak w brydżu


lexentry: pol/remis__rzeczownik__1
written_rep: remis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ничья | равный счёт
sense_list:
wynik jakiejś rywalizacji (np. gry, rozgrywki sportowej), w której żadna ze stron nie została pokonana; także gra nierozstrzygnięta


lexentry: pol/renesans__rzeczownik__1
written_rep: renesans
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Возрождение | Ренессанс
sense_list:
(kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) (sztuka) (architektura, architektoniczny) główny kierunek w kulturze środkowo- i zachodnioeuropejskiej, który datuje się na przełom wieku XV i XVI;


lexentry: pol/renesansowy__przymiotnik__1
written_rep: renesansowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ренессансный
sense_list:
(kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) (sztuka) (architektura, architektoniczny) dotyczący renesansu, występujący w epoce renesansu; będący w takim stylu


lexentry: pol/reneta__rzeczownik__1
written_rep: reneta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ранет
sense_list:
(botanika, botaniczny) (ogrodnictwo, ogrodniczy) grupa późnych odmian uprawnych jabłoni domowej dających owoce o charakterystycznym winno-kwaskowatym smaku i soczystym miąższu; | (ogrodnictwo, ogrodniczy) (spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (cukiernictwo) jabłko o charakterystycznym winno-kwaskowatym smaku i soczystym miąższu, owoc renety (1.1)


lexentry: pol/renifer__rzeczownik__1
written_rep: renifer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: северный олень
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Rangifer tarandus Linnaeus, ssak z rodziny jeleniowatych, zamieszkujący arktyczną tundrę i lasotundrę;


lexentry: pol/rentgen__rzeczownik__1
written_rep: rentgen
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рентген
sense_list:
(fizyka, fizyczny) jednostka dawki promieniowania jonizującego; | (medycyna, medyczny) (potocznie, potoczny) badanie rentgenowskie


lexentry: pol/rentgenodiagnostyka__rzeczownik__1
written_rep: rentgenodiagnostyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рентгенодиагностика
sense_list:
(medycyna, medyczny) dział radiologii wykorzystujący promienie rentgenowskie do badań diagnostycznych w medycynie i weterynarii


lexentry: pol/rentgenografia__rzeczownik__1
written_rep: rentgenografia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рентгенография
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (medycyna, medyczny) wykonywanie zdjęć narządów wewnętrznych i części ciała za pomocą promieni rentgenowskich


lexentry: pol/rentgenogram__rzeczownik__1
written_rep: rentgenogram
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рентгенограмма
sense_list:
(medycyna, medyczny) (technologia, technika, techniczny) zdjęcie fotograficzne otrzymane na skutek działania promieni rentgenowskich


lexentry: pol/rentgenokimografia__rzeczownik__1
written_rep: rentgenokimografia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рентгенокимография
sense_list:
(medycyna, medyczny) diagnostyczna metoda rentgenowska, pozwalająca utrwalić na jednym obrazie zarys badanego narządu w różnych fazach jego akcji


lexentry: pol/rentgenokinematografia__rzeczownik__1
written_rep: rentgenokinematografia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рентгенокинематография
sense_list:
(medycyna, medyczny) rentgenowska metoda diagnostyczna polegająca na wykonywaniu na taśmie filmowej zdjęć narządów wewnętrznych za pomocą promieni rentgenowskich


lexentry: pol/rentgenologia__rzeczownik__1
written_rep: rentgenologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рентгенология
sense_list:
nauka o wytwarzaniu promieni rentgenowskich, ich właściwościach i zastosowaniu do celów badawczych, leczniczych i diagnostycznych


lexentry: pol/rentgenoskopia__rzeczownik__1
written_rep: rentgenoskopia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рентгеноскопия
sense_list:
(medycyna, medyczny) (technologia, technika, techniczny) obraz rentgenowski powstały w wyniku naświetlania na ekranie fluoryzującym lub na kliszy


lexentry: pol/rentgenotechnik__rzeczownik__1
written_rep: rentgenotechnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рентгенотехник
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (medycyna, medyczny) technik zajmujący się sprawdzaniem i konserwacją aparatów rentgenowskich


lexentry: pol/rentgenotelewizja__rzeczownik__1
written_rep: rentgenotelewizja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рентгенотелевидение
sense_list:
(medycyna, medyczny) badanie lekarskie polegające na oglądaniu obrazu rentgenowskiego na ekranie telewizora


lexentry: pol/rentgenoterapia__rzeczownik__1
written_rep: rentgenoterapia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рентгенотерапия
sense_list:
(medycyna, medyczny) metoda leczenia promieniami rentgenowskimi nowotworów złośliwych oraz niektórych schorzeń skóry


lexentry: pol/rentgenowski__przymiotnik__1
written_rep: rentgenowski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: рентгеновский
sense_list:
(fizyka, fizyczny) dotyczący promieni Röntgena | (fizyka, fizyczny) generujący lub wykorzystujący do działania promienie Röntgena | (fizyka, fizyczny) wykonany lub uzyskany za pomocą promieni Röntgena


lexentry: pol/repertuar__rzeczownik__1
written_rep: repertuar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: репертуа́р
sense_list:
(kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) zestaw utworów grany w danej instytucji (teatrze, filharmonii itp.) w określonym czasie


lexentry: pol/reportaż__rzeczownik__1
written_rep: reportaż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: репортаж
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (publikatory) gatunek prozy publicystycznej będący opisem zdarzeń znanych autorowi z własnej obserwacji;


lexentry: pol/repozytorium__rzeczownik__1
written_rep: repozytorium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: репозиторий
sense_list:
(informatyka, informatyczny) miejsce, z którego wielu użytkownikom udostępniane są pliki lub aplikacje


lexentry: pol/reprodukcja__rzeczownik__1
written_rep: reprodukcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ко́пия
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) ciągłe odtwarzanie środków produkcji w celu jej kontynuacji | (sztuka) kopia oryginału wykonana maszynowo | odtworzenie | rozmnażanie w celach hodowlanych


lexentry: pol/reprywatyzacja__rzeczownik__1
written_rep: reprywatyzacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: реприватизация
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (ekonomia, ekonomiczny) zwrot mienia przejętego wcześniej przez państwo na rzecz byłych właścicieli lub ich spadkobierców; (także, też) zrekompensowanie tego mienia w formie pieniężnej albo w naturze;


lexentry: pol/republika__rzeczownik__1
written_rep: republika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: республика
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ustrój polityczny, w którym władza jest sprawowana przez organ wyłoniony w wyniku wyborów na określony czas;


lexentry: pol/republika_bananowa__rzeczownik__1
written_rep: republika bananowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: банановая республика
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (pejoratywnie, pejoratywny) słabe i niestabilne politycznie państwo, gospodarczo zależne od eksportu jednego surowca, rządzone w niedemokratyczny sposób, zazwyczaj przez dyktatora lub reżim wojskowy;


lexentry: pol/republikanin__rzeczownik__1
written_rep: republikanin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: республиканец
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) zwolennik republiki lub republikanizmu, ktoś popierający republikańską formę rządu


lexentry: pol/republikanizm__rzeczownik__1
written_rep: republikanizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: республика́нство
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) pogląd, który uznaje republikę za najlepszą formę rządu


lexentry: pol/republikanka__rzeczownik__1
written_rep: republikanka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: республиканка
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) zwolenniczka republiki lub republikanizmu, kobieta popierająca republikańską formę rządu


lexentry: pol/resetować__czasownik__1
written_rep: resetować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: перезагружа́ть
sense_list:
(informatyka, informatyczny) podawać sygnał zerowania na wejścia rejestrów i sumatora procesora urządzenia komputerowego, tym samym wznawiać jego pracę od początku


lexentry: pol/respirator__rzeczownik__1
written_rep: respirator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: респиратор
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (medycyna, medyczny) urządzenie służące do mechanicznej wentylacji płuc chorego z zaburzeniami oddychania albo niezdolnego do samodzielnego oddychania;


lexentry: pol/restauracja__rzeczownik__1
written_rep: restauracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ресторан
sense_list:
(gastronomia) lokal gastronomiczny z obsługą kelnerską, w którym posiłki serwowane są przy stolikach;


lexentry: pol/restrukturyzacja__rzeczownik__1
written_rep: restrukturyzacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: реструктуриза́ция
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) zmiana struktury czegoś; wprowadzanie zmian w rozmieszczeniu majątku i organizacji zarządzania nim, zwykle w odniesieniu do gospodarki kraju lub przedsiębiorstwa;


lexentry: pol/resurs__rzeczownik__1
written_rep: resurs
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ресурс
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (lotnictwo, lotniczy) okres zdolności użytkowej urządzenia gwarantujący jego niezawodność i bezpieczeństwo eksploaracji;


lexentry: pol/resuscytacja__rzeczownik__1
written_rep: resuscytacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: реаними́рование
sense_list:
(medycyna, medyczny) przywrócenie funkcji układu krążenia i oddychania u osoby znajdujących się w stanie śmierci klinicznej


lexentry: pol/reszka__rzeczownik__1
written_rep: reszka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: решка
sense_list:
(numizmatyka, numizmatyczny) strona monety ukazująca często oblicze jakiejś osoby, znak okolicznościowy lub sam nominał monety


lexentry: pol/reszta__rzeczownik__1
written_rep: reszta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: остаток
sense_list:
(matematyka, matematyczny) przy dzieleniu liczb całkowitych: liczba, która dodana do zaokrąglonego w dół wyniku dzielenia, pomnożonego przez dzielnik daje dzielną;


lexentry: pol/retikulum_endoplazmatyczne__rzeczownik__1
written_rep: retikulum endoplazmatyczne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: эндоплазматический ретикулум
sense_list:
(mikrobiologia, mikrobiologiczny) wewnątrzkomórkowy i międzykomórkowy system kanałów odizolowanych od cytoplazmy podstawowej błonami biologicznymi;


lexentry: pol/retorta__rzeczownik__1
written_rep: retorta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: возражение
sense_list:
(chemia, chemiczny) kuliste naczynie o wydłużonej, zakrzywionej szyjce, najczęściej wykonane ze szkła, używane do destylacji; | (technologia, technika, techniczny) duży, cylindryczny piec, w którym materiał poddawany jest wysokim temperaturom, służący do wypalania węgla drzewnego lub otrzymywania lotniejszych metali;


lexentry: pol/retoryka__rzeczownik__1
written_rep: retoryka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: риторика
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) mowa lub przesadny styl, mające przekonać słuchających | (językoznawstwo, językoznawczy) sztuka posługiwania się językiem, zwłaszcza w wystąpieniach publicznych, mających na celu przekonywanie słuchaczy; | (językoznawstwo, językoznawczy) średniowieczny przedmiot wykładany na uniwersytetach jako retoryka (1.1)


lexentry: pol/retroaktywny__przymiotnik__1
written_rep: retroaktywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ретроактивный
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) taki, który obowiązuje z datą wsteczną, działa wstecz


lexentry: pol/retrowirus__rzeczownik__1
written_rep: retrowirus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ретровирус
sense_list:
(mikrobiologia, mikrobiologiczny) Retroviridae wirus posiadający zdolność przepisania kodu genetycznego z RNA na DNA


lexentry: pol/retsina__rzeczownik__1
written_rep: retsina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рецина
sense_list:
(enologia, winoznawstwo, enologiczny, winoznawczy) rodzaj greckiego żywicznego wina produkowanego na terenie Attyki;


lexentry: pol/reumatolog__rzeczownik__1
written_rep: reumatolog
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ревматолог
sense_list:
(medycyna, medyczny) lekarz specjalista zajmujący się rozpoznawaniem, profilaktyką i leczeniem chorób reumatycznych


lexentry: pol/reumatyzm__rzeczownik__1
written_rep: reumatyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ревматизм
sense_list:
(medycyna, medyczny) schorzenie narządów ruchu charakteryzujące się bólami i zmianami zwyrodnieniowymi w stawach;


lexentry: pol/rewanżyzm__rzeczownik__1
written_rep: rewanżyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: реванши́зм
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) postawa polegająca na dążeniu do odwetu na przeciwniku politycznym lub wrogu (za np. utracone ziemie)


lexentry: pol/rewizja__rzeczownik__1
written_rep: rewizja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: обыск
sense_list:
(kryminologia, kryminologiczny) ogół działań, których celem jest znalezienie dowodów domniemanego przestępstwa lub wykroczenia


lexentry: pol/rewizja__rzeczownik__1
written_rep: rewizja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пересмотр
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) ponowne rozpatrzenie sprawy przez sąd wyższej instancji jako następstwo odwołania od orzeczeń sądu niższej instancji | ponowne rozpatrzenie pewnych poglądów, teorii, dokumentów itp. i dokonanie w nich zmian


lexentry: pol/rewizjonista__rzeczownik__1
written_rep: rewizjonista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ревизиони́ст
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) osoba kwestionująca obowiązujący porządek w jakiejś dziedzinie


lexentry: pol/rewolucja__rzeczownik__1
written_rep: rewolucja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: революция
sense_list:
gwałtowne przemiany w społeczeństwie, związane np. z przewrotem; | (przenośnie, przenośnia) duże i nagłe zmiany


lexentry: pol/rewolucja_francuska__rzeczownik__1
written_rep: rewolucja francuska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Францу́зская револю́ция
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) rewolucyjny okres we Francji w latach 1789-1799, w którym doszło do głębokich zmian polityczno-społecznych;


lexentry: pol/rewolucja_październikowa__rzeczownik__1
written_rep: rewolucja październikowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Октябрьская революция
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) zbrojny przewrót dokonany w Rosji w 1917 roku, w którego wyniku władzę w tym kraju przejęli bolszewicy;


lexentry: pol/rewolucjonizowanie__rzeczownik__1
written_rep: rewolucjonizowanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: революционизирование
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) pobudzanie do rewolucji | (przenośnie, przenośnia) dokonywanie radykalnego przełomu w jakiejś dziedzinie


lexentry: pol/rewolwerowiec__rzeczownik__1
written_rep: rewolwerowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: гансли́нгер
sense_list:
osoba posługująca się zręcznie rewolwerem, biorąca udział w pojedynkach lub napadach, zwłaszcza w Stanach Zjednoczonych za czasów Dzikiego Zachodu


lexentry: pol/rezerwat__rzeczownik__1
written_rep: rezerwat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: запове́дник
sense_list:
(biologia, biologiczny) (geografia, geograficzny) objęty ochroną ścisłą teren o szczególnych walorach przyrodniczych lub krajoznawczych


lexentry: pol/rezurekcja__rzeczownik__1
written_rep: rezurekcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пасхальный богослужение
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) uroczyste nabożeństwo wielkanocne z procesją, obwieszczające zmartwychwstanie Chrystusa;


lexentry: pol/rezus__rzeczownik__1
written_rep: rezus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: макак-резус
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Macaca mulatta, gatunek małpy zamieszkującej obszar od Afganistanu po Chiny;


lexentry: pol/rezydentny__przymiotnik__1
written_rep: rezydentny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: жи́тель
sense_list:
(informatyka, informatyczny) taki, który jest stale obecny w pamięci operacyjnej, załadowany na stałe podczas pracy komputera


lexentry: pol/reżim__rzeczownik__1
written_rep: reżim
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: режим
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (pejoratywnie, pejoratywny) sposób sprawowania władzy przy pomocy ucisku i przemocy | ścisły tryb postępowania w określonym przypadku | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (pejoratywnie, pejoratywny) rząd, który stosuje ucisk i przemoc


lexentry: pol/reżyserować__czasownik__1
written_rep: reżyserować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: режиссировать
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) (telewizja, telewizyjny) (radiofonia, radiokomunikacja, radiotechnika, radiofoniczny, radiokomunikacyjny, radiotechniczny, radiowy) opracowywać film, program, przedstawienie albo słuchowisko od pomysłu do postaci końcowej


lexentry: pol/rhythm_and_blues__rzeczownik__1
written_rep: rhythm and blues
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ритм-н-блю́з
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) gatunek muzyki rozrywkowej wywodzący się z afroamerykańskiej tradycji bluesowej i jazzowej, ukształtowany w Stanach Zjednoczonych w latach 40. XX wieku, charakteryzujący się wyraźnym rytmem, synkopowaną linią basu, partiami instrumentów dętych oraz wokalem o silnej ekspresji


lexentry: pol/riketsja__rzeczownik__1
written_rep: riketsja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: риккетсия
sense_list:
(medycyna, medyczny) (mikrobiologia, mikrobiologiczny) Gram-ujemna bakteria z rodzaju Rickettsia wywołująca u ludzi i innych ssaków riketsjozy, przenoszona najczęściej przez kleszcze, pchły i wszy;


lexentry: pol/ring__rzeczownik__1
written_rep: ring
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ринг
sense_list:
(sport, sportowy) kwadratowa konstrukcja, otoczona linami, służąca jako miejsce rozgrywania pojedynków niektórych dyscyplin walki wręcz, np. bokserskich;


lexentry: pol/roast__rzeczownik__1
written_rep: roast
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жа́реный
sense_list:
(telewizja, telewizyjny) (kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) forma rozrywki scenicznej, polegająca na komediowym szkalowaniu zaproszonego celebryty, pełna wulgaryzmów i głodnych kawałków;


lexentry: pol/robak__rzeczownik__1
written_rep: robak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: червь
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) (przestarzałe, przestarzały) typ bezkręgowca o nitkowatym kształcie; | (informatyka, informatyczny) powielający się samoistnie program komputerowy, który wykonuje niepożądane działania;


lexentry: pol/robinsonada__rzeczownik__1
written_rep: robinsonada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: робинзонада
sense_list:
(książkowy) utwór literacki o życiu lub podróżach obfitujących w przygody | (książkowy) wyprawa w poszukiwaniu silnych wrażeń, przygód; | (książkowy) życie pełne wyzwań, w trudnych warunkach


lexentry: pol/robić__czasownik__1
written_rep: robić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: делать
sense_list:
wykonywać coś, tworzyć, produkować, przyrządzać, przygotowywać | zajmować się czymś, wykonywać jakąś czynność; wywoływać jakiś stan


lexentry: pol/robot__rzeczownik__1
written_rep: robot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: робот
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) maszyna, urządzenie zbudowane do wykonywania pewnych czynności według nakazanego programu; | (przenośnie, przenośnia) o człowieku: bezduszny, niewrażliwy, wykonujący swoją pracę automatycznie


lexentry: pol/robótka__rzeczownik__1
written_rep: robótka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рукоделие
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) przedmiot (np. serwetka, ubranie itp.) wykonany (albo w trakcie wykonywania) ręcznie igłą, na drutach, na szydełku itp.


lexentry: pol/rock__rzeczownik__1
written_rep: rock
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рок
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) gatunek silnie rytmicznej muzyki rozrywkowej granej głównie z użyciem instrumentów nagłośnionych elektrycznie;


lexentry: pol/rock_and_roll__rzeczownik__1
written_rep: rock and roll
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рок-н-ролл
sense_list:
(choreografia, choreograficzny) wywodzący się od lindy hop taniec towarzyski w metrum 4/4, charakteryzujący się dynamicznością i zastosowaniem figur akrobatycznych | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) styl muzyczny lub utwór w tym stylu; podstawowa forma leżąca u fundamentów wszystkich stylów rockowych;


lexentry: pol/rodeo__rzeczownik__1
written_rep: rodeo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: родео
sense_list:
(sport, sportowy) widowisko, które polega na popisach w poskramianiu zwierząt gospodarskich: nieujeżdżonych koni, cieląt, byków


lexentry: pol/rodonit__rzeczownik__1
written_rep: rodonit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: родонит
sense_list:
(mineralogia, mineralogiczny) krzemian manganu i wapnia; minerał o różowej barwie, używany jako materiał okładzinowy lub w jubilerstwie;


lexentry: pol/rodzaj__rzeczownik__1
written_rep: rodzaj
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жанр
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) podstawowa jednostka klasyfikacji dzieł literackich


lexentry: pol/rodzaj__rzeczownik__1
written_rep: rodzaj
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: род
sense_list:
(biologia, biologiczny) grupa obejmująca gatunki blisko spokrewnione, podrzędna względem rodziny; | (gramatyka) cecha rzeczownika wpływająca na jego końcówkę podczas deklinacji oraz na końcówki i formy innych części mowy, występujących obok danego rzeczownika np. w zdaniu; | typ, odmiana, gatunek


lexentry: pol/rodzaj_męski__rzeczownik__1
written_rep: rodzaj męski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: мужской род
sense_list:
(gramatyka) cecha rzeczowników liczby pojedynczej nazywających istoty płci męskiej lub innych, zaliczanych do tej samej grupy w danym języku


lexentry: pol/rodzaj_nijaki__rzeczownik__1
written_rep: rodzaj nijaki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: средний род
sense_list:
(gramatyka) cecha rzeczowników liczby pojedynczej nazywających istoty niedojrzałe lub innych, zaliczanych do tej samej grupy w danym języku


lexentry: pol/rodzaj_żeński__rzeczownik__1
written_rep: rodzaj żeński
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: женский род
sense_list:
(gramatyka) cecha rzeczowników liczby pojedynczej nazywających istoty płci żeńskiej lub innych, zaliczanych do tej samej grupy w danym języku


lexentry: pol/rodzajnik_nieokreślony__rzeczownik__1
written_rep: rodzajnik nieokreślony
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: неопределённый арти́кль
sense_list:
(gramatyka) rodzajnik występujący w wyrażeniach wieloznacznych (np. nie odnoszących się do konkretnego przedmiotu lub osoby)


lexentry: pol/rodzajnik_określony__rzeczownik__1
written_rep: rodzajnik określony
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: определённый арти́кль
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (gramatyka) rodzajnik występujący w wyrażeniach odnoszących się do konkretnych przedmiotów lub osób (np. znanych z kontekstu) oraz pojęć ogólnych


lexentry: pol/rodzimek__rzeczownik__1
written_rep: rodzimek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кусо́к
sense_list:
(geologia, geologiczny) (mineralogia, mineralogiczny) bryłka czystego metalu znaleziona w skale czy glebie


lexentry: pol/rodzimowierstwo__rzeczownik__1
written_rep: rodzimowierstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: родноверие
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) system wierzeń odwołujących się zazwyczaj do tradycji przedchrześcijańskich, system poglądów opierających się na mitologii i wierzeniach lokalnej społeczności, w obrębie danej grupy kulturowej lub etnicznej;


lexentry: pol/rodzina_językowa__rzeczownik__1
written_rep: rodzina językowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: языковая семья
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) grupa języków, co do których zakłada się lub istnieją bezpośrednie dowody, że wywodzą się one od wspólnego prajęzyka;


lexentry: pol/rogacz__rzeczownik__1
written_rep: rogacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жук-олень
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) (potocznie, potoczny) jelonek rogacz, największy chrząszcz polski


lexentry: pol/rogacz__rzeczownik__2
written_rep: rogacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: рогоносец
sense_list:
(potocznie, potoczny) (przenośnie, przenośnia) (żartobliwie) lub (pogardliwie, pogardliwy) zdradzany mąż


lexentry: pol/rogowiec__rzeczownik__1
written_rep: rogowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кремни́стый известня́к
sense_list:
(geologia, geologiczny) czarna, brunatna lub szara skała osadowa lub przeobrażona, składająca się głównie z krzemionki


lexentry: pol/rojnik__rzeczownik__1
written_rep: rojnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: живу́чка
sense_list:
(botanika, botaniczny) Sempervivum, rodzaj roślin z rodziny gruboszowatych obejmujący 40 do ok. 100 gatunków;


lexentry: pol/rok_szkolny__rzeczownik__1
written_rep: rok szkolny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: учебный год
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) okres nauki w szkole podstawowej, średniej, zawodowej oraz w technikum i gimnazjum, zaczynający się w Polsce we wrześniu, a kończący się 31 sierpnia;


lexentry: pol/rok_świetlny__rzeczownik__1
written_rep: rok świetlny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: световой год
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) jednostka długości równa odległości, jaką przebywa w próżni światło w czasie jednego roku;


lexentry: pol/rokada__rzeczownik__1
written_rep: rokada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рокада
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) droga równoległa do linii frontu, używana do przesyłu zaopatrzenia lub ułatwiająca transport posiłków;


lexentry: pol/rokfor__rzeczownik__1
written_rep: rokfor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рокфо́р
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) ostry w smaku ser z charakterystycznymi żyłkami niebieskozielonej pleśni wytwarzany z mleka owczego;


lexentry: pol/rokitnik__rzeczownik__1
written_rep: rokitnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: облепиха
sense_list:
(botanika, botaniczny) Hippophae L., rodzaj roślin krzewiastych z rodziny oliwnikowatych; | krzew z rodzaju rokitnika (1.1) o podłużnych, srebrzystych liściach i niewielkich, pomarańczowych owocach


lexentry: pol/rokoko__rzeczownik__1
written_rep: rokoko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рококо
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (sztuka) nurt stylistyczny w sztuce i literaturze europejskiej XVIII wieku, odznaczający się asymetrią oraz motywami egzotycznymi, lekkością i dekoracyjnością form;


lexentry: pol/rokosz__rzeczownik__1
written_rep: rokosz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: восстание | мятеж
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) zbrojne wystąpienie szlachty w dawnej Polsce przeciw królowi pod hasłem obrony zagrożonych swobód;


lexentry: pol/rokować__czasownik__1
written_rep: rokować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: заседать
sense_list:
prowadzić dyskusję dyplomatyczną mającą doprowadzić do osiągnięcia porozumienia między stronami rozmowy


lexentry: pol/rola__rzeczownik__1
written_rep: rola
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: роль
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) wcielenie się w postać przez aktora | funkcja, odpowiedzialność


lexentry: pol/rolada__rzeczownik__1
written_rep: rolada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: руле́т
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (cukiernictwo) ciasto biszkoptowe zawinięte wraz ze słodkim nadzieniem w rulon; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) pieczony kawałek zwiniętego w rulon mięsa z nadzieniem


lexentry: pol/rolnictwo__rzeczownik__1
written_rep: rolnictwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сельское хозяйство | земледелие
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) dział gospodarki i zajęcie, które polega na wytwarzaniu żywności i surowców przemysłowych poprzez uprawę roślin i hodowlę zwierząt;


lexentry: pol/romaji__rzeczownik__1
written_rep: romaji
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ро́мадзи
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) zapis języka japońskiego pismem łacińskim, transkrypcja na alfabet łaciński;


lexentry: pol/romanista__rzeczownik__1
written_rep: romanista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: романист
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) znawca prawa rzymskiego | (zawód, zawodowy, zawodowo) (językoznawstwo, językoznawczy) znawca języków romańskich


lexentry: pol/romanizm__rzeczownik__1
written_rep: romanizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: романизм
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wyraz, zwrot, forma gramatyczna zapożyczona do jakiegoś języka z któregoś języka romańskiego


lexentry: pol/romanizować__czasownik__1
written_rep: romanizować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: романизировать
sense_list:
rozpowszechniać języki i kulturę romańską; w czasie panowania imperium rzymskiego: narzucać podbitej ludności język łaciński i rzymską kulturę


lexentry: pol/romans__rzeczownik__1
written_rep: romans
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: [[романтический|романти́ческая]] [[по́весть]]
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) gatunek literacki | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) miłosna pieśń liryczna


lexentry: pol/romansz__rzeczownik__1
written_rep: romansz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: реторома́нский
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język obejmujący pięć grup dialektów retoromańskich używanych w szwajcarskim kantonie Gryzonia;


lexentry: pol/romantyzm__rzeczownik__1
written_rep: romantyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: романтизм
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (sztuka) epoka w historii sztuki i literatury, trwająca od lat 90. XVIII wieku do lat 40. XIX wieku, charakteryzująca się zainteresowaniem sferą indywidualnych uczuć, kulturą ludową i historią, zaprzeczająca racjonalizmowi, głosząca swobodę twórczą i odrzucająca sztywne kanony klasycyzmu;


lexentry: pol/romański__przymiotnik__1
written_rep: romański
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: романский
sense_list:
(sztuka) związany z europejskim stylem architektonicznym z X-XIII wieku | wywodzący się ze starożytnej kultury rzymskiej lub z nią związany


lexentry: pol/rondo__rzeczownik__1
written_rep: rondo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ро́ндо
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) układ stroficzny, posiadający od 8 do 15 wersów, dwa rymy i refren, powtarzający pierwsze słowa utworu dwu- lub trzykrotnie na końcu każdej zwrotki, lecz nierymujący się z resztą wersów; | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) forma muzyczna z powracającym refrenem i kupletami;


lexentry: pol/rooibos__rzeczownik__1
written_rep: rooibos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ро́йбос
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) uprawny krzew Aspalathus linearis, aspalatu prostego | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) napój z rooibosu (1.2) | (spożywczy) fernentowany susz z ziela rooibosu (1.1) wykorzystywany do sporządzania napoju z jego naparu;


lexentry: pol/ropa_naftowa__rzeczownik__1
written_rep: ropa naftowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: нефть
sense_list:
(geologia, geologiczny) (chemia, chemiczny) ciekła kopalina, mieszanina naturalnych węglowodorów gazowych, ciekłych i stałych, stanowi ważny surowiec energetyczny oraz dla przemysłu chemicznego;


lexentry: pol/rosnąć__czasownik__1
written_rep: rosnąć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: расти
sense_list:
powiększać swoje rozmiary, skalę | o organizmach dążyć do osiągnięcia dojrzałości | o roślinach występować


lexentry: pol/rosyjska_ruletka__rzeczownik__1
written_rep: rosyjska ruletka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: русская рулетка | гусарская рулетка
sense_list:
rodzaj gry polegającej na przykładaniu do własnej głowy, na zmianę z przeciwnikiem, lufy rewolweru zawierającego jedną kulę i naciskaniu spustu po wcześniejszym zakręceniu obrotowym magazynkiem (bębenkiem) broni;


lexentry: pol/roszada__rzeczownik__1
written_rep: roszada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рокировка
sense_list:
(szachy, pojęcie szachowe) ruch, w którym jednocześnie uczestniczą król i jedna z wież tego samego koloru; | (przenośnie, przenośnia) przetasowanie na stanowiskach


lexentry: pol/roszczenie__rzeczownik__1
written_rep: roszczenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: право
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) prawo do żądania od określonej osoby określonego świadczenia lub zaniechania działania;


lexentry: pol/roszponka__rzeczownik__1
written_rep: roszponka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: полевой салат
sense_list:
(botanika, botaniczny) roślina o wysokiej łodydze, niebieskich kwiatach i liściach o łopatkowym kształcie tworzących rozetę; wykorzystywana jako warzywo;


lexentry: pol/rosół__rzeczownik__1
written_rep: rosół
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: куриный бульон | бульо́н
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) klarowna zupa na wywarze z kości i mięsa zazwyczaj z dodatkiem warzyw;


lexentry: pol/rotacyzm__rzeczownik__1
written_rep: rotacyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ротаци́зм
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) zjawisko fonetyczne, polegające na zmianie jakiejś głoski w głoskę „r”


lexentry: pol/rotawirus__rzeczownik__1
written_rep: rotawirus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ротави́рус
sense_list:
(medycyna, medyczny) wirus z rodziny reowirusów, będący najczęstszą przyczyną biegunki wśród niemowląt i dzieci;


lexentry: pol/rotmistrz__rzeczownik__1
written_rep: rotmistrz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ротмистр
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) stopień oficerski w kawalerii, będący odpowiednikiem rangi kapitana;


lexentry: pol/rotor__rzeczownik__1
written_rep: rotor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ро́тор
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) ruchoma część maszyny lub urządzenia wykonująca ruch obrotowy, wirnik


lexentry: pol/router__rzeczownik__1
written_rep: router
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: маршрутиза́тор
sense_list:
(informatyka, informatyczny) urządzenie sieciowe łączące ze sobą użytkowników różnych sieci, pełniące rolę węzła komunikacyjnego;


lexentry: pol/routing__rzeczownik__1
written_rep: routing
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: маршрутиза́ция
sense_list:
(informatyka, informatyczny) wyznaczanie trasy dla pakietu danych w sieci komputerowej, a następnie wysłanie go tą trasą;


lexentry: pol/rower_górski__rzeczownik__1
written_rep: rower górski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: горный велосипед
sense_list:
(sport, sportowy) rower o szerokich oponach, wyposażony w amortyzację, przeznaczony do jazdy w trudnym, pagórkowatym terenie;


lexentry: pol/rowerowy__przymiotnik__1
written_rep: rowerowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: велосипедный
sense_list:
dotyczący rowerów, tematycznie związany z rowerami, charakterystyczny dla rowerów, przeznaczony dla rowerów


lexentry: pol/rozbieżny__przymiotnik__1
written_rep: rozbieżny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: расходящийся
sense_list:
(fizyka, fizyczny) o świetle cechujące się ujemną zbieżnością; o soczewce powodujący rozbieżność światła | (matematyka, matematyczny) o szeregach, funkcjach nie będący zbieżny, nie mający skończonej granicy | (rzadki, rzadko używany) oddzielny, rozproszony | rozchodzący się z jednego punktu w różne strony; o narastających różnicach


lexentry: pol/rozbitek__rzeczownik__1
written_rep: rozbitek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: [[потерпе́вший]] [[кораблекруше́ние]]
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) ktoś, kogo spotkała katastrofa życiowa | osoba ocalała z katastrofy statku;


lexentry: pol/rozbiór__rzeczownik__1
written_rep: rozbiór
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: деле́ние
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) unicestwienie bytu politycznego państwa poprzez podział jego obszaru na części i włączenie ich w granice innych państw


lexentry: pol/rozbrojenie__rzeczownik__1
written_rep: rozbrojenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: разоружение
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (wojskowość, wojskowy) całkowite usunięcie lub ograniczenie działalności sił zbrojnych albo produkcji wojskowej danego państwa na mocy międzynarodowego porozumienia


lexentry: pol/rozbój__rzeczownik__1
written_rep: rozbój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ограбле́ние
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) napad bandycki w celu ograbienia; | (przenośnie, przenośnia) jawna niesprawiedliwość, wyzysk | uprawianie grabieży


lexentry: pol/rozchodniak__rzeczownik__1
written_rep: rozchodniak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: на [[посошо́к]]
sense_list:
(potocznie, potoczny) (neologizm) alkoholowy toast na odchodne; ostatni kieliszek alkoholu wypijany przed rozejściem się do domów


lexentry: pol/rozchodnik__rzeczownik__1
written_rep: rozchodnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: очиток | очи́ток
sense_list:
(botanika, botaniczny) Sedum L., rodzaj rośliny z rodziny gruboszowatych, do którego należy od ~280 do ~470 gatunków występujących głównie na półkuli północnej; | (botanika, botaniczny) roślina z rodzaju rozchodnik (1.1)


lexentry: pol/rozciąganie__rzeczownik__1
written_rep: rozciąganie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вытяжение
sense_list:
(sport, sportowy) trening poprawiający elastyczność ciała i wytrzymałość mięśni, zwiększający zakres ruchów, zapobiegający kontuzjom


lexentry: pol/rozdzielacz__rzeczownik__1
written_rep: rozdzielacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: дистрибью́тор
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (elektryczność) przyrząd podłączany do przewodu, który pozwala na doprowadzenie prądu lub sygnału do wielu urządzeń jednocześnie


lexentry: pol/rozdzielać__czasownik__1
written_rep: rozdzielać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: делить
sense_list:
rozgraniczać różne sprawy, kwestie, rzeczy | różnić ludzi w określonych kwestiach, powodować ich duchowy podział | sprawiać, że różne osoby przestają się kłócić, bić itp.


lexentry: pol/rozdzielnica__rzeczownik__1
written_rep: rozdzielnica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: распределительное устройство
sense_list:
(elektryczność) obudowa, w której następuje rozdział energii elektrycznej na obwody i zamontowane są niezbędne do tego celu urządzenia;


lexentry: pol/rozedma__rzeczownik__1
written_rep: rozedma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: эмфизема
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba płuc polegająca na zmniejszeniu ilości pęcherzyków płucnych przez nieprawidłowe powiększanie się ich skutkujące ich niszczeniem;


lexentry: pol/rozegrać__czasownik__2
written_rep: rozegrać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: играть
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) przebiec w określonych scenariuszem warunkach


lexentry: pol/rozejm__rzeczownik__1
written_rep: rozejm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: перемирие
sense_list:
czasowe lub bezterminowe wstrzymanie działań wojennych na podstawie umowy między walczącymi stronami


lexentry: pol/rozeta__rzeczownik__1
written_rep: rozeta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: роза
sense_list:
(architektura, architektoniczny) okrągłe okno w szczytach budowli lub nad portalami, charakterystyczne dla architektury gotyckiej;


lexentry: pol/rozeta__rzeczownik__1
written_rep: rozeta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: розетка
sense_list:
(botanika, botaniczny) zespół liści pędu ułożonych na jednym poziomie u części roślin o krótkiej łodydze, tuż nad powierzchnią ziemi;


lexentry: pol/rozgałęzienie__rzeczownik__1
written_rep: rozgałęzienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ответвление | разветвление
sense_list:
(botanika, botaniczny) miejsce na drzewie, w którym rozwidlają się konary | (potocznie, potoczny) miejsce, w którym coś się rozdziela na odnogi


lexentry: pol/rozgrzeszenie__rzeczownik__1
written_rep: rozgrzeszenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: исповедь
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) oczyszczenie z grzechów, odpuszczenie grzechów;


lexentry: pol/rozgwiazda__rzeczownik__1
written_rep: rozgwiazda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: морская звезда | морска́я звезда́
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Asteroidea, drapieżne zwierzę morskie z typu szkarłupni, kształtem przypominający gwiazdę;


lexentry: pol/rozgłośnia__rzeczownik__1
written_rep: rozgłośnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: радио
sense_list:
(publikatory) (radiofonia, radiokomunikacja, radiotechnika, radiofoniczny, radiokomunikacyjny, radiotechniczny, radiowy) ośrodek masowego komunikowania rozpowszechniający audycje radiowe


lexentry: pol/rozkojarzenie__rzeczownik__1
written_rep: rozkojarzenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: отмежёванность
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) (medycyna, medyczny) zaburzenie współdziałania składowych danego układu czy narządu, wywołujące określone skutki dla organizmu


lexentry: pol/rozkojarzenie__rzeczownik__1
written_rep: rozkojarzenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рассе́янность
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) zaburzenie toku myślenia polegające na nieskładnych i nieuzasadnionych przeskokach myśli od jednej treści do drugiej, ujawniające się jako trudność w skupieniu uwagi


lexentry: pol/rozkosz__rzeczownik__1
written_rep: rozkosz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: блаженство
sense_list:
najwyższy stopień uczucia przyjemności, upojenia, radości | to, co sprawia najwyższą przyjemność, zwłaszcza zmysłową


lexentry: pol/rozkułaczyć__czasownik__1
written_rep: rozkułaczyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: раскула́чить
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) w krajach komunistycznych (szczególnie w ZSRR w okresie przymusowej kolektywizacji): dokonać konfiskaty majątku lub jego znacznej części należącej do zamożnego chłopa (nazywanego propagandowo kułakiem)


lexentry: pol/rozkwit__rzeczownik__1
written_rep: rozkwit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: процветание
sense_list:
(botanika, botaniczny) rozwijanie się pączka w kwiat | (przenośnie, przenośnia) pełnia rozwoju czegoś


lexentry: pol/rozkład__rzeczownik__1
written_rep: rozkład
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: расписание
sense_list:
plan czynności następujących w jakimś określonym porządku czasu | tablica zawierająca informacje o rozkładzie (1.1)


lexentry: pol/rozkład_normalny__rzeczownik__1
written_rep: rozkład normalny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: нормальное распределение
sense_list:
(statystyka, statystyczny) najczęściej spotykany w statystyce rodzaj ciągłego rozkładu prawdopodobieństwa zmiennej losowej zależnej od wielu drobnych i niepowiązanych ze sobą czynników, którego funkcja gęstości opisana jest wzorem \tfrac{1}{\sigma\sqrt{2\pi}}\exp(-\tfrac{(x-\mu)^2}{2\sigma^2}), gdzie σ to odchylenie standardowe, a μ to średnia;


lexentry: pol/rozkład_prawdopodobieństwa__rzeczownik__1
written_rep: rozkład prawdopodobieństwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: распределение вероятностей
sense_list:
(statystyka, statystyczny) opis prawdopodobieństwa przybierania przez zmienną losową poszczególnych wartości ze zbioru wszystkich możliwych;


lexentry: pol/rozkładać__czasownik__1
written_rep: rozkładać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: разбира́ть
sense_list:
(biologia, biologiczny) powodować rozkład biologiczny | (chemia, chemiczny) powodować rozpad chemiczny


lexentry: pol/rozluźnić__czasownik__1
written_rep: rozluźnić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: осла́бить
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) uczynić mniej spiętym, gęstym lub tłocznym | (przenośnie, przenośnia) uczynić swobodniejszym, mniej rygorystycznym


lexentry: pol/rozmówki__rzeczownik__1
written_rep: rozmówki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: разговорник
sense_list:
niewielka książeczka zawierająca podstawowe zwroty używane w typowych sytuacjach, pomocna w nauce języka obcego lub w porozumiewaniu się za granicą; także: dialogi zawarte w takiej książeczce


lexentry: pol/rozpad_beta__rzeczownik__1
written_rep: rozpad beta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бета-распад
sense_list:
(fizyka, fizyczny) promieniotwórczy rozpad jądra atomowego, na skutek którego emitowana jest cząstka beta: elektron lub pozyton;


lexentry: pol/rozporządzenie__rzeczownik__1
written_rep: rozporządzenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: распоряжение
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) akt normatywny, stanowiący źródła powszechnie obowiązującego prawa, wydany na podstawie szczegółowego upoważnienia ustawowego i w celu wykonania ustawy;


lexentry: pol/rozpoznanie__rzeczownik__1
written_rep: rozpoznanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: разведка
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) działalność wojsk na polu walki mająca na celu zdobycie informacji o nieprzyjacielu;


lexentry: pol/rozproszony__przymiotnik__1
written_rep: rozproszony
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: диффузный
sense_list:
taki, który przyjmuje bezładne rozmieszczenie, na wszystkie strony; taki, którego elementy rozmieściły się daleko od siebie


lexentry: pol/rozpuszczalność__rzeczownik__1
written_rep: rozpuszczalność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: раствори́мость
sense_list:
(chemia, chemiczny) maksymalna liczba gramów substancji rozpuszczonej w 100 g rozpuszczalnika: przy określonej temperaturze, ciśnieniu (w przypadku gazów) i rodzaju rozpuszczalnika;


lexentry: pol/rozpuszczony__przymiotnik__1
written_rep: rozpuszczony
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 02
trans_list: бало́ванный
sense_list:
o dziecku: rozpieszczony, dostający od rodziców wszystko, co chce lub dopuszczający się nieposłuszeństwa


lexentry: pol/rozpuścić__czasownik__1
written_rep: rozpuścić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: раствори́ть
sense_list:
sporządzić roztwór dwóch lub więcej substancji, zwykle o różnym stanie skupienia | wywołać zmianę stanu skupienia, topnienie czegoś


lexentry: pol/rozpływać__czasownik__2
written_rep: rozpływać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: расплываться
sense_list:
o płynach: rozlewać się szeroko, w różne strony | płynąc, udać się w różne strony; rozlać się na wszystkie strony (np. o łodziach)


lexentry: pol/rozpływać__czasownik__2
written_rep: rozpływać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: распространяться
sense_list:
rozprzestrzeniać się w powietrzu lub w innym środowisku (np. o zapachu, świetle, dźwięku, bólu w ciele)


lexentry: pol/rozrusznik_serca__rzeczownik__1
written_rep: rozrusznik serca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ЭКС
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (medycyna, medyczny) aparat wszczepiany w ciało chorego, służące do elektrycznego pobudzania mięsienia sercowego


lexentry: pol/rozrzutny__przymiotnik__1
written_rep: rozrzutny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: расточительный
sense_list:
wydający pieniądze lub zużywający jakieś dobra ponad miarę i bez potrzeby; (także, też) będący objawem czyjegoś marnotrawstwa


lexentry: pol/rozstrojony__przymiotnik__1
written_rep: rozstrojony
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: фальши́во
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) o instrumencie: ze źle wyregulowanymi strunami, wydający dźwięki o niewłaściwej wysokości


lexentry: pol/rozstrzygnięcie__rzeczownik__1
written_rep: rozstrzygnięcie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: коло́ния
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (administracja) akt administracyjny, wynik stosowania normy prawa administracyjnego | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (administracja) część aktu prawnego, np. decyzji administracyjnej lub postanowienia, zawierająca najważniejsze elementy tego aktu | (rzeczownik odczasownikowy) od rozstrzygnąć


lexentry: pol/roztocz__rzeczownik__2
written_rep: roztocz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: клещ
sense_list:
(arachnologia, arachnologiczny) drobny pajęczak z głowotułowiem zlanym z odwłokiem z podtypu szczękoczułkowców;


lexentry: pol/roztrzaskać__czasownik__1
written_rep: roztrzaskać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: вма́зать
sense_list:
silnym uderzeniem lub rzutem o twardą powierzchnię sprawić, że coś rozpada się na wiele drobnych kawałków


lexentry: pol/roztwór__rzeczownik__1
written_rep: roztwór
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: раствор
sense_list:
(chemia, chemiczny) jednorodna mieszanina dwóch lub więcej substancji tworząca jedną fazę, występującą w różnych stanach skupienia;


lexentry: pol/rozum__rzeczownik__1
written_rep: rozum
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ум | разум
sense_list:
zdolność ludzkiego umysłu do operowania pojęciami abstrakcyjnymi lub zdolność analitycznego myślenia;


lexentry: pol/rozumienie__rzeczownik__1
written_rep: rozumienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: понимание
sense_list:
(rzeczownik odczasownikowy) od rozumieć | sposób pojmowania, sposób traktowania czegoś | zakres, w jakim ktoś coś rozumie


lexentry: pol/rozumny__przymiotnik__1
written_rep: rozumny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: разумный
sense_list:
taki, który ma wiedzę i rozsądek; (także, też) świadczący o posiadaniu wiedzy, rozsądku i zdolności racjonalnego myślenia


lexentry: pol/rozwielitka__rzeczownik__1
written_rep: rozwielitka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: дафния
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) organizm planktonowy z rzędu wioślarek (Cladocera), podgromady liścionogów (Phyllopoda)


lexentry: pol/rozwiązanie__rzeczownik__1
written_rep: rozwiązanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: решение
sense_list:
załatwienie czegoś, poradzenie sobie z czymś; wynik, rezultat jakiegoś działania | (matematyka, matematyczny) wynik


lexentry: pol/rozwiązywać__czasownik__1
written_rep: rozwiązywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: реша́ть
sense_list:
dochodzić do wyniku zadania, testu | szukać odpowiedzi na zagadkę | szukać sposobu usunięcia problemu


lexentry: pol/rozwój__rzeczownik__1
written_rep: rozwój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: развитие
sense_list:
proces przemian prowadzący do osiągnięcia lepszego, bardziej zaawansowanego stanu | następstwo zdarzeń, dzianie się kolejnych rzeczy | proces zmian w organizmie lub jego części następujący z czasem życia bądź z kolejnymi pokoleniami


lexentry: pol/rozładować__czasownik__1
written_rep: rozładować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: запуска́ть
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (elektryczność) pozbawić akumulator, kondensator itp. ładunku elektrycznego; także o całym urządzeniu z akumulatorem


lexentry: pol/rozładować__czasownik__1
written_rep: rozładować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: облегча́ться
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) zlikwidować gęstą atmosferę, usunąć napięcie, złagodzić konflikt lub trudną sytuację


lexentry: pol/roślina__rzeczownik__1
written_rep: roślina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: растение | расте́ние
sense_list:
(botanika, botaniczny) wykształcony żywy organizm, który posiada zdolność wytwarzania substancji odżywczych dzięki pochłanianiu światła;


lexentry: pol/roślina_doniczkowa__rzeczownik__1
written_rep: roślina doniczkowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: комнатное растение
sense_list:
(ogrodnictwo, ogrodniczy) ozdobna roślina sadzona w rozmaitych naczyniach i uprawiana we wnętrzach mieszkalnych lub biurowych


lexentry: pol/rośliny__rzeczownik__1
written_rep: rośliny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: крот
sense_list:
(botanika, botaniczny) (systematyka) Plantae L., królestwo organizmów eukariotycznych i autotroficznych w domenie eukariontów;


lexentry: pol/rubel__rzeczownik__1
written_rep: rubel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рубль
sense_list:
(jednostka monetarna) waluta Rosji i niektórych krajów dawniej wchodzących w skład ZSRR, wcześniej używana w Cesarstwie Rosyjskim;


lexentry: pol/ruch__rzeczownik__1
written_rep: ruch
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: движение | движе́ние
sense_list:
(fizyka, fizyczny) zmiana położenia w czasie; | gest, ruszenie częścią ciała | grupa ludzi dążących do jakiegoś celu politycznego lub społecznego


lexentry: pol/ruch_oporu__rzeczownik__1
written_rep: ruch oporu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: движение сопротивления
sense_list:
formacja oddziałów utworzonych do walki przeciwko okupantowi lub rządowi kraju nie posiadającemu wystarczającej legitymacji do sprawowania władzy;


lexentry: pol/ruch_uliczny__rzeczownik__1
written_rep: ruch uliczny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: движе́ние
sense_list:
ogół pojazdów i pieszych poruszających się drogami publicznymi, szczególnie w kontekście jego uciążliwości i negatywnych następstw


lexentry: pol/ruchomość__rzeczownik__1
written_rep: ruchomość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: движимое имущество
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (ekonomia, ekonomiczny) rzecz stanowiąca czyjąś własność, dająca się przenosić;


lexentry: pol/rudzik__rzeczownik__1
written_rep: rudzik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зарянка
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Erithacus rubecula, występujący licznie w Polsce niewielki ptak z rdzawym podgardlem;


lexentry: pol/rujnować__czasownik__1
written_rep: rujnować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: испо́ртить
sense_list:
burzyć, niszczyć, doprowadzać do ruiny | doprowadzać do katastrofy finansowej | niszczyć czyjeś zdrowie fizyczne lub psychiczne


lexentry: pol/rukiew__rzeczownik__1
written_rep: rukiew
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: водяной кресс
sense_list:
(botanika, botaniczny) Nasturtium, rodzaj byliny należący do rodziny kapustowatych; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) potrawa z liści rukwi wodnej


lexentry: pol/rumianek__rzeczownik__1
written_rep: rumianek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ромашка
sense_list:
(botanika, botaniczny) Matricaria L., roślina z rodziny astrowatych, o białych kwiatach z żółtymi główkami, używana w medycynie naturalnej i kosmetyce;


lexentry: pol/rumowisko__rzeczownik__1
written_rep: rumowisko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: обломок
sense_list:
(geologia, geologiczny) nagromadzenie odłamków skalnych powstałych w wyniku oddziaływania zjawisk atmosferycznych na skały | (geologia, geologiczny) odłamki skalne przenoszone nurtem rzeki | nagromadzenie odłamków i fragmentów muru po zawaleniu się budynku


lexentry: pol/rumpel__rzeczownik__1
written_rep: rumpel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: румпель
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) najprostsze urządzenie sterowe służące do poruszania sterem jednostki pływającej, w postaci dźwigni przymocowanej do płetwy sterowej


lexentry: pol/rundi__rzeczownik__1
written_rep: rundi
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ру́нди
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język z rodziny bantu, używany w Rwandzie, Burundi, Tanzanii i Ugandzie;


lexentry: pol/rupia__rzeczownik__1
written_rep: rupia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рупия
sense_list:
(jednostka monetarna) nazwa waluty kilku krajów azjatyckich: Indii, Indonezji, Nepalu i Pakistanu, posiadającej różną wartość w tych krajach;


lexentry: pol/rurociąg__rzeczownik__1
written_rep: rurociąg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: трубопровод
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) system połączonych rur wraz z niezbędnym osprzętem wykorzystywany do transportu substancji na duże odległości;


lexentry: pol/rusałka_admirał__rzeczownik__1
written_rep: rusałka admirał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: адмирал
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Vanessa atalanta, gatunek motyla z rodziny rusałkowatych;


lexentry: pol/rusałka_pawik__rzeczownik__1
written_rep: rusałka pawik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: павли́ний глаз
sense_list:
(systematyka) (entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Aglais io L., gatunek motyla z rodziny rusałkowatych, o dużych, wielokolorowych plamkach na końcach skrzydeł („pawie oczka”);


lexentry: pol/rusałka_pokrzywnik__rzeczownik__1
written_rep: rusałka pokrzywnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: крапи́вница
sense_list:
(systematyka) (entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Aglais urticae L., gatunek pospolitego motyla z rodziny rusałkowatych;


lexentry: pol/rusałka_żałobnik__rzeczownik__1
written_rep: rusałka żałobnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: траурница
sense_list:
(systematyka) (entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Nymphalis antiopa L., gatunek motyla z rodziny rusałkowatych;


lexentry: pol/rustykalny__przymiotnik__1
written_rep: rustykalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: грубый
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) wiejski | (książkowy) o wiejskim charakterze (mówiąc o przedmiotach, budynkach itp.)


lexentry: pol/rusycysta__rzeczownik__1
written_rep: rusycysta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: руси́ст
sense_list:
(zawód, zawodowy, zawodowo) (językoznawstwo, językoznawczy) znawca języka, literatury i kultury rosyjskiej


lexentry: pol/rusycystka__rzeczownik__1
written_rep: rusycystka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: русистка
sense_list:
(zawód, zawodowy, zawodowo) (językoznawstwo, językoznawczy) znawczyni języka, literatury i kultury rosyjskiej


lexentry: pol/rusycyzm__rzeczownik__1
written_rep: rusycyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: русизм | русицизм
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wyraz, zwrot, forma gramatyczna zapożyczona do jakiegoś języka z języka rosyjskiego;


lexentry: pol/rusyfikacja__rzeczownik__1
written_rep: rusyfikacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: русификация
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) narzucanie lub proces przyjmowania języka i kultury rosyjskiej;


lexentry: pol/rusznikarz__rzeczownik__1
written_rep: rusznikarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: [[оруже́йный]] [[ма́стер]]
sense_list:
(rzemiosło, rzemieślniczy) osoba zajmująca się produkcją, naprawą i konserwacją ręcznej broni palnej


lexentry: pol/rusztowanie__rzeczownik__1
written_rep: rusztowanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: леса
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) prowizoryczna konstrukcja szkieletowa ułatwiająca prace na wysokości przy wznoszeniu i remontowaniu budowli;


lexentry: pol/ruta__rzeczownik__1
written_rep: ruta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ру́та
sense_list:
(botanika, botaniczny) Ruta, rodzaj roślin o żółtych kwiatach i charakterystycznych liściach, znalazła zastosowanie w medycynie, uprawiana także jako roślina ozdobna


lexentry: pol/rwa_kulszowa__rzeczownik__1
written_rep: rwa kulszowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ишиас
sense_list:
(medycyna, medyczny) zespół objawów związanych z uciskiem na nerwy rdzeniowe tworzące nerw kulszowy;


lexentry: pol/rybie_oko__rzeczownik__1
written_rep: rybie oko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ры́бий глаз
sense_list:
(fotografia) (potocznie, potoczny) (przenośnie, przenośnia) obiektyw fotograficzny o krótkiej ogniskowej i szerokim polu widzenia, 180-220°;


lexentry: pol/rybny__przymiotnik__1
written_rep: rybny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: рыбный
sense_list:
związany z hodowlą ryb, połowem i handlem nimi | (książkowy) obfitujący w ryby, pełen ryb, rybodajny | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) otrzymywany z ryb, przyrządzany z ryb lub z ich dodatkiem


lexentry: pol/rybosom__rzeczownik__1
written_rep: rybosom
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рибосома
sense_list:
(mikrobiologia, mikrobiologiczny) organellum zbudowane z kwasu rybonukleinowego i białek, służące do produkcji białek w procesie translacji;


lexentry: pol/rybołów_zwyczajny__rzeczownik__1
written_rep: rybołów zwyczajny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: скопа
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Pandion haliaetus, gatunek ptaka z rodziny rybołowów występujący również w Polsce;


lexentry: pol/rycerski__przymiotnik__2
written_rep: rycerski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 02
trans_list: рыцарский
sense_list:
zachowujący się w sposób przypisywany średniowiecznemu rycerstwu | świadczący o rycerstwie, rycerskości


lexentry: pol/rycerstwo__rzeczownik__1
written_rep: rycerstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ры́царство
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) w średniowieczu: warstwa społeczna, która stanowiłą elitę społeczeństwa feudalnego i jego siłę zbrojną;


lexentry: pol/rycerz__rzeczownik__1
written_rep: rycerz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рыцарь
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) członek uprzywilejowanego stanu żołnierskiego; zwykle stawał do walki jako jeździec;


lexentry: pol/rycina__rzeczownik__1
written_rep: rycina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: гравюра
sense_list:
(sztuka) (drukarstwo, drukarski) każda odbitka graficzna z matrycy lub płyta wykonywana dowolną techniką np. stalorytu lub miedziorytu;


lexentry: pol/rydz__rzeczownik__1
written_rep: rydz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рыжик посевной
sense_list:
(dawniej, dawny) (botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) roślina oleista z gatunku Camelina sativa (L.) Crantz, lnicznik siewny


lexentry: pol/rygiel__rzeczownik__1
written_rep: rygiel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: засо́в
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) rodzaj mechanizmu zamykającego, metalowy pręt lub sztabka wsuwane do odpowiedniego otworu lub skobla


lexentry: pol/rykoszet__rzeczownik__1
written_rep: rykoszet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рикоше́т
sense_list:
(fizyka, fizyczny) odbicie się lecącego przedmiotu od jakiejś przeszkody, powodujące gwałtowną zmianę trajektorii lotu, lub ten odbijający się przedmiot;


lexentry: pol/rylec__rzeczownik__1
written_rep: rylec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: гравировальная игла
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) wąskie, wydłużone narzędzie, zwykle stalowe i osadzone na drewnianej oprawce, służące do rytowania lub pisania


lexentry: pol/rym__rzeczownik__1
written_rep: rym
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ри́фма
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) para dwóch słów na końcu wersu utworu pisanego wierszem o identycznych lub podobnie brzmiących końcówkach


lexentry: pol/rynek__rzeczownik__1
written_rep: rynek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рынок
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) pojęcie obejmujące cały handel jakimiś surowcami lub produktami na jakimś obszarze;


lexentry: pol/rynek_pieniężny__rzeczownik__1
written_rep: rynek pieniężny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: валю́тный ры́нок
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) rynek transakcji krótkoterminowych o terminie realizacji nie dłuższym niż rok;


lexentry: pol/rynek_pracy__rzeczownik__1
written_rep: rynek pracy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рынок труда
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) układ przepływów zasobów ludzkich regulowany negocjacjami pracodawców i pracobiorców w zakresie warunków zatrudnienia i wynagrodzenia;


lexentry: pol/rynka__rzeczownik__1
written_rep: rynka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сковорода
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (dawniej, dawny) niski, płaski rondelek dwuuszny lub z prostą rączką (dawniej trójnożny) do smażenia lub duszenia potraw, zwykle mięsnych, rodzaj głębokiej patelni;


lexentry: pol/rynolog__rzeczownik__1
written_rep: rynolog
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ринолог
sense_list:
(medycyna, medyczny) lekarz specjalista zajmujący się rozpoznawaniem, profilaktyką i leczeniem chorób nosa i zatok przynosowych


lexentry: pol/rynologia__rzeczownik__1
written_rep: rynologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ринология
sense_list:
(medycyna, medyczny) (naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) diagnostyka i leczenie chorób nosa oraz zatok przynosowych;


lexentry: pol/rysik__rzeczownik__1
written_rep: rysik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сти́лос
sense_list:
(informatyka, informatyczny) narzędzie kształtem zwykle przypominające długopis, służące do obsługiwania urządzeń wyposażonych w ekran dotykowy;


lexentry: pol/rysopis__rzeczownik__1
written_rep: rysopis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: описание
sense_list:
opis szczegółów wyglądu człowieka (twarzy, znaków szczególnych itp.) używany zazwyczaj do ułatwiania odnajdywania osób poszukiwanych, zaginionych


lexentry: pol/rysownica__rzeczownik__1
written_rep: rysownica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кульман
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) gładka deska w kształcie prostokąta, na której rozpina się kartkę papieru w celu łatwiejszego rysowania, kreślenia


lexentry: pol/rysunek__rzeczownik__1
written_rep: rysunek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рисунок
sense_list:
(książkowy) kontur, kształt czegoś | (sztuka) (edukacja, edukacyjny) (architektura, architektoniczny) dziedzina sztuk plastycznych przedstawiająca kształty i położenie w przestrzeni za pomocą linii kreślonej tuszem, kredką, ołówkiem itp.


lexentry: pol/rysunek_techniczny__rzeczownik__1
written_rep: rysunek techniczny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: чертёж
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) rysunek zawierający informacje o działaniu, wykonaniu elementów oraz montażu przedstawianego obiektu;


lexentry: pol/ryt__rzeczownik__1
written_rep: ryt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: обря́д
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) rodzaj system wtajemniczeń w wolnomularstwie | (kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) (antropologia, antropologiczny) ustalony obrządek | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) jeden z obrządków w rodzinie liturgicznej;


lexentry: pol/rytm__rzeczownik__1
written_rep: rytm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ритм
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) jeden z elementów dzieła muzycznego, odpowiedzialny za organizację czasową utworu; | określony porządek powtarzający się okresowo


lexentry: pol/rytuał__rzeczownik__1
written_rep: rytuał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: обряд | ритуал
sense_list:
(antropologia, antropologiczny) zespół specyficznych sekwencji sformalizowanych, symbolicznych czynów i wypowiedzi, charakterystyczny dla danej kultury;


lexentry: pol/rywalizacja__rzeczownik__1
written_rep: rywalizacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сопе́рничество
sense_list:
(sport, sportowy) zawody, zmagania sportowe, rozgrywka | ubieganie się o pierwszeństwo, o zdobycie czegoś; konkurowanie


lexentry: pol/ryzosfera__rzeczownik__1
written_rep: ryzosfera
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ризосфера
sense_list:
(biologia, biologiczny) (ekologia, ekologiczny) przestrzeń obejmująca glebę w zasięgu korzeni roślin wraz z zasiedlającymi ją organizmami;


lexentry: pol/ryzyko__rzeczownik__1
written_rep: ryzyko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: риск
sense_list:
możliwość, prawdopodobieństwo, że coś się nie uda | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) prawdopodobieństwo powstania szkody obciążające osobę poszkodowaną niezależnie od jej winy, jeśli umowa lub przepis prawny nie zobowiązały innej osoby do wyrównania szkody | możliwość wystąpienia niekorzystnych zdarzeń lub efektów


lexentry: pol/ryś_euroazjatycki__rzeczownik__1
written_rep: ryś euroazjatycki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: обыкновенная рысь
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Lynx lynx Linnaeus, gatunek ssaka z rodziny kotowatych, występujący w Europie i Azji; | (zoologia, zoologiczny) kot z gatunku ryś euroazjatycki (1.1)


lexentry: pol/ryś_iberyjski__rzeczownik__1
written_rep: ryś iberyjski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ибери́йская рысь
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Lynx pardinus Temminck, gatunek ssaka z rodziny kotowatych, występujący w enklawach na Półwyspie Iberyjskim; | (zoologia, zoologiczny) kot z gatunku ryś iberyjski (1.1)


lexentry: pol/ryś_kanadyjski__rzeczownik__1
written_rep: ryś kanadyjski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Кана́дская рысь
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Lynx canadensis Kerr, gatunek ssaka z rodziny kotowatych, zamieszkującego Alaskę, Góry Skaliste i Krainę Wielkich Jezior; | (zoologia, zoologiczny) kot z gatunku ryś kanadyjski (1.1)


lexentry: pol/ryś_rudy__rzeczownik__1
written_rep: ryś rudy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: красная рысь
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Lynx rufus Schreber, gatunek ssaka z rodziny kotowatych, występujący w Ameryce Północnej; | (zoologia, zoologiczny) kot z gatunku rysi rudych (1.1)


lexentry: pol/ryż__rzeczownik__1
written_rep: ryż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рис
sense_list:
(botanika, botaniczny) roślina zbożowa Oryza L., z rodziny traw występująca w klimacie wilgotnym; | (handel, handlowy) (spożywczy) nasiona ryżu (1.1)


lexentry: pol/rzadko__przysłówek__1
written_rep: rzadko
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: редко
sense_list:
prawie nigdy, z dużymi odstępami czasowymi między kolejnymi wydarzeniami | o elementach w zbiorze: daleko od siebie


lexentry: pol/rzeczniczka__rzeczownik__1
written_rep: rzeczniczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: представительница
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (urzędowy) kobieta występująca, przemawiająca w czyimś imieniu, reprezentująca publicznie jakiegoś wysokiego rangą urzędnika lub instytucję


lexentry: pol/rzecznik__rzeczownik__1
written_rep: rzecznik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: представи́тель
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (urzędowy) osoba występująca, przemawiająca w czyimś imieniu, reprezentująca publicznie jakiegoś wysokiego rangą urzędnika lub instytucję;


lexentry: pol/rzeczownik__rzeczownik__1
written_rep: rzeczownik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: имя существительное | существительное
sense_list:
(gramatyka) część mowy umożliwiająca rozróżnianie przedmiotów, osób, zwierząt, pojęć itp. poprzez nadanie im nazw lub imion;


lexentry: pol/rzeczownik_odczasownikowy__rzeczownik__1
written_rep: rzeczownik odczasownikowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: геру́ндий
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) rzeczownik utworzony od czasownika, zwykle będący nazwą czynności lub stanu; w niektórych językach może występować również w funkcji imiesłowu przysłówkowego współczesnego lub imiesłowu przymiotnikowego czynnego;


lexentry: pol/rzeczownik_własny__rzeczownik__1
written_rep: rzeczownik własny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: имя собственное
sense_list:
(gramatyka) rzeczownik będący nazwą konkretnej osoby lub innej istoty żywej, przedmiotu, miejsca lub obiektu geograficznego


lexentry: pol/rzeczywistość__rzeczownik__1
written_rep: rzeczywistość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: действительность | реальность
sense_list:
prawda, prawdziwość; coś, co wydarzyło się (istnieje) naprawdę; obiektywnie | realistyczność, świat realny


lexentry: pol/rzemieślnik__rzeczownik__1
written_rep: rzemieślnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ремесленник | реме́сленник
sense_list:
osoba uprawiająca rzemiosło (zajmująca się drobną wytwórczością lub naprawą, posiadająca warsztat rzemieślniczy)


lexentry: pol/rzemiosło__rzeczownik__1
written_rep: rzemiosło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ремесло
sense_list:
drobna wytwórczość przemysłowa, polegająca na wytwarzaniu i naprawie przedmiotów codziennego użytku przy pomocy ręcznych narzędzi i prostych maszyn; także: umiejętność prowadzenia takiej działalności


lexentry: pol/rzepak__rzeczownik__1
written_rep: rzepak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рапс
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) roślina oleista o jasnożółtych kwiatach, uprawiana także na paszę zieloną;


lexentry: pol/rzepka__rzeczownik__1
written_rep: rzepka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: коленная чашечка | коле́нная ча́шечка
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) nieduża kość chroniąca staw kolanowy u wielu czworonogów, również u człowieka


lexentry: pol/rzesza__rzeczownik__1
written_rep: rzesza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: империя
sense_list:
(administracja) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) duże państwo powstałe z połączenia mniejszych jednostek


lexentry: pol/rzeź_niewiniątek__rzeczownik__1
written_rep: rzeź niewiniątek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: избиение младенцев
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) zbiorowy mord dokonany na niemowlętach w Betlejem i okolicy na rozkaz Heroda, w celu pozbycia się narodzonego Zbawiciela;


lexentry: pol/rzeź_wołyńska__rzeczownik__1
written_rep: rzeź wołyńska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: волынская резня
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) czystka etniczna dokonana przez nacjonalistów ukraińskich wobec mniejszości polskiej podczas okupacji niemieckiej w okresie od lutego 1943 do lutego 1944;


lexentry: pol/rzeźba__rzeczownik__1
written_rep: rzeźba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: скульптура | скульпту́ра
sense_list:
(sztuka) dziedzina sztuk plastycznych związana z tworzeniem trójwymiarowych form z różnych materiałów; | (sztuka) trójwymiarowy obiekt będący formą artystyczną


lexentry: pol/rzeźnik__rzeczownik__1
written_rep: rzeźnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: мясник
sense_list:
człowiek zajmujący się ubojem zwierząt i porcjowaniem mięsa | (potocznie, potoczny) sprzedawca w sklepie mięsnym


lexentry: pol/rzeżucha__rzeczownik__1
written_rep: rzeżucha
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кресс-салат | огородный перечник | сердечник
sense_list:
(ogrodnictwo, ogrodniczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) nazwa pieprzycy siewnej (Lepidium sativum L.), rośliny zielnej z rodziny kapustowatych, stosowanej w kuchni;


lexentry: pol/rzodkiew__rzeczownik__1
written_rep: rzodkiew
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: редиска
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) jarzyna z korzeni spichrzowych uprawnych gatunków rzodkwi (1.2)


lexentry: pol/rzucać_perły_przed_wieprze__czasownik__1
written_rep: rzucać perły przed wieprze
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: метать бисер перед свиньями
sense_list:
ofiarowywać, dawać komuś coś dobrego, szlachetnego, podczas gdy odbiorca nie docenia tego daru lub nie jest jego godzien


lexentry: pol/rzut__rzeczownik__1
written_rep: rzut
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бросок
sense_list:
wprawienie w ruch i spowodowanie chwilowego lotu jakiegoś przedmiotu przez wyrzucenie go z pewną siłą


lexentry: pol/rzut_dyskiem__rzeczownik__1
written_rep: rzut dyskiem
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: метание диска
sense_list:
(sport, sportowy) konkurencja lekkoatletyczna polegająca na wyrzuceniu jedną ręką dysku na jak największą odległość;


lexentry: pol/rzut_młotem__rzeczownik__1
written_rep: rzut młotem
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: метание молота
sense_list:
(sport, sportowy) konkurencja lekkoatletyczna polegająca na rzucaniu kulą przymocowaną do stalowej linki zakończonej uchwytem;


lexentry: pol/rzut_oszczepem__rzeczownik__1
written_rep: rzut oszczepem
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: метание копья
sense_list:
(sport, sportowy) konkurencja polegająca na rzucaniu oszczepem możliwie najdalej bez wykroczenia poza obszar rozbiegu;


lexentry: pol/rzut_wolny__rzeczownik__1
written_rep: rzut wolny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: свобо́дный уда́р
sense_list:
(sport, sportowy) zagranie zawodnika po naruszeniu reguł gry przez zawodnika z drużyny przeciwnej, z miejsca, w którym doszło do tego naruszenia;


lexentry: pol/rzutnik__rzeczownik__1
written_rep: rzutnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: проектор
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie służące do wyświetlania slajdów, np. filmów lub prezentacji


lexentry: pol/rzutować__czasownik__1
written_rep: rzutować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: проецировать
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (fotografia) wyświetlać obraz na ekranie lub innej powierzchni za pomocą urządzenia optycznego (np. rzutnika) | (matematyka, matematyczny) (geometria) wyznaczać rzut (odwzorowanie) figury lub punktu na płaszczyznę lub prostą


lexentry: pol/rzygacz__rzeczownik__1
written_rep: rzygacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: гаргулья
sense_list:
(architektura, architektoniczny) dekoracyjne zakończenie rynny lub odprowadzenia wody z dachu w postaci figurki lub głowy zwierzęcia, człowieka, potwora itp.;


lexentry: pol/rzymski__przymiotnik__1
written_rep: rzymski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: римский
sense_list:
odnoszący się do miasta Rzymu, wywodzący się z Rzymu, charakterystyczny dla Rzymu | odnoszący się do państwa Rzymu, wywodzący się z Rzymu, charakterystyczny dla Rzymu


lexentry: pol/rzymskokatolicki__przymiotnik__1
written_rep: rzymskokatolicki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: римско-католический
sense_list:
związany z katolicyzmem i katolikami obrządku łacińskiego, dotyczący katolicyzmu i katolików obrządku łacińskiego


lexentry: pol/rząd__rzeczownik__1
written_rep: rząd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: правительство
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) wykonawczy organ państwa zajmujący się jego finansami oraz prowadzący jego politykę wewnętrzną i zagraniczną;


lexentry: pol/rząd__rzeczownik__1
written_rep: rząd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ряд
sense_list:
grupa ludzi lub elementów umieszczona obok siebie jeden za drugim lub jeden obok drugiego | (matematyka, matematyczny) (fizyka, fizyczny) pozycja względem przecinka dziesiętnego najstarszej cyfry w zapisie danej liczby | (potocznie, potoczny) rząd (1.4) foteli na widowni


lexentry: pol/rząd_marionetkowy__rzeczownik__1
written_rep: rząd marionetkowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: марионе́точное госуда́рство
sense_list:
(publikatory) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) rząd sterowany przez inną grupę ludzi niż tych, którzy oficjalnie znajdują się u steru władzy;


lexentry: pol/rzędna__rzeczownik__1
written_rep: rzędna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ордина́та
sense_list:
(matematyka, matematyczny) liczba rzeczywista będąca drugą współrzędną w prostokątnym układzie współrzędnych, oznaczana jako y;


lexentry: pol/rzęsa__rzeczownik__1
written_rep: rzęsa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ресница | ресни́ца
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) jeden z włosów rosnący na brzegu powieki;


lexentry: pol/róg__rzeczownik__1
written_rep: róg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рог
sense_list:
materiał pozyskiwany z rogów (1.1) i kopyt niektórych zwierząt | (anatomia, anatomiczny) część kości gnykowej; część rdzenia kręgowego


lexentry: pol/róg__rzeczownik__1
written_rep: róg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рог | рожок
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) (anatomia, anatomiczny) twardy wyrostek występujący na głowie niektórych ssaków, zwykle parzyście; | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) rodzaj instrumentu dętego blaszanego;


lexentry: pol/róg__rzeczownik__1
written_rep: róg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: угол
sense_list:
miejsce styku dwóch ulic | miejsce styku krawędzi jakiegoś przedmiotu | (sport, sportowy) miejsce i sposób wykonywania zagrania zwanego rzutem rożnym


lexentry: pol/róg_obfitości__rzeczownik__1
written_rep: róg obfitości
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рог изоби́лия
sense_list:
(mitologia grecka) (mitologia rzymska) odłamany róg kozy Amaltei, nieustannie napełniający się płodami ziemi; atrybut bóstw greckich i rzymskich (Dionizosa, Ejrene, Fortuny, Plutona, Plutosa, Tyche) oraz symbol bogactwa i dostatku;


lexentry: pol/równanie_stanu__rzeczownik__1
written_rep: równanie stanu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: уравнение состояния
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (fizyka, fizyczny) równanie termodynamiczne opisujące stan substancji;


lexentry: pol/równik__rzeczownik__1
written_rep: równik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: экватор
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) (geografia, geograficzny) część wspólna powierzchni ciała niebieskiego oraz płaszczyzny prostopadłej do osi obrotu i przechodzącej przez środek masy ciała;


lexentry: pol/równik_niebieski__rzeczownik__1
written_rep: równik niebieski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: небе́сный эква́тор
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) okrąg wielki zawarty w płaszczyźnie prostopadłej do osi obrotu sfery niebieskiej;


lexentry: pol/równikowy__przymiotnik__1
written_rep: równikowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: экваториальный
sense_list:
(geografia, geograficzny) dotyczący równika, związany z równikiem | (geografia, geograficzny) charakterystyczny dla obszarów znajdujących się w pobliżu równika ziemskiego


lexentry: pol/równina_aluwialna__rzeczownik__1
written_rep: równina aluwialna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: аллювиальная равнина
sense_list:
(geografia, geograficzny) równina ukształtowana w wyniku działalności rzecznej i zbudowana z osadów rzecznych;


lexentry: pol/równoległościan__rzeczownik__1
written_rep: równoległościan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: параллелепипед
sense_list:
(geometria) wielościan o trzech parach równoległych przeciwległych ścian (zbudowany z sześciu równoległoboków);


lexentry: pol/równoległy__przymiotnik__1
written_rep: równoległy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: параллельный
sense_list:
(geometria) o prostych, półprostych, odcinkach, wektorach: mające ten sam kierunek | podobny pod jakimś względem do czegoś innego


lexentry: pol/równoleżnik__rzeczownik__1
written_rep: równoleżnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: параллель
sense_list:
(geografia, geograficzny) umowny okrąg powstały wskutek przecięcia powierzchni kuli ziemskiej płaszczyzną prostopadłą do jej osi;


lexentry: pol/równonoc__rzeczownik__1
written_rep: równonoc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: равноденствие
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) moment przejścia Słońca przez punkt, w którym ekliptyka przecina równik niebieski; długość dnia i nocy jest wówczas jednakowa;


lexentry: pol/równonoc_jesienna__rzeczownik__1
written_rep: równonoc jesienna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: осе́ннее равноде́нствие
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) moment, w którym promienie słoneczne padają prostopadle na równik i od którego biegun południowy będzie bliżej Słońca niż biegun północny;


lexentry: pol/równonoc_wiosenna__rzeczownik__1
written_rep: równonoc wiosenna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: весеннее равноденствие
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) moment, w którym promienie słoneczne padają prostopadle na równik i od którego biegun północny będzie bliżej Słońca niż biegun południowy;


lexentry: pol/równouprawnienie__rzeczownik__1
written_rep: równouprawnienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: равенство
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (socjologia, socjologiczny) równość wobec prawa, możliwość korzystania z jednakowych praw


lexentry: pol/równość__rzeczownik__1
written_rep: równość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: равенство
sense_list:
(matematyka, matematyczny) relacja między dwiema wartościami wyrażona znakiem równania (=) | brak dyskryminacji i podziałów (tworzonych ze względu na rasę, pochodzenie, płeć)


lexentry: pol/róż__rzeczownik__1
written_rep: róż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: румяна
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) kosmetyk do malowania rumieńców w celu ożywienia kolorytu cery;


lexentry: pol/róża_dzika__rzeczownik__1
written_rep: róża dzika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: роза собачья | шиповник собачий
sense_list:
(botanika, botaniczny) Rosa canina L., gatunek rośliny z rodziny różowatych; krzew dziko rosnący o złożonych, ostro ząbkowanych, zielonych liściach, kolczastych łodygach i pięciopłatkowych, różowych lub białawych kwiatach oraz wydłużonych, czerwonych owocach;


lexentry: pol/róża_wiatrów__rzeczownik__1
written_rep: róża wiatrów
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ро́за ветро́в
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) graficzne przedstawienie kierunków świata na mapach (głównie morskich)


lexentry: pol/różaniec__rzeczownik__1
written_rep: różaniec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: розарий | чётки
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) cykl modlitw odmawianych w określonej kolejności;


lexentry: pol/różaniec__rzeczownik__1
written_rep: różaniec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: чётки | розарий
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) sznur z paciorkami, służący do liczenia odmawianych modlitw lub praktyk medytacyjnych w różnych religiach


lexentry: pol/różany__przymiotnik__1
written_rep: różany
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: розовый
sense_list:
(książkowy) podobny do płatków róż, przypominający je kolorem | odnoszący się do róż, wykonany z róż


lexentry: pol/różdżka__rzeczownik__1
written_rep: różdżka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: волшебная палочка
sense_list:
(mitologia, mitologiczny) podłużny, drewniany przedmiot służący w baśniach i legendach do „rzucania czarów”; również rekwizyt iluzjonisty


lexentry: pol/rącznik_pospolity__rzeczownik__1
written_rep: rącznik pospolity
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: клещевина
sense_list:
(botanika, botaniczny) Ricinus communis L., roślina z rodziny wilczomleczowatych pochodząca z Afryki;


lexentry: pol/ręcznie__przysłówek__1
written_rep: ręcznie
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: вручную
sense_list:
o wykonywaniu jakiejś pracy, czynności przez człowieka: bez użycia maszyn, automatów; czasem bez użycia narzędzi; za pomocą własnych sił


lexentry: pol/ręcznik_papierowy__rzeczownik__1
written_rep: ręcznik papierowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: [[бумажный|бума́жное]] [[полоте́нце]]
sense_list:
kawałek grubego, łatwo wchłaniającego wodę papieru używany m.in. do osuszania rąk lub wycierania cieczy;


lexentry: pol/ręka__rzeczownik__1
written_rep: ręka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рука | кисть
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) część kończyny górnej człowieka lub małpy człekokształtnej od nadgarstka do końca palców, dłoń;


lexentry: pol/ręka_rękę_myje__fraza_zdaniowa__1
written_rep: ręka rękę myje
min_sense_num: 01
trans_list: рука руку моет
sense_list:
sytuacja, w której osoby z jednego środowiska wzajemnie chronią swoje interesy, niekoniecznie w sposób uczciwy


lexentry: pol/rękopis__rzeczownik__1
written_rep: rękopis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рукопись
sense_list:
(książkowy) maszynopis autorski przed publikacją | (książkowy) tekst utworu (lub inny tekst) pisany ręcznie;


lexentry: pol/rżnąć_głupa__czasownik__1
written_rep: rżnąć głupa
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: валять дурака
sense_list:
(pejoratywnie, pejoratywny) z premedytacją udawać brak doświadczenia, niewiedzę w celu wprowadzenia kogoś w błąd


lexentry: pol/sabataizm__rzeczownik__1
written_rep: sabataizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: саббатианство
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (historia, historyczny, historycznie) religijny ruch mesjanistyczny w judaizmie, założony w połowie XVII wieku przez Szabetaja Cewi;


lexentry: pol/sabotaż__rzeczownik__1
written_rep: sabotaż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: саботаж
sense_list:
umyślne niewypełnienie albo wypełnianie wadliwie swoich obowiązków w zamiarze wywołania dezorganizacji, strat i szkód; niewypełnienie danego zadania;


lexentry: pol/sacharoza__rzeczownik__1
written_rep: sacharoza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сахароза
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) disacharyd składający się z cząsteczek glukozy i fruktozy połączonych wiązaniem glikozydowym; C12H22O11;


lexentry: pol/saduceusz__rzeczownik__1
written_rep: saduceusz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: саддуке́й
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) członek stronnictwa zawiązanego wokół arystokracji kapłańskiej i rodowej starożytnego Izraela istniejącego między II w. p.n.e. a I w. n.e. przeciwstawiającego się faryzeuszom, uznającego Torę pisaną za jedyne źródło objawienia i odrzucającego tradycję ustną;


lexentry: pol/sadysta__rzeczownik__1
written_rep: sadysta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: садист
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) człowiek lubujący się w zadawaniu innym cierpień lub oglądaniu czyjegoś cierpienia


lexentry: pol/sadystyczny__przymiotnik__1
written_rep: sadystyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: садистский
sense_list:
(seksuologia, seksuologiczny) przejawiający skłonność do sadyzmu w sferze erotyki | cechujący się sadyzmem, okrucieństwem


lexentry: pol/sadyzm__rzeczownik__1
written_rep: sadyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: садизм
sense_list:
(medycyna, medyczny) zaburzenie seksualne polegające na doznawaniu podniecenia i zadowolenia seksualnego poprzez zadawanie bólu i upokorzenie partnera;


lexentry: pol/sadzić__czasownik__1
written_rep: sadzić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: садить
sense_list:
(ogrodnictwo, ogrodniczy) (rolnictwo, rolniczy) umieszczać w ziemi bulwę lub sadzonkę tak, żeby przyjęła się i rosła


lexentry: pol/sadzonka__rzeczownik__1
written_rep: sadzonka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рассада | саженец | сеянец
sense_list:
(ogrodnictwo, ogrodniczy) wyhodowana w szklarni lub inspekcie młoda roślina przeznaczona do wysadzenia do gruntu


lexentry: pol/sakrament__rzeczownik__1
written_rep: sakrament
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сакрамент | таинство
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w chrześcijaństwie obrzęd religijny uważany za znak lub sposób przekazania łaski Bożej;


lexentry: pol/sakura__rzeczownik__1
written_rep: sakura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: са́кура
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) drzewo jednej z kilku odmian japońskiej wiśni ozdobnej z kwiatów;


lexentry: pol/sala_gimnastyczna__rzeczownik__1
written_rep: sala gimnastyczna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: гимнастический зал
sense_list:
(sport, sportowy) (edukacja, edukacyjny) przestronne pomieszczenie wykorzystywane do ćwiczeń fizycznych, gier, itp.;


lexentry: pol/sala_królestwa__rzeczownik__1
written_rep: sala królestwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Зал Ца́рства
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) budynek lub pomieszczenie, miejsce zebrań i lokalny ośrodek życia religijnego świadków Jehowy;


lexentry: pol/salamandra_plamista__rzeczownik__1
written_rep: salamandra plamista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: о́гненная салама́ндра
sense_list:
(herpetologia, herpetologiczny) Salamandra salamandra Linnaeus, jaszczurka o krępym ciele i czarnym ubarwieniu z żółtymi plamami, z wilgotną i błyszczącą skórą;


lexentry: pol/salami__rzeczownik__1
written_rep: salami
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: салями
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) oryginalnie włoska, sucha, wędzona kiełbasa, początkowo wytwarzana z mięsa oślego, później także wieprzowego i wołowego;


lexentry: pol/salceson__rzeczownik__1
written_rep: salceson
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сальтисон | сальцесон
sense_list:
(spożywczy) rodzaj auszpiku lub gotowanej wędliny produkowanej z głowizny, podrobów i nóżek zawiniętych w żołądek lub pęcherz;


lexentry: pol/saldo__rzeczownik__1
written_rep: saldo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бала́нс
sense_list:
(księgowość) suma wszystkich przychodów (strona „Ma”) pomniejszona o sumę wszystkich wydatków i strat (strona „Winien”) w danym okresie;


lexentry: pol/salicylowy__przymiotnik__1
written_rep: salicylowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: салициловый
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) związany z kwasem salicylowym; zawierający ten kwas


lexentry: pol/salina__rzeczownik__1
written_rep: salina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: salina
sense_list:
zakład przemysłowy produkujący sól poprzez odparowanie wody z solanki pochodzącej z mórz lub słonych jezior ewentualnie podziemnych złóż lub źródeł mineralnych;


lexentry: pol/saling__rzeczownik__1
written_rep: saling
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: распо́рка
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) pozioma rozpórka umocowana do masztu na pewnej wysokości, przeciwdziałająca wyginaniu się masztu pod wpływem naprężeń;


lexentry: pol/salmonella__rzeczownik__1
written_rep: salmonella
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сальмонелла
sense_list:
(mikrobiologia, mikrobiologiczny) (medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) bakteria wywołująca choroby układu pokarmowego;


lexentry: pol/salomonowy_wyrok__rzeczownik__1
written_rep: salomonowy wyrok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: соломоново решение
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) decyzja mądra, sprawiedliwa, często zaskakująca rozwiązaniem, kończąca spór w sposób uwzględniający interesy wszystkich stron;


lexentry: pol/salsa__rzeczownik__1
written_rep: salsa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: са́льса
sense_list:
(choreografia, choreograficzny) latynoamerykański taniec towarzyski o pochodzeniu karaibskim, tańczony do melodii salsy (1.2); | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) zimny, często pikantny, sos ze zmiksowanych lub posiekanych warzyw albo owoców; specjalność kuchni meksykańskiej; | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) rodzaj muzyki o pochodzeniu karaibskim, w metrum 4/4, z rozbudowaną sekcją rytmiczną, bogatą sekcją dętą, rytmem wystukiwanym na klawesach oraz melodią wygrywaną zwykle na pianinie w zapętlonych frazach;


lexentry: pol/samarski__przymiotnik__1
written_rep: samarski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: самарский
sense_list:
dotyczący Samary albo pochodzący z niej (miasta) | wykonywany, wytwarzany na sposób taki jak w Samarze


lexentry: pol/samarytanin__rzeczownik__1
written_rep: samarytanin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: самаритянин
sense_list:
(biblijny) (przenośnie, przenośnia) człowiek pełen miłosierdzia, śpieszący z pomocą chorym i potrzebującym


lexentry: pol/sambar__rzeczownik__1
written_rep: sambar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: самбар
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) danie kuchni południowoindyjskiej, bezmięsna zupa na bazie soczewicy i miąższu z owoców tamaryndowca z dodatkiem kompozycji przypraw;


lexentry: pol/samobieżny__przymiotnik__1
written_rep: samobieżny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: самоходный
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (o maszynach (i tym podobne, i temu podobne)) taki, który się porusza samodzielnie, za pomocą własnego silnika


lexentry: pol/samobójczy__przymiotnik__1
written_rep: samobójczy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: самоубийственный
sense_list:
dotyczący samobójstwa lub samobójcy, mający na celu samobójstwo | grożący niebezpieczeństwem, bardzo śmiały, ryzykowny


lexentry: pol/samochód__rzeczownik__1
written_rep: samochód
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: машина | автомобиль
sense_list:
(motoryzacja) (transport, transportowy) pojazd mechaniczny, wyposażony w koła, mogący poruszać się dzięki wbudowanemu silnikowi, służący do przewozu ludzi lub towarów;


lexentry: pol/samochód_dostawczy__rzeczownik__1
written_rep: samochód dostawczy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: фургон
sense_list:
(motoryzacja) odmiana samochodu osobowego lub lekkiego ciężarowego przeznaczona do przewozu niezbyt dużych ładunków


lexentry: pol/samochód_osobowy__rzeczownik__1
written_rep: samochód osobowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: легковой автомобиль
sense_list:
(motoryzacja) pojazd mechaniczny, silnikowy, o dopuszczalnej całkowitej masie do 3500 kg, zdolny do przewożenia do dziewięciu osób i niewielkiego bagażu;


lexentry: pol/samodzierżawie__rzeczownik__1
written_rep: samodzierżawie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: самодержавие
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) władza absolutna w carskiej Rosji;


lexentry: pol/samogwałt__rzeczownik__1
written_rep: samogwałt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: мастурбация
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) zaspokajanie popędu płciowego poprzez stymulację własnych narządów płciowych


lexentry: pol/samogłoska__rzeczownik__1
written_rep: samogłoska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: гласный звук | гласный
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) głoska otwarta, której obecność konieczna jest do utworzenia sylaby;


lexentry: pol/samogłów__rzeczownik__1
written_rep: samogłów
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: обыкнове́нная луна́-ры́ба
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Mola mola Linnaeus, gatunek morskiej ryby rozdymkokształtnej z rodziny samogłowowatych;


lexentry: pol/samolot__rzeczownik__1
written_rep: samolot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: самолёт | аэроплан
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) statek powietrzny wyposażony we własny napęd, mający skrzydła, które tworzą siłę nośną;


lexentry: pol/samorzutny__przymiotnik__1
written_rep: samorzutny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: самопроизво́льный
sense_list:
(medycyna, medyczny) (naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (technologia, technika, techniczny) zachodzący bez zewnętrznej przyczyny


lexentry: pol/samorząd__rzeczownik__1
written_rep: samorząd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: самоуправление
sense_list:
(administracja) samodzielne i niezależne wykonywanie pewnych funkcji o charakterze administracyjnym przez określony organizm społeczny


lexentry: pol/samosa__rzeczownik__1
written_rep: samosa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: самоса
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) tradycyjna potrawa indyjska, trójkątny pierożek smażony na głębokim oleju;


lexentry: pol/samowar__rzeczownik__1
written_rep: samowar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: самовар
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) urządzenie do przygotowywania herbaty – ze zbiornikiem do gotowania wody, kranikiem i miejscem do podgrzewania czajniczka; | (obraźliwie) (pejoratywnie, pejoratywny) inwalida pozbawiony wszystkich kończyn[potrzebne źródło]


lexentry: pol/samowiedza__rzeczownik__1
written_rep: samowiedza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: самопознание
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) wiedza zdobyta podczas nabywania doświadzeń i poznawania samego siebie;


lexentry: pol/samowyzwalacz__rzeczownik__1
written_rep: samowyzwalacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: автоспуск
sense_list:
(fotografia) mechanizm lub funkcjonalność oprogramowania aparatu fotograficznego pozwalająca na wyzwolenie spustu samoczynnie po określonym czasie;


lexentry: pol/samożywny__przymiotnik__1
written_rep: samożywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: автотрофный
sense_list:
(biologia, biologiczny) odżywiający się prostymi związkami mineralnymi, tj. dwutlenkiem węgla i wodą, przy wykorzystaniu energii pobieranej ze środowiska;


lexentry: pol/sampler__rzeczownik__1
written_rep: sampler
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: семплер
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) elektroniczny instrument muzyczny, rejestrujący i odtwarzający cyfrowe próbki (sample) różnych dźwięków;


lexentry: pol/samsara__rzeczownik__1
written_rep: samsara
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: самса́ра
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (w hinduizmie, buddyzmie i dżinizmie) kołowrót narodzin i śmierci (reinkarnacji);


lexentry: pol/samum__rzeczownik__1
written_rep: samum
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: саму́м
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) gwałtowny, suchy i gorący południowy wiatr wiejący na pustyniach Afryki Północnej i Półwyspu Arabskiego oraz w ich sąsiedztwie;


lexentry: pol/san-stefański__przymiotnik__1
written_rep: san-stefański
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: сан-стефанский
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) związany z San-Stefano (miejscem zawarcia pokoju w 1878 roku, (współcześnie) Yeşilköy w Stambule)


lexentry: pol/sanacja__rzeczownik__1
written_rep: sanacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: санация
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (polski) obóz zwolenników Józefa Piłsudskiego, którzy poparli dokonany przez niego przewrót majowy w 1926 r.; | (historia, historyczny, historycznie) (polski) okres rządów Józefa Piłsudskiego po przewrocie majowym | (książkowy) uzdrowienie czegoś, np. stosunków politycznych i życia publicznego, w jakimś kraju


lexentry: pol/sanacyjny__przymiotnik__1
written_rep: sanacyjny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: санационный
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z sanacją (obozem zwolenników Piłsudskiego) | (książkowy) związany z sanacją (odnową)


lexentry: pol/sandacz__rzeczownik__1
written_rep: sandacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: судак | суда́к
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Sander lucioperca, duża, hodowlana ryba drapieżna zamieszkująca zlewiska mórz europejskich;


lexentry: pol/sandał__rzeczownik__1
written_rep: sandał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: санда́л
sense_list:
(botanika, botaniczny) (zobacz) sandałowiec | (potocznie, potoczny) aromatyczne drewno z drzewa sandałowca


lexentry: pol/sandał__rzeczownik__1
written_rep: sandał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сандалия
sense_list:
(obuwnictwo, obuwniczy) rodzaj otwartego obuwia składającego się z podeszwy i rzemieni, które utrzymują go na stopie;


lexentry: pol/sandałowiec__rzeczownik__1
written_rep: sandałowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: санда́л
sense_list:
(botanika, botaniczny) Santalum, wiecznie zielone drzewo z rodziny sandałowcowatych, występujące od Malezji po Australię i Hawaje


lexentry: pol/sandhi__rzeczownik__1
written_rep: sandhi
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: са́ндхи
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) zmiany zachodzące w głoskach (upodobnienia) na granicach morfemów (wewnętrzne) lub wyrazów (zewnętrzne);


lexentry: pol/saneczkarstwo__rzeczownik__1
written_rep: saneczkarstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бобслей
sense_list:
(sport, sportowy) dyscyplina zaliczana do sportów zimowych, polegająca na zjeżdżaniu sankami z toru sztucznego lub naturalnego;


lexentry: pol/sangria__rzeczownik__1
written_rep: sangria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сангри́я
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) tradycyjny hiszpański chłodny napój o krwistoczerwonej barwie, przygotowywany z wina i owoców wzmacnianych mocniejszym alkoholem;


lexentry: pol/sanitariusz__rzeczownik__1
written_rep: sanitariusz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: санитар
sense_list:
(medycyna, medyczny) pracownik medyczny sprawujący czynności pomocnicze podczas opieki nad chorymi; | (wojskowość, wojskowy) żołnierz, którego zadaniem jest udzielanie pierwszej pomocy rannym żołnierzom podczas działań wojennych


lexentry: pol/sanitariuszka__rzeczownik__1
written_rep: sanitariuszka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: санитарка
sense_list:
(medycyna, medyczny) pracownica medyczny sprawująca czynności pomocnicze podczas opieki nad chorymi; | (wojskowość, wojskowy) kobieta w służbie wojskowej, której zadaniem jest udzielanie pierwszej pomocy rannym żołnierzom podczas działań wojennych


lexentry: pol/sankarz__rzeczownik__1
written_rep: sankarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: санник
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) osoba wożąca ludzi saniami w celach zarobkowych | (przestarzałe, przestarzały) rzemieślnik zajmujący się wyrabianiem sań, sanek


lexentry: pol/sankcja__rzeczownik__1
written_rep: sankcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: санкция | са́нкция
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) określona normą prawną konsekwencja naruszenia prawa


lexentry: pol/sankcjonować__czasownik__1
written_rep: sankcjonować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: санкциони́ровать
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) autorytatywnie zatwierdzać, nadawać moc prawną lub urzędową | aprobować, przyzwalać na coś, uznawać za dopuszczalne


lexentry: pol/sanktuarium__rzeczownik__1
written_rep: sanktuarium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: святилище
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) otoczony czcią obiekt religijny będący miejscem przechowywania świętych przedmiotów lub relikwii oraz sprawowania kultu;


lexentry: pol/sanskryt__rzeczownik__1
written_rep: sanskryt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: санскрит | санскри́т
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język literacki starożytnych, średniowiecznych i wczesnonowożytnych Indii;


lexentry: pol/saper__rzeczownik__1
written_rep: saper
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сапёр
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) żołnierz lub funkcjonariusz zajmujący się materiałami wybuchowymi i ich rozbrajaniem, a także robotami inżynieryjnymi;


lexentry: pol/sardela__rzeczownik__1
written_rep: sardela
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: анчоус | хамса
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Engraulis, mała ryba morska żyjąca w ławicach poławiana w celach spożywczych;


lexentry: pol/sardynka__rzeczownik__1
written_rep: sardynka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сардина
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) wspólna nazwa dla małych ryb morskich poławianych w celach spożywczych;


lexentry: pol/sarisa__rzeczownik__1
written_rep: sarisa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: са́риса
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) włócznia starożytnej piechoty macedońskiej, długa na 4-6 m, składana na połowy łączone metalową tuleją;


lexentry: pol/sarkoidoza__rzeczownik__1
written_rep: sarkoidoza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: саркоидоз
sense_list:
(medycyna, medyczny) uogólniona choroba ziarniniakowa, najczęściej zajmująca węzły chłonne wnękowe i płuca


lexentry: pol/sasanka__rzeczownik__1
written_rep: sasanka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прострел
sense_list:
(systematyka) (botanika, botaniczny) Pulsatilla Mill., rodzaj rośliny z rodziny jaskrowatych o pojedynczych kwiatach barwy od białej do fioletowej, pokrytej srebrzystymi włoskami


lexentry: pol/satelita__rzeczownik__1
written_rep: satelita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: спутник | сателлит
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) inaczej: sztuczny satelita; sztuczny obiekt umieszczony na orbicie ciała niebieskiego; | (fizyka, fizyczny) każde ciało o względnie małej masie, krążące wokół innego, większego;


lexentry: pol/satelita__rzeczownik__1
written_rep: satelita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: спутник | спу́тник
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) inaczej: księżyc, naturalny satelita; ciało niebieskie krążące wokół planety, planety karłowatej, planetoidy itp.;


lexentry: pol/satelita__rzeczownik__2
written_rep: satelita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: спутник | сателлит
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo, organizacja lub inna jednostka niedziałające samodzielnie, będące w sferze wpływów silniejszej jednostki


lexentry: pol/satyra__rzeczownik__1
written_rep: satyra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сатира
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) gatunek literacki, tekst publicystyczny albo inna wypowiedź artystyczna, która ośmiesza i piętnuje przedstawione w utworze zjawiska, obyczaje, politykę, osoby, stosunki społeczne itp.;


lexentry: pol/sauna__rzeczownik__1
written_rep: sauna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сауна
sense_list:
rodzaj łaźni, w której panuje wysoka temperatura oraz, w zależności od rodzaju sauny, wysoka lub niska wilgotność;


lexentry: pol/sauté__przymiotnik__1
written_rep: sauté
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: [[жа́рить]] на [[масло|ма́сле]]
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) o mięsie, rybie: smażony w niewielkiej ilości tłuszczu, bez panierki


lexentry: pol/sawanna__rzeczownik__1
written_rep: sawanna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: саванна
sense_list:
(geografia, geograficzny) forma zbiorowiska roślinności trawiastej z z rzadka rosnącymi drzewami i krzewami;


lexentry: pol/sałata__rzeczownik__1
written_rep: sałata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: салат | латук
sense_list:
(botanika, botaniczny) rodzaj roślin z rodziny astrowatych (Lactuca L.), wiele gatunków jadalnych; | warzywo liściaste, spożywane zwykle na surowo


lexentry: pol/sałatka_Cezar__rzeczownik__1
written_rep: sałatka Cezar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: [[сала́т]] «[[Це́зарь]]»
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) sałatka, której głównymi składnikami są sałata rzymska, grzanki i parmezan, a często także grillowany kurczak;


lexentry: pol/sałatka__rzeczownik__1
written_rep: sałatka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: салат
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) potrawa podawana na zimno, z zazwyczaj drobno pokrojonych składników, głównie warzyw (ugotowanych lub surowych), owoców, jaj, ryb itp.;


lexentry: pol/sałatka_grecka__rzeczownik__1
written_rep: sałatka grecka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: гре́ческий сала́т
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) tradycyjna sałatka kuchni greckiej, w skład której zwykle wchodzą: grubo pokrojone pomidory i świeże ogórki, czerwona cebula w plastrach, zielona, słodka papryka, oliwa, plaster sera feta i brązowe oliwki;


lexentry: pol/sałatka_nicejska__rzeczownik__1
written_rep: sałatka nicejska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: нисуаз
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) sałatka, w skład której wchodzą sałata rzymska, tuńczyk, jajko, czerwona cebula, czarne oliwki, anchois i kapary, czasem też papryka, fasola szparagowa, pomidory lub pomidorki koktajlowe


lexentry: pol/sałatka_ziemniaczana__rzeczownik__1
written_rep: sałatka ziemniaczana
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: картофельный салат
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) sałatka przyrządzana w wielu wariantach, której głównym składnikiem są ugotowane, pokrojone ziemniaki i majonez;


lexentry: pol/scena__rzeczownik__1
written_rep: scena
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сцена
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) przestrzeń w sali teatralnej przeznaczona do wystawiania utworów; | (przenośnie, przenośnia) publiczna awantura, kłótnia | (przenośnie, przenośnia) środowisko muzyczne, polityczne


lexentry: pol/scena__rzeczownik__1
written_rep: scena
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сцена | явление
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) krótki fragment sztuki teatralnej lub filmu, dotyczący określonej sytuacji;


lexentry: pol/scenariusz__rzeczownik__1
written_rep: scenariusz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сценарий
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) (telewizja, telewizyjny) materiał literacki będący podstawą fabuły filmu, przedstawienia teatralnego, programu telewizyjnego itp.; | (przenośnie, przenośnia) przewidywany bądź planowany rozwój czegoś | harmonogram jakiegoś wydarzenia, imprezy, spotkania


lexentry: pol/scenarzysta__rzeczownik__1
written_rep: scenarzysta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сценарист
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) osoba pisząca scenariusze filmowe, telewizyjne lub radiowe;


lexentry: pol/scenarzystka__rzeczownik__1
written_rep: scenarzystka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сценаристка
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) kobieta pisząca scenariusze filmowe, telewizyjne lub radiowe


lexentry: pol/sceniczny__przymiotnik__1
written_rep: sceniczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: сценический
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) dotyczący sceny lub teatru


lexentry: pol/sceptycyzm__rzeczownik__1
written_rep: sceptycyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: скептицизм
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) pogląd filozoficzny odrzucający możliwość uzyskania wiarygodnej i ostatecznie uzasadnionej wiedzy; | stosunek do czegoś charakteryzujący się powątpiewaniem


lexentry: pol/schab__rzeczownik__1
written_rep: schab
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: корейка
sense_list:
(spożywczy) rodzaj mięsa wieprzowego wycinany z okolic kręgosłupa na odcinku piersiowo-lędźwiowym tuszy;


lexentry: pol/schemat__rzeczownik__1
written_rep: schemat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: схема
sense_list:
ogólny plan albo szkic | przygotowany do powielania wzór | uproszczony rysunek złożonego układu, urządzenia, obiektu lub organizmu


lexentry: pol/schistosomatoza__rzeczownik__1
written_rep: schistosomatoza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: шистосомоз
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba pasożytnicza występująca w Afryce, obok malarii najpoważniejszy w skali światowej parazytologiczny problem zdrowotny;


lexentry: pol/schizma__rzeczownik__1
written_rep: schizma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: схизма
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) formalny rozdział między wyznawcami jednej religii;


lexentry: pol/schizmatyk__rzeczownik__1
written_rep: schizmatyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: раскольник | схизматик
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) o członku innej wspólnoty religijnej, która powstała w wyniku podziału jakiejś organizacji wyznaniowej


lexentry: pol/schizofrenia__rzeczownik__1
written_rep: schizofrenia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: шизофрения | шизофрени́я
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba psychiczna charakteryzująca się dezintegracją osobowości, utratą kontaktu z otoczeniem i urojeniami;


lexentry: pol/schody__rzeczownik__1
written_rep: schody
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лестница | ле́стница
sense_list:
konstrukcja ze stopni, z których każdy następny jest umieszczony nieco wyżej od poprzedniego, służąca do przemieszczania się pomiędzy różnymi poziomami;


lexentry: pol/scholastyka__rzeczownik__1
written_rep: scholastyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: схоластика
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (filozofia, filozoficzny) nauka uprawiana na średniowiecznych uniwersytetach;


lexentry: pol/schowek__rzeczownik__1
written_rep: schowek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: буфер обмена
sense_list:
(informatyka, informatyczny) pamięć zarządzana przez system operacyjny, która umożliwia kopiowanie i wklejanie danych w programie albo między programami


lexentry: pol/scjentologia__rzeczownik__1
written_rep: scjentologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: саентология
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) doktryna Kościoła scjentologicznego, ruchu religijnego założonego w 1951 r. w USA jako alternatywa dla psychologii;


lexentry: pol/scjentologiczny__przymiotnik__1
written_rep: scjentologiczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: саентологический
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) związany ze scjentologią, dotyczący scjentologii


lexentry: pol/scjentyzm__rzeczownik__1
written_rep: scjentyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сциенти́зм
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) pogląd filozoficzny uznający jedynie nauki przyrodnicze i eksperymentalne za zdolne do poznania i opisania rzeczywistości;


lexentry: pol/scrapbooking__rzeczownik__1
written_rep: scrapbooking
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: скрапбукинг
sense_list:
metoda zdobienia stron albumów fotograficznych, rzadziej także kartek okolicznościowych, zaproszeń itp.; wykonywanie kolaży ze zdjęć i elementów ozdobnych;


lexentry: pol/scyntygrafia__rzeczownik__1
written_rep: scyntygrafia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сцинтиграфия
sense_list:
(medycyna, medyczny) obrazowa metoda diagnostyczna polegająca na graficznym przedstawieniu rozpadu wprowadzonych do organizmu radioizotopów;


lexentry: pol/scypuł__rzeczownik__1
written_rep: scypuł
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пух
sense_list:
(łowiectwo, łowiecki) meszkowaty naskórek, którym pokryte jest poroże jeleniowatych podczas wyrastania;


lexentry: pol/secesja__rzeczownik__1
written_rep: secesja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: модерн | ар-нуво | арт-нуво
sense_list:
(sztuka) (historia, historyczny, historycznie) jeden ze stylów w sztuce i kulturze przełomu XIX i XX wieku, przybierający wiele form, a będący wyrazem odejścia od tradycyjnych i akademickich kanonów artystycznych, charakteryzujący się zamiłowaniem do stylizacji, swobodnej kompozycji, giętkich i płynnych linii i asymetrii;


lexentry: pol/secesja__rzeczownik__1
written_rep: secesja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сецессия
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) oddzielenie się, wyodrębnienie się nowej frakcji politycznej, nowego bytu państwowego;


lexentry: pol/secesjonizm__rzeczownik__1
written_rep: secesjonizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сепаратизм
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) postawa polegająca na dążeniu do oddzielenia się danego regionu od reszty kraju w celu utworzenia samodzielnego państwa


lexentry: pol/sedan__rzeczownik__1
written_rep: sedan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: седа́н
sense_list:
(motoryzacja) rodzaj trójbryłowego, zamkniętego nadwozia samochodu osobowego, z wyraźnie oddzielonym przedziałem silnikowym i bagażowym;


lexentry: pol/sedymentacja__rzeczownik__1
written_rep: sedymentacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: осажде́ние
sense_list:
(chemia, chemiczny) (medycyna, medyczny) osadzanie się na dnie naczynia cząstek ciała stałego rozproszonego w cieczy | (geologia, geologiczny) opadanie materiału mineralnego lub szczątków organicznych prowadzące do powstania osadów


lexentry: pol/sefardyjczyk__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: sefardyjczyk
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: сефа́рд
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (historia, historyczny, historycznie) żyd należący do diaspory zamieszkującej dawniej Półwysep Iberyjski;


lexentry: pol/segregacja__rzeczownik__1
written_rep: segregacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: отделе́ние
sense_list:
dzielenie czegoś na grupy według określonego kryterium | oddzielenie w ramach jednego państwa grup ludzi, (na przykład) ze względu na ich rasę lub religię


lexentry: pol/seitan__rzeczownik__1
written_rep: seitan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сейтан
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) wywodzący się z Azji wysokobiałkowy zamiennik mięsa przygotowany z mąki pszennej, nazywany „pszennym mięsem”


lexentry: pol/sejm__rzeczownik__1
written_rep: sejm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: парламент
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) nazwa jednej z izb parlamentu w Polsce, Litwie i Łotwie;


lexentry: pol/sejsmograf__rzeczownik__1
written_rep: sejsmograf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сейсмограф
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (geologia, geologiczny) urządzenie zapisujące parametry drgań skorupy ziemskiej;


lexentry: pol/sejsmografia__rzeczownik__1
written_rep: sejsmografia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сейсмография
sense_list:
(geologia, geologiczny) zbieranie danych, odczytów urządzeń (sejsmogramy) i opisów drgań skorupy ziemskiej, a zwłaszcza trzęsień ziemi


lexentry: pol/sejsmostetoskop__rzeczownik__1
written_rep: sejsmostetoskop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: стетоскоп
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) przyrząd w formie słuchawek stosowany do podsłuchiwania i lokalizowania podziemnych prac minerskich prowadzonych przez nieprzyjaciela


lexentry: pol/sekciarski__przymiotnik__1
written_rep: sekciarski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: сектантский
sense_list:
dotyczący sekt religijnych | zasklepiający się w obrębie wąskiej grupy, najczęściej politycznej lub ideologicznej


lexentry: pol/sekcja__rzeczownik__1
written_rep: sekcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: аутопси́я
sense_list:
(medycyna, medyczny) operacyjne badanie zwłok w celu ustalenia przyczyny zgonu lub w celach naukowo-badawczych


lexentry: pol/sekcja__rzeczownik__1
written_rep: sekcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: разде́л
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) element składowy, część urządzenia mająca określony zakres działania | (wojskowość, wojskowy) część plutonu | dział urzędu, organizacji, towarzystwa, związku itp.


lexentry: pol/sekcja_zwłok__rzeczownik__1
written_rep: sekcja zwłok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вскрытие | секция
sense_list:
(medycyna, medyczny) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) badanie pośmiertne osoby zmarłej;


lexentry: pol/sekretariat__rzeczownik__1
written_rep: sekretariat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: секретариат
sense_list:
dział danej instytucji, firmy bądź organizacji, który zajmuje się obsługą bieżących spraw, zwłaszcza w kontakcie z interesantami;


lexentry: pol/sekretarka__rzeczownik__1
written_rep: sekretarka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: секретарка | секретарша
sense_list:
kobieta zajmująca się pomocą organizacyjną w pracy kierownika, dyrektora, prowadzeniem korespondencji, przyjmowaniem interesantów


lexentry: pol/sekretarz__rzeczownik__1
written_rep: sekretarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: секретарь
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) osoba pełniąca kierowniczą funkcję w partii komunistycznej | pracownik, który załatwia sprawy związane z działalnością firmy, instytucji lub osoby


lexentry: pol/sekretarz__rzeczownik__2
written_rep: sekretarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: секретарь | птица-секретарь
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Sagittarius serpentarius, gatunek dużego ptaka drapieżnego z rodziny sekretarzy;


lexentry: pol/seks__rzeczownik__1
written_rep: seks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: секс
sense_list:
(potocznie, potoczny) stosunek płciowy, zazwyczaj między dwiema osobami | ogół spraw i czynności związanych z zaspokajaniem popędu płciowego; | seksapil, atrakcyjność seksualna


lexentry: pol/seks_oralny__rzeczownik__1
written_rep: seks oralny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: оральный секс
sense_list:
zbliżenie seksualne opierające się na pieszczeniu narządów płciowych i innych stref erogennych partnerki lub partnera językiem i ustami


lexentry: pol/seksbomba__rzeczownik__1
written_rep: seksbomba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: секс-бо́мба
sense_list:
(potocznie, potoczny) bardzo atrakcyjna fizycznie kobieta, o silnie działającej na zmysły, prowokującej urodzie;


lexentry: pol/seksta__rzeczownik__1
written_rep: seksta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: се́кста
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) odległość między dźwiękami równa ośmiu lub dziewięciu półtonom;


lexentry: pol/sekstant__rzeczownik__1
written_rep: sekstant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: секстант
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) optyczny przyrząd nawigacyjny stosowany niegdyś w żegludze;


lexentry: pol/sekstet__rzeczownik__1
written_rep: sekstet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сексте́т
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) utwór muzyczny skomponowany na sześć instrumentów lub sześć głosów; | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) zespół sześciu muzyków lub śpiewaków;


lexentry: pol/seksturystyka__rzeczownik__1
written_rep: seksturystyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: секс-туризм
sense_list:
turystyka, której celem jest wchodzenie w niezobowiązujące relacje seksualne z przedstawicielami danej społeczności lokalnej


lexentry: pol/seksualizacja__rzeczownik__1
written_rep: seksualizacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сексуализация
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) proces, w wyniku którego wartościowanie kogoś jest dokonywane z punktu widzenia atrakcyjności seksualnej


lexentry: pol/seksualność__rzeczownik__1
written_rep: seksualność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сексуальность
sense_list:
(biologia, biologiczny) (psychologia, psychologiczny) (socjologia, socjologiczny) wrodzona, naturalna funkcja organizmu, zawierająca w sobie seks, orientację seksualną, identyfikację płciową i jej rolę, reprodukcję, pożądanie, erotyzm oraz intymność; | cecha tego, co seksualne; cecha tych, którzy są seksualni


lexentry: pol/seksuolog__rzeczownik__1
written_rep: seksuolog
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сексолог
sense_list:
(medycyna, medyczny) lekarz specjalista zajmujący się rozpoznawaniem i leczeniem zaburzeń seksualnych


lexentry: pol/sektor__rzeczownik__1
written_rep: sektor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сектор
sense_list:
określony dział gospodarki narodowej lub jej część oddzielna z powodu określonego typu własności | wydzielona część jakiejś przestrzeni


lexentry: pol/sekularyzacja__rzeczownik__1
written_rep: sekularyzacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: секуляризация
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) przejęcie majątków spod władzy kościelnej pod władzę świecką | (socjologia, socjologiczny) proces polegający na osłabianiu się wpływów kleru, kościołów lub religii na życie społeczne i upowszechnienie się świeckiego modelu życia


lexentry: pol/sekundant__rzeczownik__1
written_rep: sekundant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: секундант
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) pośrednik i świadek jednego z pojedynkujących się, negocjator warunków pojedynku, pilnujący by starcie odbywało się zgodnie z zasadami honorowymi | (sport, sportowy) zwłaszcza w pięściarstwie i szachach: doradca i pomocnik zawodnika


lexentry: pol/sekwencja__rzeczownik__1
written_rep: sekwencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: секве́нция
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) jednostka kompozycyjna filmu lub przedstawienia, stanowiąca zamknięty fragment akcji | (książkowy) występowanie czegoś jedno po drugim


lexentry: pol/sekwoja__rzeczownik__1
written_rep: sekwoja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: секвойя | секво́йя
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Sequoia, monotypowy rodzaj olbrzymich i długowiecznych drzew z rodziny cyprysowatych, występujących w górach Ameryki Północnej;


lexentry: pol/selektywny__przymiotnik__1
written_rep: selektywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: вы́борный
sense_list:
reagujący, działający tylko na pewne bodźce z pominięciem innych; zależny od pewnych, ściśle określonych bodźców, sytuacji


lexentry: pol/semafor__rzeczownik__1
written_rep: semafor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: семафор
sense_list:
(kolejnictwo) urządzenie sygnalizacyjne przy torze kolejowym w postaci słupa z poprzecznym ramieniem i światłami;


lexentry: pol/semaglutyd__rzeczownik__1
written_rep: semaglutyd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: семаглутид
sense_list:
(chemia, chemiczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) związek organiczny z grupy analogów peptydów, lek stosowany w terapii cukrzycy typu 2 i otyłości;


lexentry: pol/seminarium__rzeczownik__1
written_rep: seminarium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: семинария
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (studencki) dom formacyjny, w którym przygotowują się kandydaci na duchownych


lexentry: pol/sen__rzeczownik__1
written_rep: sen
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сон
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) stan odpoczynku, na ogół nocnego, w którym spowolnione są funkcje organizmu i obniżony poziom świadomości | doświadczenie przeżywane w trakcie snu (1.1)


lexentry: pol/sen_zimowy__rzeczownik__1
written_rep: sen zimowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: спячка | зимняя спячка
sense_list:
(biologia, biologiczny) (zoologia, zoologiczny) u zwierząt spowolnienie procesów życiowych w okresie zimy;


lexentry: pol/senat__rzeczownik__1
written_rep: senat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сенат | сена́т
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) organ władzy w systemie politycznym starożytnego Rzymu; | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) izba wyższa dwuizbowego parlamentu;


lexentry: pol/sencha__rzeczownik__1
written_rep: sencha
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сентя | сенча
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) rodzaj japońskiej zielonej herbaty przygotowywanej bez mielenia liści;


lexentry: pol/seniorat__rzeczownik__1
written_rep: seniorat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: стаж
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) średniowieczna zasada dziedziczenia polegająca na odziedziczeniu tytułu i władzy przez najstarszego przedstawiciela rodu;


lexentry: pol/senny__przymiotnik__1
written_rep: senny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: сонный
sense_list:
taki, który chce spać; jest śpiący | dotyczący snu, związany ze snem; trwający lub przeżywany podczas snu


lexentry: pol/sens__rzeczownik__1
written_rep: sens
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: смысл
sense_list:
wymowa, istota, znaczenie jakiegoś przekazu | sposób rozumienia czegoś | właściwość jakiejś idei, czynności, przedmiotu, sprawiająca, że jest użyteczny, wartościowy, uzasadniony


lexentry: pol/sentymentalny__przymiotnik__1
written_rep: sentymentalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: сентиментальный
sense_list:
przesadnie uczuciowy; (także, też) świadczący o przesadnej uczuciowości | (sztuka) właściwy sentymentalizmowi


lexentry: pol/separacja__rzeczownik__1
written_rep: separacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: отдале́ние
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) rozłączenie małżonków bez ich prawa wstępowania w nowy związek małżeński


lexentry: pol/separatysta__rzeczownik__1
written_rep: separatysta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сепаратист
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) zwolennik separatyzmu; osoba dążaca do oddzielenia się, wyodrębnienia się z jakiejś grupy


lexentry: pol/separatystyczny__przymiotnik__1
written_rep: separatystyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: сепаратистский
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z separatyzmem lub/i separatystami; właściwy separatyzmowi


lexentry: pol/separatyzm__rzeczownik__1
written_rep: separatyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сепаратизм | сепарати́зм
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) dążenie do oddzielenia się, wyodrębnienia się jakiejś grupy z całości;


lexentry: pol/separować__czasownik__1
written_rep: separować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: отдели́ть
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) uchylać wspólnotę małżeństwa wraz z zablokowaniem możliwości wstępowania w nowy związek małżeński | oddzielać od czego lub kogo


lexentry: pol/seppuku__rzeczownik__1
written_rep: seppuku
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сэппу́ку
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) tradycyjny japoński rytuał samobójstwa poprzez rozpłatanie mieczem lub sztyletem wnętrzności


lexentry: pol/ser__rzeczownik__1
written_rep: ser
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сыр | творог
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) produkt spożywczy w postaci gęstej masy, otrzymywany z mleka krowiego, koziego, bądź owczego;


lexentry: pol/seraj__rzeczownik__1
written_rep: seraj
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сераль
sense_list:
(architektura, architektoniczny) orientalny pałac, rezydencja władcy, zwłaszcza sułtana | kobieca część tradycyjnego domu muzułmańskiego


lexentry: pol/serbski__rzeczownik__1
written_rep: serbski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: сербский
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) jedna z czterech uregulowanych odmian języka serbsko-chorwackiego, ze statusem języka urzędowego w Serbii i BiH;


lexentry: pol/serbsko-chorwacki__rzeczownik__1
written_rep: serbsko-chorwacki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сербохорватский
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język południowosłowiański, używany w Serbii, Czarnogórze, Chorwacji i BiH;


lexentry: pol/serce__rzeczownik__1
written_rep: serce
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сердце
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (potocznie, potoczny) miejsce, gdzie są czyjeś uczucia, często miłości | (przenośnie, przenośnia) centrum, najważniejsza część czegoś | przedmiot przypominający serce (1.1) będący symbolem miłości | (przenośnie, przenośnia) (potocznie, potoczny) współczucie, pozytywne cechy wobec innych, ludzi i zwierząt | (przenośnie, przenośnia) zapał, chęć robienia czegoś jak najlepiej


lexentry: pol/serce__rzeczownik__1
written_rep: serce
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сердце | се́рдце
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) u ludzi i wielu zwierząt: organ (mięsień), którego praca powoduje przepływ krwi w organizmie;


lexentry: pol/serdeczny__przymiotnik__1
written_rep: serdeczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: сердечный
sense_list:
taki, który wobec ludzi kieruje się przyjaznymi uczuciami; taki, który jest objawem dobrych, ciepłych i szczerych uczuć


lexentry: pol/serduszkować__czasownik__2
written_rep: serduszkować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: сердечкать
sense_list:
(potocznie, potoczny) oznaczać lub reagować na komentarz, post, wiadomość, zdjęcie, itd. symbolem serduszka (❤), wyrażając w ten sposób aprobatę


lexentry: pol/serenada__rzeczownik__1
written_rep: serenada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: серенада
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) pieśń śpiewana pod oknem ukochanej | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) utwór muzyczny o charakterze lirycznym;


lexentry: pol/serologia__rzeczownik__1
written_rep: serologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: серология
sense_list:
(medycyna, medyczny) dziedzina nauk medycznych, część immunologii, zajmująca się interakcją pomiędzy antygenami i przeciwciałami;


lexentry: pol/serotonina__rzeczownik__1
written_rep: serotonina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: серотонин | серотони́н
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) neuroprzekaźnik regulujący ciśnienie krwi i działanie ośrodkowego układu nerwowego;


lexentry: pol/serum__rzeczownik__1
written_rep: serum
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сыворотка
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) (fryzyjski) skoncentrowany preparat kosmetyczny lub leczniczo-kosmetyczny o lekkiej konsystencji | (rzadki, rzadko używany) (fizjologia, fizjologiczny) (medycyna, medyczny) odwirowane osocze krwi; płynna część krwi pozbawiona włóknika, która w przeciwieństwie do osocza, nie krzepnie


lexentry: pol/serwal_sawannowy__rzeczownik__1
written_rep: serwal sawannowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: серва́л
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Leptailurus serval Schreber, gatunek ssaka z rodziny kotowatych, występujący w Afryce, na południe od Sahary; | (zoologia, zoologiczny) kot z gatunku serwal sawannowy (1.1)


lexentry: pol/serwantka__rzeczownik__1
written_rep: serwantka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сервант
sense_list:
szafka oszklona z trzech stron, zwykle ozdobna, służąca do przechowywania szkieł, porcelany, (i tym podobne, i temu podobne)


lexentry: pol/serwer__rzeczownik__1
written_rep: serwer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сервер
sense_list:
(informatyka, informatyczny) komputer umożliwiający działanie sieci komputerowej; | (informatyka, informatyczny) program umożliwiający działanie określonej usługi w sieci komputerowej, zainstalowany na serwerze (1.1)


lexentry: pol/serwilizm__rzeczownik__1
written_rep: serwilizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: раболе́пие
sense_list:
(pejoratywnie, pejoratywny) postawa bezkrytycznego i dobrowolnego podporządkowania się jakiejś władzy, zwierzchności;


lexentry: pol/serwis__rzeczownik__1
written_rep: serwis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: подача
sense_list:
(sport, sportowy) odbicie piłki na pole przeciwnika w momencie rozpoczęcia lub wznowienia gry (w siatkówce, tenisie, badmintonie, ping-pongu itp.)


lexentry: pol/serwis__rzeczownik__1
written_rep: serwis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сервис
sense_list:
(informatyka, informatyczny) moduł oprogramowania świadczący usługi dla innych modułów | obsługa w zakresie napraw i konserwacji czegoś | warsztat i zespół osób wykonujący takie usługi


lexentry: pol/sesterc__rzeczownik__1
written_rep: sesterc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сестерций
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (numizmatyka, numizmatyczny) ważna rzymska moneta rozmienna i obrachunkowa, czwarta część denara;


lexentry: pol/set__rzeczownik__1
written_rep: set
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пас
sense_list:
(sport, sportowy) partia gry w siatkówkę, siatkówkę plażową, tenisa | gra karciana polegająca na znajdywaniu trójek kart


lexentry: pol/sezon__rzeczownik__1
written_rep: sezon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сезон
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) okres dojrzewania i zbioru owoców lub innego rodzaju płodów rolnych | okres, kiedy coś się odbywa, czas o szczególnie sprzyjających warunkach do określonej działalności, wykonywania pewnych czynności itp. | (handel, handlowy) pora roku


lexentry: pol/sfinks__rzeczownik__1
written_rep: sfinks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сфинкс
sense_list:
(sztuka) (historia, historyczny, historycznie) w starożytnym Egipcie: przedstawienie lwa z ludzką głową lub głową innego zwierzęcia; | (zoologia, zoologiczny) bezwłosa rasa kota;


lexentry: pol/sfora__rzeczownik__1
written_rep: sfora
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: свора
sense_list:
(dawniej, dawny) (łowiectwo, łowiecki) rzemień lub sznur na którym prowadzono psy gończe | (pogardliwie, pogardliwy) (pejoratywnie, pejoratywny) zgraja ludzi | (łowiectwo, łowiecki) para psów gończych prowadzonych razem na polowanie | duże stado psowatych (psów, wilków)


lexentry: pol/shader__rzeczownik__1
written_rep: shader
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: шейдер
sense_list:
(informatyka, informatyczny) w grafice komputerowej: program komputerowy, zawierający zbiór instrukcji dla karty graficznej renderujący grafikę,


lexentry: pol/sharenting__rzeczownik__1
written_rep: sharenting
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ше́рентинг
sense_list:
(neologizm) regularne, najczęściej nadmierne, udostępnianie zdjęć, filmów czy opisów życia własnego dziecka (zazwyczaj na tyle młodego, by nie było w stanie wyrazić na to zgody) w mediach społecznościowych


lexentry: pol/shemale__rzeczownik__1
written_rep: shemale
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: членоде́вка
sense_list:
(seksuologia, seksuologiczny) (pejoratywnie, pejoratywny) transpłciowa kobieta z męskimi narządami płciowymi, występująca w branży pornograficznej;


lexentry: pol/shoarma__rzeczownik__1
written_rep: shoarma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: до́нер-кеба́б
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) bliskowschodnia potrawa, której podstawą są okrawki pieczonego na pionowych rusztach mięsa, serwowane na talerzu lub zawinięte w pieczywo;


lexentry: pol/shopping__rzeczownik__1
written_rep: shopping
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ку́пля
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) (handel, handlowy) chodzenie na zakupy w celach rekreacyjnych, robienie zakupów w wielu sklepach, najczęściej w dużych centrach handlowych


lexentry: pol/shutdown__rzeczownik__1
written_rep: shutdown
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: выключе́ние
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) w Stanach Zjednoczonych: zaprzestanie funkcjonowania przez niektóre agencje rządowe w wyniku nieuchwalenia rocznego budżetu przez parlament | (psychologia, psychologiczny) występująca przy spektrum autyzmu reakcja na stres lub przeciążenie bodźcami objawiająca się m.in. wycofaniem, wyciszeniem czy spowolnieniem ruchu


lexentry: pol/siatkówka__rzeczownik__1
written_rep: siatkówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: волейбол
sense_list:
(sport, sportowy) piłka siatkowa, gra sportowa dla dwóch drużyn polegająca na odbijaniu piłki nad specjalną siatką;


lexentry: pol/siebie__zaimek__1
written_rep: siebie
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: себя
sense_list:
…wskazujący na podmiot jako jednocześnie wykonawcę i odbiorcę czynności, używany z czasownikami rządzącymi biernikiem i dopełniaczem


lexentry: pol/siedem_grzechów_głównych__rzeczownik__1
written_rep: siedem grzechów głównych
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: семь смертных грехов | семь сме́ртных грехо́в
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) lista ciężkich grzechów Kościoła katolickiego;


lexentry: pol/siedemdziesiątka__rzeczownik__1
written_rep: siedemdziesiątka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: се́мьдесят
sense_list:
całość składająca się z siedemdziesięciu części, elementów lub jednostek | coś określone liczbą lub numerem 70 | nazwa liczby 70


lexentry: pol/siedemdziesiątkaczwórka__rzeczownik__1
written_rep: siedemdziesiątkaczwórka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: се́мьдесят четы́ре
sense_list:
całość składająca się z siedemdziesięciu czterech części, elementów lub jednostek | coś określone liczbą lub numerem 74 | nazwa liczby 74


lexentry: pol/siedemdziesiątkadwójka__rzeczownik__1
written_rep: siedemdziesiątkadwójka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: се́мьдесят два
sense_list:
całość składająca się z siedemdziesięciu dwóch części, elementów lub jednostek | coś określone liczbą lub numerem 72 | nazwa liczby 72


lexentry: pol/siedemdziesiątkadziewiątka__rzeczownik__1
written_rep: siedemdziesiątkadziewiątka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: се́мьдесят де́вять
sense_list:
całość składająca się z siedemdziesięciu dziewięciu części, elementów lub jednostek | coś określone liczbą lub numerem 79 | nazwa liczby 79


lexentry: pol/siedemdziesiątkajedynka__rzeczownik__1
written_rep: siedemdziesiątkajedynka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: се́мьдесят оди́н
sense_list:
całość składająca się z siedemdziesięciu jeden części, elementów lub jednostek | coś określone liczbą lub numerem 71 | nazwa liczby 71


lexentry: pol/siedemdziesiątkapiątka__rzeczownik__1
written_rep: siedemdziesiątkapiątka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: се́мьдесят пять
sense_list:
całość składająca się z siedemdziesięciu pięciu części, elementów lub jednostek | coś określone liczbą lub numerem 75 | nazwa liczby 75


lexentry: pol/siedemdziesiątkasiódemka__rzeczownik__1
written_rep: siedemdziesiątkasiódemka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: се́мьдесят семь
sense_list:
całość składająca się z siedemdziesięciu siedmiu części, elementów lub jednostek | coś określone liczbą lub numerem 77 | nazwa liczby 77


lexentry: pol/siedemdziesiątkaszóstka__rzeczownik__1
written_rep: siedemdziesiątkaszóstka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: се́мьдесят шесть
sense_list:
całość składająca się z siedemdziesięciu sześciu części, elementów lub jednostek | coś określone liczbą lub numerem 76 | nazwa liczby 76


lexentry: pol/siedemdziesiątkatrójka__rzeczownik__1
written_rep: siedemdziesiątkatrójka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: се́мьдесят три
sense_list:
całość składająca się z siedemdziesięciu trzech części, elementów lub jednostek | coś określone liczbą lub numerem 73 | nazwa liczby 73


lexentry: pol/siedemdziesiątkaósemka__rzeczownik__1
written_rep: siedemdziesiątkaósemka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: се́мьдесят во́семь
sense_list:
całość składająca się z siedemdziesięciu ośmiu części, elementów lub jednostek | coś określone liczbą lub numerem 78 | nazwa liczby 78


lexentry: pol/siedlisko__rzeczownik__1
written_rep: siedlisko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: среда́ обита́ния
sense_list:
(ekologia, ekologiczny) całokształt warunków przyrodniczych stanowiących miejsce życia określonych organizmów;


lexentry: pol/siedzieć__czasownik__1
written_rep: siedzieć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: сидеть
sense_list:
spoczywać na krześle, kanapie, ławie itp. tak, by ciężar ciała spoczywał na pośladkach | (potocznie, potoczny) być aresztowanym, pozbawionym wolności | (potocznie, potoczny) przebywać w jakimś miejscu


lexentry: pol/siedzieć_po_uszy_w_gównie__czasownik__1
written_rep: siedzieć po uszy w gównie
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: сидеть по уши в говне
sense_list:
(wulgarnie, wulgaryzm) znajdować się w skrajnie trudnej, kłopotliwej, a wręcz beznadziejnej sytuacji


lexentry: pol/sieja__rzeczownik__1
written_rep: sieja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сиг
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Coregonus, srebrzysta, przybrzeżna ryba bałtycka żyjąca również w niektórych jeziorach;


lexentry: pol/siekacz__rzeczownik__1
written_rep: siekacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: резе́ц
sense_list:
(stomatologia, stomatologiczny) (anatomia, anatomiczny) przedni ząb służący do odgryzania kęsów pokarmu


lexentry: pol/siekiera__rzeczownik__1
written_rep: siekiera
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: топор | колун
sense_list:
ręczne narzędzie do obróbki drewna, składające się ze stalowego obucha w kształcie klina oraz osadzonego w nim drewnianego styliska


lexentry: pol/siemię__rzeczownik__1
written_rep: siemię
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: семя
sense_list:
(dawniej, dawny) każde ziarno nasienne, przeznaczone do siewu | nasiona roślin oleistych (lnu, rzepaku, konopi), zwykle używane jako pokarm dla zwierząt, przerabiane na olej lub spożywane w celach leczniczych


lexentry: pol/siemię_lniane__rzeczownik__1
written_rep: siemię lniane
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: льняное семя
sense_list:
(spożywczy) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) nasiona lnu zwyczajnego


lexentry: pol/sierp__rzeczownik__1
written_rep: sierp
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: серп
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) ręczne narzędzie rolnicze składające się z krótkiego półkoliście zakrzywionego ostrza osadzonego w drewnianym stylisku, służące do żęcia zbóż, traw itp.;


lexentry: pol/sierpówka__rzeczownik__1
written_rep: sierpówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ко́льчатая го́рлица
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Streptopelia decaocto Frivaldszky, gatunek ptaka z rodziny gołębiowatych;


lexentry: pol/sierżant__rzeczownik__1
written_rep: sierżant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сержант
sense_list:
stopień wojskowy stosowany także w niektórych innych formacjach zmilitaryzowanych, np. w policji; w polskim wojsku zaliczany do wyższych stopni podoficerskich, następujący bezpośrednio po plutonowym; następny, wyższy stopień to starszy sierżant;


lexentry: pol/siewka_złota__rzeczownik__1
written_rep: siewka złota
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: золотистая ржанка
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Pluvialis apricaria Linnaeus, gatunek średniej wielkości ptaka występującego w północno-zachodniej Eurazji;


lexentry: pol/siewruga__rzeczownik__1
written_rep: siewruga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: севрю́га
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Acipenser stellatus Pallas, anadromiczna ryba wód pogranicza Europy i Azji, z rodziny jesiotrowatych;


lexentry: pol/sieć__rzeczownik__1
written_rep: sieć
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сеть
sense_list:
siatka z linek, służąca do połowu ryb lub małych zwierząt; ; | (potocznie, potoczny) sieć (1.3) komputerowa, Internet | grupa instytucji, przedsiębiorstw, sklepów itp. pełniących tę samą funkcję | połączone ze sobą urządzenia, współpracujące ze sobą; grupa osób współpracujących przy czymś | w go: sposób łapania kamieni polegający na odcięciu im jednym ruchem wszystkich dróg ucieczki;


lexentry: pol/sieć_komputerowa__rzeczownik__1
written_rep: sieć komputerowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вычислительная сеть
sense_list:
(informatyka, informatyczny) zespół oddalonych od siebie komputerów, urządzeń peryferyjnych, a także urządzeń o specjalnych funkcjach, połączonych liniami transmisji danych;


lexentry: pol/sieć_neuronowa__rzeczownik__1
written_rep: sieć neuronowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: нейросе́ть | нейро́нная сеть
sense_list:
(informatyka, informatyczny) system złożony ze sztucznych elementów zwanych neuronami, motywowany budową biologicznego układu nerwowego i stanowiący podstawę sztucznej inteligencji;


lexentry: pol/sikora_bogatka__rzeczownik__1
written_rep: sikora bogatka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: большая синица
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Parus major, niewielki ptak z rodziny sikorowatych o barwnym upierzeniu;


lexentry: pol/sikora_modra__rzeczownik__1
written_rep: sikora modra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лазоревка
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Cyanistes caeruleu, Parus caeruleus, niewielki ptak z rodziny sikor, zamieszkujący część Europy, Azję Mniejszą, Iran i północną Afrykę; w Polsce pod ścisłą ochroną gatunkową;


lexentry: pol/sikora_północna__rzeczownik__1
written_rep: sikora północna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сероголовая гаичка
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Parus cinctus, mała sikora, występująca na północy Skandynawii, w Laponii i Syberii;


lexentry: pol/sildenafil__rzeczownik__1
written_rep: sildenafil
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: силденафил
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) lek z grupy selektywnych inhibitorów fosfodiesterazy typu 5, stosowany w leczeniu zaburzeń erekcji oraz w pierwotnym nadciśnieniu płucnym;


lexentry: pol/silicen__rzeczownik__1
written_rep: silicen
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: силицен
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (chemia, chemiczny) alotropowa odmiana krzemu mająca postać warstwy o jednoatomowej grubości i sześciokątnych komórkach, przypominająca plaster miodu;


lexentry: pol/silikon__rzeczownik__1
written_rep: silikon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: силиконы
sense_list:
(chemia, chemiczny) niepalny, syntetyczny związek polimerowy zawierający połączone atomy krzemu i węgla (w postaci grup alkilowych lub arylowych), cechujący się odpornością chemiczną, termiczną i na promieniowanie UV;


lexentry: pol/silikonowy__przymiotnik__1
written_rep: silikonowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: силиконовый
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (pejoratywnie, pejoratywny) (obraźliwie) o osobie z implantami silikonowymi (1.1), powiększającymi wybrane partie ciała | (technologia, technika, techniczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) zawierający silikon | wykonany z silikonu


lexentry: pol/silnia__rzeczownik__1
written_rep: silnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: факториал
sense_list:
(matematyka, matematyczny) iloczyn wszystkich dodatnich liczb naturalnych nie większych niż n oraz 1 dla liczby zero;


lexentry: pol/silnik__rzeczownik__1
written_rep: silnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: мотор | двигатель
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie do zamiany w energię mechaniczną innego rodzaju energii;


lexentry: pol/silnik_turbośmigłowy__rzeczownik__1
written_rep: silnik turbośmigłowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: турбовинтово́й дви́гатель
sense_list:
(mechanika) (lotnictwo, lotniczy) rodzaj napędu statku powietrznego (samolotu, śmigłowca), wykorzystujący turbinę gazową do poruszania zewnętrznego śmigła napędowego


lexentry: pol/silny__przymiotnik__1
written_rep: silny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: сильный
sense_list:
odznaczający się siłą (w odniesieniu do istoty) | intensywnie działający | odznaczający się siłą (w odniesieniu do rzeczy)


lexentry: pol/silos__rzeczownik__1
written_rep: silos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: силос
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) zbiornik do przechowywania materiałów sypkich, np. ziarna, materiałów budowlanych; | (wojskowość, wojskowy) podziemna komora startowa rakiet balistycznych; | (rolnictwo, rolniczy) zbiornik do przygotowywania i przechowywania kiszonki na paszę


lexentry: pol/simens__rzeczownik__1
written_rep: simens
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: си́менс
sense_list:
(jednostka miary) (fizyka, fizyczny) (elektryczność) jednostka przewodności elektrycznej w układzie SI, odwrotność oma;


lexentry: pol/sinantrop__rzeczownik__1
written_rep: sinantrop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: синантроп
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) (antropologia, antropologiczny) Homo erectus pekinensis Black, hominid, którego szczątki odkryto w Chinach, obecnie klasyfikowany jako człowiek pekiński


lexentry: pol/singel__rzeczownik__2
written_rep: singel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: сингл
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) krótkie wydawnictwo muzyczne zawierające jeden lub więcej utworów zazwyczaj zapowiadające i promujące album;


lexentry: pol/singleton__rzeczownik__1
written_rep: singleton
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: элеме́нт
sense_list:
(informatyka, informatyczny) klasa posiadająca tylko jeden egzemplarz obiektu | (termin karciany) pojedyncza karta w kolorze, singel


lexentry: pol/sinus__rzeczownik__1
written_rep: sinus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: синус
sense_list:
(matematyka, matematyczny) funkcja, która dla argumentu od 0 do π/2 wyraża stosunek długości przyprostokątnej leżącej naprzeciw danego kąta do długości przeciwprostokątnej;


lexentry: pol/sio__wykrzyknik__1
written_rep: sio
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 02
trans_list: брысь | кыш
sense_list:
(potocznie, potoczny) wykrzyknik o znaczeniu „oddalcie się!”, używany zwłaszcza wobec ptaków, także innych zwierząt, czasem wobec dzieci


lexentry: pol/siostra__rzeczownik__1
written_rep: siostra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сестра | сестра́
sense_list:
potomek płci żeńskiej (w stosunku do rodzeństwa); córka tych samych rodziców; córka tego samego ojca; córka tej samej matki


lexentry: pol/sipaj__rzeczownik__1
written_rep: sipaj
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сипа́й
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) żołnierz indyjski w XVIII-wiecznej armii francuskiej lub brytyjskiej w Indiach;


lexentry: pol/sistrum__rzeczownik__1
written_rep: sistrum
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: систр
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (historia, historyczny, historycznie) starożytny obrzędowy instrument muzyczny związany z kultem bogini Izydy;


lexentry: pol/sitcom__rzeczownik__1
written_rep: sitcom
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: комеди́йное шо́у
sense_list:
serial komediowy, w którym dominuje tzw. humor sytuacyjny, z podkładanym śmiechem niewidocznej publiczności;


lexentry: pol/sitwa__rzeczownik__1
written_rep: sitwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: клика
sense_list:
(potocznie, potoczny) (pejoratywnie, pejoratywny) grupa osób wzajemnie się wspierających i wykorzystujących swoje pozycje społeczne dla prywatnych interesów, wbrew interesowi ogółu


lexentry: pol/się__zaimek__1
written_rep: się
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: -ся -сь | себя
sense_list:
…używany w stronie zwrotnej – konstrukcji, w której wykonawca lub wykonawcy czynności jednocześnie doznają jej skutków


lexentry: pol/siła__rzeczownik__1
written_rep: siła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сила | си́ла
sense_list:
energia, zdolność do wysiłku | (fizyka, fizyczny) wektorowa miara oddziaływań fizycznych między ciałami;


lexentry: pol/siła_elektromotoryczna__rzeczownik__1
written_rep: siła elektromotoryczna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ЭДС | электродвижущая сила
sense_list:
(fizyka, fizyczny) czynnik powodujący przepływ prądu w obwodzie będący równy różnicy potencjałów na końcówkach otwartego źródła prądu;


lexentry: pol/siła_wyższa__rzeczownik__1
written_rep: siła wyższa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: форс-мажор
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zdarzenie, którego nie można przewidzieć lub w żaden sposób mu zapobiec;


lexentry: pol/siłowanie_na_rękę__rzeczownik__1
written_rep: siłowanie na rękę
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: армре́стлинг
sense_list:
(sport, sportowy) dyscyplina sportowa, w której zawodnicy używając siły i techniki próbują, przy odpowiednich zasadach, przeciągnąć rękę przeciwnika w dół;


lexentry: pol/siłownia__rzeczownik__1
written_rep: siłownia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: моторный отсек
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) pomieszczenie na statku, w którym znajdują się maszyny wytwarzające energię mechaniczną;


lexentry: pol/siły_powietrzne__rzeczownik__1
written_rep: siły powietrzne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: военно-воздушные силы | вое́нно-возду́шные си́лы
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) siły zbrojne przeznaczone do odpierania agresji powietrznej przeciwnika lub prowadzenia ataku z powietrza;


lexentry: pol/skaber__rzeczownik__1
written_rep: skaber
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: астроно́м
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Astroscopus Brevoort, ryba morska z rodziny skaberowatych, występująca u wybrzeży obu Ameryk


lexentry: pol/skakać__czasownik__1
written_rep: skakać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: прыгать | скакать
sense_list:
przemieszczać się za pomocą odbić od podłoża, przy czym po odbiciu nogi nie mają kontaktu z podłożem (w przeciwieństwie do chodzenia, gdzie zawsze np. u ludzi jedna, a u konia dwie nogi spoczywają np. na ziemi) | zmieniać się w sposób nieciągły


lexentry: pol/skalar__rzeczownik__2
written_rep: skalar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: скаляр
sense_list:
(matematyka, matematyczny) w algebrze liniowej to element ustalonego ciała, nad którym zbudowany jest dowolny moduł;


lexentry: pol/skalar__rzeczownik__2
written_rep: skalar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: скаляр | скаля́рная величина́
sense_list:
(fizyka, fizyczny) każda wielkość fizyczna wyrażona przez pojedynczą liczbę i mająca wymiar fizyczny;


lexentry: pol/skald__rzeczownik__1
written_rep: skald
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: скальд
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) staroskandynawski poeta i śpiewak, autor i zbieracz wierszy o bohaterach, ich zwycięstwach, miłości;


lexentry: pol/skalny__przymiotnik__1
written_rep: skalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: скальный
sense_list:
(biologia, biologiczny) żyjący wśród skał | dotyczący skały | właściwy terenom pokrytym skałami | zrobiony ze skały


lexentry: pol/skamieniałość__rzeczownik__1
written_rep: skamieniałość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ископаемое
sense_list:
(geologia, geologiczny) zachowane w skale szczątki organizmu zwierzęcego lub roślinnego albo też utrwalony w skale ślad jego działalności życiowej;


lexentry: pol/skandaliczny__przymiotnik__1
written_rep: skandaliczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: скандальный
sense_list:
stanowiący skandal, mający cechy skandalu | taki, który wywołuje oburzenie, zgorszenie i przynosi wstyd


lexentry: pol/skaner__rzeczownik__1
written_rep: skaner
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сканер
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie służące do przebiegowego odczytywania: obrazu, kodu kreskowego lub magnetycznego, fal radiowych itp. do formy elektronicznej;


lexentry: pol/skanować__czasownik__1
written_rep: skanować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: скани́ровать
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) czytać wartości punkt po punkcie | wprowadzać do komputera dane za pomocą skanera


lexentry: pol/skansen__rzeczownik__1
written_rep: skansen
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: скансен
sense_list:
(turystyka, turystyczny) muzeum etnograficzne na wolnym powietrzu, którego celem jest prezentowanie kultury ludowej danego regionu;


lexentry: pol/skarbonka__rzeczownik__1
written_rep: skarbonka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: копилка | кубышка
sense_list:
specjalny pojemnik z wąskim otworem, przeznaczony do zbierania drobnych pieniędzy, zwłaszcza przez dzieci;


lexentry: pol/skarga__rzeczownik__1
written_rep: skarga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жалоба
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (administracja) środek prawny służący obywatelom i innym podmiotom w przypadku zaniedbania lub nienależytego wykonywania zadań przez organy administracji albo przez ich pracowników, naruszenia praworządności lub interesów skarżących, a także w razie przewlekłego lub biurokratycznego załatwiania spraw; | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) środek odwoławczy przysługujący stronom i innym uczestnikom postępowania przed określonym organem, zmierzający do zmiany lub uchylenia orzeczenia tego organu | wypowiedź, w której ktoś uskarża się na coś


