# translation

lexentry: pol/Afganistan__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Afganistan
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Afganistana
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Azji Środkowej ze stolicą w Kabulu;


lexentry: pol/Albania__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Albania
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Albania
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w południowej części Europy, ze stolicą w Tiranie;


lexentry: pol/Algierska_Republika_Ludowo-Demokratyczna__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Algierska Republika Ludowo-Demokratyczna
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Repoblika Aljeriana demôkratika sy entim-bahoaka
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) oficjalna nazwa Algierii


lexentry: pol/Ameryka__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Ameryka
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Amerika
sense_list:
(geografia, geograficzny) kontynent na półkuli zachodniej; | (potocznie, potoczny) (geografia, geograficzny) Stany Zjednoczone Ameryki


lexentry: pol/Andora__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Andora
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Andora
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) niewielkie państwo w Europie między Francją a Hiszpanią;


lexentry: pol/Australia__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Australia
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Aostralia
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo obejmujące prawie cały kontynent australijski; | (geografia, geograficzny) najmniejszy kontynent na Ziemi;


lexentry: pol/Azerbejdżan__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Azerbejdżan
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Azerbaijàna
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Azji ze stolicą w Baku;


lexentry: pol/Azja_Południowo-Wschodnia__rzeczownik__1
written_rep: Azja Południowo-Wschodnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Azia Atsimo Atsinanana
sense_list:
(geografia, geograficzny) region Azji składający się z Półwyspu Indochińskiego i Archipelagu Malajskiego z wyspami filipińskimi, obejmujący Birmę, Tajlandię, Kambodżę, Laos, Wietnam, Malezję, Singapur, Indonezję, Timor Wschodni, Brunei i Filipiny;


lexentry: pol/Belzebub__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Belzebub
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Belzeboba
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w chrześcijaństwie: demon, władca piekieł i złych duchów;


lexentry: pol/Bhutan__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Bhutan
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Botanina
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Azji ze stolicą w Thimphu;


lexentry: pol/Biblia__rzeczownik__1
written_rep: Biblia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Baiboly
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) zbiór ksiąg, spisanych pierwotnie po hebrajsku, aramejsku i grecku, uznawany przez żydów i chrześcijan za natchnione przez Boga;


lexentry: pol/Bośnia_i_Hercegowina__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Bośnia i Hercegowina
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Bosnie-Herzégovine
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Europie na Półwyspie Bałkańskim ze stolicą w Sarajewie;


lexentry: pol/Boże_Narodzenie__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Boże Narodzenie
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Noely
sense_list:
(kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w chrześcijaństwie: święto obchodzone 25 i 26 grudnia, w którym wspomina się narodzenie Jezusa Chrystusa;


lexentry: pol/Brazylia__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Brazylia
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Brezila
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Ameryce Południowej;


lexentry: pol/Bruksela__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Bruksela
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Brussel
sense_list:
(geografia, geograficzny) stolica Belgii; | (przenośnie, przenośnia) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) władze Unii Europejskiej


lexentry: pol/Bułgaria__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Bułgaria
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Bulgarie
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w południowej Europie ze stolicą w Sofii;


lexentry: pol/Chorwacja__rzeczownik__1
written_rep: Chorwacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Croatie
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w południowej części Europy ze stolicą w Zagrzebiu;


lexentry: pol/Cypr__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Cypr
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Chypre
sense_list:
(geografia, geograficzny) duża wyspa położona we wschodniej części Morza Śródziemnego; | (geografia, geograficzny) europejskie państwo na wyspie Cypr (1.1), ze stolicą w Nikozji;


lexentry: pol/Dania__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Dania
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Danmarka
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Europie ze stolicą w Kopenhadze;


lexentry: pol/Dominika__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Dominika
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Dominika
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Ameryce Środkowej na wyspie Dominika (1.2), ze stolicą w Roseau; | imię żeńskie;


lexentry: pol/Droga_Mleczna__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Droga Mleczna
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: làlana mandronono
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) galaktyka spiralna z poprzeczką, w której znajduje się m.in. Układ Słoneczny; | (astronomia, astronomiczny) pas ze skupiskiem gwiazd widoczny na nocnym niebie


lexentry: pol/Duch_Święty__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Duch Święty
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Fanahy Masina
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w chrześcijaństwie: trzecia osoba Trójcy Świętej;


lexentry: pol/Egipt__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Egipt
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Egypta
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Afryce i częściowo w Azji, ze stolicą w Kairze;


lexentry: pol/Ekwador__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Ekwador
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Ekoatera
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Ameryce Południowej ze stolicą w Quito;


lexentry: pol/Etiopia__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Etiopia
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Etiopia
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w północno-wschodniej Afryce;


lexentry: pol/Europa__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Europa
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Eorôpa | Eoropa
sense_list:
(geografia, geograficzny) część świata położona na półkuli północnej, stanowiąca razem z Azją kontynent zwany Eurazją;


lexentry: pol/Fidżi__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Fidżi
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Fidji
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) wyspiarskie państwo na Oceanie Spokojnym;


lexentry: pol/Finlandia__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Finlandia
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Finlandy
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Europie ze stolicą w Helsinkach;


lexentry: pol/Franche-Comté__rzeczownik__1
written_rep: Franche-Comté
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Franche-Comté
sense_list:
(geografia, geograficzny) (historia, historyczny, historycznie) kraina historyczna w środkowo-wschodniej Francji;


lexentry: pol/Francja__rzeczownik__1
written_rep: Francja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Frantsa
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w zachodniej Europie, ze stolicą w Paryżu;


lexentry: pol/Germania__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Germania
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Alemaina
sense_list:
(geografia, geograficzny) (historia, historyczny, historycznie) starożytna nazwa ziem na wschód od Renu i na północ od Dunaju;


lexentry: pol/Germanin__rzeczownik__1
written_rep: Germanin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: alema
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) członek plemienia indoeuropejskiego zamieszkującego w średniowieczu tereny północnej i środkowo-północnej Europy;


lexentry: pol/Ghana__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Ghana
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Ghana
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Afryce ze stolicą w Akrze;


lexentry: pol/Gomora__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Gomora
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Gômôra
sense_list:
(biblijny) (historia, historyczny, historycznie) biblijne miasto kananejskie w pobliżu Morza Martwego;


lexentry: pol/Gruzja__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Gruzja
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Jeôrjia
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (geografia, geograficzny) państwo na Kaukazie, ze stolicą w Tbilisi;


lexentry: pol/Hiszpania__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Hiszpania
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Espaina
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Europie położone na Półwyspie Iberyjskim ze stolicą w Madrycie;


lexentry: pol/Honduras__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Honduras
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Hôndorasy
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Ameryce Środkowej;


lexentry: pol/Irak__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Irak
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Iraka
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Azji ze stolicą w Bagdadzie;


lexentry: pol/Islamska_Republika_Afganistanu__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Islamska Republika Afganistanu
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Repoblika islamikan' Afganistana
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) oficjalna nazwa Afganistanu jako państwa;


lexentry: pol/Islandia__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Islandia
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Islandy
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Europie, ze stolicą w Reykjaviku, obejmujące Islandię (1.1) i otaczające ją mniejsze wyspy;


lexentry: pol/Jamajka__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Jamajka
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Jamaîka
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo położone na Jamajce (1.1) | (geografia, geograficzny) wyspa na Morzu Karaibskim;


lexentry: pol/Jekaterynburg__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Jekaterynburg
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Iekaterinbourg
sense_list:
(geografia, geograficzny) miasto w azjatyckiej części Rosji położone u stóp Uralu, nad rzeką Iset, stolica obwodu swierdłowskiego;


lexentry: pol/Jerozolima__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Jerozolima
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Jerosalema
sense_list:
(geografia, geograficzny) miasto o prawnie niewyjaśnionym statusie z większą częścią w Izraelu i wschodnią częścią na Terytoriach Palestyńskich, ośrodek kultu religijnego chrześcijan, żydów i muzułmanów;


lexentry: pol/Kambodża__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Kambodża
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Kambôdia
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Azji Południowo-Wschodniej ze stolicą w Phnom Penh;


lexentry: pol/Kanaan__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Kanaan
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Kanaana
sense_list:
(biblijny) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) ziemia obiecana patriarsze Abrahamowi i jego potomstwu; | (geografia, geograficzny) (historia, historyczny, historycznie) starożytna kraina na wschodnim wybrzeżu Morza Śródziemnego;


lexentry: pol/Kanada__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Kanada
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Kanada
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Ameryce Północnej;


lexentry: pol/Kapadocja__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Kapadocja
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Kapadokia
sense_list:
(geografia, geograficzny) (historia, historyczny, historycznie) kraina historyczna w tureckiej Anatolii;


lexentry: pol/Kazachstan__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Kazachstan
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Kazakstàna
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo na pograniczu Europy i Azji, ze stolicą w Astanie;


lexentry: pol/Kościół__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Kościół
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Fiangonana
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) chrześcijańska wspólnota religijna w danym miejscu, np. mieście, kraju; także wspólnota wszystkich wyznawców danej religii | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) religijna instytucja społeczna obejmująca wspólnotę wiernych danej religii, zwykle chrześcijańskiej, przeważnie hierarchiczna;


lexentry: pol/Kościół_katolicki__rzeczownik__1
written_rep: Kościół katolicki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Eglizy Katolika
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) trynitarne wyznanie chrześcijańskie, tradycji katolickiej mające system dogmatyczno-doktrynalny oparty na Biblii i tradycji, uznające siedem sakramentów, autorytet Kościoła oraz kult maryjny i świętych, na którego czele stoi papież;


lexentry: pol/Kuba__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Kuba
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Kioba
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo leżące na Kubie (1.1) i sąsiednich wyspach; | (geografia, geograficzny) największa wyspa na Karaibach;


lexentry: pol/Lew__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Lew
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Liona
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) (astrologia, astrologiczny) piąty znak zodiaku, w którym Słońce znajduje się od 23 lipca do 22 (23) sierpnia; | (astronomia, astronomiczny) zodiakalny gwiazdozbiór równikowy, w Polsce widoczny zimą i wiosną;


lexentry: pol/Libia__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Libia
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Libia
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Afryce; | (starożytność) Afryka | imię żeńskie;


lexentry: pol/Litwa__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Litwa
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Lituania
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Europie Wschodniej ze stolicą w Wilnie;


lexentry: pol/Luksemburg__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Luksemburg
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Loksemborga
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Europie; | (geografia, geograficzny) miasto, stolica Luksemburga (1.1);


lexentry: pol/Madagaskar__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Madagaskar
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Madagasikara
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo na Oceanie Indyjskim;


lexentry: pol/Mahomet__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Mahomet
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Mohammed
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (historia, historyczny, historycznie) arabski prorok, twórca islamu;


lexentry: pol/Malawi__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Malawi
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Malawi
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) jedno z państw w Afryce;


lexentry: pol/Mamoudzou__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Mamoudzou
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Mamoudzou
sense_list:
(geografia, geograficzny) stolica i największe miasto Majotty, francuskiego departamentu zamorskiego;


lexentry: pol/Mauretania__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Mauretania
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Maoritania
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Afryce ze stolicą w Nawakszut;


lexentry: pol/Modlitwa_Pańska__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Modlitwa Pańska
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Ray-nay any an-danitra
sense_list:
(biblijny) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) modlitwa, której Chrystus nauczył apostołów;


lexentry: pol/Niasa__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Niasa
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Malawi
sense_list:
(geografia, geograficzny) jezioro należące do grupy Wielkich Jezior Afrykańskich, położone w południowo-wschodniej Afryce;


lexentry: pol/Norwegia__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Norwegia
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Nôrvezy
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Europie ze stolicą w Oslo;


lexentry: pol/Nubia__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Nubia
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Nobia
sense_list:
(geografia, geograficzny) kraina historyczna znajdująca się w północno-wschodniej Afryce, w południowym Egipcie i północnym Sudanie;


lexentry: pol/Ojcze_nasz__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Ojcze nasz
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Ray-nay any an-danitra
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) modlitwa chrześcijańska zaczynająca się od słów „Ojcze nasz”;


lexentry: pol/Organizacja_Narodów_Zjednoczonych__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Organizacja Narodów Zjednoczonych
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Firenena Mikambana
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) organizacja międzynarodowa, której celem jest zapewnienie pokoju i bezpieczeństwa międzynarodowego, rozwój współpracy między narodami oraz popieranie przestrzegania praw człowieka;


lexentry: pol/Paryż__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Paryż
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Paris
sense_list:
(geografia, geograficzny) stolica i największe miasto Francji, położone nad Sekwaną, w północnej części kraju;


lexentry: pol/Polska__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Polska
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Polonia | Polonina | Pôlôna
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Europie Środkowej ze stolicą w Warszawie;


lexentry: pol/Północ__rzeczownik__1
written_rep: Północ
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: avaratra
sense_list:
(potocznie, potoczny) kraje znajdujące się na północ od mówiącego; również obszary o mroźnym klimacie


lexentry: pol/Republika_Argentyńska__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Republika Argentyńska
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Repoblika Arjentina
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) oficjalna nazwa Argentyny


lexentry: pol/Republika_Federalna_Niemiec__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Republika Federalna Niemiec
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Repoblika federalin'i Alemaina
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Europie ze stolicą w Berlinie, a wcześniej w Bonn;


lexentry: pol/Republika_Irlandii__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Republika Irlandii
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Repoblikan' i Irlandy
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) oficjalna nazwa Irlandii


lexentry: pol/Republika_Środkowoafrykańska__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Republika Środkowoafrykańska
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Repoblikan'i Afrika Afovoany
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Afryce, w środkowej części tego kontynentu, ze stolicą w Bangi;


lexentry: pol/Rosja__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Rosja
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Rosia
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Europie i Azji ze stolicą w Moskwie;


lexentry: pol/Rwanda__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Rwanda
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Roanda
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w środkowo-wschodniej Afryce ze stolicą w Kigali;


lexentry: pol/Serbia__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Serbia
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Serbia
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) kraj w Europie, powstał po rozpadzie Serbii i Czarnogóry;


lexentry: pol/Singapur__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Singapur
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Singapaoro
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) miasto-państwo w Azji;


lexentry: pol/Somalia__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Somalia
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Sômalia
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Afryce ze stolicą w Mogadiszu;


lexentry: pol/Szwajcaria__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Szwajcaria
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Soisa
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Europie ze stolicą w Bernie;


lexentry: pol/Słońce__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Słońce
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Masoandro
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) centralne ciało niebieskie Układu Słonecznego; najbliższa Ziemi gwiazda; w dzień najjaśniejszy obiekt na niebie;


lexentry: pol/Tamil__rzeczownik__1
written_rep: Tamil
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tamily
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) przedstawiciel narodu drawidyjskiego, posługującego się językiem tamilskim i zamieszkującego indyjski stan Tamil Nadu i północno-wschodnią część Sri Lanki


lexentry: pol/Tanzania__rzeczownik__1
written_rep: Tanzania
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Tanzania
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo we wschodniej Afryce ze stolicą w Dodoma;


lexentry: pol/Uganda__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Uganda
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Oganda
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w środkowej Afryce ze stolicą w Kampali;


lexentry: pol/Ukraina__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Ukraina
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Okraina
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Europie ze stolicą w Kijowie;


lexentry: pol/Wielkanoc__rzeczownik__1
written_rep: Wielkanoc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Paska
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w chrześcijaństwie: święto upamiętniające zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa;


lexentry: pol/Wikipedia__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Wikipedia
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Wikipedia
sense_list:
(informatyka, informatyczny) internetowa encyklopedia, którą każdy może edytować; projekt Fundacji Wikimedia;


lexentry: pol/Wolne_Hrabstwo_Burgundii__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Wolne Hrabstwo Burgundii
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Franche-Comté
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (geografia, geograficzny) kraina historyczna w środkowo-wschodniej Francji;


lexentry: pol/Wyspa_Wielkanocna__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Wyspa Wielkanocna
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Nosin’i Paska
sense_list:
(geografia, geograficzny) chilijska wyspa położona na południowym Pacyfiku, znana z występujących tam figur moai;


lexentry: pol/Wyspy_Cooka__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Wyspy Cooka
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Nosy Kook
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Oceanii, terytorium zależne Nowej Zelandii;


lexentry: pol/Wyspy_Kanaryjskie__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Wyspy Kanaryjskie
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Nosy Kanaria
sense_list:
(geografia, geograficzny) archipelag położony na Oceanie Atlantyckim u wybrzeży Maroka i Sahary Zachodniej; | (geografia, geograficzny) terytorium autonomiczne Hiszpanii obejmujące Wyspy Kanaryjskie (1.1)


lexentry: pol/Zachodni_Brzeg__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Zachodni Brzeg
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Jordania Andrefana
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) część Palestyny administrowana przez Izrael;


lexentry: pol/Zimbabwe__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Zimbabwe
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Zimbaboe
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Afryce ze stolicą w Harare;


lexentry: pol/Związek_Australijski__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Związek Australijski
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Commonwealth an'i Aostralia
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) oficjalna nazwa Australii jako państwa


lexentry: pol/a_także__fraza_spójnikowa__1
written_rep: a także
min_sense_num: 01
trans_list: ary
sense_list:
spójnik używany do łączenia zdań lub jego części odnoszących się do tych samych przedmiotów, osób lub faktów


lexentry: pol/acetylocholina__rzeczownik__1
written_rep: acetylocholina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: asetilkôlinina
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) neuroprzekaźnik występujący u ludzi i zwierząt, ester kwasu octowego i choliny;


lexentry: pol/admirał__rzeczownik__1
written_rep: admirał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: amiraly
sense_list:
(marynarka) najwyższy stopień (dowódca) w marynarce wojennej, równoważny stopniowi generała broni w armii lądowej, naczelny wódz floty; | (marynarka) oficer mający stopień admirała (1.1)


lexentry: pol/adres__rzeczownik__1
written_rep: adres
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ladiresy
sense_list:
(usługi pocztowe, kurierskie, poczta) (urzędowy) informacje o tym, gdzie znajduje się jakiś budynek lub gdzie ktoś mieszka


lexentry: pol/agenda__rzeczownik__1
written_rep: agenda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: diary
sense_list:
terminarz | ustalony spis spraw, które będą przedmiotem działania danej osoby lub instytucji w określonym czasie


lexentry: pol/agonia__rzeczownik__1
written_rep: agonia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fialana aina
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) pogorszenie się stanu czegoś prowadzące do upadku | stan bezpośrednio poprzedzający zgon;


lexentry: pol/ahoj__wykrzyknik__1
written_rep: ahoj
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: ehoh
sense_list:
pozdrowienie, zawołanie, okrzyk mający zwrócić uwagę; słowo używane zwykle wśród marynarzy i żeglarzy


lexentry: pol/akupunktura__rzeczownik__1
written_rep: akupunktura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tsindrona volamena
sense_list:
(medycyna, medyczny) sztuka leczenia polegająca na wbijaniu igieł w określone miejsca na ciele człowieka;


lexentry: pol/akwarium__rzeczownik__1
written_rep: akwarium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dobo
sense_list:
budynek w ogrodzie zoologicznym z ekspozycją ryb | duży, przezroczysty, prostopadłościenny zbiornik na wodę


lexentry: pol/alabaster__rzeczownik__1
written_rep: alabaster
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: alabaritany
sense_list:
(mineralogia, mineralogiczny) zbita, drobnoziarnista odmiana gipsu, delikatnie zabarwiona lub biała;


lexentry: pol/albo__spójnik__1
written_rep: albo
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: na
sense_list:
…łączący dwa zdania równorzędne, oraz dwie części zdania, wskazujący, że tylko jedna część jest prawdziwa;


lexentry: pol/ale__spójnik__1
written_rep: ale
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: angefa
sense_list:
…służący do łączenia zdań wtedy, gdy jedno z nich jest przeciwieństwem drugiego, gdy sytuacja z jednego z nich zachodzi pomimo sytuacji ze zdania drugiego


lexentry: pol/algebra__rzeczownik__1
written_rep: algebra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aljebra
sense_list:
(matematyka, matematyczny) zbiór z określonymi na nim działaniami (struktura algebraiczna); | jeden z działów matematyki;


lexentry: pol/alleluja__wykrzyknik__1
written_rep: alleluja
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: aleloia
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w liturgii judaistycznej i chrześcijańskiej: okrzyk radości i triumfu zaczynający lub kończący psalmy i pieśni, szczególnie wielkanocne; wezwanie do złożenia hołdu Bogu; ; (zobacz) też aleluja w Encyklopedii staropolskiej


lexentry: pol/ambasada__rzeczownik__1
written_rep: ambasada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ambasady
sense_list:
stała instytucja (misja dyplomatyczna) o najwyższej randze, utrzymywana przez państwo w innym kraju lub przy organizacji międzynarodowej;


lexentry: pol/ampułka__rzeczownik__1
written_rep: ampułka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Takamoa
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) (medycyna, medyczny) szklany hermetycznie zamknięty pojemnik z jednorazową dawką leku;


lexentry: pol/amulet__rzeczownik__1
written_rep: amulet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hazary
sense_list:
(ezoteryka) przedmiot, który ma w magiczny sposób chronić swojego właściciela przed czarami, nieszczęściami lub złem;


lexentry: pol/ani__spójnik__1
written_rep: ani
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: na
sense_list:
…poprzedzający każde z połączonych zdań i wskazujący na przeczenie | …poprzedzający każde z połączonych zdań przeczących | …poprzedzający ostatnie z połączonych zdań przeczących | …występujący przed ostatnim członem zdania przeczącego | …występujący przed wszystkimi członami zdania przeczącego


lexentry: pol/anoda__rzeczownik__1
written_rep: anoda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lahinabo
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (chemia, chemiczny) (elektryczność) elektroda przez którą ładunek ujemny opuszcza układ elektryczny lub, alternatywnie, przez którą do układu dostaje się ładunek dodatni;


lexentry: pol/anorgazmia__rzeczownik__1
written_rep: anorgazmia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tsifisiana orgasma
sense_list:
(medycyna, medyczny) (psychologia, psychologiczny) zaburzenie seksualne polegające na braku odczuwania orgazmu;


lexentry: pol/antybakteryjny__przymiotnik__1
written_rep: antybakteryjny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: antibakterianina | manala bakteria
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) (medycyna, medyczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) chroniący przed bakteriami, zapobiegający namnażaniu się bakterii


lexentry: pol/apteka__rzeczownik__1
written_rep: apteka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: famoaham-panafody
sense_list:
(medycyna, medyczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) miejsce, w którym sprzedaje się i przechowuje leki;


lexentry: pol/arbuz__rzeczownik__1
written_rep: arbuz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jabo
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (cukiernictwo) owoc arbuza (1.1), wielka kula w zielonej, twardej skórce i z czerwonym, wodnistym miąższem o słodkim smaku


lexentry: pol/arbuz__rzeczownik__1
written_rep: arbuz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: voajabo
sense_list:
(ogrodnictwo, ogrodniczy) (botanika, botaniczny) Citrullus Schrad., rodzaj roślin z rodziny dyniowatych;


lexentry: pol/archeologia__rzeczownik__1
written_rep: archeologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: arkeôlojia
sense_list:
nauka, której celem jest odtwarzanie społeczno-kulturowej przeszłości człowieka na podstawie znajdujących się w ziemi, na ziemi lub w wodzie materialnych pozostałości działań ludzkich;


lexentry: pol/architektura__rzeczownik__1
written_rep: architektura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: maritrano
sense_list:
(architektura, architektoniczny) dziedzina techniki, a jednocześnie sztuki, która zajmuje się projektowaniem budynków i budowli;


lexentry: pol/arcybiskup__rzeczownik__1
written_rep: arcybiskup
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: arsevaka
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) tytuł honorowy nadawany biskupom ważniejszych diecezji (archidiecezji), a także jako wyróżnienie samej osoby biskupa („ad personam”);


lexentry: pol/arogancja__rzeczownik__1
written_rep: arogancja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: angiangy
sense_list:
pewność siebie połączona z lekceważeniem innych, odnoszenie się do kogoś z nonszalancją, wywyższanie się


lexentry: pol/artykuł__rzeczownik__1
written_rep: artykuł
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: artikla
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) część ustawy lub umowy stanowiąca zamkniętą całość | (publikatory) tekst publicystyczny, literacki lub naukowy zamieszczony w gazecie lub czasopiśmie


lexentry: pol/arytmetyka__rzeczownik__1
written_rep: arytmetyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aritmetika
sense_list:
(matematyka, matematyczny) gałąź matematyki, zajmująca się własnościami liczb i związkami między liczbami;


lexentry: pol/astma__rzeczownik__1
written_rep: astma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sefo
sense_list:
(medycyna, medyczny) stan, w którym dominującym objawem jest ostra duszność powiązana ze świszczącym oddechem;


lexentry: pol/astrologia__rzeczownik__1
written_rep: astrologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fanandroana
sense_list:
(ezoteryka) wróżenie z położenia ciał niebieskich; paranauka zajmująca się badaniem związku między położeniem ciał niebieskich na niebie a wydarzeniami na Ziemi i losami człowieka;


lexentry: pol/atmosfera__rzeczownik__1
written_rep: atmosfera
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: soson-drivotra
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) (meteorologia, meteorologiczny) powłoka gazowa otaczająca Ziemię lub inne ciało niebieskie; | (przenośnie, przenośnia) klimat psychiczny w jakimś środowisku, miejscu, otoczeniu itd. | powietrze wypełniające jakieś pomieszczenie


lexentry: pol/aura__rzeczownik__1
written_rep: aura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rivotra
sense_list:
(ezoteryka) hipotetyczne, niematerialne pole otaczające żywy organizm; | (przenośnie, przenośnia) nastrój panujący w określonym miejscu, czasie, momencie


lexentry: pol/auto__rzeczownik__1
written_rep: auto
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fiara
sense_list:
(motoryzacja) pojazd mechaniczny, wyposażony w co najmniej 4 koła, poruszający się dzięki wbudowanemu silnikowi, służący do przewozu ludzi lub towarów;


lexentry: pol/autobus__rzeczownik__1
written_rep: autobus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fiara fitaterana
sense_list:
(transport, transportowy) (motoryzacja) duży pojazd przeznaczony do przewozu osób w transporcie zbiorowym;


lexentry: pol/autostrada__rzeczownik__1
written_rep: autostrada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lala-masaka
sense_list:
(motoryzacja) droga kołowa przystosowana do szybkiego ruchu samochodowego, charakteryzująca się bezkolizyjnymi skrzyżowaniami oraz podzielona na dwie jezdnie po co najmniej dwa pasy ruchu;


lexentry: pol/autyzm__rzeczownik__1
written_rep: autyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: autiste
sense_list:
(medycyna, medyczny) (psychologia, psychologiczny) zaburzenie neuropsychiatryczne charakteryzujące się problemami w kontaktach międzyludzkich i brakiem relacji z rówieśnikami;


lexentry: pol/awokado__rzeczownik__1
written_rep: awokado
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mpisolovava
sense_list:
(botanika, botaniczny) Persea L., rodzaj wiecznie zielonych drzew o skórzastych liściach, rosnące w strefie tropikalnej; | (botanika, botaniczny) roślina z rodzaju awokado (1.1) | (spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) ciemnozielony owoc awokado (1.2) o gruszkowatym kształcie, zielonkawożółtym miąższu, z dużą pestką


lexentry: pol/baba__rzeczownik__1
written_rep: baba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vavy
sense_list:
(potocznie, potoczny) (rubaszny, rubasznie) lub (pogardliwie, pogardliwy) o kobiecie, żonie, partnerce życiowej


lexentry: pol/bajka__rzeczownik__1
written_rep: bajka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: angano
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) utwór o treści fantastycznej | (potocznie, potoczny) zmyślona informacja


lexentry: pol/bakłażan__rzeczownik__1
written_rep: bakłażan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: baranjely
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) roślina jednoroczna z gatunku psianka podłużna Solanum melongena L., o jadalnych owocach;


lexentry: pol/banknot__rzeczownik__1
written_rep: banknot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vola taratasy
sense_list:
(bankowość, bankowy) odcinek papieru z odpowiednim nadrukiem, emitowany przez bank, mający określoną wartość pieniężną (nabywczą);


lexentry: pol/baobab__rzeczownik__1
written_rep: baobab
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: baobab
sense_list:
(botanika, botaniczny) ogromne, długowieczne drzewo liściaste o bardzo grubym pniu rosnące w Afryce;


lexentry: pol/baobab_afrykański__rzeczownik__1
written_rep: baobab afrykański
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: baobab
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) drzewo z gatunku baobab afrykański (1.1) | (systematyka) (botanika, botaniczny) Adansonia digitata L., gatunek olbrzymich drzew z rodziny wełniakowych, w stanie dzikim występujących w Afryce;


lexentry: pol/bardzo__przysłówek__1
written_rep: bardzo
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: abo
sense_list:
bardziej, najbardziej wyraz pomocniczy, stosowany do tworzenia form stopnia wyższego i najwyższego niektórych przymiotników i przysłówków


lexentry: pol/bark__rzeczownik__1
written_rep: bark
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: soroka
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) część ciała w miejscu połączenia ręki lub (u zwierząt) kończyny przedniej z tułowiem;


lexentry: pol/barter__rzeczownik__1
written_rep: barter
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: manakalo
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (handel, handlowy) wymiana bezgotówkowa, czyli towar (bądź usługa) za towar;


lexentry: pol/bałwan__rzeczownik__1
written_rep: bałwan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sampy
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) figura bożka pogańskiego


lexentry: pol/beton__rzeczownik__1
written_rep: beton
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: varafasy
sense_list:
(budownictwo) materiał budowlany, powstały ze zmieszania piasku, żwiru lub innego kruszywa z roztworem materiałów wiążących;


lexentry: pol/bez__przyimek__1
written_rep: bez
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 02
trans_list: tsy misy
sense_list:
…służący do tworzenia konstrukcji, w których czynność została wykonana pomimo braku czegoś, co opisuje wyrażenie za przyimkiem


lexentry: pol/białko__rzeczownik__1
written_rep: białko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fotsy
sense_list:
(biologia, biologiczny) (anatomia, anatomiczny) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) płynna i przezroczysta substancja otaczająca żółtko ptasich jaj


lexentry: pol/białko__rzeczownik__1
written_rep: białko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tapotsiny
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (potocznie, potoczny) biała część oka (gałki ocznej), znajdująca się dookoła tęczówki


lexentry: pol/biegać__czasownik__1
written_rep: biegać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mihazakazaka
sense_list:
przemieszczać się szybkimi krokami, podczas których następuje jednoczesne oderwanie obu nóg od ziemi, być w ruchu, uprawiać biegi


lexentry: pol/bilet__rzeczownik__1
written_rep: bilet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karatra
sense_list:
dokument zezwalający na przejazd pociągiem, autobusem, samolotem itp., albo na wstęp do kina lub teatru


lexentry: pol/biologia__rzeczownik__1
written_rep: biologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: biolojia
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (biologia, biologiczny) nauka przyrodnicza o życiu, rozwoju i ewolucji osobniczej;


lexentry: pol/biskup__rzeczownik__1
written_rep: biskup
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: eveka
sense_list:
(kościelny) w kościołach chrześcijańskich duchowny wysokiego szczebla, ze święceniami biskupimi lub ordynowany na urząd biskupi, najczęściej kierujący diecezją;


lexentry: pol/blady__przymiotnik__1
written_rep: blady
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: fotsy
sense_list:
o barwie skóry ludzkiej pozbawiony rumieńca, opalenizny, mający jasną karnację | o mało intensywnej barwie


lexentry: pol/bocian__rzeczownik__1
written_rep: bocian
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: falamakavava
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Ciconia duży ptak brodzący z rodziny bocianów; | (ludowy) (etnografia, etnograficzny) siła odpowiedzialna za narodziny lub pojawienie się dziecka w rodzinie | (potocznie, potoczny) (ornitologia, ornitologiczny) bocian biały


lexentry: pol/bocianowe__rzeczownik__1
written_rep: bocianowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: falamakavava
sense_list:
(systematyka) (ornitologia, ornitologiczny) Ciconiiformes Bonaparte, rząd ptaków z infragromady ptaków neognatycznych, obejmuje gatunki wodno-błotne, w większości wędrowne;


lexentry: pol/bogini__rzeczownik__1
written_rep: bogini
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: andriamanibavy
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (etnografia, etnograficzny) bóstwo płci żeńskiej


lexentry: pol/bożek__rzeczownik__1
written_rep: bożek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sampy
sense_list:
bezkrytycznie uwielbiany człowiek lub przedmiot | w wierzeniach politeistycznych: istota lub jej wyobrażenie będące obiektem kultu


lexentry: pol/bożyszcze__rzeczownik__1
written_rep: bożyszcze
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sampy
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) bożek pogański i/lub jego bałwan, idol | (przenośnie, przenośnia) idol, osoba uwielbiana


lexentry: pol/brat__rzeczownik__1
written_rep: brat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rahalahy
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) zakonnik, mnich | potomek płci męskiej (w stosunku do rodzeństwa); syn tego samego ojca; syn tej samej matki;


lexentry: pol/brać__czasownik__1
written_rep: brać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: maka
sense_list:
(potocznie, potoczny) przekraczać, mijać coś | chwytać coś ręką, unosić coś | chwytać, łapać, zniewalać | korzystać z czegoś | kupić lub wynająć coś | posiąść kogoś w sensie seksualnym | wykorzystywać kogoś do czegoś; zobowiązywać kogoś | zobowiązywać się do czegoś


lexentry: pol/brioszka__rzeczownik__1
written_rep: brioszka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: briôsy
sense_list:
(cukiernictwo) francuskie lekko słodkie pieczywo drożdżowe, pieczone z ciasta bogatego w masło i jaja, o cienkiej jak papier, złocistobrązowej skórce i miękkiej, delikatnej ośródce;


lexentry: pol/brudny__przymiotnik__1
written_rep: brudny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: fotahina
sense_list:
(potocznie, potoczny) naganny, niezgodny z normami etycznymi | mający na swojej powierzchni zanieczyszczenia, brud


lexentry: pol/brzoskwinia__rzeczownik__1
written_rep: brzoskwinia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: paiso
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) drzewo z rodziny różowatych; | (spożywczy) owoc brzoskwini (1.1)


lexentry: pol/brąz__rzeczownik__1
written_rep: brąz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: alimo
sense_list:
(hutnictwo, hutniczy) stop miedzi z cyną; także stopy miedzi z innymi metalami; | kolor brązowy – kolor brązu (1.1) | przedmiot (medal, rzeźba itp.) wykonany z brązu (1.1)


lexentry: pol/burak__rzeczownik__1
written_rep: burak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: beteravy
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) (ogrodnictwo, ogrodniczy) roślina z rodzaju buraków (1.1) | (botanika, botaniczny) Beta L., rodzaj roślin z rodziny komosowatych; | (spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) jarzyna z uprawnej odmiany buraka (1.2)


lexentry: pol/burza__rzeczownik__1
written_rep: burza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ora-mikija
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) intensywne opady deszczu lub deszczu i gradu, któremu towarzyszą wyładowania elektryczne w atmosferze (błyskawice i grzmoty);


lexentry: pol/burza_mózgów__związek_frazeologiczny__1
written_rep: burza mózgów
part_of_speech: idiom
min_sense_num: 01
trans_list: zaikakelim-pamoahankevitra
sense_list:
metoda zespołowego rozwiązywania problemów, polegająca na formułowaniu wszelkich nasuwających się skojarzeń, pomysłów rozwiązania danego problemu, bez ich oceny;


lexentry: pol/butelka__rzeczownik__1
written_rep: butelka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tavoahangy
sense_list:
szklany, plastikowy, ceramiczny lub metalowy pojemnik na wodę i inne płyny w kształcie walca o zwężającym się jednym z końców


lexentry: pol/bóg__rzeczownik__1
written_rep: bóg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Andriamanitra
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) według wierzeń politeistycznych: istota potężniejsza od człowieka, mająca wpływ na jego los, zwykle także pogodę, zjawiska wywoływane przez Ziemię (wulkany, trzęsienia ziemi itp.);


lexentry: pol/ból__rzeczownik__1
written_rep: ból
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: faharariana
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) (medycyna, medyczny) przykre, nieprzyjemne wrażenie fizyczne; | (psychologia, psychologiczny) przykre, nieprzyjemne wrażenie psychiczne


lexentry: pol/bądź__spójnik__1
written_rep: bądź
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: na
sense_list:
łączy zdania współrzędne (lub równorzędne części zdań), wskazując na występującą możliwość wyboru/wystąpienia jednego z wymienionych zdarzeń/przedmiotów


lexentry: pol/bękart__rzeczownik__2
written_rep: bękart
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: maty vady
sense_list:
(środowiskowy) (drukarstwo, drukarski) błąd składu typograficznego, polegający na tym, że końcowy wiersz akapitu wypada na początku kolumny lub łamu;


lexentry: pol/błogosławieństwo__rzeczownik__1
written_rep: błogosławieństwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: famonto
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) obrzęd, gest powierzenia kogoś, czegoś boskiej opiece


lexentry: pol/błękit__rzeczownik__1
written_rep: błękit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: manga
sense_list:
(chemia, chemiczny) błękitny lub niebieski barwnik, pigment; błękitna lub niebieska farba | kolor błękitny


lexentry: pol/cały_ton__rzeczownik__1
written_rep: cały ton
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: feo
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) odległość między dwoma dźwiękami, składająca się z dwóch półtonów;


lexentry: pol/cebula__rzeczownik__1
written_rep: cebula
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tongolo
sense_list:
(botanika, botaniczny) (potocznie, potoczny) cebula jadalna, Allium cepa L., roślina warzywna z rodzaju czosnkowatych o jadalnych podziemnych pędach i zielonych rurkowatych liściach; | (spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) jarzyna z cebuli (1.1)


lexentry: pol/cel__rzeczownik__1
written_rep: cel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tigetra
sense_list:
to, co chce się zniszczyć lub trafić za pomocą broni | to, do czego się dąży, co chce się osiągnąć (także (przenośnie, przenośnia))


lexentry: pol/cela__rzeczownik__1
written_rep: cela
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sela
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) surowy pokój w klasztorze, izba pustelnika, mnicha | pokój więźnia w więzieniu


lexentry: pol/cementować__czasownik__1
written_rep: cementować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: simenitra
sense_list:
(budownictwo) zalewać cementem, spajać za pomocą cementu | (przenośnie, przenośnia) jednoczyć, spajać lub wzmacniać, umacniać, utrwalać


lexentry: pol/cerkiew__rzeczownik__1
written_rep: cerkiew
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: eglizy
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) świątynia prawosławna; | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wspólnota chrześcijan wyznania prawosławnego;


lexentry: pol/cewnik__rzeczownik__1
written_rep: cewnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bozy
sense_list:
(medycyna, medyczny) cienka rurka wprowadzana do narządów w celu dokonania pomiaru, pobrania próbki, odprowadzenia wydzielin czy wprowadzenia leków;


lexentry: pol/chociaż__spójnik__1
written_rep: chociaż
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: na
sense_list:
…przyłączający zdanie podrzędne stwierdzające stan faktyczny, z którego można by sądzić, że to, co stwierdza zdanie nadrzędne nie powinno mieć miejsca


lexentry: pol/chrzest__rzeczownik__1
written_rep: chrzest
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: batisa
sense_list:
(marynarka) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) uroczyste nadanie nazwy statkowi | (potocznie, potoczny) w związkach wyrazowych: inicjacja, pierwszy udział w czymś | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) obrzęd przyjęcia kogoś do Kościoła, połączony z obmyciem wodą lub zanurzeniem w wodzie;


lexentry: pol/chrześcijaństwo__rzeczownik__1
written_rep: chrześcijaństwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kristianisma
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) religia monoteistyczna wywodząca się z judaizmu, której członkowie wierzą, że Jezus Chrystus jest Synem Bożym i zmartwychwstał po swojej śmierci; | ogół wiernych wszystkich wyznań w obrębie chrześcijaństwa (1.1)


lexentry: pol/chrząszcz__rzeczownik__1
written_rep: chrząszcz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: borera
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Coleoptera, zamieszkujący różnorodne środowiska rząd owadów posiadający osłonięte skrzydła i odwłok; | (rzadki, rzadko używany) (motoryzacja) (potocznie, potoczny) jeden z modeli Volkswagena


lexentry: pol/chłop__rzeczownik__1
written_rep: chłop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tantsaha
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) członek warstwy społecznej chłopstwa | (potocznie, potoczny) rolnik


lexentry: pol/ciasto__rzeczownik__1
written_rep: ciasto
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: koba
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) surowy półprodukt, gęsta masa powstała z połączenia mąki z wodą, mlekiem lub innymi spożywczymi produktami;


lexentry: pol/ciąża__rzeczownik__1
written_rep: ciąża
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fitondrana vohoka
sense_list:
(medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) u ssaków płci żeńskiej okres od zapłodnienia do porodu;


lexentry: pol/country__przymiotnik__1
written_rep: country
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 02
trans_list: tany
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) związany z muzyką countrową, właściwy muzyce countrowej


lexentry: pol/cukier__rzeczownik__1
written_rep: cukier
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: siramamy
sense_list:
(spożywczy) krystaliczna substancja, najczęściej o białej barwie, otrzymywana z trzciny cukrowej lub z buraków cukrowych, przeznaczona do słodzenia produktów spożywczych;


lexentry: pol/cukierek__rzeczownik__1
written_rep: cukierek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vatomamy
sense_list:
(spożywczy) drobny wyrób o słodkim smaku, pakowany zwykle w papierki, sporządzany z cukru i dodatków smakowych;


lexentry: pol/cukiernia__rzeczownik__1
written_rep: cukiernia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fanaovan-javamamy
sense_list:
(cukiernictwo) (handel, handlowy) miejsce, gdzie kupuje się wyroby cukiernicze (ciastka, torty itp.)


lexentry: pol/curry__rzeczownik__1
written_rep: curry
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karia
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) klasa potraw kuchni indyjskiej, rodzaj ragoût z warzyw, ryb lub mięsa w pikantnym sosie | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) mieszanka przypraw charakterystyczna dla kuchni indyjskiej;


lexentry: pol/cwaniak__rzeczownik__1
written_rep: cwaniak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mpanjono
sense_list:
(potocznie, potoczny) osoba potrafiąca radzić sobie w każdej sytuacji jak najmniejszym wysiłkiem, a nierzadko kosztem innych


lexentry: pol/cyfra__rzeczownik__1
written_rep: cyfra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: isa
sense_list:
(potocznie, potoczny) znak pisarski symbolizujący cyfrę (1.1) systemu dziesiętnego: 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9


lexentry: pol/cykada__rzeczownik__1
written_rep: cykada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jorery
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Lyristes plebejus, tropikalny owad wydający głośne dźwięki;


lexentry: pol/cyna__rzeczownik__1
written_rep: cyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: firapotsy
sense_list:
(chemia, chemiczny) szary metal, pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 50, oznaczany symbolem Sn;


lexentry: pol/cytoplazma__rzeczownik__1
written_rep: cytoplazma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sesitsela
sense_list:
(biologia, biologiczny) półpłynne wnętrze komórki, z wyłączeniem jądra komórkowego (jeśli komórka je zawiera), a obejmujące także: cytozol, organella, pęcherzyki i cytoszkielet;


lexentry: pol/cytryna__rzeczownik__1
written_rep: cytryna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: voasary makirana
sense_list:
(botanika, botaniczny) roślina z rodzaju Citrus, drzewo rodzące kwaśne owoce; | (spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (cukiernictwo) kwaśny owoc o żółtej skórce


lexentry: pol/czasopismo__rzeczownik__1
written_rep: czasopismo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gazety
sense_list:
druk ukazujący się najczęściej w określonych terminach, pod niezmienionym tytułem, zwykle posiadający numerację ciągłą;


lexentry: pol/czekać__czasownik__1
written_rep: czekać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: miandry
sense_list:
przerywać wykonywanie jakiejś czynności | zatrzymywać się, pozostawać w jakimś miejscu, aż coś się wydarzy


lexentry: pol/czekoladowy__przymiotnik__1
written_rep: czekoladowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: sokola
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) dotyczący czekolady, zawierający czekoladę, zrobiony z czekolady, przyrządzony z czekoladą


lexentry: pol/czerwony__przymiotnik__1
written_rep: czerwony
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: mena
sense_list:
mający kolor pierwszego pasma tęczy, taki jak kolor świeżej krwi, truskawki itp.; mający kolor podstawowy;


lexentry: pol/czkawka__rzeczownik__1
written_rep: czkawka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: solavady
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) rytmicznie powtarzające się skurcze przepony objawiające się charakterystycznym odgłosem wydawanym przez zamknięcie głośni i strun głosowych przy wdechu;


lexentry: pol/czosnek__rzeczownik__1
written_rep: czosnek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tongolo
sense_list:
(botanika, botaniczny) roślina lub rośliny z rodzaju czosnek (1.1) | (spożywczy) jarzyna przyprawowa z cebuli uprawnych gatunków czosnku (1.1), zwykle czosnku pospolitego | (botanika, botaniczny) Allium L., rodzaj roślin z podrodziny czosnkowych obejmujący około siedmiuset gatunków;


lexentry: pol/czuć__czasownik__1
written_rep: czuć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mandre
sense_list:
odbierać wrażenia psychiczne lub odbierać wrażenia za pomocą zmysłów | odbierać wrażenia za pomocą zmysłu dotyku


lexentry: pol/czworokąt__rzeczownik__1
written_rep: czworokąt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: efadafy
sense_list:
(geometria) wielokąt mający cztery boki; do czworokątów należą m.in. trapezy, deltoidy, romby, kwadraty, prostokąty, równoległoboki;


lexentry: pol/czyj__zaimek__1
written_rep: czyj
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: an'iza
sense_list:
używany do rozpoczynania pytania zależnego, które określa właściciela czegoś, posiadacza cechy w swoim dopełnieniu | używany do zadawania pytań o właściciela czegoś, posiadacza jakiejś cechy


lexentry: pol/czynel__rzeczownik__1
written_rep: czynel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lovia
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) perkusyjny instrument muzyczny w postaci metalowego talerza;


lexentry: pol/czytać__czasownik__1
written_rep: czytać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mamaky
sense_list:
przebiegać wzrokiem lub dotykiem tekst w postaci liter lub ideogramów oraz znaków pisarskich i rozumieć treść przezeń przekazywaną


lexentry: pol/człowiek__rzeczownik__1
written_rep: człowiek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lehilahy
sense_list:
(antropologia, antropologiczny) Homo sapiens Linnaeus, istota o najwyższym stopniu świadomości zamieszkująca Ziemię; | ktoś, jakaś osoba


lexentry: pol/daktyl__rzeczownik__1
written_rep: daktyl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: daty
sense_list:
(botanika, botaniczny) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) (cukiernictwo) owoc daktylowca


lexentry: pol/demokracja__rzeczownik__1
written_rep: demokracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: demokrasia
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ustrój polityczny, w którym źródło władzy stanowi wola większości obywateli;


lexentry: pol/demon__rzeczownik__1
written_rep: demon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: devoly
sense_list:
(mitologia, mitologiczny) istota nadprzyrodzona występująca w wierzeniach ludowych, mitologiach i religiach, zajmująca pozycję pośrednią między bogami a ludźmi; o cechach na wpół ludzkich, na wpół boskich; najczęściej nieprzyjazna człowiekowi;


lexentry: pol/despotyzm__rzeczownik__1
written_rep: despotyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jadona
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) bezwzględna i nieograniczona władza, opierająca się na terrorze oraz nieprzestrzeganiu praw i wolności obywatelskich


lexentry: pol/deszcz__rzeczownik__1
written_rep: deszcz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: orana | ranonorana
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) opad atmosferyczny, krople wody powstające w chmurach i spadające na ziemię;


lexentry: pol/diabeł__rzeczownik__1
written_rep: diabeł
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: devoly
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (mitologia, mitologiczny) upadły anioł, kuszący do grzechu;


lexentry: pol/dialekt__rzeczownik__1
written_rep: dialekt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: miroky
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) swoista odmiana języka, właściwa dla pewnej społeczności, grupy społecznej lub pewnego terytorium;


lexentry: pol/dialog__rzeczownik__1
written_rep: dialog
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fifakalozan-kevitra
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) rozmowa toczona przez bohaterów powieści, filmu, sztuki teatralnej itp. | (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) utwór literacki niesceniczny, napisany w formie rozmowy | (przenośnie, przenośnia) długotrwałe negocjacje, rozmowy między stronami w celu uzgodnienia stanowisk | rozmowa dwóch osób


lexentry: pol/diament__rzeczownik__1
written_rep: diament
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: diamondra
sense_list:
(geologia, geologiczny) (mineralogia, mineralogiczny) minerał, przezroczysta odmiana węgla występująca w przyrodzie;


lexentry: pol/dinozaur__rzeczownik__1
written_rep: dinozaur
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dinozaoro
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) (paleontologia, paleontologiczny) wymarły gad naczelny z grupy archozaurów, która zdominowały ziemskie ekosystemy na ponad 160 mln lat, pojawiając się w środkowym triasie;


lexentry: pol/dioda__rzeczownik__1
written_rep: dioda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: roalahiny
sense_list:
(elektronika, elektroniczny) element elektroniczny wykazujący różny opór w zależności od kierunku przepływu prądu;


lexentry: pol/dla__przyimek__1
written_rep: dla
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: any
sense_list:
…używany w konstrukcjach, w których wyrażenie po przyimku określa cel, przeznaczenie, kierunek przekazania czegoś przez wykonawcę czynności


lexentry: pol/do__przyimek__1
written_rep: do
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: ambaraka
sense_list:
…określający końcowy punkt w czasie | …określający końcowy punkt w przestrzeni | …określający maksymalną wartość


lexentry: pol/dokąd__zaimek__1
written_rep: dokąd
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: aiza
sense_list:
… pytajny, służący do pytania o miejsce, w którego kierunku odbywa się ruch | … względny, służący do łączenia zdania głównego z podrzędnym, gdy zdanie podrzędne określa miejsce, w którego kierunku odbywa się ruch


lexentry: pol/dolina__rzeczownik__1
written_rep: dolina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lohasaha
sense_list:
(geografia, geograficzny) wklęsła, wydłużona forma terenu, znajdująca się poniżej poziomu otaczającego terenu;


lexentry: pol/dom__rzeczownik__1
written_rep: dom
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trano
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (urbanistyka, urbanistyczny) oddzielny budynek mieszkalny | pomieszczenie lub miejsce które kojarzymy z domem rodzinnym lub z ogniskiem domowym


lexentry: pol/dopiero__partykuła__1
written_rep: dopiero
part_of_speech: particle
min_sense_num: 01
trans_list: fangy
sense_list:
postawienie warunku | przy określeniu czasu: o czymś, co ma wydarzyć się późno, później niż oczekiwano


lexentry: pol/dostawać__czasownik__1
written_rep: dostawać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mahazo
sense_list:
(potocznie, potoczny) zostawać trafionym, uderzonym przez coś | nabawiać się czegoś, chorować | stawać się (bez własnego aktywnego udziału) posiadaczem czegoś, co wcześniej miał ktoś inny


lexentry: pol/dotyk__rzeczownik__1
written_rep: dotyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mikitika
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) jeden ze zmysłów umożliwiający odbiór rzeczywistości za pomocą narządów czucia powierzchniowego i głębokiego;


lexentry: pol/drabina__rzeczownik__1
written_rep: drabina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tohatra
sense_list:
drewniana lub metalowa konstrukcja z dwóch pionowych belek połączonych poziomymi szczeblami ułatwiająca wchodzenie na niewielkie wysokości, zazwyczaj do kilku metrów;


lexentry: pol/drewno__rzeczownik__1
written_rep: drewno
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hazo
sense_list:
materiał uzyskiwany z gałęzi i pni drzew używany w budownictwie, stolarstwie, bednarstwie itp. do wytwarzania różnych przedmiotów oraz jako opał;


lexentry: pol/droga_krzyżowa__rzeczownik__1
written_rep: droga krzyżowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lalan' ny hazofijaliana
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w Kościele katolickim: rodzaj nabożeństwa wielkopostnego;


lexentry: pol/drzewo__rzeczownik__1
written_rep: drzewo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hazo | hàzo
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) wieloletnia roślina składająca się z pnia i korony;


lexentry: pol/dudek__rzeczownik__1
written_rep: dudek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: takadalana
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Upupa epops, średni ptak wędrowny o upierzeniu w kolorach pomarańczowym, czarnym i białym, z czubem na głowie;


lexentry: pol/dupek__rzeczownik__1
written_rep: dupek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: be adala
sense_list:
(grubiański, grubiańsko) (pejoratywnie, pejoratywny) osoba lekceważona i pogardzana z racji swej niezaradności, głupoty i naiwności


lexentry: pol/dureń__rzeczownik__1
written_rep: dureń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: be adala
sense_list:
(potocznie, potoczny) człowiek mało inteligentny | (potocznie, potoczny) obraźliwa forma zwrotu do mężczyzny


lexentry: pol/dusza__rzeczownik__1
written_rep: dusza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ambiroa
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) człowiek, osoba | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) niematerialny byt opuszczający człowieka (w niektórych religiach także zwierzę) w chwili śmierci;


lexentry: pol/duszpasterz__rzeczownik__1
written_rep: duszpasterz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aba
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) duchowny, któremu powierzono obowiązki względem grupy wiernych


lexentry: pol/dwukropek__rzeczownik__1
written_rep: dwukropek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: teboka roa
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) znak interpunkcyjny używany przed zapisem np. cytatu lub wyliczaniem pojęć


lexentry: pol/dyktatura__rzeczownik__1
written_rep: dyktatura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fangejana
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) forma sprawowania absolutnej i nieograniczonej władzy przez jedną osobę lub grupę osób;


lexentry: pol/dzida__rzeczownik__1
written_rep: dzida
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lefona
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) dawna broń, lekka włócznia złożona z długiego drzewca zakończonego strzałkowatym ostrzem


lexentry: pol/dziecko__rzeczownik__1
written_rep: dziecko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: zaza | ankizy
sense_list:
istota ludzka w okresie wzrostu i dojrzewania, umownie do 18 roku życia; | potomek niezależnie od wieku: syn lub córka w odniesieniu do swoich rodziców biologicznych lub przybranych;


lexentry: pol/dziedziczyć__czasownik__1
written_rep: dziedziczyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mandova
sense_list:
być uprawnionym do takiego otrzymania | o potomstwie organizmów żywych: przejmować cechy przodka | otrzymywać majątek (spadek) lub tytuł szlachecki po czyjejś śmierci


lexentry: pol/dziesięcioro_przykazań__rzeczownik__1
written_rep: dziesięcioro przykazań
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Didy Folo
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) kodeks praw moralno-religijnych przekazany Żydom przez Mojżesza na Synaju


lexentry: pol/dziwonia__rzeczownik__1
written_rep: dziwonia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lojy
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Carpodacus erythrinus, niewielki ptak należący do rodziny ziarnojadów;


lexentry: pol/dąb__rzeczownik__1
written_rep: dąb
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oaka
sense_list:
(botanika, botaniczny) drzewo lub krzew z rodzaju dębów (1.1) | (systematyka) (dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Quercus L., rodzaj roślin drzewiastych lub krzewiastych z rodziny bukowatych; | drewno dębu (1.2)


lexentry: pol/ebonit__rzeczownik__1
written_rep: ebonit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ebônita
sense_list:
tworzywo sztuczne otrzymywane w wyniku wulkanizacji kauczuku z dużą ilością siarki, zwykle barwy czarnej lub ciemnobrązowej, posiada dobre właściwości izolacyjne;


lexentry: pol/ekonomia__rzeczownik__1
written_rep: ekonomia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: toe-karena
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) nauka o produkcji, podziale, wymianie i konsumpcji dóbr;


lexentry: pol/ekran__rzeczownik__1
written_rep: ekran
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ampinga
sense_list:
(budownictwo) budowla lub konstrukcja chroniąca obiekt lub jego otoczenie przed niebezpiecznymi lub niepożądanymi wpływami, jak fale elektromagnetyczne, prąd elektryczny, wilgoć, ciepło, hałas itp.


lexentry: pol/ekstrahować__czasownik__1
written_rep: ekstrahować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: fia
sense_list:
(chemia, chemiczny) wyodrębniać składnik z mieszaniny przy pomocy rozpuszczalnika lub w inny sposób | (medycyna, medyczny) wydobywać z organizmu chirurgicznie lub laboratoryjnie


lexentry: pol/elektron__rzeczownik__1
written_rep: elektron
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: elektirôna
sense_list:
(fizyka, fizyczny) cząstka elementarna o ujemnym ładunku elektrycznym, będąca leptonem i składnikiem atomu;


lexentry: pol/elita__rzeczownik__1
written_rep: elita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sangany
sense_list:
grupa ludzi wyróżniająca się pozytywnie w pewnym środowisku | wyodrębniona, niekoniecznie sformalizowana, grupa przywódcza, stanowiąca wzór dla reszty społeczeństwa, kierująca jego życiem i określająca lub przynajmniej wpływająca na kierunek jego rozwoju


lexentry: pol/epidemia__rzeczownik__1
written_rep: epidemia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fidorohana
sense_list:
(medycyna, medyczny) duża liczba zachorowań na tę samą chorobę, na tym samym obszarze i w tym samym czasie;


lexentry: pol/epidemiologia__rzeczownik__1
written_rep: epidemiologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: epidemiolojia
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) (medycyna, medyczny) nauka zajmująca się czynników wpływających na powstawanie i szerzenie się epidemii, a także sposobami zwalczania i zapobiegania epidemiom;


lexentry: pol/epistemologia__rzeczownik__1
written_rep: epistemologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: epistemolojia
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) dział filozofii zajmujący się relacjami między poznawaniem, poznaniem a rzeczywistością;


lexentry: pol/erekcja__rzeczownik__1
written_rep: erekcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: taolana
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) (seksuologia, seksuologiczny) usztywnienie i powiększenie się niektórych narządów (np. prącia, łechtaczki, sutka) w wyniku zwiększonego ciśnienia krwi;


lexentry: pol/eschatologia__rzeczownik__1
written_rep: eschatologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: eskatôlôjia
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (filozofia, filozoficzny) dział teologii i filozofii dotyczący spraw ostatecznych: śmierci, końca świata, życia pozagrobowego, rodzajów sądu pośmiertnego, świata zmarłych itp.


lexentry: pol/esej__rzeczownik__1
written_rep: esej
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: famelabelaran-kevitra
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) forma literacka lub literacko-naukowa, prezentująca punkt widzenia autora;


lexentry: pol/etui__rzeczownik__1
written_rep: etui
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tranga
sense_list:
(handel, handlowy) (książkowy) futerał lub kasetka do przechowania ważnych lub delikatnych przedmiotów;


lexentry: pol/ewangelia__rzeczownik__1
written_rep: ewangelia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: filazantsara
sense_list:
(biblijny) (historia, historyczny, historycznie) wczesnochrześcijański utwór zawierający opis życia i nauki Jezusa;


lexentry: pol/fałszywy_przyjaciel__związek_frazeologiczny__1
written_rep: fałszywy przyjaciel
part_of_speech: idiom
min_sense_num: 01
trans_list: sandoka namana
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wyraz w jednym języku o podobnym bądź takim samym brzmieniu, co wyraz w innym języku, jednak różniący się od niego znaczeniem;


lexentry: pol/figowiec__rzeczownik__1
written_rep: figowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ara
sense_list:
(systematyka) (dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Ficus carica, figowiec pospolity, roślina rodząca figi | (systematyka) (dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Ficus, rodzaj roślin z rodziny morwowatych;


lexentry: pol/figowiec_sykomora__rzeczownik__1
written_rep: figowiec sykomora
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mamankona
sense_list:
(botanika, botaniczny) Ficus sycomorus L., gatunek drzew z rodziny morwowatych występujący w Egipcie, Palestynie, Syrii, Afryce subsaharyjskiej oraz wschodniej i uprawiany w basenie Morza Śródziemnego;


lexentry: pol/filozofia__rzeczownik__1
written_rep: filozofia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: filôzôfia
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) dyscyplina zajmująca się rozważaniami na temat istoty bytu, źródeł poznania itp.;


lexentry: pol/fioletowy__przymiotnik__1
written_rep: fioletowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: volomparasy
sense_list:
mający kolor siódmego pasma tęczy, taki jak kolor kwiatu fiołka lub w kolorze powstałym przez zmieszanie barwnika czerwonego i niebieskiego;


lexentry: pol/fiołek__rzeczownik__1
written_rep: fiołek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: volomparasy
sense_list:
(botanika, botaniczny) Viola L., rodzaj roślin zielnych z rodziny fiołkowatych rosnący w strefie umiarkowanej;


lexentry: pol/folklor__rzeczownik__1
written_rep: folklor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: angano
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) ogół ludowej kultury i twórczości artystycznej, jak baśnie, pieśni, obrzędy, stroje, architektura, kuchnia itp.


lexentry: pol/fontanna__rzeczownik__1
written_rep: fontanna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: loharano
sense_list:
dekoracyjny element architektoniczny złożony ze zbiornika z wodą oraz otworu, przez który woda wpada do zbiornika;


lexentry: pol/foremny__przymiotnik__1
written_rep: foremny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: mahitsy
sense_list:
(geometria) dla wielokątów: taki, którego wszystkie kąty wewnętrzne są równe, a boki równej długości; | (geometria) dla wielościanów: ograniczony jednakowymi wielokątami foremnymi (1.1), którego wszystkie kąty dwuścienne są równe;


lexentry: pol/fortepian__rzeczownik__1
written_rep: fortepian
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: valihavata
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) klawiszowy instrument muzyczny, z poziomo umieszczonym pudłem rezonansowym;


lexentry: pol/foton__rzeczownik__1
written_rep: foton
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: voan-kazavana
sense_list:
(fizyka, fizyczny) cząstka elementarna o zerowej masie spoczynkowej i ładunku, kwant oddziaływania elektromagnetycznego;


lexentry: pol/frajer__rzeczownik__1
written_rep: frajer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lohataona
sense_list:
(potocznie, potoczny) osoba dająca się łatwo nabrać, naiwna; osoba nadmiernie wierna normom moralnym, które przez innych nie są przestrzegane


lexentry: pol/francuski__rzeczownik__1
written_rep: francuski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: fiteny frantsay
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język urzędowy Francji, części Belgii, Szwajcarii, Kanady oraz kilkunastu innych państw;


lexentry: pol/frezarka__rzeczownik__1
written_rep: frezarka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: frezezy
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) obrabiarka skrawająca, służąca do obróbki płaszczyzn, powierzchi kształtowych, wgłębień itp. za pomocą frezu;


lexentry: pol/front__rzeczownik__1
written_rep: front
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: handrina
sense_list:
(budownictwo) przód budynku | (meteorologia, meteorologiczny) strefa między dwiema masami powietrza; | (wojskowość, wojskowy) rejon działań wojennych; | zgromadzenie partii lub osób pod jednym wspólnym programem


lexentry: pol/galaktyka__rzeczownik__1
written_rep: galaktyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vondron-kintana
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) duży obiekt składający się z miliardów gwiazd oraz czarnych dziur, pyłu i gazów;


lexentry: pol/garaż__rzeczownik__1
written_rep: garaż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: garazy
sense_list:
wydzielony budynek lub część budynku służąca do parkowania pojazdów i zapewniająca im ochronę przed środowiskiem zewnętrznym i złodziejami;


lexentry: pol/gardło__rzeczownik__1
written_rep: gardło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vozona
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) odcinek między przełykiem a jamą ustną, mieszczący się w przedniej części szyi;


lexentry: pol/gatunek__rzeczownik__1
written_rep: gatunek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bika
sense_list:
(biologia, biologiczny) najniższa jednostka klasyfikacji organizmów żywych; | odmiana czegoś, typ, rodzaj


lexentry: pol/gender__rzeczownik__1
written_rep: gender
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karazana
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) (gender studies) zespół zachowań, norm i wartości, które są przypisane przez kulturę do każdej z płci; szerzej: zbiór wzorów zachowań, wyobrażeń i oczekiwań społecznych, a także norm, które są związane z płcią biologiczną, wyznaczający funkcje pełnione przez jednostkę w społeczeństwie i kulturze wraz ze statusem tej jednostki i przysługującymi jej prawami;


lexentry: pol/geografia__rzeczownik__1
written_rep: geografia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jeografia
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) nauka zajmująca się badaniem zjawisk przyrodniczych i społecznych na powierzchni Ziemi;


lexentry: pol/geometria__rzeczownik__1
written_rep: geometria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jeometria
sense_list:
(matematyka, matematyczny) dział matematyki badający figury geometryczne i zależności między nimi | (matematyka, matematyczny) szerzej: dział matematyki badający dla wybranych przekształceń ich niezmienniki;


lexentry: pol/gestapo__rzeczownik__1
written_rep: gestapo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Gestapo
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) siedziba gestapa (1.1) | (historia, historyczny, historycznie) tajna policja hitlerowskich Niemiec;


lexentry: pol/geszeft__rzeczownik__1
written_rep: geszeft
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kanonkanona
sense_list:
(gwara, gwarowe) żyd., (potocznie, potoczny) (przestarzałe, przestarzały) interes, zwykle nieuczciwy


lexentry: pol/gleba__rzeczownik__1
written_rep: gleba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tany
sense_list:
(geologia, geologiczny) (rolnictwo, rolniczy) powierzchniowa warstwa litosfery wzbogacona w substancje organiczne wskutek procesów glebotwórczych;


lexentry: pol/gorzki__przymiotnik__1
written_rep: gorzki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: madiro
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) taki, który jest smutny, bolesny, nieprzyjemny | taki, którego smak zawiera gorycz; przeciwny słodkiemu


lexentry: pol/gorący__przymiotnik__1
written_rep: gorący
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: mafana
sense_list:
bardzo ciepły, tak, że odczuwany nieprzyjemnie | (przenośnie, przenośnia) namiętny | (przenośnie, przenośnia) serdeczny


lexentry: pol/gospel__rzeczownik__1
written_rep: gospel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: filazantsara
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) styl muzyki chrześcijańskiej, wywodzący się z pieśni Afroamerykanów;


lexentry: pol/gospodarka__rzeczownik__1
written_rep: gospodarka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: toe-karena
sense_list:
(potocznie, potoczny) gospodarstwo rolne | całokształt działalności gospodarczej | gospodarowanie, zarządzanie czymś


lexentry: pol/gość__rzeczownik__1
written_rep: gość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vahiny
sense_list:
osoba przychodząca do kogoś w odwiedziny, zaproszona na spotkanie, przyjęcie, imprezę, bal, itp. | osoba, która zatrzymała się w hotelu, w restauracji


lexentry: pol/granatowiec__rzeczownik__1
written_rep: granatowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ampongabendanitra
sense_list:
(botanika, botaniczny) Punica granatum L., drzewo lub krzew z rodziny krwawnicowatych o jadalnych owocach, rodzące granaty;


lexentry: pol/granatowy__przymiotnik__2
written_rep: granatowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 02
trans_list: manga
sense_list:
mający kolor szóstego pasma tęczy, taki jak kolor bezchmurnego, nocnego nieba itp.; kolor ciemnoniebieski;


lexentry: pol/grać__czasownik__2
written_rep: grać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: milalao
sense_list:
być aktorem odtwarzającym jakąś postać w przedstawieniu lub filmie | wydobywać dźwięki używając instrumentu muzycznego


lexentry: pol/grunt__rzeczownik__1
written_rep: grunt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tanindrazana
sense_list:
obszar stanowiący czyjąś własność (najczęściej występujące w liczbie mnogiej) | powierzchnia Ziemi lub innej planety, teren


lexentry: pol/grupa__rzeczownik__1
written_rep: grupa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: andiany
sense_list:
(chemia, chemiczny) kolumna układu okresowego | zbiór elementów (żywych lub martwych) o wspólnej cesze | zbiór osób lub zwierząt (rzadziej: przedmiotów) znajdujących się blisko siebie


lexentry: pol/grusza__rzeczownik__1
written_rep: grusza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: poara
sense_list:
(botanika, botaniczny) Pyrus L., rodzaj drzewa owocowego z rodziny różowatych; | (technologia, technika, techniczny) drewno gruszy (1.1)


lexentry: pol/gryf__rzeczownik__2
written_rep: gryf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: vozona
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) część instrumentu muzycznego, na którym rozpięte są struny;


lexentry: pol/grzbiet__rzeczownik__1
written_rep: grzbiet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lamosina
sense_list:
(potocznie, potoczny) plecy | (zoologia, zoologiczny) (anatomia, anatomiczny) część tułowia u zwierząt, przeciwna do strony brzusznej


lexentry: pol/grzebień__rzeczownik__1
written_rep: grzebień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hogo
sense_list:
(fryzjerstwo, fryzjerski) przyrząd do czesania, rozczesywania włosów; | (ornitologia, ornitologiczny) mięsisty czerwony wyrostek na głowie i dziobie niektórych ptaków; także zębate wyrostki wzdłuż grzbietu i ogona gadów


lexentry: pol/grzech__rzeczownik__1
written_rep: grzech
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fahotana
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) celowe przekroczenie norm moralnych uznawanych w danej religii;


lexentry: pol/gwiazda__rzeczownik__1
written_rep: gwiazda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kintana
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) ciało niebieskie będące skupiskiem związanej grawitacyjnie materii, w której zachodzą reakcje syntezy jądrowej;


lexentry: pol/gwóźdź__rzeczownik__1
written_rep: gwóźdź
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fantsika
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) najważniejsza część czegoś | podłużny cienki metalowy trzpień, o jednym końcu ostrym, a drugim zakończonym płaską główką, służący do łączenia elementów;


lexentry: pol/gąsienica__rzeczownik__1
written_rep: gąsienica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fanday
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) larwa motyla; także każdy owad o wielu odnóżach i bez skrzydeł;


lexentry: pol/głos__rzeczownik__1
written_rep: głos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: feo
sense_list:
decyzja wyrażona podczas wyborów, głosowania | dźwięk wydawany przez istoty żyjące | zdanie, osąd, opinia


lexentry: pol/głowa__rzeczownik__1
written_rep: głowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: loha
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) część ciała zwierząt i człowieka, znajdująca się u góry lub z przodu ciała, zawierająca mózg;


lexentry: pol/głupi__przymiotnik__1
written_rep: głupi
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: adala
sense_list:
bez głębszego znaczenia, pozbawiony sensu | kłopotliwy, niezręczny | naiwny, łatwowierny, dający się wykorzystywać | niemądry, ograniczony intelektualnie


lexentry: pol/hasło__rzeczownik__1
written_rep: hasło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: artikla
sense_list:
pozycja w katalogu lub rejestrze | wyraz lub wyrażenie stanowiące odrębną część w słowniku lub katalogu


lexentry: pol/heban__rzeczownik__1
written_rep: heban
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hazoarina
sense_list:
cenne drewno różnych gatunków drzew (głównie hebanowców) rosnących w strefie międzyzwrotnikowej i podzwrotnikowej;


lexentry: pol/herbata__rzeczownik__1
written_rep: herbata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dite
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) napój, napar z herbaty (1.2); | (botanika, botaniczny) wiecznie zielona roślina z rodzaju Camellia, zwłaszcza Camellia sinensis; | susz z pąków lub liści herbaty (1.1) służący do przygotowania napoju


lexentry: pol/herbata_chińska__rzeczownik__1
written_rep: herbata chińska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dite
sense_list:
(botanika, botaniczny) Camellia sinensis, roślina z rodziny herbatowatych, której liście i pączki są wykorzystywane do przygotowywania herbaty


lexentry: pol/horda__rzeczownik__1
written_rep: horda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rezimanta
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) wojsko koczowniczych ludów tureckich i mongolskich


lexentry: pol/hydrologia__rzeczownik__1
written_rep: hydrologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: haibolan-dranoka
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (geografia, geograficzny) (hydrologia, hydrologiczny) nauka o wodzie występującej w przyrodzie;


lexentry: pol/ile__zaimek__1
written_rep: ile
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 02
trans_list: akory
sense_list:
rozpoczynający zdanie podrzędne określające liczność elementów w zbiorze | rozpoczynający zdanie podrzędne określające wielkość czegoś


lexentry: pol/imbir__rzeczownik__1
written_rep: imbir
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fakamalao | sakamalao
sense_list:
(botanika, botaniczny) Zingiber Boehm., rodzaj roślin wieloletnich, pochodzących z Azji i Australii;


lexentry: pol/imbir__rzeczownik__1
written_rep: imbir
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sakamalao
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) przyprawa z imbiru lekarskiego, Zingiber officinale Rosc., w formie świeżego kłącza lub proszku


lexentry: pol/imię__rzeczownik__1
written_rep: imię
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anarana
sense_list:
indywidualna nazwa osoby i stworzeń wyższych (anioła, boga, diabła itd.), zwierzęcia, rośliny itp.; | (przestarzałe, przestarzały) rzeczownik (imię rzeczowne), przymiotnik (imię przymiotne), liczebnik (imię liczbowe), zaimek lub imiesłów; | imię (1.1) i nazwisko


lexentry: pol/indyk__rzeczownik__1
written_rep: indyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vorontsiloza
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Meleagris, duży hodowlany ptak grzebiący z rodziny kurowatych; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) potrawa z indyka (1.3) | (spożywczy) tusza indyka (1.1) do celów spożywczych


lexentry: pol/inny__przymiotnik__1
written_rep: inny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 02
trans_list: hafa
sense_list:
odmienny, wyglądający, zachowujący się inaczej niż zwykle | w użyciu rzeczownikowym ktoś inny (2.1), coś innego


lexentry: pol/izotop__rzeczownik__1
written_rep: izotop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: miratoerana
sense_list:
(chemia, chemiczny) (fizyka, fizyczny) każda z odmian tego samego pierwiastka chemicznego, która ma jednakową liczbę protonów w atomach, lecz różne liczby neutronów;


lexentry: pol/iść__czasownik__1
written_rep: iść
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mandeha
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) wydobywać się | o instalacji, przewodzie znajdować się, być położonym | o maszynach i urządzeniach funkcjonować | poruszać się, zmieniać swoje położenie za pomocą nóg, nie tracąc przy tym ani na chwilę kontaktu z podłożem | udawać się w jakimś kierunku lub celem wykonania jakiejś czynności, część drogi pokonując pieszo | upływać, mijać


lexentry: pol/jad__rzeczownik__1
written_rep: jad
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: poizina
sense_list:
(chemia, chemiczny) (toksykologia) (zoologia, zoologiczny) substancja pochodzenia zwierzęcego, roślinnego lub bakteryjnego mająca właściwości toksyczne dla innego organizmu;


lexentry: pol/jakość__rzeczownik__1
written_rep: jakość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: toetra
sense_list:
wartość, rodzaj, stan czegoś; zalety przedmiotu świadczące o jego użyteczności, wartości, porządnym wykonaniu


lexentry: pol/jaskinia__rzeczownik__1
written_rep: jaskinia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lavabato
sense_list:
naturalna pusta przestrzeń w skale, a ściśle taka o rozmiarach umożliwiających penetrację przez człowieka;


lexentry: pol/jaskółka__rzeczownik__1
written_rep: jaskółka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mitroka
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Hirundo, owadożerny ptak o długich i ostro zakończonych skrzydłach i ogonie;


lexentry: pol/jaszczurka__rzeczownik__1
written_rep: jaszczurka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: androngo
sense_list:
(herpetologia, herpetologiczny) czworonożny lub beznogi gad o wydłużonym ciele, oczach uzbrojonych w powieki i mocnych szczękach;


lexentry: pol/jednak__spójnik__1
written_rep: jednak
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: angefa
sense_list:
…łączy dwa zdania, w których zdanie ze spójnikiem wyraża sytuację, która powstała w wyniku akcji ze zdania bez spójnika, a która nie była oczekiwana przez mówiącego


lexentry: pol/jedwab__rzeczownik__1
written_rep: jedwab
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lasoa
sense_list:
(włókiennictwo) przędza uzyskiwana z kokonów jedwabników; | (włókiennictwo) tkanina z jedwabiu (1.1);


lexentry: pol/jedwabnik__rzeczownik__1
written_rep: jedwabnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bibindandy
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) owad, z którego kokonów wytwarzany jest jedwab;


lexentry: pol/jedynie__partykuła__1
written_rep: jedynie
part_of_speech: particle
min_sense_num: 01
trans_list: fangy
sense_list:
…komunikująca, że czegoś jest mniej niż spodziewała się osoba mówiąca | …ograniczająca wypowiedziany sąd do wymienionych obiektów i stanów rzeczy


lexentry: pol/jesion__rzeczownik__1
written_rep: jesion
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lavènona
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Fraxinus L., drzewo, rzadziej krzew, występujące na obszarze półkuli północnej, z rodziny oliwkowatych;


lexentry: pol/jesion_wyniosły__rzeczownik__1
written_rep: jesion wyniosły
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lavènona
sense_list:
(systematyka) (botanika, botaniczny) (dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Fraxinus excelsior L., gatunek pospolitego drzewa z rodziny oliwkowatych;


lexentry: pol/jeszcze__partykuła__1
written_rep: jeszcze
part_of_speech: particle
min_sense_num: 01
trans_list: mbola
sense_list:
w funkcji przysłówka znowu, znów, ponownie; dodatkowo | …oznaczająca, że coś ciągle trwa, odbywa się wciąż, ciągle | …podkreślająca odległość (w czasie lub przestrzeni) jakiegoś wydarzenia już | …z przymiotnikami i przysłówkami w stopniu wyższym podkreślająca ten stopień bardziej


lexentry: pol/jon__rzeczownik__1
written_rep: jon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rio
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (chemia, chemiczny) atom lub grupa atomów posiadająca ładunek elektryczny (ujemny lub dodatni);


lexentry: pol/jujuba__rzeczownik__1
written_rep: jujuba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mokonazy
sense_list:
(botanika, botaniczny) Ziziphus, ciernisty krzew lub drzewko o żółtych, drobnych kwiatach i często jadalnych owocach;


lexentry: pol/już__partykuła__1
written_rep: już
part_of_speech: particle
min_sense_num: 01
trans_list: efa
sense_list:
…określająca granicę między przeszłością a przyszłością | …podkreślająca, że coś jest wynikiem minionego czasu i zdarzeń


lexentry: pol/jądro__rzeczownik__1
written_rep: jądro
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: atodinakanga
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (zoologia, zoologiczny) (medycyna, medyczny) męski narząd rozrodczy zwierząt i ludzi wytwarzający nasienie;


lexentry: pol/język__rzeczownik__1
written_rep: język
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lela
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) mięsień znajdujący się w jamie ustnej lub gębowej, pełniący funkcję narządu smaku, ułatwiający jedzenie, a u ludzi także mówienie; | (językoznawstwo, językoznawczy) zbiór słów, reguł gramatycznych, zasad wymowy, idiomów, umożliwiający porozumiewanie się osób znających ten zbiór;


lexentry: pol/kaktus__rzeczownik__1
written_rep: kaktus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: raiketra | raketa
sense_list:
(botanika, botaniczny) roślina o soczystych, zgrubiałych łodygach pokrytych kolcami, rosnąca na pustynnych obszarach Ameryki Środkowej i Południowej;


lexentry: pol/kalendarz__rzeczownik__1
written_rep: kalendarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kalandrier
sense_list:
system rachuby dni i dłuższych odstępów czasu, oparty zazwyczaj na cyklu zmian pór roku (związanych z obiegiem Ziemi wokół Słońca) i zmian faz Księżyca;


lexentry: pol/kalifat__rzeczownik__1
written_rep: kalifat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kalifaty
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) islamski ustrój polityczny państwa rządzonego przez kalifa, odpowiednik sułtanatu, cesarstwa lub królestwa;


lexentry: pol/kameleon__rzeczownik__1
written_rep: kameleon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tanalahy
sense_list:
(herpetologia, herpetologiczny) jaszczurka słynąca ze zdolności do zmiany ubarwienia, długiego języka i oryginalnych kształtów ciała;


lexentry: pol/kamień__rzeczownik__1
written_rep: kamień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vato
sense_list:
(mineralogia, mineralogiczny) obiekt pochodzenia mineralnego o konsystencji stałej, twardy, wyraźnie odgraniczający się od otoczenia


lexentry: pol/kapitalizm__rzeczownik__1
written_rep: kapitalizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kapitalisma
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (społeczny) system ekonomiczny i społeczny oparty na prywatnej własności, swobodzie prowadzenia działalności gospodarczej, wolnej konkurencji, zapewniający podstawowe wolności i prawa obywatelskie;


lexentry: pol/karaluch__rzeczownik__1
written_rep: karaluch
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kalabe
sense_list:
(systematyka) (entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Blatta orientalis, duży, żyjący w siedliskach ludzkich owad żywiący się produktami spożywczymi;


lexentry: pol/karta__rzeczownik__1
written_rep: karta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karatra
sense_list:
prostokątny kawałek kartonu oznaczony symbolami o umownych znaczeniach, używany do gier lub wróżenia


lexentry: pol/kaszel__rzeczownik__1
written_rep: kaszel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kohaka
sense_list:
nagłe wyrzucenie powietrza z płuc połączone z zachrypnięciem, spodowane podrażnieniem układu oddechowego;


lexentry: pol/kaszta__rzeczownik__1
written_rep: kaszta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tranga
sense_list:
(drukarstwo, drukarski) szuflada zecerska z przegródkami (króbkami), zawierającymi czcionki i justunek;


lexentry: pol/katolicyzm__rzeczownik__1
written_rep: katolicyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: katolisisma
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) trynitarne wyznanie chrześcijańskie, mające system dogmatyczno-doktrynalny oparty na Biblii i tradycji, uznające siedem sakramentów, autorytet Kościoła oraz kult maryjny i świętych;


lexentry: pol/kawa__rzeczownik__1
written_rep: kawa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kafe
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) napój przygotowany z palonych i rozdrobnionych ziaren kawowych; | (spożywczy) ziarna kawowca, z których po odpowiednim przygotowaniu można uzyskać aromatyczny napój


lexentry: pol/kałakutas__rzeczownik__1
written_rep: kałakutas
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vorontsiloza
sense_list:
(słownictwo kresowe) (pogardliwie, pogardliwy) o osobie narodowości litewskiej | (słownictwo kresowe) (pogardliwie, pogardliwy) policjant lub żandarm litewski z okresu II wojny światowej


lexentry: pol/kciuk__rzeczownik__1
written_rep: kciuk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ankibe | ankihibe
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) pierwszy palec dłoni u ssaków naczelnych, położony przeciwstawnie do pozostałych palców;


lexentry: pol/kiedy__zaimek__1
written_rep: kiedy
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: rahefa
sense_list:
…służący do rozpoczynania zdań podrzędnych określających czas jakiegoś zdarzenia | …służący do tworzenia pytań o czasie jakiegoś wydarzenia


lexentry: pol/kiełbasa__rzeczownik__1
written_rep: kiełbasa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: saosisy
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) wędlina z rozdrobnionego mięsa w osłonce sztucznej lub z jelita zwierzęcego;


lexentry: pol/kilo-__przedrostek__1
written_rep: kilo-
part_of_speech: prefix
min_sense_num: 01
trans_list: kilao-
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (informatyka, informatyczny) pierwszy człon wyrazów złożonych oznaczający jednostki miary tysiąc razy większe od podstawowych;


lexentry: pol/kilogram__rzeczownik__1
written_rep: kilogram
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kilaograma
sense_list:
(metrologia, metrologiczny) (fizyka, fizyczny) podstawowa jednostka masy w układzie SI, oznaczana kg;


lexentry: pol/kino__rzeczownik__1
written_rep: kino
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sehatra
sense_list:
(sztuka) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) budynek, w którym wyświetla się filmy


lexentry: pol/klawisz__rzeczownik__1
written_rep: klawisz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lakile
sense_list:
element klawiatury odpowiadający za wydobywanie dźwięku w instrumentach muzycznych lub za wprowadzenie znaku w komputerach, maszynach do pisania itp.;


lexentry: pol/klient__rzeczownik__1
written_rep: klient
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: клиент
sense_list:
(handel, handlowy) osoba kupująca w sklepie, interesant załatwiający sprawy w urzędzie lub placówce usługowej


lexentry: pol/klif__rzeczownik__1
written_rep: klif
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kôrnisy
sense_list:
(geografia, geograficzny) (geologia, geologiczny) wysoki i stromy, często pionowy, urwisty brzeg morza lub jeziora, powstały w wyniku abrazji;


lexentry: pol/koc__rzeczownik__1
written_rep: koc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bodofotsy
sense_list:
gruba tkanina, zwykle wełniana, najczęściej w kształcie prostokąta, służąca do okrywania w celu ochrony przed zimnem


lexentry: pol/kod_źródłowy__rzeczownik__1
written_rep: kod źródłowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fango
sense_list:
(informatyka, informatyczny) zapis programu komputerowego w którymś ze zrozumiałych dla człowieka (programisty), wyjściowym języku programowania;


lexentry: pol/kofeina__rzeczownik__1
written_rep: kofeina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kafeina
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) alkaloid znajdujący się w surowcach roślinnych będący środkiem pobudzającym;


lexentry: pol/kolano__rzeczownik__1
written_rep: kolano
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lohalika
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) największy staw w organizmie człowieka, łączy dwie części nogi: udo i łydkę;


lexentry: pol/kolonia__rzeczownik__1
written_rep: kolonia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: zanatany
sense_list:
(biologia, biologiczny) forma życiowa organizmów polegająca na tworzeniu przez poszczególne osobniki związku funkcjonującego jak odrębny osobnik; | (geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) posiadłość państwa poza jego granicami podległa mu politycznie i gospodarczo; | ludzka jednostka osadnicza;


lexentry: pol/kolor__rzeczownik__1
written_rep: kolor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: loko
sense_list:
cecha przedmiotu, określająca, jaka część pasma widzialnego światła jest odbijana przez przedmiot; | (heraldyka, heraldyczny) jeden z rodzajów tynktury heraldycznej;


lexentry: pol/komar__rzeczownik__1
written_rep: komar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: moka
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) niewielki latający owad z rodziny Culicidae, znany ze swędzących ugryzień;


lexentry: pol/kometa__rzeczownik__1
written_rep: kometa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: komety
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) małe, nietrwałe ciało niebieskie, złożone z jądra otoczonego komą, które na krótko pojawia się w pobliżu gwiazdy centralnej;


lexentry: pol/kompas__rzeczownik__1
written_rep: kompas
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: famantaranavaratra
sense_list:
(geografia, geograficzny) przyrząd nawigacyjny służący do wyznaczania bieżącego kierunku południka magnetycznego;


lexentry: pol/komputer__rzeczownik__1
written_rep: komputer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ordinatera | solosaina
sense_list:
(informatyka, informatyczny) maszyna licząca, służąca do przetwarzania informacji, które da się zakodować w formie ciągu cyfr;


lexentry: pol/komunizm__rzeczownik__1
written_rep: komunizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: komonisma
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ustrój ekonomiczny i doktryna polityczna, zgodnie z którymi środki produkcji powinny być własnością społeczeństwa;


lexentry: pol/kondensator__rzeczownik__1
written_rep: kondensator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kadobo
sense_list:
(elektryczność) (elektronika, elektroniczny) podzespół zbudowany z dwóch przewodników rozdzielonych dielektrykiem, mający za zadanie gromadzić ładunki elektryczne;


lexentry: pol/koniec__rzeczownik__1
written_rep: koniec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lany
sense_list:
chwila, w której jakaś czynność nie jest już dłużej wykonywana | miejsce, w którym nastąpił koniec (1.2) ruchu | okoliczności końca (1.2) | ostatni fragment, część podłużnego przedmiotu, czubek


lexentry: pol/konik_polny__rzeczownik__1
written_rep: konik polny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: valala
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) owad przypominający pasikonika lub szarańczę;


lexentry: pol/konopie__rzeczownik__1
written_rep: konopie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rongony
sense_list:
(botanika, botaniczny) Cannabis L., rodzaj roślin jednorocznych z rodziny konopiowatych, pochodzących z Azji, uprawianych dla mocnych włókien, nasion oraz używek;


lexentry: pol/koper__rzeczownik__1
written_rep: koper
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: XXX
sense_list:
(botanika, botaniczny) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) roślina o pierzastych liściach i zielonożółtych kwiatach, używana jako przyprawa;


lexentry: pol/kopia__rzeczownik__1
written_rep: kopia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lefona
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (historia, historyczny, historycznie) rodzaj białej broni o długim drzewcu, do walki konno;


lexentry: pol/koronawirus__rzeczownik__1
written_rep: koronawirus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: coronavirus
sense_list:
(mikrobiologia, mikrobiologiczny) wirus z podrodziny Coronavirinae powodujący infekcje układu oddechowego;


lexentry: pol/korzeń__rzeczownik__1
written_rep: korzeń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: faka
sense_list:
(botanika, botaniczny) organ roślin naczyniowych umiejscowiony zwykle w podłożu (glebie), utrzymujący roślinę w jednym miejscu i pobierający dla niej wodę i składniki mineralne;


lexentry: pol/kostium__rzeczownik__1
written_rep: kostium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: amy
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) sceniczne ubranie aktora, charakteryzujące graną postać


lexentry: pol/koteria__rzeczownik__1
written_rep: koteria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: horonkorona
sense_list:
ekskluzywna grupa ludzi i środowisk związanych ze sobą wspólnym interesem, popierających się nawzajem, aby trwać na różnych poziomach i wymiarach władzy


lexentry: pol/kozi__przymiotnik__1
written_rep: kozi
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: osy
sense_list:
charakterystyczny dla kozy, mający cechy kozy | dotyczący kozy, odnoszący się do kozy (o zwierzęciu) | pochodzący od kozy


lexentry: pol/koń__rzeczownik__1
written_rep: koń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: soavaly
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) zwierzę z gatunku Equus caballus L., hodowane jako pociągowe lub do jazdy wierzchem; | (szachy, pojęcie szachowe) (potocznie, potoczny) skoczek szachowy;


lexentry: pol/kościół__rzeczownik__1
written_rep: kościół
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fiangonana
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) świątynia chrześcijańska;


lexentry: pol/kraina__rzeczownik__1
written_rep: kraina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tany
sense_list:
(geografia, geograficzny) obszar wydzielony ze względu na jakąś cechę, np. wspólną historię, cechy środowiska (i tym podobne, i temu podobne), rejon, region; | (książkowy) sfera doznań, uczuć, myśli


lexentry: pol/kreda__rzeczownik__1
written_rep: kreda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tsaoka
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) kruchy, najczęściej biały materiał z kredy (1.1) do pisania po tablicy lub kartonie | (geologia, geologiczny) (mineralogia, mineralogiczny) miękka skała osadowa składająca się z węglanu wapnia;


lexentry: pol/krew__rzeczownik__1
written_rep: krew
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ra
sense_list:
(biologia, biologiczny) (fizjologia, fizjologiczny) (medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) płynna tkanka łączna zwierząt; | (przenośnie, przenośnia) pokrewieństwo, linia rodowa


lexentry: pol/krokodyl__rzeczownik__1
written_rep: krokodyl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: voay | mamba
sense_list:
(herpetologia, herpetologiczny) drapieżny, ziemnowodny gad z rzędu krokodyli (Crocodilia), o wydłużonym ciele;


lexentry: pol/krokodylek__rzeczownik__1
written_rep: krokodylek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mamba
sense_list:
(elektryczność) rodzaj zakończenia przewodu (zacisku) w postaci dwóch dociskających się ramion, umożliwiającego wygodne łączenie obwodów


lexentry: pol/kroksztyn__rzeczownik__1
written_rep: kroksztyn
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: goaika
sense_list:
(architektura, architektoniczny) rodzaj wspornika osadzonego w ścianie najczęściej w kształcie konsoli lub wystający przed mur koniec belki stropowej


lexentry: pol/kruk__rzeczownik__1
written_rep: kruk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: goaika
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Corvus corax, czarny ptak z rodziny krukowatych, większy od wrony i gawrona, zamieszkujący półkulę północną;


lexentry: pol/kruk_zwyczajny__rzeczownik__1
written_rep: kruk zwyczajny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gagà
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) ptak z gatunku kruk zwyczajny (1.1) | (systematyka) (ornitologia, ornitologiczny) Corvus corax Linnaeus, gatunek ptaków z rodziny krukowatych;


lexentry: pol/krykiet__rzeczownik__1
written_rep: krykiet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ampipanga
sense_list:
(sport, sportowy) gra zespołowa, w której zawodnicy dwóch drużyn próbują na zmianę zbić bramkę drużyny przeciwnej i obronić swoją;


lexentry: pol/kryształ__rzeczownik__1
written_rep: kryształ
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kristaly
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (chemia, chemiczny) (mineralogia, mineralogiczny) ciało stałe o geometrycznie uporządkowanej budowie wewnętrznej;


lexentry: pol/krzesło__rzeczownik__1
written_rep: krzesło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: seza
sense_list:
(branża meblarka, meblarstwo, meble) mebel przeznaczony do siedzenia z oparciem na plecy (zazwyczaj bez podłokietników i z czterema nogami);


lexentry: pol/krzyczeć__czasownik__1
written_rep: krzyczeć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mihoha
sense_list:
mówić lub wołać bardzo głośno | o niemowlęciu: płakać | wydawać głośny, nieartykułowany dźwięk, np. z radości, na skutek zadania bólu


lexentry: pol/krzywica__rzeczownik__1
written_rep: krzywica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: malemy taolana
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba wieku dziecięcego spowodowana niedoborem witaminy D w organizmie, charakteryzująca się zmianami w układzie kostnym i zaburzeniami rozwojowymi;


lexentry: pol/książka__rzeczownik__1
written_rep: książka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: boky
sense_list:
(bibliotekoznawstwo, bibliotekoznawczy) dokument piśmienniczy w postaci publikacji wielostronicowej o określonej liczbie stron, o charakterze trwałym;


lexentry: pol/ksylofon__rzeczownik__1
written_rep: ksylofon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: atranatrana
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) samobrzmiący instrument perkusyjny (idiofon uderzany), w którym dźwięk powstaje na skutek uderzenia w szereg płytek różnej długości;


lexentry: pol/kubeł__rzeczownik__1
written_rep: kubeł
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: siny
sense_list:
walcowaty lub kanciasty pojemnik, przeznaczony na przechowywanie płynów, artykułów sypkich, śmieci itp.


lexentry: pol/kuchnia__rzeczownik__1
written_rep: kuchnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fahandroana
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (budownictwo) pomieszczenie w budynku lub mieszkaniu do przygotowywania posiłków; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) zbiór dań charakterystycznych dla danej narodowości lub sposobu odżywiania się | sposób przyrządzania potraw przez daną osobę, restaurację itp.


lexentry: pol/kufer__rzeczownik__1
written_rep: kufer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tratra
sense_list:
okuta skrzynia z wypukłym (rzadziej płaskim) wiekiem, dawniej do przewożenia, a obecnie do przechowywania rzeczy, głównie odzieży


lexentry: pol/kukurydza__rzeczownik__1
written_rep: kukurydza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: katsaka
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) Zea L., rodzaj roślin zbożowych z rodziny wiechlinowatych; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) kolba kukurydzy (1.1)


lexentry: pol/kurek__rzeczownik__1
written_rep: kurek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: famepika
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) element broni palnej powodujący odpalenie pocisku poprzez uderzenie w iglicę;


lexentry: pol/kusza__rzeczownik__1
written_rep: kusza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: arbaleta
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) broń miotająca bełty, rodzaj żelaznego łuku z kolbą i spustem oraz mechanizmem napinającym;


lexentry: pol/kwas_siarkowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas siarkowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: asidra solfiorika
sense_list:
(chemia, chemiczny) bezbarwny, bezwonny i żrący tlenowy kwas nieorganiczny, związek siarki sześciowartościowej;


lexentry: pol/kwiat__rzeczownik__1
written_rep: kwiat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: voninkazo
sense_list:
(botanika, botaniczny) organ roślin nasiennych, w którym wykształcają się wyspecjalizowane elementy służące do rozmnażania | (ogrodnictwo, ogrodniczy) kwitnąca roślina ozdobna


lexentry: pol/kłos__rzeczownik__1
written_rep: kłos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sofina
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) rodzaj kwiatostanu i owocostanu groniastego, występujący głównie u traw i zbóż;


lexentry: pol/latarnia_morska__rzeczownik__1
written_rep: latarnia morska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fara
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) budowla z silnym światłem na szczycie, wznoszona do celów nawigacyjnych w pobliżu wybrzeża morskiego;


lexentry: pol/lekarstwo__rzeczownik__1
written_rep: lekarstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: famoizana
sense_list:
(medycyna, medyczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) produkt, który leczy


lexentry: pol/lekcja__rzeczownik__1
written_rep: lekcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fianarana
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) jednostka zajęć dydaktycznych | (przenośnie, przenośnia) przykre doświadczenie będące przestrogą


lexentry: pol/lekki__przymiotnik__1
written_rep: lekki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: maivana
sense_list:
o małej wadze, małym ciężarze | o słabej sile, niskim natężeniu | łatwy, np. do zaakceptowania, przyjęcia, zrobienia


lexentry: pol/leksykon__rzeczownik__1
written_rep: leksykon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: diksionera
sense_list:
publikacja książkowa, niekiedy wielotomowa, będąca uporządkowanym zbiorem wiedzy w formie skondensowanej;


lexentry: pol/leniwiec__rzeczownik__1
written_rep: leniwiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hakamoana
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) średniej wielkości, powolny, nadrzewny, roślinożerny ssak z rodziny leniwcowatych (Bradypodidae) lub leniuchowcowatych (Megalonychidae);


lexentry: pol/lew_afrykański__rzeczownik__1
written_rep: lew afrykański
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: liona
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Panthera leo Linnaeus, mięsożerny gatunek ssaka lądowego z rodziny kotowatych; | (zoologia, zoologiczny) ssak z gatunku lwów afrykańskich (1.1)


lexentry: pol/lewica__rzeczownik__1
written_rep: lewica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ankavia
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) określenie na ogół sił politycznych dążących do zmian polityczno-ustrojowych, społecznych i gospodarczych, przeciwstawiających się tzw. tradycyjnemu porządkowi społecznemu, przeciwieństwo prawicy;


lexentry: pol/lewicowy__przymiotnik__1
written_rep: lewicowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ankavia
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z lewicą, właściwy lewicy, charakterystyczny dla idei lewicy


lexentry: pol/liberalizm__rzeczownik__1
written_rep: liberalizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: liberalisma
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ideologia i kierunek polityczny, według którego wolność jest nadrzędną wartością;


lexentry: pol/lico__rzeczownik__1
written_rep: lico
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tarehy
sense_list:
(budownictwo) zewnętrzna powierzchnia niektórych przedmiotów | (budownictwo) zewnętrzna powierzchnia ściany albo bryły budynku | (książkowy) (anatomia, anatomiczny) twarz, oblicze, policzek


lexentry: pol/liczba__rzeczownik__1
written_rep: liczba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: isa
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (gramatyka) w deklinacji: kategoria gramatyczna wynikająca z liczności elementów, które dany wyraz określa | (matematyka, matematyczny) pojęcie będące w najprostszym przypadku abstrakcyjną reprezentacją liczebności zbioru lub poziomu jakiejś wielkości (np. fizycznej); | zapis liczby (1.1) | grupa o określonej liczebności


lexentry: pol/lis__rzeczownik__1
written_rep: lis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: amboahaolo
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Vulpes, drapieżnik o wydłużonym tułowiu, krótkich łapach i długim, puszystym ogonie;


lexentry: pol/list__rzeczownik__1
written_rep: list
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: soratra
sense_list:
(usługi pocztowe, kurierskie, poczta) przesyłka pocztowa zawierająca korespondencję lub drobne rzeczy dopuszczone do przewozu pocztowego, nadane w zamkniętym opakowaniu | papier, na którym napisano list (1.1) | wiadomość, wypowiedź sformułowana pisemnie


lexentry: pol/listonosz__rzeczownik__1
written_rep: listonosz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anona
sense_list:
(usługi pocztowe, kurierskie, poczta) pracownik urzędu pocztowego, który doręcza adresatom listy i inne przesyłki


lexentry: pol/litera__rzeczownik__1
written_rep: litera
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: litera
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) nazwany znak graficzny, odpowiadający konkretnemu dźwiękowi, umożliwiający zapis słów;


lexentry: pol/liść__rzeczownik__1
written_rep: liść
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ravina
sense_list:
(botanika, botaniczny) element budowy sporofitu rośliny naczyniowej, pełniący funkcje odżywcze dzięki zawartości chlorofilu;


lexentry: pol/lody__rzeczownik__1
written_rep: lody
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ranomandry
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) deser, który stanowi słodka, zamrożona masa sporządzona z mleka, cukru, jaj i innych dodatków


lexentry: pol/logarytm__rzeczownik__1
written_rep: logarytm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anisa
sense_list:
(matematyka, matematyczny) wykładnik potęgi, do której należy podnieść określoną liczbę (podstawę logarytmu), aby uzyskać jego argument;


lexentry: pol/logika__rzeczownik__1
written_rep: logika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lôjika
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) dyscyplina naukowa zajmująca się regułami poprawnego myślenia i wnioskowania; | poprawne, rzeczowe myślenie, oparte na związkach przyczynowo-skutkowych | prawa i mechanizmy rządzące jakimiś zdarzeniami


lexentry: pol/lokwat__rzeczownik__1
written_rep: lokwat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bibasy
sense_list:
(botanika, botaniczny) (spożywczy) owoc lokwatu (1.1) | (potocznie, potoczny) (botanika, botaniczny) drzewo owocowe z gatunku Eriobotrya japonica Lour., nieśplik japoński


lexentry: pol/lornetka__rzeczownik__1
written_rep: lornetka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kambana
sense_list:
(optyka, optyczny) przyrząd optyczny do obserwacji dwuocznej, składający się z dwóch jednakowych, połączonych zawiasowo, ułożonych równolegle lunet obserwacyjnych;


lexentry: pol/lub__spójnik__1
written_rep: lub
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: na
sense_list:
spójnik łączący dwa zdania równorzędne oraz dwie części zdania, wskazując, że przynajmniej jedna część jest prawdziwa;


lexentry: pol/luneta__rzeczownik__1
written_rep: luneta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: solomaso
sense_list:
(optyka, optyczny) przyrząd optyczny do oglądania odległych obiektów, którego elementami są okular i obiektyw;


lexentry: pol/lustro__rzeczownik__1
written_rep: lustro
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fitaratra
sense_list:
gładka powierzchnia odbijająca światło; tafla szkła od spodu pokrytego warstwą srebra lub aluminium;


lexentry: pol/magia__rzeczownik__1
written_rep: magia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mosavy
sense_list:
(ezoteryka) lub (fantasy) praktyki oparte na wierze w zjawiska nadprzyrodzone, wykorzystujące zaklęcia i czynności rytualne;


lexentry: pol/magnetofon__rzeczownik__1
written_rep: magnetofon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: manetôfônina
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie do wielokrotnego nagrywania i odtwarzania dźwięku na specjalnej taśmie magnetycznej;


lexentry: pol/malarstwo__rzeczownik__1
written_rep: malarstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hosodoko
sense_list:
(sztuka) sztuka plastyczna posługująca się m.in. plamą barwną, linią nakładaną na określoną powierzchnię (np. płótno, tektura, deska, ściana);


lexentry: pol/malarz__rzeczownik__1
written_rep: malarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mpandoko
sense_list:
(budownictwo) (rzemiosło, rzemieślniczy) rzemieślnik lub robotnik, który maluje ściany i inne części budynku | (sztuka) artysta, który maluje obrazy


lexentry: pol/mango__rzeczownik__1
written_rep: mango
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anaran-kazo
sense_list:
(botanika, botaniczny) Mangifera L., mangowiec, rodzaj drzew owocowych z rodzaju nanerczowatych; | (spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) owoc drzewa z rodzaju mango (1.1)


lexentry: pol/marchew__rzeczownik__1
written_rep: marchew
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karoty
sense_list:
(botanika, botaniczny) Daucus L., rodzaj roślin z rodzaju selerowatych; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) warzywo z korzenia marchwi zwyczajnej


lexentry: pol/marmur__rzeczownik__1
written_rep: marmur
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kanety
sense_list:
(geologia, geologiczny) skała metamorficzna powstała z przeobrażenia wapieni, stosowana jako dekoracyjny materiał budowlany i artystyczny;


lexentry: pol/maron__rzeczownik__1
written_rep: maron
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: volontsokola
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) potomek zbiegłych czarnoskórych niewolników z czasów kolonialnych, którzy osiedlili się pierwotnie na terenie Ameryki Łacińskiej i jako pierwsi uzyskali wolność;


lexentry: pol/masaż__rzeczownik__1
written_rep: masaż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fanorana
sense_list:
(medycyna, medyczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) zabieg fizjoterapeutyczny lub kosmetyczny wykonywany ręcznie lub przy pomocy aparatury, polegający na ugniataniu, głaskaniu, rozcieraniu, oklepywaniu ciała;


lexentry: pol/małpa__rzeczownik__1
written_rep: małpa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gidro
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) zwierzę z rzędu naczelnych o silnie rozwiniętym mózgu i chwytnych kończynach;


lexentry: pol/mdłości__rzeczownik__1
written_rep: mdłości
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: maivivy
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) stan wywołany przez czynniki fizyczne lub psychiczne poprzedzający wymioty;


lexentry: pol/meczet__rzeczownik__1
written_rep: meczet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: moske
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) budynek, miejsce modlitwy i sprawowania kultu Boga w islamie;


lexentry: pol/medal__rzeczownik__1
written_rep: medal
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: meday
sense_list:
niewielki okrągły wytwór metalowy, ozdobiony reliefem, często na wstążce, wykonany dla upamiętnienia ważnych wydarzeń lub jako odznaczenie;


lexentry: pol/melodia__rzeczownik__1
written_rep: melodia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tiona
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) ciąg dźwięków, każdy o określonej wysokości i czasie trwania, rozpoznawany przez słuchacza jako jedna całość;


lexentry: pol/mendoweszka__rzeczownik__1
written_rep: mendoweszka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: foza
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) (medycyna, medyczny) Pthirus pubis, wesz łonowa, menda;


lexentry: pol/metal__rzeczownik__1
written_rep: metal
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: metaly
sense_list:
(chemia, chemiczny) pierwiastek chemiczny charakteryzujący się obecnością w sieci krystalicznej elektronów swobodnych;


lexentry: pol/mgła__rzeczownik__1
written_rep: mgła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: zavona
sense_list:
zawiesina mikroskopijnych kropelek wody unosząca się nisko nad ziemią w postaci obłoku utrudniającego widoczność;


lexentry: pol/miara__rzeczownik__1
written_rep: miara
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: refy
sense_list:
(matematyka, matematyczny) rodzaj funkcji umożliwiający wyznaczanie „rozmiaru” zbioru, np. długość, pole, objętość; | metoda szacowania lub pomiaru | odmierzona ilość | rozmiar


lexentry: pol/miasto__rzeczownik__1
written_rep: miasto
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: monina
sense_list:
(potocznie, potoczny) (przenośnie, przenośnia) ogół mieszkańców miasta (1.1) | (potocznie, potoczny) centrum, główne miejsce miasta (1.1)


lexentry: pol/miasto__rzeczownik__1
written_rep: miasto
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: renivohitra
sense_list:
(administracja) znaczny obszar gęsto zabudowany, będący skupiskiem ludności wykonującej zawody nierolnicze, a który otrzymał prawa miejskie;


lexentry: pol/mierzyć__czasownik__1
written_rep: mierzyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: refy
sense_list:
liczbowo określać właściwość (np. ilość, długość) czegoś poprzez porównanie z ustalonym wzorcem (np. calem, metrem czy długością własnej stopy); robić pomiar


lexentry: pol/mieć__czasownik__1
written_rep: mieć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: manana
sense_list:
być w posiadaniu czegoś, posiadać coś | czuć coś | dysponować środkami na wykonanie czegoś | dążyć do oddania czegoś komuś


lexentry: pol/migrena__rzeczownik__1
written_rep: migrena
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tevi-doha
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba objawiająca się napadami silnego bólu głowy połączonego często z mdłościami;


lexentry: pol/mikrofon__rzeczownik__1
written_rep: mikrofon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fitaovam-pitenenana
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie służące do zamiany informacji dźwiękowej na sygnał elektryczny, zwykle celem jej wzmocnienia;


lexentry: pol/mili-__temat_słowotwórczy__1
written_rep: mili-
min_sense_num: 01
trans_list: mili-
sense_list:
(fizyka, fizyczny) pierwszy człon wyrazów złożonych oznaczających jednostki miary tysiąc razy mniejsze od podstawowych;


lexentry: pol/minuta__rzeczownik__1
written_rep: minuta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: minitra
sense_list:
(jednostka miary) jednostka czasu, równa 60 sekundom (= sześćdziesięciu); | (matematyka, matematyczny) jednostka kąta płaskiego równa 1/60 stopnia (= jednej sześćdziesiątej); poprawnie minuta kątowa;


lexentry: pol/miotła__rzeczownik__1
written_rep: miotła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: borosin-trano
sense_list:
narzędzie służące do zamiatania, zazwyczaj w postaci pęku rózg związanych z jednej strony i przymocowanych do trzonka; symbol czarownicy;


lexentry: pol/mistrzostwo__rzeczownik__1
written_rep: mistrzostwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tompon-daka
sense_list:
(sport, sportowy) tytuł mistrza w określonej konkurencji lub dyscyplinie | (sport, sportowy) w lm zawody lub rozgrywki o tytuł mistrza


lexentry: pol/miód__rzeczownik__1
written_rep: miód
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: betsantely
sense_list:
(spożywczy) napój alkoholowy powstały w wyniku fermentacji brzeczki miodu (1.1) i innych składników;


lexentry: pol/miód__rzeczownik__1
written_rep: miód
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tantely
sense_list:
(spożywczy) gęsty, słodki produkt spożywczy, w kolorze żółtym lub brązowym, wytwarzany przez pszczoły;


lexentry: pol/miód_pitny__rzeczownik__1
written_rep: miód pitny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: betsantely
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) tradycyjny polski napój alkoholowy powstały w wyniku fermentacji brzeczki miodu i przypraw;


lexentry: pol/między__przyimek__1
written_rep: między
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: an-kobany
sense_list:
…określający przedział czasowy | …podkreślający pośredni charakter czegoś | …używany, gdy coś jest dzielone lub jest tego wiele, a części dostaje kilkoro odbiorców | …używany, gdy coś znajduje się pomiędzy obiektami | …zaznaczający możliwość wyboru


lexentry: pol/miłować__czasownik__1
written_rep: miłować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mankafy
sense_list:
(książkowy) (przestarzałe, przestarzały) darzyć kogoś miłością | (książkowy) (przestarzałe, przestarzały) uwielbiać coś, mieć zamiłowanie do czegoś


lexentry: pol/mleko__rzeczownik__1
written_rep: mleko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ronono
sense_list:
(spożywczy) wydzielina gruczołów mlecznych, najczęściej krowy, spożywana przez ludzi jako dodatek do pokarmu lub jako sam pokarm


lexentry: pol/modliszka__rzeczownik__1
written_rep: modliszka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: famakiloha
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Mantodea, drapieżny owad z rzędu Mantodea, przypominający osobę ze złożonymi rękoma do modlitwy;


lexentry: pol/modlitwa__rzeczownik__1
written_rep: modlitwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vavaka
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) forma kultu religijnego, kierowanie myśli do boga, świętych, aniołów, ogólnie do sfery sacrum; | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) rytualny tekst modlitwy (1.1) – wypowiadany lub napisany


lexentry: pol/molekuła__rzeczownik__1
written_rep: molekuła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: môlekiola
sense_list:
(chemia, chemiczny) obojętne elektrycznie indywiduum chemiczne, złożone z więcej niż jednego atomu, które są ze sobą trwale połączone wiązaniami chemicznymi;


lexentry: pol/moneta__rzeczownik__1
written_rep: moneta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vola
sense_list:
metalowy krążek lub wielobok, o określonym wymiarze, wadze i wzorze plastycznym, służący jako środek płatniczy;


lexentry: pol/monofizytyzm__rzeczownik__1
written_rep: monofizytyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: monophysisme
sense_list:
(teologia, teologiczny) pogląd głoszący, że w Chrystusie była tylko jedna boska natura, zaś ludzka została wchłonięta przez boską tuż po wcieleniu;


lexentry: pol/morela__rzeczownik__1
written_rep: morela
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aprikaoty
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) rodzaj drzew z rodziny różowatych; | (spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (cukiernictwo) owoce tego drzewa


lexentry: pol/morze__rzeczownik__1
written_rep: morze
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ranomasina
sense_list:
(geografia, geograficzny) (hydrologia, hydrologiczny) duży zbiornik słonej wody mający połączenie z oceanem;


lexentry: pol/moskit__rzeczownik__1
written_rep: moskit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: moka
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) niewielki owad tropikalny przenoszący wiele chorób;


lexentry: pol/motocykl__rzeczownik__1
written_rep: motocykl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: môtô
sense_list:
(motoryzacja) niemający nadwozia pojazd silnikowy, najczęściej dwukołowy, przeznaczony dla jednej, dwóch lub rzadko dla trzech osób;


lexentry: pol/motyka__rzeczownik__1
written_rep: motyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fihaly
sense_list:
(ogrodnictwo, ogrodniczy) (rolnictwo, rolniczy) proste narzędzie rolnicze służące m.in. do spulchniania ziemi;


lexentry: pol/motyl__rzeczownik__1
written_rep: motyl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lolo
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) dorosły owad z rzędu motyli, Lepidoptera;


lexentry: pol/motylek__rzeczownik__1
written_rep: motylek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lolo
sense_list:
(zdrobniale) (pieszczotliwie, pieszczotliwy) (entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) mały motyl


lexentry: pol/mrok__rzeczownik__1
written_rep: mrok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aloka
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) ciemne, złe strony charakteru, życia, historii, dziejów | (przenośnie, przenośnia) to, co otacza wydarzenia odległe, zapomniane, niewyjaśnione


lexentry: pol/mrok__rzeczownik__1
written_rep: mrok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ny maìzina
sense_list:
brak wystarczającej jasności, światła, ciemna szarość, która pojawia się po zachodzie słońca, zgaszeniu światła lub wypełnia słabo oświetlone miejsca


lexentry: pol/msza__rzeczownik__1
written_rep: msza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ambangony
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) forma muzyczna pierwotnie wykonywana podczas mszy (1.1), która ewoluowała w osobnym, czysto artystycznym kierunku; | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) celebracja liturgiczna sprawowana w katolicyzmie i prawosławiu;


lexentry: pol/muzeum__rzeczownik__1
written_rep: muzeum
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tranom-bakoka
sense_list:
(turystyka, turystyczny) budynek muzeum (1.1) | (turystyka, turystyczny) instytucja zajmująca się przechowywaniem obiektów o wartości historycznej, zwykle z jednej dziedziny wiedzy, celem pokazywania ich odwiedzającym;


lexentry: pol/mysz__rzeczownik__1
written_rep: mysz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: totozy
sense_list:
(informatyka, informatyczny) urządzenie komputerowe umożliwiające poruszanie kursorem na ekranie monitora; | (zoologia, zoologiczny) (potocznie, potoczny) małe zwierzę z jednego z gatunków z rodziny myszowatych | (zoologia, zoologiczny) nazwa kilkunastu gatunków gryzoni z rodziny myszowatych;


lexentry: pol/mól__rzeczownik__1
written_rep: mól
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: samoina
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) motyl z rodziny molowatych niszczący ubrania;


lexentry: pol/mówić__czasownik__1
written_rep: mówić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: miresaka
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) o rzeczach, zjawiskach: mieć jakieś znaczenie | posługiwać się jakimś językiem | używać mowy


lexentry: pol/móżdżek__rzeczownik__1
written_rep: móżdżek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: betrokely
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) część mózgu, której działanie polega na koordynowaniu ruchu mięśni; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) potrawa z mózgu cielęcego lub wieprzowego


lexentry: pol/mądry__przymiotnik__1
written_rep: mądry
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: fetsy
sense_list:
odznaczający się umiejętnością podejmowania uzasadnionych decyzji, mający wiedzę, inteligencję i doświadczenie


lexentry: pol/męczennik__rzeczownik__1
written_rep: męczennik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: maritiora
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) ktoś, kto poniósł śmierć za wiarę i zwykle został wyniesiony na ołtarze;


lexentry: pol/młot__rzeczownik__1
written_rep: młot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: famepika
sense_list:
(sport, sportowy) metalowa kula z rączką służąca do rzutów w konkurencji rzut młotem | (technologia, technika, techniczny) duży, ciężki młotek


lexentry: pol/młotek__rzeczownik__1
written_rep: młotek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: famepika
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) narzędzie służące do uderzania, najczęściej do przybijania gwoździ


lexentry: pol/nad__przyimek__1
written_rep: nad
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: akaiky
sense_list:
…położenie kogoś lub czegoś w okolicy omawianego wyrażenia | …ruch kogoś lub czegoś w kierunku do okolicy omawianego wyrażenia


lexentry: pol/nad__przyimek__1
written_rep: nad
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: ambony
sense_list:
…położenie kogoś lub czegoś powyżej omawianego wyrażenia | …ruch kogoś lub czegoś w kierunku góry omawianego wyrażenia


lexentry: pol/namiot__rzeczownik__1
written_rep: namiot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ridao
sense_list:
(turystyka, turystyczny) (wojskowość, wojskowy) rodzaj przenośnego schronienia z impregnowanej tkaniny, używanego przez jedną lub więcej osób;


lexentry: pol/narodowość__rzeczownik__1
written_rep: narodowość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: zom-pirenena
sense_list:
przynależność do określonego narodu (np. polskiego, niemieckiego, rosyjskiego), poczucie przynależności do narodu;


lexentry: pol/narodowy__przymiotnik__1
written_rep: narodowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: faobe
sense_list:
charakterystyczny dla danego narodu (lub kraju zamieszkiwanego przez dany naród), związany z danym narodem lub krajem


lexentry: pol/nauka__rzeczownik__1
written_rep: nauka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: siansa
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) usystematyzowana, wielokrotnie rzeczowo weryfikowana i rzetelna wiedza;


lexentry: pol/nawet__partykuła__1
written_rep: nawet
part_of_speech: particle
min_sense_num: 01
trans_list: avy
sense_list:
…wyrażająca obojętność mówiącego wobec czyjegoś wyboru | …wyrażająca zdziwienie mówiącego wywołane jakąś nietypową lub nieoczekiwaną sytuacją


lexentry: pol/nawias__rzeczownik__1
written_rep: nawias
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fononteny
sense_list:
(termin typograficzny) (matematyka, matematyczny) parzysty znak graficzny w postaci łuków lub klamer zwróconych w przeciwne strony, który grupuje lub wyodrębnia tekst lub symbole i pełni pewną umowną rolę – piśmienniczą, matematyczną, programistyczną, w zapisie chemicznym itp.; | (termin typograficzny) każdy z dwóch łuków będących elementem nawiasu (1.1)


lexentry: pol/nic__zaimeknieokreślony__1
written_rep: nic
part_of_speech: indefinitePronoun
min_sense_num: 01
trans_list: na inona na inona
sense_list:
…sygnalizujący – zazwyczaj w połączeniu z przeczeniem – nieistnienie obiektu lub zdarzenia o właściwościach określonych w danym zdaniu


lexentry: pol/nie_ma__czasownik__1
written_rep: nie ma
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: aza
sense_list:
forma pomocnicza używana w czasie teraźniejszym do wyrażenia, że ktoś lub coś nie istnieje | forma pomocnicza używana w czasie teraźniejszym do wyrażenia, że ktoś lub coś nie znajduje się w danym miejscu


lexentry: pol/niebieski__przymiotnik__1
written_rep: niebieski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: manga
sense_list:
mający kolor piątego pasma tęczy, taki jak kolor pogodnego, bezchmurnego nieba, kwiatu lnu itp.; mający kolor podstawowy;


lexentry: pol/niebo__rzeczownik__1
written_rep: niebo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lanitra
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) (meteorologia, meteorologiczny) część atmosfery lub kosmosu widziana z Ziemi jako otaczająca ją sfera; | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) mityczne miejsce, gdzie przebywa Bóg, bogowie


lexentry: pol/niedożywienie__rzeczownik__1
written_rep: niedożywienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tsifanjariantsakafo
sense_list:
nieprawidłowy stan organizmu będący skutkiem trwającego przez dłuższy czas niedoboru składników pokarmowych, wynikający z niedoboru określonych składników odżywczych w pokarmach lub z niewielkiej ilości spożywanych pokarmów


lexentry: pol/niemal__partykuła__1
written_rep: niemal
part_of_speech: particle
min_sense_num: 01
trans_list: saiky
sense_list:
partykuła oznaczająca, że wyrażenie, którego dotyczy nie jest zgodne z prawdą, jednak niewiele brakuje, aby było.


lexentry: pol/niemiecki__rzeczownik__1
written_rep: niemiecki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: alema
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język używany w Niemczech, Austrii i części Szwajcarii (język niemiecki);


lexentry: pol/niemniej_jednak__fraza_spójnikowa__1
written_rep: niemniej jednak
min_sense_num: 01
trans_list: na dia izany aza
sense_list:
…przyłączająca zdanie lub wyrażenie, którego treść nie jest zgodna z tym, co można by wywnioskować z wcześniejszego kontekstu


lexentry: pol/nieobecny__przymiotnik__1
written_rep: nieobecny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: tsy tonga
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) będący myślami gdzie indziej | taki, którego nie ma tam, gdzie być powinien lub gdzie się go spodziewa


lexentry: pol/nieprzyjaciel__rzeczownik__1
written_rep: nieprzyjaciel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dovy
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) wroga armia, ogół wrogich wojsk | ktoś wrogo nastawiony wobec kogoś lub czegoś


lexentry: pol/nieskończoność__rzeczownik__1
written_rep: nieskończoność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tsiefa
sense_list:
(matematyka, matematyczny) dowolna liczba kardynalna większa od każdej liczby naturalnej | (matematyka, matematyczny) punkt leżący "na horyzoncie" do którego może dążyć funkcja lub ciąg | (matematyka, matematyczny) właściwość zbioru liczniejszego od każdego zbioru n-elementowego, gdzie n jest liczbą naturalną | brak końca i granic w czasie | brak końca i granic w przestrzeni


lexentry: pol/niezależność__rzeczownik__1
written_rep: niezależność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fahaleovan-tena
sense_list:
(statystyka, statystyczny) brak wpływu jednego zdarzenia losowego na warunkowe prawdopodobieństwo drugiego; | bycie niezależnym od kogoś lub czegoś


lexentry: pol/niski__przymiotnik__1
written_rep: niski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: iva
sense_list:
mający mały wymiar w pionie | mały w porównaniu z innymi na skali jakiejś wartości | oceniany ujemnie w sensie moralnym


lexentry: pol/nos__rzeczownik__1
written_rep: nos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: orona
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) część twarzy powyżej ust, między oczami, narząd zmysłu węchu, część układu oddechowego, również u zwierząt; | dziób samolotu


lexentry: pol/nosić__czasownik__1
written_rep: nosić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mambata
sense_list:
fizycznie trzymając zmieniać położenie zewnętrznego obiektu | o ubraniu, okularach, znakach, itd mieć na sobie


lexentry: pol/notes__rzeczownik__1
written_rep: notes
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: diary
sense_list:
plik zszytych kartek papieru, zwykle w sztywnej oprawie, który służy do zapisywania osobistych notatek;


lexentry: pol/nowotwór__rzeczownik__1
written_rep: nowotwór
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fivontosana
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba rozrostowa ludzi, zwierząt i roślin polegająca na niekontrolowanej proliferacji komórek wywodzących się z danej tkanki;


lexentry: pol/numer__rzeczownik__1
written_rep: numer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: isa
sense_list:
egzemplarz czasopisma z daną datą | liczba naturalna, która identyfikuje jakiś element ze zbioru | pozycja w programie (zwykle w cyrku) | (przenośnie, przenośnia) żart, przekręt, oszustwo | identyfikator zawierający, między innymi, cyfry;


lexentry: pol/obiekt__rzeczownik__1
written_rep: obiekt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: zavatra
sense_list:
(informatyka, informatyczny) istniejąca w pamięci komputera reprezentacja klasy lub struktury | osoba lub przedmiot będące adresatem lub celem wykonywanej czynności | rzecz fizycznie istniejąca


lexentry: pol/oblicze__rzeczownik__1
written_rep: oblicze
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tarehy
sense_list:
(książkowy) twarz jakiejś osoby i jej wyraz | (przenośnie, przenośnia) charakter czegoś; zarys, postać czegoś


lexentry: pol/obraz__rzeczownik__1
written_rep: obraz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sary
sense_list:
(sztuka) dzieło plastyczne, wykonane ręcznie dwuwymiarowe odwzorowanie rzeczywistości lub wizji | (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) odsłona sztuki, baletu lub przedstawienia operowego | całościowy opis osoby, przedmiotu lub zagadnienia | scena rozgrywająca się w wyobraźni lub pamięci | wyobrażenie, wizja, koncepcja danego zagadnienia


lexentry: pol/obrzeże__rzeczownik__1
written_rep: obrzeże
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: amborodao
sense_list:
okolice kończącego się zjawiska czy czynności | wąski pas przy linii odgraniczającej dwie przestrzenie


lexentry: pol/obywatel__rzeczownik__1
written_rep: obywatel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vahoaka
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) oficjalna forma zwracania się do kogoś | członek społeczeństwa danego państwa, mający określone uprawnienia i obowiązki zastrzeżone przez prawo i konstytucję;


lexentry: pol/obywatelstwo__rzeczownik__1
written_rep: obywatelstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: firenena
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (urzędowy) związek prawny osoby fizycznej z jakimś państwem, który daje jej określone prawa i obowiązki;


lexentry: pol/ocean__rzeczownik__1
written_rep: ocean
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oseana | ranomasina
sense_list:
(geografia, geograficzny) (hydrologia, hydrologiczny) rozległy obszar słonej wody, pokrywający większą część powierzchni Ziemi


lexentry: pol/ocet__rzeczownik__1
written_rep: ocet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vinaingitra
sense_list:
(spożywczy) spożywczy kwas octowy o stężeniu 5-10%, czasem z domieszkami smakowymi lub aromatyzującymi;


lexentry: pol/odbiór__rzeczownik__1
written_rep: odbiór
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ray
sense_list:
wzięcie czegoś, co jest nasze lub przeznaczone dla nas, a przejściowo było w cudzych rękach (np. było pożyczone, albo przesyłane pocztą ze sklepu)


lexentry: pol/odkurzacz__rzeczownik__1
written_rep: odkurzacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mangabangabaka
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie do zbierania kurzu i drobnych śmieci poprzez wsysanie ich do specjalnego zbiornika;


lexentry: pol/odpowiadać__czasownik__1
written_rep: odpowiadać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mamaly
sense_list:
być za coś odpowiedzialnym | być zgodnym z czymś | odpisywać (np. na list) | odpowiadać (1.1) na pytania nauczyciela w celu oceny wiedzy | ponosić za coś konsekwencje | reagować, odwzajemniać się | spełniać jakieś warunki, oczekiwania | udzielać odpowiedzi


lexentry: pol/odra__rzeczownik__1
written_rep: odra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kitrotro
sense_list:
(medycyna, medyczny) wirusowa choroba zakaźna wieku dziecięcego, której objawami są: wysoka gorączka, stan zapalny górnych dróg oddechowych, plamista wysypka;


lexentry: pol/ognisko__rzeczownik__1
written_rep: ognisko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fifantohana
sense_list:
(optyka, optyczny) punkt na zewnątrz soczewki lub zwierciadła, w którym skupiają się przechodzące przez nią promienie;


lexentry: pol/ogon__rzeczownik__1
written_rep: ogon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rambo
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) (anatomia, anatomiczny) część ciała niektórych zwierząt, składająca się z włosów, piór lub kręgów, także futro z tej części ciała; | (potocznie, potoczny) długa kolejka | końcowa część jakiegoś przedmiotu


lexentry: pol/ogród__rzeczownik__1
written_rep: ogród
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: voly
sense_list:
(ogrodnictwo, ogrodniczy) miejsce, gdzie uprawia się rośliny – np. kwiaty, drzewa, krzewy – w celach konsumpcyjnych lub estetycznych;


lexentry: pol/ogórek__rzeczownik__1
written_rep: ogórek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kitsaotsao
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) (ogrodnictwo, ogrodniczy) Cucumis L., rodzaj roślin jednorocznych z rodziny dyniowatych;


lexentry: pol/ojczenasz__rzeczownik__1
written_rep: ojczenasz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Ray-nay any an-danitra
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) modlitwa chrześcijan zaczynająca się od słów „Ojcze nasz”


lexentry: pol/okno__rzeczownik__1
written_rep: okno
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: varavarana
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (matematyka, matematyczny) czas, w którym pobierane są wartości sygnałów do danego filtra


lexentry: pol/okno__rzeczownik__1
written_rep: okno
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: varavarana | varavarankely
sense_list:
oszklony otwór w ścianie | (informatyka, informatyczny) wydzielony obszar na ekranie obsługiwany przez jeden program


lexentry: pol/okręt__rzeczownik__1
written_rep: okręt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sambo
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) (wojskowość, wojskowy) jednostka pływająca pod banderą wojenną, należąca do marynarki wojennej państwa;


lexentry: pol/okręt_podwodny__rzeczownik__1
written_rep: okręt podwodny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sambirano
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) (wojskowość, wojskowy) okręt wojenny, który może pływać i walczyć w zanurzeniu;


lexentry: pol/olej__rzeczownik__1
written_rep: olej
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: solika
sense_list:
(spożywczy) płynny tłuszcz otrzymywany z nasion lub owoców niektórych roślin lub tkanek zwierząt, używany np. w przemyśle spożywczym i jako paliwo


lexentry: pol/olejek__rzeczownik__1
written_rep: olejek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: solika
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) gęsty, tłusty płyn o intensywnym zapachu, będących wyciągem roślinnym i używany w celach kosmetycznych, leczniczych lub w aromaterapii, masażu


lexentry: pol/oliwka__rzeczownik__1
written_rep: oliwka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oliva
sense_list:
(botanika, botaniczny) Olea, rodzaj drzew z rodziny oliwkowatych, wykorzystywane również jako rośliny uprawne; | (spożywczy) owoc oliwki (1.1)


lexentry: pol/online__przymiotnik__1
written_rep: online
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 02
trans_list: an-tserasera
sense_list:
(informatyka, informatyczny) związany z siecią internetową, dotyczący sieci internetowej, przekazywany za pomocą sieci internetowej


lexentry: pol/opuncja__rzeczownik__1
written_rep: opuncja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: raketa
sense_list:
(botanika, botaniczny) Opuntia, roślina z rodziny kaktusowatych o okazałych kwiatach i zielonych soczystych pędach i często jadalnych owocach;


lexentry: pol/organizm__rzeczownik__1
written_rep: organizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: zavamanan'aina
sense_list:
(biologia, biologiczny) istota żywa charakteryzująca się procesami życiowymi; | (medycyna, medyczny) cielesny ustrój człowieka | (przenośnie, przenośnia) pewna całość złożona ze współpracujących ze sobą elementów


lexentry: pol/orgazm__rzeczownik__1
written_rep: orgazm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mitsitra
sense_list:
(seksuologia, seksuologiczny) szczytowy moment podniecenia w stosunku płciowym, związany z odczuwaniem rozkoszy;


lexentry: pol/ortografia__rzeczownik__1
written_rep: ortografia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tsipelina
sense_list:
zbiór umownych przepisów regulujących sposób posługiwania się systemem pisma, normalizowanych i przystosowywanych do danego języka


lexentry: pol/orzech_ziemny__rzeczownik__1
written_rep: orzech ziemny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: voanjo
sense_list:
(botanika, botaniczny) Arachis hypogaea, brazylijska roślina zielna uprawiana w klimacie ciepłym ze względu na jadalne nasiona;


lexentry: pol/orzeł__rzeczownik__1
written_rep: orzeł
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: voromahery | egla
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) duży ptak drapieżny z podrodziny Aquilinae, o zakrzywionym dziobie, mocnych szponach i szerokich, deskowatych skrzydłach;


lexentry: pol/osa__rzeczownik__1
written_rep: osa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fangaraka
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Vespula, uskrzydlony owad o żółto-czarnym ubarwieniu, posiadający żądło;


lexentry: pol/osadnik__rzeczownik__1
written_rep: osadnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mpanjanaka
sense_list:
osiedlający się na mało zaludnionych terenach; także: taki, którego osiedlono na terenach mało zaludnionych


lexentry: pol/osoba__rzeczownik__1
written_rep: osoba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tarehy
sense_list:
(gramatyka) pojęcie używane do określenia formy czasownika, w zależności od wykonawcy czynności | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) podmiot czynności prawnych | pojedynczy człowiek, ktoś


lexentry: pol/ostrosłup__rzeczownik__1
written_rep: ostrosłup
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rirakitso
sense_list:
(geometria) bryła o wielokącie w podstawie i trójkątnych ścianach bocznych zbiegających się w jednym punkcie;


lexentry: pol/ostryga__rzeczownik__1
written_rep: ostryga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: masajy
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) osiadły małż morski żyjący w ławicach na przybrzeżnych skałach płytkich mórz, o dużym znaczeniu w przemyśle spożywczym;


lexentry: pol/ostrzał__rzeczownik__1
written_rep: ostrzał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: afo
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) strzelanie do kogoś, prowadzenie ognia skierowanego na jakiś cel; ostrzeliwanie


lexentry: pol/osłaniać__czasownik__1
written_rep: osłaniać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: ampinga
sense_list:
okrywać coś czymś, odgradzać od czegoś, czynić coś niewidocznym | swoim położeniem uniemożliwiać zaatakowanie kogoś albo zabezpieczać kogoś lub coś przed czymś szkodliwym, niebezpiecznym


lexentry: pol/owad__rzeczownik__1
written_rep: owad
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bibikely
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) niewielkie zwierzę, zaliczane do stawonogów, posiadające trzy pary odnóży oraz zazwyczaj dwie pary skrzydeł;


lexentry: pol/ołów__rzeczownik__1
written_rep: ołów
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: firaka
sense_list:
(chemia, chemiczny) pierwiastek chemiczny o symbolu Pb i liczbie atomowej 82; | (peryfrastyczny) pocisk wystrzeliwany z broni strzeleckiej


lexentry: pol/paczka__rzeczownik__1
written_rep: paczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mamono
sense_list:
(usługi pocztowe, kurierskie, poczta) przesyłka pocztowa nie mieszcząca się lub nie nadająca się do wysłania listem;


lexentry: pol/padać__czasownik__1
written_rep: padać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mandeha
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) o opadach atmosferycznych: opadać na powierzchnię (z podmiotem domyślnym w 3 os. lp rodzaju nijakiego)


lexentry: pol/palec__rzeczownik__1
written_rep: palec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rantsan-tanana
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) element maszyny w kształcie sztyftu, który służy do przekazywania ruchu | część rękawiczki przykrywająca palce (1.1)


lexentry: pol/palma__rzeczownik__1
written_rep: palma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hazom-boanio
sense_list:
(botanika, botaniczny) Arecaceae, roślina drzewiasta z rodziny arekowatych z gładkim pniem i charakterystycznym pióropuszem liści na szczycie;


lexentry: pol/pamiętać__czasownik__1
written_rep: pamiętać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mahatsiaro
sense_list:
(o przedmiotach) pochodzić z dawnych czasów | dbać, troszczyć się o kogoś lub o coś | przechowywać informacje w pamięci i potrafić je odtwarzać


lexentry: pol/pan__rzeczownik__1
written_rep: pan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ingahy
sense_list:
feudał lub właściciel ziemski, również magnat; władca | pracodawca dla służby | właściciel niewolników | właściciel psa | z czasownikiem w drugiej osobie zwrot nieco mniej bezpośredni niż „ty”, lecz raczej nieuprzejmy | zwrot grzecznościowy w stosunku do mężczyzny; w zwrotach bezpośrednich zastępuje zaimek ty


lexentry: pol/papier__rzeczownik__1
written_rep: papier
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: taratasy
sense_list:
wyrób z celulozy w postaci arkusza, zwykle przeznaczony do zapisywania informacji; | (potocznie, potoczny) (biurowość, biurowy) (księgowość) (urzędowy) dokument


lexentry: pol/papryka__rzeczownik__1
written_rep: papryka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dipoavatra
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) gatunek rośliny uprawnej o owocach spożywane jako warzywo lub przyprawa;


lexentry: pol/papuga__rzeczownik__1
written_rep: papuga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: boloky
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) ptak z podrodziny papug (1.1) | (ornitologia, ornitologiczny) Psittaciformes Wagler, rząd ptaków tropikalnych;


lexentry: pol/parafia__rzeczownik__1
written_rep: parafia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fitandremana
sense_list:
(kościelny) najmniejsza jednostka podziału administracyjnego w niektórych wspólnotach chrześcijańskich, wspólnota eucharystyczna kierowana przez proboszcza;


lexentry: pol/paragon__rzeczownik__1
written_rep: paragon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ray
sense_list:
(księgowość) dokument, najczęściej kwit z bloczka kasowego, świadczący o zapłacie za zakupiony towar


lexentry: pol/partia__rzeczownik__1
written_rep: partia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: antoko
sense_list:
(handel, handlowy) określona ilość czegoś dostarczanego, wysyłanego, itp., zwykle towarów; określona ilość jakiejś produkcji wytworzonej na fabryce, w przedsiębiorstwie | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) fragment utworu przeznaczony do wykonywania przez odpowiednią grupę instrumentów, wykonawców | (potocznie, potoczny) (historia, historyczny, historycznie) Polska Zjednoczona Partia Robotnicza (PZPR) | (przestarzałe, przestarzały) kandydat na męża; kandydatka na żonę | (przestarzałe, przestarzały) stronnictwo, ugrupowanie, grupa osób powiązanych ze sobą w jakiś sposób | (szachy, pojęcie szachowe) (termin karciany) w niektórych grach: rozgrywka, mecz | (zobacz) partia polityczna


lexentry: pol/partia_polityczna__rzeczownik__1
written_rep: partia polityczna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: antoko pôlitika
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) grupa ludzi, zwykle zarejestrowana w odpowiedni sposób w administracji państwowej, których celem jest przejęcie władzy i rządzenie państwem;


lexentry: pol/pasożyt__rzeczownik__1
written_rep: pasożyt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: katsentsitra
sense_list:
(biologia, biologiczny) organizm żerujący na innym organizmie, zazwyczaj ze szkodą dla swego żywiciela;


lexentry: pol/pasożyt__rzeczownik__2
written_rep: pasożyt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: katsentsitra
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (pejoratywnie, pejoratywny) osoba wykorzystująca innych dla osiągnięcia własnych korzyści


lexentry: pol/patrzeć__czasownik__1
written_rep: patrzeć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mijery
sense_list:
kierować wzrok na coś lub na kogoś | obserwować, zauważać | pojmować lub oceniać coś w pewien sposób


lexentry: pol/pawian__rzeczownik__1
written_rep: pawian
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rinasoa
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Papio, małpa z charakterystycznie odsłoniętymi pośladkami i o wydłużonym pysku;


lexentry: pol/pałac__rzeczownik__1
written_rep: pałac
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lapa
sense_list:
(architektura, architektoniczny) okazały, pozbawiony cech obronnych budynek mieszkalny należący do władcy lub bogatego człowieka


lexentry: pol/państwo__rzeczownik__1
written_rep: państwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fanjakana
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) struktura polityczna obejmująca określony obszar i grupę ludzi go zamieszkującą, rządzona przez osoby reprezentujące tę grupę; ustrój takiej struktury;


lexentry: pol/paź__rzeczownik__1
written_rep: paź
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pejy
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) chłopiec ze szlacheckiej rodziny, który stanowi czyjąś osobistą służbę na dworze magnackim lub królewskim;


lexentry: pol/pchła__rzeczownik__1
written_rep: pchła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: parasy
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) mały, bezskrzydły, skaczący owad żywiący się krwią;


lexentry: pol/perfumy__rzeczownik__1
written_rep: perfumy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ranomanitra
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) roztwór alkoholowy odpowiednio dobranych substancji zapachowych, stosowany jako kosmetyk


lexentry: pol/perkozek__rzeczownik__1
written_rep: perkozek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kiborano
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Tachybaptus ruficollis, najmniejszy gatunek perkoza występujący w Polsce;


lexentry: pol/personel__rzeczownik__1
written_rep: personel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: olona
sense_list:
zespół pracowników jakiejś instytucji, najczęściej publicznej, których celem jest wykonywanie ściśle określonych zadań nienależących do kierownika tej instytucji


lexentry: pol/persymona__rzeczownik__1
written_rep: persymona
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hazoarina
sense_list:
(botanika, botaniczny) (potocznie, potoczny) roślina z rodzaju persymona (1.1) | (botanika, botaniczny) Diospyros L., rodzaj tropikalnych roślin drzewiastych z rodziny hebankowatych; | (spożywczy) czerwonopomarańczowy, jadalny owoc persymony (1.2)


lexentry: pol/pestka__rzeczownik__1
written_rep: pestka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vato
sense_list:
(botanika, botaniczny) wewnętrzna część owocu typu pestkowca, zbudowana z twardego endokarpu obrastającego prawdziwe nasiono | (spożywczy) każde nasiono, zwykle niejadalne, w owocu przeznaczonym do konsumpcji


lexentry: pol/pewien__zaimek__1
written_rep: pewien
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: iray
sense_list:
określający rzecz znaną mówiącemu, lecz nieujawnianą czy nieokreślaną dokładnie w danej wypowiedzi; niejaki, jakiś


lexentry: pol/pełen__przymiotnik__1
written_rep: pełen
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: feno
sense_list:
(potocznie, potoczny) obfitujący w coś, posiadający tego dużą liczbę | cały, napełniony do końca | zaokrąglony


lexentry: pol/pełnia__rzeczownik__1
written_rep: pełnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tsinambolana
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) faza księżyca, w której księżyc jest oświetlony przez słońce w taki sposób, że z ziemi widać wyłącznie jego jasną część


lexentry: pol/pełny__przymiotnik__1
written_rep: pełny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: feno
sense_list:
wypełniony w największym możliwym stopniu | (przestarzałe, przestarzały) pulchny, okrągły | o największej możliwej wartości lub natężeniu | taki, w którym nic nie brakuje | zawierający obfitość rzeczy, dóbr (dobra) lub mnóstwo ludzi


lexentry: pol/pianino__rzeczownik__1
written_rep: pianino
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: valihavata
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) klawiszowy instrument muzyczny ze strunami w środku ustawionymi pionowo;


lexentry: pol/piasek__rzeczownik__1
written_rep: piasek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fasika
sense_list:
luźna skała osadowa złożona z ziaren i okruchów skalnych o rozmiarze od 0,0625 do 2 mm, głównie kwarcu;


lexentry: pol/pierwiastek__rzeczownik__1
written_rep: pierwiastek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: faka
sense_list:
(matematyka, matematyczny) liczba, która po podniesieniu do danej potęgi, jest równa liczbie pierwiastkowanej;


lexentry: pol/pierś__rzeczownik__1
written_rep: pierś
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nono
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) parzysty gruczoł mlekowy człowieka; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) mięso z przedniej części tułowia drobiu


lexentry: pol/pies_domowy__rzeczownik__1
written_rep: pies domowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: alika
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Canis familiaris Linnaeus, gatunek ssaka drapieżnego z rodziny psowatych, udomowiona forma wilka szarego; | (zoologia, zoologiczny) osobnik z gatunku pies domowy (1.1)


lexentry: pol/pieśń__rzeczownik__1
written_rep: pieśń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hira
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) forma muzyczna utworu wokalnego, instrumentalnego lub wokalno-instrumentalnego;


lexentry: pol/piorun__rzeczownik__1
written_rep: piorun
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tselatra
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) wyładowanie elektryczne między dwiema chmurami lub między chmurą a ziemią;


lexentry: pol/piorunochron__rzeczownik__1
written_rep: piorunochron
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fandribaratra
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie instalowane na budynkach lub obok nich, aby chronić je przed bezpośrednim uderzeniem pioruna ;


lexentry: pol/piosenka__rzeczownik__1
written_rep: piosenka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hira
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) wokalny utwór muzyczny, zwykle o rozrywkowym charakterze;


lexentry: pol/pisarz__rzeczownik__1
written_rep: pisarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mpanoratra
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) osoba, która tworzy utwory literackie, zwłaszcza prozą;


lexentry: pol/pisać__czasownik__1
written_rep: pisać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: manoratra
sense_list:
tworzyć utwór literacki; przekazywać jakieś informacje za pomocą pisma | tworzyć, określać regułę pisowni; stosować taką regułę | umieszczać tekst na jakimś materiale lub medium


lexentry: pol/pismo__rzeczownik__1
written_rep: pismo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: soratra
sense_list:
(oficjalnie) list | sposób pisania | zbiór liter i innych znaków graficznych umożliwiający wyrażanie i przechowywanie myśli za pomocą tekstu;


lexentry: pol/pięciolinia__rzeczownik__1
written_rep: pięciolinia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: langilangy
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) element graficzny składający się z pięciu równoległych linii, który służy do zapisu muzyki;


lexentry: pol/piętro__rzeczownik__1
written_rep: piętro
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rihana
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (budownictwo) nadziemna kondygnacja budynku bezpośrednio nad parterem albo jeszcze wyżej


lexentry: pol/piłka__rzeczownik__1
written_rep: piłka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: baolina
sense_list:
(sport, sportowy) gumowy lub wykonany z innych materiałów przedmiot o kształcie kulistym lub zbliżonym do kuli o różnym rozmiarze i sprężystości, zazwyczaj pusty w środku lub wypełniony powietrzem, służący do zabaw bądź gier sportowych


lexentry: pol/piłka_nożna__rzeczownik__1
written_rep: piłka nożna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kitra
sense_list:
(sport, sportowy) sport zespołowy rozgrywany na trawiastym boisku przez dwie jedenastoosobowe drużyny, które starają się wbić piłkę do bramki przeciwnika;


lexentry: pol/planeta__rzeczownik__1
written_rep: planeta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fajiry
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) ciało niebieskie o znacznej masie nie emitujące światła i zazwyczaj okrążające macierzystą gwiazdę;


lexentry: pol/plazma__rzeczownik__1
written_rep: plazma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ranon-dra
sense_list:
(biologia, biologiczny) osocze krwi; | (fizyka, fizyczny) materia powstała w bardzo wysokiej temperaturze z silnie zjonizowanego gazu, składająca się z naładowanych i obojętnych elektrycznie cząstek; | (potocznie, potoczny) telewizor z ekranem plazmowym


lexentry: pol/plaża__rzeczownik__1
written_rep: plaża
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: morona
sense_list:
(turystyka, turystyczny) brzeg akwenu, pokryty piaskiem lub żwirem, nadający się do opalania i rekreacji;


lexentry: pol/pliszka__rzeczownik__1
written_rep: pliszka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: triotrio
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) drobny ptak z długim ogonem należący do jednego z dwóch rodzajów rodziny pliszkowatych, Motacillidae;


lexentry: pol/pluskwa__rzeczownik__1
written_rep: pluskwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: manadala
sense_list:
(potocznie, potoczny) (informatyka, informatyczny) błąd uniemożliwiający poprawne działanie programu | (potocznie, potoczny) małe urządzenie służące do podsłuchu;


lexentry: pol/pluskwiak__rzeczownik__1
written_rep: pluskwiak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: manadala
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) uskrzydlony owad będący pasożytem roślin i zwierząt, występujący na całym świecie w wielu, zróżnicowanych morfologicznie gatunkach;


lexentry: pol/po__przyimek__1
written_rep: po
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: aoriana
sense_list:
…służący do tworzenia wyrażeń, w których część za przyimkiem odbyła się wcześniej, niż część przed przyimkiem, lub znajduje się dalej w kolejności


lexentry: pol/poczta__rzeczownik__1
written_rep: poczta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: paositra
sense_list:
budynek lub pomieszczenie, w którym znajduje się siedziba poczty (1.1) | instytucja zajmująca się przekazywaniem listów, paczek, towarów, pieniędzy itp. | korespondencja, listy


lexentry: pol/pod__przyimek__1
written_rep: pod
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: akaiky
sense_list:
…wskazujący położenie kogoś lub czegoś przed lub w okolicy omawianego wyrażenia | …wskazujący ruch kogoś lub czegoś w kierunku do lub w jego okolicę omawianego wyrażenia


lexentry: pol/pod__przyimek__1
written_rep: pod
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: ambany
sense_list:
…wskazujący położenie kogoś lub czegoś poniżej omawianego wyrażenia | …wskazujący ruch kogoś lub czegoś w kierunku dołu omawianego wyrażenia


lexentry: pol/podatek__rzeczownik__1
written_rep: podatek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hetra
sense_list:
powszechna obowiązkowa danina uiszczana zwykle na rzecz państwa, ale również na rzecz Kościoła, władcy


lexentry: pol/podbródek__rzeczownik__1
written_rep: podbródek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: saoka
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) dolna część twarzy poniżej warg | (anatomia, anatomiczny) miękka część twarzy pod dolną szczęką


lexentry: pol/podmorski__przymiotnik__1
written_rep: podmorski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: sambirano
sense_list:
leżący pod powierzchnią morza; przeznaczony do działania pod powierzchnią morza; dziejący się pod powierzchnią morza


lexentry: pol/podobać_się__czasownik__1
written_rep: podobać się
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mitia
sense_list:
odpowiadać czyjemuś gustowi, wyczuciu estetycznemu, robić na kimś dobre wrażenie; wydawać się komuś sympatycznym


lexentry: pol/podrywać__czasownik__1
written_rep: podrywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: manjengy
sense_list:
(potocznie, potoczny) zagadywać inną osobę i starać się zainteresować ją sobą w celach romantycznych lub erotycznych; uwodzić


lexentry: pol/podłoga__rzeczownik__1
written_rep: podłoga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ngorodona
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (budownictwo) pozioma powierzchnia w budynku, po której chodzą ludzie, wykonana z drewna, kamienia itp.; podłoże


lexentry: pol/pokazywać__czasownik__1
written_rep: pokazywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: manoro
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) o przyrządach pomiarowych: wskazywać wartość wielkości mierzonej | dawać możliwość zobaczenia czegoś | demonstrować, dawać komuś możliwość nauczenia się poprzez wykonywanie danej czynności | wskazywać w jakimś kierunku | wykonywać ruchy informujące kogoś o czymś


lexentry: pol/pokój__rzeczownik__1
written_rep: pokój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: adana
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (wojskowość, wojskowy) stan panujący między dwoma narodami, bez działań wojennych, bez wypowiedzenia wojny


lexentry: pol/policja__rzeczownik__1
written_rep: policja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fahadiovana
sense_list:
instytucja państwowa mająca za zadanie ochronę obywateli przed przestępcami, wykrywanie przestępstw itp.;


lexentry: pol/polifonia__rzeczownik__1
written_rep: polifonia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: polyphony
sense_list:
faktura muzyczna, w której co najmniej dwa głosy prowadzone są równocześnie i niezależnie od siebie;


lexentry: pol/polityka__rzeczownik__1
written_rep: polityka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: politika
sense_list:
całokształt działań jakiejś grupy, partii politycznej lub organizacji związanych z dążeniem do zdobycia i utrzymania władzy;


lexentry: pol/pomarańczowy__przymiotnik__1
written_rep: pomarańczowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: laoranjy
sense_list:
(botanika, botaniczny) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) (spożywczy) dotyczący owoców pomarańczy, zawierający owoce pomarańczy, zrobiony z owoców pomarańczy; (także, też) przypominający je w smaku, zapachu lub wyglądzie


lexentry: pol/pomarańczowy__przymiotnik__2
written_rep: pomarańczowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 02
trans_list: volon-daoranjy
sense_list:
mający kolor drugiego pasma tęczy, taki jak kolor owocu pomarańczy itp.; żółty z czerwonym zabarwieniem;


lexentry: pol/pomidor_zwyczajny__rzeczownik__1
written_rep: pomidor zwyczajny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: voatabia
sense_list:
(botanika, botaniczny) (systematyka) Solanum lycopersicum L., gatunek rośliny z rodziny psiankowatych, uprawiany dla owoców;


lexentry: pol/pomidorowy__przymiotnik__1
written_rep: pomidorowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: voatabia
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) zrobiony z owoców pomidora, składający się w większej części z pomidorów


lexentry: pol/poprawny__przymiotnik__1
written_rep: poprawny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: mahitsy
sense_list:
zgodny z poprawnością, z normą lub zasadami, nie mający błędów, nie wykraczający poza określoną normę


lexentry: pol/pora_roku__rzeczownik__1
written_rep: pora roku
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tonontaona
sense_list:
okres, w którym na skutek ruchu Ziemi i zmian jej oświetlenia występują zbliżone warunki klimatyczne, wpływające na wegetację roślin i zwierząt;


lexentry: pol/portfel__rzeczownik__1
written_rep: portfel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kitapom-batsy
sense_list:
najczęściej skórzany przedmiot o spłaszczonym kształcie służący do przechowywania pieniędzy, kart płatniczych, biletów i innych dokumentów (jak np. dowód osobisty, legitymacja)


lexentry: pol/porzucać__czasownik__1
written_rep: porzucać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: miantoraka
sense_list:
opuszczać kogoś lub coś; zostawiać, odchodzić od kogoś lub czegoś | przestawać coś wykonywać, przestawać zajmować się czymś


lexentry: pol/posyłać__czasownik__1
written_rep: posyłać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: alefa
sense_list:
kierować coś dokądś szybkim ruchem | polecać komuś udanie się gdzieś dla załatwienia czegoś | przekazywać za pośrednictwem


lexentry: pol/potop__rzeczownik__1
written_rep: potop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tondra-drano
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wielka powódź opisana w Starym Testamencie (Rdz 6–8), jako kara zesłana przez Boga;


lexentry: pol/powstanie__rzeczownik__1
written_rep: powstanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fikomiana
sense_list:
zbrojne wystąpienie ludności państwa, miasta lub pewnego obszaru, skierowane przeciw dotychczasowej władzy, najczęściej okupacyjnej;


lexentry: pol/pozostawać__czasownik__1
written_rep: pozostawać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: miangana
sense_list:
być częścią czegoś; pozostałością, resztą po czymś lub kimś | być dalej takim samym, bez zmian; nie zmieniać się | zostać w jakimś miejscu, nie ruszać się skądś


lexentry: pol/pośladek__rzeczownik__1
written_rep: pośladek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vody
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) jeden z dwóch umięśnionych obszarów z tyłu ciała między kręgosłupem a udami;


lexentry: pol/praca__rzeczownik__1
written_rep: praca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: asa
sense_list:
miejsce pracy (1.1); funkcja pełniona w takim miejscu | wykonywanie jakiejś czynności, służącej uzyskaniu dóbr; | artykuł, tekst lub dzieło plastyczne | funkcjonowanie czegoś


lexentry: pol/prasa__rzeczownik__1
written_rep: prasa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fia
sense_list:
(publikatory) (ekonomia, ekonomiczny) ogół przedsiębiorstw i osób związanych z redagowaniem i wydawaniem czasopism; | (publikatory) ogół czasopism | (technologia, technika, techniczny) urządzenie wywierające nacisk np. do spłaszczenia substancji, wykonania odbitki;


lexentry: pol/prawica__rzeczownik__1
written_rep: prawica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ankavanana
sense_list:
(książkowy) prawa dłoń, prawa ręka | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) siła polityczna o programie, odwołującym się do tradycji, autorytetów, religii i istniejącej hierarchii społecznej


lexentry: pol/prawicowy__przymiotnik__1
written_rep: prawicowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ankavanana
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z prawicą, właściwy prawicy, wywodzący się z prawicy


lexentry: pol/prawidłowy__przymiotnik__1
written_rep: prawidłowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: mahitsy
sense_list:
bezbłędny, poprawny (zgodny z prawdą) | dobrze uformowany, foremny | słuszny, odpowiedni, właściwy (pasujący do danej sytuacji) | zgodny z przyjętymi prawidłami lub założeniami


lexentry: pol/prawo__rzeczownik__1
written_rep: prawo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lalana
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zbiór przepisów, zezwoleń, obowiązków, przywilejów oraz kar związanych z ich nieprzestrzeganiem;


lexentry: pol/prawosławie__rzeczownik__1
written_rep: prawosławie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ortodoksa
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) ortodoksyjne wyznanie chrześcijańskie, które powstało w wyniku podziału chrześcijaństwa w 1054 roku (schizmy wielkiej);


lexentry: pol/prawy__przymiotnik__1
written_rep: prawy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ankavanana
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) prawicowy, konserwatywny | o człowieku: uczciwy, szlachetny | znajdujący się po przeciwnej stronie ciała człowieka w stosunku do tej, gdzie jest serce


lexentry: pol/prezydent__rzeczownik__1
written_rep: prezydent
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ben'ny tanàna
sense_list:
(administracja) w Polsce najwyższy przedstawiciel samorządu w miastach liczących ponad 100 tysięcy mieszkańców;


lexentry: pol/procesor__rzeczownik__1
written_rep: procesor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: praosesera
sense_list:
(informatyka, informatyczny) urządzenie cyfrowe potrafiące pobierać, interpretować i wykonywać ciąg rozkazów;


lexentry: pol/proletariusz__rzeczownik__1
written_rep: proletariusz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: prôletera
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) pierwotnie członek grupy społecznej w Republice Rzymskiej, utożsamiany z ostatnią na zgromadzeniu ludowym, najbiedniejszą klasą majątkową obywateli; | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) członek proletariatu, klasy społecznej składającej się z robotników najemnych, zwłaszcza tych zatrudnionych w przemyśle; najuboższej warstwy społeczeństwa;


lexentry: pol/proprium__rzeczownik__1
written_rep: proprium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: madio
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) część liturgii podlegająca zmianie zależnie od kalendarza liturgicznego;


lexentry: pol/prosta__rzeczownik__1
written_rep: prosta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ankavanana
sense_list:
(geometria) (matematyka, matematyczny) nieposiadająca końców krzywa, która dla każdych dwóch swoich punktów zawiera w całości najkrótszą drogę pomiędzy nimi;


lexentry: pol/protokół__rzeczownik__1
written_rep: protokół
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dingana
sense_list:
sprawozdanie na piśmie z posiedzenia, konferencji, sesji, rozprawy sądowej itp. zawierające streszczenie przebiegu, zapis wniosków i uchwał;


lexentry: pol/przecinek__rzeczownik__1
written_rep: przecinek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: faingo
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) znak interpunkcyjny służący do oddzielania pojęć przy ich wymienianiu lub do oddzielania zdań w zdaniu złożonym;


lexentry: pol/przeciwnik__rzeczownik__1
written_rep: przeciwnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dovy
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (sport, sportowy) także przenośnie ten, przeciwko któremu się walczy lub rozgrywa grę


lexentry: pol/przed__przyimek__1
written_rep: przed
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: aloha
sense_list:
…służący do wyrażenia, że wydarzenie miało, ma lub będzie miało miejsce wcześniej niż wydarzenie opisane za przyimkiem


lexentry: pol/przedmiot__rzeczownik__1
written_rep: przedmiot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: zavatra
sense_list:
cel czynności, obiekt (rzadziej człowiek lub istota żywa), na którym jest wykonywana czynność; (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) rzecz, wobec której działania opisuje dane prawo | rzecz, obiekt nieożywiony


lexentry: pol/przedmiotowy__przymiotnik__1
written_rep: przedmiotowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: mitohitra
sense_list:
(gramatyka) odnoszący się do przedmiotu czynności, tj. dopełnienia | dotyczący przedmiotu, materialnego wytworu rzeczywistości


lexentry: pol/przegub__rzeczownik__1
written_rep: przegub
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hatotanana
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (potocznie, potoczny) ruchome połączenie kości w kończynie, zwykle w odniesieniu do nadgarstka


lexentry: pol/przekleństwo__rzeczownik__1
written_rep: przekleństwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ompa
sense_list:
klątwa, życzenie komuś źle | wulgaryzm lub obelga używana w celu wyrażenia gniewu lub obrażenia kogoś


lexentry: pol/przestrzeń__rzeczownik__1
written_rep: przestrzeń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lalaka
sense_list:
(fizyka, fizyczny) miejsce, w którym odbywają się zjawiska fizyczne; | (geometria) nieograniczona co najmniej trójwymiarowa rozciągłość, jedno z podstawowych pojęć geometrii; | (matematyka, matematyczny) zbiór, na którym określono dodatkową strukturę; | określony obszar – dwu- lub trójwymiarowy


lexentry: pol/przestępstwo__rzeczownik__1
written_rep: przestępstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: heloka bevava
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) czyn zabroniony pod groźbą kary jako zbrodnia lub występek, przez ustawę karną obowiązującą w czasie jego popełnienia, bezprawny, zawiniony, społecznie szkodliwy;


lexentry: pol/przesyłka__rzeczownik__1
written_rep: przesyłka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mamono
sense_list:
(usługi pocztowe, kurierskie, poczta) zapakowana rzecz przeznaczona do wysyłki i dostarczenia odbiorcy


lexentry: pol/przyjaciel__rzeczownik__1
written_rep: przyjaciel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sakaiza
sense_list:
(eufemistycznie) mężczyzna będący z kimś w związku erotycznym | osoba obdarzana zaufaniem, żyjąca z kimś w serdecznych stosunkach | osoba okazująca komuś lub czemuś swoją sympatię, zainteresowanie, będąca zwolennikiem


lexentry: pol/przynosić__czasownik__1
written_rep: przynosić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: manatitra
sense_list:
o pechu lub szczęściu ściągać, przyciągać | odnośnie pieniędzy dawać, powodować (zyski / straty) | trzymając coś w rękach dostarczać w określone miejsce


lexentry: pol/przystojny__przymiotnik__1
written_rep: przystojny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: baba
sense_list:
taki, który cechuje się przyjemną powierzchownością i dobrą postawą, wywołuje przyjemne odczucia estetyczne


lexentry: pol/przysłówek__rzeczownik__1
written_rep: przysłówek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tambinteny
sense_list:
(gramatyka) część mowy określająca sposób, czas lub miejsce wykonywania czynności albo stopień nasycenia cechy wyrażonej przymiotnikiem;


lexentry: pol/próżnia__rzeczownik__1
written_rep: próżnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mangabangabaka
sense_list:
(fizyka, fizyczny) przestrzeń, w której nie ma cząsteczek obdarzonych masą (pomijając cząstki wirtualne);


lexentry: pol/psiakrew__wykrzyknik__1
written_rep: psiakrew
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: manify
sense_list:
…powtarzany jako przekleństwo, wyraz raczej bez wulgarnego, czy grubiańskiego wydźwięku, w mowie potocznej często jako przerywnik w zdaniu lub partykuła emfatyczna (bezpośrednio po wyrazie, który mówca chce podkreślić)


lexentry: pol/pszczoła__rzeczownik__1
written_rep: pszczoła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tantely | reny
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Apis mellifera, pszczoła miodna, latający owad wytwarzający miód, żyjący w zorganizowanych społecznościach;


lexentry: pol/pustynia__rzeczownik__1
written_rep: pustynia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: efitra
sense_list:
(geografia, geograficzny) teren niemal całkowicie pozbawiony roślinności na skutek małej ilości opadów;


lexentry: pol/pył__rzeczownik__1
written_rep: pył
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jomoka
sense_list:
bardzo drobny proszek mogący unosić się w powietrzu | (astronomia, astronomiczny) teoretyczna, wyidealizowana forma materii, której równanie stanu odpowiada płynowi o skończonej gęstości ale zerowym ciśnieniu | (technologia, technika, techniczny) substancja mineralna pozostała po procesie spalania albo ścierania, kruszenia substancji stałych;


lexentry: pol/półka__rzeczownik__1
written_rep: półka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: talantalana
sense_list:
osobny mebel lub część szafy, kredensu, regału itp., w kształcie poziomej deski, służący do trzymania na nim przedmiotów


lexentry: pol/późno__przysłówek__1
written_rep: późno
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: hariva
sense_list:
po upływie czasu dłuższego niż zwykle lub niż oczekiwano | pod koniec jakiegoś czasu lub okresu | wieczorem lub w nocy


lexentry: pol/pępek__rzeczownik__1
written_rep: pępek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: foitra
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) blizna w środkowej części brzucha, która stanowi pozostałość po odpadniętej lub usuniętej pępowinie;


lexentry: pol/płeć__rzeczownik__1
written_rep: płeć
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lahi-vavy
sense_list:
cecha organizmów żywych w obrębie jednego gatunku charakteryzująca je pod względem ich zdolności rozrodczych;


lexentry: pol/rada__rzeczownik__1
written_rep: rada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anatra
sense_list:
grupa osób, najczęściej wydzielona formalnie w ramach jakiejś organizacji lub społeczności, której celem jest znalezienie poprzez dyskusję lub z racji posiadanego doświadczenia, rozwiązania określonego problemu | wypowiedź skierowana do kogoś, zawierająca zalecenie, jak się należy zachować w określonej sytuacji | zebranie, na którym dyskutowany jest jakiś problem


lexentry: pol/radny__rzeczownik__1
written_rep: radny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mpanolotsaina
sense_list:
(urzędowy) członek rady gminy, rady miasta, rady powiatu lub sejmiku wojewódzkiego wybierany w wyborach samorządowych


lexentry: pol/radość__rzeczownik__1
written_rep: radość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hafaliana
sense_list:
uczucie zadowolenia i satysfakcji, przejawiające się śmiechem, optymistycznym spojrzeniem na rzeczywistość czy poczuciem beztroski


lexentry: pol/rana__rzeczownik__1
written_rep: rana
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fery
sense_list:
(medycyna, medyczny) uszkodzenie ciągłości skóry, a często również głębszych tkanek lub narządów na skutek urazu, oparzenia itp.;


lexentry: pol/rdzeń__rzeczownik__1
written_rep: rdzeń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: faka
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) główny morfem wyrazu, który pozostaje po oddzieleniu od niego wszystkich afiksów;


lexentry: pol/rekin__rzeczownik__1
written_rep: rekin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: akio
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) drapieżna ryba chrzęstnoszkieletowa żyjąca w ciepłych morzach i oceanach;


lexentry: pol/rekin__rzeczownik__2
written_rep: rekin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: akio
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) osoba lub firma mająca bardzo silną pozycję i duże wpływy | (przenośnie, przenośnia) potentat finansowy bezwzględny w interesach


lexentry: pol/rekwizyt__rzeczownik__1
written_rep: rekwizyt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fananana
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) przedmiot sceniczny używany podczas przedstawienia teatralnego lub filmu, którym aktor manipuluje w czasie gry;


lexentry: pol/religia__rzeczownik__1
written_rep: religia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fivavahana
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) system wierzeń i praktyk, określający relację jednostki do różnie pojmowanej sfery sacrum, czyli świętości i sfery boskiej;


lexentry: pol/republika__rzeczownik__1
written_rep: republika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: repoblika
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ustrój polityczny, w którym władza jest sprawowana przez organ wyłoniony w wyniku wyborów na określony czas;


lexentry: pol/republika_bananowa__rzeczownik__1
written_rep: republika bananowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fanjakan' i Baroa
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (pejoratywnie, pejoratywny) słabe i niestabilne politycznie państwo, gospodarczo zależne od eksportu jednego surowca, rządzone w niedemokratyczny sposób, zazwyczaj przez dyktatora lub reżim wojskowy;


lexentry: pol/reumatyzm__rzeczownik__1
written_rep: reumatyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ilaimahery
sense_list:
(medycyna, medyczny) schorzenie narządów ruchu charakteryzujące się bólami i zmianami zwyrodnieniowymi w stawach;


lexentry: pol/rewolucja__rzeczownik__1
written_rep: rewolucja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: odina
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) duże i nagłe zmiany | gwałtowne przemiany w społeczeństwie, związane np. z przewrotem;


lexentry: pol/robot__rzeczownik__1
written_rep: robot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rôbô
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) maszyna, urządzenie zbudowane do wykonywania pewnych czynności według nakazanego programu;


lexentry: pol/rock__rzeczownik__1
written_rep: rock
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vato
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) gatunek silnie rytmicznej muzyki rozrywkowej granej głównie z użyciem instrumentów nagłośnionych elektrycznie;


lexentry: pol/rodzaj__rzeczownik__1
written_rep: rodzaj
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fitaovam-pananahana
sense_list:
(gramatyka) cecha rzeczownika wpływająca na jego końcówkę podczas deklinacji oraz na końcówki i formy innych części mowy, występujących obok danego rzeczownika np. w zdaniu;


lexentry: pol/rodzić__czasownik__1
written_rep: rodzić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: orsa
sense_list:
(botanika, botaniczny) o roślinach, ziemi: wydawać plon | (fizjologia, fizjologiczny) u ssaków: wydawać potomstwo na świat


lexentry: pol/rokosz__rzeczownik__1
written_rep: rokosz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fikomiana
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) zbrojne wystąpienie szlachty w dawnej Polsce przeciw królowi pod hasłem obrony zagrożonych swobód;


lexentry: pol/ropa_naftowa__rzeczownik__1
written_rep: ropa naftowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: solitany
sense_list:
(geologia, geologiczny) (chemia, chemiczny) ciekła kopalina, mieszanina naturalnych węglowodorów gazowych, ciekłych i stałych, stanowi ważny surowiec energetyczny oraz dla przemysłu chemicznego;


lexentry: pol/rosnąć__czasownik__1
written_rep: rosnąć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: misondrotra
sense_list:
o organizmach dążyć do osiągnięcia dojrzałości | o roślinach występować | powiększać swoje rozmiary, skalę


lexentry: pol/rozeta__rzeczownik__1
written_rep: rozeta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mavokely
sense_list:
(dawniej, dawny) (hutnictwo, hutniczy) zbierana z wierzchu rudy skorupka miedziana, wyprażona i wytopiona z odtleniaczem kwarcowym, stopiona powtórnie z węglem


lexentry: pol/rozeta__rzeczownik__1
written_rep: rozeta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: raozy
sense_list:
(architektura, architektoniczny) okrągłe okno w szczytach budowli lub nad portalami, charakterystyczne dla architektury gotyckiej;


lexentry: pol/rozgwiazda__rzeczownik__1
written_rep: rozgwiazda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kintandranomasina
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Asteroidea, drapieżne zwierzę morskie z typu szkarłupni, kształtem przypominający gwiazdę;


lexentry: pol/rozwój__rzeczownik__1
written_rep: rozwój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fampandrosoana
sense_list:
następstwo zdarzeń, dzianie się kolejnych rzeczy | proces przemian prowadzący do osiągnięcia lepszego, bardziej zaawansowanego stanu | proces zmian w organizmie lub jego części następujący z czasem życia bądź z kolejnymi pokoleniami


lexentry: pol/rupia__rzeczownik__1
written_rep: rupia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ropia
sense_list:
(jednostka monetarna) nazwa waluty kilku krajów azjatyckich: Indii, Indonezji, Nepalu i Pakistanu, posiadającej różną wartość w tych krajach;


lexentry: pol/rybny__przymiotnik__1
written_rep: rybny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: trondro
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) otrzymywany z ryb, przyrządzany z ryb lub z ich dodatkiem | związany z hodowlą ryb, połowem i handlem nimi


lexentry: pol/rybosom__rzeczownik__1
written_rep: rybosom
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ribôzôma
sense_list:
(mikrobiologia, mikrobiologiczny) organellum zbudowane z kwasu rybonukleinowego i białek, służące do produkcji białek w procesie translacji;


lexentry: pol/rynek__rzeczownik__1
written_rep: rynek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tsena
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) pojęcie obejmujące cały handel jakimiś surowcami lub produktami na jakimś obszarze; | wydzielona część miasta, plac, gdzie kupcy sprzedają swoje towary ze straganów; | centralne miejsce w mieście, gdzie dawniej był rynek (1.1)


lexentry: pol/ryż__rzeczownik__1
written_rep: ryż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vary
sense_list:
(botanika, botaniczny) roślina zbożowa Oryza L., z rodziny traw występująca w klimacie wilgotnym; | (handel, handlowy) (spożywczy) nasiona ryżu (1.1)


lexentry: pol/rzeczownik__rzeczownik__1
written_rep: rzeczownik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anarana
sense_list:
(gramatyka) część mowy umożliwiająca rozróżnianie przedmiotów, osób, zwierząt, pojęć itp. poprzez nadanie im nazw lub imion;


lexentry: pol/rzepka__rzeczownik__1
written_rep: rzepka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: taolan-dohalika
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) nieduża kość chroniąca staw kolanowy u wielu czworonogów, również u człowieka


lexentry: pol/rząd__rzeczownik__1
written_rep: rząd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: governemanta
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) wykonawczy organ państwa zajmujący się jego finansami oraz prowadzący jego politykę wewnętrzną i zagraniczną;


lexentry: pol/rzęsa__rzeczownik__1
written_rep: rzęsa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: volomaso
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) jeden z włosów rosnący na brzegu powieki;


lexentry: pol/róg__rzeczownik__1
written_rep: róg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: takolaka
sense_list:
(sport, sportowy) miejsce i sposób wykonywania zagrania zwanego rzutem rożnym | miejsce styku dwóch ulic | miejsce styku krawędzi jakiegoś przedmiotu


lexentry: pol/równik__rzeczownik__1
written_rep: równik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fehibe
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) (geografia, geograficzny) część wspólna powierzchni ciała niebieskiego oraz płaszczyzny prostopadłej do osi obrotu i przechodzącej przez środek masy ciała;


lexentry: pol/równoległościan__rzeczownik__1
written_rep: równoległościan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: telozodrirana
sense_list:
(geometria) wielościan o trzech parach równoległych przeciwległych ścian (zbudowany z sześciu równoległoboków);


lexentry: pol/równonoc__rzeczownik__1
written_rep: równonoc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ekinôksa
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) moment przejścia Słońca przez punkt, w którym ekliptyka przecina równik niebieski; długość dnia i nocy jest wówczas jednakowa;


lexentry: pol/róż__rzeczownik__1
written_rep: róż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mena
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) kosmetyk do malowania rumieńców w celu ożywienia kolorytu cery;


lexentry: pol/różowy__przymiotnik__1
written_rep: różowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: mavokely
sense_list:
(potocznie, potoczny) (przenośnie, przenośnia) zgodny z planami, zamierzeniami | mający kolor pośredni między białym a czerwonym;


lexentry: pol/ręka__rzeczownik__1
written_rep: ręka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tanana
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) część kończyny górnej człowieka lub małpy człekokształtnej od nadgarstka do końca palców;


lexentry: pol/samobieżny__przymiotnik__1
written_rep: samobieżny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: fiara-kodia
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (o maszynach (i tym podobne, i temu podobne)) taki, który się porusza samodzielnie, za pomocą własnego silnika


lexentry: pol/samochód__rzeczownik__1
written_rep: samochód
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fiara
sense_list:
(motoryzacja) (transport, transportowy) pojazd mechaniczny, wyposażony w koła, mogący poruszać się dzięki wbudowanemu silnikowi, służący do przewozu ludzi lub towarów;


lexentry: pol/samogłoska__rzeczownik__1
written_rep: samogłoska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: zanatsoratra
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) głoska otwarta, której obecność konieczna jest do utworzenia sylaby;


lexentry: pol/samolot__rzeczownik__1
written_rep: samolot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fiaramanidina
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) statek powietrzny wyposażony we własny napęd, mający skrzydła, które tworzą siłę nośną;


lexentry: pol/samosa__rzeczownik__1
written_rep: samosa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sambosa
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) tradycyjna potrawa indyjska, trójkątny pierożek smażony na głębokim oleju;


lexentry: pol/sanskryt__rzeczownik__1
written_rep: sanskryt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sanskrity
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język literacki starożytnych, średniowiecznych i wczesnonowożytnych Indii;


lexentry: pol/sałatka__rzeczownik__1
written_rep: sałatka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: salady
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) potrawa podawana na zimno, z zazwyczaj drobno pokrojonych składników, głównie warzyw (ugotowanych lub surowych), owoców, jaj, ryb itp.;


lexentry: pol/schizofrenia__rzeczownik__1
written_rep: schizofrenia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aretin-tsaina
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba psychiczna charakteryzująca się dezintegracją osobowości, utratą kontaktu z otoczeniem i urojeniami;


lexentry: pol/schody__rzeczownik__1
written_rep: schody
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tohatra
sense_list:
konstrukcja ze stopni, z których każdy następny jest umieszczony nieco wyżej od poprzedniego, służąca do przemieszczania się pomiędzy różnymi poziomami;


lexentry: pol/sen__rzeczownik__1
written_rep: sen
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: torimaso
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) stan odpoczynku, na ogół nocnego, w którym spowolnione są funkcje organizmu i obniżony poziom świadomości


lexentry: pol/sens__rzeczownik__1
written_rep: sens
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: antony
sense_list:
sposób rozumienia czegoś | wymowa, istota, znaczenie jakiegoś przekazu | właściwość jakiejś idei, czynności, przedmiotu, sprawiająca, że jest użyteczny, wartościowy, uzasadniony


lexentry: pol/separacja__rzeczownik__1
written_rep: separacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fisarahana
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) rozłączenie małżonków bez ich prawa wstępowania w nowy związek małżeński


lexentry: pol/ser__rzeczownik__1
written_rep: ser
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fromàzy
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) produkt spożywczy w postaci gęstej masy, otrzymywany z mleka krowiego, koziego, bądź owczego;


lexentry: pol/serbski__rzeczownik__1
written_rep: serbski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: serba
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) jedna z czterech uregulowanych odmian języka serbsko-chorwackiego, ze statusem języka urzędowego w Serbii i BiH;


lexentry: pol/serce__rzeczownik__1
written_rep: serce
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fo
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) u ludzi i wielu zwierząt: organ (mięsień), którego praca powoduje przepływ krwi w organizmie;


lexentry: pol/sezon__rzeczownik__1
written_rep: sezon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tonontaona
sense_list:
(handel, handlowy) pora roku | (rolnictwo, rolniczy) okres dojrzewania i zbioru owoców lub innego rodzaju płodów rolnych | okres, kiedy coś się odbywa, czas o szczególnie sprzyjających warunkach do określonej działalności, wykonywania pewnych czynności itp.


lexentry: pol/siatka__rzeczownik__1
written_rep: siatka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tetitsipika
sense_list:
(matematyka, matematyczny) figura powstała z rozłożenia ścian bryły na płaszczyźnie | (sport, sportowy) w piłce nożnej, ręcznej, wodnej i w hokeju: osłona boków i tyłu bramki | (sport, sportowy) w siatkówce, tenisie, badmintonie: naciągnięta plecionka sznurowa, rozdzielająca boisko na dwie części


lexentry: pol/siekiera__rzeczownik__1
written_rep: siekiera
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: famaky
sense_list:
ręczne narzędzie do obróbki drewna, składające się ze stalowego obucha w kształcie klina oraz osadzonego w nim drewnianego styliska


lexentry: pol/sieć__rzeczownik__1
written_rep: sieć
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tetitsipika
sense_list:
grupa instytucji, przedsiębiorstw, sklepów itp. pełniących tę samą funkcję | siatka z linek, służąca do połowu ryb lub małych zwierząt; ; | w go: sposób łapania kamieni polegający na odcięciu im jednym ruchem wszystkich dróg ucieczki;


lexentry: pol/silnik__rzeczownik__1
written_rep: silnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: milina
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie do zamiany w energię mechaniczną innego rodzaju energii;


lexentry: pol/siostra__rzeczownik__1
written_rep: siostra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anabavy | zoky vavy
sense_list:
potomek płci żeńskiej (w stosunku do rodzeństwa); córka tych samych rodziców; córka tego samego ojca; córka tej samej matki


lexentry: pol/siła_wyższa__rzeczownik__1
written_rep: siła wyższa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tranga tsy azo anoharana
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zdarzenie, którego nie można przewidzieć lub w żaden sposób mu zapobiec;


lexentry: pol/skakać__czasownik__1
written_rep: skakać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: miantsambotra
sense_list:
przemieszczać się za pomocą odbić od podłoża, przy czym po odbiciu nogi nie mają kontaktu z podłożem (w przeciwieństwie do chodzenia, gdzie zawsze np. u ludzi jedna, a u konia dwie nogi spoczywają np. na ziemi) | zmieniać się w sposób nieciągły


lexentry: pol/skała__rzeczownik__1
written_rep: skała
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vato
sense_list:
(geologia, geologiczny) zespół minerałów lub wiele ziaren tego samego minerału; | zbudowana (w widoczny sposób) z litej skały (1.1) forma krajobrazu, zwłaszcza góra, urwisko, znacznej wielkości kamień lub blok


lexentry: pol/skoczek__rzeczownik__2
written_rep: skoczek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: soavaly
sense_list:
(szachy, pojęcie szachowe) figura, zwykle w kształcie konia, poruszająca się o 2 pola w linii prostej i 1 pole w bok w jednym ruchu;


lexentry: pol/skoro__spójnik__1
written_rep: skoro
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: rehefa
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) spójnik służący do rozpoczęcia zdania podrzędnego oznaczającego przyczynę, warunek czegoś


lexentry: pol/skrzydło__rzeczownik__1
written_rep: skrzydło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: elatra
sense_list:
górna kończyna lub specjalny narząd u zwierząt, który umożliwia im latanie; | część samolotu tworząca siłę nośną; | część stronnictwa politycznego lub partii o nieco innych poglądach


lexentry: pol/skąd__zaimek__1
written_rep: skąd
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: ho aiza
sense_list:
…służący do rozpoczynania zdań podrzędnych określających kierunek lub miejsce, w którym zaczął się ruch | …służący do zadawania pytań o kierunek lub miejsce, w którym zaczął się ruch


lexentry: pol/socjalizm__rzeczownik__1
written_rep: socjalizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sosialisma
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) wieloznaczne pojęcie, odnoszące się do prób zmniejszenia nierówności społecznych i upowszechnienia świadczeń socjalnych, lub poddania gospodarki kontroli społecznej (poprzez instytucje państwowe, samorządowe, korporacyjne lub spółdzielcze);


lexentry: pol/solipsyzm__rzeczownik__1
written_rep: solipsyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fandavanjava-hita
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) pogląd filozoficzny, według którego istnieje tylko osoba przyznająca się do niego, zaś cała rzeczywistość jest wyłącznie częścią jej umysłu;


lexentry: pol/sos__rzeczownik__1
written_rep: sos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: saosy
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) gęsty, zawiesisty płyn o różnych smakach, przyrządzany jako dodatek do potraw;


lexentry: pol/sosna__rzeczownik__1
written_rep: sosna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hazo kesika
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Pinus L., drzewo lub krzew iglasty z rodziny sosnowatych;


lexentry: pol/sowa__rzeczownik__1
written_rep: sowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vorombozaka
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) drapieżny ptak z rzędu Strigiformes, o dużej głowie i oczach umieszczonych z przodu, polujący nocą;


lexentry: pol/spać__czasownik__1
written_rep: spać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: matory
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) być w stanie snu, charakteryzującym się spowolnionymi funkcjami organizmu i obniżonym poziomem świadomości


lexentry: pol/spokój__rzeczownik__1
written_rep: spokój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fahandriampahalemana
sense_list:
cisza, brak hałasu, rumorów | równowaga psychiczna; brak gniewu, zdenerwowania | stan pozbawiony kłótni, zatargów, konfliktów, sprzeczek


lexentry: pol/sport__rzeczownik__1
written_rep: sport
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fanatanjahan-tena
sense_list:
(sport, sportowy) forma aktywności fizycznej i umysłowej, podejmowanej dla przyjemności lub współzawodnictwa;


lexentry: pol/społeczeństwo__rzeczownik__1
written_rep: społeczeństwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fiarahamonina
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) zorganizowana grupa ludzi zamieszkująca jakieś terytorium powiązanych ze sobą kulturowo, historycznie, religijnie, zawodowo itp.;


lexentry: pol/sprawa__rzeczownik__1
written_rep: sprawa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tranga
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) postępowanie prokuratorskie, sądowe lub administracyjne


lexentry: pol/stado__rzeczownik__1
written_rep: stado
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fatotra
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) grupa osobników tego samego, rzadziej różnych gatunków zwierząt, żyjąca na określonym terytorium, związana mniej lub bardziej zaawansowaną formą organizacji społecznej;


lexentry: pol/statek__rzeczownik__1
written_rep: statek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sambo
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) duży obiekt do przewozu towarów lub ludzi drogą wodną | każde urządzenie do takiego przewozu dowolną drogą inną niż ląd;


lexentry: pol/staw__rzeczownik__1
written_rep: staw
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dobo
sense_list:
(hydrologia, hydrologiczny) niewielki zbiornik wody stojącej sztucznego lub naturalnego pochodzenia;


lexentry: pol/stolec__rzeczownik__1
written_rep: stolec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: seza
sense_list:
(dawniej, dawny) tron monarchy, biskupa | (fizjologia, fizjologiczny) (medycyna, medyczny) odchody ludzkie lub zwierzęce


lexentry: pol/stolica__rzeczownik__1
written_rep: stolica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: renivohitra
sense_list:
(administracja) (geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) główne miasto jakiegoś państwa;


lexentry: pol/stopa__rzeczownik__1
written_rep: stopa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tongotra
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) część ciała tworząca dolny koniec nogi, ograniczona piętą i kostką; | jednostka długości, używana w niektórych krajach;


lexentry: pol/stosunek_płciowy__rzeczownik__1
written_rep: stosunek płciowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: firaisana ara-nofo
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) czynności i zachowania seksualne, w trakcie których dochodzi do fizycznego zbliżenia z użyciem narządów płciowych;


lexentry: pol/strona_internetowa__rzeczownik__1
written_rep: strona internetowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vohikala
sense_list:
(informatyka, informatyczny) pojedynczy dokument lub prezentacja opublikowana w Internecie przez WWW;


lexentry: pol/studiować__czasownik__1
written_rep: studiować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mianatra
sense_list:
uczyć się na uczelni wyższej; być na studiach | uważnie czytać, zgłębiać temat | wpatrywać się uważnie


lexentry: pol/stół__rzeczownik__1
written_rep: stół
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: latabatra
sense_list:
(branża meblarka, meblarstwo, meble) mebel z podpartym na nogach blatem, służący zwykle do spożywania posiłków lub pracy;


lexentry: pol/sukienka__rzeczownik__1
written_rep: sukienka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: robo
sense_list:
(krawiectwo) kobiece ubranie, okrywające tułów, częściowo lub całkowicie nogi, czasem też ręce, zazwyczaj z lekkiego materiału;


lexentry: pol/suknia__rzeczownik__1
written_rep: suknia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: robo
sense_list:
(krawiectwo) część kobiecej garderoby okrywająca tułów, częściowo lub całkowicie nogi, czasem też ręce, wkładana zazwyczaj na uroczyste okazje;


lexentry: pol/system_operacyjny__rzeczownik__1
written_rep: system operacyjny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mpandrindra milina
sense_list:
(informatyka, informatyczny) najbardziej podstawowe oprogramowanie komputera umożliwiające zarządzanie zasobami, sprzętem oraz komunikację z użytkownikiem;


lexentry: pol/szachy__rzeczownik__1
written_rep: szachy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: eseka
sense_list:
(szachy, pojęcie szachowe) gra dwuosobowa, w której gracze wykonują na przemian ruchy bierkami na czarno-białej planszy;


lexentry: pol/szafir__rzeczownik__1
written_rep: szafir
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: safira
sense_list:
(jubilerstwo, jubilerski) kamień szlachetny oszlifowany z szafiru (1.1) mineralnego | (mineralogia, mineralogiczny) niebieska odmiana korundu;


lexentry: pol/szalony__przymiotnik__1
written_rep: szalony
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: adala
sense_list:
niezrównoważony, impulsywny, nieobliczalny | charakterystyczny dla osób szalonych (1.1-2) | niekontrolowany, intensywny, gwałtowny, niepohamowany | nieszablonowy, dziwny | szybki (np. pościg, ruch)


lexentry: pol/szaman__rzeczownik__1
written_rep: szaman
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ombiasa
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wśród niektórych ludów azjatyckich, np. u Eskimosów i Indian, człowiek uważany za pośrednika między duchami, bóstwami, demonami a ludźmi, osoba o nadprzyrodzonej mocy, czarodziej i znachor pierwotnej religii szamanizmu;


lexentry: pol/szantaż__rzeczownik__1
written_rep: szantaż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: soloky
sense_list:
wymuszanie czegoś na kimś pod groźbą ujawnienia jakichś kompromitujących lub wstydliwych informacji o tym kimś; także pod groźbą wykonania czynu innego typu (np. przemocy wobec bliskich)


lexentry: pol/szarańcza__rzeczownik__1
written_rep: szarańcza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dongara
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) owad przypominający konika polnego, szkodnik upraw;


lexentry: pol/szczepionka__rzeczownik__1
written_rep: szczepionka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vaksiny
sense_list:
(medycyna, medyczny) preparat pochodzenia biologicznego, zawierający osłabione żywe lub zabite drobnoustroje chorobotwórcze lub fragmenty ich struktury stosowany w celu wywołania odpowiedzi immunologicznej i odporności;


lexentry: pol/szelf__rzeczownik__1
written_rep: szelf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: talantalana
sense_list:
(geologia, geologiczny) (geografia, geograficzny) przybrzeżna strefa dna morskiego będąca częścią kontynentu zalanego wodami płytkiego morza;


lexentry: pol/szpilka__rzeczownik__1
written_rep: szpilka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: paingotra
sense_list:
(krawiectwo) mały, cieniutki pręt zakończony główką z metalu lub kolorowego plastiku, służący do mocowania np. tkaniny


lexentry: pol/szpinak__rzeczownik__1
written_rep: szpinak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: epinara
sense_list:
(ogrodnictwo, ogrodniczy) (rolnictwo, rolniczy) Spinacia oleracea, szpinak warzywny, roślina warzywna o podłużnych, szpiczastych liściach


lexentry: pol/szpital__rzeczownik__1
written_rep: szpital
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hopitaly
sense_list:
(medycyna, medyczny) zakład lecznictwa zamkniętego służący badaniu i leczeniu pacjentów wymagających hospitalizacji;


lexentry: pol/sztuczna_inteligencja__rzeczownik__1
written_rep: sztuczna inteligencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: haranita-tsaina voatrolombelona
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (informatyka, informatyczny) inteligencja wykazywana przez urządzenia sztuczne;


lexentry: pol/szuflada__rzeczownik__1
written_rep: szuflada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kesika
sense_list:
wysuwana, otwarta od góry skrzynka, stanowiąca część mebla i służąca do przechowywania różnych przedmiotów;


lexentry: pol/szum_uszny__rzeczownik__1
written_rep: szum uszny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: figiririoka
sense_list:
(medycyna, medyczny) subiektywne, przykre doznanie dźwiękowe odczuwane w uszach lub w głowa z przyczyn wewnętrznych;


lexentry: pol/szyja__rzeczownik__1
written_rep: szyja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vozona
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) część ciała łącząca głowę z korpusem | (przestarzałe, przestarzały) węższa część butelki (zwykle (zdrobniale) szyjka)


lexentry: pol/szyszka__rzeczownik__1
written_rep: szyszka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lonjo
sense_list:
(botanika, botaniczny) (dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) zdrewniały owoc większości roślin iglastych;


lexentry: pol/słoik__rzeczownik__1
written_rep: słoik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: damizana
sense_list:
szklany, najczęściej walcowaty pojemnik z zakrętką lub nakrywką służący do przechowywania substancji płynnych lub półpłynnych


lexentry: pol/słonecznik__rzeczownik__1
written_rep: słonecznik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tanamasoandro
sense_list:
(botanika, botaniczny) Helianthus L., rodzaj roślin; | (potocznie, potoczny) słonecznik zwyczajny, Helianthus annuus L. – wysoka roślina jednoroczna o bardzo dużych (zwykle żółtych) kwiatach, uprawiana dla oleistych nasion lub jako roślina ozdobna;


lexentry: pol/słownik__rzeczownik__1
written_rep: słownik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rakibolana | diksionary
sense_list:
zbiór słów, pojęć z pewnej dziedziny, wszystkich lub dobranych wg jakiejś metody, wraz z ich skrótowymi opisami;


lexentry: pol/słowo__rzeczownik__1
written_rep: słowo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: teny
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wyróżniona fonetycznie lub graficznie część wypowiedzi składająca się z jednego lub więcej morfemów, wyrażająca pewną niezmienną treść w danym języku; | obietnica, przyrzeczenie


lexentry: pol/słońce__rzeczownik__1
written_rep: słońce
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: masoandro
sense_list:
Słońce widziane jako tarcza na niebie | (astronomia, astronomiczny) główna gwiazda w układzie planetarnym, źródło światła i ciepła pojawiające się na niebie


lexentry: pol/słuszny__przymiotnik__1
written_rep: słuszny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: marina
sense_list:
godziwy, duży, uczciwy | sensowny, trafny | taki, który jest odpowiedni, spełnia określone warunki | zgodny z prawem, uzasadniony


lexentry: pol/tabletka__rzeczownik__1
written_rep: tabletka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pilina
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) porcja sprasowanego proszku, najczęściej leku, zwykle w postaci małego krążka


lexentry: pol/taczka__rzeczownik__1
written_rep: taczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: laborety
sense_list:
mały wózek z jednym lub dwoma kółkami używany do transportu przedmiotów lub materiałów sypkich na niewielkich odległościach;


lexentry: pol/tak__partykuła__1
written_rep: tak
part_of_speech: particle
min_sense_num: 02
trans_list: eny
sense_list:
wyraz służący do udzielania odpowiedzi twierdzącej na pytanie zaczęte od słowa czy; potwierdzenie czegoś


lexentry: pol/tak__przysłówek__1
written_rep: tak
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: hoe
sense_list:
używany do podkreślania cechy przymiotnika | używany do podkreślania cechy przysłówka | w ten sposób


lexentry: pol/taki__zaimek__1
written_rep: taki
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: hoe
sense_list:
…do podkreślenia zwrotu, który będzie omówiony w zdaniu podrzędnym | …do wzmocnienia przymiotnika | …do zastąpienia przymiotnika znanego z kontekstu | …podczas porównywania rzeczowników, do wyrażenia ich identyczności


lexentry: pol/tamaryndowiec__rzeczownik__1
written_rep: tamaryndowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kily
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Tamarindus, monotypowy rodzaj drzew z rodziny bobowatych


lexentry: pol/tamaryndowiec_indyjski__rzeczownik__1
written_rep: tamaryndowiec indyjski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kily
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Tamarindus indica, gatunek tropikalnych drzew z monotypowego rodzaju tamaryndowiec, pochodzących ze wschodniej Afryki;


lexentry: pol/tamilski__rzeczownik__1
written_rep: tamilski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tamily
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język z rodziny drawidyjskiej, którym posługują się Tamilowie zamieszkujący południowoindyjski stan Tamilnadu (60 mln) oraz wyspę Cejlon (4 mln);


lexentry: pol/tani__przymiotnik__1
written_rep: tani
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: boba
sense_list:
mający niską cenę, niewymagający dużych nakładów finansowych | niewiele wart | oferujący towary po niskich cenach


lexentry: pol/taniec__rzeczownik__1
written_rep: taniec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dihy
sense_list:
(choreografia, choreograficzny) zespół ruchów wykonywany zwykle w rytm muzyki, zazwyczaj w parze z inną osobą, ale także indywidualnie lub w większej grupie osób;


lexentry: pol/tarcza__rzeczownik__1
written_rep: tarcza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ampinga
sense_list:
(heraldyka, heraldyczny) element herbu w kształcie tarczy (1.1) | (wojskowość, wojskowy) obronna część uzbrojenia


lexentry: pol/targ__rzeczownik__1
written_rep: targ
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tsena
sense_list:
miejsce, gdzie dokonuje się transakcji kupna i sprzedaży | kupno i sprzedaż towarów mająca miejsce w wydzielonym miejscu w określone dni tygodnia


lexentry: pol/teatr__rzeczownik__1
written_rep: teatr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: teatra
sense_list:
(architektura, architektoniczny) budynek teatru (1.2); | (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) dziedzina sztuki, w której utwory są przedstawiane publiczności przez aktorów odgrywających role według scenariusza (dramatu); | (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) instytucja, która odgrywa (wystawia) takie przedstawienia; ogół osób (zwykle: aktorów) zatrudnionych w tej instytucji


lexentry: pol/technika__rzeczownik__1
written_rep: technika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: teknôlôjia
sense_list:
dziedzina działalności, obejmująca wytwarzanie zjawisk i przedmiotów nie występujących naturalnie w przyrodzie;


lexentry: pol/tektura__rzeczownik__1
written_rep: tektura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: baoritra
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) gruby materiał papierniczy uzyskany głównie z materiałów odpadkowych, przeznaczony do innych celów niż pisanie;


lexentry: pol/terroryzm__rzeczownik__1
written_rep: terroryzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fampihorohoroana
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) użycie przemocy przez osobę lub grupę z pogwałceniem prawa, mające na celu zastraszenie i wymuszenie ustępstw;


lexentry: pol/testament__rzeczownik__1
written_rep: testament
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fara hafatra
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) dokument, w którym człowiek określa, co po jego śmierci należy zrobić z jego majątkiem;


lexentry: pol/toksykologia__rzeczownik__1
written_rep: toksykologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: токсикологија
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (toksykologia) (medycyna, medyczny) nauka o cechach substancji toksycznych, ich działaniu na żywe organizmy i o metodach ich wykrywania oraz zapobiegania zatruciom nimi;


lexentry: pol/tonacja__rzeczownik__1
written_rep: tonacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lakile
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) konkretna gama durowa lub molowa, w której wykonywany jest dany utwór muzyczny


lexentry: pol/topór__rzeczownik__1
written_rep: topór
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: famaky
sense_list:
narzędzie składające się z drewnianego trzonka i metalowego ostrza, służące np. do rąbania drewna lub mięsa, a dawniej także jako broń;


lexentry: pol/torba__rzeczownik__1
written_rep: torba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lasaka
sense_list:
giętkie opakowanie do przenoszenia rzeczy z uszami lub paskiem | worek wykonany z wytrzymałego materiału przeznaczony do noszenia rzeczy


lexentry: pol/torebka__rzeczownik__1
written_rep: torebka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kitabo
sense_list:
mała torba | mniejsza torba do przechowywania osobistych drobiazgów wykonana z wytrzymałych materiałów noszona najczęściej przez kobiety na ramieniu lub w dłoni


lexentry: pol/torf__rzeczownik__1
written_rep: torf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fompo-tany
sense_list:
(geologia, geologiczny) (rolnictwo, rolniczy) organiczny materiał osadowy o kolorze od brunatnego po czarny, wykorzystywany m.in. do użyźniania gleb lub pozyskiwania paliw stałych;


lexentry: pol/tort__rzeczownik__1
written_rep: tort
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mofomamy
sense_list:
(cukiernictwo) wykwintne ciasto na specjalne okazje, zazwyczaj okrągłe, przekładane masą, ozdobione z wierzchu owocami, lukrem, masą, galaretką lub kremem;


lexentry: pol/tortura__rzeczownik__1
written_rep: tortura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fampijaliana
sense_list:
świadome zadawanie komuś (więźniowi, jeńcowi) ogromnego bólu fizycznego za pomocą określonych metod i narzędzi, najczęściej po to, aby wymusić na nim zeznania bądź aby wydobyć z niego informacje;


lexentry: pol/torturować__czasownik__1
written_rep: torturować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: fampijaliana
sense_list:
zadawać komuś tortury, świadomie zadawać komuś ogromny ból fizyczny za pomocą okrutnych metod, najczęściej w celu wymuszenia zeznań, informacji


lexentry: pol/totemizm__rzeczownik__1
written_rep: totemizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tôtemisma
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (etnografia, etnograficzny) zespół wierzeń religijnych u ludów pierwotnych opierający się na kulcie totemu


lexentry: pol/tracić__czasownik__1
written_rep: tracić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: manary
sense_list:
ponosić straty materialne na jakimś interesie lub transakcji | przestawać posiadać jakąś cechę | przestawać posiadać jakąś rzecz


lexentry: pol/tranzystor__rzeczownik__1
written_rep: tranzystor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tirazistôro
sense_list:
(elektryczność) przyrząd półprzewodnikowy służący do wzmacniania sygnałów elektrycznych; | (potocznie, potoczny) mały, przenośny odbiornik radiowy


lexentry: pol/trawa__rzeczownik__1
written_rep: trawa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ahitra
sense_list:
(botanika, botaniczny) roślina z rodziny wiechlinowatych, zwykle w kolorze zielonym, rozłogowa lub kępiasta, o długich, wąskich liściach;


lexentry: pol/trawieniec__rzeczownik__1
written_rep: trawieniec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vavoninkena
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) (anatomia, anatomiczny) gruczołowa część żołądka przeżuwaczy, o gruszkowatym kształcie, tworząca czwarty przedział;


lexentry: pol/truskawka__rzeczownik__1
written_rep: truskawka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: frezy
sense_list:
(botanika, botaniczny) Fragaria grandiflora, Fragaria ananassa, roślina uprawna o czerwonych, soczystych owocach, powstała ze skrzyżowania poziomki wirginijskiej i poziomki chilijskiej; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) owoc truskawki (1.1)


lexentry: pol/trutka__rzeczownik__1
written_rep: trutka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: poizina
sense_list:
(potocznie, potoczny) pokarm zawierający substancję trującą, wykładany w celu pozbycia się szkodników


lexentry: pol/trzcina_cukrowa__rzeczownik__1
written_rep: trzcina cukrowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fary
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) (botanika, botaniczny) roślina uprawna z gatunku Saccharum officinarum, (zobacz) cukrowiec lekarski;


lexentry: pol/trzymać__czasownik__1
written_rep: trzymać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mitana
sense_list:
(potocznie, potoczny) zamocowywać | chwycić coś / kogoś (np. rękami, nogami, zębami) i nie wypuszczać | pozostawiać w określonym stanie lub w określonej sytuacji | przechowywać | ustawić kogoś / coś w określonej pozycji, położeniu i utrzymywać tę pozycję | zmuszać kogoś do przebywania gdzieś, przetrzymywać kogoś w zamknięciu; więzić


lexentry: pol/trójkąt__rzeczownik__1
written_rep: trójkąt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mirazoro
sense_list:
(geometria) wielokąt mający trzy boki; | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) instrument perkusyjny uderzany pałeczką; | rzecz mająca kształt trójkąta w znaczeniu (1.1)


lexentry: pol/trąbka__rzeczownik__1
written_rep: trąbka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trompetra
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) bezstroikowy, dęty, blaszany instrument muzyczny lub sygnalizacyjny z ustnikiem;


lexentry: pol/tulipan__rzeczownik__1
written_rep: tulipan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tiolipa
sense_list:
(botanika, botaniczny) Tulipa L., posiadająca wiele odmian roślina cebulowa z rodziny liliowatych, z pojedynczymi dużymi kwiatami;


lexentry: pol/twaróg__rzeczownik__1
written_rep: twaróg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tsaky
sense_list:
(spożywczy) produkt wytwarzany z mleka po oddzieleniu serwatki; rodzaj sera, świeżego, niedojrzewającego


lexentry: pol/tworzyć__czasownik__1
written_rep: tworzyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mamorona
sense_list:
budować, konstruować coś nowego (również z niczego); przyczyniać się do powstania czegoś (także pojęć niematerialnych)


lexentry: pol/tydzień__rzeczownik__1
written_rep: tydzień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: herinandro
sense_list:
okres siedmiu kolejnych dni, zwykle od poniedziałku do niedzieli, będący częścią miesiąca, związany prawdopodobnie ze zmianami Księżyca, powtarzający się cyklicznie; | każdy okres siedmiu dni


lexentry: pol/tygrys__rzeczownik__1
written_rep: tygrys
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tigra
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Panthera tigris Linnaeus, duży drapieżnik z rodziny kotowatych z wyrazistymi pręgami na sierści;


lexentry: pol/tygrys_azjatycki__rzeczownik__1
written_rep: tygrys azjatycki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trimo
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Panthera tigris Linnaeus, drapieżny ssak z rodziny kotowatych, występujący w Azji;


lexentry: pol/tęcza__rzeczownik__1
written_rep: tęcza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: antsiben’andriamànitra
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) zjawisko optyczne pod postacią kolorowego łuku z rozszczepionego światła;


lexentry: pol/tężec__rzeczownik__1
written_rep: tężec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tetanosy
sense_list:
(medycyna, medyczny) / (weterynaria, weterynaryjny) ostra choroba zakaźna o ciężkim przebiegu, z długotrwałymi i bolesnymi kurczami mięśni, spowodowana toksynami produkowanymi przez bakterie beztlenowe zwane laseczkami tężca


lexentry: pol/tłoczyć__czasownik__2
written_rep: tłoczyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: mahatonga
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (hydraulika, hydrauliczny) przeciskać substancje ciekłe lub gazowe z jednego miejsca do innego


lexentry: pol/układ_okresowy__rzeczownik__1
written_rep: układ okresowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tabilaon'ny singa
sense_list:
zestawienie wszystkich pierwiastków chemicznych w postaci rozbudowanej tabeli, uporządkowane według ich rosnącej liczby atomowej, grupujące pierwiastki według ich cyklicznie powtarzających się podobieństw właściwości;


lexentry: pol/układ_okresowy_pierwiastków__rzeczownik__1
written_rep: układ okresowy pierwiastków
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tabilao ny singa
sense_list:
(chemia, chemiczny) tabelaryczny układ pierwiastków chemicznych uporządkowany według rosnącej liczby atomowej;


lexentry: pol/układ_scalony__rzeczownik__1
written_rep: układ scalony
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: olika voafintina anaty
sense_list:
(elektronika, elektroniczny) zamknięty w obudowie układ elektroniczny, gotowy do umieszczenia w innym układzie;


lexentry: pol/ulica__rzeczownik__1
written_rep: ulica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lalana
sense_list:
(urbanistyka, urbanistyczny) droga wytyczona i zbudowana na terenie zurbanizowanym, głównie w mieście;


lexentry: pol/umowa__rzeczownik__1
written_rep: umowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anjara
sense_list:
wzajemne zobowiązanie dwóch lub więcej osób do zrobienia czegoś lub zachowywania się w określony sposób; arkusz lub inny zapis takiego zobowiązania;


lexentry: pol/uniwersytet__rzeczownik__1
written_rep: uniwersytet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oniversite
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) wyższa uczelnia obejmująca zwykle kilka wydziałów nauk, mająca prawo nadawania stopni naukowych


lexentry: pol/uskok__rzeczownik__1
written_rep: uskok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hady
sense_list:
(geologia, geologiczny) pęknięcie mas skalnych, wzdłuż którego nastąpiło ich przesunięcie względem siebie;


lexentry: pol/ustawa__rzeczownik__1
written_rep: ustawa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lalana
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) akt normatywny o charakterze powszechnie obowiązującym, najczęściej obecnie uchwalany przez parlament (w niektórych państwach zatwierdzany później przez organ władzy wykonawczej);


lexentry: pol/uśmiech__rzeczownik__1
written_rep: uśmiech
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tsiky
sense_list:
zmiana wyrazu twarzy, która jest przejawem odczuwania radości, zadowolenia, rozbawienia, serdeczności lub ironii;


lexentry: pol/w__przyimek__1
written_rep: w
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 02
trans_list: amina
sense_list:
…określający czas zaistnienia czynności; czas trwania czynności | …określający ilość lub liczbę elementów | …określający stan podmiotu | …określający ubiór | …określający wnętrze miejsca wykonywania czynności (również przenośne: umysł, mózg, serce itp.) | …określający wzór na materiale, kształt czegoś


lexentry: pol/wagon__rzeczownik__1
written_rep: wagon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fiara
sense_list:
(kolejnictwo) pojazd szynowy, zazwyczaj bez własnego napędu, przeznaczony do przewozu pasażerów lub towarów;


lexentry: pol/wapno__rzeczownik__1
written_rep: wapno
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sokay
sense_list:
(chemia, chemiczny) potoczna nazwa kilku związków wapnia i różnych surowców mających zastosowanie w budownictwie, przemyśle, rolnictwie i medycynie;


lexentry: pol/ważka__rzeczownik__1
written_rep: ważka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: angidina
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) owad z rzędu ważek (Odonata Fabricius), żyjący w okolicach zbiorników wodnych podłużny, o dwóch parach skrzydeł i dużych oczach;


lexentry: pol/wchodzić__czasownik__1
written_rep: wchodzić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mandia
sense_list:
rozpoczynać grę, np. na boisku, w karty | stawać się członkiem czegoś | stawać się elementem zbioru, elementem składowym | wspinać się, iść w górę | wstępować na coś nogą (nogami) | wstępować w obręb jakiegoś pomieszczenia, budynku, obszaru, strefy itp.


lexentry: pol/wdowa__rzeczownik__1
written_rep: wdowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mpananotena
sense_list:
(środowiskowy) (drukarstwo, drukarski) błąd w łamaniu tekstu polegający na pozostawieniu na początku łamu samotnego ostatniego wiersza akapitu


lexentry: pol/wesoły__przymiotnik__1
written_rep: wesoły
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: faly
sense_list:
taki, który odczuwa rozbawienie, ma dobry humor, nastrój; nie jest smutny | taki, który wprawia w dobry humor | świadczący o dobrym humorze, nastroju


lexentry: pol/wesz__rzeczownik__1
written_rep: wesz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hao
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) bezskrzydły owad pasożytujący na ssakach i sporadycznie na rybach;


lexentry: pol/wiadro__rzeczownik__1
written_rep: wiadro
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: siny
sense_list:
walcowaty pojemnik, zwykle nieco szerszy u góry, z pałąkowatym uchwytem, służący do przechowywania i ręcznego przenoszenia cieczy lub materiałów sypkich;


lexentry: pol/widelec__rzeczownik__1
written_rep: widelec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sotrorovitra
sense_list:
(środowiskowy) (technologia, technika, techniczny) element konstrukcji roweru, na którym mocuje się oś koła; | ostro zakończony przedmiot używany do nabierania jedzenia;


lexentry: pol/wieczorowy__przymiotnik__1
written_rep: wieczorowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: hariva
sense_list:
o stroju, fryzurze, makijażu: odpowiedni na eleganckie wydarzenia odbywające się zwykle wieczorem | o studiach, szkole, nauce: odbywający się wieczorami


lexentry: pol/wiedźma__rzeczownik__1
written_rep: wiedźma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mpamosavy
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) od średniowiecza: kobieta mająca związek ze złymi mocami | (etnografia, etnograficzny) w dawnych wierzeniach: kobieta, która ma wiedzę (głównie o leczeniu ludzi, przyrodzie i magii), określenie neutralne; | (potocznie, potoczny) (pogardliwie, pogardliwy) kobieta stara, brzydka, kłótliwa


lexentry: pol/wielbłąd__rzeczownik__1
written_rep: wielbłąd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kamely
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Camelus Linnaeus, duży afrykański i azjatycki ssak kopytny z rodziny wielbłądowatych, z charakterystycznym jednym lub dwoma garbami;


lexentry: pol/wielki__przymiotnik__1
written_rep: wielki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: be
sense_list:
bardzo ważny, znaczący | o człowieku: mocno wyróżniający się zdolnościami lub innymi cechami | o nadzwyczaj dużej skali lub natężeniu | o nadzwyczaj dużych rozmiarach


lexentry: pol/wielomian__rzeczownik__1
written_rep: wielomian
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: maromiantona
sense_list:
(matematyka, matematyczny) wyrażenie algebraiczne złożone ze zmiennych i stałych połączonych działaniami dodawania, odejmowania, mnożenia i podnoszenia do potęgi o stałym wykładniku naturalnym;


lexentry: pol/wielościan__rzeczownik__1
written_rep: wielościan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: marozorondemaka
sense_list:
(geometria) ograniczona bryła geometryczna, której powierzchnia jest złożona wyłącznie z wielokątów;


lexentry: pol/wierzchołek__rzeczownik__1
written_rep: wierzchołek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tampony
sense_list:
(geografia, geograficzny) szczyt góry | (geometria) punkt łączący sąsiednie boki wielokąta lub co najmniej trzy ściany wielościanu;


lexentry: pol/wierzyć__czasownik__1
written_rep: wierzyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mino
sense_list:
ufać komuś, uważać, że ktoś ma rację | uważać coś za prawdziwe mimo braku dowodów na prawdziwość tego | wyznawać religię


lexentry: pol/wietrzeć__czasownik__1
written_rep: wietrzeć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: fotoana
sense_list:
(geologia, geologiczny) (o skałach i minerałach) rozpadać się i kruszyć wskutek działania czynników chemicznych lub atmosferycznych


lexentry: pol/wieża__rzeczownik__1
written_rep: wieża
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tilikambo
sense_list:
(architektura, architektoniczny) wysoka budowla o małej płaszczyźnie podstawy w stosunku do wysokości;


lexentry: pol/wieżowiec__rzeczownik__1
written_rep: wieżowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trano avo be
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (budownictwo) wolnostojący wielokondygnacyjny budynek o niewielkiej w stosunku do wysokości powierzchni podstawy;


lexentry: pol/wilec_ziemniaczany__rzeczownik__1
written_rep: wilec ziemniaczany
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ambizo
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) Ipomoea batatas; pochodzący z Ameryki gatunek rośliny uprawnej z rodziny powojowatych


lexentry: pol/wino__rzeczownik__1
written_rep: wino
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: divay
sense_list:
(enologia, winoznawstwo, enologiczny, winoznawczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) napój alkoholowy powstający dzięki fermentacji owoców;


lexentry: pol/winorośl__rzeczownik__1
written_rep: winorośl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: voaloboka
sense_list:
(enologia, winoznawstwo, enologiczny, winoznawczy) (ogrodnictwo, ogrodniczy) (botanika, botaniczny) krzew o długich pędach i owocach zebranych w kiście.


lexentry: pol/wiosło__rzeczownik__1
written_rep: wiosło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fivoy
sense_list:
spłaszczony i rozszerzony u końca (lub obu końców) kij służący do nadawania biegu łodzi oraz kierowania nią;


lexentry: pol/wiosłować__czasownik__1
written_rep: wiosłować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: milomano
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) (o ptakach wodnych) poruszać kończynami ciało zanurzone w wodzie, nadając mu pęd


lexentry: pol/wirus__rzeczownik__1
written_rep: wirus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: virosy
sense_list:
(informatyka, informatyczny) samopowielający się program komputerowy, który przy pomocy nosiciela (np. poczty elektronicznej) wdziera się do komputera w celu zakłócania jego pracy lub niszczenia danych; | (mikrobiologia, mikrobiologiczny) (medycyna, medyczny) cząstka zakaźna, infekująca organizmy żywe, niezdolna do namnażania się poza komórką, sama niemająca struktury komórkowej;


lexentry: pol/więzień__rzeczownik__1
written_rep: więzień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sambotra
sense_list:
człowiek pozbawiony wolności, np. odbywający karę w więzieniu, zamknięty w areszcie, obozie lub innym miejscu odosobnienia


lexentry: pol/wkręt__rzeczownik__1
written_rep: wkręt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: visy
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) śruba z nacięciem we łbie, umożliwiającym jej wkręcanie przy pomocy śrubokręta w miękki materiał bez konieczności wiercenia;


lexentry: pol/wodny__przymiotnik__1
written_rep: wodny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: rano
sense_list:
(sport, sportowy) odbywający się w wodzie | nawiązujący do wody lub innych cieczy | poruszający się po wodzie | poruszany wodą lub inną cieczą | żyjący w wodzie lub na wodzie


lexentry: pol/wodorowęglan__rzeczownik__1
written_rep: wodorowęglan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karibonetra
sense_list:
(chemia, chemiczny) sól kwasu węglowego, w której tylko jeden atom wodoru uległ podstawieniu przez atom metalu;


lexentry: pol/wojna__rzeczownik__1
written_rep: wojna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ady
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) zorganizowany konflikt zbrojny o dużej skali;


lexentry: pol/wolny__przymiotnik__1
written_rep: wolny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: maimaim-poana
sense_list:
mogący postępować zgodnie z własną wolą | niebędący w związku, nieposiadający partnera / partnerki | nieobciążony czymś niekorzystnym | niezajęty przez coś


lexentry: pol/wprawdzie__fragment_spójnika__1
written_rep: wprawdzie
min_sense_num: 01
trans_list: fahamarinana
sense_list:
składnik spójnika złożonego łączącego zdania lub wyrażenia, oznaczającego, że treść jednego z nich jest zastrzeżeniem w stosunku do tego, co wynika z treści drugiego zdania


lexentry: pol/wpływać__czasownik__1
written_rep: wpływać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: fianjadiana
sense_list:
sprawiać, że ktoś lub coś zachowuje się w określony sposób: (także, też) pociągać za sobą zachodzenie pewnych zjawisk; wywierać wpływ


lexentry: pol/wracać__czasownik__1
written_rep: wracać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: mifontina
sense_list:
ponawiać myśl lub temat, o którym mówiło się lub myślało wcześniej | przybywać do miejsca, z którego się wyszło lub było poprzednio


lexentry: pol/wrzos__rzeczownik__1
written_rep: wrzos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anjavidy
sense_list:
(botanika, botaniczny) wrzos zwyczajny - Calluna vulgaris, krzewinka o drobnych liściach i małych, różowofioletowych kwiatach rosnąca w dużych skupieniach, kwitnąca późnym latem i wczesną jesienią;


lexentry: pol/wróg__rzeczownik__1
written_rep: wróg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fahavalo
sense_list:
nieprzyjaciel, osoba lub obiekt darzony negatywnymi uczuciami | państwo, które jest w stanie wojny z innym państwem, oraz jego wojska


lexentry: pol/wschód__rzeczownik__1
written_rep: wschód
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: atsinanana
sense_list:
(geografia, geograficzny) kierunek wskazywany przez Słońce podczas jego wschodu (1.1) w dniu równonocy;


lexentry: pol/wskazówka__rzeczownik__1
written_rep: wskazówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anatra
sense_list:
skierowana do kogoś porada, pouczenie dotyczące postępowania, podpowiedź, punkt wytyczny, informacja o czymś


lexentry: pol/wskazówka__rzeczownik__1
written_rep: wskazówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tanana
sense_list:
element ruchomy przyrządu pomiarowego, którego położenie określa na podziałce określoną wartość mierzonej wielkości;


lexentry: pol/wtyczka__rzeczownik__1
written_rep: wtyczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sotrorovitra
sense_list:
(elektryczność) element umożliwiający podłączenie urządzeń elektrycznych, zasilanych z sieci elektrycznej do gniazda elektrycznego;


lexentry: pol/wulkan__rzeczownik__1
written_rep: wulkan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: afotroa | volokano
sense_list:
(geologia, geologiczny) miejsce na powierzchni Ziemi, z którego wydobywa się lawa, gazy i popioły; | forma terenu powstała wskutek aktywności wulkanu (1.1)


lexentry: pol/wybredny__przymiotnik__1
written_rep: wybredny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: sarotra
sense_list:
taki, który jest kapryśny, trudny do zaspokojenia, zadowolenia; taki, któremu trudno zaspokoić, dogodzić


lexentry: pol/wyciskać__czasownik__1
written_rep: wyciskać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: fia
sense_list:
(potocznie, potoczny) wymuszać maksymalną sprawność | oddzielać od czego płynną zawartość poprzez ściskanie


lexentry: pol/wyciąg__rzeczownik__1
written_rep: wyciąg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fia
sense_list:
(chemia, chemiczny) roztwór otrzymywany z substancji roślinnej lub organu zwierzęcego poprzez ich gotowanie, zalewanie wrzątkiem lub alkoholem;


lexentry: pol/wydobywać__czasownik__1
written_rep: wydobywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: fia
sense_list:
(górnictwo, górniczy) wydostawać surowce naturalne spod ziemi na powierzchnię | z trudem uzyskiwać od kogoś jakąś informację


lexentry: pol/wykaz__rzeczownik__1
written_rep: wykaz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lisitra
sense_list:
pismo zawierające wyliczenie osób, rzeczy, elementów, czynności, zdarzeń itp. mających jakąś wspólną cechę


lexentry: pol/wykrzyknik__rzeczownik__1
written_rep: wykrzyknik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tenim-piontanana
sense_list:
(gramatyka) nieodmienne słowo lub wyrażenie służące do wyrażenia stanu emocjonalnego, nakazu lub do imitacji odgłosu z otaczającego świata;


lexentry: pol/wyraz__rzeczownik__1
written_rep: wyraz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: teny
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) symbol fonetyczny (ciąg głosek) lub graficzny (znak lub ciąg znaków), niosący określone znaczenie bądź pełniący funkcję składniową;


lexentry: pol/wysoki__przymiotnik__1
written_rep: wysoki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: agnabo
sense_list:
mający duże znaczenie, cieszący się szacunkiem; używane również jako tytuł honorowy | o dźwięku: mający dużą częstotliwość | znajdujący się na dużej wysokości (wysoko)


lexentry: pol/wysyłać__czasownik__1
written_rep: wysyłać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: alefa
sense_list:
nadawać, wydawać z siebie; emitować | polecać komuś udanie się dokądś w jakimś celu | przekazywać komuś coś za pośrednictwem innych osób lub urządzeń technicznych


lexentry: pol/wywiad__rzeczownik__1
written_rep: wywiad
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tafatafa
sense_list:
rozmowa prowadzona przez dziennikarza z osobą lub grupą osób, mająca na celu przybliżenie poglądów lub działań tych osób odbiorcom


lexentry: pol/wątroba__rzeczownik__1
written_rep: wątroba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aty
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) duży, wielofunkcyjny gruczoł występujący u wszystkich kręgowców, a także u niektórych innych zwierząt;


lexentry: pol/węgiel_brunatny__rzeczownik__1
written_rep: węgiel brunatny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: linita
sense_list:
(geologia, geologiczny) skała osadowa pochodzenia organicznego roślinnego, pochodząca z okresu neogenu;


lexentry: pol/węgiel_drzewny__rzeczownik__1
written_rep: węgiel drzewny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: àrina
sense_list:
(chemia, chemiczny) produkt spalania drewna przy ograniczonym dostępie tlenu, lekki i czarny, złożony z węgla pierwiastkowego zanieczyszczonego popiołem i związkami organicznymi;


lexentry: pol/węgielek__rzeczownik__1
written_rep: węgielek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: àrina
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) krążek z węgla drzewnego wkładany po rozżarzeniu do trybularza


lexentry: pol/węzeł__rzeczownik__1
written_rep: węzeł
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fatotra
sense_list:
(marynarka) (metrologia, metrologiczny) (nawigacja) (meteorologia, meteorologiczny) jednostka prędkości, równa jednej mili morskiej na godzinę; w nawigacji używana do określania prędkości statków i prądów morskich, zaś w meteorologii - prędkości wiatrów; | (matematyka, matematyczny) dowolna krzywa zwykła zamknięta zanurzona w przestrzeni trójwymiarowej; | połączenie, umocowanie lub skrócenie lin lub podobnych materiałów poprzez związanie lub przeplecenie;


lexentry: pol/władza__rzeczownik__1
written_rep: władza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fanjakana
sense_list:
(zobacz) władze | ludzie, którzy rządzą | relacja, w której jedna strona – rządząca – ma możliwość oddziaływania na drugą


lexentry: pol/własność__rzeczownik__1
written_rep: własność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tondro
sense_list:
prawo do rozporządzania daną rzeczą i korzystania z niej; | rzecz posiadana przez kogoś | właściwość, cecha


lexentry: pol/właśnie__przysłówek__1
written_rep: właśnie
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: izao dieny izao
sense_list:
…komunikujący, że dane zdarzenie odbywa się w chwili mówienia, odbywało się bezpośrednio przed nią lub w czasie innego zdarzenia


lexentry: pol/włos__rzeczownik__1
written_rep: włos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: volon-doha
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) nitkowaty twór, pochodzenia naskórkowego, występujący na powierzchni skóry ssaków;


lexentry: pol/z__przyimek__1
written_rep: z
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 02
trans_list: amina
sense_list:
…opisujący związek | …wskazujący punkt początku ruchu | …wskazujący składnik, materiał | …wskazujący towarzystwo | …wskazujący zawartość


lexentry: pol/za__przyimek__1
written_rep: za
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: an-koatra
sense_list:
…służący do tworzenia wyrażeń, w których czynność odbywa się w kierunku dalszym w stosunku do wyrażenia za przyimkiem | …służący do tworzenia wyrażeń, w których czynność odbywa się w kierunku określonym przez wyrażenie za przyimkiem | …służący do tworzenia wyrażeń, w których omawiany element znajduje się dalej w stosunku do wyrażenia za przyimkiem


lexentry: pol/zachód__rzeczownik__1
written_rep: zachód
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: andrefana
sense_list:
(geografia, geograficzny) kierunek wskazywany przez Słońce podczas jego zachodu (1.1) w dniu równonocy;


lexentry: pol/zadyma__rzeczownik__1
written_rep: zadyma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: miady
sense_list:
(potocznie, potoczny) (pejoratywnie, pejoratywny) publiczna burda z udziałem wielu osób, często brutalna


lexentry: pol/zakład__rzeczownik__1
written_rep: zakład
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ozinina
sense_list:
(handel, handlowy) (rzemiosło, rzemieślniczy) jednostka gospodarcza produkująca, prowadząca sprzedaż lub świadcząca usługi


lexentry: pol/zapadać__czasownik__1
written_rep: zapadać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: miala
sense_list:
o ptactwie: przyfrunąwszy siadać gdzieś; o ludziach: zatrzymawszy się gdzieś schować się, skrywać się; zaszywać się


lexentry: pol/zapis_nutowy__rzeczownik__1
written_rep: zapis nutowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: langilangy
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) umowny układ znaków graficznych służący do utrwalania utworów muzycznych i przekazywania ich innym


lexentry: pol/zapominać__czasownik__1
written_rep: zapominać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: manadino
sense_list:
gubić coś, zostawiać coś gdzieś (= zapominać (1.1) zabrać coś ze sobą) | tracić coś z pamięci, przestawać pamiętać o czymś


lexentry: pol/zatem__spójnik__1
written_rep: zatem
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: noho izany
sense_list:
(książkowy) spójnik przyłączający wniosek z twierdzenia podanego w zdaniu przed nim. Czasami w połączeniu z a: a zatem. | (książkowy) w połączeniu ze słowem a (a zatem): spójnik przyłączający wyrażenie podające w odmienny sposób informację zawartą w zdaniu przed nim


lexentry: pol/zawracać_głowę__czasownik__1
written_rep: zawracać głowę
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: manadala
sense_list:
(potocznie, potoczny) niepotrzebnie zajmować kogoś swoimi sprawami lub problemami, przeszkadzać, być natrętnym lub nie dawać spokoju


lexentry: pol/zaćmienie__rzeczownik__1
written_rep: zaćmienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fanakonana
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) zjawisko pozornego znikania ciała niebieskiego wywołane przez jego przesłanianie lub wejście w cień;


lexentry: pol/zbawienie__rzeczownik__1
written_rep: zbawienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ambarakaly
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) boski akt wybawienia ludzi od wiecznego potępienia; | uratowanie w trudnej sytuacji


lexentry: pol/zbiór__rzeczownik__1
written_rep: zbiór
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hasotry
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) (ogrodnictwo, ogrodniczy) czynność zbierania plonów | (rolnictwo, rolniczy) (ogrodnictwo, ogrodniczy) zwykle w lm plon


lexentry: pol/zebra__rzeczownik__1
written_rep: zebra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: zebra
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) afrykański ssak z rodziny koniowatych z charakterystycznymi pasami na sierści;


lexentry: pol/zebu__rzeczownik__1
written_rep: zebu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jamoka
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) typ bydła domowego hodowanego głównie w Indiach, z charakterystycznym garbem mięśniowo-tłuszczowym;


lexentry: pol/zginąć__czasownik__1
written_rep: zginąć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: maty
sense_list:
nagle, tragicznie stracić życie (w odniesieniu do ludzi) | przestać istnieć, stracić ważność (o cechach, zjawiskach, wartościach)


lexentry: pol/zielony__przymiotnik__1
written_rep: zielony
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: maitso
sense_list:
mający kolor czwartego pasma tęczy, taki jak kolor świeżej trawy, szmaragdu, malachitu itp.; mający kolor pochodny, powstały ze zmieszania kolorów podstawowych: żółtego i niebieskiego; | o roślinach, owocach: taki, który nie osiągnął dojrzałości, będący w stadium poprzedzającym dojrzałość; niedojrzały | (lekceważąco, lekceważący) (potocznie, potoczny) (przenośnie, przenośnia) niedoświadczony, niewyrobiony, niemający rozeznania w jakiejś dziedzinie, zwykle młody


lexentry: pol/ziemniaczany__przymiotnik__1
written_rep: ziemniaczany
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ovy
sense_list:
dotyczący ziemniaków (rośliny i bulwy), związany z ziemniakami | przyrządzony, zrobiony z ziemniaków, z dodatkiem ziemniaków


lexentry: pol/ziemniak__rzeczownik__1
written_rep: ziemniak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ovy
sense_list:
(botanika, botaniczny) Solanum tuberosum L., roślina z rodziny psiankowatych, o jadalnych bulwach; | (spożywczy) warzywo z bulwy ziemniaka (1.1)


lexentry: pol/zimny__przymiotnik__1
written_rep: zimny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: manara
sense_list:
mający (względnie) niską temperaturę, wywołujący uczucie zimna | o jedzeniu podawany na zimno | o kolorach o odcieniu bliskim błękitowi | obojętny, wyrażający niechęć | pozbawiony emocji, czysto intelektualny


lexentry: pol/zimorodek__rzeczownik__1
written_rep: zimorodek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vintsy
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Alcedo atthis, niewielki, kolorowy ptak żywiący się rybami, które zdobywa, nurkując;


lexentry: pol/znać__czasownikmodalny__1
written_rep: znać
part_of_speech: modal
min_sense_num: 01
trans_list: mahalala
sense_list:
mieć informacje na czyjś temat, być komuś w przeszłości przedstawionym | mieć informacje na temat czegoś, mieć z tym do czynienia w przeszłości | umieć coś, wiedzieć


lexentry: pol/zurwanizm__rzeczownik__1
written_rep: zurwanizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: zervanisma
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) doktryna monistyczna, forma perskiej religii mazdaizmu, opozycyjna wobec zoroastryzmu


lexentry: pol/zwalniać__czasownik__1
written_rep: zwalniać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: afo
sense_list:
(o pracodawcy) rozwiązywać z pracownikiem stosunek zatrudnienia; pozbawiać kogoś pracy lub stanowiska


lexentry: pol/ząb__rzeczownik__1
written_rep: ząb
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nify
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) twór anatomiczny osadzony w szczęce lub żuchwie, ułatwiający gryzienie pokarmu;


lexentry: pol/ząb_mądrości__rzeczownik__1
written_rep: ząb mądrości
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: faravazana
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (stomatologia, stomatologiczny) zwyczajowe określenie trzecich zębów trzonowych u człowieka;


lexentry: pol/zły__przymiotnik__1
written_rep: zły
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ratsy
sense_list:
kiepski, nieznający się | niegrzeczny, nieposłuszny | niekorzystny | niemiły, nieprzyjemny (z charakteru) | niepasujący, nieodpowiedni | niesmaczny | niewygodny, nieprzyjemny, nieudany | o zdrowiu, zmysłach słaby


lexentry: pol/łabędź__rzeczownik__1
written_rep: łabędź
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gisa
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Cygnus, ptak wodny o białym lub czarnym upierzeniu i długiej smukłej szyi;


lexentry: pol/łuk__rzeczownik__1
written_rep: łuk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tongolo
sense_list:
(sport, sportowy) wygięta broń miotająca strzały przez napięcie liny łączącej jej oba końce i nadanie tak strzale energii;


lexentry: pol/łupież__rzeczownik__1
written_rep: łupież
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: angadrano
sense_list:
(medycyna, medyczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) choroba skóry głowy, charakteryzująca się złuszczaniem zrogowaciałej warstwy naskórka;


lexentry: pol/ślimak__rzeczownik__2
written_rep: ślimak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: loha
sense_list:
(rzemiosło, rzemieślniczy) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) ozdobne zakończenie szyjki instrumentu smyczkowego


lexentry: pol/ślimak__rzeczownik__2
written_rep: ślimak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: tangolika
sense_list:
(architektura, architektoniczny) motyw dekoracyjny w kształcie spiralnie skręconej muszli ślimaka (1.1)


lexentry: pol/śliwa__rzeczownik__1
written_rep: śliwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: voandamoty
sense_list:
(ogrodnictwo, ogrodniczy) drzewo owocowe; | (spożywczy) duży, dorodny owoc śliwy (1.1) | (technologia, technika, techniczny) drewno śliwy (1.1)


lexentry: pol/śnieg__rzeczownik__1
written_rep: śnieg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oram-panala
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) opad w postaci kryształków lodu; | (potocznie, potoczny) (przenośnie, przenośnia) (technologia, technika, techniczny) zły obraz na ekranie telewizora


lexentry: pol/środowisko__rzeczownik__1
written_rep: środowisko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: alarobia
sense_list:
grupa ludzi zajmująca się tym samym zawodem, np. aktorzy | miejsce wychowywania w grupie; ludzie z niej


lexentry: pol/światła__rzeczownik__1
written_rep: światła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: afo
sense_list:
(potocznie, potoczny) (motoryzacja) miejsce oznaczone światłami sygnalizacyjnymi na skrzyżowaniu ulic lub dróg bądź sygnalizujące przejścia dla pieszych


lexentry: pol/świeca__rzeczownik__1
written_rep: świeca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: labozy
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) dawna jednostka natężenia światła równa 1,02 kandeli; | przedmiot z wosku, parafiny lub stearyny mający knot, chemiczne źródło światła;


lexentry: pol/świerszcz__rzeczownik__1
written_rep: świerszcz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ampipanga
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) skaczący owad wydający charakterystyczne dźwięki;


lexentry: pol/świnia__rzeczownik__1
written_rep: świnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kisoa
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Sus scrofa subsp. domesticus, zwierzę hodowlane z rodziny parzystokopytnych;


lexentry: pol/świąteczny__przymiotnik__1
written_rep: świąteczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: fialantsasatra
sense_list:
przeznaczony na święto, używany w dni świąteczne (1.2), na uroczyste okazje | przypadający w dzień będący świętem; wolny od pracy, szkoły | związany ze świętami, najczęściej ze świętami Bożego Narodzenia i Wielkanocy


lexentry: pol/świątynia__rzeczownik__1
written_rep: świątynia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tempoly
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) budowla postawiona dla celów religijnych: miejsce kultu, składania ofiar, celebrowania obrzędów;


lexentry: pol/święto__rzeczownik__1
written_rep: święto
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fety
sense_list:
dzień lub więcej dni wyróżniający się od innych, poświęcony czemuś lub komuś, spędzany w inny, szczególny sposób niż zwykłe dni


lexentry: pol/święty_mikołaj__rzeczownik__1
written_rep: święty mikołaj
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Dadabe noely
sense_list:
człowiek przebrany za Świętego Mikołaja lub świętego mikołaja (1.2), rozdający prezenty ludziom (głównie dzieciom) 6 grudnia, a w niektórych regionach w Wigilię;


lexentry: pol/żaba__rzeczownik__1
written_rep: żaba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sahona
sense_list:
(herpetologia, herpetologiczny) (potocznie, potoczny) pospolity płaz bezogonowy z wielu różnych rodzin, głównie z żabowatych;


lexentry: pol/żagiel__rzeczownik__1
written_rep: żagiel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: demany
sense_list:
(marynarka) płat mocnej tkaniny przymocowany do masztu, służy do wykorzystywania energii wiatru jako napędu dla statku


lexentry: pol/żebro__rzeczownik__1
written_rep: żebro
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: taolan-tehezana
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) kość szkieletu kręgowców wygięta w kształcie łuku, chroniąca klatkę piersiową;


lexentry: pol/żelazo__rzeczownik__1
written_rep: żelazo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vy
sense_list:
(chemia, chemiczny) (fizyka, fizyczny) metaliczny pierwiastek chemiczny o symbolu Fe i liczbie atomowej 26; | (potocznie, potoczny) pospolity, srebrzystoszary i twardy metal z wysoką zawartością żelaza (1.2)


lexentry: pol/żołądek__rzeczownik__1
written_rep: żołądek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vavony
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) część układu pokarmowego przed jelitami, który trawi białka przy udziale kwasu solnego;


lexentry: pol/żuk__rzeczownik__1
written_rep: żuk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: borera
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) chrząszcz z rodziny poświętnikowatych; | (potocznie, potoczny) chrząszcz


lexentry: pol/życie__rzeczownik__1
written_rep: życie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fiainana
sense_list:
(biologia, biologiczny) zespół procesów zachodzących w organizmie żywym lub jego poszczególnych częściach;


lexentry: pol/żyrafa__rzeczownik__1
written_rep: żyrafa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jirafa
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Giraffa Brisson, ssak z rzędu parzystokopytnych, z charakterystyczną długą szyją, żyjące na afrykańskich sawannach;


lexentry: pol/żywot__rzeczownik__1
written_rep: żywot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fahavelomana
sense_list:
(książkowy) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) życiorys, zwłaszcza w odniesieniu do świętych | (książkowy) życie, istnienie


lexentry: pol/żółty__przymiotnik__1
written_rep: żółty
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: vony | mavo
sense_list:
mający kolor trzeciego pasma tęczy, taki jak kolor żółtka, kwiatu jaskra, owocu cytryny itp.; mający kolor podstawowy;


