# translation

lexentry: pol/nacjonalizacja__rzeczownik__1
written_rep: nacjonalizacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nasjonalisering
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) przejmowanie przez państwo przedsiębiorstw, banków, majątków ziemskich lub innego mienia, będącego własnością prywatną lub niemającego właściciela;


lexentry: pol/nacjonalizm__rzeczownik__1
written_rep: nacjonalizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nasjonalisme
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ideologia społeczno-polityczna i postawa uznająca naród za najwyższe dobro;


lexentry: pol/naczynie_włosowate__rzeczownik__1
written_rep: naczynie włosowate
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hårrør
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) najmniejsze naczynie krwionośne lub limfatyczne, docierające do każdej części ciała


lexentry: pol/nad__przyimek__1
written_rep: nad
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: over
sense_list:
…położenie kogoś lub czegoś powyżej omawianego wyrażenia | …ruch kogoś lub czegoś w kierunku góry omawianego wyrażenia


lexentry: pol/nadrzędny__przymiotnik__1
written_rep: nadrzędny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: hoved-
sense_list:
(gramatyka) występujący w związku zależności jako element, któremu inny (podrzędny) jest podporządkowany


lexentry: pol/nadtlenek_wodoru__rzeczownik__1
written_rep: nadtlenek wodoru
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hydrogenperoksid
sense_list:
(chemia, chemiczny) syropowata, bezbarwna ciecz; nieorganiczny związek chemiczny z grupy nadtlenków; jedna z reaktywnych form tlenu;


lexentry: pol/nadwaga__rzeczownik__1
written_rep: nadwaga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: overvekt
sense_list:
(medycyna, medyczny) nadmierna masa ciała, nagromadzenie tkanki tłuszczowej w organizmie przekraczające optymalne ilości zdrowotne; | nadmierna waga czegoś


lexentry: pol/nadwzroczność__rzeczownik__1
written_rep: nadwzroczność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hypermetropi
sense_list:
(medycyna, medyczny) druga obok krótkowzroczności najczęściej spotykana wada refrakcyjna wzroku objawiająca się złym widzeniem przedmiotów znajdujących się blisko;


lexentry: pol/nadzieja__rzeczownik__1
written_rep: nadzieja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: håp
sense_list:
oczekiwanie spełnienia się upragnionej rzeczy; wiara, że to się wydarzy | osoba, rzecz, działanie, z którym wiążemy oczekiwania, pragnienia


lexentry: pol/nafta__rzeczownik__1
written_rep: nafta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: paraffin
sense_list:
(chemia, chemiczny) ciekła frakcja ropy naftowej będąca mieszaniną węglowodorów, żółtawa, palna ciecz, stosowana dawniej do celów oświetleniowych, obecnie jako paliwo lotnicze, rozpuszczalnik oraz w kosmetyce;


lexentry: pol/nagi__przymiotnik__1
written_rep: nagi
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: naken
sense_list:
bez ubrania, rozebrany do naga | (zoologia, zoologiczny) o zwierzętach niemający włosów, sierści, piór itp.


lexentry: pol/nagrobek__rzeczownik__1
written_rep: nagrobek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gravminne
sense_list:
trwałe oznaczenie miejsca pochówku ciała lub prochów osób, rzadziej zwierząt, w postaci kompozycji architektonicznej;


lexentry: pol/nalewka__rzeczownik__1
written_rep: nalewka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: likør
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) alkoholowy napój przygotowany z owoców, ziół, korzeni, zalanych spirytusem


lexentry: pol/nalewka__rzeczownik__1
written_rep: nalewka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tinktur
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) roślinny wyciąg alkoholowy stanowiący lekarstwo


lexentry: pol/naleśnik__rzeczownik__1
written_rep: naleśnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pannekake
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) cienki placek z rzadkiego ciasta, z mąki, mleka i jaj, smażony na patelni, podawany zwykle z nadzieniem, zwinięty w rulonik lub złożony w rożek;


lexentry: pol/nalot__rzeczownik__1
written_rep: nalot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rassia
sense_list:
(potocznie, potoczny) niespodziewana akcja policji lub służb specjalnych polegająca na wkroczeniu do domu lub lokalu w celu przeprowadzenia kontroli, rewizji, aresztowania przestępców itp.


lexentry: pol/namiot__rzeczownik__1
written_rep: namiot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: telt
sense_list:
(turystyka, turystyczny) (wojskowość, wojskowy) rodzaj przenośnego schronienia z impregnowanej tkaniny, używanego przez jedną lub więcej osób;


lexentry: pol/namiętność__rzeczownik__1
written_rep: namiętność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lidenskap
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (poetycki, poetycko) bardzo silne zainteresowanie daną dziedziną, problematyką | stan uczuciowy występujący z wielką siłą, w szczególności w odniesieniu do miłości fizycznej


lexentry: pol/napalm__rzeczownik__1
written_rep: napalm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: napalm
sense_list:
(chemia, chemiczny) substancja stosowana do zagęszczania lekkich paliw ciekłych w celu zwiększenia ich skuteczności jako bojowych środków zapalających; także gotowa zagęszczona mieszanina paliwowa;


lexentry: pol/napięcie__rzeczownik__1
written_rep: napięcie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spenning
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (elektryczność) różnica potencjałów pola elektrycznego; (potocznie, potoczny) potencjał takiego pola względem Ziemi lub innego znanego punktu odniesienia | (fizyka, fizyczny) naprężenie | stan psychiczny, podczas którego ktoś jest zaniepokojony, odczuwa obawę przed nadchodzącą sytuacją


lexentry: pol/napęd__rzeczownik__1
written_rep: napęd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: drive
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie służące do nadawania ruchu jakiemuś mechanizmowi | coś, co pobudza kogoś lub coś do działania


lexentry: pol/narcyz__rzeczownik__1
written_rep: narcyz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: påskelilje
sense_list:
(botanika, botaniczny) Narcissus L., rodzaj roślin z rodziny amarylkowatych; | (botanika, botaniczny) roślina z rodzaju narcyz (1.1) | (potocznie, potoczny) kwiat narcyza (1.2)


lexentry: pol/narcyzm__rzeczownik__1
written_rep: narcyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: narsissisme
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) cecha charakteru polegająca na samouwielbieniu i bezkrytycznym stosunku do swojej osoby


lexentry: pol/narkolepsja__rzeczownik__1
written_rep: narkolepsja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: narkolepsi
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba polegająca na nadmiernej senności w ciągu dnia i napadach krótkiego oraz niekontrolowanego snu;


lexentry: pol/narodowość__rzeczownik__1
written_rep: narodowość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nasjonalitet
sense_list:
przynależność do określonego narodu (np. polskiego, niemieckiego, rosyjskiego), poczucie przynależności do narodu;


lexentry: pol/narodowy__przymiotnik__1
written_rep: narodowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: nasjonal
sense_list:
charakterystyczny dla danego narodu (lub kraju zamieszkiwanego przez dany naród), związany z danym narodem lub krajem


lexentry: pol/narta__rzeczownik__1
written_rep: narta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ski
sense_list:
(sport, sportowy) długa listwa wygięta z przodu do góry, ze specjalnym wiązaniem służącym do przymocowania do buta (zwykle też specjalnego), przeznaczona do jeżdżenia po śniegu;


lexentry: pol/narzędzie__rzeczownik__1
written_rep: narzędzie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: verktøy
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie zazwyczaj trzymane w ręku, służące do wykonywania danej czynności lub zadania;


lexentry: pol/nasienie__rzeczownik__1
written_rep: nasienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sperm
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) płyn zawierający plemniki, wytwarzany przez narządy rozrodcze mężczyzn i samców zwierząt;


lexentry: pol/natura__rzeczownik__1
written_rep: natura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: natur
sense_list:
przyroda i wszystko, co w niej zachodzi z wyłączeniem produktów działalności człowieka; | ogół cech człowieka lub zwierzęcia


lexentry: pol/nauka__rzeczownik__1
written_rep: nauka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vitenskap
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) usystematyzowana, wielokrotnie rzeczowo weryfikowana i rzetelna wiedza;


lexentry: pol/nawa__rzeczownik__1
written_rep: nawa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skip
sense_list:
(architektura, architektoniczny) główna, wydzielona dla wiernych część kościoła pomiędzy kruchtą, przy wejściu, a prezbiterium;


lexentry: pol/nawalić__czasownik__1
written_rep: nawalić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: feile
sense_list:
(potocznie, potoczny) zawieść w czymś, nie zdołać zrobić czegoś z własnej winy | (potocznie, potoczny) zepsuć się


lexentry: pol/nawałnica__rzeczownik__1
written_rep: nawałnica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: storm
sense_list:
(książkowy) gwałtowna burza połączona z silnym wiatrem | (książkowy) bardzo obfity gwałtowny deszcz, śnieg, wiatr itp.


lexentry: pol/nawet__partykuła__1
written_rep: nawet
part_of_speech: particle
min_sense_num: 01
trans_list: selv
sense_list:
…wyrażająca obojętność mówiącego wobec czyjegoś wyboru | …wyrażająca zdziwienie mówiącego wywołane jakąś nietypową lub nieoczekiwaną sytuacją


lexentry: pol/nawias__rzeczownik__1
written_rep: nawias
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: binders
sense_list:
(termin typograficzny) (matematyka, matematyczny) parzysty znak graficzny w postaci łuków lub klamer zwróconych w przeciwne strony, który grupuje lub wyodrębnia tekst lub symbole i pełni pewną umowną rolę – piśmienniczą, matematyczną, programistyczną, w zapisie chemicznym itp.; | (termin typograficzny) każdy z dwóch łuków będących elementem nawiasu (1.1)


lexentry: pol/nawigacja__rzeczownik__1
written_rep: nawigacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: navigasjon
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) (lotnictwo, lotniczy) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) nauka o prowadzeniu statków wodnych lub powietrznych


lexentry: pol/nawyk__rzeczownik__1
written_rep: nawyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vane
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) nabyta skłonność do mechanicznego wykonywania jakiejś czynności, wynikająca z częstego jej wykonywania, także: sama ta czynność;


lexentry: pol/nawóz__rzeczownik__1
written_rep: nawóz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gjødsel
sense_list:
(ogrodnictwo, ogrodniczy) (rolnictwo, rolniczy) środek pochodzenia nieorganicznego służący do polepszania jakości gleby | (ogrodnictwo, ogrodniczy) (rolnictwo, rolniczy) środek pochodzenia organicznego służący do polepszania jakości gleby;


lexentry: pol/nazista__rzeczownik__1
written_rep: nazista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nazi
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) zwolennik nazizmu


lexentry: pol/nazizm__rzeczownik__1
written_rep: nazizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nazisme
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) doktryna polityczna i ideologia państwowa III Rzeszy niemieckiej, charakteryzująca się m.in. nacjonalizmem, rasizmem, antykomunizmem, antyparlamentaryzmem, korporacjonizmem i kultem wodza;


lexentry: pol/nałóg__rzeczownik__1
written_rep: nałóg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: misbruk
sense_list:
(medycyna, medyczny) chroniczna potrzeba dostarczania szkodliwych bodźców do organizmu człowieka, zwykle sprzeczna z jego wolą i intelektem;


lexentry: pol/neandertalczyk__rzeczownik__1
written_rep: neandertalczyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: neandertaler
sense_list:
(paleoantropologia, paleoantropologiczny) Homo neanderthalensis, wymarły gatunek z rodzaju człowiek (Homo) lub podgatunek człowieka rozumnego;


lexentry: pol/negatywny__przymiotnik__1
written_rep: negatywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: negativ
sense_list:
niekorzystny dla kogoś, zły, niewłaściwy | stwierdzający nieistnienie lub brak czegoś (w badaniu, eksperymencie, doświadczeniu) | wyrażający krytykę, dezaprobatę lub sprzeciw; przeczący


lexentry: pol/nerd__rzeczownik__1
written_rep: nerd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nerd
sense_list:
(pejoratywnie, pejoratywny) osoba pasjonująca się naukami ścisłymi, informatyką, grami komputerowymi itp. kosztem nieprzystosowania do życia społecznego, niezdolności utrzymywania stosunków towarzyskich lub niedbałości o formę fizyczną;


lexentry: pol/nerw__rzeczownik__1
written_rep: nerw
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nerve
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (medycyna, medyczny) splot włókien okrytych wspólną otoczką, którego zadaniem jest przewodzenie bodźców czuciowych i ruchowych; | (botanika, botaniczny) włókno w roślinach, głównie liściach, służące przewodzeniu i wzmacnianiu;


lexentry: pol/nestorianizm__rzeczownik__1
written_rep: nestorianizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nestorianisme
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) chrześcijańska doktryna chrystologiczna, która uznaje w Chrystusie dwie osoby, boską i ludzką, oraz neguje kult Marii jako Matki Boskiej;


lexentry: pol/neurobiologia__rzeczownik__1
written_rep: neurobiologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nevrovitenskap
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) termin na określenie różnych dziedzin nauki, których przedmiotem badań jest układ nerwowy;


lexentry: pol/neurochirurgia__rzeczownik__1
written_rep: neurochirurgia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nevrokirurgi
sense_list:
(medycyna, medyczny) dział medycyny zajmujący się leczeniem operacyjnym i diagnostyką części chorób układu nerwowego;


lexentry: pol/neurolog__rzeczownik__1
written_rep: neurolog
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: neurolog
sense_list:
(medycyna, medyczny) lekarz specjalista zajmujący się profilaktyką, rozpoznawaniem i leczeniem chorób układu nerwowego


lexentry: pol/neuron__rzeczownik__1
written_rep: neuron
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nevron
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) rodzaj elektrycznie pobudliwej komórki zdolnej do przetwarzania i przewodzenia informacji;


lexentry: pol/neutralność__rzeczownik__1
written_rep: neutralność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nøytralitet
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) sytuacja państwa, które nie bierze udziału w wojnie toczącej się między innymi państwami


lexentry: pol/neutrino__rzeczownik__1
written_rep: neutrino
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: neutrino
sense_list:
(fizyka, fizyczny) trwała cząstka elementarna, należąca do leptonów, mająca zerowy ładunek elektryczny i masę bliską zeru;


lexentry: pol/nic__zaimeknieokreślony__1
written_rep: nic
part_of_speech: indefinitePronoun
min_sense_num: 01
trans_list: ingenting | intet
sense_list:
…sygnalizujący – zazwyczaj w połączeniu z przeczeniem – nieistnienie obiektu lub zdarzenia o właściwościach określonych w danym zdaniu


lexentry: pol/nie-__przedrostek__1
written_rep: nie-
part_of_speech: prefix
min_sense_num: 01
trans_list: ikke
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) pierwszy człon przymiotników złożonych oznaczający… | (językoznawstwo, językoznawczy) pierwszy człon czasowników pochodnych od podstaw dziś rzadkich lub nieużywanych | (językoznawstwo, językoznawczy) pierwszy człon nielicznych zaimków i liczebników mających inne znaczenie z przeczeniem „nie” i bez przeczenia (w tym drugim przypadku pisane osobno) | (językoznawstwo, językoznawczy) pierwszy człon przysłówków złożonych utworzonych od zaprzeczonych przymiotników, od imiesłowów czynnych lub od imiesłowów biernych | (językoznawstwo, językoznawczy) pierwszy człon rzeczowników złożonych… | (językoznawstwo, językoznawczy) pierwszy człon wyrazów pochodnych, utworzonych za pomocą różnych sufiksów od innych wyrazów połączonych z „nie-” lub od wyrazów podstawowych, które mają „nie-” w swoim składzie słowotwórczym | (językoznawstwo, językoznawczy) pierwszy człon złożonych imiesłowów przymiotnikowych | zazwyczaj zaprzeczenie znaczenia przymiotnika podstawowego; znaczny lub znikomy stopień nasilenia cechy, którą nazywa przymiotnik podstawowy


lexentry: pol/nie_ma__czasownik__1
written_rep: nie ma
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: nei
sense_list:
forma pomocnicza używana w czasie teraźniejszym do wyrażenia, że ktoś lub coś nie istnieje | forma pomocnicza używana w czasie teraźniejszym do wyrażenia, że ktoś lub coś nie znajduje się w danym miejscu


lexentry: pol/nie_ma_tego_złego,_co_by_na_dobre_nie_wyszło__przysłowie__1
written_rep: nie ma tego złego, co by na dobre nie wyszło
part_of_speech: proverb
min_sense_num: 01
trans_list: aldri så galt at det ikke er godt for noe
sense_list:
każda niepomyślna sytuacja może mieć pozytywny skutek, nawet pozornie negatywne wydarzenia ostatecznie mogą spowodować pozytywne zmiany


lexentry: pol/nie_mieć_wszystkich_w_domu__związek_frazeologiczny__1
written_rep: nie mieć wszystkich w domu
part_of_speech: idiom
min_sense_num: 01
trans_list: ha en skrue løs
sense_list:
(potocznie, potoczny) zachowywać się odmiennie od standardów, irracjonalnie, naiwnie, wbrew czyimś oczekiwaniom, być niespełna rozumu


lexentry: pol/niebezpieczny__przymiotnik__1
written_rep: niebezpieczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: farlig
sense_list:
taki, który stanowi niebezpieczeństwo: jest groźny, szkodliwy lub taki, który może spowodować wypadek lub coś złego


lexentry: pol/niebieski__przymiotnik__1
written_rep: niebieski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: blå
sense_list:
mający kolor piątego pasma tęczy, taki jak kolor pogodnego, bezchmurnego nieba, kwiatu lnu itp.; mający kolor podstawowy;


lexentry: pol/niebo__rzeczownik__1
written_rep: niebo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: himmel
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) (meteorologia, meteorologiczny) część atmosfery lub kosmosu widziana z Ziemi jako otaczająca ją sfera; | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) mityczne miejsce, gdzie przebywa Bóg, bogowie


lexentry: pol/niech_odpoczywa_w_pokoju__wykrzyknik__1
written_rep: niech odpoczywa w pokoju
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: hvil i fred
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) katolicki akt strzelisty do Boga za zmarłą osobę


lexentry: pol/nieco__zaimeknieokreślony__1
written_rep: nieco
part_of_speech: indefinitePronoun
min_sense_num: 02
trans_list: noe
sense_list:
zaimek informujący o niewielkiej liczbie (ilości) | zaimek informujący o niewielkim nasileniu bądź zakresie zjawiska lub cechy


lexentry: pol/niedemokratyczny__przymiotnik__1
written_rep: niedemokratyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: udemokratisk
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) będący zaprzeczeniem demokracji; inny niż demokratyczny


lexentry: pol/niedobrze__przysłówek__1
written_rep: niedobrze
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: ille
sense_list:
w sposób niewłaściwy, zły, niepomyślny, nieszczęśliwy | w sposób pozbawiony życzliwości, nieprzyjazny | źle pod względem fizycznym


lexentry: pol/niedojrzały__przymiotnik__1
written_rep: niedojrzały
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: grønn
sense_list:
o człowieku: niedorosły; taki, który nie osiągnął dojrzałości, nie jest w pełni ukształtowany psychicznie lub fizycznie | o owocu, warzywie: taki, który jeszcze nie nadaje się do jedzenia


lexentry: pol/niedożywienie__rzeczownik__1
written_rep: niedożywienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: underernæring
sense_list:
nieprawidłowy stan organizmu będący skutkiem trwającego przez dłuższy czas niedoboru składników pokarmowych, wynikający z niedoboru określonych składników odżywczych w pokarmach lub z niewielkiej ilości spożywanych pokarmów


lexentry: pol/niedźwiedź_polarny__rzeczownik__1
written_rep: niedźwiedź polarny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: isbjørn
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Ursus maritimus Phipps, gatunek zwierzęcia z rodzaju Ursus, o białym futrze, zamieszkujący Arktykę;


lexentry: pol/nieletni__rzeczownik__1
written_rep: nieletni
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: gruvearbeider
sense_list:
w prawie karnym: osoba, która w momencie popełnienia czynu zabronionego nie ukończyła 17. roku życia


lexentry: pol/niemal__partykuła__1
written_rep: niemal
part_of_speech: particle
min_sense_num: 01
trans_list: nesten
sense_list:
partykuła oznaczająca, że wyrażenie, którego dotyczy nie jest zgodne z prawdą, jednak niewiele brakuje, aby było.


lexentry: pol/niemiecki__rzeczownik__1
written_rep: niemiecki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: tysk
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język używany w Niemczech, Austrii i części Szwajcarii (język niemiecki);


lexentry: pol/niemiły__przymiotnik__1
written_rep: niemiły
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: hyggelig
sense_list:
niesympatyczny, wredny, zachowujący się wobec innych w odpychający sposób | wywołujący nieprzyjemne uczucie


lexentry: pol/niemniej_jednak__fraza_spójnikowa__1
written_rep: niemniej jednak
min_sense_num: 01
trans_list: hvor mye
sense_list:
…przyłączająca zdanie lub wyrażenie, którego treść nie jest zgodna z tym, co można by wywnioskować z wcześniejszego kontekstu


lexentry: pol/nienawidzić__czasownik__1
written_rep: nienawidzić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: hate
sense_list:
czuć nienawiść do jakiegoś obiektu (osoby czy przedmiotu) lub pojęcia; być do czegoś lub kogoś bardzo negatywnie nastawionym; mieć silną awersję, niechęć wobec czegoś lub kogoś


lexentry: pol/nieobecny__przymiotnik__1
written_rep: nieobecny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: fraværende
sense_list:
taki, którego nie ma tam, gdzie być powinien lub gdzie się go spodziewa | (przenośnie, przenośnia) będący myślami gdzie indziej


lexentry: pol/nieodmienny__przymiotnik__1
written_rep: nieodmienny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ubøyelig
sense_list:
(gramatyka) o wyrazie: taki, który nie odmienia się, który ma wszystkie formy gramatyczne takie same


lexentry: pol/nieprzystępny__przymiotnik__1
written_rep: nieprzystępny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: utilgjengelig
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) zachowujący dystans w relacjach z ludźmi | taki, do którego trudno dotrzeć


lexentry: pol/nieruchomość__rzeczownik__1
written_rep: nieruchomość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: eiendom
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (ekonomia, ekonomiczny) grunt, budynek trwale związany z gruntem lub część budynku, które stanowią odrębny przedmiot własności;


lexentry: pol/nierząd__rzeczownik__1
written_rep: nierząd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: prostitusjon
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) czyny seksualne niezgodne z normami obyczajowymi i moralnymi


lexentry: pol/niesmaczny__przymiotnik__1
written_rep: niesmaczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: flau
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) źle smakujący | (przenośnie, przenośnia) niegrzeczny, ordynarny, wzbudzający niesmak, w złym smaku


lexentry: pol/niesporczak__rzeczownik__1
written_rep: niesporczak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bjørnedyr
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Tardigrada, typ bardzo małych zwierząt bezkręgowych; | (zoologia, zoologiczny) zwierzę z typu niesporczak (1.1)


lexentry: pol/nieuleczalny__przymiotnik__1
written_rep: nieuleczalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ubotelig
sense_list:
(medycyna, medyczny) taki, który jest niemożliwy do wyleczenia | (przenośnie, przenośnia) (książkowy) taki, którego nie można zmienić lub przezwyciężyć


lexentry: pol/niewart_złamanego_grosza__przymiotnik__1
written_rep: niewart złamanego grosza
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ikke verdt et rødt øre
sense_list:
(potocznie, potoczny) oceniany negatywnie, niezasługujący na zaufanie, bezwartościowy, lichy, nienadający się do niczego


lexentry: pol/niewinność__rzeczownik__1
written_rep: niewinność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: uskyld
sense_list:
cecha tego, co niewinne, nie ma w sobie winy; brak popełnienia przestępstwa, grzechu, określonego błędu


lexentry: pol/niewolnictwo__rzeczownik__1
written_rep: niewolnictwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: slaveri
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) system społeczny oparty na pozbawieniu pewnej grupy ludzi wolności i uczynieniu ich czyjąś własnością, zwykle w celu wykorzystywania do przymusowej pracy bez wynagrodzenia;


lexentry: pol/niewypłacalność__rzeczownik__1
written_rep: niewypłacalność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: insolvens
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) sytuacja, kiedy dłużnik nie ma możliwości spłaty swoich zobowiązań z posiadanego majątku;


lexentry: pol/niezadowolenie__rzeczownik__1
written_rep: niezadowolenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: misnøye
sense_list:
brak zadowolenia; negatywne uczucie będące rezultatem tego, że coś dzieje się niezgodnie z czyimś życzeniem, planem, zamiarem


lexentry: pol/niezależność__rzeczownik__1
written_rep: niezależność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: uavhengighet
sense_list:
bycie niezależnym od kogoś lub czegoś | (statystyka, statystyczny) brak wpływu jednego zdarzenia losowego na warunkowe prawdopodobieństwo drugiego;


lexentry: pol/niezależny__przymiotnik__1
written_rep: niezależny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: selvstendig
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) o państwach: niebędący pod niczyim zwierzchnictwem, decydujący sam o sobie


lexentry: pol/niezapominajka__rzeczownik__1
written_rep: niezapominajka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forglemmegei
sense_list:
(botanika, botaniczny) Myosotis L., rodzaj roślin z rodziny ogórecznikowatych; | (botanika, botaniczny) (ogrodnictwo, ogrodniczy) roślina z rodzaju niezapominajka (1.1)


lexentry: pol/niezręczny__przymiotnik__1
written_rep: niezręczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: klumsete
sense_list:
który wprowadza w zakłopotanie | niemający sprytu, biegłości, znajomości czegoś | niemający zręczności, (także, też) świadczący o braku zręczności


lexentry: pol/niełupka__rzeczownik__1
written_rep: niełupka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: akene
sense_list:
(botanika, botaniczny) suchy, niepękający, jednonasienny owoc, posiadający skórzastą lub zdrewniałą owocnię otaczającą luźno nasienie;


lexentry: pol/nihilizm__rzeczownik__1
written_rep: nihilizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nihilisme
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) postawa polegająca na całkowitej relatywizacji ogólnie przyjętych norm i wartości;


lexentry: pol/niski__przymiotnik__1
written_rep: niski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: lav
sense_list:
mający mały wymiar w pionie | mały w porównaniu z innymi na skali jakiejś wartości | oceniany ujemnie w sensie moralnym


lexentry: pol/niż__spójnik__1
written_rep: niż
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 02
trans_list: enn
sense_list:
…używany przy porównaniach, służący do wyrażenia, że dana cecha opisująca wyrażenia przed i za spójnikiem silniej występuje w zwrocie przed spójnikiem; służący do podkreślania różnic między takimi wyrażeniami


lexentry: pol/no_to_co__fraza_partykułowa__1
written_rep: no to co
min_sense_num: 01
trans_list: (og) hva så
sense_list:
(potocznie, potoczny) sygnalizuje, że mówca uważa dane zdarzenie lub argument za nieistotne, lub ma do niego lekceważący stosunek


lexentry: pol/nocebo__rzeczownik__1
written_rep: nocebo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nocebo
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) negatywne, niepożądane objawy zjawiska zwanego placebo, objawy uboczne;


lexentry: pol/nocny_marek__rzeczownik__1
written_rep: nocny marek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: natteravn
sense_list:
(potocznie, potoczny) ktoś, kto pracuje w nocy; w nocy wykonuje czynności, które zazwyczaj wykonuje się w dzień


lexentry: pol/nominacja__rzeczownik__1
written_rep: nominacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: omdømme
sense_list:
oficjalne powołanie na stanowisko, szczególnie na wysoki urząd państwowy; (także, też) dokument stwierdzający powołanie


lexentry: pol/nominał__rzeczownik__1
written_rep: nominał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trossamfunn
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) wartość wyszczególniona na danym papierze wartościowym, monecie, znaczku pocztowym itp.


lexentry: pol/norka__rzeczownik__1
written_rep: norka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mink
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) zwierzę z każdego z dwóch gatunków z rodziny łasicowatych: norka europejska lub norka amerykańska;


lexentry: pol/norma_językowa__rzeczownik__1
written_rep: norma językowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: språknorm
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) sposób realizacji określonego systemu językowego zgodny ze zwyczajem panującym w danej wspólnocie komunikatywnej;


lexentry: pol/normalny__przymiotnik__1
written_rep: normalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: vanleg
sense_list:
(chemia, chemiczny) odnoszący się do stężenia normalnego, określający stężenie normalne | najczęściej spotykany, typowy | o bilecie pełnopłatny | zdrowy psychicznie i fizycznie


lexentry: pol/nornica__rzeczownik__1
written_rep: nornica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vånd
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) drobny, pospolity gryzoń półkuli północnej, prowadzący głównie nocny tryb życia


lexentry: pol/nos__rzeczownik__1
written_rep: nos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nese
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) część twarzy powyżej ust, między oczami, narząd zmysłu węchu, część układu oddechowego, również u zwierząt;


lexentry: pol/nosiciel__rzeczownik__1
written_rep: nosiciel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bybud
sense_list:
(medycyna, medyczny) organizm zawierający bakterie, wirusy lub w inny sposób dotknięty chorobą, sam nie cierpiący z powodu jej objawów, lecz mogący nią zarażać;


lexentry: pol/nosić__czasownik__1
written_rep: nosić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: bære
sense_list:
fizycznie trzymając zmieniać położenie zewnętrznego obiektu | o ubraniu, okularach, znakach, itd mieć na sobie


lexentry: pol/nosowy__przymiotnik__1
written_rep: nosowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: nasal
sense_list:
(fonetyka, fonetyczny) o głosce, przy wymawianiu której część lub całość wydychanego powietrza przechodzi przez jamę nosową | (przymiotnik) od nos


lexentry: pol/notes__rzeczownik__1
written_rep: notes
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: notisbok
sense_list:
plik zszytych kartek papieru, zwykle w sztywnej oprawie, który służy do zapisywania osobistych notatek;


lexentry: pol/nowożytny__przymiotnik__1
written_rep: nowożytny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: moderne
sense_list:
od nowożytność: należący do nowożytności, określający nowożytność, używany w związku z nowożytnością


lexentry: pol/nowy_porządek_świata__rzeczownik__1
written_rep: nowy porządek świata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ny verdensorden
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (społeczny) teoria spiskowa tłumacząca istotne zmiany w polityce międzynarodowej rzekomą zmową „zakonspirowanej elity globalnej władzy” przejmującej rządzenie państwami;


lexentry: pol/nozologia__rzeczownik__1
written_rep: nozologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nosologi
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (medycyna, medyczny) nauka zajmująca się klasyfikowaniem i opisem chorób;


lexentry: pol/numer__rzeczownik__1
written_rep: numer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tall
sense_list:
liczba naturalna, która identyfikuje jakiś element ze zbioru | (przenośnie, przenośnia) żart, przekręt, oszustwo | egzemplarz czasopisma z daną datą | identyfikator zawierający, między innymi, cyfry; | pozycja w programie (zwykle w cyrku)


lexentry: pol/nur_białodzioby__rzeczownik__1
written_rep: nur białodzioby
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gulnebblom
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Gavia adamsii, gatunek ptaka z rodziny nurów, gniazdującego w dalekiej Arktyce;


lexentry: pol/nurogęś__rzeczownik__1
written_rep: nurogęś
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: laksand
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Mergus merganser, tracz nurogęś, gatunek dużego wodnego ptaka z rodziny kaczkowatych, grupy traczy;


lexentry: pol/nurt__rzeczownik__1
written_rep: nurt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aktuell
sense_list:
strumień wody w rzece na jej środku, który płynie szybciej niż reszta | tendencje w sztuce, filozofii itp.


lexentry: pol/nurzyk_polarny__rzeczownik__1
written_rep: nurzyk polarny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: polarlomvi
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Uria lomvia, gatunek ptaka z rodziny alk gnieżdżący się na arktycznych wybrzeżach;


lexentry: pol/nuta__rzeczownik__1
written_rep: nuta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: note
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) znak graficzny oznaczający długość trwania dźwięku, a po umieszczeniu na pięciolinii także jego wysokość


lexentry: pol/nów__rzeczownik__1
written_rep: nów
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nymåne
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) faza Księżyca, w której księżyc jest oświetlony przez Słońce w taki sposób, że z Ziemi widać wyłącznie jego zacienioną część;


lexentry: pol/nóż_sprężynowy__rzeczownik__1
written_rep: nóż sprężynowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: springkniv
sense_list:
składany nóż zawierający schowaną w rękojeści głownię, która wysuwa się po uruchomieniu mechanizmu sprężynowego, zwykle za pomocą przycisku;


lexentry: pol/o_wiele__przysłówek__1
written_rep: o wiele
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: altfor
sense_list:
wyraża zauważalną rozbieżność w rzeczywistym natężeniu jakiejś cechy względem oczekiwanego natężenia tej cechy


lexentry: pol/o_wilku_mowa__związek_frazeologiczny__1
written_rep: o wilku mowa
part_of_speech: idiom
min_sense_num: 01
trans_list: når man snakker om sola
sense_list:
wyrażenie używane, gdy osoba, o której mówimy, nagle się pojawia; zobacz też: o wilku mowa w Wikicytatach


lexentry: pol/oaza__rzeczownik__1
written_rep: oaza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oase
sense_list:
(geografia, geograficzny) odosobniony teren o bardzo bujnej roślinności wegetującej na obszarze pustyń i półpustyń dzięki lokalnej obecności wody;


lexentry: pol/oba__liczebnikzbiorowy__1
written_rep: oba
part_of_speech: collective
min_sense_num: 01
trans_list: begge
sense_list:
dwa konkretne przedmioty lub zwierzęta, określone rzeczownikiem rodzaju męskiego lub nijakiego; i jeden, i drugi


lexentry: pol/obcowanie__rzeczownik__1
written_rep: obcowanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trafikk
sense_list:
(rzadki, rzadko używany) (seksuologia, seksuologiczny) odbywanie stosunku płciowego | przebywanie z kimś, kontaktowanie się


lexentry: pol/obcęgi__rzeczownik__1
written_rep: obcęgi
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tang
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) narzędzie ręczne wykonane z metalu, złożone z dwóch ruchomych na zawiasach uchwytów z ostrymi rękojeściami, służące do przytrzymywania czego, przecinania metalu, wyciągania gwoździ, itp.


lexentry: pol/obdukcja__rzeczownik__1
written_rep: obdukcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: obdusere
sense_list:
(medycyna, medyczny) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) oględziny zwłok lub osób żywych w celu ustalenia przyczyn śmierci lub rozmiarów doznanych uszkodzeń ciała;


lexentry: pol/obecny__przymiotnik__1
written_rep: obecny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: til stede
sense_list:
dzisiejszy, teraźniejszy, współczesny | osobiście przy czymś będący, znajdujący się gdzieś w danej chwili


lexentry: pol/obelisk__rzeczownik__1
written_rep: obelisk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: obelisk
sense_list:
pomnik w formie wysokiego, smukłego słupa, najczęściej o czworobocznej podstawie, wykonanego z jednego bloku skalnego;


lexentry: pol/obiektyw__rzeczownik__1
written_rep: obiektyw
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: objektiv
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (fotografia) soczewka, układ optyczny lub magnetyczny, przenoszący obraz przedmiotu do dalszej części urządzenia


lexentry: pol/objętość__rzeczownik__1
written_rep: objętość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: volum
sense_list:
(fizyka, fizyczny) wielkość fizyczna określająca rozmiar zajmowanej przez układ fizyczny przestrzeni (wyrażana w metrach sześciennych, litrach itp.); (potocznie, potoczny) rozmiar zajmowanej przez coś przestrzeni


lexentry: pol/oblicze__rzeczownik__1
written_rep: oblicze
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ansikt
sense_list:
(książkowy) twarz jakiejś osoby i jej wyraz | (przenośnie, przenośnia) charakter czegoś; zarys, postać czegoś


lexentry: pol/obligacja__rzeczownik__1
written_rep: obligacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: obligasjon
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) papier wartościowy o charakterze dłużnym dający posiadaczowi prawo do otrzymania świadczenia od emitenta w określonym terminie;


lexentry: pol/obojętny__przymiotnik__1
written_rep: obojętny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: nøytral
sense_list:
(chemia, chemiczny) taki, który nie ma właściwości zasadowych i kwasowych; taki, który nie tworzy związków chemicznych | (fizyka, fizyczny) taki, który nie ma ładunku elektrycznego


lexentry: pol/obraz__rzeczownik__1
written_rep: obraz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bilde
sense_list:
(sztuka) dzieło plastyczne, wykonane ręcznie dwuwymiarowe odwzorowanie rzeczywistości lub wizji | całościowy opis osoby, przedmiotu lub zagadnienia | wyobrażenie, wizja, koncepcja danego zagadnienia


lexentry: pol/obrona__rzeczownik__1
written_rep: obrona
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forsvar
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) przeciwdziałanie atakowi zbrojnemu; | przeciwdziałanie atakowi, chronienie się przed obcą agresją


lexentry: pol/obrotowy__rzeczownik__1
written_rep: obrotowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: linjespiller
sense_list:
(sport, sportowy) zawodnik w piłce ręcznej, który gra bezpośrednio przed linią pola bramkowego, pomiędzy obrońcami drużyny przeciwnej;


lexentry: pol/obrońca__rzeczownik__1
written_rep: obrońca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forsvarer
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) osoba, której pracą jest obrona interesów oskarżonego podczas sprawy karnej | osoba, która broni, chroni przed czymś, wstawia się za kimś lub zajmuje się obroną czegoś przed zagrożeniem, krzywdą, napaścią itp.


lexentry: pol/obrzezanie__rzeczownik__1
written_rep: obrzezanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: omskjæring
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (medycyna, medyczny) zabieg częściowego lub całkowitego usunięcia łechtaczki, czasem także warg sromowych mniejszych, ze względów rytualnych, religijnych lub estetycznych wśród niektórych ludów afrykańskich; | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (medycyna, medyczny) zabieg częściowego usunięcia napletka ze względów rytualnych, religijnych, leczniczych, higienicznych bądź estetycznych;


lexentry: pol/obrzeże__rzeczownik__1
written_rep: obrzeże
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kant
sense_list:
okolice kończącego się zjawiska czy czynności | wąski pas przy linii odgraniczającej dwie przestrzenie


lexentry: pol/obrót__rzeczownik__1
written_rep: obrót
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: omdreining
sense_list:
(geometria) odwzorowanie geometryczne, jedna z izometrii, obok przesunięcia i symetrii; | ruch zmieniający kierunek, w jakim zwrócony jest obiekt materialny


lexentry: pol/obrączka__rzeczownik__1
written_rep: obrączka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ring
sense_list:
(jubilerstwo, jubilerski) ozdoba najczęściej wykonana ze szlachetnego metalu w formie kółka bez oczka noszona na palcu


lexentry: pol/obrączka_ślubna__rzeczownik__1
written_rep: obrączka ślubna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: giftering
sense_list:
(jubilerstwo, jubilerski) kółko ze szlachetnego metalu, zazwyczaj bez oczka, noszone na palcu na znak zawarcia małżeństwa;


lexentry: pol/obsada__rzeczownik__1
written_rep: obsada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gips
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) zespół ludzi, który wciela się w role w sztuce, filmie, przedstawieniu baletowym, kabaretowym, operowym itp.


lexentry: pol/obsadzić__czasownik__1
written_rep: obsadzić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: gips
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) dać rolę w jakimś przedstawieniu, filmie


lexentry: pol/obudzić__czasownik__1
written_rep: obudzić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: vekke
sense_list:
sprawić, by ktoś przestał spać, wyrwać kogoś ze snu | wywołać jakieś wrażenia, odczucia, emocje itp.


lexentry: pol/oburzenie__rzeczownik__1
written_rep: oburzenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: indignert
sense_list:
silne zdenerwowanie spowodowane czyimś nieodpowiednim, niewłaściwym lub niesprawiedliwym zachowaniem


lexentry: pol/obywatel__rzeczownik__1
written_rep: obywatel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: statsborger
sense_list:
członek społeczeństwa danego państwa, mający określone uprawnienia i obowiązki zastrzeżone przez prawo i konstytucję;


lexentry: pol/obywatelstwo__rzeczownik__1
written_rep: obywatelstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: statsborgerskap
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (urzędowy) związek prawny osoby fizycznej z jakimś państwem, który daje jej określone prawa i obowiązki;


lexentry: pol/obój__rzeczownik__1
written_rep: obój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: obo
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) rodzaj instrumentu dętego drewnianego z grupy aerofonów dwustroikowych;


lexentry: pol/obóz__rzeczownik__1
written_rep: obóz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: leir
sense_list:
wydzielony teren, na którym tymczasowo ustawia się namioty lub inne zwykle prowizoryczne konstrukcje


lexentry: pol/obóz_dla_uchodźców__rzeczownik__1
written_rep: obóz dla uchodźców
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: flyktningleir
sense_list:
tymczasowa osada dla osób, które opuściły swój dom ze względu na wojnę, prześladowania lub klęskę żywiołową;


lexentry: pol/obóz_koncentracyjny__rzeczownik__1
written_rep: obóz koncentracyjny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konsentrasjonsleir
sense_list:
miejsce, w którym są przetrzymywane grupy ludności w celu ich izolacji, wykonywania niewolniczej pracy albo eksterminacji tych grup;


lexentry: pol/ocean__rzeczownik__1
written_rep: ocean
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hav | osean
sense_list:
(geografia, geograficzny) (hydrologia, hydrologiczny) rozległy obszar słonej wody, pokrywający większą część powierzchni Ziemi


lexentry: pol/ocelot__rzeczownik__1
written_rep: ocelot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ozelot
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Leopardus Gray, rodzaj ssaków drapieżnych z rodziny kotowatych; | (zoologia, zoologiczny) kot z rodzaju ocelotów (1.1)


lexentry: pol/ocet__rzeczownik__1
written_rep: ocet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: eddik
sense_list:
(spożywczy) spożywczy kwas octowy o stężeniu 5-10%, czasem z domieszkami smakowymi lub aromatyzującymi;


lexentry: pol/ocet_winny__rzeczownik__1
written_rep: ocet winny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vineddik
sense_list:
(spożywczy) produkt spożywczy wytwarzany z wina w procesie fermentacji octowej, w którym stężenie kwasu octowego wynosi zwykle od 6 do 10%


lexentry: pol/ochlokracja__rzeczownik__1
written_rep: ochlokracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oklokrati
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) rządy motłochu, zwyrodniała forma demokracji, w której władza jest sprawowana bez żadnych struktur i zasad prawnych, bezpośrednio przez niezorganizowany i ulegający emocjom tłum;


lexentry: pol/oczywisty__przymiotnik__1
written_rep: oczywisty
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: innlysende
sense_list:
taki, który jest bezsporny, jasny, pewny, określony; taki, co do którego nie ma wątpliwości, którego nie trzeba objaśniać


lexentry: pol/odaliska__rzeczownik__1
written_rep: odaliska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: odalisk
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (etnografia, etnograficzny) biała niewolnica lub konkubina w haremie sułtańskim


lexentry: pol/odbijacz__rzeczownik__1
written_rep: odbijacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forsvar
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) elastyczny przedmiot mocowany na nabrzeżu lub na burcie statku w celu ochrony burty przed uszkodzeniem wskutek tarcia i zgniotu;


lexentry: pol/odbijać__czasownik__1
written_rep: odbijać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: avspeile
sense_list:
o powierzchniach mających właściwości zwierciadła: odtwarzać, dawać obraz czegoś | uderzeniem nadawać inny kierunek czemuś będącemu w ruchu


lexentry: pol/odbiór__rzeczownik__1
written_rep: odbiór
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mottak
sense_list:
(elektronika, elektroniczny) wychwycenie sygnału radiowego lub telewizyjnego | (fizjologia, fizjologiczny) odczuwanie sygnałów ze zmysłów


lexentry: pol/odbiór__rzeczownik__1
written_rep: odbiór
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oppskrift
sense_list:
wzięcie czegoś, co jest nasze lub przeznaczone dla nas, a przejściowo było w cudzych rękach (np. było pożyczone, albo przesyłane pocztą ze sklepu)


lexentry: pol/odbiór__wykrzyknik__1
written_rep: odbiór
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 02
trans_list: forbi
sense_list:
słowo używane podczas korzystania z radia na końcu wypowiedzi, aby poinformować rozmówcę o jej zakończeniu


lexentry: pol/odchylenie_standardowe__rzeczownik__1
written_rep: odchylenie standardowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: standardavvik
sense_list:
(statystyka, statystyczny) klasyczna miara zróżnicowania rozkładu zmiennej losowej – pierwiastek kwadratowy wariancji;


lexentry: pol/odcinek__rzeczownik__1
written_rep: odcinek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bind
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) jeden fragment powieści, filmu itp., należący do większej całości, publikowany lub emitowany osobno


lexentry: pol/odcinek__rzeczownik__1
written_rep: odcinek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: linjesegment
sense_list:
(geometria) zbiór wszystkich punktów leżących pomiędzy dwoma punktami krzywej (w domyśle: prostej), włącznie z tymi punktami;


lexentry: pol/odcinek__rzeczownik__1
written_rep: odcinek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tvangsinnlegge
sense_list:
fragment czegoś podłużnego, na podobieństwo odcinka (1.2) | fragment większej całości, odcięty od niej


lexentry: pol/oddychać__czasownik__1
written_rep: oddychać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: puste
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) (zoologia, zoologiczny) (biologia, biologiczny) pobierać tlen z naturalnego dla danego gatunku środowiska


lexentry: pol/odejmowanie__rzeczownik__1
written_rep: odejmowanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: subtraksjon
sense_list:
(matematyka, matematyczny) jedno z czterech podstawowych działań arytmetycznych, działanie odwrotne do dodawania; | (rzeczownik odczasownikowy) od odejmować


lexentry: pol/odgrywać__czasownik__1
written_rep: odgrywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: lure
sense_list:
odtwarzać utwór muzyczny | pełnić w czymś jakąś funkcję, mieć znaczenie | tworzyć jakąś postać w przedstawieniu teatralnym lub filmie


lexentry: pol/odkażać__czasownik__1
written_rep: odkażać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: desinfisere
sense_list:
niszczyć drobnoustroje chorobotwórcze lub gnilne | usuwać środki szkodliwe dla zdrowia ze skażonych powierzchni


lexentry: pol/odkrycie__rzeczownik__1
written_rep: odkrycie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oppdagelse
sense_list:
napotkanie i opisanie prawa lub rzeczy istniejącej w naturze, ale przez nikogo do tej pory nieopisanej


lexentry: pol/odkurzacz__rzeczownik__1
written_rep: odkurzacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: støvsuger
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie do zbierania kurzu i drobnych śmieci poprzez wsysanie ich do specjalnego zbiornika;


lexentry: pol/odkład__rzeczownik__1
written_rep: odkład
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kjerne
sense_list:
(pszczelarstwo, pszczelarski) celowo wydzielona przez pszczelarza część plastrów z istniejącej rodziny pszczelej np. w celu utworzenia nowej


lexentry: pol/odlew__rzeczownik__1
written_rep: odlew
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gips
sense_list:
przedmiot powstały z wypełnienia formy płynną masą, która po zakrzepnięciu, wyschnięciu lub wypaleniu przyjmuje kształt tej formy


lexentry: pol/odnawiać__czasownik__1
written_rep: odnawiać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: fornye
sense_list:
ponownie nadawać wygląd nowości, tak by coś wyglądało znów jak nowe | po pewnym czasie robić coś ponownie


lexentry: pol/odnośnie_do__fraza_przyimkowa__1
written_rep: odnośnie do
min_sense_num: 01
trans_list: angående
sense_list:
(urzędowy) w stosunku do czegoś / kogoś, względem czegoś / kogoś, w porównaniu z czymś, wobec czegoś / kogoś


lexentry: pol/odpad__rzeczownik__1
written_rep: odpad
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: avfall
sense_list:
pozostałość po zużyciu czegoś lub resztka jakiegoś surowca odrzucana przy produkcji (najczęściej w liczbie mnogiej);


lexentry: pol/odpowiadać__czasownik__1
written_rep: odpowiadać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: svare
sense_list:
odpisywać (np. na list) | udzielać odpowiedzi | odpowiadać (1.1) na pytania nauczyciela w celu oceny wiedzy | ponosić za coś konsekwencje | być za coś odpowiedzialnym | być zgodnym z czymś | reagować, odwzajemniać się


lexentry: pol/odpowiednik__rzeczownik__1
written_rep: odpowiednik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ekvivalent
sense_list:
pojęcie, przedmiot lub osoba o podobnych cechach, elementach, mające to samo zastosowanie, mogące pełnić tę samą funkcję


lexentry: pol/odprawa__rzeczownik__1
written_rep: odprawa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ekspedisjon
sense_list:
załatwienie formalności związanych z wyjazdem osób, wysłaniem towarów lub odlotem samolotu lub odejściem jednostki pływającej


lexentry: pol/odpukać_w_niemalowane_drewno__związek_frazeologiczny__1
written_rep: odpukać w niemalowane drewno
part_of_speech: idiom
min_sense_num: 01
trans_list: banke i bordet
sense_list:
pukać w niemalowane drewno, aby nie zapeszyć, by słowami (przypuszczeniami) nie zniszczyć dobrej passy


lexentry: pol/odra__rzeczownik__1
written_rep: odra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: meslinger
sense_list:
(medycyna, medyczny) wirusowa choroba zakaźna wieku dziecięcego, której objawami są: wysoka gorączka, stan zapalny górnych dróg oddechowych, plamista wysypka;


lexentry: pol/odrośl__rzeczownik__1
written_rep: odrośl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rote
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) jedna z linii potomstwa, konkretny jej przedstawiciel, także w sensie materialnym w odniesieniu do kierunku rozwoju sztuki, przemysłu itp.


lexentry: pol/odruch__rzeczownik__1
written_rep: odruch
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: reaksjon
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) reakcja ustroju na bodziec, przebiegająca za pośrednictwem układu nerwowego


lexentry: pol/odrzucać__czasownik__1
written_rep: odrzucać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: avslå
sense_list:
(medycyna, medyczny) nie przyjmować przeszczepu | wykonywać czynność świadczącą o nieakceptowaniu czegoś


lexentry: pol/odszkodowanie__rzeczownik__1
written_rep: odszkodowanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: erstatning
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) rodzaj świadczenia, które wynika z odpowiedzialności za szkodę;


lexentry: pol/odtrutka__rzeczownik__1
written_rep: odtrutka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: motgift
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) środek likwidujący lub zmniejszający działanie trucizny;


lexentry: pol/odtwarzacz__rzeczownik__1
written_rep: odtwarzacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: reproduktiv
sense_list:
(informatyka, informatyczny) program komputerowy umożliwiający odtwarzanie dźwięku lub obrazu i dźwięku | (technologia, technika, techniczny) urządzenie odtwarzające dźwięk lub obraz i dźwięk


lexentry: pol/odwołanie__rzeczownik__1
written_rep: odwołanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: besvær
sense_list:
zwrócenie się osoby nieakceptującej decyzji jakichś władz do wyższej instancji o ponowne rozpatrzenie sprawy i zmianę lub uchylenie wydanej decyzji


lexentry: pol/odwoływać__czasownik__2
written_rep: odwoływać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: appellere
sense_list:
zwracać się do instancji rozstrzygającej (np. do sądu) o uchylenie jakiejś decyzji, apelować (np. do zdrowego rozsądku, uczuć) w celu osiągnięcia korzyści


lexentry: pol/odwoływać__czasownik__2
written_rep: odwoływać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: henvise til
sense_list:
powoływać się na coś (np. na uprawnienia, uprzednie decyzje), opierać się na czymś (np. na faktach, przykładach)


lexentry: pol/odyniec__rzeczownik__1
written_rep: odyniec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: galte
sense_list:
(łowiectwo, łowiecki) stary samiec samotnie żyjący, najczęściej w odniesieniu do dzika, a rzadziej żubra


lexentry: pol/odżegnać__czasownik__1
written_rep: odżegnać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: avsverge
sense_list:
(dawniej, dawny) w wierzeniach ludowych: znakiem krzyża lub jakimś zaklęciem odwrócić działanie złego; oddalić, odegnać diabła, uroki, złe duchy itp.


lexentry: pol/odżywka__rzeczownik__1
written_rep: odżywka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: næring
sense_list:
(spożywczy) produkt zawierający składniki odżywcze w skomasowanej ilości, najczęściej w postaci syropu, pasty, mączki lub granulatu


lexentry: pol/ofensywa__rzeczownik__1
written_rep: ofensywa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: støt
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) atak dużych sił wojska na wielkim obszarze lub na całym froncie | masowe pojawienie się czegoś


lexentry: pol/ofiara__rzeczownik__1
written_rep: ofiara
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: offer
sense_list:
osoba lub zwierzę, która została napadnięta, zaatakowana przez kogoś | osoba, która ucierpiała wskutek wypadku | poświęcenie czegoś dla kogoś lub czegoś, wyrzeczenie się czegoś


lexentry: pol/oficer__rzeczownik__1
written_rep: oficer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: offiser
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (administracja) osoba zajmująca odpowiednią pozycję w hierarchii jakiejś służby mundurowej; w Polsce: posiadająca stopień od podporucznika wzwyż;


lexentry: pol/ognie_świętego_Elma__rzeczownik__1
written_rep: ognie świętego Elma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Sankt Elms ild
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (elektryczność) zjawisko tworzenia się światła w otoczeniu ostro zakończonych przedmiotów pod wpływem silnego pola elektrycznego;


lexentry: pol/ogniwo__rzeczownik__1
written_rep: ogniwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: batteri
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) źródło prądu elektrycznego działającego na zasadzie reakcji chemicznej, cieplnej lub promieniowania elektromagnetycznego


lexentry: pol/ogon__rzeczownik__1
written_rep: ogon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hale
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) (anatomia, anatomiczny) część ciała niektórych zwierząt, składająca się z włosów, piór lub kręgów, także futro z tej części ciała;


lexentry: pol/ograniczony__przymiotnik__1
written_rep: ograniczony
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: avgrensa
sense_list:
taki, który ma jasno określone granice, mieszczący się w określonym zakresie (najczęściej niewielkim)


lexentry: pol/ograniczony__przymiotnik__1
written_rep: ograniczony
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: dum
sense_list:
o człowieku, jego umyśle: taki, który ma wąskie horyzonty myślowe lub jest mało inteligentny, ma ciasny umysł


lexentry: pol/ogrodnictwo__rzeczownik__1
written_rep: ogrodnictwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hagebruk
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) uprawa drzew owocowych, roślin ozdobnych i warzyw | dział rolnictwa zajmujący się takimi uprawami


lexentry: pol/ogrodniczki__rzeczownik__1
written_rep: ogrodniczki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dongeribukse
sense_list:
(potocznie, potoczny) (krawiectwo) rodzaj spodni z charakterystycznym karczkiem z przodu i szalkami;


lexentry: pol/ogród__rzeczownik__1
written_rep: ogród
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hage
sense_list:
(ogrodnictwo, ogrodniczy) miejsce, gdzie uprawia się rośliny – np. kwiaty, drzewa, krzewy – w celach konsumpcyjnych lub estetycznych;


lexentry: pol/ogórecznik_lekarski__rzeczownik__1
written_rep: ogórecznik lekarski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: agurkurt
sense_list:
(botanika, botaniczny) Borago officinalis, roślina z rodziny ogórecznikowatych pochodząca z krajów śródziemnomorskich, w Polsce uprawiana, czasami występuje w formie zdziczałej;


lexentry: pol/ogórek__rzeczownik__1
written_rep: ogórek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: agurk
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) (ogrodnictwo, ogrodniczy) Cucumis L., rodzaj roślin jednorocznych z rodziny dyniowatych; | (spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) Cucumis sativus L., owoc ogórka siewnego


lexentry: pol/ogłoszenie__rzeczownik__1
written_rep: ogłoszenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: annonse
sense_list:
pisemny komunikat umieszczony w miejscu publicznym lub wiadomość rozpowszechniona przez środki masowego przekazu


lexentry: pol/ojczenasz__rzeczownik__1
written_rep: ojczenasz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Fader vår
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) modlitwa chrześcijan zaczynająca się od słów „Ojcze nasz”


lexentry: pol/okno__rzeczownik__1
written_rep: okno
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vindu
sense_list:
oszklony otwór w ścianie | (informatyka, informatyczny) wydzielony obszar na ekranie obsługiwany przez jeden program


lexentry: pol/okop__rzeczownik__1
written_rep: okop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skyttergrav
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) odkryty, ogniowy obiekt fortyfikacyjny, zwykle mający postać wykopu ziemnego;


lexentry: pol/okoń_pospolity__rzeczownik__1
written_rep: okoń pospolity
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: abbor
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Perca fluviatilis Linnaeus, drapieżna ryba słodkowodna z rodziny okoniowatych;


lexentry: pol/okres__rzeczownik__1
written_rep: okres
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: periode
sense_list:
przedział czasu, czas trwania czegoś | (fizyka, fizyczny) czas, po którym jakieś zjawisko się powtarza; czas trwania jakiegoś zjawiska, po którym się ono powtórzy; | (geologia, geologiczny) część podziału historii Ziemi, podzielona na epoki; | (matematyka, matematyczny) dla funkcji okresowej: najmniejsza liczba dodatnia, która dodana lub odjęta od argumentu funkcji, da w wyniku tę samą funkcję; | (potocznie, potoczny) (fizjologia, fizjologiczny) u kobiety: część cyklu menstruacyjnego, która wiąże się z krwawieniem


lexentry: pol/okrąg__rzeczownik__1
written_rep: okrąg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sirkel
sense_list:
(geometria) krzywa na płaszczyźnie wyznaczona przez wszystkie punkty leżące w jednakowej odległości od danego punktu (środka okręgu); | kształt utworzony na podobieństwo okręgu (1.1)


lexentry: pol/okręg__rzeczownik__1
written_rep: okręg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: menighet
sense_list:
(administracja) jednostka administracyjna w niektórych krajach, zwykle odpowiadająca polskiemu powiatowi; obszar geograficzny o takiej wielkości


lexentry: pol/okręt__rzeczownik__1
written_rep: okręt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skip
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) (wojskowość, wojskowy) jednostka pływająca pod banderą wojenną, należąca do marynarki wojennej państwa;


lexentry: pol/okręt_podwodny__rzeczownik__1
written_rep: okręt podwodny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: undervannsbåt
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) (wojskowość, wojskowy) okręt wojenny, który może pływać i walczyć w zanurzeniu;


lexentry: pol/oksytocyna__rzeczownik__1
written_rep: oksytocyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oksytocin
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (medycyna, medyczny) hormon powodujący skurcze mięśni gładkich, będący fizjologicznym bodźcem do rozpoczęcia porodu;


lexentry: pol/okularnik__rzeczownik__2
written_rep: okularnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: kobra
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Naja naja, duży jadowity wąż mający brązowe lub piaskowe ubarwienie i rysunek okularów na kapturze szyjnym;


lexentry: pol/okultyzm__rzeczownik__1
written_rep: okultyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: okkult
sense_list:
doktryna ezoteryczna zakładająca istnienie w przyrodzie i człowieku sił tajemnych, które można pobudzić poprzez stosowanie odpowiednich praktyk;


lexentry: pol/okupacja__rzeczownik__1
written_rep: okupacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: okkupasjon
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) przejęcie władzy nad obcym terytorium


lexentry: pol/okładzina__rzeczownik__1
written_rep: okładzina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fôr
sense_list:
(górnictwo, górniczy) materiały umiejscawiane za obudową wyrobiska, zabezpieczające jego ściany lub strop


lexentry: pol/olbrzym__rzeczownik__1
written_rep: olbrzym
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: titan
sense_list:
(mitologia, mitologiczny) istota fantastyczna, zwykle mająca postać ludzką, ogromnego wzrostu i o niezwykłej sile;


lexentry: pol/olcha__rzeczownik__1
written_rep: olcha
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: or
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Alnus Mill., drzewo z rodziny brzozowatych, rosnące na terenach podmokłych;


lexentry: pol/olej__rzeczownik__1
written_rep: olej
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: olje
sense_list:
(spożywczy) płynny tłuszcz otrzymywany z nasion lub owoców niektórych roślin lub tkanek zwierząt, używany np. w przemyśle spożywczym i jako paliwo | (sztuka) obraz namalowany farbami olejnymi


lexentry: pol/olej__rzeczownik__1
written_rep: olej
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vegetabilsk olje
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) produkt rafinacji ropy naftowej, przerobu smoły węglowej lub węgla kamiennego służący jako paliwo lub smar


lexentry: pol/olej_palmowy__rzeczownik__1
written_rep: olej palmowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: palmeolje
sense_list:
(spożywczy) olej spożywczy i techniczny o czerwonej barwie uzyskiwany z nasion lub miąższu owoców olejowca gwinejskiego;


lexentry: pol/olejek__rzeczownik__1
written_rep: olejek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: smøre
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) gęsty, tłusty płyn o intensywnym zapachu, będących wyciągem roślinnym i używany w celach kosmetycznych, leczniczych lub w aromaterapii, masażu


lexentry: pol/oligarcha__rzeczownik__1
written_rep: oligarcha
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oligark
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) członek oligarchii


lexentry: pol/oligarchia__rzeczownik__1
written_rep: oligarchia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oligarki
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) system rządów, polegający na sprawowaniu władzy w państwie przez wąską grupę uprzywilejowanych obywateli;


lexentry: pol/oligarchiczny__przymiotnik__1
written_rep: oligarchiczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: oligarkisk
sense_list:
związany z oligarchią, oligarchami; dotyczący oligarchii, oligarchów; rządzony przez oligarchię, oligarchów


lexentry: pol/oliwka__rzeczownik__1
written_rep: oliwka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oliven
sense_list:
(spożywczy) owoc oliwki (1.1) | (botanika, botaniczny) Olea, rodzaj drzew z rodziny oliwkowatych, wykorzystywane również jako rośliny uprawne;


lexentry: pol/olszyna__rzeczownik__1
written_rep: olszyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: older
sense_list:
(leśnictwo) las olchowy (olszowy) porastający żyzne, bagienne siedliska, o wysokim poziomie wody stojącej;


lexentry: pol/omdlenie__rzeczownik__1
written_rep: omdlenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: besvimelse
sense_list:
(medycyna, medyczny) chwilowa utrata przytomności spowodowana zmniejszeniem dopływu krwi do mózgu na skutek wyczerpania, wykrwawienia, bólu, niedoboru tlenu itp.;


lexentry: pol/omlet__rzeczownik__1
written_rep: omlet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: omelett
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) potrawa przyrządzona z ubitych jajek z dodatkiem mleka i mąki, smażona, przypominająca gruby naleśnik; podawana samodzielnie lub z nadzieniem, na słodko lub pikantnie;


lexentry: pol/onanizm__rzeczownik__1
written_rep: onanizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: masturbasjon
sense_list:
(seksuologia, seksuologiczny) zachowanie seksualne polegające na erotycznym pobudzaniu własnych organów płciowych;


lexentry: pol/ontologia__rzeczownik__1
written_rep: ontologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ontologi
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) dziedzina wiedzy, która stara się odpowiadać na pytania o strukturę rzeczywistości i problematykę związaną z pojęciem bytu; | (informatyka, informatyczny) formalna reprezentacja pewnej dziedziny wiedzy, na którą składa się zapis zbioru konceptów i relacji między nimi;


lexentry: pol/onyks__rzeczownik__1
written_rep: onyks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: onyx
sense_list:
(jubilerstwo, jubilerski) (mineralogia, mineralogiczny) kamień półszlachetny, odmiana chalcedonu o równoległym ułożeniu warstewek, na przemian białej i czarnej lub ciemnobrunatnej;


lexentry: pol/oologia__rzeczownik__1
written_rep: oologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oologi
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) dział ornitologii zajmujący się jajami, w szczególności ptasimi – ich budową, ubarwieniem, wielkością, kształtem i zmiennością


lexentry: pol/opal__rzeczownik__1
written_rep: opal
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: opal
sense_list:
(mineralogia, mineralogiczny) mieniący się barwami minerał zaliczany do krzemianów, uwodniony dwutlenek krzemu;


lexentry: pol/oparzenie__rzeczownik__1
written_rep: oparzenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bekk
sense_list:
(medycyna, medyczny) rana od oparzenia (1.2) | (medycyna, medyczny) uraz spowodowany ciepłem | (rzeczownik odczasownikowy) od oparzyć


lexentry: pol/opera__rzeczownik__1
written_rep: opera
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: opera
sense_list:
budynek przeznaczony do wystawiania oper (1.1); | utwór muzyczny, przedstawienie z fabułą, przeznaczone dla orkiestry i śpiewaków, będących jednocześnie aktorami;


lexentry: pol/opiekun__rzeczownik__1
written_rep: opiekun
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: formynder
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (urzędowy) osoba sprawująca z ramienia sądu opiekę nad dzieckiem


lexentry: pol/opierać__czasownik__1
written_rep: opierać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mager
sense_list:
przystawiać coś do czegoś, przysuwać tak, aby dotykało czegoś, np. aby się nie przewróciło, podtrzymywać, wspierać


lexentry: pol/opinia_publiczna__rzeczownik__1
written_rep: opinia publiczna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: offentlighet
sense_list:
reakcja zbiorowości ludzkich na działania polityczne i społeczne; wyrażany publicznie stan świadomości owych zbiorowości;


lexentry: pol/opornik__rzeczownik__1
written_rep: opornik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: motstandsbevegelse
sense_list:
(elektryczność) (elektronika, elektroniczny) element elektroniczny zamieniający energię elektryczną w ciepło;


lexentry: pol/oportunista__rzeczownik__1
written_rep: oportunista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: opportunist
sense_list:
(książkowy) człowiek niekierujący się żadnymi stałymi zasadami, dostosowujący się do aktualnych okoliczności dla osiągnięcia własnych korzyści


lexentry: pol/opozycja__rzeczownik__1
written_rep: opozycja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: opposisjon
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) partia, stronnictwo przeciwne rządowi lub większości parlamentarnej; | przeciwstawienie, przeciwdziałanie


lexentry: pol/oprzyrządowanie__rzeczownik__1
written_rep: oprzyrządowanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: utstyr
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (maszynoznawstwo) akcesoria i środki techniczne stanowiące uzupełnienie wyposażenia maszyn i urządzeń, umożliwiające wykonanie specjalistycznych zadań i operacji


lexentry: pol/optyka__rzeczownik__1
written_rep: optyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: optikk
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (fizyka, fizyczny) dział fizyki będący nauką o świetle


lexentry: pol/opór__rzeczownik__1
written_rep: opór
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: motstand
sense_list:
(fizyka, fizyczny) siła bierna pojawiająca się w trakcie wprawiania ciała w ruch lub spowodowana ruchem tego ciała, skierowana w stronę przeciwną od kierunku ruchu | akt przeciwstawiania się cudzej przemocy, woli, rozkazom itp. | w lm przeszkody, utrudnienia


lexentry: pol/orać__czasownik__1
written_rep: orać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: pløye
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) przygotowywać ziemię pod zasiew poprzez przerzucenie górnej jej warstwy pługiem


lexentry: pol/orbita__rzeczownik__1
written_rep: orbita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bane
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) oczodół | (astronomia, astronomiczny) tor ciała krążącego lub przelatującego obok innego ciała, zakrzywiony w wyniku ich wzajemnego przyciągania; | krąg, sfera, zasięg


lexentry: pol/ordynować__czasownik__1
written_rep: ordynować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: beordre
sense_list:
(medycyna, medyczny) przepisywać leki, kurację (i tym podobne, i temu podobne) | dyktować sposób postępowania


lexentry: pol/oregano__rzeczownik__1
written_rep: oregano
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bergmynte
sense_list:
(botanika, botaniczny) lebiodka pospolita, gatunek rośliny wieloletniej należący do rodziny jasnotowatych, Origanum vulgare L. | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) liście lebiodki stosowane jako przyprawa


lexentry: pol/organ__rzeczownik__1
written_rep: organ
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: organ
sense_list:
część organizmu ludzkiego, zwierzęcego lub roślinnego | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) instytucja powoływana w celu sprawowania władzy lub nadzoru czegoś;


lexentry: pol/organizacja__rzeczownik__1
written_rep: organizacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: organisasjon
sense_list:
grupa społeczna funkcjonująca według określonych reguł, współpracująca ze sobą w celu osiągnięcia określonych celów | sposób przygotowywania czegoś, planowania


lexentry: pol/organizacja_pozarządowa__rzeczownik__1
written_rep: organizacja pozarządowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ikke-statlig organisasjon
sense_list:
stowarzyszenie zrzeszające osoby fizyczne lub osoby prawne, które jest niezależne od władz państwowych i nie działa dla zysku;


lexentry: pol/organizm__rzeczownik__1
written_rep: organizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: organisme
sense_list:
(biologia, biologiczny) istota żywa charakteryzująca się procesami życiowymi; | (medycyna, medyczny) cielesny ustrój człowieka | (przenośnie, przenośnia) pewna całość złożona ze współpracujących ze sobą elementów


lexentry: pol/organy__rzeczownik__1
written_rep: organy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: orgel
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) instrument muzyczny stosowany głównie w kościołach, posiadający wiele piszczałek, klawiaturę i pedały;


lexentry: pol/orgazm__rzeczownik__1
written_rep: orgazm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: orgasme
sense_list:
(seksuologia, seksuologiczny) szczytowy moment podniecenia w stosunku płciowym, związany z odczuwaniem rozkoszy;


lexentry: pol/ork__rzeczownik__1
written_rep: ork
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ork
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (fantasy) rosły człekokształtny potwór z zieloną skórą;


lexentry: pol/orkiestra__rzeczownik__1
written_rep: orkiestra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: orkester
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) wieloosobowy zespół instrumentalny, który pod kierownictwem dyrygenta wykonuje utwory muzyczne;


lexentry: pol/orkisz__rzeczownik__1
written_rep: orkisz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spelt
sense_list:
(botanika, botaniczny) (potocznie, potoczny) Hordeum distichon L., jęczmień dwurzędowy, gatunek rośliny zbożowej z rodziny wiechlinowatych | (botanika, botaniczny) (potocznie, potoczny) Triticum spelta L., pszenica orkisz, gatunek rośliny zbożowej z rodziny wiechlinowatych | (botanika, botaniczny) (potocznie, potoczny) roślina z gatunku orkisz (1.1) | (botanika, botaniczny) (potocznie, potoczny) roślina z gatunku orkisz (1.4) | ziarno orkiszu (1.2) | ziarno orkiszu (1.5)


lexentry: pol/orlik_krzykliwy__rzeczownik__1
written_rep: orlik krzykliwy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: småskrikørn
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Aquila pomarina, ptak drapieżny z podrodziny orłów należący do polskiej ornitofauny;


lexentry: pol/ortodoksyjny__przymiotnik__1
written_rep: ortodoksyjny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ortodoks
sense_list:
(o doktrynie, ideologii) ściśle wierny zasadom | rygorystycznie przestrzegający zasad jakiejś doktryny


lexentry: pol/ortografia__rzeczownik__1
written_rep: ortografia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rettskriving
sense_list:
zbiór umownych przepisów regulujących sposób posługiwania się systemem pisma, normalizowanych i przystosowywanych do danego języka


lexentry: pol/ortolan__rzeczownik__1
written_rep: ortolan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hortulan
sense_list:
(systematyka) (ornitologia, ornitologiczny) Emberiza hortulana Linnaeus, gatunek małego ptaka wędrownego z rodziny trznadli;


lexentry: pol/orzech__rzeczownik__1
written_rep: orzech
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nøtt
sense_list:
suchy owoc o zdrewniałej łupinie; | (potocznie, potoczny) owoc orzecha (1.2) włoskiego; | drewno drzewa z rodziny orzechowatych; | roślina, której owoce to orzechy (1.1);


lexentry: pol/orzech_ziemny__rzeczownik__1
written_rep: orzech ziemny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jordnøtt
sense_list:
(botanika, botaniczny) Arachis hypogaea, brazylijska roślina zielna uprawiana w klimacie ciepłym ze względu na jadalne nasiona;


lexentry: pol/orzeczenie__rzeczownik__1
written_rep: orzeczenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: avgjøre
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) rozstrzygnięcie danej sprawy przez organ państwa działający w ramach swej kompetencji


lexentry: pol/orzesznica__rzeczownik__1
written_rep: orzesznica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sovemus
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Muscardinus Kaup, rodzaj niedużego ssaka z rodziny popielicowatych;


lexentry: pol/orzesznik_jadalny__rzeczownik__1
written_rep: orzesznik jadalny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pecannøtt
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Carya illinoinensis, gatunek drzewa z rodziny orzechowatych naturalnie występujący w Ameryce Północnej;


lexentry: pol/orzeł__rzeczownik__1
written_rep: orzeł
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ørn
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) duży ptak drapieżny z podrodziny Aquilinae, o zakrzywionym dziobie, mocnych szponach i szerokich, deskowatych skrzydłach;


lexentry: pol/orzeł_przedni__rzeczownik__1
written_rep: orzeł przedni
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kongeørn
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Aquila chrysaetos Linnaeus, duży ptak szponiasty z rodziny jastrzębiowatych;


lexentry: pol/osa__rzeczownik__1
written_rep: osa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: veps
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Vespula, uskrzydlony owad o żółto-czarnym ubarwieniu, posiadający żądło;


lexentry: pol/osika__rzeczownik__1
written_rep: osika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: osp
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) gatunek drzewa należący do rodziny wierzbowatych;


lexentry: pol/osiągać__czasownik__1
written_rep: osiągać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: rekke
sense_list:
docierać do określonego miejsca | uzyskiwać pewną minimalną lub maksymalną wartość jakiejś cechy | docierać lub doprowadzać coś do pewnego punktu


lexentry: pol/osnowa__rzeczownik__1
written_rep: osnowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: renning
sense_list:
(włókiennictwo) sposób ułożenia nici w tkaninie, w które wplata się nici wątku; także same nici tworzące ten układ;


lexentry: pol/osoba__rzeczownik__1
written_rep: osoba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: person
sense_list:
pojedynczy człowiek, ktoś | (gramatyka) pojęcie używane do określenia formy czasownika, w zależności od wykonawcy czynności | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) podmiot czynności prawnych | bohater dramatu


lexentry: pol/ospa_prawdziwa__rzeczownik__1
written_rep: ospa prawdziwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: koppar
sense_list:
(medycyna, medyczny) ostra wirusowa choroba zakaźna charakteryzująca się występowaniem plamkowo-grudkowej wysypki mające czarne zabarwienie;


lexentry: pol/ospa_wietrzna__rzeczownik__1
written_rep: ospa wietrzna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vannkopper
sense_list:
(medycyna, medyczny) bardzo zakaźna choroba wirusowa głównie wieku dziecięcego, wywoływana przez VZV;


lexentry: pol/ostaniec__rzeczownik__1
written_rep: ostaniec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: utligger
sense_list:
(geologia, geologiczny) odosobnione wzniesienie będące pozostałością dawnej powierzchni zniszczonej w wyniku wietrzenia, erozji i denudacji;


lexentry: pol/ostateczny__przymiotnik__1
written_rep: ostateczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: endelig
sense_list:
(książkowy) o największym natężeniu, w najwyższym stopniu (często w sensie negatywnym); skrajny, krańcowy


lexentry: pol/osteoporoza__rzeczownik__1
written_rep: osteoporoza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: osteoporose
sense_list:
(medycyna, medyczny) stan chorobowy charakteryzujący się postępującym ubytkiem masy kostnej, osłabieniem struktury kości i większą podatnością na ich złamania;


lexentry: pol/ostrokrzew__rzeczownik__1
written_rep: ostrokrzew
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kristtorn
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Ilex L., rodzaj roślin z rodziny ostrokrzewowatych; krzew lub drzewo zimozielone o pojedynczych, skórzastych, ciemnozielonych, całobrzegich lub kolczasto ząbkowanych liściach i kulistych owocach;


lexentry: pol/ostrokrzew_kolczasty__rzeczownik__1
written_rep: ostrokrzew kolczasty
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kristtorn
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Ilex aquifolium L., gatunek krzewu zimozielonego z rodziny ostrokrzewowatych, o ciemnozielonych, pojedynczych, skórzastych, kolczasto ząbkowanych liściach, kwiatach rozdzielnopłciowych i czerwonych, kulistych owocach, uprawianego jako roślina ozdobna i lecznicza;


lexentry: pol/ostrosłup__rzeczownik__1
written_rep: ostrosłup
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pyramide
sense_list:
(geometria) bryła o wielokącie w podstawie i trójkątnych ścianach bocznych zbiegających się w jednym punkcie;


lexentry: pol/ostry__przymiotnik__1
written_rep: ostry
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: skarp
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) o potrawie: mający intensywny smak, silnie odczuwany, gryzący, palący


lexentry: pol/ostryga__rzeczownik__1
written_rep: ostryga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: østers
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) osiadły małż morski żyjący w ławicach na przybrzeżnych skałach płytkich mórz, o dużym znaczeniu w przemyśle spożywczym;


lexentry: pol/ostrzał__rzeczownik__1
written_rep: ostrzał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fyre
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) strzelanie do kogoś, prowadzenie ognia skierowanego na jakiś cel; ostrzeliwanie


lexentry: pol/osuwisko__rzeczownik__1
written_rep: osuwisko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jordras
sense_list:
(geologia, geologiczny) forma rzeźby terenu powstała w wyniku przemieszczenia materiału skalnego w dół stoku wzdłuż powierzchni poślizgu, efekt osuwania;


lexentry: pol/oszczep__rzeczownik__1
written_rep: oszczep
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spyd
sense_list:
(łowiectwo, łowiecki) (wojskowość, wojskowy) (dawniej, dawny) broń wojenna lub myśliwska, o długim drzewcu i twardym, metalowym a wcześniej kamiennym, grocie; | (sport, sportowy) długi, zaostrzony pręt używany w lekkoatletyce do rzucania;


lexentry: pol/oszukiwać__czasownik__1
written_rep: oszukiwać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: fuske
sense_list:
doprowadzać kogoś do niekorzystnego rozporządzenia jego mieniem przez podanie nieprawdy lub ukrycie nieznanych mu faktów | mówić komuś nieprawdę, kłamać


lexentry: pol/oszukiwać__czasownik__2
written_rep: oszukiwać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: fuske
sense_list:
celowo i potajemnie nie przestrzegać reguł podczas gry celem uzyskania lepszego wyniku; oszukiwać (1.1) partnerów gry


lexentry: pol/oszustwo__rzeczownik__1
written_rep: oszustwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bedrageri
sense_list:
(potocznie, potoczny) świadome wprowadzenie kogoś w błąd dla własnej korzyści | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) przestępstwo polegające na doprowadzeniu innej osoby do niekorzystnego rozporządzenia mieniem własnym lub cudzym za pomocą wprowadzenia jej w błąd albo wyzyskania jej błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej;


lexentry: pol/osłaniać__czasownik__1
written_rep: osłaniać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: beskytte
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) chronić kogoś lub coś przed odpowiedzialnością albo czymś nieprzyjemnym, niebezpiecznym


lexentry: pol/osłaniać__czasownik__1
written_rep: osłaniać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: skjerme
sense_list:
okrywać coś czymś, odgradzać od czegoś, czynić coś niewidocznym | swoim położeniem uniemożliwiać zaatakowanie kogoś albo zabezpieczać kogoś lub coś przed czymś szkodliwym, niebezpiecznym


lexentry: pol/ot__partykuła__1
written_rep: ot
part_of_speech: particle
min_sense_num: 01
trans_list: rettferdig
sense_list:
…podkreślająca lub wskazująca na nieistotność, błahość, zwyczajność następującego po niej składnika zdania


lexentry: pol/otaczać__czasownik__1
written_rep: otaczać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: omgi
sense_list:
rozciągać się wokół, znajdować się dookoła (statyczny stan) | zajmować ze wszystkich stron tereny wokół określonego miejsca, okrążać (ruch)


lexentry: pol/otoczenie__rzeczownik__1
written_rep: otoczenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: boområder
sense_list:
(matematyka, matematyczny) dowolny zbiór, który zawiera zbiór otwarty, zawierający dany punkt; | ludzie, z którymi ma się najczęstsze kontakty, którzy są najbardziej znaczący | łącznie to, co znajduje się blisko ze wszystkich stron


lexentry: pol/otwarty__przymiotnik__1
written_rep: otwarty
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 02
trans_list: åpen
sense_list:
niestawiający przeszkód do wejścia / przejścia, niczym nieokolony | o człowieku: nieukrywający swoich intencji, uczuć | o problemie, kwestii: do tej pory nierozwiązany, wciąż podlegający dyskusji; | o sklepie: czynny, działający | ogólnie dostępny, nieobłożony ograniczeniami


lexentry: pol/otyłość__rzeczownik__1
written_rep: otyłość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fedme
sense_list:
(medycyna, medyczny) szkodliwy dla zdrowia skutek spożywania zbyt dużych ilości jedzenia przy braku ruchu; poważna nadwaga;


lexentry: pol/outing__rzeczownik__1
written_rep: outing
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oute
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) (socjologia, socjologiczny) mówienie, często publiczne, o czyjejś orientacji seksualnej lub tożsamości płciowej bez zgody tej osoby;


lexentry: pol/owad__rzeczownik__1
written_rep: owad
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: insekt
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) niewielkie zwierzę, zaliczane do stawonogów, posiadające trzy pary odnóży oraz zazwyczaj dwie pary skrzydeł;


lexentry: pol/owies__rzeczownik__1
written_rep: owies
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: havre
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) Avena L., roślina zbożowa należąca do rodziny wiechlinowatych, mających kwiatostan w kształcie wiechy;


lexentry: pol/owoc__rzeczownik__1
written_rep: owoc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: frukt
sense_list:
(botanika, botaniczny) organ rozrodczy roślin, powstający z zalążni, zawierający nasiona; | (przenośnie, przenośnia) skutek pewnych działań | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) mięsisty i słodki owoc (1.1) lub owocostan różnych roślin, który można spożywać na surowo


lexentry: pol/owulacja__rzeczownik__1
written_rep: owulacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: eggløsning
sense_list:
(biologia, biologiczny) (fizjologia, fizjologiczny) proces wytwarzania komórek jajowych u ssaków płci żeńskiej;


lexentry: pol/oz__rzeczownik__1
written_rep: oz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: esker
sense_list:
(geologia, geologiczny) wał lub silnie wydłużony pagórek, powstały wskutek osadzania piasku i żwiru przez płynące wody polodowcowe;


lexentry: pol/ołtarz__rzeczownik__1
written_rep: ołtarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: alter
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) stół lub podwyższenie, na którym składa się ofiarę bogu lub bóstwu;


lexentry: pol/ośrodek__rzeczownik__1
written_rep: ośrodek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sentrum
sense_list:
instytucja obejmująca zasięgiem działania całokształt spraw związanych z jakąś dziedziną życia na pewnym terenie | środowisko, okręg, centrum, w którym lub wokół którego coś się skupia


lexentry: pol/oświadczenie__rzeczownik__1
written_rep: oświadczenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: angivelse
sense_list:
oficjalna wypowiedź przedstawiająca czyjś punkt widzenia, stan wiedzy o czymś lub wolę oświadczającego


lexentry: pol/pa__wykrzyknik__1
written_rep: pa
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: adjø
sense_list:
(potocznie, potoczny) wyraz używany przy pożegnaniu z bliską osobą bądź dzieckiem, a także przez dzieci


lexentry: pol/pacyfikał__rzeczownik__1
written_rep: pacyfikał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fred
sense_list:
(dawniej, dawny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) rodzaj relikwiarza lub świętego wizerunku podawany wiernym do uczczenia pocałunkiem w dawnej liturgii łacińskiej;


lexentry: pol/paczka__rzeczownik__1
written_rep: paczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pakke
sense_list:
(handel, handlowy) zawartość małego opakowania | (usługi pocztowe, kurierskie, poczta) przesyłka pocztowa nie mieszcząca się lub nie nadająca się do wysłania listem;


lexentry: pol/padaczka__rzeczownik__1
written_rep: padaczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: epilepsi
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba cechująca się napadami padaczkowymi będącymi efektem przejściowych zaburzeń czynności mózgu, polegających na nadmiernych i gwałtownych, samorzutnych wyładowaniach bioelektrycznych w komórkach nerwowych;


lexentry: pol/padać__czasownik__1
written_rep: padać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: regne
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) o opadach atmosferycznych: opadać na powierzchnię (z podmiotem domyślnym w 3 os. lp rodzaju nijakiego)


lexentry: pol/pagoda__rzeczownik__1
written_rep: pagoda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pagode
sense_list:
(budownictwo) azjatycka budowla o wielu kondygnacjach zaznaczonych z zewnątrz wystającymi daszkami | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) świątynia buddyjska o architekturze pagody (1.1)


lexentry: pol/pajac__rzeczownik__2
written_rep: pajac
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: sprellemann
sense_list:
figurka z drewna lub tektury, o komicznym wyglądzie, zwykle z ruchomymi kończynami poruszanymi za pomocą sznurka


lexentry: pol/pakiet__rzeczownik__1
written_rep: pakiet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pakke
sense_list:
(informatyka, informatyczny) jednostka danych przekazywana z komputera źródłowego do docelowego z wykorzystaniem sieci komputerowej, np. internetu; | kilka rzeczy spakowanych razem


lexentry: pol/pakt__rzeczownik__1
written_rep: pakt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pakt
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) umowa międzynarodowa o charakterze politycznym lub wojskowym


lexentry: pol/pal__rzeczownik__1
written_rep: pal
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: påle
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) narzędzie kaźni w formie zaostrzonego słupa, na którego wbijano skazańca | gruby słup osadzony w gruncie, pełniący zwykle funkcję konstrukcyjną


lexentry: pol/palczatka_cytrynowa__rzeczownik__1
written_rep: palczatka cytrynowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sitrongress
sense_list:
(botanika, botaniczny) Cymbopogon citratus, gatunek trawy z rodziny wiechlinowatych o szerokim zastosowaniu;


lexentry: pol/paleoantropologiczny__przymiotnik__1
written_rep: paleoantropologiczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: paleoantropologisk
sense_list:
(antropologia, antropologiczny) (biologia, biologiczny) związany z paleoantropologią, dotyczący paleoantropologii


lexentry: pol/paleolit__rzeczownik__1
written_rep: paleolit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: paleolitikum
sense_list:
(archeologia, archeologiczny) epoka w dziejach ludzkości, trwająca od ok. 5-3 mln r. p.n.e. do ok. 10000 r. p.n.e.;


lexentry: pol/palimpsest__rzeczownik__1
written_rep: palimpsest
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: palimpsest
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) rękopis spisany na używanym już wcześniej materiale piśmienniczym, z którego usunięto poprzedni tekst;


lexentry: pol/palindrom__rzeczownik__1
written_rep: palindrom
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: palindrom
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wyraz lub zdanie brzmiące tak samo przy czytaniu od lewej strony do prawej, jak i odwrotnie (np. kajak, zaraz);


lexentry: pol/palma__rzeczownik__1
written_rep: palma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: palme
sense_list:
(botanika, botaniczny) Arecaceae, roślina drzewiasta z rodziny arekowatych z gładkim pniem i charakterystycznym pióropuszem liści na szczycie;


lexentry: pol/palnik__rzeczownik__1
written_rep: palnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: flamme
sense_list:
(potocznie, potoczny) element grzewczy kuchenki elektrycznej | część kuchenki gazowej, w której wytwarza się płomień, na której stawia się naczynia do gotowania


lexentry: pol/pamiętać__czasownik__1
written_rep: pamiętać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: huske
sense_list:
przechowywać informacje w pamięci i potrafić je odtwarzać | (o przedmiotach) pochodzić z dawnych czasów | dbać, troszczyć się o kogoś lub o coś


lexentry: pol/pamięć_USB__rzeczownik__1
written_rep: pamięć USB
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: minnepinne
sense_list:
(informatyka, informatyczny) niewielkie urządzenie przenośne podłączane do komputera poprzez port USB, zawierające pamięć trwałą;


lexentry: pol/pamięć__rzeczownik__1
written_rep: pamięć
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: minne
sense_list:
fakt zachowania informacji, możliwość przypominania sobie – indywidualnie albo w umyśle i kulturze zbiorowości


lexentry: pol/pan__rzeczownik__1
written_rep: pan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: herre
sense_list:
feudał lub właściciel ziemski, również magnat; władca | pracodawca dla służby | właściciel niewolników | właściciel psa | z czasownikiem w drugiej osobie zwrot nieco mniej bezpośredni niż „ty”, lecz raczej nieuprzejmy


lexentry: pol/pancernik__rzeczownik__2
written_rep: pancernik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: slagskip
sense_list:
(marynarka) (wojskowość, wojskowy) silnie opancerzony okręt, wyposażony w działa bardzo dużego kalibru;


lexentry: pol/panczenlama__rzeczownik__1
written_rep: panczenlama
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Panchen Lama
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) duchowny tybetański, najwyższy obok dalajlamy;


lexentry: pol/panda_wielka__rzeczownik__1
written_rep: panda wielka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: panda
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Ailuropoda melanoleuca David, drapieżny ssak z rodziny niedźwiedziowatych występujący w Azji;


lexentry: pol/pandeizm__rzeczownik__1
written_rep: pandeizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pandeisme
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (filozofia, filozoficzny) poglądy teologiczne i filozoficzne lub przekonania religijne utożsamiające Boga ze światem;


lexentry: pol/panegiryk__rzeczownik__1
written_rep: panegiryk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lovprising
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) uroczysty tekst pochwalny, sławiący konkretną osobę, czyn;


lexentry: pol/panna__rzeczownik__1
written_rep: panna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: frøken
sense_list:
kobieta, która nigdy nie była mężatką, dawniej tytuł grzecznościowy dla takiej kobiety (obecnie: pani)


lexentry: pol/panseksualizm__rzeczownik__1
written_rep: panseksualizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: panfili
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) (seksuologia, seksuologiczny) postrzeganie wszelkich zjawisk w świecie przez pryzmat seksualny;


lexentry: pol/panteizm__rzeczownik__1
written_rep: panteizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: panteisme
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) pogląd, że Bogiem jest wszechświat, ubóstwienie natury;


lexentry: pol/panteon__rzeczownik__1
written_rep: panteon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: panteon
sense_list:
(starożytność) (architektura, architektoniczny) w starożytnej Grecji i Rzymie świątynia poświęcona wszystkim bogom;


lexentry: pol/pantera_śnieżna__rzeczownik__1
written_rep: pantera śnieżna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: snøleopard
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Panthera uncia Schreber, drapieżny ssak z rodziny kotowatych, występujący na terenach Azji Środkowej;


lexentry: pol/pantograf__rzeczownik__1
written_rep: pantograf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: strømavtaker
sense_list:
przyrząd kreślarski do wykonywania powiększeń lub pomniejszeń; | przyrząd służący do pobierania prądu z napowietrznej sieci trakcyjnej przez pojazdy szynowe;


lexentry: pol/papa__rzeczownik__2
written_rep: papa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: papp
sense_list:
materiał budowlany stosowany do wykonywania izolacji fundamentów, posadzek, ścian piwnic i pokryć dachowych;


lexentry: pol/papier__rzeczownik__1
written_rep: papier
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: papir | ark
sense_list:
wyrób z celulozy w postaci arkusza, zwykle przeznaczony do zapisywania informacji; | (potocznie, potoczny) (biurowość, biurowy) (księgowość) (urzędowy) dokument


lexentry: pol/papier_wartościowy__rzeczownik__1
written_rep: papier wartościowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gjeldsbrev
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (ekonomia, ekonomiczny) dokument lub zapis w systemie informatycznym, który poświadcza prawo posiadacza do własności lub innych praw majątkowych;


lexentry: pol/papier_ścierny__rzeczownik__1
written_rep: papier ścierny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sandpapir
sense_list:
jeden z rodzajów wyrobów ściernych przeznaczonych do obróbki ściernej powierzchni przedmiotów wykonanych z takich materiałów jak drewno, metal, tworzywa sztuczne;


lexentry: pol/papieros__rzeczownik__1
written_rep: papieros
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sigarett
sense_list:
wyrób tytoniowy w postaci cienkiej papierowej rurki długości kilku centymetrów wypełnionej zmielonym tytoniem;


lexentry: pol/papież__rzeczownik__1
written_rep: papież
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pave
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) biskup i patriarcha Rzymu, głowa Kościoła katolickiego oraz państwa Watykan;


lexentry: pol/paplanina__rzeczownik__1
written_rep: paplanina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sladder
sense_list:
(potocznie, potoczny) rozwlekłe mówienie o nieważnych rzeczach, często bez wewnętrznego ładu, często bez związku z reakcją otoczenia


lexentry: pol/papryka__rzeczownik__1
written_rep: papryka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: paprika
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) gatunek rośliny uprawnej o owocach spożywane jako warzywo lub przyprawa; | (spożywczy) jarzyna z owocu papryki (1.1);


lexentry: pol/papuga__rzeczownik__1
written_rep: papuga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: papegøye
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Psittaciformes Wagler, rząd ptaków tropikalnych; | (ornitologia, ornitologiczny) ptak z podrodziny papug (1.1) | (przenośnie, przenośnia) ktoś, kto powtarza czyjeś słowa lub gesty


lexentry: pol/papużka_falista__rzeczownik__1
written_rep: papużka falista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: undulat
sense_list:
(systematyka) (ornitologia, ornitologiczny) Melopsittacus undulatus Shaw, gatunek ptaka z rodziny papug wschodnich, występujacy w Australii, ceniony przez hodowców ze względu na różnorodne barwy upierzenia;


lexentry: pol/parabola__rzeczownik__1
written_rep: parabola
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: parabel
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) przypowieść, alegoria; | (matematyka, matematyczny) zbiór punktów równo odległych od pewnej prostej (kierownicy paraboli) i pewnego punktu (ogniska paraboli) nieleżącego na tej prostej;


lexentry: pol/parada__rzeczownik__1
written_rep: parada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: finte
sense_list:
(sport, sportowy) w piłce nożnej, ręcznej i hokeju: obrona bramki gdy bramkarz rzuca się całym ciałem w bok w celu złapania lub odbicia piłki | (sport, sportowy) w szermierce, boksie: odparcie ciosu lub uderzenie w odpowiedzi na cios przeciwnika


lexentry: pol/paradoks__rzeczownik__1
written_rep: paradoks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: paradoks
sense_list:
rozumowanie logiczne, pozornie oczywiste, prowadzące z powodu pewnych nieścisłości logicznych do wyniku sprzecznego z założeniem lub udowadniające jednocześnie dwie sprzeczne tezy | zaskakujące twierdzenie sprzeczne z przyjętą powszechnie opinią


lexentry: pol/paradygmat__rzeczownik__1
written_rep: paradygmat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: paradigme
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) zbiór pojęć i teorii tworzących podstawy danej nauki; | (językoznawstwo, językoznawczy) system form odmieniającego się wyrazu;


lexentry: pol/paradyz__rzeczownik__1
written_rep: paradyz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: paradis
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) najwyższy balkon w teatrze;


lexentry: pol/parafia__rzeczownik__1
written_rep: parafia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sogn
sense_list:
(kościelny) najmniejsza jednostka podziału administracyjnego w niektórych wspólnotach chrześcijańskich, wspólnota eucharystyczna kierowana przez proboszcza;


lexentry: pol/paragon__rzeczownik__1
written_rep: paragon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oppskrift
sense_list:
(księgowość) dokument, najczęściej kwit z bloczka kasowego, świadczący o zapłacie za zakupiony towar


lexentry: pol/paragraf__rzeczownik__1
written_rep: paragraf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: avsnitt
sense_list:
podstawowa jednostka redakcyjna tekstu prawnego (z wyjątkiem ustaw nieokreślanych mianem kodeksów), oznaczana w tekście symbolem §;


lexentry: pol/parametr__rzeczownik__1
written_rep: parametr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: parameter
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (matematyka, matematyczny) (fizyka, fizyczny) wielkość charakteryzująca właściwości czegoś (np. równania, rozkładu, urządzenia, procesu technologicznego, materiału, itp.)


lexentry: pol/paranoja__rzeczownik__1
written_rep: paranoja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: paranoia
sense_list:
(medycyna, medyczny) (psychologia, psychologiczny) choroba psychiczna charakteryzująca się występowaniem urojeń o różnym podłożu;


lexentry: pol/parapet__rzeczownik__1
written_rep: parapet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vinduskarm
sense_list:
fragment deski lub innego tworzywa umieszczony poziomo tuż pod oknem na zewnątrz lub wewnątrz pomieszczenia


lexentry: pol/parapsychologia__rzeczownik__1
written_rep: parapsychologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: parapsykologi
sense_list:
dziedzina badań zajmująca się zjawiskami psychicznymi, których charakter nie został jeszcze w pełni wyjaśniony przez naukę;


lexentry: pol/pareidolia__rzeczownik__1
written_rep: pareidolia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pareidoli
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) błąd poznawczy polegający na dopatrywaniu się znanych kształtów w przypadkowych szczegółach;


lexentry: pol/park__rzeczownik__1
written_rep: park
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: park
sense_list:
(turystyka, turystyczny) (ogrodnictwo, ogrodniczy) duży miejski, rekreacyjny zadrzewiony teren zielony z wytyczonymi alejkami;


lexentry: pol/parlament__rzeczownik__1
written_rep: parlament
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ting
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) w systemach demokratycznych najwyższy organ ustawodawczy;


lexentry: pol/parlamentaryzm__rzeczownik__1
written_rep: parlamentaryzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: parlamentarisme
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) system rządów z parlamentem mającym władzę ustawodawczą i sprawującym ją nad rządem;


lexentry: pol/parodia__rzeczownik__1
written_rep: parodia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: parodi
sense_list:
celowa przeróbka czyjegoś utworu (książki, filmu, muzyki itp., także stylu) lub zachowania, gestów, służąca ośmieszeniu oryginału lub będąca żartem z niego;


lexentry: pol/paronomazja__rzeczownik__1
written_rep: paronomazja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ordspel
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) zestawienie wyrazów podobnie brzmiących o różnych znaczeniach;


lexentry: pol/parsek__rzeczownik__1
written_rep: parsek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: parsec
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) jednostka długości w astronomii, odległość, przy której paralaksa roczna jest równa 1 sekundzie łuku;


lexentry: pol/partacz__rzeczownik__1
written_rep: partacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kjeleflikker
sense_list:
(potocznie, potoczny) zły pracownik lub rzemieślnik; osoba źle (niedbale, niechlujnie) wykonująca pracę


lexentry: pol/partia__rzeczownik__1
written_rep: partia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: parti
sense_list:
(zobacz) partia polityczna | (handel, handlowy) określona ilość czegoś dostarczanego, wysyłanego, itp., zwykle towarów; określona ilość jakiejś produkcji wytworzonej na fabryce, w przedsiębiorstwie | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) fragment utworu przeznaczony do wykonywania przez odpowiednią grupę instrumentów, wykonawców | (potocznie, potoczny) (historia, historyczny, historycznie) Polska Zjednoczona Partia Robotnicza (PZPR) | (przestarzałe, przestarzały) kandydat na męża; kandydatka na żonę | (przestarzałe, przestarzały) stronnictwo, ugrupowanie, grupa osób powiązanych ze sobą w jakiś sposób | (szachy, pojęcie szachowe) (termin karciany) w niektórych grach: rozgrywka, mecz


lexentry: pol/partia_polityczna__rzeczownik__1
written_rep: partia polityczna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: politisk parti
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) grupa ludzi, zwykle zarejestrowana w odpowiedni sposób w administracji państwowej, których celem jest przejęcie władzy i rządzenie państwem;


lexentry: pol/partycja__rzeczownik__1
written_rep: partycja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: partisjon
sense_list:
(informatyka, informatyczny) wydzielona część dysku fizycznego umożliwiająca utworzenie dysku logicznego;


lexentry: pol/partykuła__rzeczownik__1
written_rep: partykuła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: partikkel
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) nieodmienna i niesamodzielna część mowy wyrażająca, uwydatniająca pytanie, rozkaz, zaprzeczenie, życzenie, np. bym, byście, -li, -ż, -że, nie, czy, niech;


lexentry: pol/partyzant__rzeczownik__1
written_rep: partyzant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: partisan
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) uczestnik konspiracyjnej walki zbrojnej na tyłach nieprzyjaciela; żołnierz oddziału partyzanckiego


lexentry: pol/parzystokopytne__rzeczownik__1
written_rep: parzystokopytne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Partåede dyr
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Artiodactyla Owen, rząd ssaków łożyskowych, posiadających dwa wyraźnie większe palce – trzeci i czwarty – zakończone racicami;


lexentry: pol/pas__rzeczownik__1
written_rep: pas
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: belte
sense_list:
część ubioru służąca do trzymania spodni, koszuli itp. blisko ciała, zwykle uniemożliwiając im zsunięcie się;


lexentry: pol/pas__rzeczownik__1
written_rep: pas
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spor
sense_list:
(motoryzacja) wydzielona część jezdni, przeznaczona do jazdy pojazdów w jednym kierunku i ze zbliżoną prędkością; długa droga;


lexentry: pol/pas__rzeczownik__1
written_rep: pas
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: styre
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) część maszyny, zbliżona wyglądem do pasa (1.1), służąca do przenoszenia ruchu obrotowego na duże odległości


lexentry: pol/pas_cnoty__rzeczownik__1
written_rep: pas cnoty
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kyskhetsbelte
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) specjalny metalowy lub skórzany pas, który mąż mocował wokół bioder i pachwin żony, aby uniemożliwić jej stosunek seksualny z drugim mężczyzną podczas swojej nieobecności;


lexentry: pol/pas_startowy__rzeczownik__1
written_rep: pas startowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rullebane
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) wydzielona i specjalnie oznaczona część lotniska przeznaczona do startów i lądowań samolotów


lexentry: pol/pasat__rzeczownik__1
written_rep: pasat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: passatvind
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) (geografia, geograficzny) stały, ciepły wiatr wiejący w strefie międzyzwrotnikowej w kierunku równika;


lexentry: pol/pasek__rzeczownik__1
written_rep: pasek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: belte
sense_list:
lekki i wąski pas na biodrach lub w talii noszony w celach ozdobnych lub dla przytrzymania odzieży, także do noszenia zegarka, bagażu itp.


lexentry: pol/paserstwo__rzeczownik__1
written_rep: paserstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: heleri
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) przestępstwo polegające na skupie, przechowywaniu lub sprzedaży rzeczy kradzionych;


lexentry: pol/pasować__czasownik__1
written_rep: pasować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: passe
sense_list:
(termin karciany) wycofywać się z dalszej licytacji przez powiedzenie słowa „pas” | być odpowiednim do czyichś potrzeb | być w sam raz wobec czegoś, zgadzać się z czymś pod określonymi względami; nie być ani za dużym, ani za małym, przylegać, mieścić się | przypadać do gustu | (książkowy) ustępować, rezygnować z zamierzonego celu


lexentry: pol/pasożyt__rzeczownik__1
written_rep: pasożyt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: parasitt
sense_list:
(biologia, biologiczny) organizm żerujący na innym organizmie, zazwyczaj ze szkodą dla swego żywiciela;


lexentry: pol/pasta_do_zębów__rzeczownik__1
written_rep: pasta do zębów
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tannkrem
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) półpłynna substancja przechowywana w tubce służąca do utrzymywania czystości zębów i jamy ustnej;


lexentry: pol/pasternak__rzeczownik__1
written_rep: pasternak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pastinakk
sense_list:
(botanika, botaniczny) Pastinaca L., roślina warzywna i pastewna o jadalnym korzeniu; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) korzeń tej rośliny


lexentry: pol/pasteryzować__czasownik__1
written_rep: pasteryzować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: pasteurisere
sense_list:
(spożywczy) eliminować zawarte w produkcie spożywczym drobnoustroje powodujące jego psucie poprzez ogrzewanie tego produktu przez pewien czas w wystarczająco wysokiej temperaturze


lexentry: pol/pastisz__rzeczownik__1
written_rep: pastisz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pastisj
sense_list:
(książkowy) dzieło sztuki, którego autor świadomie naśladuje styl innego autora, innej szkoły lub epoki;


lexentry: pol/pasztet__rzeczownik__1
written_rep: pasztet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: postei
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) potrawa z kilku gatunków duszonego lub gotowanego mięsa i podrobów, które się mieli i zwykle zapieka


lexentry: pol/pasztet_strasburski__rzeczownik__1
written_rep: pasztet strasburski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gåselever
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) pasztet z otłuszczonych wątróbek gęsich lub kaczych, specjalność kuchni francuskiej;


lexentry: pol/patat__rzeczownik__1
written_rep: patat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: søtpotet
sense_list:
(botanika, botaniczny) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) Ipomoea batatas, bylina z rodziny powojowatych o jadalnych bulwach, rosnąca w rejonie międzyzwrotnikowym


lexentry: pol/patologiczny__przymiotnik__1
written_rep: patologiczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: patologisk
sense_list:
(medycyna, medyczny) odbiegający od stanu fizjologicznego lub zmieniony pod wpływem choroby | (przenośnie, przenośnia) o uczuciach i reakcjach: cechujący się przesadą, skrajnością | (socjologia, socjologiczny) odbiegający od społecznie przyjętej normy


lexentry: pol/pawian__rzeczownik__1
written_rep: pawian
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bavian
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Papio, małpa z charakterystycznie odsłoniętymi pośladkami i o wydłużonym pysku;


lexentry: pol/pazur__rzeczownik__1
written_rep: pazur
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: negl
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) ostro zakończony, rogowy twór naskórka na końcach palców niektórych zwierząt, zwłaszcza drapieżnych;


lexentry: pol/pałac__rzeczownik__1
written_rep: pałac
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: palass
sense_list:
(architektura, architektoniczny) okazały, pozbawiony cech obronnych budynek mieszkalny należący do władcy lub bogatego człowieka


lexentry: pol/państwo__rzeczownik__1
written_rep: państwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stat
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) struktura polityczna obejmująca określony obszar i grupę ludzi go zamieszkującą, rządzona przez osoby reprezentujące tę grupę; ustrój takiej struktury;


lexentry: pol/państwowy__przymiotnik__1
written_rep: państwowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: nasjonal-
sense_list:
będący w posiadaniu lub pod kontrolą państwa, ustanowiony lub sprawowany przez państwo; odnoszący się do państwa, związany z państwem


lexentry: pol/pańszczyzna__rzeczownik__1
written_rep: pańszczyzna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: livegenskap
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) bezpłatna i przymusowa praca chłopów na rzecz właściciela ziemskiego w zamian za nadział gruntu;


lexentry: pol/paź__rzeczownik__1
written_rep: paź
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pasje
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) chłopiec ze szlacheckiej rodziny, który stanowi czyjąś osobistą służbę na dworze magnackim lub królewskim;


lexentry: pol/pchełki__rzeczownik__1
written_rep: pchełki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: loppe-spel
sense_list:
stołowa gra zręcznościowa polegaląca na trafianiu do miseczki lub tarczy strzelając małymi krążkami przy pomocy większego;


lexentry: pol/pchła__rzeczownik__1
written_rep: pchła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: loppe
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) mały, bezskrzydły, skaczący owad żywiący się krwią;


lexentry: pol/pedał__rzeczownik__1
written_rep: pedał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pedal
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) dźwignia przeznaczona do obsługi stopą w samochodzie, samolocie, rowerze itp., także w niektórych instrumentach muzycznych;


lexentry: pol/pedel__rzeczownik__1
written_rep: pedel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pedell
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) woźny (zwykle w odniesieniu do woźnego w zakładzie naukowym, w placówkach szkolnictwa wyższego)


lexentry: pol/pediatria__rzeczownik__1
written_rep: pediatria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pediatri
sense_list:
(medycyna, medyczny) dział medycyny zajmujący się dziećmi, ich rozwojem, opieką nad nimi oraz chorobami dziecięcymi;


lexentry: pol/penalizować__czasownik__1
written_rep: penalizować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: straffe
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) uznawać pewne działanie za przestępstwo i wyznaczać kary dla tych, którzy popełniliby je


lexentry: pol/pensjonat__rzeczownik__1
written_rep: pensjonat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pensjonat
sense_list:
(książkowy) dom mieszkalny, najczęściej w miejscowościach wypoczynkowych, z pokojami do czasowego wynajęcia, często zapewniający całodzienne wyżywienie;


lexentry: pol/pepperoni__rzeczownik__1
written_rep: pepperoni
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pepperoni
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) kiełbasa o ostrym smaku, odmiana salami, zazwyczaj wołowa lub wieprzowa; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) pizza z plasterkami kiełbasy pepperoni (1.1)


lexentry: pol/performancja__rzeczownik__1
written_rep: performancja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forestilling
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) rzeczywiste posługiwanie się językiem, w odróżnieniu od znajomości języka;


lexentry: pol/perfumy__rzeczownik__1
written_rep: perfumy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aroma | duft
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) roztwór alkoholowy odpowiednio dobranych substancji zapachowych, stosowany jako kosmetyk


lexentry: pol/pergamin__rzeczownik__1
written_rep: pergamin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pergament
sense_list:
niegarbowana, cienka, odpowiednio przygotowana skóra owcza, cielęca lub ośla, przeznaczona do pisania lub malowania;


lexentry: pol/perliczka__rzeczownik__1
written_rep: perliczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: perlehøne
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Numida meleagris, udomowiony naziemny ptak grzebiący z rodziny perlic;


lexentry: pol/peron__rzeczownik__1
written_rep: peron
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: perrong
sense_list:
(kolejnictwo) wydzielona część stacji kolejowej, przeznaczona dla pasażerów, umożliwiająca im wsiadanie do pociągu i wysiadanie z niego


lexentry: pol/peronizm__rzeczownik__1
written_rep: peronizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: peronisme
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) system polityczny zbudowany przez Juana Peróna w Argentynie, w połowie XX wieku, dążący do zbudowania ustroju pośredniego między amerykańskim kapitalizmem a radzieckim komunizmem;


lexentry: pol/personel__rzeczownik__1
written_rep: personel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: personell
sense_list:
zespół pracowników jakiejś instytucji, najczęściej publicznej, których celem jest wykonywanie ściśle określonych zadań nienależących do kierownika tej instytucji


lexentry: pol/perspektywa__rzeczownik__1
written_rep: perspektywa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: se på
sense_list:
(informatyka, informatyczny) widok bazodanowy | (przenośnie, przenośnia) sposób interpretacji czegoś, punkt widzenia | daleki widok


lexentry: pol/persymona__rzeczownik__1
written_rep: persymona
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kaki
sense_list:
(botanika, botaniczny) (potocznie, potoczny) roślina z rodzaju persymona (1.1) | (botanika, botaniczny) Diospyros L., rodzaj tropikalnych roślin drzewiastych z rodziny hebankowatych; | (spożywczy) czerwonopomarańczowy, jadalny owoc persymony (1.2)


lexentry: pol/peryferyjny__przymiotnik__1
written_rep: peryferyjny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: perifer
sense_list:
(informatyka, informatyczny) podłączony do komputera z zewnątrz | o mniejszym znaczeniu; drugiej kategorii | położony na peryferiach, dalej od centrum, na uboczu


lexentry: pol/peryhelium__rzeczownik__1
written_rep: peryhelium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: perihel
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) punkt orbity okołosłonecznej planety, planety karłowatej, planetoidy lub komety położony najbliżej Słońca;


lexentry: pol/pestka__rzeczownik__1
written_rep: pestka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: steinaktig
sense_list:
(botanika, botaniczny) wewnętrzna część owocu typu pestkowca, zbudowana z twardego endokarpu obrastającego prawdziwe nasiono | (spożywczy) każde nasiono, zwykle niejadalne, w owocu przeznaczonym do konsumpcji


lexentry: pol/pesto__rzeczownik__1
written_rep: pesto
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pesto
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) sos z utartych orzechów i świeżych jarzyn z oliwą, w klasycznej wersji z orzeszków piniowych i bazylii;


lexentry: pol/pesymista__rzeczownik__1
written_rep: pesymista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pessimist
sense_list:
człowiek dostrzegający tylko ujemne strony życia, negatywnie oceniający rzeczywistość i przewidujący same najgorsze rzeczy


lexentry: pol/pesymistyczny__przymiotnik__1
written_rep: pesymistyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: pessimistisk
sense_list:
pełen pesymizmu, właściwy pesymiście; dostrzegający tylko negatywne strony czegoś, przewidujący jedynie niepowodzenia i nieszczęścia


lexentry: pol/petarda__rzeczownik__1
written_rep: petarda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: petard
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) ładunek wybuchowy używany dawniej do wysadzania bram lub mostów


lexentry: pol/pewien__zaimek__1
written_rep: pewien
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: noen
sense_list:
określający rzecz znaną mówiącemu, lecz nieujawnianą czy nieokreślaną dokładnie w danej wypowiedzi; niejaki, jakiś


lexentry: pol/pewny__przymiotnik__1
written_rep: pewny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: sikker
sense_list:
o człowieku: całkowicie przekonany o czymś, mający silne przeświadczenie | gwarantujący trwałość i stałość, zdecydowany, stanowczy, niezachwiany | nie ulegający wątpliwości; taki, który niewątpliwie nastąpi


lexentry: pol/pełen__przymiotnik__1
written_rep: pełen
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: fullstendig
sense_list:
(potocznie, potoczny) obfitujący w coś, posiadający tego dużą liczbę | cały, napełniony do końca | zaokrąglony


lexentry: pol/pełnoletni__przymiotnik__1
written_rep: pełnoletni
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: myndig
sense_list:
mający wiek, w którym według prawa nabywa się pełnię praw obywatelskich oraz ponosi odpowiedzialność za swoje czyny


lexentry: pol/pełnoletniość__rzeczownik__1
written_rep: pełnoletniość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: myndighetsalder
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) regulowany przepisami status prawny osoby, uzyskiwany zwykle po osiągnięciu określonego wieku;


lexentry: pol/pełnomocnik__rzeczownik__1
written_rep: pełnomocnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fullmektig
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) osoba mająca pełnomocnictwo do wykonywania czynności prawnych w czyimś imieniu


lexentry: pol/pełzać__czasownik__1
written_rep: pełzać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: krype
sense_list:
o ludziach poruszać się wolno, dotykając nieomal brzuchem podłoża lub na czworaka | o zwierzętach posuwać się powoli, przylegając spodem do podłoża | (przenośnie, przenośnia) (pejoratywnie, pejoratywny) zachowywać się w sposób szczególnie uległy | o roślinach rozrastać się po podłożu


lexentry: pol/pianino__rzeczownik__1
written_rep: pianino
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: piano
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) klawiszowy instrument muzyczny ze strunami w środku ustawionymi pionowo;


lexentry: pol/piasek__rzeczownik__1
written_rep: piasek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sand
sense_list:
luźna skała osadowa złożona z ziaren i okruchów skalnych o rozmiarze od 0,0625 do 2 mm, głównie kwarcu;


lexentry: pol/piać__czasownik__1
written_rep: piać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mjaue
sense_list:
(dawniej, dawny) (obecnie (żartobliwie) (także, też) (ironicznie)) o ludziach i dowolnych ptakach: śpiewać


lexentry: pol/piecuszek__rzeczownik__2
written_rep: piecuszek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: løvsanger
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Phylloscopus trochilus, oliwkowozielony, mały ptak eurazjatycki o melancholijnym śpiewie;


lexentry: pol/pieczęć__rzeczownik__1
written_rep: pieczęć
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: segl
sense_list:
znak rozpoznawczy osoby prawnej lub fizycznej, wyciskany za pomocą stempla (tłoka); nadaje moc prawną pismu lub dokumentowi, stanowi świadectwo wiarygodności | środek zabezpieczający nienaruszalność zamkniętego pisma lub przedmiotu


lexentry: pol/piegża__rzeczownik__1
written_rep: piegża
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: møller
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Sylvia curruca, niewielki ptak eurazjatycki wijący gniazda wewnątrz ciernistych krzewów lub żywopłotów;


lexentry: pol/piekarnia__rzeczownik__1
written_rep: piekarnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bakeri
sense_list:
miejsce pracy piekarza; zakład produkujący chleb oraz inne wyroby z mąki | sklep, w którym sprzedaje się wyroby piekarnicze


lexentry: pol/piekło__rzeczownik__1
written_rep: piekło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: helvete
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) miejsce, w którym trudno wytrzymać (z powodu ciężkich warunków), bardzo nieprzyjemna sytuacja, wydarzenie przysparzające wielu cierpień | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (teologia, teologiczny) (filozofia, filozoficzny) miejsce przebywania dusz zmarłych potępionych za grzechy lub winy wobec bogów popełnione na ziemi;


lexentry: pol/pielgrzymować__czasownik__1
written_rep: pielgrzymować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: valfart
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wędrować do miejsca kultu lub kogoś, komu się chce oddać cześć


lexentry: pol/pielęgniarz__rzeczownik__1
written_rep: pielęgniarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: søster
sense_list:
pracownik służby zdrowia uprawniony do pielęgnowania chorych i do wykonywania prostszych zabiegów leczniczych


lexentry: pol/pieniężny__przymiotnik__1
written_rep: pieniężny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: kontanter
sense_list:
w jakiś inny sposób związany z pieniędzmi | wypłacany lub płacony w pieniądzach | wyrażony w pieniądzach


lexentry: pol/pieprzyca_siewna__rzeczownik__1
written_rep: pieprzyca siewna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karse
sense_list:
(botanika, botaniczny) Lepidium sativum, roślina zielna z rodziny kapustowatych, stosowana w kuchni;


lexentry: pol/pierdu-pierdu__wykrzyknik__1
written_rep: pierdu-pierdu
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 02
trans_list: bull
sense_list:
(potocznie, potoczny) wykrzyknienie, które może wyrażać lekceważenie dla czyjejś wypowiedzi, niedowierzanie, irytację


lexentry: pol/pieriestrojka__rzeczownik__1
written_rep: pieriestrojka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: perestrojka
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (publikatory) (historia, historyczny, historycznie) nieoficjalna nazwa reform w ZSRR w II połowie lat 1980;


lexentry: pol/piernik__rzeczownik__1
written_rep: piernik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pepperkake
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) twarde ciemnobrązowe ciasto robione z mieszaniny mąki pszennej i żytniej, mleka, jajek, skarmelizowanego cukru, miodu, silnie przyprawione cynamonem, imbirem;


lexentry: pol/pierwiastek__rzeczownik__1
written_rep: pierwiastek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: grunnstoff
sense_list:
(chemia, chemiczny) substancja składająca się z atomów o tej samej liczbie protonów w jądrze (liczbie atomowej); pierwiastek chemiczny;


lexentry: pol/pierwiastek__rzeczownik__1
written_rep: pierwiastek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gulrot
sense_list:
(matematyka, matematyczny) liczba, która po podniesieniu do danej potęgi, jest równa liczbie pierwiastkowanej; | (matematyka, matematyczny) miejsce zerowe funkcji;


lexentry: pol/pierwiastek_chemiczny__rzeczownik__1
written_rep: pierwiastek chemiczny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: grunnstoff
sense_list:
taka substancja chemiczna, która składa się wyłącznie z atomów posiadających jednakową liczbę protonów w jądrze; | zbiór wszystkich atomów posiadających jednakową liczbę protonów w jądrze;


lexentry: pol/pierwiosnek__rzeczownik__1
written_rep: pierwiosnek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nøkleblom
sense_list:
(botanika, botaniczny) Primula L., rodzaj roślin z rodziny pierwiosnkowatych; | (botanika, botaniczny) roślina z rodzaju pierwiosnek (1.1) | (potocznie, potoczny) kwiat pierwiosnka (1.2)


lexentry: pol/pierwsza_pomoc__rzeczownik__1
written_rep: pierwsza pomoc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: førstehjelp
sense_list:
(medycyna, medyczny) pomoc przedmedyczna i medyczna udzielana ofiarom wypadków, rannym na miejscu zdarzenia;


lexentry: pol/pierwszeństwo__rzeczownik__1
written_rep: pierwszeństwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forkjørsrett
sense_list:
prawo do czegoś przed innymi; prawo bycia pierwszym, zrobienia czegoś na początku; przewaga, wyższość nad czymś lub nad kimś


lexentry: pol/pierś__rzeczownik__1
written_rep: pierś
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bryst
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) przednia, górna część tułowia u człowieka lub innego zwierzęcia | (anatomia, anatomiczny) parzysty gruczoł mlekowy człowieka;


lexentry: pol/pies_domowy__rzeczownik__1
written_rep: pies domowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hund
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Canis familiaris Linnaeus, gatunek ssaka drapieżnego z rodziny psowatych, udomowiona forma wilka szarego; | (zoologia, zoologiczny) osobnik z gatunku pies domowy (1.1)


lexentry: pol/pies_policyjny__rzeczownik__1
written_rep: pies policyjny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: politihund
sense_list:
pies wyszkolony do pracy z policją, m.in. wykrywający narkotyki, broń, materiały wybuchowe lub zaginione osoby


lexentry: pol/pietruszka__rzeczownik__1
written_rep: pietruszka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: persille
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) jadalne warzywo o białym korzeniu i zielonej naci;


lexentry: pol/pień__rzeczownik__1
written_rep: pień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bikube
sense_list:
(pszczelarstwo, pszczelarski) (zasiedlona) rodzina pszczela (np. ul wraz ze znajdującymi się w nim pszczołami lub dzikie gniazdo)


lexentry: pol/pieśń__rzeczownik__1
written_rep: pieśń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: romansk
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) gatunek literacki poezji lirycznej, o genezie związanej z obrzędami i muzyką (pieśni ludowe, pieśni średniowieczne), od której stopniowo się uwolnił, stając się samodzielną formą wyrazu;


lexentry: pol/pieśń__rzeczownik__1
written_rep: pieśń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sang
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) forma muzyczna utworu wokalnego, instrumentalnego lub wokalno-instrumentalnego;


lexentry: pol/pigmentacja__rzeczownik__1
written_rep: pigmentacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pigmentering
sense_list:
(biologia, biologiczny) ubarwienie roślin, człowieka i zwierząt uwarunkowane pigmentami w ich komórkach


lexentry: pol/pigułka__rzeczownik__1
written_rep: pigułka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pille
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) mała porcja lekarstwa w zwartej postaci i zwykle o obłym kształcie


lexentry: pol/pijawka__rzeczownik__1
written_rep: pijawka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: igle
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) ktoś, kto czerpie korzyści z innych | (zoologia, zoologiczny) drobne zwierzę wodne z typu pierścienic;


lexentry: pol/pika__rzeczownik__1
written_rep: pika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pik
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) broń drzewcowa piechoty, używana przede wszystkim przeciwko kawalerii;


lexentry: pol/piksel__rzeczownik__1
written_rep: piksel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: piksel
sense_list:
(informatyka, informatyczny) najmniejszy jednolity element obrazu wyświetlanego na ekranie, drukowanego lub uzyskiwanego za pomocą urządzeń przetwarzania obrazu (aparat cyfrowy, skaner);


lexentry: pol/pilaw__rzeczownik__1
written_rep: pilaw
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pilaf
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) potrawa z ryżu, ostrych przypraw i mięsa, najczęściej baraniego, pochodząca z Bliskiego Wschodu;


lexentry: pol/pilnik__rzeczownik__1
written_rep: pilnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fil
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) rodzaj narzędzia z hartowanej stali w kształcie płaskiej sztabki o chropowatej powierzchni, używany do ścierania, gładzenia lub obrabiana, najczęściej kawałków drewna;


lexentry: pol/pilot__rzeczownik__1
written_rep: pilot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pilot
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) osoba kierująca pojazdem latającym – statkiem kosmicznym, śmigłowcem lub samolotem


lexentry: pol/pilot__rzeczownik__2
written_rep: pilot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: fjernkontroll
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie do sterowania na odległość sprzętem elektronicznym lub maszyną;


lexentry: pol/pingwin__rzeczownik__1
written_rep: pingwin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pingvin
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) nielotny, czarno-biały ptak zamieszkujący zimne morza półkuli południowej;


lexentry: pol/pingwiny__rzeczownik__1
written_rep: pingwiny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pingvin
sense_list:
(systematyka) (ornitologia, ornitologiczny) Spheniscidae Bonaparte, rodzina ptaków z rzędu pingwinów (1.1) | (systematyka) (ornitologia, ornitologiczny) Sphenisciformes Sharpe, rząd ptaków z infragromady ptaków neognatycznych;


lexentry: pol/pinia__rzeczownik__1
written_rep: pinia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pinje
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Pinus pinea L., drzewo z rodziny sosnowatych, charakterystyczne dla krajów śródziemnomorskich;


lexentry: pol/pionek__rzeczownik__2
written_rep: pionek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: apparat
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) ktoś nieważny, wykorzystywany przez innego człowieka i nieświadomie wypełniający jego wolę


lexentry: pol/piorun__rzeczownik__1
written_rep: piorun
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lyn
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) wyładowanie elektryczne między dwiema chmurami lub między chmurą a ziemią;


lexentry: pol/piorunochron__rzeczownik__1
written_rep: piorunochron
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lynavleder
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie instalowane na budynkach lub obok nich, aby chronić je przed bezpośrednim uderzeniem pioruna ;


lexentry: pol/piosenka__rzeczownik__1
written_rep: piosenka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sang
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) wokalny utwór muzyczny, zwykle o rozrywkowym charakterze;


lexentry: pol/piracić__czasownik__1
written_rep: piracić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: piratkopiere
sense_list:
(potocznie, potoczny) niezgodnie z prawem kopiować, odtwarzać, lub rozpowszechniać pewne dzieło, utwór, program komputerowy lub inną własność intelektualną


lexentry: pol/piractwo__rzeczownik__1
written_rep: piractwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kapring
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) wszelki akt dobrowolnego udziału w korzystaniu ze statku morskiego lub powietrznego, jeżeli jego sprawca wiedział o okolicznościach nadających takiemu statkowi charakter pirackiego statku morskiego lub powietrznego | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) wszelki akt podżegania do popełnienia piractwa (1.1-2) lub wszelki akt celowego ułatwiania popełnienia takich czynów | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) wszelki bezprawny akt gwałtu, zatrzymania lub grabieży popełniony dla celów osobistych przez załogę lub pasażerów prywatnego statku lub samolotu na pełnym morzu lub w miejscu niepodlegającym jurysdykcji żadnego państwa wymierzony przeciwko innemu statkowi morskiemu lub powietrznemu albo przeciwko osobom lub mieniu na pokładzie takiego statku


lexentry: pol/piramida__rzeczownik__1
written_rep: piramida
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pyramide
sense_list:
(architektura, architektoniczny) budowla w kształcie ostrosłupa, grobowiec faraona; | (architektura, architektoniczny) podbudowa świątyni w prekolumbijskiej architekturze południowoamerykańskiej


lexentry: pol/pirat__rzeczownik__1
written_rep: pirat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pirat | sjørøver
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) rozbójnik napadający na statki morskie lub powietrzne;


lexentry: pol/piroksen__rzeczownik__1
written_rep: piroksen
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pyroksen
sense_list:
(mineralogia, mineralogiczny) skała z grupy minerałów skałotwórczych, występujących w barwach od białej do żółtawej, zielonej lub czarnej, zawierających krzemiany wapnia, sodu, litu, magnezu, żelaza i/lub glinu;


lexentry: pol/piroliza__rzeczownik__1
written_rep: piroliza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pyrolyse
sense_list:
(chemia, chemiczny) proces rozkładu termicznego substancji prowadzony poprzez poddawanie ich działaniu wysokiej temperatury, ale bez kontaktu z tlenem i innymi czynnikami utleniającymi;


lexentry: pol/pisarz__rzeczownik__1
written_rep: pisarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forfatter | skribent
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) osoba, która tworzy utwory literackie, zwłaszcza prozą;


lexentry: pol/pisać__czasownik__1
written_rep: pisać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: skrive
sense_list:
umieszczać tekst na jakimś materiale lub medium | tworzyć utwór literacki; przekazywać jakieś informacje za pomocą pisma | tworzyć, określać regułę pisowni; stosować taką regułę


lexentry: pol/pismo__rzeczownik__1
written_rep: pismo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skrift
sense_list:
zbiór liter i innych znaków graficznych umożliwiający wyrażanie i przechowywanie myśli za pomocą tekstu;


lexentry: pol/pistolet_maszynowy__rzeczownik__1
written_rep: pistolet maszynowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: maskinpistol
sense_list:
indywidualna broń długa zasilana amunicją pistoletową, z mechanizmem spustowym umożliwiającym strzelanie seriami,


lexentry: pol/pisuar__rzeczownik__1
written_rep: pisuar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pissoar
sense_list:
muszla w ubikacji męskiej do oddawania moczu na stojąco | męska ubikacja publiczna wyposażona w pisuary (1.1)


lexentry: pol/piwonia__rzeczownik__1
written_rep: piwonia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pi-meson
sense_list:
(botanika, botaniczny) (ogrodnictwo, ogrodniczy) roślina z rodzaju piwonii (1.1) | kwiat piwonii (1.2)


lexentry: pol/pizza__rzeczownik__1
written_rep: pizza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pizza
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) płaski placek z ciasta drożdżowego z dodatkami, danie o włoskim rodowodzie;


lexentry: pol/pióro__rzeczownik__1
written_rep: pióro
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fjær
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) wytwór naskórka ptaków, pokrywający ich ciało, składający się z elastycznej osi i dwu chorągiewek;


lexentry: pol/pięciolinia__rzeczownik__1
written_rep: pięciolinia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: personale
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) element graficzny składający się z pięciu równoległych linii, który służy do zapisu muzyki;


lexentry: pol/piękno__rzeczownik__1
written_rep: piękno
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skjønnhet
sense_list:
zbiór pozytywnych cech (harmonia, proporcja) należących do obiektu, pojęcia; coś, co podoba się, wzbudza zachwyt;


lexentry: pol/piętro__rzeczownik__1
written_rep: piętro
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: etasje
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (budownictwo) nadziemna kondygnacja budynku bezpośrednio nad parterem albo jeszcze wyżej


lexentry: pol/piłka__rzeczownik__1
written_rep: piłka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ball
sense_list:
(sport, sportowy) gumowy lub wykonany z innych materiałów przedmiot o kształcie kulistym lub zbliżonym do kuli o różnym rozmiarze i sprężystości, zazwyczaj pusty w środku lub wypełniony powietrzem, służący do zabaw bądź gier sportowych


lexentry: pol/piłka_do_metalu__rzeczownik__1
written_rep: piłka do metalu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: baufil
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) ręczne narzędzie z brzeszczotem zamocowanym na ramie, służąca do cięcia metalowych przedmiotów


lexentry: pol/piłka_nożna__rzeczownik__1
written_rep: piłka nożna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fotball
sense_list:
(sport, sportowy) sport zespołowy rozgrywany na trawiastym boisku przez dwie jedenastoosobowe drużyny, które starają się wbić piłkę do bramki przeciwnika;


lexentry: pol/piłka_ręczna__rzeczownik__1
written_rep: piłka ręczna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: håndball
sense_list:
(sport, sportowy) sport zespołowy, w którym dwie siedmioosobowe drużyny starają się wrzucić za pomocą rąk piłkę do bramki przeciwnika;


lexentry: pol/placebo__rzeczownik__1
written_rep: placebo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: placebo
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) substancja lub działanie (np. zabieg chirurgiczny) obojętne, które nie mają wpływu na stan zdrowia pacjenta, podawane choremu jako terapia;


lexentry: pol/placówka__rzeczownik__1
written_rep: placówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: legge ut
sense_list:
zakład, instytucja pełniąca rolę przedstawicielstwa handlowego, dyplomatycznego lub innego ośrodka publicznego


lexentry: pol/plafon__rzeczownik__1
written_rep: plafon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tak
sense_list:
malowidło na tynku, płótnie lub dekoracja stiukowa zajmujące centralną część sufitu lub sklepienia | sufit ozdobiony sztukaterią, płaskorzeźbą, freskiem lub malowidłem olejnym;


lexentry: pol/plaga__rzeczownik__1
written_rep: plaga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: plage
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) coś dokuczliwego i trudnego do opanowania | masowe, groźne zjawisko, szerzące się i trudne do opanowania


lexentry: pol/plagiat__rzeczownik__1
written_rep: plagiat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: plagiat
sense_list:
skopiowanie cudzego utworu lub jego fragmentu i przypisanie sobie autorstwa; | utwór, praca naukowa będąca efektem plagiatu (1.1)


lexentry: pol/plamka_ślepa__rzeczownik__1
written_rep: plamka ślepa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: den blinde flekk
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) niewrażliwy na światło obszar siatkówki oka kręgowców, w którym nerw wzrokowy opuszcza gałkę oczną i biegnie w stronę mózgu;


lexentry: pol/planeta__rzeczownik__1
written_rep: planeta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: planet
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) ciało niebieskie o znacznej masie nie emitujące światła i zazwyczaj okrążające macierzystą gwiazdę;


lexentry: pol/planetarium__rzeczownik__1
written_rep: planetarium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: planetarium
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) (edukacja, edukacyjny) odpowiednio wyposażony obiekt przeznaczony do popularyzacji astronomii poprzez odtwarzanie na sferycznym ekranie wyglądu nieba i ruchów ciał niebieskich; | (astronomia, astronomiczny) (technologia, technika, techniczny) projektor służący do wyświetlania układów gwiazd i innych ciał niebieskich na sferycznym ekranie


lexentry: pol/planetoida__rzeczownik__1
written_rep: planetoida
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: asteroide
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) ciało niebieskie o małych rozmiarach – od kilku metrów do czasem ponad 1000 km, obiegające gwiazdę centralną;


lexentry: pol/planować__czasownik__1
written_rep: planować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: planlegge
sense_list:
obmyślać sekwencje i warianty czynności do wykonania w przyszłości | tworzyć dokument zwany planem, np. rozmieszczenia lamp, albo finansowy | zamierzać


lexentry: pol/plansza__rzeczownik__1
written_rep: plansza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: losjere
sense_list:
(książkowy) karton, deska itp. z zaznaczonymi polami, po których przesuwa się pionki w niektórych grach


lexentry: pol/plask__rzeczownik__1
written_rep: plask
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fike
sense_list:
(potocznie, potoczny) dźwięk plaskania, który powstaje podczas uderzenia o coś płaskiego lub miękkiego


lexentry: pol/platan__rzeczownik__1
written_rep: platan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: platan
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Platanus, wysokie drzewo o dużych, pachnących liściach i kwiatach zebranych w kuliste główki, z rodziny platanowatych;


lexentry: pol/plazma__rzeczownik__1
written_rep: plazma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: plasma
sense_list:
(biologia, biologiczny) osocze krwi; | (fizyka, fizyczny) materia powstała w bardzo wysokiej temperaturze z silnie zjonizowanego gazu, składająca się z naładowanych i obojętnych elektrycznie cząstek; | (potocznie, potoczny) telewizor z ekranem plazmowym


lexentry: pol/plaża__rzeczownik__1
written_rep: plaża
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: strand
sense_list:
(turystyka, turystyczny) brzeg akwenu, pokryty piaskiem lub żwirem, nadający się do opalania i rekreacji;


lexentry: pol/plebania__rzeczownik__1
written_rep: plebania
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: prestegård
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) przykościelny budynek przeznaczony na mieszkanie dla proboszcza, często mieszczący również urząd parafialny


lexentry: pol/plecy__rzeczownik__1
written_rep: plecy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rygg
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) tylna część tułowia, od barków do pasa; | (przenośnie, przenośnia) (potocznie, potoczny) poparcie wpływowych osób | tylna część ubrania okrywająca plecy (1.1)


lexentry: pol/plemię__rzeczownik__1
written_rep: plemię
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stamme
sense_list:
(biologia, biologiczny) kategoria systematyki roślin i zwierząt; | forma przedpaństwowej organizacji społeczeństw, grupa spokrewnionych rodów zamieszkujących jeden obszar;


lexentry: pol/pleonazm__rzeczownik__1
written_rep: pleonazm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pleonasme
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wyrażenie składające się z wyrazów to samo lub prawie to samo znaczących;


lexentry: pol/pleśń__rzeczownik__1
written_rep: pleśń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mugg
sense_list:
gęsty nalot utworzony przez niektóre grzyby na produktach spożywczych i innych substancjach organicznych


lexentry: pol/pliszka__rzeczownik__1
written_rep: pliszka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: linerle
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) drobny ptak z długim ogonem należący do jednego z dwóch rodzajów rodziny pliszkowatych, Motacillidae;


lexentry: pol/plotka__rzeczownik__1
written_rep: plotka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sladder
sense_list:
pogłoska, często nieprawdziwa i szkodliwa dla czyjejś reputacji; wiadomość powtarzana z ust do ust, która traci swoje pierwsze, prawdziwe znaczenie;


lexentry: pol/pluskwa__rzeczownik__1
written_rep: pluskwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bakterie
sense_list:
(potocznie, potoczny) (informatyka, informatyczny) błąd uniemożliwiający poprawne działanie programu | (potocznie, potoczny) małe urządzenie służące do podsłuchu;


lexentry: pol/pluskwa__rzeczownik__1
written_rep: pluskwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tege
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) mały, żywiący się krwią, żyjący w pomieszczeniach owad z gatunku pluskwa domowa, Cimex lectularius;


lexentry: pol/pluskwiak__rzeczownik__1
written_rep: pluskwiak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bakterie
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) uskrzydlony owad będący pasożytem roślin i zwierząt, występujący na całym świecie w wielu, zróżnicowanych morfologicznie gatunkach;


lexentry: pol/plutokracja__rzeczownik__1
written_rep: plutokracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: plutokrati
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) forma rządów, w której władzę sprawują najbogatsi


lexentry: pol/po__przyimek__1
written_rep: po
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: etter
sense_list:
…służący do tworzenia wyrażeń, w których część za przyimkiem odbyła się wcześniej, niż część przed przyimkiem, lub znajduje się dalej w kolejności


lexentry: pol/pochodnia__rzeczownik__1
written_rep: pochodnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fakkel
sense_list:
smolne łuczywo lub skręcone pakuły, szmaty nasycone smołą osadzone na kawałku drewna, używane dawniej do oświetlania, obecnie raczej dla efektów świetlnych;


lexentry: pol/pochwalić__czasownik__1
written_rep: pochwalić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: rose
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) uwielbić, uczcić | wyrazić o kimś lub o czymś pozytywną opinię


lexentry: pol/pocisk__rzeczownik__1
written_rep: pocisk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kule
sense_list:
przedmiot miotany z broni miotającej lub wyrzutni mający razić cel lub wykonać inne zadanie, np. zadymić, oświetlić pole walki;


lexentry: pol/pocisk_manewrujący__rzeczownik__1
written_rep: pocisk manewrujący
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kryssermissil
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) bezpilotowa, sterowalna lub programowalna maszyna przemieszczająca się drogą powietrzną, a przeznaczona do przenoszenia ładunku wybuchowego;


lexentry: pol/pocić_się__czasownik__1
written_rep: pocić się
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: svette
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) wydzielać pot wskutek działania temperatury, choroby, wysiłku | (przenośnie, przenośnia) o szkle i innych materiałach: skraplać na sobie wilgoć lub wydzielać ją z siebie


lexentry: pol/pocztówka__rzeczownik__1
written_rep: pocztówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: postkort
sense_list:
karta służąca do korespondencji, zwykle z fotografią lub obrazkiem po jednej stronie, wysyłana pocztą, bez koperty;


lexentry: pol/poczucie__rzeczownik__1
written_rep: poczucie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: følelse
sense_list:
świadomość czegoś, zdawanie sobie sprawy z czegoś; zdolność odbierania, odczuwania, rozumienia czegoś


lexentry: pol/poczucie_winy__rzeczownik__1
written_rep: poczucie winy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skyldfølelse
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) zespół przykrych uczuć w stosunku do siebie, które powstają w wyniku negatywnej oceny własnego postępowania;


lexentry: pol/poczytalność__rzeczownik__1
written_rep: poczytalność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fornuft
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) możliwość rozpoznania znaczenia swego czynu lub pokierowania swoim postępowaniem


lexentry: pol/pod__przyimek__1
written_rep: pod
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: under
sense_list:
…wskazujący położenie kogoś lub czegoś poniżej omawianego wyrażenia | …wskazujący ruch kogoś lub czegoś w kierunku dołu omawianego wyrażenia


lexentry: pol/podanie__rzeczownik__1
written_rep: podanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sagn
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) opowieść o przeszłości przekazywana w ustnej formie z pokolenia na pokolenie;


lexentry: pol/podatek__rzeczownik__1
written_rep: podatek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skatt
sense_list:
powszechna obowiązkowa danina uiszczana zwykle na rzecz państwa, ale również na rzecz Kościoła, władcy


lexentry: pol/podatek_od_wartości_dodanej__rzeczownik__1
written_rep: podatek od wartości dodanej
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: merverdiavgift
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) podatek od towarów i usług doliczany do ich ceny na kolejnych etapach ich tworzenia w zależności od kwoty, o jaką kolejne podmioty biorące udział w procesie tworzenia zwiększą ich wartość


lexentry: pol/podaż__rzeczownik__1
written_rep: podaż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anbud
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) dostępność, oferta towarów na sprzedaż; (także, też) ilość danego towaru znajdująca się na rynku;


lexentry: pol/podbródek__rzeczownik__1
written_rep: podbródek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hake
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) dolna część twarzy poniżej warg | (anatomia, anatomiczny) miękka część twarzy pod dolną szczęką


lexentry: pol/podczas__przyimek__1
written_rep: podczas
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: i løpet av
sense_list:
…służący do wyrażenia zdarzenia, równolegle z którym dzieje się (lub odbyła się) czynność, a które trwało przez cały czas wykonywania czynności


lexentry: pol/podczaszy__rzeczownik__1
written_rep: podczaszy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: munnskjenk
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) nadworny urzędnik książęcy lub królewski próbujący napoje przed podaniem księciu lub królowi


lexentry: pol/podczerwień__rzeczownik__1
written_rep: podczerwień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: infrarød stråling
sense_list:
(optyka, optyczny) zakres promieniowania elektromagnetycznego o długości fali zawierającej się pomiędzy światłem widzialnym a falami radiowymi;


lexentry: pol/podczerwony__przymiotnik__1
written_rep: podczerwony
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: infrarød stråling
sense_list:
(optyka, optyczny) o promieniowaniu elektromagnetycznym: mający długość fali z zakresu pomiędzy światłem widzialnym a falami radiowymi


lexentry: pol/poddasze__rzeczownik__1
written_rep: poddasze
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: loft
sense_list:
(budownictwo) przestrzeń znajdująca się bezpośrednio pod stromym dachem, wykorzystywana jako strych lub do celów mieszkalnych


lexentry: pol/podejrzany__przymiotnik__1
written_rep: podejrzany
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: mistenkelig
sense_list:
budzący podejrzenia; niepewnego pochodzenia, o niepewnych intencjach itp. | taki, którego się o coś podejrzewa, posądzony o coś


lexentry: pol/podejrzany__rzeczownik__1
written_rep: podejrzany
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: mistenkelig
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) ktoś, kto jest posądzony o popełnienie przestępstwa, komu w wyniku śledztwa przedstawiono zarzuty


lexentry: pol/podeszwa__rzeczownik__1
written_rep: podeszwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: enslig
sense_list:
(obuwnictwo, obuwniczy) dolna część buta chroniąca stopę przed różnymi urazami | (potocznie, potoczny) spodnia część stopy


lexentry: pol/podkast__rzeczownik__1
written_rep: podkast
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: podcast
sense_list:
(publikatory) (informatyka, informatyczny) audycja w formie radiowej umieszczona w internecie z kanałem RSS umożliwiającym subskrybowanie przez słuchaczy


lexentry: pol/podkreślać__czasownik__1
written_rep: podkreślać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: utheve
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) kłaść w wypowiedzi nacisk na pewien fakt | zaznaczać tekst, rysując pod nim kreskę


lexentry: pol/podkładka__rzeczownik__1
written_rep: podkładka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skive
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) element pomocniczy, płytka pomiędzy oddzielnymi materiałami, wprowadzona celem wzmocnienia, zabezpieczenia lub wyrównania konstrukcji


lexentry: pol/podlizywać_się__czasownik__1
written_rep: podlizywać się
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: smiske
sense_list:
(potocznie, potoczny) zabiegając o czyjeś względy, pochlebić komuś, kto stoi wyżej w jakiejś hierarchii


lexentry: pol/podnosić_do_kwadratu__czasownik__1
written_rep: podnosić do kwadratu
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: kvadrere
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) sprawiać, że coś jest bardziej nasilone, niż zwykle | (matematyka, matematyczny) mnożyć pewną liczbę przez samą siebie


lexentry: pol/podobać_się__czasownik__1
written_rep: podobać się
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: like
sense_list:
odpowiadać czyjemuś gustowi, wyczuciu estetycznemu, robić na kimś dobre wrażenie; wydawać się komuś sympatycznym


lexentry: pol/podobieństwo__rzeczownik__1
written_rep: podobieństwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: likhet
sense_list:
(matematyka, matematyczny) przekształcenie geometryczne, w którym zachowany jest stosunek odległości punktów; | zgodność pewnych cech, właściwości pomiędzy osobami lub rzeczami


lexentry: pol/podobno__modulant__1
written_rep: podobno
min_sense_num: 01
trans_list: tilsynelatende
sense_list:
wyraz komunikujący, że mówiący dystansuje się od wyrażanego sądu, nie jest pewien co do jego prawdziwości; jak mówią, jak się zdaje


lexentry: pol/podpieracz_ścian__rzeczownik__1
written_rep: podpieracz ścian
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: veggpryd
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (rzadki, rzadko używany) (pejoratywnie, pejoratywny) osoba nie tańcząca na imprezach, nie mająca ochoty na włączanie się do działań grupy


lexentry: pol/podpułkownik__rzeczownik__1
written_rep: podpułkownik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oberstløytnant
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) stopień oficerski, w Wojsku Polskim bezpośrednio poprzedzający pułkownika, a powyżej stopnia majora;


lexentry: pol/podrywać__czasownik__1
written_rep: podrywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: hente (noen)
sense_list:
(potocznie, potoczny) zagadywać inną osobę i starać się zainteresować ją sobą w celach romantycznych lub erotycznych; uwodzić


lexentry: pol/podróżniczek__rzeczownik__2
written_rep: podróżniczek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: blåstrupe
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Luscinia svecica, mały, eurazjatycki ptak występujący na terenach wilgotnych;


lexentry: pol/podstawek__rzeczownik__1
written_rep: podstawek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bro
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) element instrumentów smyczkowych podtrzymujący struny na pewnej wysokości i przenoszący jej drgania do pudła rezonansowego


lexentry: pol/poduszka_powietrzna__rzeczownik__1
written_rep: poduszka powietrzna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kollisjonspute
sense_list:
(motoryzacja) rodzaj poduszki zabezpieczającej kierowcę lub pasażera przed skutkami wypadku drogowego, w momencie zderzenia wypełniającej się błyskawicznie gazem; element pasywnego systemu bezpieczeństwa w samochodzie;


lexentry: pol/podwyżka__rzeczownik__1
written_rep: podwyżka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: øke
sense_list:
cena, o którą zostało podwyższone uposażenie | podniesienie się ceny, kosztu | podniesienie wysokości uposażenia


lexentry: pol/podwójny__przymiotnik__1
written_rep: podwójny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: dobbel
sense_list:
dwa razy większy, z dwa razy większą liczbą czegoś | składający się z dwóch jednakowych lub podobnych części


lexentry: pol/podłoga__rzeczownik__1
written_rep: podłoga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gulv | golv
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (budownictwo) pozioma powierzchnia w budynku, po której chodzą ludzie, wykonana z drewna, kamienia itp.; podłoże


lexentry: pol/podły__przymiotnik__1
written_rep: podły
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: lumpen
sense_list:
(potocznie, potoczny) w złym gatunku, kiepskiej jakości, w złym stanie | pozbawiony skrupułów, postępujący nieuczciwie w sposób świadomy, celowy, popełniający czyny haniebne, zasługujący na potępienie i pogardę | wynikający z czyjejś niegodziwości


lexentry: pol/podświadomość__rzeczownik__1
written_rep: podświadomość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: underbevissthet
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) element życia psychicznego, który nie jest poddawany kontroli świadomości;


lexentry: pol/poezja__rzeczownik__1
written_rep: poezja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dikt | poesi
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) działalność literacka obejmująca wiersze, twórczość poetycką


lexentry: pol/poganin__rzeczownik__1
written_rep: poganin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hedning
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) osoba wyznająca religię inną niż jedna z monoteistycznych, abrahamowych (jak chrześcijaństwo, islam, judaizm)


lexentry: pol/pogaństwo__rzeczownik__1
written_rep: pogaństwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hedenskap
sense_list:
często (pejoratywnie, pejoratywny) określenie zazwyczaj używane przez wyznawców religii monoteistycznych (judaizmu, chrześcijaństwa i islamu) na określenie wyznawania religii niechrześcijańskich, głównie politeistycznych lub animalistycznych


lexentry: pol/pogłębiarka__rzeczownik__1
written_rep: pogłębiarka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mudderpram
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) jednostka pływająca przeznaczona do pogłębiania akwenów morskich lub śródlądowych;


lexentry: pol/poimek__rzeczownik__1
written_rep: poimek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: postposisjon
sense_list:
(gramatyka) nieodmienna część mowy, łącząca się z wyrazem (występująca po nim) i zmieniająca jego sens, występująca m.in. w językach ugrofińskich;


lexentry: pol/pointylizm__rzeczownik__1
written_rep: pointylizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pointillisme
sense_list:
(sztuka) technika malarska polegająca na równomiernym pokrywaniu powierzchni obrazu drobnymi punktami czystych kolorów;


lexentry: pol/pojechać__czasownik__1
written_rep: pojechać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: ødelegges
sense_list:
(potocznie, potoczny) o środkach lokomocji, transportu: wyruszyć w drogę w jakimś kierunku; odjechać z miejsca, gdzie się zatrzymał | udać się dokądś jakimś pojazdem, lub na zwierzęciu


lexentry: pol/pojedynek__rzeczownik__1
written_rep: pojedynek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tvekamp
sense_list:
dawna metoda rozwiązywania zatargów honorowych polegająca na walce dwóch przeciwników używających broni siecznej lub palnej w obecności sekundantów


lexentry: pol/pojemnik__rzeczownik__1
written_rep: pojemnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: beholder
sense_list:
zbiornik (naczynie, skrzynia, kosz itp.), w którym przechowywane są materiały, towary, przedmioty, substancje


lexentry: pol/pojemność__rzeczownik__1
written_rep: pojemność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rom
sense_list:
parametr zbiornika lub naczynia określający, ile cieczy, gazu lub materiałów sypkich może się w nim zmieścić


lexentry: pol/pokolenie__rzeczownik__1
written_rep: pokolenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: generasjon
sense_list:
członkowie rodziny, będący mniej więcej w tym samym wieku i pełniący te same funkcje (dziadkowie, rodzice, dzieci) | grupa ludzi lub zwierząt będących mniej więcej w tym samym wieku | grupa ludzi żyjących w tych samych czasach, będących świadkami podobnych wydarzeń


lexentry: pol/pokora__rzeczownik__1
written_rep: pokora
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: audmjukskap
sense_list:
świadomość własnych ograniczeń i słabości skłaniająca do niesprzeciwiania się życiowym koniecznościom


lexentry: pol/pokrywać__czasownik__1
written_rep: pokrywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: skyggelue
sense_list:
(handel, handlowy) płacić, zapewniać całkowite finansowanie danej części | (zootechnika, zootechniczny) zapładniać | nanosić coś na coś


lexentry: pol/pokrzywa__rzeczownik__1
written_rep: pokrzywa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nesle
sense_list:
(botanika, botaniczny) jednoroczna roślina zielna lub bylina z rodzaju pokrzywa (1.1), o ząbkowatych liściach pokrytych parzącymi włoskami


lexentry: pol/pokuta__rzeczownik__1
written_rep: pokuta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anger
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) przyjęta dobrowolnie lub narzucona kara za grzechy;


lexentry: pol/pokój__rzeczownik__1
written_rep: pokój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fred
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (wojskowość, wojskowy) stan panujący między dwoma narodami, bez działań wojennych, bez wypowiedzenia wojny | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) pakt kończący wojnę | (przestarzałe, przestarzały) spokój


lexentry: pol/pokłon__rzeczownik__1
written_rep: pokłon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bukk
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) pochylenie obrazu w procesji katolickiej na Kaszubach; | niskie pochylenie głowy lub całego tułowia na znak oddania czci


lexentry: pol/poliamoria__rzeczownik__1
written_rep: poliamoria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: polyamori
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) zaangażowanie w związek miłosny z więcej niż jedną osobą jednocześnie za zgodą i wiedzą wszystkich osób tworzących dany związek;


lexentry: pol/policja__rzeczownik__1
written_rep: policja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: politi
sense_list:
instytucja państwowa mająca za zadanie ochronę obywateli przed przestępcami, wykrywanie przestępstw itp.;


lexentry: pol/polifonia__rzeczownik__1
written_rep: polifonia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: polyfoni
sense_list:
faktura muzyczna, w której co najmniej dwa głosy prowadzone są równocześnie i niezależnie od siebie;


lexentry: pol/polimer__rzeczownik__1
written_rep: polimer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: polymer
sense_list:
(chemia, chemiczny) substancja chemiczna o bardzo dużej masie cząsteczkowej, składająca się z merów;


lexentry: pol/polityka__rzeczownik__1
written_rep: polityka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: politikk
sense_list:
całokształt działań jakiejś grupy, partii politycznej lub organizacji związanych z dążeniem do zdobycia i utrzymania władzy; | system odgórnie wprowadzonych zasad


lexentry: pol/polo__rzeczownik__1
written_rep: polo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pol
sense_list:
(sport, sportowy) gra drużynowa rozgrywana konno, w której za pomocą długich kijów dąży się do umieszczenia drewnianej kuli w bramce przeciwnej drużyny;


lexentry: pol/pomarańcza__rzeczownik__1
written_rep: pomarańcza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: appelsin
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) owoc cytrusowy o pomarańczowej skórce | (botanika, botaniczny) drzewo, którego owocem jest pomarańcza (1.1);


lexentry: pol/pomarańczowy__przymiotnik__2
written_rep: pomarańczowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 02
trans_list: oransje | orange
sense_list:
mający kolor drugiego pasma tęczy, taki jak kolor owocu pomarańczy itp.; żółty z czerwonym zabarwieniem;


lexentry: pol/pompa__rzeczownik__1
written_rep: pompa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pumpe
sense_list:
(mechanika) maszyna do wymuszania przepływu cieczy lub gazu; | (ironicznie) bardzo wystawne przyjęcie, uroczystość


lexentry: pol/pompka__rzeczownik__1
written_rep: pompka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pumpe
sense_list:
(mechanika) niewielkie urządzenie do pompowania, najczęściej wody lub powietrza | (sport, sportowy) ćwiczenie gimnastyczne polegające na uginaniu i prostowaniu ramion, wykonywane z dłońmi i palcami stóp opartymi o podłogę;


lexentry: pol/pomysłowość__rzeczownik__1
written_rep: pomysłowość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oppfinnsomhet
sense_list:
dodatnia cecha intelektu charakteryzująca się zdolnością do tworzenia nowych pomysłów, projektów i koncepcji, byciu pomysłowym i pełnym inwencji twórczej


lexentry: pol/pomyśleć__czasownik__1
written_rep: pomyśleć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: fundere
sense_list:
myśleć przez jakiś czas, zastanawiając się nad czymś | wziąć coś pod uwagę, zadbać o coś, zająć się czymś | zdać sobie sprawę z czegoś, uświadomić sobie coś


lexentry: pol/ponad__przyimek__1
written_rep: ponad
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: over
sense_list:
…tworzący konstrukcję opisującą położenie kogoś lub czegoś powyżej omawianego wyrażenia | …tworzący konstrukcję opisującą relację większości w stosunku do jakiejś wielkości


lexentry: pol/poncz__rzeczownik__1
written_rep: poncz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: punsj
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) napój z wymieszanych różnych rodzajów alkoholi, soków owocowych i innych składników;


lexentry: pol/poprawny__przymiotnik__1
written_rep: poprawny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: riktig
sense_list:
zgodny z poprawnością, z normą lub zasadami, nie mający błędów, nie wykraczający poza określoną normę


lexentry: pol/poprowadzić__czasownik__1
written_rep: poprowadzić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: føre
sense_list:
pójść z kimś lub czymś wyznaczając trasę przez lub do jakiegoś miejsca | zająć się przewodniczeniem czegoś


lexentry: pol/poprzez__przyimek__1
written_rep: poprzez
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: gjennom at
sense_list:
…dołączający obszar, przez który z trudem ktoś/coś przemieszcza się | …dołączający osobę, instytucję lub rzecz, z której ktoś/coś korzysta; której ktoś używa; za pomocą czegoś, za pośrednictwem czegoś


lexentry: pol/populizm__rzeczownik__1
written_rep: populizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: populisme
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) popieranie idei politycznych i ekonomicznych, które są w danym momencie najbardziej popularne w celu łatwego zdobycia poparcia bez zwracania uwagi na rzeczywistą możliwość zrealizowania obietnic, zwłaszcza pod kątem finansowym;


lexentry: pol/popychadło__rzeczownik__1
written_rep: popychadło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dørmatte
sense_list:
(potocznie, potoczny) (lekceważąco, lekceważący) osoba wykorzystywana w społeczności lub miejscu pracy


lexentry: pol/popyt__rzeczownik__1
written_rep: popyt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: etterspørsel
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) ilość dóbr i usług, którą konsumenci są w stanie nabyć po określonej cenie i w określonym czasie


lexentry: pol/popęd__rzeczownik__1
written_rep: popęd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: drive
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) wewnętrzny mechanizm motywacyjny, uwarunkowany biologicznie, służący zaspokajaniu podstawowych potrzeb i przetrwaniu organizmu


lexentry: pol/por__rzeczownik__1
written_rep: por
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: purre | purreløk
sense_list:
(botanika, botaniczny) Allium porrum L., roślina dwuletnia z rodziny amarylkowatych, uprawiana w celach konsumpcyjnych;


lexentry: pol/pora_roku__rzeczownik__1
written_rep: pora roku
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: årstid
sense_list:
okres, w którym na skutek ruchu Ziemi i zmian jej oświetlenia występują zbliżone warunki klimatyczne, wpływające na wegetację roślin i zwierząt;


lexentry: pol/pornokracja__rzeczownik__1
written_rep: pornokracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pornokrati
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) określenie czasów, w których kobiety rozpustne, kurtyzany wywierały znaczny wpływ na sprawy publiczne;


lexentry: pol/poronienie__rzeczownik__1
written_rep: poronienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: abort
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) przedwczesne zakończenie ciąży wskutek wydalenia obumarłego zarodka lub płodu;


lexentry: pol/port__rzeczownik__1
written_rep: port
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: havn
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) wyznaczone miejsce, wyposażone w odpowiednią infrastrukturę, umożliwiające załadunek i wyładunek statków wodnych;


lexentry: pol/portable__przymiotnik__1
written_rep: portable
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: brakke
sense_list:
(informatyka, informatyczny) o programie: przeznaczony dla przenośnych pamięci masowych, nie wymagający instalowania


lexentry: pol/porter__rzeczownik__1
written_rep: porter
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bærer
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) styl piwa charakteryzujący się ciemną barwą i wysoką zawartością ekstraktu oraz alkoholu;


lexentry: pol/portfel__rzeczownik__1
written_rep: portfel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lommebok
sense_list:
najczęściej skórzany przedmiot o spłaszczonym kształcie służący do przechowywania pieniędzy, kart płatniczych, biletów i innych dokumentów (jak np. dowód osobisty, legitymacja)


lexentry: pol/portfel__rzeczownik__1
written_rep: portfel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: portefølje
sense_list:
(finanse, finansowy) ogół papierów wartościowych i innych aktywów posiadanych przez daną osobę fizyczną lub prawną


lexentry: pol/portret__rzeczownik__1
written_rep: portret
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: portrett
sense_list:
(sztuka) dzieło plastyczne przedstawiające konkretną osobę lub grupę osób | (przenośnie, przenośnia) charakterystyka postaci (zwłaszcza literackiej)


lexentry: pol/portret_pamięciowy__rzeczownik__1
written_rep: portret pamięciowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fantombilde
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) portret osoby wykonany według wskazówek świadka, który tę osobę widział; używany zwłaszcza do odtwarzania wyglądu nieznanych sprawców przestępstw;


lexentry: pol/porwanie__rzeczownik__1
written_rep: porwanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bortførelse
sense_list:
działanie podjęte w celu uprowadzenia kogoś lub czegoś; wywiezienie kogoś lub czegoś, a następnie przetrzymywanie (często w ukryciu)


lexentry: pol/porzeczka__rzeczownik__1
written_rep: porzeczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rips
sense_list:
(botanika, botaniczny) Ribes, rodzaj roślin z rodziny agrestowatych; | (spożywczy) owoc porzeczki (1.1)


lexentry: pol/porządek__rzeczownik__1
written_rep: porządek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bestille
sense_list:
(matematyka, matematyczny) uogólnienie pojęć „mniejszy-większy” na zbiory niekoniecznie złożone z liczb; | stan, w którym jest czysto, coś jest ułożone według jakiegoś planu


lexentry: pol/porządek__rzeczownik__1
written_rep: porządek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rekkefølge
sense_list:
(architektura, architektoniczny) wywodzący się z antyku styl konstrukcyjny i kompozycyjny budowli; | kolejność czegoś


lexentry: pol/poród__rzeczownik__1
written_rep: poród
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fødsel
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) (ginekologia, ginekologiczny) zakończenie ciąży, wydanie dojrzałego płodu z organizmu matki;


lexentry: pol/pospolity__przymiotnik__1
written_rep: pospolity
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: vanlig
sense_list:
jeden z wielu, zwyczajny | wszędzie lub powszechnie spotykany, często się zdarzający, powszechnie znany


lexentry: pol/post__rzeczownik__1
written_rep: post
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: faste
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) dobrowolna rezygnacja ze spożywania niektórych lub wszystkich pokarmów i z rozrywek; | czas obowiązywania postu (1.1)


lexentry: pol/postawić__czasownik__1
written_rep: postawić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: erigere
sense_list:
podnieść do góry, przywrócić lub nadać komuś lub czemuś postawę stojącą | wybudować, wznieść jakąś budowlę, konstrukcję | zbudować coś na czyjąś cześć


lexentry: pol/postrach__rzeczownik__1
written_rep: postrach
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: angst
sense_list:
stan ogarniającego strachu, wzbudzanego przez kontakt z czymś lub kimś nieprzyjemnym lub niosącym zagrożenie


lexentry: pol/postulat__rzeczownik__1
written_rep: postulat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forutsette
sense_list:
(logika, logiczny) (matematyka, matematyczny) teza, która nie wymaga udowodnienia i stanowi podstawę w dalszym wnioskowaniu; | (oficjalnie) żądanie, wniosek, propozycja, życzenie


lexentry: pol/postępowanie__rzeczownik__1
written_rep: postępowanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oppførsel
sense_list:
określony prawem uporządkowany ciąg czynności urzędowych organu wykonującego zadania publiczne (sądu, administracji, prawodawcy) | (rzeczownik odczasownikowy) od postępować


lexentry: pol/posunięcie__rzeczownik__1
written_rep: posunięcie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trekk
sense_list:
(szachy, pojęcie szachowe) ruch bierką, pionem, figurą w szachach, warcabach i innych grach planszowych


lexentry: pol/posyłać__czasownik__1
written_rep: posyłać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: sende
sense_list:
polecać komuś udanie się gdzieś dla załatwienia czegoś | przekazywać za pośrednictwem | kierować coś dokądś szybkim ruchem


lexentry: pol/potoczny__przymiotnik__1
written_rep: potoczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: omgangsspråklig
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) taki, którego używa się na co dzień, w zwykłej rozmowie;


lexentry: pol/potok__rzeczownik__1
written_rep: potok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bekk
sense_list:
(geografia, geograficzny) (hydrologia, hydrologiczny) ciek wodny o wartkim nurcie, płynący skalnym lub kamienistym korytem o dużym spadku;


lexentry: pol/potop__rzeczownik__1
written_rep: potop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: flom
sense_list:
(hydrologia, hydrologiczny) powódź powstała na rozległych terenach | (przenośnie, przenośnia) duże ilości czegoś


lexentry: pol/potwal__rzeczownik__1
written_rep: potwal
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spermhval
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Physeter macrocephalus Linnaeus, duży morski ssak z rodziny kaszalotowatych;


lexentry: pol/potylica__rzeczownik__1
written_rep: potylica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nakke
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) kość potyliczna, kość czaszki, w której znajduje się otwór łączący jamę mózgoczaszki z kanałem kręgowym kręgosłupa;


lexentry: pol/potępiać__czasownik__1
written_rep: potępiać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: fordømme
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) skazywać na potępienie, skazywać na piekło | nie pochwalać, ganić kogoś, uznawać kogoś winnym


lexentry: pol/poważny__przymiotnik__1
written_rep: poważny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: alvorlig
sense_list:
budzący obawy, groźny dla życia; (także, też) skomplikowany, obarczony dużym ryzykiem | mający uznanie u innych osób | o człowieku, sytuacji, opinii itp.: charakteryzujący się powagą | odpowiedzialny, godny zaufania


lexentry: pol/powierzać__czasownik__1
written_rep: powierzać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: betro
sense_list:
wyznawać komuś coś w zaufaniu | zlecać komu sprawowanie określonej funkcji lub zrobienie czegoś | poddawać czyjejś opiece


lexentry: pol/powierzchnia__rzeczownik__1
written_rep: powierzchnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: overflate
sense_list:
określony obszar, o ograniczonych rozmiarach | wierzchnia warstwa masy jakiejkolwiek substancji, cieczy | zewnętrzna strona


lexentry: pol/powieść__rzeczownik__1
written_rep: powieść
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: roman
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) długi utwór narracyjny opisujący rozbudowany ciąg zdarzeń; zwykle udostępniany w formie książki;


lexentry: pol/powinien__czasownikmodalny__1
written_rep: powinien
part_of_speech: modal
min_sense_num: 01
trans_list: burde
sense_list:
musieć | wyrażający coś, co warto, żeby podmiot zrobił | wyrażający coś, czego mówiący spodziewa się po podmiocie


lexentry: pol/powiększać__czasownik__1
written_rep: powiększać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: forstørre
sense_list:
powodować, że obraz czegoś staje się większy pod względem rozmiarów | powodować, że coś staje się większe pod względem rozmiarów, ilości


lexentry: pol/powstanie__rzeczownik__1
written_rep: powstanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: opprør
sense_list:
zbrojne wystąpienie ludności państwa, miasta lub pewnego obszaru, skierowane przeciw dotychczasowej władzy, najczęściej okupacyjnej;


lexentry: pol/powództwo__rzeczownik__1
written_rep: powództwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: klage
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) wniosek wniesiony do sądu o rozpoczęcie postępowania w jakiejś sprawie; wniesienie sprawy do sądu


lexentry: pol/pozer__rzeczownik__1
written_rep: pozer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: posør
sense_list:
(pejoratywnie, pejoratywny) ktoś nieudolnie charakteryzujący się na coś lub kogoś; imitator wzbudzający zażenowanie


lexentry: pol/poziom__rzeczownik__1
written_rep: poziom
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gå videre til neste nivå
sense_list:
etap gry komputerowej | położenie, układ czegoś względem jakiejś płaszczyzny | stan zaawansowania czegoś, faza rozwoju | stopień wykształcenia osoby, stan czyjejś kultury, wiedzy | wartość jakiejś mierzalnej wielkości


lexentry: pol/poziomka__rzeczownik__1
written_rep: poziomka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: markjordbær
sense_list:
(botanika, botaniczny) Fragaria, roślina o jadalnych, czerwonych owocach podobnych do truskawek, tylko mniejszych, rosnąca dziko, przeważnie w lasach, także uprawiana w ogrodach; | (spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) owoc poziomki (1.1)


lexentry: pol/poziomka_pospolita__rzeczownik__1
written_rep: poziomka pospolita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: markjordbær
sense_list:
(botanika, botaniczny) Fragaria vesca L., gatunek rośliny z rodziny różowatych, uprawiana w wielu krajach świata, również w Polsce;


lexentry: pol/pozostawać__czasownik__1
written_rep: pozostawać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: stag
sense_list:
być częścią czegoś; pozostałością, resztą po czymś lub kimś | być dalej takim samym, bez zmian; nie zmieniać się | zostać w jakimś miejscu, nie ruszać się skądś


lexentry: pol/pozycja__rzeczownik__1
written_rep: pozycja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: plassere
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) stanowisko kupującego/sprzedającego wobec przewidywanego przez niego przyszłego kursu instrumentu pochodnego wyrażone przez kupno bądź sprzedaż nieposiadanych kontraktów terminowych | konkretne ułożenie ludzkiego ciała | położenie kogoś lub czegoś w przestrzeni określane za pomocą współrzędnych lub odległości od innych obiektów


lexentry: pol/pozycja_misjonarska__rzeczownik__1
written_rep: pozycja misjonarska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: misjonærstilling
sense_list:
(seksuologia, seksuologiczny) klasyczna pozycja seksualna, w której mężczyzna jest na górze, a kobieta pod nim;


lexentry: pol/pozytywka__rzeczownik__1
written_rep: pozytywka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spilledåse
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) pudełko lub skrzynka z nakręcanym, mechanicznym instrumentem muzycznym odtwarzającym dźwięki dzięki wypustkom na obrotowym elemencie szarpiącym o zęby metalowego grzebienia;


lexentry: pol/pozytywny__przymiotnik__1
written_rep: pozytywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: positiv
sense_list:
kierujący się wartościami budzącymi szacunek; o wysokich walorach | przychylnie nastawiony | przynoszący korzyści | z potwierdzoną obecnością w badaniu


lexentry: pol/pośladek__rzeczownik__1
written_rep: pośladek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rumpeballe
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) jeden z dwóch umięśnionych obszarów z tyłu ciała między kręgosłupem a udami;


lexentry: pol/poświęcać__czasownik__1
written_rep: poświęcać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: innvie
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) dokonywać poświęcenia; pokropić coś wodą święconą


lexentry: pol/poświęcenie__rzeczownik__1
written_rep: poświęcenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ofre
sense_list:
(książkowy) oddawanie czegoś w ofierze; wyrzeczenie się czegoś dla czyjegoś dobra | (książkowy) pełen bohaterstwa czyn; ofiara | (szachy, pojęcie szachowe) celowe posunięcie, którego konsekwencją jest utrata bierki w celu uzyskania innych korzyści, np. inicjatywy, forsownego wariantu wiodącego do mata itd.


lexentry: pol/pożyczka__rzeczownik__1
written_rep: pożyczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lån
sense_list:
danie komuś albo wzięcie od kogoś na pewien czas pieniędzy lub innych dóbr pod warunkiem ich zwrotu w określonym terminie; (także, też) to, co zostało pożyczone;


lexentry: pol/praca__rzeczownik__1
written_rep: praca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: arbeid
sense_list:
artykuł, tekst lub dzieło plastyczne | miejsce pracy (1.1); funkcja pełniona w takim miejscu | wykonywanie jakiejś czynności, służącej uzyskaniu dóbr;


lexentry: pol/praca__rzeczownik__1
written_rep: praca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: arbeide
sense_list:
(fizyka, fizyczny) energia potrzebna do przesunięcia ciała o danych parametrach z jednego punktu pola do drugiego;


lexentry: pol/pracowity__przymiotnik__1
written_rep: pracowity
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: flittig
sense_list:
taki, który jest skłonny do długiej pracy; taki, który umie/lubi dużo pracować; charakteryzujący się pracowitością


lexentry: pol/pracownia__rzeczownik__1
written_rep: pracownia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lab
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) (studencki) odpowiednio urządzone pomieszczenie do prowadzenia badań i doświadczeń naukowych


lexentry: pol/pragmatyczny__przymiotnik__1
written_rep: pragmatyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: pragmatisk
sense_list:
wynikający z pragmatyzmu, oparty na przekonaniu, że podejmowane czynności powinny być praktyczne, dawać korzyść


lexentry: pol/pragnienie__rzeczownik__1
written_rep: pragnienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tørst
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) jedna z najbardziej podstawowych potrzeb biologicznych człowieka i zwierząt przejawiająca się w popędzie ku pobraniu odpowiedniej ilości wody do organizmu;


lexentry: pol/praindoeuropejski__przymiotnik__1
written_rep: praindoeuropejski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: protoindoeuropeisk
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) indoeuropejski pierwotny, odnoszący się do pierwotnego okresu wspólnoty indoeuropejskiej


lexentry: pol/pranie__rzeczownik__1
written_rep: pranie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: klesvask
sense_list:
porcja ubrań przygotowanych do prania (1.1) lub już wypranych | czyszczenie odzieży na mokro; cały proces czynności z tym związanych – wkładanie do pralki, dodawanie detergentów, programowanie, wieszanie itp.;


lexentry: pol/prawa_człowieka__rzeczownik__1
written_rep: prawa człowieka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: menneskerettigheter
sense_list:
niezbywalne, nienaruszalne, naturalne i niepodzielne prawa przysługujące każdemu człowiekowi wynikające z jego godności;


lexentry: pol/prawdopodobieństwo__rzeczownik__1
written_rep: prawdopodobieństwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sannsynlighet
sense_list:
(matematyka, matematyczny) ogólne określenie pojęć matematycznych, służących do określenia prawdopodobieństwa (1.1); | szansa, że coś się wydarzy


lexentry: pol/prawica__rzeczownik__1
written_rep: prawica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: høyre
sense_list:
(książkowy) prawa dłoń, prawa ręka | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) siła polityczna o programie, odwołującym się do tradycji, autorytetów, religii i istniejącej hierarchii społecznej


lexentry: pol/prawicowy__przymiotnik__1
written_rep: prawicowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: høyre
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z prawicą, właściwy prawicy, wywodzący się z prawicy


lexentry: pol/prawidłowy__przymiotnik__1
written_rep: prawidłowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: riktig
sense_list:
bezbłędny, poprawny (zgodny z prawdą) | zgodny z przyjętymi prawidłami lub założeniami | słuszny, odpowiedni, właściwy (pasujący do danej sytuacji) | dobrze uformowany, foremny


lexentry: pol/prawo__rzeczownik__1
written_rep: prawo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rett
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zbiór przepisów, zezwoleń, obowiązków, przywilejów oraz kar związanych z ich nieprzestrzeganiem;


lexentry: pol/prawo_jazdy__rzeczownik__1
written_rep: prawo jazdy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: førerkort | førarkort
sense_list:
(motoryzacja) dokument potwierdzający umiejętności jego posiadacza do prowadzenia pojazdów mechanicznych, wydawany przez odpowiednie organy państwowe;


lexentry: pol/prawo_publiczne__rzeczownik__1
written_rep: prawo publiczne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: offentlig rett
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) gałąź prawa zawierająca normy prawne, których zadaniem jest ochrona interesu publicznego;


lexentry: pol/prawosławie__rzeczownik__1
written_rep: prawosławie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ortodokse
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) ortodoksyjne wyznanie chrześcijańskie, które powstało w wyniku podziału chrześcijaństwa w 1054 roku (schizmy wielkiej);


lexentry: pol/prawy__przymiotnik__1
written_rep: prawy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: høyre
sense_list:
znajdujący się po przeciwnej stronie ciała człowieka w stosunku do tej, gdzie jest serce | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) prawicowy, konserwatywny | o człowieku: uczciwy, szlachetny | (krawiectwo) (o stronie tkaniny, odzieży): przeznaczony do noszenia na danej stronie


lexentry: pol/prażyć__czasownik__1
written_rep: prażyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: riste
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) poddawać żywność działaniu wysokiej temperatury bez użycia tłuszczu


lexentry: pol/prekognicja__rzeczownik__1
written_rep: prekognicja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: prekognisjon
sense_list:
zjawisko paranormalne mające polegać na umiejętności przewidywania zdarzeń, które dopiero będą miały miejsce w przyszłości;


lexentry: pol/premiera__rzeczownik__1
written_rep: premiera
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: premiere
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) pierwsze publiczne przedstawienie utworu, zwłaszcza scenicznego lub filmu; uroczystość związana z tym przedstawieniem


lexentry: pol/prenumerata__rzeczownik__1
written_rep: prenumerata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: abonnement
sense_list:
przedpłata za czasopismo na określony czas, gwarantująca, że dana osoba będzie otrzymywać przez ten czas określoną liczbę numerów tego czasopisma; ten czas


lexentry: pol/preparat__rzeczownik__1
written_rep: preparat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: preparat
sense_list:
obiekt biologiczny zakonserwowany celem badań lub dydaktyki | substancja lub mieszanina związków przygotowana do konkretnego zastosowania


lexentry: pol/preskrypcja__rzeczownik__1
written_rep: preskrypcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: brilleseddel
sense_list:
(dawniej, dawny) przedawnienie | (dawniej, dawny) przepis prawny, nakaz urzędowy | (językoznawstwo, językoznawczy) wydawanie norm językowych; kodyfikacja normatywna; | wypisywanie, ordynowanie czegoś, (także, też) recepta lekarska


lexentry: pol/prezbiter__rzeczownik__1
written_rep: prezbiter
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: presbyter
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) duchowny drugiego stopnia święceń w chrześcijaństwie;


lexentry: pol/prezbiterium__rzeczownik__1
written_rep: prezbiterium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kor
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) przestrzeń kościoła przeznaczona dla duchowieństwa i służby liturgicznej;


lexentry: pol/prezerwatywa__rzeczownik__1
written_rep: prezerwatywa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kondom
sense_list:
(seksuologia, seksuologiczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) mechaniczny środek antykoncepcyjny stosowany głównie przez mężczyzn, wykonany z lateksu;


lexentry: pol/prezydent__rzeczownik__1
written_rep: prezydent
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: president
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) głowa państwa, najważniejsza osoba w kraju w niektórych ustrojach;


lexentry: pol/prezydentura__rzeczownik__1
written_rep: prezydentura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: presidentembete
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) okres, gdy ktoś jest prezydentem | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) urząd, tytuł lub funkcja prezydenta


lexentry: pol/prion__rzeczownik__1
written_rep: prion
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hvalfugl
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) nieprawidłowo pofałdowane białko mające zdolność do samodzielnego rozprzestrzeniania się poprzez zmianę struktury innych białek, wywołujące u zwierząt i ludzi choroby neurodegeneracyjne;


lexentry: pol/probówka__rzeczownik__1
written_rep: probówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: prøverør
sense_list:
(chemia, chemiczny) naczynie laboratoryjne, zwykle szklane, o wąskim, cylindrycznym kształcie, służące do przeprowadzania badań i eksperymentów;


lexentry: pol/proces__rzeczownik__1
written_rep: proces
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: prosess
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) postępowanie w sądzie | uporządkowany ciąg zdarzeń zachodzących po sobie


lexentry: pol/procesja__rzeczownik__1
written_rep: procesja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: siv
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) grupa wiernych w pochodzie, często ze śpiewem eksponująca przedmioty kultu;


lexentry: pol/procesor__rzeczownik__1
written_rep: procesor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: prosessor
sense_list:
(informatyka, informatyczny) urządzenie cyfrowe potrafiące pobierać, interpretować i wykonywać ciąg rozkazów;


lexentry: pol/produkt__rzeczownik__1
written_rep: produkt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: produkt
sense_list:
(chemia, chemiczny) substancja powstała w wyniku reakcji chemicznej | (lekceważąco, lekceważący) o osobie uznanej za ukształtowaną w wyniku pewnego procesu | (matematyka, matematyczny) uogólnienie iloczynu kartezjańskiego; | rezultat pracy twórczej | w marketingu: wszystko, co można zaoferować na rynku;


lexentry: pol/produktywność__rzeczownik__1
written_rep: produktywność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: produktivitet
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) wielkość efektu produkcyjnego uzyskanego z danych nakładów, wyrażona za pomocą wartości ułamka, w którym licznik zawiera wielkość produkcji, a mianownik – wielkość poniesionych na nią nakładów; | cecha tego, co produktywne; cecha tych, którzy są produktywni


lexentry: pol/profesjonalny__przymiotnik__1
written_rep: profesjonalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: profesjonell
sense_list:
(o uprawiającym jakąś dziedzinę) będący specjalistą, wykonujący swój zawód fachowo (np. personel) | (o uprawianej dziedzinie) uprawiany fachowo jako zawód (np. teatr)


lexentry: pol/profesor__rzeczownik__1
written_rep: profesor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: professor
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) tytuł naukowy nadawany samodzielnym pracownikom naukowym; | (edukacja, edukacyjny) nazwa stanowiska pracy na uczelniach wyższych i w instytucjach naukowych;


lexentry: pol/profilaktyka__rzeczownik__1
written_rep: profilaktyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forsvar
sense_list:
środki i działania w celu zapobiegania niepożądanym zdarzeniom, szkodom; likwidacja przyczyn złych zjawisk


lexentry: pol/prognoza_pogody__rzeczownik__1
written_rep: prognoza pogody
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: varsel
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) przewidywanie zjawisk meteorologicznych na określonym obszarze w określonym czasie


lexentry: pol/program__rzeczownik__1
written_rep: program
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: program
sense_list:
odrębna audycja nadawana przez telewizję lub radio | plan działań | (informatyka, informatyczny) zestaw komend zrozumiałych dla komputera służących wykonywaniu jakichś zadań | (potocznie, potoczny) zestawienie programów (1.2) na pewien okres, zwykle w czasopiśmie | (potocznie, potoczny) broszurka z informacjami o sztuce teatralnej lub operowej, rozprowadzana pośród widzów


lexentry: pol/projekt__rzeczownik__1
written_rep: projekt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: prosjekt
sense_list:
(zarządzanie) zorganizowany ciąg działań, ograniczony w czasie, zmierzający do osiągnięcia założonego celu


lexentry: pol/prokrastynacja__rzeczownik__1
written_rep: prokrastynacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: prokrastinering
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) chorobliwa tendencja do nieustannego odkładania pewnych czynności na później;


lexentry: pol/prokurator__rzeczownik__1
written_rep: prokurator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aktor
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) funkcjonariusz czuwający nad ściganiem przestępstw i oskarżający przed sądem;


lexentry: pol/proletariusz__rzeczownik__1
written_rep: proletariusz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: proletar
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) pierwotnie członek grupy społecznej w Republice Rzymskiej, utożsamiany z ostatnią na zgromadzeniu ludowym, najbiedniejszą klasą majątkową obywateli; | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) członek proletariatu, klasy społecznej składającej się z robotników najemnych, zwłaszcza tych zatrudnionych w przemyśle; najuboższej warstwy społeczeństwa;


lexentry: pol/prolog__rzeczownik__1
written_rep: prolog
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: innledning
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) początkowy człon utworu wprowadzający informacje o okolicznościach poprzedzających właściwą akcję;


lexentry: pol/promieniowanie_jonizujące__rzeczownik__1
written_rep: promieniowanie jonizujące
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ioniserende stråling
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (medycyna, medyczny) promieniowanie, którego źródłem są substancje mające zdolność wytwarzania jonów w czasie przenikania przez materię;


lexentry: pol/promień__rzeczownik__1
written_rep: promień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: radius
sense_list:
(geometria) odcinek łączący środek koła, okręgu, sfery lub kuli z dowolnym punktem położonym na jej brzegu, długość tego odcinka;


lexentry: pol/propaganda__rzeczownik__1
written_rep: propaganda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: propaganda
sense_list:
działanie mające na celu szerzenie, wyjaśnianie i rozpowszechnianie pewnych poglądów, idei, haseł w celu pozyskania zwolenników;


lexentry: pol/propan__rzeczownik__1
written_rep: propan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: propan
sense_list:
(chemia, chemiczny) związek organiczny z grupy alkanów, bezwonny i bezbarwny gaz, jego mieszanina z butanem znana jest jako LPG;


lexentry: pol/proprium__rzeczownik__1
written_rep: proprium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: egen
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) część liturgii podlegająca zmianie zależnie od kalendarza liturgicznego;


lexentry: pol/prorok__rzeczownik__1
written_rep: prorok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: profet
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) charyzmatyczny przywódca lub reformator religijny, któremu przypisuje się szczególne posłannictwo boże i zdolności wizjonerskie;


lexentry: pol/prosta__rzeczownik__1
written_rep: prosta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rett linje
sense_list:
(geometria) (matematyka, matematyczny) nieposiadająca końców krzywa, która dla każdych dwóch swoich punktów zawiera w całości najkrótszą drogę pomiędzy nimi;


lexentry: pol/prostak__rzeczownik__1
written_rep: prostak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: enfoldig
sense_list:
(pejoratywnie, pejoratywny) osoba płci męskiej zachowująca się w sposób prymitywny, niekulturalny bądź chamski


lexentry: pol/prostownik__rzeczownik__1
written_rep: prostownik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: likeretter
sense_list:
(elektronika, elektroniczny) układ lub element elektroniczny zamieniający prąd przemienny na prąd o stałym kierunku (w idealnym przypadku prąd stały);


lexentry: pol/proszek__rzeczownik__1
written_rep: proszek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pulver
sense_list:
substancja roztarta, rozkruszona, zmielona lub w inny sposób podzielona na wiele bardzo drobnych cząsteczek


lexentry: pol/proszek_do_pieczenia__rzeczownik__1
written_rep: proszek do pieczenia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bakepulver
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) substancja spulchniająca do wypieków, której podstawowym składnikiem jest soda oczyszczona czyli wodorowęglan sodu;


lexentry: pol/proszę__zwrot__1
written_rep: proszę
min_sense_num: 02
trans_list: bare hyggelig
sense_list:
zwrot używany zamiast wołacza, wraz z rzeczownikiem w dopełniaczu przy skierowaniu wypowiedzi do kogoś


lexentry: pol/protestant__rzeczownik__1
written_rep: protestant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: protestant
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) człowiek wyznający protestantyzm, członek któregoś z kościołów protestanckich


lexentry: pol/protestantyzm__rzeczownik__1
written_rep: protestantyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: protestantisme
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) jeden z głównych kierunków chrześcijaństwa, składający się z wierzeń powstałych głównie na skutek ruchów reformacyjnych wewnątrz Kościoła rzymskokatolickiego rozpoczętych w XVI wieku;


lexentry: pol/proto-__przedrostek__1
written_rep: proto-
part_of_speech: prefix
min_sense_num: 01
trans_list: proto-
sense_list:
pierwszy człon wyrazów złożonych oznaczający pierwszeństwo w czasie, kolejności, stanowisku itp. tego, o czym mówi drugi człon wyrazu


lexentry: pol/protokół__rzeczownik__1
written_rep: protokół
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: protokoll
sense_list:
sprawozdanie na piśmie z posiedzenia, konferencji, sesji, rozprawy sądowej itp. zawierające streszczenie przebiegu, zapis wniosków i uchwał;


lexentry: pol/prowadzić__czasownik__1
written_rep: prowadzić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: føre
sense_list:
być czyimś przewodnikiem, kierować kogoś do jakiegoś miejsca | kierować czymś, być inicjatorem, organizatorem czegoś; wykonywać coś


lexentry: pol/prowincja__rzeczownik__1
written_rep: prowincja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: provins
sense_list:
(administracja) jednostka administracyjna w niektórych krajach | (kościelny) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) kościelna jednostka administracyjna pod zarządem metropolity lub arcybiskupa; | (kościelny) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zakonna jednostka administracyjna pod jurysdykcją przełożonego prowincjalengo; | obszar kraju oddalony od stolicy i większych miast


lexentry: pol/przebiegać__czasownik__1
written_rep: przebiegać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: løpe
sense_list:
o linii, trasie: prowadzić przez coś, być wytyczonym gdzieś, ciągnąć się dokądś | przebywać daną drogę biegiem


lexentry: pol/przebój__rzeczownik__1
written_rep: przebój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anslag
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (telewizja, telewizyjny) coś bardzo popularnego, szczególnie w odniesieniu do utworów muzycznych


lexentry: pol/przeciek__rzeczownik__1
written_rep: przeciek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lekkasje
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) niekontrolowane, nielegalne przedostanie się poufnych informacji do mediów lub opinii publicznej | wypływ cieczy lub uchodzenie gazu z miejsca, w którym powstała nieszczelność


lexentry: pol/przecinek__rzeczownik__1
written_rep: przecinek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: komma
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) znak interpunkcyjny służący do oddzielania pojęć przy ich wymienianiu lub do oddzielania zdań w zdaniu złożonym;


lexentry: pol/przeciw-__przedrostek__1
written_rep: przeciw-
part_of_speech: prefix
min_sense_num: 01
trans_list: mot
sense_list:
…łączący się zwykle z rzeczownikami, przymiotnikami lub imiesłowami, tworzący wyrazy związane z walką z czymś lub cel działania, także wyrazy o cechach przeciwnych do wyrazu źródłowego


lexentry: pol/przeciw__przyimek__1
written_rep: przeciw
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: mot
sense_list:
… używany do określenia celu czynności lub stanów związanych z walką lub grą z wyrażeniem stojącym za przyimkiem | … używany do określenia celu działania czegoś | … używany do wyrażenia poglądów lub stanowisk odmiennych wobec wyrażenia za przyimkiem


lexentry: pol/przeciwciało__rzeczownik__1
written_rep: przeciwciało
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: antistoff
sense_list:
(medycyna, medyczny) substancja znajdująca się w organizmach kręgowców lub wytwarzana w odpowiedzi na wprowadzenie antygenów, przed którymi broni organizm;


lexentry: pol/przeciwlotniczy__przymiotnik__1
written_rep: przeciwlotniczy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: luftvern
sense_list:
służący do zwalczania statków powietrznych, mający za zadanie niszczenie statków powietrznych lub obronę przed nimi


lexentry: pol/przeciwnik__rzeczownik__1
written_rep: przeciwnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: motstander
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (sport, sportowy) także przenośnie ten, przeciwko któremu się walczy lub rozgrywa grę | ten, kto jest czemuś przeciwny


lexentry: pol/przeciąg__rzeczownik__1
written_rep: przeciąg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trekk
sense_list:
strumień chłodnego powietrza powstały w pomieszczeniu z otwartymi lub nieszczelnymi drzwiami lub oknami


lexentry: pol/przeciętny__przymiotnik__1
written_rep: przeciętny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: alminnelig
sense_list:
(potocznie, potoczny) banalny, nieskomplikowany, prosty | niczym się nie wyróżniający, zwykły, nie wykraczający poza przeciętną


lexentry: pol/przeciętny__przymiotnik__1
written_rep: przeciętny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: bety
sense_list:
(matematyka, matematyczny) będący wynikiem średniej arytmetycznej, czyli podzielenia sumy wartości przez ich liczbę;


lexentry: pol/przeczyszczający__przymiotnik__1
written_rep: przeczyszczający
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: avføringsmiddel
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) wywołujący biegunkę, powodujący przeczyszczenie


lexentry: pol/przed__przyimek__1
written_rep: przed
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: før
sense_list:
…służący do wyrażenia, że wydarzenie miało, ma lub będzie miało miejsce wcześniej niż wydarzenie opisane za przyimkiem


lexentry: pol/przedmiot__rzeczownik__1
written_rep: przedmiot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gjenstand
sense_list:
rzecz, obiekt nieożywiony | cel czynności, obiekt (rzadziej człowiek lub istota żywa), na którym jest wykonywana czynność; (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) rzecz, wobec której działania opisuje dane prawo


lexentry: pol/przedmowa__rzeczownik__1
written_rep: przedmowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: innledning
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) wypowiedź zamieszczona przed głównym tekstem, stanowiąca autorską bądź redakcyjną dyskusję dotyczącą utworu


lexentry: pol/przedramię__rzeczownik__1
written_rep: przedramię
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: underarm
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) odcinek kończyny piersiowej (przedniej, górnej) od stawu łokciowego do nadgarstka


lexentry: pol/przedrostek__rzeczownik__1
written_rep: przedrostek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forstavelse
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) element słowotwórczy umieszczany przed leksemem, np. morfem przed rdzeniem wyrazu;


lexentry: pol/przedsionek__rzeczownik__1
written_rep: przedsionek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bukt
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (zoologia, zoologiczny) u kręgowców część serca oddzielona zastawką od komory;


lexentry: pol/przedsiębiorca__rzeczownik__1
written_rep: przedsiębiorca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: entreprenør
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) osoba prowadząca własną działalność gospodarczą, posiadająca własne przedsiębiorstwo;


lexentry: pol/przedstawiać__czasownik__1
written_rep: przedstawiać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: presentere
sense_list:
zapoznawać kogoś z kimś, prezentować komuś kogoś | podawać co do wiadomości, dawać do obejrzenia, do wglądu


lexentry: pol/przedstawiciel__rzeczownik__1
written_rep: przedstawiciel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: representant
sense_list:
osoba działająca w imieniu kogoś lub czegoś | typowy członek danej grupy, typowy okaz danej kategorii


lexentry: pol/przedszkole__rzeczownik__1
written_rep: przedszkole
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: barnehage
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) dzienna placówka o charakterze opiekuńczo-wychowawczym, do której uczęszczają dzieci w wieku od trzech lat do chwili rozpoczęcia obowiązku szkolnego;


lexentry: pol/przedłużacz__rzeczownik__1
written_rep: przedłużacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skøteledning
sense_list:
(elektryczność) wyposażone w długi kabel urządzenie zawierające jedno lub więcej gniazd elektrycznych, służące do przedłużania zasięgu między siecią elektryczną a czerpiącymi z niej urządzeniami;


lexentry: pol/przegrywać__czasownik__1
written_rep: przegrywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: miste
sense_list:
okazywać się słabszym, odnosić porażkę, doznawać niepowodzenia, zostawać pokonanym w jakiejś rywalizacji


lexentry: pol/przegub__rzeczownik__1
written_rep: przegub
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: felling
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) ruchome połączenie dwóch części konstrukcyjnych pozwalające na ich obrót wokół osi


lexentry: pol/przegłos__rzeczownik__1
written_rep: przegłos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: omlyd
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) zmiana barwy samogłoski pod wpływem otoczenia fonetycznego zachodząca w językach indoeuropejskich;


lexentry: pol/przejście__rzeczownik__1
written_rep: przejście
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: overgang
sense_list:
(książkowy) faza pośrednia między dwoma elementami, zjawiskami, okresami itp. | miejsce, przez które można przejść


lexentry: pol/przekaz__rzeczownik__1
written_rep: przekaz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: beskjed
sense_list:
treść, pogląd, przekonanie, które artysta (pisarz, reżyser, muzyk) chce przekazać innym poprzez swoje dzieło


lexentry: pol/przekrój__rzeczownik__1
written_rep: przekrój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tvangsinnlegge
sense_list:
abstrakcyjny rysunek techniczny pokazujący przekrój (1.1) przedmiotu, urządzenia lub budowli według pewnej określonej płaszczyzny lub płaszczyzn | widok przedmiotu powstały w wyniku przecięcia


lexentry: pol/przekwitanie__rzeczownik__1
written_rep: przekwitanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: menopause
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) okres, w którym czynności narządów rozrodczych kobiety stopniowo zanikają


lexentry: pol/przekąska__rzeczownik__1
written_rep: przekąska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: matbit
sense_list:
niewielka porcja jedzenia, spożywana między regularnymi posiłkami dla zaspokojenia głodu lub ze względów smakowych;


lexentry: pol/przekątna__rzeczownik__1
written_rep: przekątna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: diagonal
sense_list:
(geometria) odcinek łączący dwa wierzchołki wielokąta lub wielościanu, nieleżące na jego jednym boku lub ścianie i znajdujące się całkowicie wewnątrz tego wielokąta lub wielościanu


lexentry: pol/przemyt__rzeczownik__1
written_rep: przemyt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: smugling
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (kryminologia, kryminologiczny) proceder przewozu przez granicę państwa zakazanych przedmiotów lub osób albo przewózu z pominięciem jego kontroli i opłat;


lexentry: pol/przemytnik__rzeczownik__1
written_rep: przemytnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: smugler
sense_list:
osoba zajmująca się nielegalnym przewozem lub przenoszeniem ludzi lub rzeczy między granicami państw


lexentry: pol/przenosić__czasownik__1
written_rep: przenosić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: forestille
sense_list:
(biologia, biologiczny) rozszerzać obszar występowania danego gatunku, przemieszczając jego osobniki


lexentry: pol/przenosić__czasownik__1
written_rep: przenosić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: føre
sense_list:
(chemia, chemiczny) (fizyka, fizyczny) (elektronika, elektroniczny) transportować przy udziale pewnego nośnika (substancji, fali nośnej, itp.).


lexentry: pol/przenosić__czasownik__1
written_rep: przenosić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: overføre
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) udzielać komuś swoich praw, jednocześnie samemu je tracąc


lexentry: pol/przenosić__czasownik__1
written_rep: przenosić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: trekk
sense_list:
(informatyka, informatyczny) kopiować, następnie usuwając z poprzedniej lokalizacji | o wzroku, spojrzeniu: zmieniać obiekt, na który się patrzy | umieszczać coś lub kogoś w innym miejscu lub warunkach


lexentry: pol/przenosić__czasownik__4
written_rep: przenosić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 04
trans_list: trekk
sense_list:
o wzroku, spojrzeniu: zmieniać obiekt, na który jest skierowane | zmieniać miejsce pobytu | zmieniać szkołę, pracę, lub inne miejsce, do którego regularnie się uczęszcza | zostać umieszczonym w innym miejscu lub warunkach


lexentry: pol/przepiórka__rzeczownik__1
written_rep: przepiórka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vaktel
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Coturnix coturnix, średni ptak ze smugami na upierzeniu grzbietowej stronie ciała;


lexentry: pol/przeprowadzić__czasownik__2
written_rep: przeprowadzić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: flytte inn
sense_list:
przenieść się na stałe lub na dłuższy okres czasu gdzie indziej, zamieszkać gdzie indziej, zmienić adres (zamieszkania)


lexentry: pol/przepuklina__rzeczownik__1
written_rep: przepuklina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: brokk
sense_list:
(medycyna, medyczny) patologiczne przemieszczenie się tkanki, części narządu poza naturalne umiejscowienie, wpuklając się w sąsiednią okolicę anatomiczną


lexentry: pol/przepustka__rzeczownik__1
written_rep: przepustka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: etterlate
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (administracja) dokument zezwalający na wyjście skądś lub wywiezienie czegoś


lexentry: pol/przepustka__rzeczownik__1
written_rep: przepustka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: passere
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (administracja) dokument zezwalający na wejście i przebywanie gdzieś lub wwiezienie czegoś;


lexentry: pol/przepływ__rzeczownik__1
written_rep: przepływ
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: flo
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) przemieszczanie się jednego miejsca do drugiego | przemieszczanie się cieczy lub gazu z jednego miejsca do drugiego;


lexentry: pol/przerabiać__czasownik__1
written_rep: przerabiać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: holde
sense_list:
(potocznie, potoczny) zapoznawać się z pewną wiedzą zgodnie z wyznaczonym planem | (technologia, technika, techniczny) zdobić tkaninę poprzez przeplatanie jej czymś


lexentry: pol/przerwa__rzeczownik__1
written_rep: przerwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: opphold
sense_list:
czas, w którym wykonywanie jakiejś czynności zostaje zaprzestane na pewien okres; zatrzymanie działania czegoś


lexentry: pol/przesadzać__czasownik__1
written_rep: przesadzać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: overdrive
sense_list:
przedstawiać coś poważniejszym, większym, niż jest w rzeczywistości | przekraczać jakąś granicę, przeginać w czymś


lexentry: pol/przesiewać__czasownik__1
written_rep: przesiewać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: sikte
sense_list:
przepuszczać przez sito | (przenośnie, przenośnia) przez selekcję oddzielać pożądane jednostki od niepożądanych


lexentry: pol/przestrzeń__rzeczownik__1
written_rep: przestrzeń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rom
sense_list:
(fizyka, fizyczny) miejsce, w którym odbywają się zjawiska fizyczne; | określony obszar – dwu- lub trójwymiarowy | (geometria) nieograniczona co najmniej trójwymiarowa rozciągłość, jedno z podstawowych pojęć geometrii; | (matematyka, matematyczny) zbiór, na którym określono dodatkową strukturę;


lexentry: pol/przestępstwo__rzeczownik__1
written_rep: przestępstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forbrytelse
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) czyn zabroniony pod groźbą kary jako zbrodnia lub występek, przez ustawę karną obowiązującą w czasie jego popełnienia, bezprawny, zawiniony, społecznie szkodliwy;


lexentry: pol/przesyłka__rzeczownik__1
written_rep: przesyłka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: brev
sense_list:
(usługi pocztowe, kurierskie, poczta) zapakowana rzecz przeznaczona do wysyłki i dostarczenia odbiorcy


lexentry: pol/przesłanie__rzeczownik__1
written_rep: przesłanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sans
sense_list:
główna myśl zawarta w dziele literackim, dowolnym dziele artystycznym, albo w czyjejś wypowiedzi; przedmiot zamierzonej przez autora konstatacji lub refleksji u odbiorcy; sens wypowiedzi


lexentry: pol/przesłuchanie__rzeczownik__1
written_rep: przesłuchanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forhør
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) czynność w procesie, która ujawnia wyjaśnienia oskarżonego, zeznania świadka lub opinie biegłego


lexentry: pol/przewijać__czasownik__1
written_rep: przewijać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: rulle
sense_list:
(informatyka, informatyczny) o stronie internetowej lub dokumencie: przesuwać tak, by wyświetlany był inny fragment


lexentry: pol/przewodnictwo__rzeczownik__1
written_rep: przewodnictwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konduksjon
sense_list:
(biologia, biologiczny) przekazywanie sygnału wywołanego w organizmie przez określony bodziec | (fizyka, fizyczny) zjawisko przewodzenia ciepła, dźwięku lub prądu elektrycznego


lexentry: pol/przewrót__rzeczownik__1
written_rep: przewrót
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bli
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) figura akrobatyczna polegająca na przejściu samolotu z lotu poziomego w stromo wznoszący, następnie nawróceniu i zejściu lotem nurkowym na pierwotną wysokość, ale w kierunku przeciwnym


lexentry: pol/przewrót__rzeczownik__1
written_rep: przewrót
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: omveltning
sense_list:
(książkowy) nagła, gwałtowna zmiana w czymś, radykalny zwrot | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) nagła zmiana władzy państwowej, często dokonywana przy użyciu wojska


lexentry: pol/przewrót__rzeczownik__1
written_rep: przewrót
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rolle
sense_list:
(sport, sportowy) ćwiczenie gimnastyczne polegające na wykonaniu szybkiego obrotu ciała o 360° w płaszczyźnie pionowej


lexentry: pol/przez__przyimek__1
written_rep: przez
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: gjennom
sense_list:
…drogi lub przeszkody, jaką się przebywa podczas wykonywania danej czynności | …narzędzia użytego do wykonania czynności


lexentry: pol/przełykać__czasownik__1
written_rep: przełykać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: svelge
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) przesuwać treść z jamy ustnej w kierunku żołądka | (przenośnie, przenośnia) przeżywać w milczeniu trudną sytuację


lexentry: pol/prześcieradło__rzeczownik__1
written_rep: prześcieradło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: laken
sense_list:
prostokątny płat materiału należący do bielizny pościelowej i służący do ścielenia łóżka jako pościel pod spód;


lexentry: pol/przy_okazji__przysłówek__1
written_rep: przy okazji
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: gjennom
sense_list:
o czynności jednocześnie podczas wykonywania innej czynności (jako dodatek do czynności przewodniej) | o zdarzeniu podczas innego zdarzenia


lexentry: pol/przychodnia__rzeczownik__1
written_rep: przychodnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: poliklinikk
sense_list:
placówka służby zdrowia, w której lekarze różnych specjalności przyjmują chorych, udzielają im porad i w której wykonuje się podstawowe badania


lexentry: pol/przycisk__rzeczownik__1
written_rep: przycisk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: knapp
sense_list:
(informatyka, informatyczny) pole na ekranie, które reaguje na wskazanie, kliknięcie, wybór itp. | część urządzenia elektrycznego, która przyciśnięta, steruje obwodem


lexentry: pol/przygotowywać__czasownik__1
written_rep: przygotowywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: bu
sense_list:
przyrządzać, organizować coś w określonym celu, tak, aby było gotowe na czas, aby się nadawało do czegoś


lexentry: pol/przyimek__rzeczownik__1
written_rep: przyimek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: preposisjon
sense_list:
(gramatyka) wyraz nieodmienny i niesamodzielny poprzedzający zawsze wyrazy odmieniające się przez przypadki (= imiona) i sygnalizujący związki składniowe między wyrazem poprzedzającym a następującym;


lexentry: pol/przyjazny__przymiotnik__1
written_rep: przyjazny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: vennlig
sense_list:
taki, który żywi dla kogoś / czegoś uczucie przyjaźni lub jest wyrazem takiego uczucia | (przestarzałe, przestarzały) taki, który sprzyja komuś / czemuś i nie przynosi szkód


lexentry: pol/przyjaźń__rzeczownik__1
written_rep: przyjaźń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vennskap
sense_list:
dobra, serdeczna relacja pomiędzy osobami opierająca się na wzajemnym zaufaniu, pomocy, życzliwości;


lexentry: pol/przyjemność_po_mojej_stronie__wykrzyknik__1
written_rep: przyjemność po mojej stronie
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: bare hyggelig
sense_list:
kurtuazyjna odpowiedź na podziękowanie, prośbę, towarzysząca propozycji albo pojawiająca się przy zapoznawaniu się, która sugeruje, że mówiący cieszy się, że mógł lub będzie mógł zrobić coś dla rozmówcy lub że go poznał


lexentry: pol/przykro_mi__wykrzyknik__1
written_rep: przykro mi
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: lei
sense_list:
(dosłownie) wyraz współczucia wobec drugiego rozmówcy, zwykle w reakcji na jego nieszczęśliwe okoliczności | (ironicznie) wyraz obojętności wobec drugiego rozmówcy, wypowiadane gdy w rzeczywistości nie jest nam przykro


lexentry: pol/przykuć__czasownik__1
written_rep: przykuć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: kjede
sense_list:
przymocować do czegoś nieruchomego kajdanami lub łańcuchem, odbierając lub ograniczając możliwość poruszania się


lexentry: pol/przymiotnikowy__przymiotnik__1
written_rep: przymiotnikowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: adjektiv
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) odnoszący się do przymiotnika, mający charakter przymiotnika, utworzony od przymiotnika, będący przymiotnikiem


lexentry: pol/przymrozek__rzeczownik__1
written_rep: przymrozek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tele
sense_list:
spadek temperatury powietrza poniżej 0°C, podczas gdy średnia dobowa temperatura powietrza jest dodatnia


lexentry: pol/przynosić__czasownik__1
written_rep: przynosić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: bringe
sense_list:
trzymając coś w rękach dostarczać w określone miejsce | o pechu lub szczęściu ściągać, przyciągać | odnośnie pieniędzy dawać, powodować (zyski / straty)


lexentry: pol/przynęta__rzeczownik__1
written_rep: przynęta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: agn
sense_list:
(wędkarstwo) (łowiectwo, łowiecki) pokarm, który umieszcza się w sieciach, na wędkach lub w pułapkach aby wabić zwierzynę łowną, ryby, ptaki;


lexentry: pol/przypowieść__rzeczownik__1
written_rep: przypowieść
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: allegori
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) krótkie alegoryczne opowiadanie o treści moralnej i dydaktycznej lub religijnej


lexentry: pol/przyprawa__rzeczownik__1
written_rep: przyprawa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: krydder
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) składnik dodawany do potrawy w celu poprawienia jej smaku lub zapachu;


lexentry: pol/przyrznia__rzeczownik__1
written_rep: przyrznia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gjærekasse
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) przyrząd ułatwiający ręczne przycinanie desek, listew pod odpowiednim kątem


lexentry: pol/przysięga__rzeczownik__1
written_rep: przysięga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ed
sense_list:
uroczyste przyrzeczenie, wypowiadane najczęściej w słowach ustalonych zwyczajowo lub prawnie; bezwzględne zapewnienie wykonania czegoś, stwierdzenie, potwierdzenie prawdziwości tego;


lexentry: pol/przysmak__rzeczownik__1
written_rep: przysmak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: søtsaker
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) rzecz, którą ktoś bardzo lubi spożywać, która mu bardzo smakuje


lexentry: pol/przyspieszeniomierz__rzeczownik__1
written_rep: przyspieszeniomierz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: akselerometer
sense_list:
(metrologia, metrologiczny) (technologia, technika, techniczny) przyrząd do pomiaru przyspieszeń liniowych lub kątowych;


lexentry: pol/przystawka__rzeczownik__1
written_rep: przystawka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forrett
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) potrawa serwowana zazwyczaj przed głównym daniem w formie przekąski;


lexentry: pol/przystojny__przymiotnik__1
written_rep: przystojny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: pen
sense_list:
taki, który cechuje się przyjemną powierzchownością i dobrą postawą, wywołuje przyjemne odczucia estetyczne


lexentry: pol/przysłowie__rzeczownik__1
written_rep: przysłowie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ordtak | ordspråk
sense_list:
zdanie utrwalone w tradycji ustnej, czasem w formie wierszowanej, wyrażające jakąś myśl ogólną: regułę życiową, wskazówkę, przestrogę;


lexentry: pol/przysłówek__rzeczownik__1
written_rep: przysłówek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: adverb
sense_list:
(gramatyka) część mowy określająca sposób, czas lub miejsce wykonywania czynności albo stopień nasycenia cechy wyrażonej przymiotnikiem;


lexentry: pol/przywieźć__czasownik__1
written_rep: przywieźć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: bringe
sense_list:
przy pomocy pojazdu lub narzędzia na kołach (ewentualnie kółkach) dostarczyć coś lub umożliwić komuś przybycie w dane miejsce


lexentry: pol/przyzębie__rzeczownik__1
written_rep: przyzębie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tannkjøtt
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) zespół tkanek otaczających i unieruchamiających ząb oraz mających za zadanie jego ochronę przed wnikaniem zakażenia z zainfekowanego kanału korzeniowego lub kieszonki dziąsłowej;


lexentry: pol/przędza__rzeczownik__1
written_rep: przędza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: garn
sense_list:
(włókiennictwo) wyrób włókienniczy skręcony z wełny, bawełny lub innego włókna wykonany w procesie przędzenia;


lexentry: pol/próchnica__rzeczownik__1
written_rep: próchnica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karies
sense_list:
(stomatologia, stomatologiczny) choroba bakteryjna twardych tkanek zębów, powodująca powstawanie ubytków;


lexentry: pol/próg__rzeczownik__1
written_rep: próg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fortvile
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) element na gryfie niektórych instrumentów, do którego dociska się struny


lexentry: pol/próg__rzeczownik__1
written_rep: próg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: terskel
sense_list:
listwa w podłodze na styku dwóch pomieszczeń, dolna część futryny | początek | wejście do domu | wielkość graniczna | (hydrologia, hydrologiczny) (geografia, geograficzny) stopień na rzece, mała kaskada;


lexentry: pol/próżnia__rzeczownik__1
written_rep: próżnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vakuum
sense_list:
(fizyka, fizyczny) przestrzeń, w której nie ma cząsteczek obdarzonych masą (pomijając cząstki wirtualne); | (przenośnie, przenośnia) stan braku lub niedoboru czegoś w jakiejś sferze życia i działalności człowieka | (technologia, technika, techniczny) stan bardzo niskiego ciśnienia


lexentry: pol/prędkość__rzeczownik__1
written_rep: prędkość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hastighet
sense_list:
tempo zachodzenia jakiegoś zjawiska, w tym również szybkość poruszania, przemieszczania się jakiegoś obiektu | (fizyka, fizyczny) wielkość skalarna wyrażająca przebytą drogę w jednostce czasu


lexentry: pol/psalm__rzeczownik__1
written_rep: psalm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: salme
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) liryczny utwór modlitewny wzorowany na poezji starotestamentalnej | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) biblijny utwór modlitewno-hymniczny;


lexentry: pol/pseudoefedryna__rzeczownik__1
written_rep: pseudoefedryna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pseudoefedrin
sense_list:
(chemia, chemiczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) chemiczny związek organiczny, pochodna fenyloetyloaminy, syntetyczny analog efedryny, substancja stosowana w zapaleniach górnych dróg oddechowych;


lexentry: pol/pseudonim__rzeczownik__1
written_rep: pseudonim
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pseudonym
sense_list:
(książkowy) przybrane imię, nazwisko lub inna nazwa, używane najczęściej przez artystów lub konspiratorów zamiast lub oprócz prawdziwych;


lexentry: pol/psychiatra__rzeczownik__1
written_rep: psychiatra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: psykiater
sense_list:
(medycyna, medyczny) lekarz specjalista zajmujący się rozpoznawaniem i leczeniem chorób psychicznych


lexentry: pol/psychiatria__rzeczownik__1
written_rep: psychiatria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: psykiatri
sense_list:
(medycyna, medyczny) (psychologia, psychologiczny) dział medycyny zajmujący się pochodzeniem, rozpoznawaniem i leczeniem chorób psychicznych;


lexentry: pol/psychofizjologia__rzeczownik__1
written_rep: psychofizjologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: psykofysiologi
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) nauka z pogranicza psychologii i fizjologii, zajmująca się związkiem między procesami psychicznymi i fizjologicznymi;


lexentry: pol/psychopatia__rzeczownik__1
written_rep: psychopatia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: psykopati
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) zaburzenie osobowości charakteryzujące się trwałym wzorcem lekceważenia i łamania norm społecznych oraz praw innych ludzi;


lexentry: pol/psychosomatyczny__przymiotnik__1
written_rep: psychosomatyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: psykosomatisk
sense_list:
(medycyna, medyczny) (psychologia, psychologiczny) dotyczący relacji psychicznych i cielesnych w organizmie; wynikający z oddziaływań psychiki na ciało


lexentry: pol/pszczelarz__rzeczownik__1
written_rep: pszczelarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: birøkter
sense_list:
(pszczelarstwo, pszczelarski) osoba hodująca pszczoły w celu uzyskania produktów pszczelich, takich jak miód, wosk, pyłek, pierzga, propolis lub zapewnienia dostatecznej ilości pszczół do zapylania użytków rolnych


lexentry: pol/pszczoła__rzeczownik__1
written_rep: pszczoła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bie
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Apis mellifera, pszczoła miodna, latający owad wytwarzający miód, żyjący w zorganizowanych społecznościach;


lexentry: pol/ptaszek__rzeczownik__1
written_rep: ptaszek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fugl
sense_list:
(potocznie, potoczny) (przenośnie, przenośnia) drobny oszust, przestępca | (potocznie, potoczny) (przenośnie, przenośnia) ktoś sprytny


lexentry: pol/publikować__czasownik__1
written_rep: publikować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: publisere
sense_list:
ogłaszać coś poprzez teksty wydane drukiem, podawać jakąś informację do ogólnej wiadomości, obwieszczać


lexentry: pol/puchar__rzeczownik__1
written_rep: puchar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pokal
sense_list:
(sport, sportowy) trofeum przyznawane jako nagroda; | naczynie, rodzaj czary z nóżką, w postaci dużego kielicha, niekiedy z grubego szkła;


lexentry: pol/pudel__rzeczownik__1
written_rep: pudel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: puddel
sense_list:
(kynologia, kynologiczny) rasa hodowanych w kilku odmianach psów do towarzystwa; pies należący do tej rasy;


lexentry: pol/puder__rzeczownik__1
written_rep: puder
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pudder
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) kosmetyk o charakterystycznej kruchej i sypkiej konsystencji, służący do pielęgnacji i upiększania skóry, najczęściej twarzy;


lexentry: pol/pudło__rzeczownik__1
written_rep: pudło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sjel
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (potocznie, potoczny) część instrumentu wzmacniająca dźwięk


lexentry: pol/puklerz__rzeczownik__1
written_rep: puklerz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skjold
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) wypukła tarcza używana przez piechotę i jezdnych;


lexentry: pol/pulpit__rzeczownik__1
written_rep: pulpit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kontor
sense_list:
(informatyka, informatyczny) podstawowy obszar roboczy w systemach operacyjnych, których powłoka graficzna oparta jest o tzw. okna;


lexentry: pol/puls__rzeczownik__1
written_rep: puls
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: puls
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (medycyna, medyczny) miejsce na ciele, w którym wyczucie tętna jest łatwiejsze | (fizjologia, fizjologiczny) (medycyna, medyczny) rozciąganie ściany tętnic spowodowane zmianami ciśnienia krwi, które są wynikiem skurczów i rozkurczów komór serca


lexentry: pol/pumeks__rzeczownik__1
written_rep: pumeks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pimpstein
sense_list:
(geologia, geologiczny) wulkaniczna skała magmowa zbudowana z porowatego szkliwa wulkanicznego powstałego z silnie gazującej lawy;


lexentry: pol/punkt_K__rzeczownik__1
written_rep: punkt K
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kritisk punkt
sense_list:
(sport, sportowy) punkt na profilu skoczni narciarskiej, według którego ustalane są noty za odległość skoku ;


lexentry: pol/punkt_widokowy__rzeczownik__1
written_rep: punkt widokowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: overse
sense_list:
(turystyka, turystyczny) wzniesione miejsce w terenie, z którego roztacza się atrakcyjny, szeroki widok na okolicę;


lexentry: pol/purga__rzeczownik__1
written_rep: purga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: snøstorm
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) silny i gwałtowny północno-wschodni wiatr wiejący na Syberii, połączony z zamiecią śnieżną


lexentry: pol/purée__rzeczownik__1
written_rep: purée
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: puré
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) potrawa z ziemniaków, innych warzyw lub owoców – ugotowanych, przetartych lub zgniecionych na papkę;


lexentry: pol/pustułka_zwyczajna__rzeczownik__1
written_rep: pustułka zwyczajna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tårnfalk
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Falco tinnunculus Linnaeus, średniej wielkości ptak drapieżny z rodziny sokołowatych;


lexentry: pol/pustynia__rzeczownik__1
written_rep: pustynia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ørken
sense_list:
(geografia, geograficzny) teren niemal całkowicie pozbawiony roślinności na skutek małej ilości opadów;


lexentry: pol/puszczyk__rzeczownik__1
written_rep: puszczyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kattugle
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Strix aluco, najczęściej spotykana europejska sowa o donośnym hukaniu;


lexentry: pol/puszczyk_mszarny__rzeczownik__1
written_rep: puszczyk mszarny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lappugle
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Strix nebulosa, gatunek sowy zamieszkujący lasy północnej Eurazji i Ameryki Północnej;


lexentry: pol/puszka_Pandory__rzeczownik__1
written_rep: puszka Pandory
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pandoraeske
sense_list:
(mitologia grecka) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (przenośnie, przenośnia) pojemnik uwalniający nieszczęścia, plagi


lexentry: pol/puzon__rzeczownik__1
written_rep: puzon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trombone
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) instrument dęty blaszany, w którym wysokość dźwięku reguluje się teleskopowym suwakiem;


lexentry: pol/puzzle__rzeczownik__1
written_rep: puzzle
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: puslespill
sense_list:
układanka składająca się z elementów o charakterystycznym kształcie, które należy dopasować, aby powstał obrazek;


lexentry: pol/pułap__rzeczownik__1
written_rep: pułap
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tak
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) maksymalna wysokość, na jaką może wzbić się określony statek powietrzny; | (meteorologia, meteorologiczny) wysokość podstawy chmur nad ziemią


lexentry: pol/pułapka__rzeczownik__1
written_rep: pułapka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: felle
sense_list:
kłopotliwa sytuacja, z której trudno wybrnąć | urządzenie do chwytania myszy, ptaków, innych zwierząt | zasadzka, podstęp


lexentry: pol/pułk__rzeczownik__1
written_rep: pułk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: regiment
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) duża jednostka wojskowa większa od batalionu i mniejsza od brygady lub dywizji;


lexentry: pol/pył__rzeczownik__1
written_rep: pył
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dust
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) teoretyczna, wyidealizowana forma materii, której równanie stanu odpowiada płynowi o skończonej gęstości ale zerowym ciśnieniu | (technologia, technika, techniczny) substancja mineralna pozostała po procesie spalania albo ścierania, kruszenia substancji stałych;


lexentry: pol/pójdźka_zwyczajna__rzeczownik__1
written_rep: pójdźka zwyczajna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kirkeugle
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Athene noctua, gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny puszczykowatych;


lexentry: pol/pójść__czasownik__1
written_rep: pójść
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: ødelegges
sense_list:
(potocznie, potoczny) potoczyć się, mieć określony przebieg | pieszo udać się w jakąś stronę | poruszając się pieszo opuścić jakieś miejsce | rozpocząć jakąś długotrwałą czynność, wstąpić do jakiejś instytucji, organizacji | udać się w jakimś kierunku lub celem wykonania jakiejś czynności


lexentry: pol/półka__rzeczownik__1
written_rep: półka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hylle
sense_list:
osobny mebel lub część szafy, kredensu, regału itp., w kształcie poziomej deski, służący do trzymania na nim przedmiotów | stojący mebel złożony z półek (1.1)


lexentry: pol/półkula__rzeczownik__1
written_rep: półkula
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: halvkule
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) jedna z dwóch części mózgu; | (geografia, geograficzny) półkula (1.1) Ziemi; | (geometria) połowa kuli;


lexentry: pol/półpasiec__rzeczownik__1
written_rep: półpasiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: helvetesild
sense_list:
(medycyna, medyczny) wirusowe zapalenie nerwu, które objawia się bolesnymi wykwitami występującymi na skórze;


lexentry: pol/półprzewodnik__rzeczownik__1
written_rep: półprzewodnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: halvleder
sense_list:
(fizyka, fizyczny) ciało stałe będące przewodnikiem, o oporze większym niż w metalach, a mniejszym niż w dielektrykach;


lexentry: pol/półwysep__rzeczownik__1
written_rep: półwysep
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: halvøy
sense_list:
(geografia, geograficzny) wysunięta część lądu otoczona z trzech stron wodami morza, jeziora lub rzeki;


lexentry: pol/późno__przysłówek__1
written_rep: późno
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: sent
sense_list:
po upływie czasu dłuższego niż zwykle lub niż oczekiwano | pod koniec jakiegoś czasu lub okresu | wieczorem lub w nocy


lexentry: pol/późny__przymiotnik__1
written_rep: późny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: sein
sense_list:
będący w końcowej fazie, w jednym z ostatnich stadiów | następujący po relatywnie dłuższym czasie niż to zwykle bywa


lexentry: pol/pęcherz__rzeczownik__1
written_rep: pęcherz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: blære
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) zbiornik moczu u kręgowców | wypełniony płynem (ropą) podskórny bąbel, który powstał na skutek oparzenia lub otarcia


lexentry: pol/pędzel__rzeczownik__1
written_rep: pędzel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pensel
sense_list:
(sztuka) (technologia, technika, techniczny) narzędzie składające się z pęczka włosia osadzonego na trzonku, służące m.in. do malowania;


lexentry: pol/pędzel_do_golenia__rzeczownik__1
written_rep: pędzel do golenia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: grevling
sense_list:
(higiena, higieniczny) (fryzjerstwo, fryzjerski) pędzel używany do wyrabiania i nakładania pianki podczas golenia


lexentry: pol/pępek__rzeczownik__1
written_rep: pępek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: navle
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) blizna w środkowej części brzucha, która stanowi pozostałość po odpadniętej lub usuniętej pępowinie;


lexentry: pol/pępowina__rzeczownik__1
written_rep: pępowina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: navlestreng
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) przewód łączący płód z błonami płodowymi (u człowieka z łożyskiem), doprowadzający do niego treść bogatą w tlen i substancje odżywcze


lexentry: pol/pęseta__rzeczownik__1
written_rep: pęseta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pinsett
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) rodzaj szczypczyków o sprężystych ramionach służących do chwytania lub usuwania czegoś


lexentry: pol/płakać_nad_rozlanym_mlekiem__czasownik__1
written_rep: płakać nad rozlanym mlekiem
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: ikke gråt over spilt melk
sense_list:
użalać się nad czymś co już się zdarzyło i nie może wrócić do poprzedniego stanu; rozpaczać po fakcie


lexentry: pol/płaskowyż__rzeczownik__1
written_rep: płaskowyż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: høyslette
sense_list:
(geografia, geograficzny) obszar wysoko położony o płaskiej lub lekko falistej powierzchni i o stromych stokach;


lexentry: pol/płaszcz__rzeczownik__1
written_rep: płaszcz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kåpe
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) fałd tkanki okrywający ciało mięczaków; | (heraldyka, heraldyczny) stosowany głównie w herbach monarszych i książęcych, element herbowy w formie płaszcza (1.1) lub peleryny okrywający tarczę herbową, często podbity futrem; | (krawiectwo) wierzchnie okrycie sięgające do kolan lub dłuższe, chroniące przed zimnem lub deszczem; | element konstrukcyjny urządzenia technicznego, jego osłona;


lexentry: pol/płetwa__rzeczownik__1
written_rep: płetwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: finne
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) (ichtiologia, ichtiologiczny) narząd służący do utrzymywania pożądanej pozycji ciała oraz do poruszania się, występujący u ryb oraz u ssaków wodnych;


lexentry: pol/płetwal_błękitny__rzeczownik__1
written_rep: płetwal błękitny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: blåhval
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Balaenoptera musculus, gatunek wieloryba z rodzaju płetwal, będącego największym współczesnym zwierzęciem;


lexentry: pol/płeć__rzeczownik__1
written_rep: płeć
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kjønn
sense_list:
cecha organizmów żywych w obrębie jednego gatunku charakteryzująca je pod względem ich zdolności rozrodczych;


lexentry: pol/płow__rzeczownik__1
written_rep: płow
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pilaf
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) danie z kuchni tatarskiej i uzbeckiej, rodzaj pilawu popularnego również w Rosji


lexentry: pol/płucny__przymiotnik__1
written_rep: płucny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: lunge
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) dotyczący płuca, związany z płucami, znajdujący się w płucach, będący częścią płuc


lexentry: pol/płyta__rzeczownik__1
written_rep: płyta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: plate
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) płaski, stosunkowo sztywny przedmiot o grubości małej w porównaniu do długości i szerokości | element konstrukcyjny, którego grubość jest mała w porównaniu do długości i szerokości, obciążony równolegle do mniejszego wymiaru


lexentry: pol/pływ__rzeczownik__1
written_rep: pływ
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tidvatn
sense_list:
(hydrologia, hydrologiczny) cyklicznie powtarzające się podnoszenie i opadanie poziomu wody w dużych zbiornikach wodnych spowodowane oddziaływaniem grawitacyjnym Ziemi z Księżycem i Słońcem


lexentry: pol/pływak__rzeczownik__1
written_rep: pływak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dupp
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) element techniczny mający za zadanie unosić się na wodzie lub innej cieczy


lexentry: pol/queer__rzeczownik__1
written_rep: queer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: homse
sense_list:
osoba nieheteronormatywna lub należąca do mniejszości seksualnej, również taka, której nie obejmuje skrótowiec LGBT - np. aseksualna, poliamoryczna, interpłciowa, niebinarna


lexentry: pol/rabin__rzeczownik__1
written_rep: rabin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rabbiner
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) przełożony gminy żydowskiej, uczony w prawie żydowskim;


lexentry: pol/rachunek__rzeczownik__1
written_rep: rachunek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: regning
sense_list:
spis należności za towar lub usługę, jako forma rozliczenia sprzedawcy, zawierający sumę końcową | kwit zawierający rozliczenie należności za towar lub usługę, zawierający sumę końcową


lexentry: pol/rachunki__rzeczownik__1
written_rep: rachunki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aritmetikk
sense_list:
(potocznie, potoczny) (przestarzałe, przestarzały) (edukacja, edukacyjny) matematyka jako przedmiot w początkowym okresie nauczania


lexentry: pol/raczej__przysłówek__1
written_rep: raczej
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: heller
sense_list:
… wskazujący na to, że autor zdania nie jest pewny co do jakiejś opinii, ale bardziej przychyla się do jej potwierdzenia | … wskazujący na to, że autor zdania nie jest pewny co do jego prawdziwości, ale uznaje za bardziej prawdopodobne, że jest prawdziwe


lexentry: pol/rad__rzeczownik__1
written_rep: rad
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: radium
sense_list:
(chemia, chemiczny) promieniotwórczy pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 88, srebrzystobiały metal;


lexentry: pol/rada__rzeczownik__1
written_rep: rada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: råd
sense_list:
grupa osób, najczęściej wydzielona formalnie w ramach jakiejś organizacji lub społeczności, której celem jest znalezienie poprzez dyskusję lub z racji posiadanego doświadczenia, rozwiązania określonego problemu | zebranie, na którym dyskutowany jest jakiś problem | wypowiedź skierowana do kogoś, zawierająca zalecenie, jak się należy zachować w określonej sytuacji


lexentry: pol/radar__rzeczownik__1
written_rep: radar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: radar
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie emitujące fale elektromagnetyczne określonej długości i odbierające te fale odbite od obiektów i na tej podstawie określające położenie tych obiektów;


lexentry: pol/radian__rzeczownik__1
written_rep: radian
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: radian
sense_list:
(matematyka, matematyczny) (jednostka miary) jednostka miary łukowej kąta płaskiego, określona w taki sposób, że jeden radian to taki kąt środkowy, którego ramiona wycinają na okręgu łuk o długości równej promieniowi tego okręgu;


lexentry: pol/radio__rzeczownik__1
written_rep: radio
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: radio
sense_list:
instytucja opracowująca i nadająca audycje emitowane w postaci fal elektromagnetycznych | urządzenie odbierające sygnały dźwiękowe nadawane w postaci fal elektromagnetycznych


lexentry: pol/radioaktywność__rzeczownik__1
written_rep: radioaktywność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: radioaktivitet
sense_list:
(fizyka, fizyczny) zdolność jąder atomowych do samorzutnej emisji promieniowania korpuskularnego alfa lub beta albo promieniowania elektromagnetycznego gamma


lexentry: pol/radiometr__rzeczownik__1
written_rep: radiometr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: radiometer
sense_list:
(fizyka, fizyczny) przyrząd do wykrywania promieniowania elektromagnetycznego i określania jego intensywności;


lexentry: pol/radioteleskop__rzeczownik__1
written_rep: radioteleskop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: radioteleskop
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) teleskop, który wykorzystuje fale radiowe do obserwacji odległych obiektów astronomicznych;


lexentry: pol/radny__rzeczownik__1
written_rep: radny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: råd
sense_list:
(urzędowy) członek rady gminy, rady miasta, rady powiatu lub sejmiku wojewódzkiego wybierany w wyborach samorządowych


lexentry: pol/radon__rzeczownik__1
written_rep: radon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: radon
sense_list:
(chemia, chemiczny) pierwiastek chemiczny o symbolu Rn i liczbie atomowej 86, promieniotwórczy gaz szlachetny, bezbarwny i bezwonny;


lexentry: pol/radość__rzeczownik__1
written_rep: radość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: glede
sense_list:
uczucie zadowolenia i satysfakcji, przejawiające się śmiechem, optymistycznym spojrzeniem na rzeczywistość czy poczuciem beztroski


lexentry: pol/raj__rzeczownik__1
written_rep: raj
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: paradis
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) miejsce wiecznej szczęśliwości, które istniało na początku ludzkości, które czeka również po śmierci;


lexentry: pol/rakieta__rzeczownik__1
written_rep: rakieta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rakett
sense_list:
pojazd latający lub pocisk napędzany silnikiem rakietowym; | (wojskowość, wojskowy) pocisk zbudowany z głowicy bojowej i urządzenia napędowego z silnikiem rakietowym


lexentry: pol/ramię__rzeczownik__1
written_rep: ramię
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: arm
sense_list:
(potocznie, potoczny) cała kończyna górna | w przyrodzie, technice – wszystko o kształcie przypominającym wyciągniętą rękę


lexentry: pol/ramię__rzeczownik__1
written_rep: ramię
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skulder
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) część kończyny górnej pomiędzy stawami: barkowym a łokciowym | (anatomia, anatomiczny) część ciała od szyi do stawu barkowego


lexentry: pol/ramka__rzeczownik__1
written_rep: ramka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: frame
sense_list:
(pszczelarstwo, pszczelarski) drewniana konstrukcja zawieszana w ulu, wewnątrz której pszczoły tworzą plaster z wosku | mała rama, obramowanie np. z listewek


lexentry: pol/rana__rzeczownik__1
written_rep: rana
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sår | skade
sense_list:
(medycyna, medyczny) uszkodzenie ciągłości skóry, a często również głębszych tkanek lub narządów na skutek urazu, oparzenia itp.;


lexentry: pol/randka__rzeczownik__1
written_rep: randka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sette dato
sense_list:
umówione, najczęściej romantyczne spotkanie dwóch zainteresowanych sobą osób, w celu bliższego poznania się lub spędzenia razem czasu;


lexentry: pol/raniuszek__rzeczownik__1
written_rep: raniuszek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stjertmeis
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) raniuszek zwyczajny Aegithalos caudatus, mały ptak o puszystej sylwetce z czarnym wierzchem i białoróżowawym spodzie oraz długim schodkowatym ogonem;


lexentry: pol/ransomware__rzeczownik__1
written_rep: ransomware
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: utpressingsprogramvare
sense_list:
(informatyka, informatyczny) rodzaj szkodliwego oprogramowania, które blokuje system komputerowy lub szyfruje zapisane w nim dane, a następnie żąda od ofiary okupu za przywrócenie dostępu;


lexentry: pol/rasizm__rzeczownik__1
written_rep: rasizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rasisme
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (społeczny) ideologia oraz wypływające z niej zachowania przyjmujące założenie wyższości niektórych ras ludzi nad innymi;


lexentry: pol/raszpla__rzeczownik__1
written_rep: raszpla
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: engel
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Squatina squatina Linnaeus, gatunek ryby chrzęstnoszkieletowej z rodziny raszplowatych; rekin o spłaszczonym ciele i dużych parzystych płetwach;


lexentry: pol/ratyfikować__czasownik__1
written_rep: ratyfikować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: stadfeste
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zatwierdzać umowę międzynarodową przez organ państwowy


lexentry: pol/raz__rzeczownik__1
written_rep: raz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gang
sense_list:
pojedyncza realizacja czynności | jednostka jakiejś wielkości (podawana jako punkt odniesienia przy jej zwielokrotnianiu)


lexentry: pol/rażący__przymiotnik__1
written_rep: rażący
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: iøynefallende
sense_list:
bardzo intensywny, wyraźny w swojej złej cesze; rzucający się w oczy | drażniący wzrok; rzucający się w oczy


lexentry: pol/rdzeń__rzeczownik__1
written_rep: rdzeń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rot
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) główny morfem wyrazu, który pozostaje po oddzieleniu od niego wszystkich afiksów;


lexentry: pol/rdzeń_kręgowy__rzeczownik__1
written_rep: rdzeń kręgowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ryggmarg
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) narząd będący częścią ośrodkowego układu nerwowego, który przesyła informacje między mózgiem a resztą ciała;


lexentry: pol/reakcja__rzeczownik__1
written_rep: reakcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: reaksjon
sense_list:
(chemia, chemiczny) proces polegający na przejściu jednych substancji w inne; | (fizyka, fizyczny) jedna z sił wywieranych przez ciała zgodnie z trzecią zasadą dynamiki | (fizyka, fizyczny) proces, przemiana | odpowiedź na coś w formie działania lub postawy | zachowanie organizmów żywych w odpowiedzi na bodźce


lexentry: pol/reaktor__rzeczownik__1
written_rep: reaktor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: reaktor
sense_list:
(chemia, chemiczny) zbiornik, w którym zachodzi reakcja chemiczna; | (fizyka, fizyczny) urządzenie do wyzwalania energii jądrowej;


lexentry: pol/reaktor_katalityczny__rzeczownik__1
written_rep: reaktor katalityczny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: katalysator
sense_list:
(motoryzacja) część układu wydechowego wszystkich współczesnych samochodów osobowych spełniająca funkcję pozasilnikowego systemu zmniejszania emisji szkodliwych składników spalin;


lexentry: pol/realgar__rzeczownik__1
written_rep: realgar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: realgar
sense_list:
(mineralogia, mineralogiczny) rzadki minerał z grupy siarczków, zbudowany z czterosiarczku czteroarsenu;


lexentry: pol/realistyczny__przymiotnik__1
written_rep: realistyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: realistisk
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (sztuka) odnoszący się do realizmu | oparty na trzeźwym patrzeniu na świat


lexentry: pol/realizm__rzeczownik__1
written_rep: realizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: realisme
sense_list:
(sztuka) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) wierne odtwarzanie rzeczywistości w utworze literackim lub dziele sztuki; (także, też) kierunek literacki i artystyczny wiernie odtwarzający rzeczywistość oraz cechujący się tym kierunek rozwinięty w XIX wieku; | postawa opierająca się na trzeźwej ocenie rzeczywistości


lexentry: pol/recenzja__rzeczownik__1
written_rep: recenzja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kritikk
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) ocena wraz z krótkim omówieniem publikacji książkowej, filmu, albumu muzycznego, koncertu, imprezy artystycznej w prasie lub w innych środkach przekazu


lexentry: pol/recepcja__rzeczownik__1
written_rep: recepcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mottak
sense_list:
(hotelarstwo) biuro przy wejściu, które obsługuje osoby wchodzące | (książkowy) (sztuka) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) odbiór, przyjęcie dzieła, utworu, kierunku w sztuce


lexentry: pol/recepta__rzeczownik__1
written_rep: recepta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: brilleseddel
sense_list:
(medycyna, medyczny) pisemne zlecenie wydania leku | (przenośnie, przenośnia) niezawodna metoda, sprawdzony sposób postępowania


lexentry: pol/redaktor__rzeczownik__1
written_rep: redaktor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: redaktør
sense_list:
pracownik redakcji, który zajmuje się redagowaniem tekstów, opracowywaniem audycji radiowych lub programów telewizyjnych


lexentry: pol/redukować__czasownik__1
written_rep: redukować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: redusere
sense_list:
(chemia, chemiczny) wprowadzać pierwiastek do mniejszej wartościowości wskutek przyłączania elektronów, poprzez odbieranie tlenu lub wprowadzanie wodoru | powodować zmniejszenie czego


lexentry: pol/referencja__rzeczownik__1
written_rep: referencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: referanse
sense_list:
(informatyka, informatyczny) wartość, zawierająca informację o położeniu innej wartości w pamięci lub nośniku danych;


lexentry: pol/referendum__rzeczownik__1
written_rep: referendum
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: folkeavstemming
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) głosowanie, którego celem jest rozstrzygnięcie jakiejś kwestii przez ogół obywateli kraju, regionu lub gminy;


lexentry: pol/refować__czasownik__1
written_rep: refować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: reve
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) zmniejszać powierzchnię ożaglowania bez użycia dodatkowych żagli przez częściowe zwijanie lub składanie dolnej części żagla i umocowanie jej za pomocą linek


lexentry: pol/refren__rzeczownik__1
written_rep: refren
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: omkved
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) w utworze śpiewanym jest to powtarzająca się melodia i tekst


lexentry: pol/regent__rzeczownik__1
written_rep: regent
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: regent
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ktoś, kto sprawuje władzę za nieobecnego lub młodocianego monarchę;


lexentry: pol/region__rzeczownik__1
written_rep: region
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: region
sense_list:
(książkowy) wydzielony, stosunkowo jednorodny obszar odróżniający się od terenów przyległych określonymi cechami naturalnymi lub nabytymi


lexentry: pol/regresja__rzeczownik__1
written_rep: regresja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: regresjon
sense_list:
(geografia, geograficzny) wycofanie się morza, pustyni lub lodowca z poprzednio zajętych terenów; | (informatyka, informatyczny) błąd powstały na skutek wprowadzenia zmiany w pozornie niezwiązanej części kodu; | (psychologia, psychologiczny) cofanie się do zachowania charakterystycznego dla wcześniejszego okresu rozwojowego; | (statystyka, statystyczny) zmniejszenie liczby wymiarów danych; w szczególności modelowanie zbioru danych za pomocą funkcji; | cofanie się w rozwoju


lexentry: pol/regulacja__rzeczownik__1
written_rep: regulacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: regulering
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) sprawowanie pieczy nad pewnym standardem językowym; | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) obejmowanie czego przepisami prawa, normami


lexentry: pol/regulować__czasownik__1
written_rep: regulować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: justere
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) nastawiać przyrząd, mechanizm, urządzenie tak, aby działały w pożądany sposób | dozować ilość, moc czegoś


lexentry: pol/rehabilitacja__rzeczownik__1
written_rep: rehabilitacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rehabilitering
sense_list:
(medycyna, medyczny) przywrócenie choremu sprawności fizycznej i psychicznej oraz przystosowanie go do zmienionych warunków życia;


lexentry: pol/reinkarnacja__rzeczownik__1
written_rep: reinkarnacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: reinkarnasjon
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) pogląd, według którego dusza po śmierci wciela się w nowy byt fizyczny;


lexentry: pol/rejestracja__rzeczownik__1
written_rep: rejestracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: brett
sense_list:
(potocznie, potoczny) tabliczka na samochodzie lub innym pojeździe, z numerem identyfikacyjnym; tablica rejestracyjna


lexentry: pol/rejestracja__rzeczownik__1
written_rep: rejestracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spille inn
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) zapisywanie sygnału (np. audio lub wideo) za pomocą urządzeń technicznych


lexentry: pol/rekin__rzeczownik__1
written_rep: rekin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hai
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) drapieżna ryba chrzęstnoszkieletowa żyjąca w ciepłych morzach i oceanach;


lexentry: pol/reklama__rzeczownik__1
written_rep: reklama
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: reklame
sense_list:
informacja połączona z komunikatem perswazyjnym, mająca zachęcić do kupienia produktu lub skorzystania z usługi;


lexentry: pol/reklamacja__rzeczownik__1
written_rep: reklamacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: innvending
sense_list:
(handel, handlowy) zgłoszenie się ze skargą do producenta, wykonawcy usługi; zwrócenie się w celu przedstawienia wad towaru, usługi;


lexentry: pol/rekreacja__rzeczownik__1
written_rep: rekreacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rekreasjon
sense_list:
odnawianie sił poprzez aktywny wypoczynek lub za pomocą różnych form aktywności fizycznej lub psychicznej


lexentry: pol/rekwizyt__rzeczownik__1
written_rep: rekwizyt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tomt
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) przedmiot sceniczny używany podczas przedstawienia teatralnego lub filmu, którym aktor manipuluje w czasie gry;


lexentry: pol/religia__rzeczownik__1
written_rep: religia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: religion
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) system wierzeń i praktyk, określający relację jednostki do różnie pojmowanej sfery sacrum, czyli świętości i sfery boskiej; | (edukacja, edukacyjny) przedmiot nauczany w szkole, wpajający uczniom podstawy określonej wiary


lexentry: pol/relikwiarz__rzeczownik__1
written_rep: relikwiarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: relikvarium
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) przedmiot kultu służący do przechowywania relikwii, zazwyczaj bogato zdobiony;


lexentry: pol/remis__rzeczownik__1
written_rep: remis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: uavgjort
sense_list:
wynik jakiejś rywalizacji (np. gry, rozgrywki sportowej), w której żadna ze stron nie została pokonana; także gra nierozstrzygnięta


lexentry: pol/renifer__rzeczownik__1
written_rep: renifer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: reinsdyr
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Rangifer tarandus Linnaeus, ssak z rodziny jeleniowatych, zamieszkujący arktyczną tundrę i lasotundrę;


lexentry: pol/repertuar__rzeczownik__1
written_rep: repertuar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: repertoar
sense_list:
(kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) zestaw utworów grany w danej instytucji (teatrze, filharmonii itp.) w określonym czasie


lexentry: pol/reportaż__rzeczownik__1
written_rep: reportaż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: reportasje
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (publikatory) gatunek prozy publicystycznej będący opisem zdarzeń znanych autorowi z własnej obserwacji;


lexentry: pol/republika__rzeczownik__1
written_rep: republika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: republikk
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ustrój polityczny, w którym władza jest sprawowana przez organ wyłoniony w wyniku wyborów na określony czas;


lexentry: pol/republika_bananowa__rzeczownik__1
written_rep: republika bananowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bananrepublikk
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (pejoratywnie, pejoratywny) słabe i niestabilne politycznie państwo, gospodarczo zależne od eksportu jednego surowca, rządzone w niedemokratyczny sposób, zazwyczaj przez dyktatora lub reżim wojskowy;


lexentry: pol/republikanin__rzeczownik__1
written_rep: republikanin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: republikaner
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) zwolennik republiki lub republikanizmu, ktoś popierający republikańską formę rządu


lexentry: pol/restrukturyzacja__rzeczownik__1
written_rep: restrukturyzacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: restrukturering
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) zmiana struktury czegoś; wprowadzanie zmian w rozmieszczeniu majątku i organizacji zarządzania nim, zwykle w odniesieniu do gospodarki kraju lub przedsiębiorstwa;


lexentry: pol/reszka__rzeczownik__1
written_rep: reszka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kors
sense_list:
(numizmatyka, numizmatyczny) strona monety ukazująca często oblicze jakiejś osoby, znak okolicznościowy lub sam nominał monety


lexentry: pol/retroaktywny__przymiotnik__1
written_rep: retroaktywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: tilbakevirkende
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) taki, który obowiązuje z datą wsteczną, działa wstecz


lexentry: pol/reumatyzm__rzeczownik__1
written_rep: reumatyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: revmatisme
sense_list:
(medycyna, medyczny) schorzenie narządów ruchu charakteryzujące się bólami i zmianami zwyrodnieniowymi w stawach;


lexentry: pol/rewizja__rzeczownik__1
written_rep: rewizja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lete
sense_list:
(kryminologia, kryminologiczny) ogół działań, których celem jest znalezienie dowodów domniemanego przestępstwa lub wykroczenia


lexentry: pol/rewolucja__rzeczownik__1
written_rep: rewolucja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: revolusjon
sense_list:
gwałtowne przemiany w społeczeństwie, związane np. z przewrotem; | (przenośnie, przenośnia) duże i nagłe zmiany


lexentry: pol/rewolucja_francuska__rzeczownik__1
written_rep: rewolucja francuska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: den franske revolusjon
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) rewolucyjny okres we Francji w latach 1789-1799, w którym doszło do głębokich zmian polityczno-społecznych;


lexentry: pol/rezurekcja__rzeczownik__1
written_rep: rezurekcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oppstandelse
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (rzadki, rzadko używany) zmartwychwstanie Chrystusa


lexentry: pol/reżim__rzeczownik__1
written_rep: reżim
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: orden
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (pejoratywnie, pejoratywny) sposób sprawowania władzy przy pomocy ucisku i przemocy | ścisły tryb postępowania w określonym przypadku


lexentry: pol/reżyserować__czasownik__1
written_rep: reżyserować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: direkt
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) (telewizja, telewizyjny) (radiofonia, radiokomunikacja, radiotechnika, radiofoniczny, radiokomunikacyjny, radiotechniczny, radiowy) opracowywać film, program, przedstawienie albo słuchowisko od pomysłu do postaci końcowej


lexentry: pol/ring__rzeczownik__1
written_rep: ring
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ring
sense_list:
(sport, sportowy) kwadratowa konstrukcja, otoczona linami, służąca jako miejsce rozgrywania pojedynków niektórych dyscyplin walki wręcz, np. bokserskich;


lexentry: pol/robić__czasownik__1
written_rep: robić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: gjøre
sense_list:
wykonywać coś, tworzyć, produkować, przyrządzać, przygotowywać | zajmować się czymś, wykonywać jakąś czynność; wywoływać jakiś stan


lexentry: pol/robot__rzeczownik__1
written_rep: robot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: robot
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) maszyna, urządzenie zbudowane do wykonywania pewnych czynności według nakazanego programu; | (przenośnie, przenośnia) o człowieku: bezduszny, niewrażliwy, wykonujący swoją pracę automatycznie


lexentry: pol/robótka__rzeczownik__1
written_rep: robótka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: håndarbeid
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) przedmiot (np. serwetka, ubranie itp.) wykonany (albo w trakcie wykonywania) ręcznie igłą, na drutach, na szydełku itp.


lexentry: pol/rock__rzeczownik__1
written_rep: rock
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bergart
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) gatunek silnie rytmicznej muzyki rozrywkowej granej głównie z użyciem instrumentów nagłośnionych elektrycznie;


lexentry: pol/rodzaj_męski__rzeczownik__1
written_rep: rodzaj męski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hankjønn
sense_list:
(gramatyka) cecha rzeczowników liczby pojedynczej nazywających istoty płci męskiej lub innych, zaliczanych do tej samej grupy w danym języku


lexentry: pol/rodzaj_nijaki__rzeczownik__1
written_rep: rodzaj nijaki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: intetkjønn
sense_list:
(gramatyka) cecha rzeczowników liczby pojedynczej nazywających istoty niedojrzałe lub innych, zaliczanych do tej samej grupy w danym języku


lexentry: pol/rodzaj_żeński__rzeczownik__1
written_rep: rodzaj żeński
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hunkjønn
sense_list:
(gramatyka) cecha rzeczowników liczby pojedynczej nazywających istoty płci żeńskiej lub innych, zaliczanych do tej samej grupy w danym języku


lexentry: pol/rodzajnik_określony__rzeczownik__1
written_rep: rodzajnik określony
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bestemd artikkel
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (gramatyka) rodzajnik występujący w wyrażeniach odnoszących się do konkretnych przedmiotów lub osób (np. znanych z kontekstu) oraz pojęć ogólnych


lexentry: pol/rogacz__rzeczownik__2
written_rep: rogacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: hanrei
sense_list:
(potocznie, potoczny) (przenośnie, przenośnia) (żartobliwie) lub (pogardliwie, pogardliwy) zdradzany mąż


lexentry: pol/rokoko__rzeczownik__1
written_rep: rokoko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rokokko
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (sztuka) nurt stylistyczny w sztuce i literaturze europejskiej XVIII wieku, odznaczający się asymetrią oraz motywami egzotycznymi, lekkością i dekoracyjnością form;


lexentry: pol/rokosz__rzeczownik__1
written_rep: rokosz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mytteri
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) zbrojne wystąpienie szlachty w dawnej Polsce przeciw królowi pod hasłem obrony zagrożonych swobód;


lexentry: pol/rokować__czasownik__1
written_rep: rokować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: drøfte
sense_list:
prowadzić dyskusję dyplomatyczną mającą doprowadzić do osiągnięcia porozumienia między stronami rozmowy


lexentry: pol/rola__rzeczownik__1
written_rep: rola
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rolle
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) wcielenie się w postać przez aktora | funkcja, odpowiedzialność


lexentry: pol/rolada__rzeczownik__1
written_rep: rolada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rullekake
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (cukiernictwo) ciasto biszkoptowe uformowane w rulon, nadziane jakąś masą


lexentry: pol/rolnictwo__rzeczownik__1
written_rep: rolnictwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: landbruk
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) dział gospodarki i zajęcie, które polega na wytwarzaniu żywności i surowców przemysłowych poprzez uprawę roślin i hodowlę zwierząt;


lexentry: pol/romaji__rzeczownik__1
written_rep: romaji
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rōmaji
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) zapis języka japońskiego pismem łacińskim, transkrypcja na alfabet łaciński;


lexentry: pol/romansz__rzeczownik__1
written_rep: romansz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: retoromansk
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język obejmujący pięć grup dialektów retoromańskich używanych w szwajcarskim kantonie Gryzonia;


lexentry: pol/ropa_naftowa__rzeczownik__1
written_rep: ropa naftowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: petroleum
sense_list:
(geologia, geologiczny) (chemia, chemiczny) ciekła kopalina, mieszanina naturalnych węglowodorów gazowych, ciekłych i stałych, stanowi ważny surowiec energetyczny oraz dla przemysłu chemicznego;


lexentry: pol/rosnąć__czasownik__1
written_rep: rosnąć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: gro
sense_list:
o organizmach dążyć do osiągnięcia dojrzałości | o roślinach występować | powiększać swoje rozmiary, skalę


lexentry: pol/rosół__rzeczownik__1
written_rep: rosół
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: buljong
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) klarowna zupa na wywarze z kości i mięsa zazwyczaj z dodatkiem warzyw;


lexentry: pol/rotor__rzeczownik__1
written_rep: rotor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rotor
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) ruchoma część maszyny lub urządzenia wykonująca ruch obrotowy, wirnik


lexentry: pol/rozbiór__rzeczownik__1
written_rep: rozbiór
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: partisjon
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) unicestwienie bytu politycznego państwa poprzez podział jego obszaru na części i włączenie ich w granice innych państw


lexentry: pol/rozbój__rzeczownik__1
written_rep: rozbój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ran
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) napad bandycki w celu ograbienia; | (przenośnie, przenośnia) jawna niesprawiedliwość, wyzysk | uprawianie grabieży


lexentry: pol/rozchodnik__rzeczownik__1
written_rep: rozchodnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bergknapp
sense_list:
(botanika, botaniczny) Sedum, rodzaj rośliny z rodziny gruboszowatych, do którego należy od ~280 do ~470 gatunków występujących głównie na półkuli północnej; | (botanika, botaniczny) roślina z rodzaju rozchodnik (1.1)


lexentry: pol/rozchodnik_ostry__rzeczownik__1
written_rep: rozchodnik ostry
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bitterbergknapp
sense_list:
(botanika, botaniczny) Sedum acre L. gatunek rośliny z rodziny gruboszowatych; | (botanika, botaniczny) roślina z gatunku rozchodnik ostry (1.1)


lexentry: pol/rozegrać__czasownik__2
written_rep: rozegrać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: spille
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) przebiec w określonych scenariuszem warunkach


lexentry: pol/rozejm__rzeczownik__1
written_rep: rozejm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: våpenhvile
sense_list:
czasowe lub bezterminowe wstrzymanie działań wojennych na podstawie umowy między walczącymi stronami


lexentry: pol/rozeta__rzeczownik__1
written_rep: rozeta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rose
sense_list:
(architektura, architektoniczny) okrągłe okno w szczytach budowli lub nad portalami, charakterystyczne dla architektury gotyckiej;


lexentry: pol/rozeta__rzeczownik__1
written_rep: rozeta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rosett
sense_list:
(architektura, architektoniczny) ornament o układzie koncentrycznym, w kształcie stylizowanego rozwiniętego kwiatu, także centralna kompozycja ozdabiająca plafon lub sufit | (botanika, botaniczny) zespół liści pędu ułożonych na jednym poziomie u części roślin o krótkiej łodydze, tuż nad powierzchnią ziemi; | (dawniej, dawny) (hutnictwo, hutniczy) zbierana z wierzchu rudy skorupka miedziana, wyprażona i wytopiona z odtleniaczem kwarcowym, stopiona powtórnie z węglem | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) intarsja wokół otworu rezonansowego w instrumentach szarpanych


lexentry: pol/rozgrzeszenie__rzeczownik__1
written_rep: rozgrzeszenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: benådning
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) oczyszczenie z grzechów, odpuszczenie grzechów;


lexentry: pol/rozgwiazda__rzeczownik__1
written_rep: rozgwiazda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sjøstjerne
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Asteroidea, drapieżne zwierzę morskie z typu szkarłupni, kształtem przypominający gwiazdę;


lexentry: pol/rozkojarzenie__rzeczownik__1
written_rep: rozkojarzenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: åndsfraværelse
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) zaburzenie toku myślenia polegające na nieskładnych i nieuzasadnionych przeskokach myśli od jednej treści do drugiej, ujawniające się jako trudność w skupieniu uwagi


lexentry: pol/rozluźnić__czasownik__1
written_rep: rozluźnić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: slappe av
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) uczynić mniej spiętym, gęstym lub tłocznym | (przenośnie, przenośnia) uczynić swobodniejszym, mniej rygorystycznym | uczynić luźnym


lexentry: pol/rozporządzenie__rzeczownik__1
written_rep: rozporządzenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: regulering
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) akt normatywny, stanowiący źródła powszechnie obowiązującego prawa, wydany na podstawie szczegółowego upoważnienia ustawowego i w celu wykonania ustawy;


lexentry: pol/rozproszony__przymiotnik__1
written_rep: rozproszony
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: diffundere
sense_list:
taki, który przyjmuje bezładne rozmieszczenie, na wszystkie strony; taki, którego elementy rozmieściły się daleko od siebie


lexentry: pol/rozstęp__rzeczownik__1
written_rep: rozstęp
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: strekkmerke
sense_list:
(medycyna, medyczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) powstałe w wyniku nadmiernego rozciągania się skóry i zerwania sieci włókien kolagenowych wrzecionowate pasmo występujące najczęściej na skórze ud, brzucha, pośladków i piersi/klatki piersiowej lub ramion;


lexentry: pol/roztocz__rzeczownik__2
written_rep: roztocz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: midd
sense_list:
(arachnologia, arachnologiczny) drobny pajęczak z głowotułowiem zlanym z odwłokiem z podtypu szczękoczułkowców;


lexentry: pol/roztwór__rzeczownik__1
written_rep: roztwór
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: løsning
sense_list:
(chemia, chemiczny) jednorodna mieszanina dwóch lub więcej substancji tworząca jedną fazę, występującą w różnych stanach skupienia;


lexentry: pol/rozum__rzeczownik__1
written_rep: rozum
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forstand
sense_list:
zdolność ludzkiego umysłu do operowania pojęciami abstrakcyjnymi lub zdolność analitycznego myślenia;


lexentry: pol/rozumny__przymiotnik__1
written_rep: rozumny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: fornuftig
sense_list:
taki, który ma wiedzę i rozsądek; (także, też) świadczący o posiadaniu wiedzy, rozsądku i zdolności racjonalnego myślenia


lexentry: pol/rozwijać__czasownik__1
written_rep: rozwijać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: framkalle
sense_list:
kształtować w kimś pewną cechę, umiejętność | o prędkości: osiągać | rozbudowywać | zwiększać zasób istniejącej wiedzy


lexentry: pol/rozwiązywać__czasownik__1
written_rep: rozwiązywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: rense
sense_list:
dochodzić do wyniku zadania, testu | szukać odpowiedzi na zagadkę | szukać sposobu usunięcia problemu


lexentry: pol/rozwój__rzeczownik__1
written_rep: rozwój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: utvikling
sense_list:
następstwo zdarzeń, dzianie się kolejnych rzeczy | proces przemian prowadzący do osiągnięcia lepszego, bardziej zaawansowanego stanu | proces zmian w organizmie lub jego części następujący z czasem życia bądź z kolejnymi pokoleniami


lexentry: pol/rozładować__czasownik__1
written_rep: rozładować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: avløse
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) zlikwidować gęstą atmosferę, usunąć napięcie, złagodzić konflikt lub trudną sytuację


lexentry: pol/rozładować__czasownik__1
written_rep: rozładować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: utlade
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (elektryczność) pozbawić akumulator, kondensator itp. ładunku elektrycznego; także o całym urządzeniu z akumulatorem


lexentry: pol/roślina__rzeczownik__1
written_rep: roślina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: plante
sense_list:
(botanika, botaniczny) wykształcony żywy organizm, który posiada zdolność wytwarzania substancji odżywczych dzięki pochłanianiu światła;


lexentry: pol/roślina_doniczkowa__rzeczownik__1
written_rep: roślina doniczkowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: potteplante
sense_list:
(ogrodnictwo, ogrodniczy) ozdobna roślina sadzona w rozmaitych naczyniach i uprawiana we wnętrzach mieszkalnych lub biurowych


lexentry: pol/rośliny__rzeczownik__1
written_rep: rośliny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: plante
sense_list:
(botanika, botaniczny) (systematyka) Plantae L., królestwo organizmów eukariotycznych i autotroficznych w domenie eukariontów;


lexentry: pol/rubel__rzeczownik__1
written_rep: rubel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rubel
sense_list:
(jednostka monetarna) waluta Rosji i niektórych krajów dawniej wchodzących w skład ZSRR, wcześniej używana w Cesarstwie Rosyjskim;


lexentry: pol/ruch__rzeczownik__1
written_rep: ruch
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bevegelse
sense_list:
(fizyka, fizyczny) zmiana położenia w czasie; | grupa ludzi dążących do jakiegoś celu politycznego lub społecznego | gest, ruszenie częścią ciała


lexentry: pol/ruch_oporu__rzeczownik__1
written_rep: ruch oporu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: motstandsbevegelse
sense_list:
formacja oddziałów utworzonych do walki przeciwko okupantowi lub rządowi kraju nie posiadającemu wystarczającej legitymacji do sprawowania władzy;


lexentry: pol/rudzik__rzeczownik__1
written_rep: rudzik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: raudstrupe
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Erithacus rubecula, występujący licznie w Polsce niewielki ptak z rdzawym podgardlem;


lexentry: pol/rumianek__rzeczownik__1
written_rep: rumianek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kamomille
sense_list:
(botanika, botaniczny) Matricaria L., roślina z rodziny astrowatych, o białych kwiatach z żółtymi główkami, używana w medycynie naturalnej i kosmetyce;


lexentry: pol/rupia__rzeczownik__1
written_rep: rupia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rupee
sense_list:
(jednostka monetarna) nazwa waluty kilku krajów azjatyckich: Indii, Indonezji, Nepalu i Pakistanu, posiadającej różną wartość w tych krajach;


lexentry: pol/rusałka_admirał__rzeczownik__1
written_rep: rusałka admirał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: admiral
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Vanessa atalanta, gatunek motyla z rodziny rusałkowatych;


lexentry: pol/rusztowanie__rzeczownik__1
written_rep: rusztowanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stillas
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) prowizoryczna konstrukcja szkieletowa ułatwiająca prace na wysokości przy wznoszeniu i remontowaniu budowli;


lexentry: pol/ruta__rzeczownik__1
written_rep: ruta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vinrute
sense_list:
(botanika, botaniczny) Ruta, rodzaj roślin o żółtych kwiatach i charakterystycznych liściach, znalazła zastosowanie w medycynie, uprawiana także jako roślina ozdobna


lexentry: pol/ryba__rzeczownik__1
written_rep: ryba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fisk
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) zwierzę z gromady kręgowców, żyjące w wodzie; | (spożywczy) mięso ryb (1.1) będące surowcem spożywczym i daniem;


lexentry: pol/rybny__przymiotnik__1
written_rep: rybny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: fiske
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) otrzymywany z ryb, przyrządzany z ryb lub z ich dodatkiem | związany z hodowlą ryb, połowem i handlem nimi


lexentry: pol/rybosom__rzeczownik__1
written_rep: rybosom
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ribosom
sense_list:
(mikrobiologia, mikrobiologiczny) organellum zbudowane z kwasu rybonukleinowego i białek, służące do produkcji białek w procesie translacji;


lexentry: pol/rycerz__rzeczownik__1
written_rep: rycerz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ridder
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) członek uprzywilejowanego stanu żołnierskiego; zwykle stawał do walki jako jeździec;


lexentry: pol/rycina__rzeczownik__1
written_rep: rycina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: avtrykk
sense_list:
(sztuka) (drukarstwo, drukarski) ilustracja w książce, dawniej wykonywana ręcznie technikami graficznymi | (sztuka) (drukarstwo, drukarski) każda odbitka graficzna z matrycy lub płyta wykonywana dowolną techniką np. stalorytu lub miedziorytu;


lexentry: pol/rygiel__rzeczownik__1
written_rep: rygiel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sluttstykke
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) rodzaj mechanizmu zamykającego, metalowy pręt lub sztabka wsuwane do odpowiedniego otworu lub skobla


lexentry: pol/rym__rzeczownik__1
written_rep: rym
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rime
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) para dwóch słów na końcu wersu utworu pisanego wierszem o identycznych lub podobnie brzmiących końcówkach


lexentry: pol/rynek__rzeczownik__1
written_rep: rynek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: marked
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) pojęcie obejmujące cały handel jakimiś surowcami lub produktami na jakimś obszarze; | wydzielona część miasta, plac, gdzie kupcy sprzedają swoje towary ze straganów;


lexentry: pol/rynsztok__rzeczownik__1
written_rep: rynsztok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rennestein
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) środowisko ludzi zdemoralizowanych | otwarty kanał, zwykle wzdłuż krawędzi jezdni, odprowadzający z ulicy wody opadowe i ściekowe


lexentry: pol/rytm__rzeczownik__1
written_rep: rytm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rytme
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) jeden z elementów dzieła muzycznego, odpowiedzialny za organizację czasową utworu; | określony porządek powtarzający się okresowo


lexentry: pol/ryza__rzeczownik__1
written_rep: ryza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kjempe
sense_list:
(leśnictwo) (technologia, technika, techniczny) przenośnik (np. w postaci rynny wyżłobionej w ziemi) służący do transportowania drewna ze stoków górskich


lexentry: pol/ryż__rzeczownik__1
written_rep: ryż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ris
sense_list:
(botanika, botaniczny) roślina zbożowa Oryza L., z rodziny traw występująca w klimacie wilgotnym; | (handel, handlowy) (spożywczy) nasiona ryżu (1.1)


lexentry: pol/rzadki__przymiotnik__1
written_rep: rzadki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: tynn
sense_list:
półpłynny, mający półpłynną konsystencję | o elementach rozmieszczonych we względnie dużych odstępach


lexentry: pol/rzecznik__rzeczownik__1
written_rep: rzecznik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: målsmann
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (urzędowy) osoba występująca, przemawiająca w czyimś imieniu, reprezentująca publicznie jakiegoś wysokiego rangą urzędnika lub instytucję;


lexentry: pol/rzeczownik__rzeczownik__1
written_rep: rzeczownik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: substantiv
sense_list:
(gramatyka) część mowy umożliwiająca rozróżnianie przedmiotów, osób, zwierząt, pojęć itp. poprzez nadanie im nazw lub imion;


lexentry: pol/rzeczownik_odczasownikowy__rzeczownik__1
written_rep: rzeczownik odczasownikowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gerundium
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) rzeczownik utworzony od czasownika, zwykle będący nazwą czynności lub stanu; w niektórych językach może występować również w funkcji imiesłowu przysłówkowego współczesnego lub imiesłowu przymiotnikowego czynnego


lexentry: pol/rzeczownik_własny__rzeczownik__1
written_rep: rzeczownik własny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: egennavn
sense_list:
(gramatyka) rzeczownik będący nazwą konkretnej osoby lub innej istoty żywej, przedmiotu, miejsca lub obiektu geograficznego


lexentry: pol/rzemieślnik__rzeczownik__1
written_rep: rzemieślnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: håndverker
sense_list:
osoba uprawiająca rzemiosło (zajmująca się drobną wytwórczością lub naprawą, posiadająca warsztat rzemieślniczy)


lexentry: pol/rzemiosło__rzeczownik__1
written_rep: rzemiosło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: håndverk
sense_list:
drobna wytwórczość przemysłowa, polegająca na wytwarzaniu i naprawie przedmiotów codziennego użytku przy pomocy ręcznych narzędzi i prostych maszyn; także: umiejętność prowadzenia takiej działalności


lexentry: pol/rzepak__rzeczownik__1
written_rep: rzepak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: raps
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) roślina oleista o jasnożółtych kwiatach, uprawiana także na paszę zieloną;


lexentry: pol/rzepka__rzeczownik__1
written_rep: rzepka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kneskål
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) nieduża kość chroniąca staw kolanowy u wielu czworonogów, również u człowieka


lexentry: pol/rzesza__rzeczownik__1
written_rep: rzesza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rike
sense_list:
(administracja) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) duże państwo powstałe z połączenia mniejszych jednostek


lexentry: pol/rzeźba__rzeczownik__1
written_rep: rzeźba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skulptur
sense_list:
(sztuka) dziedzina sztuk plastycznych związana z tworzeniem trójwymiarowych form z różnych materiałów; | (sztuka) trójwymiarowy obiekt będący formą artystyczną


lexentry: pol/rzeżucha__rzeczownik__1
written_rep: rzeżucha
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: brønnkarse
sense_list:
(botanika, botaniczny) niejadalna roślina zielna z rodziny kapustowatych (Cardamine L.); | (ogrodnictwo, ogrodniczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) nazwa pieprzycy siewnej (Lepidium sativum L.), rośliny zielnej z rodziny kapustowatych, stosowanej w kuchni;


lexentry: pol/rzucać_perły_przed_wieprze__czasownik__1
written_rep: rzucać perły przed wieprze
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: kaste perler for svin
sense_list:
ofiarowywać, dawać komuś coś dobrego, szlachetnego, podczas gdy odbiorca nie docenia tego daru lub nie jest jego godzien


lexentry: pol/rzut__rzeczownik__1
written_rep: rzut
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kast
sense_list:
wprawienie w ruch i spowodowanie chwilowego lotu jakiegoś przedmiotu przez wyrzucenie go z pewną siłą


lexentry: pol/rzut_oszczepem__rzeczownik__1
written_rep: rzut oszczepem
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spydkast
sense_list:
(sport, sportowy) konkurencja polegająca na rzucaniu oszczepem możliwie najdalej bez wykroczenia poza obszar rozbiegu;


lexentry: pol/rzygacz__rzeczownik__1
written_rep: rzygacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vannkaster
sense_list:
(architektura, architektoniczny) dekoracyjne zakończenie rynny lub odprowadzenia wody z dachu w postaci figurki lub głowy zwierzęcia, człowieka, potwora itp.;


lexentry: pol/rzymski__przymiotnik__1
written_rep: rzymski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: romersk
sense_list:
odnoszący się do miasta Rzymu, wywodzący się z Rzymu, charakterystyczny dla Rzymu | odnoszący się do państwa Rzymu, wywodzący się z Rzymu, charakterystyczny dla Rzymu


lexentry: pol/rząd__rzeczownik__1
written_rep: rząd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: regjering
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) wykonawczy organ państwa zajmujący się jego finansami oraz prowadzący jego politykę wewnętrzną i zagraniczną;


lexentry: pol/rząd_marionetkowy__rzeczownik__1
written_rep: rząd marionetkowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lydrike
sense_list:
(publikatory) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) rząd sterowany przez inną grupę ludzi niż tych, którzy oficjalnie znajdują się u steru władzy;


lexentry: pol/rzęsa__rzeczownik__1
written_rep: rzęsa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: øyevipp
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) jeden z włosów rosnący na brzegu powieki;


lexentry: pol/róg__rzeczownik__1
written_rep: róg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: horn
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) (anatomia, anatomiczny) twardy wyrostek występujący na głowie niektórych ssaków, zwykle parzyście;


lexentry: pol/róg_obfitości__rzeczownik__1
written_rep: róg obfitości
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: overflødighetshorn
sense_list:
(mitologia grecka) (mitologia rzymska) ułamany róg kozy Amaltei nieustannie napełniający się płodami ziemi; atrybut bóstw greckich i rzymskich: Dionizosa, Ejrene, Fortuny, Plutona, Plutosa, Tyche oraz emblemat bogactwa i dostatku;


lexentry: pol/równik__rzeczownik__1
written_rep: równik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ekvator
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) (geografia, geograficzny) część wspólna powierzchni ciała niebieskiego oraz płaszczyzny prostopadłej do osi obrotu i przechodzącej przez środek masy ciała;


lexentry: pol/równik_niebieski__rzeczownik__1
written_rep: równik niebieski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: himmelekvator
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) okrąg wielki zawarty w płaszczyźnie prostopadłej do osi obrotu sfery niebieskiej;


lexentry: pol/równikowy__przymiotnik__1
written_rep: równikowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ekvatorial
sense_list:
(geografia, geograficzny) charakterystyczny dla obszarów znajdujących się w pobliżu równika ziemskiego | (geografia, geograficzny) dotyczący równika, związany z równikiem


lexentry: pol/równoległościan__rzeczownik__1
written_rep: równoległościan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: parallellepiped
sense_list:
(geometria) wielościan o trzech parach równoległych przeciwległych ścian (zbudowany z sześciu równoległoboków);


lexentry: pol/równoleżnik__rzeczownik__1
written_rep: równoleżnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: parallell
sense_list:
(geografia, geograficzny) umowny okrąg powstały wskutek przecięcia powierzchni kuli ziemskiej płaszczyzną prostopadłą do jej osi;


lexentry: pol/równonoc__rzeczownik__1
written_rep: równonoc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jevndøgn
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) moment przejścia Słońca przez punkt, w którym ekliptyka przecina równik niebieski; długość dnia i nocy jest wówczas jednakowa;


lexentry: pol/równonoc_jesienna__rzeczownik__1
written_rep: równonoc jesienna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: høstjamdøgn
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) moment, w którym promienie słoneczne padają prostopadle na równik i od którego biegun południowy będzie bliżej Słońca niż biegun północny;


lexentry: pol/równonoc_wiosenna__rzeczownik__1
written_rep: równonoc wiosenna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vårjamdøgn
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) moment, w którym promienie słoneczne padają prostopadle na równik i od którego biegun północny będzie bliżej Słońca niż biegun południowy;


lexentry: pol/równość__rzeczownik__1
written_rep: równość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: likhed
sense_list:
(matematyka, matematyczny) relacja między dwiema wartościami wyrażona znakiem równania (=) | brak dyskryminacji i podziałów (tworzonych ze względu na rasę, pochodzenie, płeć)


lexentry: pol/róż__rzeczownik__1
written_rep: róż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rød
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) kosmetyk do malowania rumieńców w celu ożywienia kolorytu cery;


lexentry: pol/różaniec__rzeczownik__1
written_rep: różaniec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rosenkrans
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) cykl modlitw odmawianych w określonej kolejności; | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) sznur z paciorkami, służący do liczenia odmawianych modlitw lub praktyk medytacyjnych w różnych religiach


lexentry: pol/różdżka__rzeczownik__1
written_rep: różdżka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stav
sense_list:
(mitologia, mitologiczny) podłużny, drewniany przedmiot służący w baśniach i legendach do „rzucania czarów”; również rekwizyt iluzjonisty


lexentry: pol/ręka__rzeczownik__1
written_rep: ręka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hånd | hand
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) część kończyny górnej człowieka lub małpy człekokształtnej od nadgarstka do końca palców;


lexentry: pol/ręka_rękę_myje__fraza_zdaniowa__1
written_rep: ręka rękę myje
min_sense_num: 01
trans_list: du klør meg på ryggen, og jeg klør deg på ryggen
sense_list:
sytuacja, w której osoby z jednego środowiska wzajemnie chronią swoje interesy, niekoniecznie w sposób uczciwy


lexentry: pol/sabotaż__rzeczownik__1
written_rep: sabotaż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sabotasje
sense_list:
umyślne niewypełnienie albo wypełnianie wadliwie swoich obowiązków w zamiarze wywołania dezorganizacji, strat i szkód; niewypełnienie danego zadania;


lexentry: pol/sadysta__rzeczownik__1
written_rep: sadysta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sadist
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) człowiek lubujący się w zadawaniu innym cierpień lub oglądaniu czyjegoś cierpienia


lexentry: pol/sadzić__czasownik__1
written_rep: sadzić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: plante
sense_list:
(ogrodnictwo, ogrodniczy) (rolnictwo, rolniczy) umieszczać w ziemi bulwę lub sadzonkę tak, żeby przyjęła się i rosła


lexentry: pol/sadzonka__rzeczownik__1
written_rep: sadzonka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bestemme
sense_list:
(ogrodnictwo, ogrodniczy) wyhodowana w szklarni lub inspekcie młoda roślina przeznaczona do wysadzenia do gruntu


lexentry: pol/sakrament__rzeczownik__1
written_rep: sakrament
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sakrament
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w chrześcijaństwie obrzęd religijny uważany za znak lub sposób przekazania łaski Bożej;


lexentry: pol/salamandra_plamista__rzeczownik__1
written_rep: salamandra plamista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ildsalamander
sense_list:
(herpetologia, herpetologiczny) Salamandra salamandra Linnaeus, jaszczurka o krępym ciele i czarnym ubarwieniu z żółtymi plamami, z wilgotną i błyszczącą skórą;


lexentry: pol/saldo__rzeczownik__1
written_rep: saldo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: balansere
sense_list:
(księgowość) suma wszystkich przychodów (strona „Ma”) pomniejszona o sumę wszystkich wydatków i strat (strona „Winien”) w danym okresie;


lexentry: pol/samobieżny__przymiotnik__1
written_rep: samobieżny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: bil
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (o maszynach (i tym podobne, i temu podobne)) taki, który się porusza samodzielnie, za pomocą własnego silnika


lexentry: pol/samochód__rzeczownik__1
written_rep: samochód
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bil
sense_list:
(motoryzacja) (transport, transportowy) pojazd mechaniczny, wyposażony w koła, mogący poruszać się dzięki wbudowanemu silnikowi, służący do przewozu ludzi lub towarów;


lexentry: pol/samochód_osobowy__rzeczownik__1
written_rep: samochód osobowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: personbil
sense_list:
(motoryzacja) pojazd mechaniczny, silnikowy, o dopuszczalnej całkowitej masie do 3500 kg, zdolny do przewożenia do dziewięciu osób i niewielkiego bagażu;


lexentry: pol/samogwałt__rzeczownik__1
written_rep: samogwałt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: masturbasjon
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) zaspokajanie popędu płciowego poprzez stymulację własnych narządów płciowych


lexentry: pol/samogłoska__rzeczownik__1
written_rep: samogłoska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vokal
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) głoska otwarta, której obecność konieczna jest do utworzenia sylaby;


lexentry: pol/samogłów__rzeczownik__1
written_rep: samogłów
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: klumpfisk
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Mola mola Linnaeus, gatunek morskiej ryby rozdymkokształtnej z rodziny samogłowowatych;


lexentry: pol/samolot__rzeczownik__1
written_rep: samolot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fly
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) statek powietrzny wyposażony we własny napęd, mający skrzydła, które tworzą siłę nośną;


lexentry: pol/samorząd__rzeczownik__1
written_rep: samorząd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: råd
sense_list:
(administracja) samodzielne i niezależne wykonywanie pewnych funkcji o charakterze administracyjnym przez określony organizm społeczny


lexentry: pol/samowar__rzeczownik__1
written_rep: samowar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: samovar
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) urządzenie do przygotowywania herbaty – ze zbiornikiem do gotowania wody, kranikiem i miejscem do podgrzewania czajniczka;


lexentry: pol/sandacz__rzeczownik__1
written_rep: sandacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gjørs
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Sander lucioperca, duża, hodowlana ryba drapieżna zamieszkująca zlewiska mórz europejskich;


lexentry: pol/sandał__rzeczownik__1
written_rep: sandał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sandal
sense_list:
(obuwnictwo, obuwniczy) rodzaj otwartego obuwia składającego się z podeszwy i rzemieni, które utrzymują go na stopie;


lexentry: pol/saneczkarstwo__rzeczownik__1
written_rep: saneczkarstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: slede
sense_list:
(sport, sportowy) dyscyplina zaliczana do sportów zimowych, polegająca na zjeżdżaniu sankami z toru sztucznego lub naturalnego;


lexentry: pol/sangria__rzeczownik__1
written_rep: sangria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sangria
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) tradycyjny hiszpański chłodny napój o krwistoczerwonej barwie, przygotowywany z wina i owoców wzmacnianych mocniejszym alkoholem;


lexentry: pol/sankcja__rzeczownik__1
written_rep: sankcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: samtykke
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) nadanie mocy prawnej danemu aktowi przez wyższą instancję


lexentry: pol/sankcja__rzeczownik__1
written_rep: sankcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sanksjon
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) określona normą prawną konsekwencja naruszenia prawa


lexentry: pol/sankcjonować__czasownik__1
written_rep: sankcjonować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: godkjenne
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) autorytatywnie zatwierdzać, nadawać moc prawną lub urzędową | aprobować, przyzwalać na coś, uznawać za dopuszczalne


lexentry: pol/sanktuarium__rzeczownik__1
written_rep: sanktuarium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: helgenskrin
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) otoczony czcią obiekt religijny będący miejscem przechowywania świętych przedmiotów lub relikwii oraz sprawowania kultu;


lexentry: pol/sanskryt__rzeczownik__1
written_rep: sanskryt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sanskrit
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język literacki starożytnych, średniowiecznych i wczesnonowożytnych Indii;


lexentry: pol/sardela__rzeczownik__1
written_rep: sardela
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ansjos
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Engraulis, mała ryba morska żyjąca w ławicach poławiana w celach spożywczych;


lexentry: pol/sardynka__rzeczownik__1
written_rep: sardynka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sardin
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) wspólna nazwa dla małych ryb morskich poławianych w celach spożywczych;


lexentry: pol/satelita__rzeczownik__1
written_rep: satelita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: satellitt
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) inaczej: księżyc, naturalny satelita; ciało niebieskie krążące wokół planety, planety karłowatej, planetoidy itp.; | (astronomia, astronomiczny) inaczej: sztuczny satelita; sztuczny obiekt umieszczony na orbicie ciała niebieskiego; | (fizyka, fizyczny) każde ciało o względnie małej masie, krążące wokół innego, większego;


lexentry: pol/satelita__rzeczownik__2
written_rep: satelita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: satelitt
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo, organizacja lub inna jednostka niedziałające samodzielnie, będące w sferze wpływów silniejszej jednostki


lexentry: pol/satyr__rzeczownik__1
written_rep: satyr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: satyr
sense_list:
(mitologia grecka) grecki bożek płodności o koźlich nogach; | (przenośnie, przenośnia) rozpustny mężczyzna


lexentry: pol/satyra__rzeczownik__1
written_rep: satyra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: satir
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) gatunek literacki, tekst publicystyczny albo inna wypowiedź artystyczna, która ośmiesza i piętnuje przedstawione w utworze zjawiska, obyczaje, politykę, osoby, stosunki społeczne itp.;


lexentry: pol/sauna__rzeczownik__1
written_rep: sauna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: badstu | badstue
sense_list:
rodzaj łaźni, w której panuje wysoka temperatura oraz, w zależności od rodzaju sauny, wysoka lub niska wilgotność;


lexentry: pol/sawanna__rzeczownik__1
written_rep: sawanna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: savanne
sense_list:
(geografia, geograficzny) forma zbiorowiska roślinności trawiastej z z rzadka rosnącymi drzewami i krzewami;


lexentry: pol/sałata__rzeczownik__1
written_rep: sałata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bladsalat
sense_list:
(botanika, botaniczny) rodzaj roślin z rodziny astrowatych (Lactuca), wiele gatunków jadalnych; | warzywo liściaste, spożywane zwykle na surowo


lexentry: pol/sałatka__rzeczownik__1
written_rep: sałatka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: salat
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) potrawa podawana na zimno, z zazwyczaj drobno pokrojonych składników, głównie warzyw (ugotowanych lub surowych), owoców, jaj, ryb itp.;


lexentry: pol/sałatka_ziemniaczana__rzeczownik__1
written_rep: sałatka ziemniaczana
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: potetsalat
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) sałatka przyrządzana w wielu wariantach, której głównym składnikiem są ugotowane, pokrojone ziemniaki;


lexentry: pol/scena__rzeczownik__1
written_rep: scena
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: scene
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) publiczna awantura, kłótnia | (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) krótki fragment sztuki teatralnej lub filmu, dotyczący określonej sytuacji; | (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) przestrzeń w sali teatralnej przeznaczona do wystawiania utworów;


lexentry: pol/sceptycyzm__rzeczownik__1
written_rep: sceptycyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skeptisisme
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) pogląd filozoficzny odrzucający możliwość uzyskania wiarygodnej i ostatecznie uzasadnionej wiedzy; | stosunek do czegoś charakteryzujący się powątpiewaniem


lexentry: pol/schizofrenia__rzeczownik__1
written_rep: schizofrenia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: schizofreni
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba psychiczna charakteryzująca się dezintegracją osobowości, utratą kontaktu z otoczeniem i urojeniami;


lexentry: pol/schody__rzeczownik__1
written_rep: schody
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trapp
sense_list:
konstrukcja ze stopni, z których każdy następny jest umieszczony nieco wyżej od poprzedniego, służąca do przemieszczania się pomiędzy różnymi poziomami;


lexentry: pol/sekcja__rzeczownik__1
written_rep: sekcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: obdusere
sense_list:
(medycyna, medyczny) operacyjne badanie zwłok w celu ustalenia przyczyny zgonu lub w celach naukowo-badawczych


lexentry: pol/sekcja__rzeczownik__1
written_rep: sekcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tvangsinnlegge
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) element składowy, część urządzenia mająca określony zakres działania | (wojskowość, wojskowy) część plutonu | dział urzędu, organizacji, towarzystwa, związku itp.


lexentry: pol/sekcja_zwłok__rzeczownik__1
written_rep: sekcja zwłok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: obdusere
sense_list:
(medycyna, medyczny) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) badanie pośmiertne osoby zmarłej;


lexentry: pol/sekretarka__rzeczownik__1
written_rep: sekretarka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sekretær
sense_list:
kobieta zajmująca się pomocą organizacyjną w pracy kierownika, dyrektora, prowadzeniem korespondencji, przyjmowaniem interesantów


lexentry: pol/sekretarz__rzeczownik__1
written_rep: sekretarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sekretær
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) osoba pełniąca kierowniczą funkcję w partii komunistycznej | pracownik, który załatwia sprawy związane z działalnością firmy, instytucji lub osoby


lexentry: pol/sekretarz__rzeczownik__2
written_rep: sekretarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: sekretær
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Sagittarius serpentarius, gatunek dużego ptaka drapieżnego z rodziny sekretarzy;


lexentry: pol/seks_oralny__rzeczownik__1
written_rep: seks oralny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oralsex
sense_list:
zbliżenie seksualne opierające się na pieszczeniu narządów płciowych i innych stref erogennych partnerki lub partnera językiem i ustami


lexentry: pol/seksta__rzeczownik__1
written_rep: seksta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sjette
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) odległość między dźwiękami równa ośmiu lub dziewięciu półtonom;


lexentry: pol/sekstant__rzeczownik__1
written_rep: sekstant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sekstant
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) optyczny przyrząd nawigacyjny stosowany niegdyś w żegludze;


lexentry: pol/sekstet__rzeczownik__1
written_rep: sekstet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sekstett
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) utwór muzyczny skomponowany na sześć instrumentów lub sześć głosów; | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) zespół sześciu muzyków lub śpiewaków;


lexentry: pol/seksualność__rzeczownik__1
written_rep: seksualność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: seksualitet
sense_list:
(biologia, biologiczny) (psychologia, psychologiczny) (socjologia, socjologiczny) wrodzona, naturalna funkcja organizmu, zawierająca w sobie seks, orientację seksualną, identyfikację płciową i jej rolę, reprodukcję, pożądanie, erotyzm oraz intymność;


lexentry: pol/sekundant__rzeczownik__1
written_rep: sekundant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sekundant
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) pośrednik i świadek jednego z pojedynkujących się, negocjator warunków pojedynku, pilnujący by starcie odbywało się zgodnie z zasadami honorowymi


lexentry: pol/seminarium_duchowne__rzeczownik__1
written_rep: seminarium duchowne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: seminar
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) zakład naukowo-wychowawczy przygotowujący kandydatów na duchownych;


lexentry: pol/sen__rzeczownik__1
written_rep: sen
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: drøm
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) fantazja, marzenie, wizja, coś, co wydaje się nierzeczywiste | doświadczenie przeżywane w trakcie snu (1.1)


lexentry: pol/sen__rzeczownik__1
written_rep: sen
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: søvn
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) stan odpoczynku, na ogół nocnego, w którym spowolnione są funkcje organizmu i obniżony poziom świadomości


lexentry: pol/sen_zimowy__rzeczownik__1
written_rep: sen zimowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dvale
sense_list:
(biologia, biologiczny) (zoologia, zoologiczny) u zwierząt spowolnienie procesów życiowych w okresie zimy;


lexentry: pol/senat__rzeczownik__1
written_rep: senat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: senat
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) organ władzy w systemie politycznym starożytnego Rzymu; | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) izba wyższa dwuizbowego parlamentu;


lexentry: pol/sens__rzeczownik__1
written_rep: sens
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: betydning
sense_list:
wymowa, istota, znaczenie jakiegoś przekazu | sposób rozumienia czegoś | właściwość jakiejś idei, czynności, przedmiotu, sprawiająca, że jest użyteczny, wartościowy, uzasadniony


lexentry: pol/separatysta__rzeczownik__1
written_rep: separatysta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: separatist
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) zwolennik separatyzmu; osoba dążaca do oddzielenia się, wyodrębnienia się z jakiejś grupy


lexentry: pol/separatyzm__rzeczownik__1
written_rep: separatyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: separatisme
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) dążenie do oddzielenia się, wyodrębnienia się jakiejś grupy z całości;


lexentry: pol/separować__czasownik__1
written_rep: separować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: avsondre
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) uchylać wspólnotę małżeństwa wraz z zablokowaniem możliwości wstępowania w nowy związek małżeński | oddzielać od czego lub kogo


lexentry: pol/ser__rzeczownik__1
written_rep: ser
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ost
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) produkt spożywczy w postaci gęstej masy, otrzymywany z mleka krowiego, koziego, bądź owczego;


lexentry: pol/serbski__rzeczownik__1
written_rep: serbski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: serbisk
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) jedna z czterech uregulowanych odmian języka serbsko-chorwackiego, ze statusem języka urzędowego w Serbii i BiH;


lexentry: pol/serce__rzeczownik__1
written_rep: serce
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hjerte | hjarte
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) u ludzi i wielu zwierząt: organ (mięsień), którego praca powoduje przepływ krwi w organizmie;


lexentry: pol/serdeczny__przymiotnik__1
written_rep: serdeczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: hjertelig
sense_list:
taki, który wobec ludzi kieruje się przyjaznymi uczuciami; taki, który jest objawem dobrych, ciepłych i szczerych uczuć


lexentry: pol/serotonina__rzeczownik__1
written_rep: serotonina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: serotonin
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) neuroprzekaźnik regulujący ciśnienie krwi i działanie ośrodkowego układu nerwowego;


lexentry: pol/serwis__rzeczownik__1
written_rep: serwis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: servere
sense_list:
(sport, sportowy) odbicie piłki na pole przeciwnika w momencie rozpoczęcia lub wznowienia gry (w siatkówce, tenisie, badmintonie, ping-pongu itp.)


lexentry: pol/set__rzeczownik__1
written_rep: set
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bestemme
sense_list:
gra karciana polegająca na znajdywaniu trójek kart | partia gry w siatkówkę, siatkówkę plażową, tenisa


lexentry: pol/sezon__rzeczownik__1
written_rep: sezon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: modnes
sense_list:
(telewizja, telewizyjny) zbiór odcinków serialu telewizyjnego zazwyczaj emitowanych w ciągu jednego roku lub półrocza


lexentry: pol/sezon__rzeczownik__1
written_rep: sezon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: årstid
sense_list:
(handel, handlowy) pora roku | (rolnictwo, rolniczy) okres dojrzewania i zbioru owoców lub innego rodzaju płodów rolnych | okres, kiedy coś się odbywa, czas o szczególnie sprzyjających warunkach do określonej działalności, wykonywania pewnych czynności itp.


lexentry: pol/sfinks__rzeczownik__1
written_rep: sfinks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sfinks
sense_list:
(sztuka) (historia, historyczny, historycznie) w starożytnym Egipcie: przedstawienie lwa z ludzką głową lub głową innego zwierzęcia;


lexentry: pol/siatkówka__rzeczownik__1
written_rep: siatkówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: volleyball
sense_list:
(sport, sportowy) piłka siatkowa, gra sportowa dla dwóch drużyn polegająca na odbijaniu piłki nad specjalną siatką;


lexentry: pol/siebie__zaimek__1
written_rep: siebie
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: meg selv
sense_list:
…wskazujący na podmiot jako jednocześnie wykonawcę i odbiorcę czynności, używany z czasownikami rządzącymi biernikiem i dopełniaczem


lexentry: pol/siedem_grzechów_głównych__rzeczownik__1
written_rep: siedem grzechów głównych
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: syv dødssynder
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) lista ciężkich grzechów Kościoła katolickiego;


lexentry: pol/siedzieć__czasownik__1
written_rep: siedzieć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: sitte
sense_list:
spoczywać na krześle, kanapie, ławie itp. tak, by ciężar ciała spoczywał na pośladkach | (potocznie, potoczny) być aresztowanym, pozbawionym wolności | (potocznie, potoczny) przebywać w jakimś miejscu


lexentry: pol/siekacz__rzeczownik__1
written_rep: siekacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fortann
sense_list:
(stomatologia, stomatologiczny) (anatomia, anatomiczny) przedni ząb służący do odgryzania kęsów pokarmu


lexentry: pol/siekiera__rzeczownik__1
written_rep: siekiera
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: øks
sense_list:
ręczne narzędzie do obróbki drewna, składające się ze stalowego obucha w kształcie klina oraz osadzonego w nim drewnianego styliska


lexentry: pol/sierp__rzeczownik__1
written_rep: sierp
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sigd
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) ręczne narzędzie rolnicze składające się z krótkiego półkoliście zakrzywionego ostrza osadzonego w drewnianym stylisku, służące do żęcia zbóż, traw itp.;


lexentry: pol/sierpówka__rzeczownik__1
written_rep: sierpówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tyrkerdue
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Streptopelia decaocto Frivaldszky, gatunek ptaka z rodziny gołębiowatych;


lexentry: pol/sierżant__rzeczownik__1
written_rep: sierżant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sersjant
sense_list:
stopień wojskowy stosowany także w niektórych innych formacjach zmilitaryzowanych, np. w policji; w polskim wojsku zaliczany do wyższych stopni podoficerskich, następujący bezpośrednio po plutonowym; następny, wyższy stopień to starszy sierżant;


lexentry: pol/sieć__rzeczownik__1
written_rep: sieć
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nett
sense_list:
(potocznie, potoczny) sieć (1.3) komputerowa, Internet | siatka z linek, służąca do połowu ryb lub małych zwierząt; ;


lexentry: pol/sikora_bogatka__rzeczownik__1
written_rep: sikora bogatka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kjøtmeis
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Parus major, niewielki ptak z rodziny sikorowatych o barwnym upierzeniu;


lexentry: pol/sikora_modra__rzeczownik__1
written_rep: sikora modra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: blåmeis
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Cyanistes caeruleu, Parus caeruleus, niewielki ptak z rodziny sikor, zamieszkujący część Europy, Azję Mniejszą, Iran i północną Afrykę; w Polsce pod ścisłą ochroną gatunkową;


lexentry: pol/silikon__rzeczownik__1
written_rep: silikon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: silikoner
sense_list:
(chemia, chemiczny) niepalny, syntetyczny związek polimerowy zawierający połączone atomy krzemu i węgla (w postaci grup alkilowych lub arylowych), cechujący się odpornością chemiczną, termiczną i na promieniowanie UV;


lexentry: pol/silnia__rzeczownik__1
written_rep: silnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fakultet
sense_list:
(matematyka, matematyczny) iloczyn wszystkich dodatnich liczb naturalnych nie większych niż n oraz 1 dla liczby zero;


lexentry: pol/silnik__rzeczownik__1
written_rep: silnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: motor
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie do zamiany w energię mechaniczną innego rodzaju energii;


lexentry: pol/silos__rzeczownik__1
written_rep: silos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: silo
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) zbiornik do przechowywania materiałów sypkich, np. ziarna, materiałów budowlanych; | (wojskowość, wojskowy) podziemna komora startowa rakiet balistycznych;


lexentry: pol/sinus__rzeczownik__1
written_rep: sinus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sinus
sense_list:
(matematyka, matematyczny) funkcja wyrażająca stosunek długości przyprostokątnej leżącej naprzeciw danego kąta do długości przeciwprostokątnej;


lexentry: pol/sio__wykrzyknik__1
written_rep: sio
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 02
trans_list: trekk unna
sense_list:
(potocznie, potoczny) wykrzyknik o znaczeniu „oddalcie się!”, używany zwłaszcza wobec ptaków, także innych zwierząt, czasem wobec dzieci


lexentry: pol/siostra__rzeczownik__1
written_rep: siostra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: søster | lillesøster
sense_list:
potomek płci żeńskiej (w stosunku do rodzeństwa); córka tych samych rodziców; córka tego samego ojca; córka tej samej matki


lexentry: pol/siwy__przymiotnik__1
written_rep: siwy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: grå
sense_list:
(fryzjerstwo, fryzjerski) o włosach: mający naturalny białoszary kolor, najczęściej ze starości | mający siwe (1.1) włosy | (jeździectwo, jeździecki) o maści konia: mający białą sierść na ciemnej skórze


lexentry: pol/się__zaimek__1
written_rep: się
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: seg
sense_list:
…używany w stronie zwrotnej – konstrukcji, w której wykonawca lub wykonawcy czynności jednocześnie doznają jej skutków


lexentry: pol/siła_wyższa__rzeczownik__1
written_rep: siła wyższa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: force majeure
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zdarzenie, którego nie można przewidzieć lub w żaden sposób mu zapobiec;


lexentry: pol/siłowanie_na_rękę__rzeczownik__1
written_rep: siłowanie na rękę
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: armbrytning
sense_list:
(sport, sportowy) dyscyplina sportowa, w której zawodnicy używając siły i techniki próbują, przy odpowiednich zasadach, przeciągnąć rękę przeciwnika w dół;


lexentry: pol/siły_powietrzne__rzeczownik__1
written_rep: siły powietrzne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: flyvåpen
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) siły zbrojne przeznaczone do odpierania agresji powietrznej przeciwnika lub prowadzenia ataku z powietrza;


lexentry: pol/skakać__czasownik__1
written_rep: skakać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: hoppe
sense_list:
przemieszczać się za pomocą odbić od podłoża, przy czym po odbiciu nogi nie mają kontaktu z podłożem (w przeciwieństwie do chodzenia, gdzie zawsze np. u ludzi jedna, a u konia dwie nogi spoczywają np. na ziemi)


lexentry: pol/skala__rzeczownik__1
written_rep: skala
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skrelle
sense_list:
(książkowy) wielkość, zakres czegoś | (matematyka, matematyczny) metoda przekształcenia liczby na współrzędną wykresu | (metrologia, metrologiczny) (statystyka, statystyczny) system symboli (zwykle liczb) kodujących wyniki pomiaru; | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) szereg dźwięków ułożonych według pewnego schematu interwałowego w porządku wznoszącym lub opadającym; | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) zakres dźwięków obejmowanych przez instrument muzyczny lub głos; | (psychologia, psychologiczny) w wielokryterialnym teście psychometrycznym każda z niezależnych ocen różnych aspektów zjawiska uzyskiwanych w jednym badaniu | (technologia, technika, techniczny) podziałka pozwalająca odczytać np. wynik pomiaru | (technologia, technika, techniczny) ułamek określający stosunek odległości na mapie lub długości na projekcie, rysunku, modelu w stosunku do odległości rzeczywistych; | zbiór możliwych ocen w szkole lub w określonym teście (np. psychologicznym lub medycznym)


lexentry: pol/skald__rzeczownik__1
written_rep: skald
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skald
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) staroskandynawski poeta i śpiewak, autor i zbieracz wierszy o bohaterach, ich zwycięstwach, miłości;


lexentry: pol/skamieniałość__rzeczownik__1
written_rep: skamieniałość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fossil
sense_list:
(geologia, geologiczny) zachowane w skale szczątki organizmu zwierzęcego lub roślinnego albo też utrwalony w skale ślad jego działalności życiowej;


lexentry: pol/skałka__rzeczownik__1
written_rep: skałka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: flint
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) krzemień w dawnej broni palnej używany do krzesania ognia


lexentry: pol/skinąć__czasownik__1
written_rep: skinąć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: nikk
sense_list:
uczynić ruch głową lub ręką na znak czegoś, zwłaszcza na znak zgody, przyzwolenia, powitania lub pożegnania;


lexentry: pol/skipass__rzeczownik__1
written_rep: skipass
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: heiskort
sense_list:
(sport, sportowy) (turystyka, turystyczny) karnet narciarski umożliwiający korzystanie z kilku wyciągów w obrębie kompleksu narciarskiego, czasem także z dodatkowych usług


lexentry: pol/sklepienie__rzeczownik__1
written_rep: sklepienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: krypt
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (budownictwo) łukowata konstrukcja architektoniczna, zamykająca od góry wewnętrzną przestrzeń budowli;


lexentry: pol/skoczek__rzeczownik__2
written_rep: skoczek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: springer
sense_list:
(szachy, pojęcie szachowe) figura, zwykle w kształcie konia, poruszająca się o 2 pola w linii prostej i 1 pole w bok w jednym ruchu;


lexentry: pol/skojarzenie__rzeczownik__1
written_rep: skojarzenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konnotasjon
sense_list:
połączenie ze sobą wrażeń, wyobrażeń i innych zjawisk psychicznych w taki sposób, że pojawienie się w świadomości jednych z nich powoduje uświadomienie sobie innych


lexentry: pol/skok_o_tyczce__rzeczownik__1
written_rep: skok o tyczce
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stavsprang
sense_list:
(sport, sportowy) konkurencja lekkoatletyczna, w której zawodnik oddaje skok nad poprzeczką przy pomocy tyczki;


lexentry: pol/skok_wzwyż__rzeczownik__1
written_rep: skok wzwyż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: høydehopp
sense_list:
(sport, sportowy) konkurencja lekkoatletyczna, w której zawodnik musi pokonać ustawioną na pewnej wysokości poprzeczkę;


lexentry: pol/skoki_narciarskie__rzeczownik__1
written_rep: skoki narciarskie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skihopping
sense_list:
(sport, sportowy) dyscyplina sportowa, w której zawodnicy rywalizują o wykonanie najdłuższego skoku na nartach;


lexentry: pol/skomleć__czasownik__1
written_rep: skomleć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: hvin
sense_list:
(pogardliwie, pogardliwy) żałośnie prosić o coś | o zwierzętach (głównie psowatych) wydawać wysokie dźwięki odbierane jako żałosne proszenie, strach stworzenia, poddanie się albo wyrażanie uległości


lexentry: pol/skoro__spójnik__1
written_rep: skoro
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: da
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) spójnik służący do rozpoczęcia zdania podrzędnego oznaczającego przyczynę, warunek czegoś


lexentry: pol/skoro__spójnik__1
written_rep: skoro
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: ettersom
sense_list:
spójnik wprowadzający zdanie podrzędne, komunikujący, iż treść zdania podrzędnego stanowi przesłankę dla zdania nadrzędnego


lexentry: pol/skorupa__rzeczownik__1
written_rep: skorupa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skilt
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) twarda osłona pokrywająca ciało niektórych zwierząt, zbudowana z chityny, rogu, kości itp.


lexentry: pol/skorupiak__rzeczownik__1
written_rep: skorupiak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skalldyr
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) przedstawiciel podtypu stawonogów, prowadzących w większości wodny tryb życia, posiadających dwugałęziste odnóża (z wyjątkiem pierwszej pary czułków), charakterystyczną budowę stadiów larwalnych i genotyp


lexentry: pol/skowyczeć__czasownik__1
written_rep: skowyczeć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: hvin
sense_list:
o ludziach: jęczeć, skarżyć się żałośnie | o psie lub innym ssaku psowatym: wydawać urywane, żałosne dźwięki


lexentry: pol/skończony__przymiotnik__1
written_rep: skończony
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 02
trans_list: avsluttet
sense_list:
(matematyka, matematyczny) nieosiągający plus/minus nieskończoności | (matematyka, matematyczny) o liczbie elementów wyrażonej liczbą naturalną;


lexentry: pol/skrajna_prawica__rzeczownik__1
written_rep: skrajna prawica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: høgreekstremisme
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) termin określający osoby, ugrupowania głoszące idee prawicowe charakteryzujące się skrajnym programem lub radykalnymi metodami działania;


lexentry: pol/skrobia__rzeczownik__1
written_rep: skrobia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stivelse
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (spożywczy) główny węglowodan w diecie człowieka, polisacharyd roślinny pełniący w roślinach rolę magazynu energii;


lexentry: pol/skrupulatny__przymiotnik__1
written_rep: skrupulatny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: omhyggelig
sense_list:
drobiazgowo, pedantycznie dokładny | wykonywany z drobiazgową, pedantyczną dokładnością, wyjątkowo dokładnie


lexentry: pol/skrzydło__rzeczownik__1
written_rep: skrzydło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vinge
sense_list:
część samolotu tworząca siłę nośną; | górna kończyna lub specjalny narząd u zwierząt, który umożliwia im latanie; | część stronnictwa politycznego lub partii o nieco innych poglądach | (sport, sportowy) prawa lub lewa część boiska, obszaru gry lub planszy | (wojskowość, wojskowy) boczna część jednostki wojskowej znajdującej się w szyku;


lexentry: pol/skrzynia_biegów__rzeczownik__1
written_rep: skrzynia biegów
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: girkasse
sense_list:
(motoryzacja) (mechanika) mechanizm umożliwiający zmianę przełożenia mocy wytwarzanej przez silnik napędzający pojazd lub inną maszynę;


lexentry: pol/skrzyp_polny__rzeczownik__1
written_rep: skrzyp polny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kjerringrokk
sense_list:
(botanika, botaniczny) Equisetum arvense, roślina wieloletnia należąca do rodziny skrzypowatych występująca głównie w Europie i mająca zastosowanie lecznicze;


lexentry: pol/skrzypce__rzeczownik__1
written_rep: skrzypce
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fiolin
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) czterostrunowy instrument muzyczny z grupy chordofonów smyczkowych;


lexentry: pol/skrócić__czasownik__1
written_rep: skrócić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: redusere
sense_list:
(matematyka, matematyczny) podzielić wartość licznika i mianownika o tę samą liczbę całkowitą, upraszczając ułamek


lexentry: pol/skrót__rzeczownik__1
written_rep: skrót
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forkortelse
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) w piśmie oznacza skrócony zapis nazwy jednowyrazowej lub wielowyrazowej, zbudowany z jednej lub kilku liter;


lexentry: pol/skrótowiec__rzeczownik__1
written_rep: skrótowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: initialord
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) słowo utworzone przez skrócenie wyrażenia składającego się z dwóch lub więcej słów;


lexentry: pol/skunks__rzeczownik__1
written_rep: skunks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stinkdyr
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) pręgowany, czarno-biały ssak drapieżny, który w przypadku zagrożenia tryska cuchnącą cieczą;


lexentry: pol/skuteczny__przymiotnik__1
written_rep: skuteczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: virkningsfull
sense_list:
taki, który charakteryzuje się skutecznością, daje pożądane rezultaty, wyniki; taki, który wywołuje pożądany efekt


lexentry: pol/skuter__rzeczownik__1
written_rep: skuter
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: scooter
sense_list:
(motoryzacja) jednoślad o małych kołach, nisko zawieszonym silniku (najczęściej pod siedzeniem) i obudowanym podwoziu;


lexentry: pol/skąd__zaimek__1
written_rep: skąd
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: hvorfra
sense_list:
…służący do rozpoczynania zdań podrzędnych określających kierunek lub miejsce, w którym zaczął się ruch | …służący do zadawania pytań o kierunek lub miejsce, w którym zaczął się ruch


lexentry: pol/skądinąd__partykuła__1
written_rep: skądinąd
part_of_speech: particle
min_sense_num: 01
trans_list: forresten
sense_list:
…używana w wyrażeniu wtrąconym, nawiązującym do wcześniejszej wypowiedzi i uzupełniającym je nową, zwykle mniej istotną informacją


lexentry: pol/skąpiradło__rzeczownik__1
written_rep: skąpiradło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gjerrigknark
sense_list:
(potocznie, potoczny) (pejoratywnie, pejoratywny) (pogardliwie, pogardliwy) ktoś, kto stroni od wydawania pieniędzy


lexentry: pol/skąpy__przymiotnik__1
written_rep: skąpy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: gjerrig
sense_list:
(pejoratywnie, pejoratywny) niechętnie oddający swoje dobra, pieniądze | (potocznie, potoczny) bardzo mały, o małej objętości


lexentry: pol/slajd__rzeczownik__1
written_rep: slajd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sleide
sense_list:
(fotografia) diapozytyw, małoobrazkowe przezrocze oprawione w tekturową lub plastikową ramkę, służące do rzutowania obrazu na ekran za pomocą rzutnika;


lexentry: pol/slalom__rzeczownik__1
written_rep: slalom
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: slalåm
sense_list:
(sport, sportowy) konkurencja sportowa polegająca na pokonywaniu (najczęściej na nartach) krętej trasy wyznaczonej bramkami


lexentry: pol/slang__rzeczownik__1
written_rep: slang
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: slang
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) zespół jednostek językowych właściwych dla wyodrębnionej grupy społecznej;


lexentry: pol/smak__rzeczownik__1
written_rep: smak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: smak
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) właściwość pokarmu rozpoznawana przez smak (1.1) | (przenośnie, przenośnia) gust, poczucie estetyki, piękna; | zmysł, którego narządy znajdują się w jamie ustnej, odpowiedzialny za sposób reagowania na przyjmowany pokarm;


lexentry: pol/smar__rzeczownik__1
written_rep: smar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: salve
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) substancja zmniejszająca tarcie między powierzchniami przedmiotów


lexentry: pol/smartfon__rzeczownik__1
written_rep: smartfon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: smarttelefon
sense_list:
(telekomunikacja) (informatyka, informatyczny) urządzenie integrujące w sobie funkcje telefonu komórkowego i palmtopu;


lexentry: pol/smażyć__czasownik__1
written_rep: smażyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: steke
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) poddawać produkt żywnościowy działaniu wysokiej temperatury przez utrzymywanie go w roztopionym tłuszczu lub syropie w celu uczynienia go nadającym się do spożycia


lexentry: pol/smerf__rzeczownik__1
written_rep: smerf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: smurf
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) fikcyjne małe, niebieskie stworzenie;


lexentry: pol/smycz__rzeczownik__1
written_rep: smycz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kobbel
sense_list:
taśmowy, materiałowy lub skórzany pasek zakończony z jednej strony uchwytem (rączką), a z drugiej karabińczykiem podczepianym do obroży lub szelek zwierzęcia domowego (najczęściej psa) podczas wyprowadzania na spacer;


lexentry: pol/smyczek__rzeczownik__1
written_rep: smyczek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bue
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) element instrumentu smyczkowego w kształcie różdżki lub łuku, który służy do ręcznego wzbudzania wibracji strun;


lexentry: pol/sobie__zaimek__1
written_rep: sobie
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: meg selv
sense_list:
…wskazujący na podmiot jako jednocześnie wykonawcę i odbiorcę czynności, używany z czasownikami rządzącymi celownikiem i miejscownikiem


lexentry: pol/soból__rzeczownik__1
written_rep: soból
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sobel
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Martes zibellina, azjatyckie zwierzę futerkowe, ssak drapieżny o gęstym, jedwabistym, brązowym lub czarnym futrze;


lexentry: pol/sobą__zaimek__1
written_rep: sobą
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: seg
sense_list:
…wskazujący na podmiot jako jednocześnie wykonawcę i odbiorcę czynności, używany z czasownikami rządzącymi narzędnikiem


lexentry: pol/socjaldemokracja__rzeczownik__1
written_rep: socjaldemokracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sosialdemokrati
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ruch społeczny, mający na celu budowę społeczeństwa i ustroju socjalistycznego poprzez demokratyczne reformy;


lexentry: pol/socjalizm__rzeczownik__1
written_rep: socjalizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sosialisme
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) wieloznaczne pojęcie, odnoszące się do prób zmniejszenia nierówności społecznych i upowszechnienia świadczeń socjalnych, lub poddania gospodarki kontroli społecznej (poprzez instytucje państwowe, samorządowe, korporacyjne lub spółdzielcze);


lexentry: pol/socjologia__rzeczownik__1
written_rep: socjologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sosiologi
sense_list:
nauka o społeczeństwie, zajmująca się badaniem struktury społeczeństwa, następujących w nim zmian, praw kierujących rozwojem społeczeństwa i różnego rodzaju zjawisk w nim występujących;


lexentry: pol/socyniański__przymiotnik__1
written_rep: socyniański
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: sociniansk
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (historia, historyczny, historycznie) (książkowy) dotyczący doktryn Fausta Socyna


lexentry: pol/soczewka__rzeczownik__1
written_rep: soczewka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: linse
sense_list:
(optyka, optyczny) przezroczysty przyrząd optyczny załamujący promienie świetlne; | (anatomia, anatomiczny) część oka załamująca promienie świetlne;


lexentry: pol/soja__rzeczownik__1
written_rep: soja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: soyabønne
sense_list:
(botanika, botaniczny) Glycine max, roślina uprawna z rodziny bobowatych posiadająca nasiona bogate w białko i tłuszcz;


lexentry: pol/sokół__rzeczownik__1
written_rep: sokół
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: falk
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) ptak drapieżny o silnej budowie ciała, wąskich i krótkich skrzydłach, mocnym hakowatym dziobie oraz ostrych szponach;


lexentry: pol/solipsyzm__rzeczownik__1
written_rep: solipsyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: solipsisme
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) pogląd filozoficzny, według którego istnieje tylko osoba przyznająca się do niego, zaś cała rzeczywistość jest wyłącznie częścią jej umysłu;


lexentry: pol/sommelier__rzeczownik__1
written_rep: sommelier
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vinkelner
sense_list:
doradca w zakresie win | specjalista w dziedzinie enologii i degustacji wina | wykwalifikowany kelner, który specjalizuje się w podawaniu wina


lexentry: pol/sonda__rzeczownik__1
written_rep: sonda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sonde
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) bezzałogowy statek kosmiczny wykorzystywany do eksplorowania miejsc w kosmosie, gdzie bezpośredni dostęp człowieka jest niemożliwy;


lexentry: pol/sonet__rzeczownik__1
written_rep: sonet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sonett
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) wiersz o pewnej charakterystycznej, kanonicznej budowie – ścisłej liczbie wersów, określonym układzie rymów i strof;


lexentry: pol/sorgo__rzeczownik__1
written_rep: sorgo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: durra
sense_list:
(botanika, botaniczny) Sorghum, roślina trawiasta pochodząca z Afryki, licznie uprawiana w biednych krajach jako zboże;


lexentry: pol/sortować__czasownik__1
written_rep: sortować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: sortere
sense_list:
dzielić na grupy według przyjętych kryteriów | układać w kolejności według pewnej rosnącej lub malejącej wartości


lexentry: pol/sos__rzeczownik__1
written_rep: sos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: saus
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) gęsty, zawiesisty płyn o różnych smakach, przyrządzany jako dodatek do potraw;


lexentry: pol/sos_sojowy__rzeczownik__1
written_rep: sos sojowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: soyasaus
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) sos fermentowany, wytwarzany z ziaren soi, prażonego ziarna ryżu lub pszenicy, wody i soli, stanowiący jedną z najważniejszych przypraw kuchni azjatyckiej


lexentry: pol/sosna__rzeczownik__1
written_rep: sosna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: furu
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Pinus L., drzewo lub krzew iglasty z rodziny sosnowatych;


lexentry: pol/sosnowy__przymiotnik__1
written_rep: sosnowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: furu
sense_list:
będący częścią sosny | odnoszący się do sosny, mający związek z sosną | składający się z sosny | wykonany z drewna lub innej części sosny


lexentry: pol/sowa__rzeczownik__1
written_rep: sowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ugle
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) drapieżny ptak z rzędu Strigiformes, o dużej głowie i oczach umieszczonych z przodu, polujący nocą;


lexentry: pol/sowa_jarzębata__rzeczownik__1
written_rep: sowa jarzębata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: haukugle
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Surnia ulula, gatunek sowy występujący na północy Eurazji i Ameryki Północnej;


lexentry: pol/sowa_śnieżna__rzeczownik__1
written_rep: sowa śnieżna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: snøugle
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Bubo scandiacus, gatunek dużego ptaka drapieżnego z rodziny puszczykowatych zamieszkujący tundrę Eurazji i Ameryki Północnej;


lexentry: pol/sowietolog__rzeczownik__1
written_rep: sowietolog
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sovjetolog
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) specjalista w dziedzinie sowietologii


lexentry: pol/spad__rzeczownik__1
written_rep: spad
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: blø
sense_list:
(drukarstwo, drukarski) (poligrafia) obszar druku, który wychodzi poza krawędź ostatecznej publikacji;


lexentry: pol/spadkobierca__rzeczownik__1
written_rep: spadkobierca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: arving
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) osoba fizyczna lub prawna, na którą przechodzi spadek po kimś


lexentry: pol/spadochron__rzeczownik__1
written_rep: spadochron
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fallskjerm
sense_list:
urządzenie z mocnego materiału, które pod wpływem ciągu powietrza otwiera się w formie parasola i służy do hamowania prędkości opadania lub przemieszczania się ciał


lexentry: pol/spalić__czasownik__1
written_rep: spalić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: brenne
sense_list:
poddać coś działaniu ognia, zniszczyć ogniem | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) zbyt mocno przypiec


lexentry: pol/spartański__przymiotnik__1
written_rep: spartański
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: spartansk
sense_list:
charakteryzujący się surowością, wielką prostotą, skromnością | dotyczący Sparty, związany ze Spartą


lexentry: pol/spasanie__rzeczownik__1
written_rep: spasanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: beite
sense_list:
(ekologia, ekologiczny) bezpośrednie zjadanie organizmów żywych | (rolnictwo, rolniczy) karmienie / tuczenie zwierząt


lexentry: pol/spać__czasownik__1
written_rep: spać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: sove
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) być w stanie snu, charakteryzującym się spowolnionymi funkcjami organizmu i obniżonym poziomem świadomości | (eufemistycznie) mieć stosunek płciowy


lexentry: pol/specjalna_operacja_wojskowa__rzeczownik__1
written_rep: specjalna operacja wojskowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: militær spesialoperasjon
sense_list:
(eufemistycznie) (wojskowość, wojskowy) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) propagandowe określenie rosyjskiej agresji na Ukrainę w lutym 2022 r.


lexentry: pol/specjalność__rzeczownik__1
written_rep: specjalność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spesialitet
sense_list:
czynność lub wyrób wykonywane z wyjątkową biegłością | dziedzina, która jest przedmiotem czyjejś pracy zawodowej


lexentry: pol/specjalny__przymiotnik__1
written_rep: specjalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: særskilt
sense_list:
mający szczególne, wyjątkowe właściwości | odnoszący się do wybranego przedmiotu, zagadnienia lub osoby


lexentry: pol/spekulacja__rzeczownik__1
written_rep: spekulacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: våge
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) nieuczciwe przedsięwzięcie, wykupywanie i odsprzedaż z dużym zyskiem towarów, na które popyt przewyższa podaż


lexentry: pol/spermatozoid__rzeczownik__1
written_rep: spermatozoid
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spermie
sense_list:
(biologia, biologiczny) (medycyna, medyczny) plemnik, męska komórka rozrodcza – u ludzi, zwierząt i niektórych roślin


lexentry: pol/spełniać__czasownik__1
written_rep: spełniać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: oppfylle
sense_list:
(matematyka, matematyczny) po podstawieniu do formy zdaniowej (np. równania), dawać w wyniku prawdę | być zgodnym z wymaganiami | robić to, czego wymagają obowiązki, obietnice, czyjeś polecenia


lexentry: pol/spojówka__rzeczownik__1
written_rep: spojówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bindehinne
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) przednia część gałki ocznej; błona śluzowa pokrywająca wewnętrzną część powiek i przednią część białkówki;


lexentry: pol/sport__rzeczownik__1
written_rep: sport
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: idrett
sense_list:
(sport, sportowy) forma aktywności fizycznej i umysłowej, podejmowanej dla przyjemności lub współzawodnictwa;


lexentry: pol/spowiedź__rzeczownik__1
written_rep: spowiedź
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tilståelse
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wyznanie grzechów przed kapłanem w celu otrzymania ich odpuszczenia


lexentry: pol/społeczeństwo__rzeczownik__1
written_rep: społeczeństwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: samfunn
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) zorganizowana grupa ludzi zamieszkująca jakieś terytorium powiązanych ze sobą kulturowo, historycznie, religijnie, zawodowo itp.;


lexentry: pol/sprawa__rzeczownik__1
written_rep: sprawa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fall
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) postępowanie prokuratorskie, sądowe lub administracyjne


lexentry: pol/sprawdzian__rzeczownik__1
written_rep: sprawdzian
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: har testet
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) zestaw zadań przeznaczonych do rozwiązania przez uczniów, studentów, kursantów itp. w celu zweryfikowania ich wiedzy i umiejętności w jakimś zakresie | kryterium, sposób sprawdzenia czegoś, test


lexentry: pol/spray__rzeczownik__1
written_rep: spray
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spray
sense_list:
pojemnik z taką zawartością | płyn rozpylany strumieniem drobnych kropli, przechowywany w pojemniku pod ciśnieniem;


lexentry: pol/spread__rzeczownik__1
written_rep: spread
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: smørepålegg
sense_list:
(finanse, finansowy) różnica między oferowanym przez instytucję finansową (np. bank) kursem sprzedaży a kursem kupna;


lexentry: pol/sprzęt__rzeczownik__1
written_rep: sprzęt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: berging
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) koszenie zboża, traw, kopanie warzyw, zbieranie owoców itp. i zwożenie ich z pola, sadu, ogrodu


lexentry: pol/sprężyna__rzeczownik__1
written_rep: sprężyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fjær
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) inicjator, powód jakiegoś procesu | (technologia, technika, techniczny) zwinięty w spiralę, zwykle metalowy przedmiot, który może ulegać rozprężaniu;


lexentry: pol/sprężysty__przymiotnik__1
written_rep: sprężysty
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: priselastisk
sense_list:
(fizyka, fizyczny) zdolny do powrotu do wyjściowego kształtu po ustaniu działania siły odkształcającej


lexentry: pol/spycharka__rzeczownik__1
written_rep: spycharka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bulldosar
sense_list:
(budownictwo) (maszynoznawstwo) pojazd budowlany poruszający się na gąsienicach służący do wyrównywania terenu przez pchanie ziemi


lexentry: pol/spójnik__rzeczownik__1
written_rep: spójnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bindeord | konjunksjon
sense_list:
(gramatyka) wyraz służący do łączenia wyrażeń wewnątrz zdania pojedynczego (np. w wyliczeniach) oraz zdań składowych w zdaniach złożonych;


lexentry: pol/spółdzielnia__rzeczownik__1
written_rep: spółdzielnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: samarbeidsvillig
sense_list:
(zarządzanie) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) podmiot prowadzący działalność gospodarczą w interesie swoich członków;


lexentry: pol/spółgłoska__rzeczownik__1
written_rep: spółgłoska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konsonant
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) głoska powstająca w wyniku całkowitego lub częściowego zablokowania przepływu powietrza przez aparat mowy;


lexentry: pol/spółka_zależna__rzeczownik__1
written_rep: spółka zależna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: subsidiær
sense_list:
(zarządzanie) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) spółka, której minimum 50 procent akcji lub udziałów jest własnością innej spółki lub innego podmiotu


lexentry: pol/spędzać__czasownik__1
written_rep: spędzać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: bruke
sense_list:
być w towarzystwie kogoś | przebywać w jakimś miejscu dłuższy czas | wykonywać jakąś czynność, poświęcać się czemuś


lexentry: pol/spłuczka__rzeczownik__1
written_rep: spłuczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nettopp
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) rezerwuar z wodą do spłukiwania muszli klozetowej wraz z syfonem


lexentry: pol/spływać__czasownik__1
written_rep: spływać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: stikke
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (potocznie, potoczny) (grubiański, grubiańsko) odchodzić, odczepiać się, zostawiać w spokoju


lexentry: pol/sranie_w_banię__wykrzyknik__1
written_rep: sranie w banię
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 02
trans_list: bull
sense_list:
(wulgarnie, wulgaryzm) wykrzyknienie, które może wyrażać lekceważenie dla czyjejś wypowiedzi, niedowierzanie, irytację


lexentry: pol/srokosz__rzeczownik__1
written_rep: srokosz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: varsler
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Lanius excubitor, popielatoczarny ptak występujący na półkuli północnej;


lexentry: pol/ssak__rzeczownik__1
written_rep: ssak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pattedyr
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Mammalia, zwierzę z podtypu kręgowców żyworodnych, które po urodzeniu żywi się mlekiem matki;


lexentry: pol/stabilny__przymiotnik__1
written_rep: stabilny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: stabil
sense_list:
(o konstrukcjach lub przedmiotach) utrzymujący stałą pozycję | niezmieniający się przez dłuższy czas | łatwo powracający do równowagi po wcześniejszym jej zakłóceniu


lexentry: pol/stacja__rzeczownik__1
written_rep: stacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stasjon
sense_list:
(kolejnictwo) zespół budynków i infrastruktury umożliwiający obsługę pasażerów lub towarów przewożonych koleją | (naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) wyspecjalizowany ośrodek badawczy i naukowy


lexentry: pol/stacja__rzeczownik__1
written_rep: stacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stasjonere
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) każdy z czternastu tradycyjnych wizerunków drogi krzyżowej Chrystusa umieszczanych w miejscu kultu


lexentry: pol/stado__rzeczownik__1
written_rep: stado
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: flokk
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) grupa osobników tego samego, rzadziej różnych gatunków zwierząt, żyjąca na określonym terytorium, związana mniej lub bardziej zaawansowaną formą organizacji społecznej;


lexentry: pol/stalinizm__rzeczownik__1
written_rep: stalinizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stalinisme
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ustrój, praktyka rządzenia panująca w ZSRR za czasów Józefa Stalina;


lexentry: pol/stalker__rzeczownik__1
written_rep: stalker
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stalker
sense_list:
(kryminologia, kryminologiczny) osoba prześladująca swoją ofiarę poprzez śledzenie jej i utrudnianie życia


lexentry: pol/stan__rzeczownik__1
written_rep: stan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tilstand
sense_list:
sytuacja, stopień czegoś, poziom sprawności w danej chwili; nastrój | (administracja) odrębna jednostka administracyjna niektórych państw federacyjnych; | (historia, historyczny, historycznie) (socjologia, socjologiczny) grupa społeczna w okresie od średniowiecza do XVIII w.;


lexentry: pol/stan_nadzwyczajny__rzeczownik__1
written_rep: stan nadzwyczajny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: unntakstilstand
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) szczególny reżim prawny, który służy odwróceniu lub umniejszeniu skutków szczególnych zagrożeń, jeżeli zwykłe środki konstytucyjne są niewystarczające;


lexentry: pol/stan_wyjątkowy__rzeczownik__1
written_rep: stan wyjątkowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: unntakstilstand
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) ograniczenie swobód i praw obywateli na skutek wewnętrznych zagrożeń państwa;


lexentry: pol/starczowzroczność__rzeczownik__1
written_rep: starczowzroczność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: presbyopi
sense_list:
(medycyna, medyczny) wada wzroku polegająca na niewyraźnym widzeniu na bliskie odległości spowodowanym zmniejszoną zdolnością akomodacji oka, zwykle wynikającą ze starzenia się;


lexentry: pol/staroniderlandzki__przymiotnik__1
written_rep: staroniderlandzki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: gammelnederlandsk
sense_list:
używany, powstały, dziejący się w dawnych Niderlandach; pochodzący, wywodzący się z dawnych Niderlandów


lexentry: pol/starosaksoński__rzeczownik__1
written_rep: starosaksoński
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Gammelsaksisk
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wymarły język zachodniogermański używany przez Anglów i Sasów we wczesnym średniowieczu, przodek języka średnio-dolno-niemieckiego;


lexentry: pol/starotestamentowy__przymiotnik__1
written_rep: starotestamentowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: gammeltestamentlig
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) związany ze Starym Testamentem, dotyczący Starego Testamentu


lexentry: pol/stary__przymiotnik__1
written_rep: stary
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: gammel
sense_list:
mający wiele lat, niemłody | nieaktualny, nieważny | o żywności, pokarmie: nieświeży, nienadający się do spożycia


lexentry: pol/statek__rzeczownik__1
written_rep: statek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skip
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) duży obiekt do przewozu towarów lub ludzi drogą wodną | każde urządzenie do takiego przewozu dowolną drogą inną niż ląd;


lexentry: pol/statystyka__rzeczownik__1
written_rep: statystyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: statistikk
sense_list:
nauka zajmująca się zbieraniem i analizą danych dotyczących zjawisk masowych; | wynik procesu zbierania i analizy danych dotyczących jakiegoś zjawiska masowego, prezentowany najczęściej w postaci tabel lub wykresów


lexentry: pol/staw__rzeczownik__1
written_rep: staw
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tjern
sense_list:
(hydrologia, hydrologiczny) niewielki zbiornik wody stojącej sztucznego lub naturalnego pochodzenia;


lexentry: pol/staza__rzeczownik__1
written_rep: staza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: turniké
sense_list:
(środowiskowy) (medycyna, medyczny) opaska uciskowa (np. gumowa rurka, pasek), wykorzystywana do zatrzymania przepływu krwi w kończynie


lexentry: pol/stać__czasownik__1
written_rep: stać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: stå
sense_list:
o człowieku, zwierzęciu: być w pozycji wyprostowanej, podpartym tylko na nogach | o przedmiocie: być ustawionym w taki sposób, że pionowy wymiar jest większy od poziomych | (potocznie, potoczny) o penisie: być w stanie erekcji (często z podmiotem domyślnym) | o mechanizmie, silniku: nie pracować, nie działać | znajdować się w jakimś miejscu


lexentry: pol/stały__przymiotnik__1
written_rep: stały
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: fast
sense_list:
(fizyka, fizyczny) o stanie skupienia: taki, w którym cząsteczki, atomy i jony nie wykazują ruchu postępowego, choć mogą wibrować


lexentry: pol/stek__rzeczownik__1
written_rep: stek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: steik
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) potrawa z kawałka mięsa krojonego w poprzek włókien mięśniowych lub ryby krojonej w poprzek kręgosłupa, zazwyczaj grillowany lub smażony w głębokim oleju;


lexentry: pol/stenografia__rzeczownik__1
written_rep: stenografia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stenografi
sense_list:
sposób pisania za pomocą umownych symboli, konwencji i skrótów, pozwalający notować w tempie ludzkiej mowy;


lexentry: pol/ster__rzeczownik__1
written_rep: ster
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ror
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) urządzenie służące do nadania i utrzymania kierunku ruchu statku wodnego lub powietrznego;


lexentry: pol/stereotyp__rzeczownik__1
written_rep: stereotyp
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: klisjé
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) uproszczona konstrukcja myślowa zawierająca irracjonalne bądź fałszywe przeświadczenie dotyczące różnych zjawisk, instytucji, osób, a najczęściej innych grup społecznych;


lexentry: pol/sterowiec__rzeczownik__1
written_rep: sterowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: luftskip
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) sterowalny, podłużny balon napełniony gazem lżejszym od powietrza, posiadający własny napęd;


lexentry: pol/stocznia__rzeczownik__1
written_rep: stocznia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: verft
sense_list:
zakład przemysłowy zajmujący się budową, remontowaniem, przebudowywaniem lub likwidacją statków wodnych;


lexentry: pol/stojak__rzeczownik__1
written_rep: stojak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: reise opp
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie utrzymujące coś w pozycji pionowej, czasem też utrzymujące w pionie dzieci niepotrafiące jeszcze samodzielnie stać


lexentry: pol/stok__rzeczownik__1
written_rep: stok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skråning
sense_list:
(geografia, geograficzny) (sport, sportowy) każda nachylona powierzchnia rozpościerająca się między kulminacją wzniesienia a jego podnóżem


lexentry: pol/stolarz__rzeczownik__1
written_rep: stolarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: snekker
sense_list:
(rzemiosło, rzemieślniczy) rzemieślnik wykonujący przedmioty z drewna: meble, elementy budowlane itp., osoba zajmująca się stolarstwem;


lexentry: pol/stolec__rzeczownik__1
written_rep: stolec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stol
sense_list:
(dawniej, dawny) tron monarchy, biskupa | (fizjologia, fizjologiczny) (medycyna, medyczny) odchody ludzkie lub zwierzęce


lexentry: pol/stolica__rzeczownik__1
written_rep: stolica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hovedstad
sense_list:
(administracja) (geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) główne miasto jakiegoś państwa;


lexentry: pol/stolik__rzeczownik__1
written_rep: stolik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bord
sense_list:
(termin karciany) w brydżu: karty partnera rozgrywającego, rozłożone na stole i widoczne dla wszystkich


lexentry: pol/stonka__rzeczownik__1
written_rep: stonka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: koloradobille
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) chrząszcz z rodziny stonkowatych, zwłaszcza stonka ziemniaczana (Leptinotarsa decemlineata Say)


lexentry: pol/stonka_ziemniaczana__rzeczownik__1
written_rep: stonka ziemniaczana
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: koloradobille
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) jeden z chrząszczy, szkodnik upraw ziemniaków;


lexentry: pol/stonoga__rzeczownik__1
written_rep: stonoga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skolopender
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Oniscus, skorupiak żyjący w szczelinach, piwnicach; | (entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) wij lub prosionek ze względu na liczbę odnóży


lexentry: pol/stopa__rzeczownik__1
written_rep: stopa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fot
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) część ciała tworząca dolny koniec nogi, ograniczona piętą i kostką; | jednostka długości, używana w niektórych krajach; | podstawa czegoś (np. ozdobnej nogi stołu)


lexentry: pol/stopień__rzeczownik__1
written_rep: stopień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: grad
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (meteorologia, meteorologiczny) jednostka miary temperatury | (matematyka, matematyczny) jednostka kąta płaskiego stanowiąca 1/360 (jedną trzysta sześćdziesiątą) kąta pełnego, stosowana też w geografii do wyrażania współrzędnych geograficznych;


lexentry: pol/stopień_najwyższy__rzeczownik__1
written_rep: stopień najwyższy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: superlativ
sense_list:
(gramatyka) forma przymiotnika lub przysłówka, oznaczająca największe nasilenie opisywanej przez niego cechy


lexentry: pol/stopień_wyższy__rzeczownik__1
written_rep: stopień wyższy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: komparativ
sense_list:
(gramatyka) forma przymiotnika lub przysłówka, określająca natężenie opisywanej przez niego cechy w porównaniu do czegoś


lexentry: pol/stos__rzeczownik__1
written_rep: stos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: batteri
sense_list:
(informatyka, informatyczny) jedna ze struktur danych, w której analogicznie do stosu (1.1) kartek, dostęp jest możliwy tylko przez dokładanie lub pobieranie z wierzchu;


lexentry: pol/stos__rzeczownik__1
written_rep: stos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bål
sense_list:
drewno ułożone do spalenia czegoś lub kogoś; miejsce, na którym dokonuje się ceremonii kremacji ciała zmarłego


lexentry: pol/stosunek_przerywany__rzeczownik__1
written_rep: stosunek przerywany
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hoppe av i svingen
sense_list:
(medycyna, medyczny) stosunek płciowy, podczas którego dochodzi do wyjścia członka z pochwy przed wytryskiem nasienia


lexentry: pol/stosunek_płciowy__rzeczownik__1
written_rep: stosunek płciowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: samleie
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) czynności i zachowania seksualne, w trakcie których dochodzi do fizycznego zbliżenia z użyciem narządów płciowych;


lexentry: pol/stowarzyszenie__rzeczownik__1
written_rep: stowarzyszenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: samfunn
sense_list:
organizacja społeczna (zrzeszenie) powoływana przez grupę osób o wspólnych celach lub zainteresowaniach;


lexentry: pol/strajk__rzeczownik__1
written_rep: strajk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: streik
sense_list:
dobrowolny i zbiorowy protest pracowników, który polega najczęściej na przerwaniu pracy, podjęty w celu spełnienia przez pracodawcę lub władzę ich postulatów;


lexentry: pol/strata__rzeczownik__1
written_rep: strata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tap
sense_list:
ubytek, utracenie czegoś; coś wartościowego, co się straciło, czego już się nie ma | (ekonomia, ekonomiczny) sytuacja, gdy przychody w określonej jednostce czasu są niższe od poniesionych kosztów, ujemny wynik finansowy


lexentry: pol/strateg__rzeczownik__1
written_rep: strateg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: general
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) w cesarstwie bizantyjskim dowódca okręgu wojskowo-administracyjnego; | (historia, historyczny, historycznie) w starożytnej Grecji wysoki rangą dowódca w armii lub flocie; | osoba potrafiąca dobrze zaplanować i pokierować skomplikowanymi akcjami | znawca strategii, osoba tworząca plany wojenne i kierująca operacjami wojskowymi


lexentry: pol/stratyfikacja__rzeczownik__1
written_rep: stratyfikacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stratifisering
sense_list:
(geologia, geologiczny) układanie się skał osadowych warstwami | (meteorologia, meteorologiczny) układ warstwowy mas powietrza | (rolnictwo, rolniczy) proces przysposabiania nasion do kiełkowania poprzez przekładanie nasion przed wysiewem warstwami wilgotnego piasku lub ziemi inspektowej, także umieszczenie nasion w wilgotnym podłożu o niskiej temperaturze | (socjologia, socjologiczny) wyróżnianie warstw w społeczeństwie według różnych kryteriów, np. sytuacji ekonomicznej, funkcji społecznych, wspólnoty obyczajów, stylu życia itp.


lexentry: pol/straż_pożarna__rzeczownik__1
written_rep: straż pożarna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: brannvesen
sense_list:
wyspecjalizowana formacja, zawodowa lub ochotnicza, zajmująca się zwalczaniem pożarów, klęsk żywiołowych oraz innych zagrożeń dla zdrowia ludzkiego, mienia lub środowiska;


lexentry: pol/strażnica__rzeczownik__1
written_rep: strażnica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vakttårn
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) (architektura, architektoniczny) budynek, niekiedy wysoki, w którym pełni się straż;


lexentry: pol/streszczać__czasownik__1
written_rep: streszczać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: forminske
sense_list:
skracać jakąś wypowiedź lub tekst, zachowując najważniejsze jej elementy, przedstawiać w skondensowanej formie


lexentry: pol/stroik__rzeczownik__1
written_rep: stroik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rør
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) cienka listwa z trzciny lub metalowa blaszka służąca do wprowadzania w drganie słupa powietrza w środku rezonatora lub piszczałki w niektórych instrumentach


lexentry: pol/stroić__czasownik__1
written_rep: stroić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: stemme
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) nadawać instrumentom muzycznym odpowiednie brzmienie poprzez regulację naciągu strun


lexentry: pol/strona__rzeczownik__1
written_rep: strona
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: side
sense_list:
umowna część czegoś, znajdująca się przy brzegu, krawędzi tego czegoś | jedna z powierzchni kartki lub innych płaskich przedmiotów, zwykle w książce, gazecie, albumie itp.


lexentry: pol/strona_internetowa__rzeczownik__1
written_rep: strona internetowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: internettside
sense_list:
(informatyka, informatyczny) pojedynczy dokument lub prezentacja opublikowana w Internecie przez WWW;


lexentry: pol/stronnictwo__rzeczownik__1
written_rep: stronnictwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: parti
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) zorganizowane ugrupowanie o wspólnych poglądach, działające wspólnie dla osiągnięcia określonych celów


lexentry: pol/strop__rzeczownik__1
written_rep: strop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tak
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (budownictwo) poziomy element konstrukcyjny budynku, najczęściej rozdzielający dwie kondygnacje;


lexentry: pol/strug__rzeczownik__1
written_rep: strug
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: høvel
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) narzędzie stolarskie z wysuwanym ostrzem, używane do wyrównywania, wygładzania powierzchni drewna


lexentry: pol/struna__rzeczownik__1
written_rep: struna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: reip
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) naciągnięta sprężysta nić, będąca źródłem dźwięku w instrumentach strunowych;


lexentry: pol/strup__rzeczownik__1
written_rep: strup
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skare
sense_list:
(medycyna, medyczny) sucha pokrywa na ranach i uszkodzeniach ciała, powstająca ze skrzepłej wydzieliny;


lexentry: pol/strych__rzeczownik__1
written_rep: strych
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: loft
sense_list:
(architektura, architektoniczny) pomieszczenie w niektórych budynkach, znajdujące się pod samym dachem;


lexentry: pol/strzał__rzeczownik__1
written_rep: strzał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skudd
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) wystrzelenie strzały lub pocisku z broni | (sport, sportowy) uderzenie, kopnięcie piłki


lexentry: pol/strzałka__rzeczownik__1
written_rep: strzałka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pil
sense_list:
linia z grotem, symbol wskazujący kierunek albo miejsce | rzutka do gry w lotki | (matematyka, matematyczny) w teorii kategorii: morfizm


lexentry: pol/strzelba_potokowa__rzeczownik__1
written_rep: strzelba potokowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ørekyte
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Phoxinus phoxinus Linnaeus, ryba rzeczna o wrzecionowatym ciele, żyjąca stadnie w płytkich wodach;


lexentry: pol/strzemię__rzeczownik__1
written_rep: strzemię
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stigbøyle
sense_list:
(hipologia, hipologiczny) parzysta część rzędu końskiego w formie stalowego kabłąka i poprzeczki, służąca do dosiadania wierzchowca i ułatwiająca utrzymanie się w siodle;


lexentry: pol/strzyc__czasownik__1
written_rep: strzyc
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: klippe
sense_list:
obcinać futro zwierząt na wełnę | skracać włosy, brodę lub sierść | przycinać rośliny, np. trawę, gałęzie


lexentry: pol/strzykawka__rzeczownik__1
written_rep: strzykawka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sprøyte
sense_list:
(medycyna, medyczny) narzędzie medyczne do wprowadzania płynnych leków pod skórę lub do mięśnia albo do pobierania płynów ustrojowych;


lexentry: pol/strzyżoń__rzeczownik__1
written_rep: strzyżoń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gjerdesmett
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) mały ptak z rodziny strzyżyków występujący w Ameryce Środkowej i Południowej


lexentry: pol/strzyżyczek__rzeczownik__1
written_rep: strzyżyczek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gjerdesmett
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) mały ptak z rodziny strzyżyków występujący w Belize, Gwatemali, Hondurasie i Meksyku


lexentry: pol/strzyżyk__rzeczownik__1
written_rep: strzyżyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gjerdesmett
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) mały wędrowny ptak z rodziny strzyżyków, podobny do wróbla, zamieszkujący Amerykę Północną i Eurazję


lexentry: pol/strzyżyki__rzeczownik__1
written_rep: strzyżyki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gjerdesmett
sense_list:
(systematyka) (ornitologia, ornitologiczny) Troglodytidae Swainson, rodzina ptaków z rzędu wróblowych, obejmująca gatunki występujące w Ameryce i Eurazji;


lexentry: pol/strój__rzeczownik__1
written_rep: strój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stemming
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) odpowiednie ustawienie gitary lub innego instrumentu muzycznego


lexentry: pol/strój_równomiernie_temperowany__rzeczownik__1
written_rep: strój równomiernie temperowany
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: likestemming
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (rzadki, rzadko używany) każdy strój oparty o równy podział oktawy na dowolną liczbę części | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) strój skali dzielący oktawę na 12 równych półtonów;


lexentry: pol/stycznik__rzeczownik__1
written_rep: stycznik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kontaktor
sense_list:
(elektryczność) urządzenie elektromechaniczne do zamykania i przerywania obwodów elektrycznych średniej mocy;


lexentry: pol/styl__rzeczownik__1
written_rep: styl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stil
sense_list:
(sport, sportowy) ruchy właściwe danej dyscyplinie sportowej | sposób czyjegoś postępowania, zachowania | sposób wyrażania się; sposób mówienia, pisania; | zespół cech charakterystycznych dla danego regionu, epoki itp.


lexentry: pol/styl_życia__rzeczownik__1
written_rep: styl życia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: livsstil
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) codzienne zachowania jednostek lub grup manifestujące ich położenie społeczne i preferencje;


lexentry: pol/stylistyka__rzeczownik__1
written_rep: stylistyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stilisere
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (architektura, architektoniczny) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (sztuka) styl charakterystyczny dla danego twórcy lub dzieła


lexentry: pol/stóg__rzeczownik__1
written_rep: stóg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: batteri
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) duży stos siana, rzadziej słomy lub zboża, układany zazwyczaj wokół ustawionego pionowo drąga w kształt stożka lub kopuły


lexentry: pol/stół__rzeczownik__1
written_rep: stół
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bord
sense_list:
(branża meblarka, meblarstwo, meble) mebel z podpartym na nogach blatem, służący zwykle do spożywania posiłków lub pracy;


lexentry: pol/stęp__rzeczownik__1
written_rep: stęp
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: slippe løs
sense_list:
(jeździectwo, jeździecki) czterotaktowy, najwolniejszy chód konia, osła i muła; | (zoologia, zoologiczny) czterotaktowy wzór chodu zwierzęcia czworonożnego;


lexentry: pol/stępka__rzeczownik__1
written_rep: stępka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kjøl
sense_list:
(marynarka) (technologia, technika, techniczny) główna, podłużna belka konstrukcyjna umieszczona w osi na dnie kadłuba statku wodnego;


lexentry: pol/stężenie_normalne__rzeczownik__1
written_rep: stężenie normalne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: normalitet
sense_list:
(chemia, chemiczny) liczba gramorównoważników substancji w roztworze odniesiona do jednostki objętości;


lexentry: pol/subkultura__rzeczownik__1
written_rep: subkultura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: subkultur
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) zespół zjawisk kulturowych, częściowo autonomiczny wobec kultury dominującej tworzone przez jakąś grupę osób;


lexentry: pol/subskrybować__czasownik__1
written_rep: subskrybować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: abonnere
sense_list:
(urzędowy) zobowiązywać się do kupna czegoś, np. akcji, publikacji | skorzystać, korzystać z subskrypcji


lexentry: pol/subskrypcja__rzeczownik__1
written_rep: subskrypcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: abonnement
sense_list:
formalne (pisemne lub elektroniczne) zobowiązanie do nabycia lub wykupienia czegoś cyklicznie wydawanego


lexentry: pol/substancja__rzeczownik__1
written_rep: substancja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: masse
sense_list:
(chemia, chemiczny) klasa przedmiotów materialnych, mających w danych warunkach jednakowe właściwości fizyczne i chemiczne, mikroskopowo zaś - identyczną budowę molekularną (cząsteczkową)


lexentry: pol/sudoku__rzeczownik__1
written_rep: sudoku
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sudoku
sense_list:
japońska łamigłówka, w której zadaniem jest uzupełnienie diagramu tak, aby w każdej kolumnie, każdym wierszu oraz każdym mniejszym kwadracie znalazło się po jednej cyfrze od 1 do 9;


lexentry: pol/sugerować__czasownik__1
written_rep: sugerować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: antyde
sense_list:
czynić aluzję | podsuwać komuś nie wprost jakieś rozwiązanie | stanowić poszlakę dla jakiegoś wniosku


lexentry: pol/suita__rzeczownik__1
written_rep: suita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: følgja
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) wieloczłonowy utwór złożony z kontrastujących ze sobą elementów;


lexentry: pol/sukienka__rzeczownik__1
written_rep: sukienka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kjole
sense_list:
(krawiectwo) kobiece ubranie, okrywające tułów, częściowo lub całkowicie nogi, czasem też ręce, zazwyczaj z lekkiego materiału;


lexentry: pol/suknia__rzeczownik__1
written_rep: suknia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kjole
sense_list:
(krawiectwo) część kobiecej garderoby okrywająca tułów, częściowo lub całkowicie nogi, czasem też ręce, wkładana zazwyczaj na uroczyste okazje;


lexentry: pol/sumak__rzeczownik__1
written_rep: sumak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sumakslekta
sense_list:
(botanika, botaniczny) Rhus, rodzaj roślin należący do rodziny nanerczowatych i obejmujący ok. 250 gatunków; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) przyprawa z sumaka (1.1) o kwaśnym smaku


lexentry: pol/sumeryjski__przymiotnik__1
written_rep: sumeryjski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: sumerisk
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) związany z Sumerem albo Sumeryjczykami, dotyczący Sumeru albo Sumeryjczyków


lexentry: pol/sumienie__rzeczownik__1
written_rep: sumienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: samvittighet
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wewnętrzne odczucie pozwalające rozróżniać dobro i zło;


lexentry: pol/superbohater__rzeczownik__1
written_rep: superbohater
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: superhelt
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) pozytywny bohater literacki, filmowy lub komiksowy posiadający nadprzyrodzone zdolności i walczący o uratowanie ludzkości przed złoczyńcami;


lexentry: pol/suplement_diety__rzeczownik__1
written_rep: suplement diety
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kosttilskudd
sense_list:
(spożywczy) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) środek zawierający składniki odżywcze mający stanowić uzupełnienie diety;


lexentry: pol/surowy__przymiotnik__1
written_rep: surowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: rå
sense_list:
taki, który bezwzględnie wymaga wykonania jakiejś czynności, przestrzegania jakichś zasad, nieuznający sprzeciwu, wymagający, bezwzględny, niewyrozumiały; także będący wyrazem tej cechy


lexentry: pol/surowy__przymiotnik__1
written_rep: surowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: stram
sense_list:
nieuznający okoliczności łagodzących ani wyjątków; ostry, rygorystyczny, konsekwentny | o klimacie: zimny, ostry, o niskiej temperaturze


lexentry: pol/surrealizm__rzeczownik__1
written_rep: surrealizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: surrealisme
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (sztuka) kierunek artystyczny w literaturze i sztuce, ukształtowany w latach dwudziestych XX w., w założeniu którego wyrażano swoje wnętrze, podświadomość, wizje, sny, halucynacje itp. w oderwaniu od rzeczywistości;


lexentry: pol/suseł__rzeczownik__1
written_rep: suseł
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jordekorn
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Spermophilus F. Cuvier, rodzaj ssaka z podrodziny afrowiórek, występujący w Eurazji;


lexentry: pol/suterena__rzeczownik__1
written_rep: suterena
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kjeller
sense_list:
część budynku znajdująca się pod parterem, często poniżej poziomu terenu, przystosowana do celów mieszkalnych


lexentry: pol/sutra__rzeczownik__1
written_rep: sutra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sutra
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w buddyzmie: pismo kanoniczne, z naukami Buddy lub późniejszymi komentarzami;


lexentry: pol/suw__rzeczownik__1
written_rep: suw
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tak
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) w silnikach, maszynach, urządzeniach mechanicznych: ruch jednego elementu względem drugiego na pewnej długości, np. ruch tłoka w cylindrze w silniku spalinowym


lexentry: pol/suwak_logarytmiczny__rzeczownik__1
written_rep: suwak logarytmiczny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: regnestav
sense_list:
przyrząd do mnemotechnicznego obliczania wartości logarytmów i szybkiego otrzymywania przybliżonych wyników różnych działań arytmetycznych;


lexentry: pol/suwerenność__rzeczownik__1
written_rep: suwerenność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: suverenitet
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) niezależność od innych państw, ich władz lub instytucji


lexentry: pol/swastyka__rzeczownik__1
written_rep: swastyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hakekors
sense_list:
(kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) wielokulturowy symbol szczęścia zwykle w kształcie równoramiennego krzyża o zagiętych ramionach; | (historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) niemiecki emblemat narodowosocjalistyczny i neonazistowski w kształcie równoramiennego krzyża o zagiętych ramionach


lexentry: pol/swobodny__przymiotnik__1
written_rep: swobodny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: fri
sense_list:
mający niezajęty czas w danej chwili | niepodlegający przymusowi ani ograniczeniom | o czasie nieprzeznaczony na wykonanie pracy, obowiązków | o procesach, czynnościach, zjawiskach niczym nieograniczony | o stroju niekrępujący ruchów


lexentry: pol/sygnalista__rzeczownik__1
written_rep: sygnalista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fløyteblåser
sense_list:
człowiek, który działając w dobrej intencji, ujawnia lub zgłasza nieprawidłowości, do jakich dochodzi w miejscu pracy, a które naruszają interes pracodawcy lub interes publiczny;


lexentry: pol/syjonizm__rzeczownik__1
written_rep: syjonizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sionisme
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) zapoczątkowany w końcu XIX wieku ruch narodowy i towarzysząca mu ideologia stworzenia niezależnego państwa żydowskiego na terenie Palestyny oraz zahamowania procesów asymilacyjnych mniejszości żydowskiej w poszczególnych krajach;


lexentry: pol/syk__rzeczownik__1
written_rep: syk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hvese
sense_list:
odgłos wydawany przez węża albo szybko uchodzące powietrze, podobny do długiego wymawiania litery „s”


lexentry: pol/sylaba__rzeczownik__1
written_rep: sylaba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stavelse | staving
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) część wyrazu lub wyraz zawierające zwykle jedną samogłoskę lub dyftong, wymawiane jako całość; jednostka mowy, zwykle dłuższa niż jedna głoska i krótsza niż wyraz;


lexentry: pol/symbolizm__rzeczownik__1
written_rep: symbolizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: symbolisme
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (sztuka) kierunek w literaturze i sztukach plastycznych występujący na przełomie XIX i XX w., posługujący się symbolem jako podstawowym środkiem wyrazu;


lexentry: pol/symetria__rzeczownik__1
written_rep: symetria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: symmetri
sense_list:
(matematyka, matematyczny) właściwość figury, bryły lub ogólnie dowolnego obiektu matematycznego, polegająca na tym, iż istnieje należące do pewnej zadanej klasy przekształcenie niebędące identycznością, które odwzorowuje dany obiekt na niego samego;


lexentry: pol/symfonia__rzeczownik__1
written_rep: symfonia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: symfoni
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) dużych rozmiarów utwór na orkiestrę; w klasycznym kształcie zazwyczaj trzy- lub czteroczęściowy;


lexentry: pol/symonia__rzeczownik__1
written_rep: symonia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: simoni
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) praktyka sprzedawania i kupowania godności, urzędów i dóbr w czasach średniowiecza;


lexentry: pol/syncytium__rzeczownik__1
written_rep: syncytium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: syncytium
sense_list:
(biologia, biologiczny) komórka zawierająca wiele jąder komórkowych, powstała poprzez połączenie się pojedynczych komórek jednojądrowych;


lexentry: pol/syndrom__rzeczownik__1
written_rep: syndrom
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: syndrom
sense_list:
zespół cech charakterystycznych dla określonego, zwykle negatywnego, zjawiska w dziedzinie nauk ścisłych lub humanistycznych


lexentry: pol/synergia__rzeczownik__1
written_rep: synergia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: synergi
sense_list:
(książkowy) współdziałanie różnych czynników w celu osiągnięcia większego efektu niż suma efektów spowodowanych przez każde z tych czynników działających osobno; także zestawienie tych czynników


lexentry: pol/synod__rzeczownik__1
written_rep: synod
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: synode
sense_list:
(administracja) (kościelny) w prawosławiu: stała rada biskupów | (administracja) (kościelny) zebranie przedstawicieli duchowieństwa i świeckich w kościołach chrześcijańskich


lexentry: pol/synonim__rzeczownik__1
written_rep: synonim
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: synonym
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wyraz lub dłuższe określenie równoważne znaczeniowo innemu lub o podobnym znaczeniu; bliskoznacznik


