# translation

lexentry: pol/klikon__rzeczownik__1
written_rep: klikon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ντελάλης
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) osoba, której zadaniem jest obwieszczanie głosem zarządzeń lub powtarzanie tłumowi słów panującego


lexentry: pol/klimatyzacja__rzeczownik__1
written_rep: klimatyzacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κλιματισμός
sense_list:
automatyczny system utrzymywania stałej temperatury i innych warunków klimatycznych w zamkniętym pomieszczeniu;


lexentry: pol/klingoński__rzeczownik__1
written_rep: klingoński
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: Κλίγκον
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) sztuczny język używany przez przedstawicieli rasy Klingonów z serialu "Star Trek"


lexentry: pol/klinika__rzeczownik__1
written_rep: klinika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κλινική
sense_list:
(architektura, architektoniczny) budynek będący siedzibą kliniki (1.1) | (medycyna, medyczny) (edukacja, edukacyjny) specjalistyczny oddział szpitalny działający przy uczelni lub instytucie naukowym;


lexentry: pol/klisza__rzeczownik__1
written_rep: klisza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κλισέ
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) stereotypowe zestawienie wyrazów


lexentry: pol/klon__rzeczownik__1
written_rep: klon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κλώνος
sense_list:
(biologia, biologiczny) zbiór komórek lub cały organizm wywodzący się z jednej komórki, identyczny pod względem genetycznym;


lexentry: pol/klon__rzeczownik__1
written_rep: klon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σφεντάμι | σφενδάμι
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Acer L., rodzaj drzew i krzewów z rodziny klonowatych;


lexentry: pol/klucz__rzeczownik__1
written_rep: klucz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κλειδί
sense_list:
przyrząd do otwierania zamka; | narzędzie w postaci dźwigni rozwidlonej na końcu do odkręcania i przykręcania śrub | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) znak na pięciolinii określający wysokość opisywanych dźwięków; | podpowiedź umożliwiająca rozwiązanie zagadki | kod do szyfru; | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) pokrętło do naciągu strun i strojenia instrumentu | (informatyka, informatyczny) kolumna bazy danych lub ich zbiór, które identyfikują rekord


lexentry: pol/klucz_wiolinowy__rzeczownik__1
written_rep: klucz wiolinowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κλειδί του σολ
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) umieszczany na pięciolinii znak graficzny wyznaczający położenie nuty g;


lexentry: pol/kmin_rzymski__rzeczownik__1
written_rep: kmin rzymski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κύμινο
sense_list:
(botanika, botaniczny) Cuminum cyminum L., gatunek rośliny jednorocznej z rodziny selerowatych, pochodzącej prawdopodobnie ze wschodnich rejonów nad Morzem Śródziemnym; | (botanika, botaniczny) uprawna roślina z gatunku kminu rzymskiego (1.1) | (spożywczy) przyprawa z nasion kminu rzymskiego (1.2) w formie ziaren lub zmielonego proszku


lexentry: pol/kminek__rzeczownik__1
written_rep: kminek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κύμινο
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) suszone owoce jednej z odmian tej rośliny zawierające olejek kminkowy, stosowany w sztuce kulinarnej jako przyprawa oraz w ziołolecznictwie


lexentry: pol/kneblować__czasownik__1
written_rep: kneblować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: φιμώνω
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) uciszać kogoś, odbierać prawo głosu, ograniczać swobodę wypowiedzi | wkładać komuś knebel do ust


lexentry: pol/koalicja__rzeczownik__1
written_rep: koalicja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συνασπισμός | συμμαχία
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) porozumienie partii politycznych, które realizują wspólne cele polityczne tworząc rząd albo działając w opozycji


lexentry: pol/kobietobójstwo__rzeczownik__1
written_rep: kobietobójstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γυναικοκτονία
sense_list:
(kryminologia, kryminologiczny) zabójstwo kobiety lub dziewczynki z powodu jej płci, morderstwo motywowane mizoginią lub przemoc wobec kobiet o charakterze śmiertelnym


lexentry: pol/kobra__rzeczownik__1
written_rep: kobra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κόμπρα
sense_list:
(herpetologia, herpetologiczny) duży i jadowity wąż zamieszkujący tropikalne i pustynne tereny Azji i Afryki;


lexentry: pol/koc__rzeczownik__1
written_rep: koc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κουβέρτα
sense_list:
gruba tkanina, zwykle wełniana, najczęściej w kształcie prostokąta, służąca do okrywania w celu ochrony przed zimnem


lexentry: pol/kochanek__rzeczownik__1
written_rep: kochanek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εραστής
sense_list:
mężczyzna utrzymujący stosunki seksualne bez wchodzenia w związek małżeński | ogólnie o mężczyźnie z punktu widzenia jakości relacji seksualnych


lexentry: pol/koczownik__rzeczownik__1
written_rep: koczownik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νομάδας | νομάς
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) (kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) członek grupy ludzi nieposiadającej stałego miejsca zamieszkania, przemieszczającej się z miejsca na miejsce


lexentry: pol/kod_QR__rzeczownik__1
written_rep: kod QR
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κώδικας QR
sense_list:
(informatyka, informatyczny) dwuwymiarowy, matrycowy kod prezentujący dane w postaci czarno-białych kwadratów;


lexentry: pol/kod_kreskowy__rzeczownik__1
written_rep: kod kreskowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γραμμοκωδικός | γραμμωτός κώδικας | ραβδοκώδικας | ραβδωτός κώδικας
sense_list:
standaryzowany znak graficzny w formie kresek, w którym zapisywana jest informacja do automatycznego odczytania przez specjalne czytniki;


lexentry: pol/kod_źródłowy__rzeczownik__1
written_rep: kod źródłowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πηγαίος κώδικας
sense_list:
(informatyka, informatyczny) zapis programu komputerowego w którymś ze zrozumiałych dla człowieka (programisty), wyjściowym języku programowania;


lexentry: pol/koda__rzeczownik__1
written_rep: koda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κόντα
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) zakończenie kompozycji muzycznych zawierające zwięzłe powtórzenie głównych tematów


lexentry: pol/kodeina__rzeczownik__1
written_rep: kodeina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κωδεΐνη
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) przeciwkaszlowy lek narkotyczny, pochodna morfiny;


lexentry: pol/kodeks__rzeczownik__1
written_rep: kodeks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κώδικας
sense_list:
stara księga rękopiśmienna powstała z szeregu składek, ułożonych jedna na drugiej i spojonych ze sobą u grzbietu;


lexentry: pol/kodeks_drogowy__rzeczownik__1
written_rep: kodeks drogowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κώδικας οδικής κυκλοφορίας
sense_list:
(motoryzacja) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) oficjalny spis praw i obowiązków dla poruszających się po drogach publicznych;


lexentry: pol/kodeks_karny__rzeczownik__1
written_rep: kodeks karny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ποινικός κώδικας
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zbiór przepisów regulujących odpowiedzialność karną obywateli danego kraju


lexentry: pol/kodować__czasownik__1
written_rep: kodować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: κωδικοποιώ
sense_list:
(potocznie, potoczny) (informatyka, informatyczny) tworzyć programy komputerowe | szyfrować używając kodu


lexentry: pol/kodyfikacja__rzeczownik__1
written_rep: kodyfikacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κωδικοποίηση
sense_list:
ujęcie czegoś w spójny system; | (językoznawstwo, językoznawczy) formalne uregulowanie norm danego języka w wydawnictwach normatywnych;


lexentry: pol/kofeina__rzeczownik__1
written_rep: kofeina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καφεΐνη
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) alkaloid znajdujący się w surowcach roślinnych będący środkiem pobudzającym;


lexentry: pol/kofta__rzeczownik__1
written_rep: kofta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κεφτές
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) danie z tradycyjnej kuchni hinduskiej, kaukaskiej, bliskowschodniej i bałkańskiej, rodzaj pulpetów z mielonego mięsa z dodatkami, przyrządzanych również w wersji wegańskiej


lexentry: pol/kogel-mogel__rzeczownik__1
written_rep: kogel-mogel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κόγκελ μόγκελ
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) masa z surowego żółtka utartego z cukrem, spożywana jako deser lub używana jako dodatek do ciast;


lexentry: pol/kognitywny__przymiotnik__1
written_rep: kognitywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: γνωστικός
sense_list:
taki, który zajmuje się poznaniem świata lub badaniem procesów poznawczych, dotyczy takiego poznania, ma z nim związek


lexentry: pol/kohabitacja__rzeczownik__1
written_rep: kohabitacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συγκατοίκηση
sense_list:
(dawniej, dawny) współżycie, współdziałanie lub współzamieszkiwanie | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) współrządzenie organów władzy reprezentujących odmienne opcje polityczne;


lexentry: pol/kohezja__rzeczownik__1
written_rep: kohezja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συνοχή
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (chemia, chemiczny) siła wzajemnego przyciągania się cząsteczek tej samej substancji | (językoznawstwo, językoznawczy) właściwość tekstu polegająca na tym, że jego części są ze sobą logicznie i formalnie powiązane za pomocą różnych środków językowych | (psychologia, psychologiczny) siła więzi między ludźmi w danej grupie


lexentry: pol/kohorta__rzeczownik__1
written_rep: kohorta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κοόρτη
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) w starożytnym Rzymie: oddział wojska stanowiący dziesiątą część legionu;


lexentry: pol/koka__rzeczownik__1
written_rep: koka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κόκα
sense_list:
(botanika, botaniczny) (potocznie, potoczny) Erythroxylum coca Lam., krasnodrzew pospolity, krzew z którego uzyskuje się kokainę | (potocznie, potoczny) kokaina


lexentry: pol/kokaina__rzeczownik__1
written_rep: kokaina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κοκαΐνη
sense_list:
silna, uzależniająca substancja psychotropowa uzyskiwana z krasnodrzewu pospolitego (krzewu koka), używana jako narkotyk i środek medyczny;


lexentry: pol/kokpit__rzeczownik__1
written_rep: kokpit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κόκπιτ
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) pomieszczenie dla pilotów statku powietrznego lub kosmicznego; | (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) zagłębienie dla załogi w pokładzie jachtu;


lexentry: pol/koktajl__rzeczownik__1
written_rep: koktajl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κοκτέιλ
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) kolorowy napój alkoholowy z różnych napitków i soków, często podawany w dekoracyjny sposób; | (książkowy) oficjalne przyjęcie popołudniowe, na którym podaje się alkohole oraz skromne przekąski | (przenośnie, przenośnia) mieszanka czegoś, np. styli muzycznych, artystycznych


lexentry: pol/koktajlowy__przymiotnik__1
written_rep: koktajlowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: κοκτέιλ
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) związany z koktajlem, dotyczący koktajlu (napoju) | związany z koktajlem, dotyczący koktajlu (przyjęcia)


lexentry: pol/kolaborant__rzeczownik__1
written_rep: kolaborant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συνεργάτης
sense_list:
(książkowy) (pejoratywnie, pejoratywny) osoba współpracująca z nieakceptowaną przez daną społeczność władzą, zwłaszcza okupacyjną


lexentry: pol/kolagen__rzeczownik__1
written_rep: kolagen
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κολλαγόνο
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) białko włókienkowe stanowiące główny składnik tkanki łącznej kręgowców, nadający jej elastyczność;


lexentry: pol/kolano__rzeczownik__1
written_rep: kolano
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γόνατο
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) największy staw w organizmie człowieka, łączy dwie części nogi: udo i łydkę;


lexentry: pol/kolchicyna__rzeczownik__1
written_rep: kolchicyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κολχικίνη
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (medycyna, medyczny) związek organiczny z grupy alkaloidów, silnie trująca, otrzymywana z nasion zimowita jesiennego, stosowana w leczeniu napadów zapalenia stawów w przebiegu dny moczanowej i leczeniu rodzinnej gorączki śródziemnomorskiej;


lexentry: pol/kolczuga__rzeczownik__1
written_rep: kolczuga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αλυσιδωτή πανοπλία
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) pancerz rycerski z metalowej plecionki, przypominający koszulę;


lexentry: pol/kolej_linowa__rzeczownik__1
written_rep: kolej linowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τελεφερίκ | εναέριος σιδηρόδρομος | σχοινιοκίνητος σιδηρόδρομος
sense_list:
tor linowy wraz z przeznaczonymi do jego eksploatacji budowlami, urządzeniami oraz gondolami lub krzesełkami;


lexentry: pol/kolejka_górska__rzeczownik__1
written_rep: kolejka górska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τρενάκι του τρόμου
sense_list:
urządzenie rozrywkowe w formie konstrukcji z wysokimi wzniesieniami, stromiznami i ostrymi zakrętami, po której poruszają się wagoniki z pasażerami;


lexentry: pol/kolejkować__czasownik__1
written_rep: kolejkować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: αλογοουρά
sense_list:
(informatyka, informatyczny) automatycznie szeregować zadania w kolejkę, potencjalnie nadając im priorytet | (potocznie, potoczny) (neologizm) czekać przesadnie długo w kolejce na popularne wydarzenie, socjalizując się przy tym z innymi oczekującymi


lexentry: pol/kolejność__rzeczownik__1
written_rep: kolejność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αλληλουχία | σειρά
sense_list:
uporządkowanie pozwalające ustalić dla dowolnych dwóch elementów pewnej zbiorowości (haseł, czynności, ludzi, itp.), który z nich jest wcześniejszy, a który późniejszy


lexentry: pol/kolekcja__rzeczownik__1
written_rep: kolekcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συλλογή
sense_list:
zbiór przedmiotów tego samego typu, gromadzonych zwykle z powodu ich wartości (artystycznej, historycznej itp.) | zestaw projektów jakiejś firmy na dany sezon


lexentry: pol/kolektywizm__rzeczownik__1
written_rep: kolektywizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κολεκτιβισμός
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) przeciwstawiany indywidualizmowi pogląd akcentujący rolę wspólnot, grup i zbiorowości;


lexentry: pol/kolendra__rzeczownik__1
written_rep: kolendra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κόλιαντρος | κόλιανδρος
sense_list:
(botanika, botaniczny) Coriandrum L., rodzaj roślin z rodziny selerowatych, mających zastosowanie kulinarne;


lexentry: pol/kolodium__rzeczownik__1
written_rep: kolodium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κολλώδιο
sense_list:
(chemia, chemiczny) (technologia, technika, techniczny) roztwór nitrocelulozy w mieszaninie alkoholu i eteru, po rozlaniu szybko schnący oraz tworzący bezbarwną warstewkę, o wielu zastosowaniach, np. jako opatrunek, klej albo lakier


lexentry: pol/koloid__rzeczownik__1
written_rep: koloid
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κολλοειδές
sense_list:
(potocznie, potoczny) (chemia, chemiczny) niejednorodna mieszanina tworząca układ dwóch substancji, w którym jedna z nich jest rozproszona w drugiej


lexentry: pol/kolonia__rzeczownik__1
written_rep: kolonia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αποικία
sense_list:
(biologia, biologiczny) forma życiowa organizmów polegająca na tworzeniu przez poszczególne osobniki związku funkcjonującego jak odrębny osobnik; | (geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) posiadłość państwa poza jego granicami podległa mu politycznie i gospodarczo;


lexentry: pol/kolonia_bakteryjna__rzeczownik__1
written_rep: kolonia bakteryjna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βακτηριακή αποικία
sense_list:
(biologia, biologiczny) widoczne gołym okiem skupisko wielu komórek bakterii powstałych z jednej komórki lub z jednej jednostki wzrostowej;


lexentry: pol/kolonialistyczny__przymiotnik__1
written_rep: kolonialistyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: αποικιοκρατικός
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (historia, historyczny, historycznie) związany z kolonializmem, dotyczący kolonializmu lub kolonialistów


lexentry: pol/kolonializm__rzeczownik__1
written_rep: kolonializm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αποικιοκρατία
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (historia, historyczny, historycznie) system i polityka mocarstw opierająca się na opanowaniu i utrzymywaniu w politycznej oraz ekonomicznej zależności krajów słabo rozwiniętych w celu czerpania z nich zysków;


lexentry: pol/kolonie__rzeczownik__1
written_rep: kolonie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κατασκήνωση
sense_list:
grupowy pobyt wypoczynkowy dzieci lub młodzieży, zorganizowany poza miejscem ich stałego zamieszkania;


lexentry: pol/kolonoskop__rzeczownik__1
written_rep: kolonoskop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κολονοσκόπιο
sense_list:
(medycyna, medyczny) urządzenie do przeprowadzania kolonoskopii w zakresie diagnostyki i niewielkich zabiegów;


lexentry: pol/kolonoskopia__rzeczownik__1
written_rep: kolonoskopia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κολονοσκόπηση
sense_list:
(medycyna, medyczny) endoskopowe badanie jelita grubego przez odbyt; może obejmować również niewielkie zabiegi;


lexentry: pol/kolor__rzeczownik__1
written_rep: kolor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: χρώμα
sense_list:
cecha przedmiotu, określająca, jaka część pasma widzialnego światła jest odbijana przez przedmiot; | (termin karciany) symbol na karcie umieszczony obok jej wartości; | (zobacz) kolory


lexentry: pol/kolos_na_glinianych_nogach__rzeczownik__1
written_rep: kolos na glinianych nogach
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γίγαντας με πήλινα πόδια
sense_list:
(książkowy) coś pozornie mocnego, potężnego, wielkiego, a w rzeczywistości małego, słabego, nieznacznego


lexentry: pol/kolumbarium__rzeczownik__1
written_rep: kolumbarium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κολουμβάριο
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (architektura, architektoniczny) rodzaj rzymskiego zbiorowego grobowca w formie budowli z niszami na urny z prochami; | (współcześnie) (architektura, architektoniczny) cmentarna ściana z miejscami na urny z prochami zmarłych


lexentry: pol/kolumna__rzeczownik__1
written_rep: kolumna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: στήλη
sense_list:
(architektura, architektoniczny) pionowy element architektoniczny pełniący rolę konstrukcyjną, dekoracyjną i symboliczną;


lexentry: pol/kolęda__rzeczownik__1
written_rep: kolęda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κάλαντα
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) pieśń religijna, tematycznie nawiązująca do Bożego Narodzenia;


lexentry: pol/koma__rzeczownik__1
written_rep: koma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κόμη | ουρά
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) gazowa otoczka jądra komety | (fizyka, fizyczny) rodzaj aberracji optycznej


lexentry: pol/komandor__rzeczownik__1
written_rep: komandor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πλοίαρχος
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (marynarka) stopień oficerski w marynarce wojennej odpowiadający pułkownikowi;


lexentry: pol/komar__rzeczownik__1
written_rep: komar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κουνούπι
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) niewielki latający owad z rodziny Culicidae, znany ze swędzących ugryzień;


lexentry: pol/komat__rzeczownik__1
written_rep: komat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κόμμα
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) bardzo mały interwał wynikły ze strojenia jednego dźwięku na dwa różne sposoby;


lexentry: pol/kombucza__rzeczownik__1
written_rep: kombucza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κομπούχα
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) napój ze słodzonej herbaty poddanej fermentacji przez tzw. „grzybek” herbaciany;


lexentry: pol/komedia__rzeczownik__1
written_rep: komedia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κωμωδία
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) utwór sceniczny lub filmowy przedstawiający w sposób zabawny lub satyryczny postacie, obyczaje, wydarzenia itp.; | obłudne zachowanie kogoś, kto odgrywa jakąś rolę, aby odnieść korzyści


lexentry: pol/komenda__rzeczownik__1
written_rep: komenda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εντολή
sense_list:
(informatyka, informatyczny) instrukcja wykonania pewnej czynności przeznaczona dla systemu operacyjnego lub procesora komputera | dowodzenie, kierowanie, komenderowanie, kierowanie czymś | krótki, słowny rozkaz natychmiastowego podjęcia lub zaprzestania czegoś, wydany przez dowódcę, zwierzchnika, itp.


lexentry: pol/kometa__rzeczownik__1
written_rep: kometa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κομήτης
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) małe, nietrwałe ciało niebieskie, złożone z jądra otoczonego komą, które na krótko pojawia się w pobliżu gwiazdy centralnej;


lexentry: pol/komiks__rzeczownik__1
written_rep: komiks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κόμικς
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) z reguły opowiadanie utworzone przez połączenie kilku lub więcej obrazków składających się na historię;


lexentry: pol/kominiarka__rzeczownik__1
written_rep: kominiarka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κουκούλα | σκούφος
sense_list:
(potocznie, potoczny) czapka okrywająca głowę i szyję, mająca niewielkie wycięcie na twarz, a czasem tylko na oczy i usta, noszona także w formie wywiniętej wokół głowy


lexentry: pol/komisja__rzeczownik__1
written_rep: komisja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αξίωμα
sense_list:
grupa wydelegowana z większego grona, powołana do sprawowania określonych funkcji, najczęściej do zbadania jakiejś kwestii, kontroli czyjejś działalności;


lexentry: pol/komitet_centralny__rzeczownik__1
written_rep: komitet centralny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κεντρική επιτροπή
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) naczelny, kolegialny organ władzy niektórych partii, zwłaszcza komunistycznych;


lexentry: pol/komiwojażer__rzeczownik__1
written_rep: komiwojażer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πλανόδιος
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) (handel, handlowy) przedstawiciel handlowy odbywający podróże w celu zdobycia nabywców produktu czy usługi


lexentry: pol/komornik__rzeczownik__1
written_rep: komornik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δικαστικός επιμελητής
sense_list:
(administracja) funkcjonariusz publiczny zajmujący się wykonywaniem rozstrzygnięć o roszczeniach cywilnych w drodze przymusu egzekucyjnego


lexentry: pol/kompaktowy__przymiotnik__1
written_rep: kompaktowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: CD
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) odnoszący się do kompaktu (CD)


lexentry: pol/kompaktowy__przymiotnik__1
written_rep: kompaktowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: περιεκτικός
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) będący prostszej budowy, a jednocześnie zawierający w sobie wiele składników


lexentry: pol/kompania__rzeczownik__1
written_rep: kompania
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λόχος
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) jednostka wojskowa (rzadziej policyjna) składająca się z kilkudziesięciu żołnierzy pod dowództwem młodszego oficera; | kilka osób spędzających wspólnie czas


lexentry: pol/kompas__rzeczownik__1
written_rep: kompas
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πυξίδα
sense_list:
(geografia, geograficzny) przyrząd nawigacyjny służący do wyznaczania bieżącego kierunku południka magnetycznego;


lexentry: pol/kompensacja__rzeczownik__1
written_rep: kompensacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αποζημίωση
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) wzajemne umorzenie wierzytelności u dwóch osób, które są dla siebie zarówno dłużnikami, jak i wierzycielami | (medycyna, medyczny) (biologia, biologiczny) przejmowanie funkcji niepełnosprawnego lub utraconego narządu lub czynnika biologicznego


lexentry: pol/kompilacja__rzeczownik__1
written_rep: kompilacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ανθολογία
sense_list:
(informatyka, informatyczny) tłumaczenie przez kompilator kodu źródłowego na równoważny kod wynikowy | (informatyka, informatyczny) wynik kompilacji (1.3), skompilowany program | dokonywanie zbioru dzieł (lub ich fragmentów) na jakiś temat | wynik kompilacji (1.1) (zbiór fragmentów dzieł na jakiś temat)


lexentry: pol/kompilować__czasownik__1
written_rep: kompilować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: μεταγλωττίζω
sense_list:
(informatyka, informatyczny) przetwarzać kod źródłowy programu (napisany w języku programowania wysokiego poziomu) na kod wykonywalny lub pośredni, który może zostać uruchomiony przez komputer; posługiwać się kompilatorem | zestawiać i opracowywać różne materiały w jedną całość


lexentry: pol/kompleks_Elektry__rzeczownik__1
written_rep: kompleks Elektry
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σύμπλεγμα της Ηλέκτρας
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) podświadoma skłonność płciowa córki do ojca (występująca u dziewczynek w wieku 3-6 lat) i strach przed odwetem matki; uczucie wrogości wobec matki;


lexentry: pol/kompleks_Medei__rzeczownik__1
written_rep: kompleks Medei
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σύμπλεγμα της Μήδειας
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) wrogość matki wobec własnych dzieci, połączona z pragnieniem ich śmierci, uwarunkowana chęcią zemsty na ojcu dzieci;


lexentry: pol/kompleks__rzeczownik__1
written_rep: kompleks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σύμπλεγμα | κόμπλεξ
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) zespół wyobrażeń lub odczuć tkwiących w psychice człowieka i nieakceptowanych przez niego;


lexentry: pol/kompleks_niższości__rzeczownik__1
written_rep: kompleks niższości
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σύμπλεγμα κατωτερότητας | κόμπλεξ κατωτερότητας
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) poczucie bycia gorszym wywołane odkryciem w sobie jakiejkolwiek niedoskonałości czy ułomności;


lexentry: pol/kompleksowy__przymiotnik__1
written_rep: kompleksowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: πολύπλοκος
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (budownictwo) tworzący kompleks, należący do kompleksu


lexentry: pol/komplementariusz__rzeczownik__1
written_rep: komplementariusz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ομόρρυθμος εταίρος
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (zarządzanie) aktywny wspólnik w spółce komandytowej lub komandytowo-akcyjnej, który ponosi odpowiedzialność bez ograniczenia za zobowiązania spółki wobec jej wierzycieli


lexentry: pol/kompost__rzeczownik__1
written_rep: kompost
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κομπόστ | λίπασμα
sense_list:
produkt rozkładu substancji organicznych, najczęściej odpadów, za pomocą mikroorganizmów - bakterii i grzybów, insektów i robaków (dżdżownic)


lexentry: pol/kompozycja__rzeczownik__1
written_rep: kompozycja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μείγμα
sense_list:
(informatyka, informatyczny) agregacja obiektów, które nie mogą istnieć bez obiektu głównego; | (sztuka) budowa utworu, zwłaszcza plastycznego, literackiego, muzycznego | ogół składników wraz ze sposobem, w jaki tworzą całość


lexentry: pol/kompresja__rzeczownik__1
written_rep: kompresja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συμπίεση
sense_list:
(fizyka, fizyczny) zagęszczenie, sprężenie czegoś, zmniejszenie, redukcja zajmowanej przez coś przestrzeni; | (informatyka, informatyczny) operacja zakodowania danych w taki sposób aby zajmowały mniej bajtów;


lexentry: pol/kompromis__rzeczownik__1
written_rep: kompromis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συμβιβασμός
sense_list:
sposób zakończenia dyskusji lub sporu, w którym obie strony rezygnują z części swoich żądań, chcąc zawrzeć porozumienie;


lexentry: pol/komputer__rzeczownik__1
written_rep: komputer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: υπολογιστής | κομπιούτερ
sense_list:
(informatyka, informatyczny) maszyna licząca, służąca do przetwarzania informacji, które da się zakodować w formie ciągu cyfr;


lexentry: pol/komputer_kwantowy__rzeczownik__1
written_rep: komputer kwantowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κβαντικός υπολογιστής
sense_list:
komputer wykorzystujący zasady mechaniki kwantowej do wykonywania niektórych rodzajów obliczeń znacznie szybciej niż konwencjonalne komputery;


lexentry: pol/komputer_osobisty__rzeczownik__1
written_rep: komputer osobisty
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: προσωπικός υπολογιστής
sense_list:
(informatyka, informatyczny) mikrokomputer przeznaczony przede wszystkim do użytku osobistego w domu i biurze;


lexentry: pol/komputer_stacjonarny__rzeczownik__1
written_rep: komputer stacjonarny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: επιτραπέζιος υπολογιστής
sense_list:
(informatyka, informatyczny) (elektronika, elektroniczny) mikrokomputer mieszczący się w obrębie stołu nieprzeznaczony do ciągłego przemieszczania;


lexentry: pol/komuch__rzeczownik__1
written_rep: komuch
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κομούνι
sense_list:
(pogardliwie, pogardliwy) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) komunista lub inna osoba o poglądach lewicowych


lexentry: pol/komunikacja__rzeczownik__1
written_rep: komunikacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συγκοινωνία | επικοινωνία
sense_list:
ogół działań składających się na utrzymanie łączności między danymi miejscami; drogi, szlaki i środki lokomocji służące do utrzymywania tej łączności;


lexentry: pol/komunikator__rzeczownik__1
written_rep: komunikator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αγγελιοφόρος
sense_list:
(informatyka, informatyczny) program komputerowy pozwalający na przesyłanie natychmiastowych komunikatów pomiędzy komputerami;


lexentry: pol/komunizm__rzeczownik__1
written_rep: komunizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κομμουνισμός
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ustrój ekonomiczny i doktryna polityczna, zgodnie z którymi środki produkcji powinny być własnością społeczeństwa;


lexentry: pol/komórka_macierzysta__rzeczownik__1
written_rep: komórka macierzysta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βλαστοκύτταρο
sense_list:
(biologia, biologiczny) komórka względnie niewyspecjalizowana, z której podczas pojedynczego podziału powstają: identyczna komórka potomna i nieco bardziej zróżnicowana komórka potomna


lexentry: pol/kondensacja__rzeczownik__1
written_rep: kondensacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συμπύκνωση | αντίδραση συμπύκνωσης
sense_list:
(chemia, chemiczny) reakcja chemiczna, w której substraty łączą się ze sobą, tworząc większą od nich cząsteczkę produktu głównego, i jedną lub więcej małych cząsteczek produktu ubocznego


lexentry: pol/kondensator__rzeczownik__1
written_rep: kondensator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πυκνωτής
sense_list:
(elektryczność) (elektronika, elektroniczny) podzespół zbudowany z dwóch przewodników rozdzielonych dielektrykiem, mający za zadanie gromadzić ładunki elektryczne;


lexentry: pol/kondolencje__rzeczownik__1
written_rep: kondolencje
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συλλυπητήρια
sense_list:
(książkowy) wyrażanie żalu z powodu czyjejś śmierci, wyrazy współczucia składane komuś, kto stracił bliską osobę


lexentry: pol/kondor__rzeczownik__1
written_rep: kondor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κόνδορας
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) wielki drapieżny ptak z rodziny kondorowatych, występujący w Ameryce, przeważnie padlinożerny


lexentry: pol/kondotier__rzeczownik__1
written_rep: kondotier
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κοντοτιέρος
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) we Włoszech, w okresie od XIV do XVI w.: dowódca armii najemników, sprzedający jej usługi miastom albo dworom książęcym


lexentry: pol/konduktor__rzeczownik__1
written_rep: konduktor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εισπράκτορας | ελεγκτής
sense_list:
osoba zajmująca się sprawdzaniem biletów, czasem też ich sprzedażą w pociągu (dawniej także w autobusie, tramwaju itp.);


lexentry: pol/konetabl__rzeczownik__1
written_rep: konetabl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αστυφύλακας
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) człowiek z tytułem konetabla (1.1) | (historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) w średniowiecznej i renesansowej Francji: tytuł naczelnego wodza królewskich wojsk;


lexentry: pol/konfederacja__rzeczownik__1
written_rep: konfederacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ομοσπονδία | συνομοσπονδία
sense_list:
(społeczny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) porozumienie osób fizycznych lub osób prawnych (również państw) w celu wspólnego działania


lexentry: pol/konfederacyjny__przymiotnik__1
written_rep: konfederacyjny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: συνομοσπονδιακός
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z konfederacją, dotyczący konfederacji; będący konfederacją


lexentry: pol/konferansjer__rzeczownik__1
written_rep: konferansjer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κονφερανσιέ
sense_list:
osoba prowadząca występy, koncerty, rewie itp., zapowiada kolejne punkty programu, zabawia publiczność;


lexentry: pol/konfetti__rzeczownik__1
written_rep: konfetti
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κομφετί
sense_list:
drobno pocięte kawałki papieru, najczęściej różnobarwne krążki, rzucane na uczestników głównie karnawałowej zabawy;


lexentry: pol/konfiskata__rzeczownik__1
written_rep: konfiskata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κατάσχεση
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zajęcie części lub całego majątku osoby prywatnej na rzecz państwa


lexentry: pol/konformistka__rzeczownik__1
written_rep: konformistka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κομφορμίστρια
sense_list:
kobieta, która bezkrytycznie podporządkowuje się normom, wartościom i poglądom uznanym za obowiązujące w danej grupie


lexentry: pol/konformistyczny__przymiotnik__1
written_rep: konformistyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: κομφορμιστικός
sense_list:
taki, który bezkrytycznie podporządkowuje się normom, wartościom i poglądom uznanym za obowiązujące w danej grupie


lexentry: pol/konformizm__rzeczownik__1
written_rep: konformizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κομφορμισμός
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) (psychologia, psychologiczny) bezkrytyczne podporządkowywanie się normom, wartościom i poglądom uznanym za obowiązujące w danej grupie;


lexentry: pol/konfucjanizm__rzeczownik__1
written_rep: konfucjanizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κομφουκιανισμός
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) system filozoficzno-religijny zapoczątkowany przez Konfucjusza;


lexentry: pol/kongregacja__rzeczownik__1
written_rep: kongregacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εκκλησίασμα
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (administracja) jednostka administracji Stolicy Apostolskiej odpowiadająca świeckiemu ministerstwu


lexentry: pol/koniczyna__rzeczownik__1
written_rep: koniczyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τριφύλλι
sense_list:
(botanika, botaniczny) Trifolium L., rodzaj roślin z rodziny bobowatych; | liść tej rośliny; motyw graficzny przypominający ten liść


lexentry: pol/koniec_świata__rzeczownik__1
written_rep: koniec świata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συντέλεια του κόσμου
sense_list:
chwila, w której zostanie zniszczona Ziemia, zginą wszyscy ludzie; w chrześcijaństwie i innych religiach: Sąd Ostateczny;


lexentry: pol/konik__rzeczownik__1
written_rep: konik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: επιδίωξη
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) ulubiony przedmiot zainteresowań jakiejś osoby, któremu poświęca ona dużo czasu i który jest częstym tematem jej rozmów


lexentry: pol/konik_morski__rzeczownik__1
written_rep: konik morski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αλογάκι της θάλασσας | ιππόκαμπος
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) tropikalna ryba oceaniczna z rodzaju Hippocampus, przypominająca kształtem konika szachowego;


lexentry: pol/konik_polny__rzeczownik__1
written_rep: konik polny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ακρίδα
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) owad z rodzaju konik; | (entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) owad przypominający pasikonika lub szarańczę;


lexentry: pol/konkatedra__rzeczownik__1
written_rep: konkatedra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συγκαθεδρικός ναός
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) druga katedra ordynariusza diecezji


lexentry: pol/konkatenacja__rzeczownik__1
written_rep: konkatenacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συναλύσωση
sense_list:
(informatyka, informatyczny) łączenie łańcuchów tekstowych | (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) powtarzanie i rozwijanie w kolejnym zdaniu, wersie itp. wyrazu lub wyrażenia, którym się kończy poprzednie zdanie, wers;


lexentry: pol/konkordat__rzeczownik__1
written_rep: konkordat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κονκορδάτο
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) układ pomiędzy Stolicą Apostolską a państwem regulujący stanowisko prawne Kościoła katolickiego w danym państwie;


lexentry: pol/konkrecja__rzeczownik__1
written_rep: konkrecja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λίθος
sense_list:
(geologia, geologiczny) kuliste, soczewkowe lub gruzłowe skupienie minerałów o składzie innym niż osad otaczający;


lexentry: pol/konkubina__rzeczownik__1
written_rep: konkubina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: παλλακή
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) kobieta żyjąca z mężczyzną bez zawarcia związku małżeńskiego


lexentry: pol/konkubinat__rzeczownik__1
written_rep: konkubinat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: παλλακεία
sense_list:
związek dwóch osób, podobny do małżeństwa, ale nieformalny z powodu braku rejestracji cywilnej bądź religijnego usankcjonowania;


lexentry: pol/konkurencja__rzeczownik__1
written_rep: konkurencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ανταγωνισμός
sense_list:
(biologia, biologiczny) oddziaływanie antagonistyczne pomiędzy populacjami polegające na ubieganiu się przez co najmniej dwie populacje o tę samą niszę ekologiczną | (ekonomia, ekonomiczny) ubieganie się o nabywców towarów i usług przez różne firmy z tej samej branży | ogólnie: proces wyłaniania zwycięzców spośród pewnej grupy | (ekonomia, ekonomiczny) jednostki konkurujące ze sobą


lexentry: pol/konkurs__rzeczownik__1
written_rep: konkurs
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: διαγωνισμός
sense_list:
(sport, sportowy) przedsięwzięcie rozrywkowe, artystyczne lub sportowe pozwalające wyłonić najlepszego uczestnika (lub uczestników), który najczęściej zostaje nagrodzony


lexentry: pol/konkwistador__rzeczownik__1
written_rep: konkwistador
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κατακτητής
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) tytuł nadawany przez królów hiszpańskich i portugalskich zdobywcom Ameryki Południowej i Środkowej w XVI w.


lexentry: pol/konnica__rzeczownik__1
written_rep: konnica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ιππικό
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) formacja wojskowa złożona z uzbrojonych jeźdźców konnych


lexentry: pol/konopie__rzeczownik__1
written_rep: konopie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κάνναβη
sense_list:
(botanika, botaniczny) Cannabis L., rodzaj roślin jednorocznych z rodziny konopiowatych, pochodzących z Azji, uprawianych dla mocnych włókien, nasion oraz używek;


lexentry: pol/konsekwencjalizm__rzeczownik__1
written_rep: konsekwencjalizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συνεπειοκρατία
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) teoria etyczna, zgodnie z którą czyny należy oceniać po ich konsekwencjach;


lexentry: pol/konsekwentny__przymiotnik__1
written_rep: konsekwentny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: αδιάκοπος
sense_list:
przeprowadzający coś wytrwale do końca w myśl przyjętych założeń, rozumujący i działający logicznie, przeprowadzany od początku do końca w myśl przyjętych założeń, oparty na logicznych przesłankach, logiczny, przemyślany


lexentry: pol/konserwacja__rzeczownik__1
written_rep: konserwacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συντήρηση
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) zabiegi mające na celu utrzymywanie czegoś w dobrym stanie i chronienie tego przed zniszczeniem;


lexentry: pol/konserwant__rzeczownik__1
written_rep: konserwant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συντηρητικό
sense_list:
(chemia, chemiczny) substancja będąca dodatkiem do żywności albo produktów przemysłowych zapobiegająca niepożądanym zmianom chemicznym, rozwojowi bakterii, grzybów i wirusów oraz przedłużająca termin przydatności produktów;


lexentry: pol/konserwator__rzeczownik__1
written_rep: konserwator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συντηρήτρια
sense_list:
(dawniej, dawny) urzędnik broniący stanu posiadania i zarządzający dobrami | (rzemiosło, rzemieślniczy) (sztuka) osoba konserwująca dzieła sztuki


lexentry: pol/konserwatysta__rzeczownik__1
written_rep: konserwatysta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συντηρητικός
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) członek partii konserwatywnej lub jej sympatyk | (książkowy) osoba przywiązana do tradycji i niechętna wszelkim zmianom


lexentry: pol/konserwatywny__przymiotnik__1
written_rep: konserwatywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: συντηρητικός
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z konserwatyzmem, charakterystyczny dla konserwatyzmu lub konserwatystów


lexentry: pol/konserwatyzm__rzeczownik__1
written_rep: konserwatyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συντηρητισμός
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) kierunek w polityce, popierający konserwatyzm (1.1) | postawa cechująca się przywiązaniem do tradycji, a niechęcią do zmian;


lexentry: pol/konsola__rzeczownik__1
written_rep: konsola
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: παιχνιδοκονσόλα
sense_list:
(informatyka, informatyczny) tryb wprowadzania poleceń do komputera w postaci komend wpisywanych z klawiatury | (technologia, technika, techniczny) blat lub tablica z elementami sterującymi | (technologia, technika, techniczny) zestaw cyfrowych urządzeń multimedialnych do gier, odtwarzania muzyki, filmów itp.;


lexentry: pol/konsolacja__rzeczownik__1
written_rep: konsolacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: παρηγοριά
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) akt lub proces pocieszania kogoś, przynoszenia ukojenia i podnoszenia na duchu


lexentry: pol/konsoleta__rzeczownik__1
written_rep: konsoleta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: παιχνιδοκονσόλα
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) stół mikserski w studiu radiowym lub telewizyjnym, pulpit realizatora dźwięku;


lexentry: pol/konsonant__rzeczownik__1
written_rep: konsonant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: consonante
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) dźwięk języka mówionego powstający poprzez zablokowanie przepływu powietrza w aparacie mowy


lexentry: pol/konsternacja__rzeczownik__1
written_rep: konsternacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κατάπληξη
sense_list:
stan osłupienia spowodowany nieoczekiwanym zwrotem sytuacji, w której znajduje się osoba „skonsternowana”; uczucie strachu spowodowane nieprzewidywalnością dalszego przebiegu sytuacji


lexentry: pol/konstrukcja__rzeczownik__1
written_rep: konstrukcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δόμηση
sense_list:
(matematyka, matematyczny) metoda wykreślania figur geometrycznych określonym sposobem, określonymi przyrządami | układ elementów, sposób ich powiązania


lexentry: pol/konstruktywizm__rzeczownik__1
written_rep: konstruktywizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κονστρουκτιβισμός
sense_list:
(sztuka) kierunek w sztuce abstrakcyjnej zapoczątkowany w 1913 roku w Rosji i głoszący syntezę sztuki, nauki i wiedzy technicznej;


lexentry: pol/konstytucja__rzeczownik__1
written_rep: konstytucja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σύνταγμα
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) akt prawny, określany także jako ustawa zasadnicza, który zazwyczaj ma najwyższą moc prawną w systemie źródeł prawa w państwie;


lexentry: pol/konstytucyjność__rzeczownik__1
written_rep: konstytucyjność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συνταγματικότητα
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zgodność ustawy albo przepisu prawnego z ustawą zasadniczą


lexentry: pol/konsul__rzeczownik__1
written_rep: konsul
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πρόξενος
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) urzędnik państwa pełniący funkcje za granicą, w urzędzie konsularnym;


lexentry: pol/konsulat__rzeczownik__1
written_rep: konsulat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: προξενείο
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) urząd państwa wysyłającego w państwie przyjmującym;


lexentry: pol/konsultacja__rzeczownik__1
written_rep: konsultacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: διαβούλευση
sense_list:
narada specjalistów lub decydentów przed decyzją w jakiejś sprawie | udzielanie rad i wyjaśnień przez specjalistę lub rzeczoznawcę | zasięganie opinii u specjalisty lub rzeczoznawcy


lexentry: pol/konsument__rzeczownik__1
written_rep: konsument
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καταναλωτής
sense_list:
(biologia, biologiczny) organizm odżywiający się substancjami organicznymi; | (handel, handlowy) nabywca lub użytkownik towarów, usług, zasobów lub dóbr;


lexentry: pol/konsumpcja__rzeczownik__1
written_rep: konsumpcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κατανάλωση
sense_list:
spożywanie, jedzenie | zużywanie dóbr w celu zaspokojenia określonych potrzeb; kupowanie, nabywanie, używanie, użytkowanie, zużycie, wykorzystanie


lexentry: pol/konsumpcjonizm__rzeczownik__1
written_rep: konsumpcjonizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καταναλωτισμός
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) postawa polegająca na nieusprawiedliwionej rzeczywistymi potrzebami konsumpcji dóbr materialnych i usług, a także pogląd głoszący uznawanie konsumpcji za wyznacznik jakości życia;


lexentry: pol/kontekst__rzeczownik__1
written_rep: kontekst
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συμφραζόμενα
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) sytuacja, tło, okoliczności, które określają lub wyjaśniają znaczenie zdarzenia lub następstwo innych zdarzeń


lexentry: pol/kontemplacja__rzeczownik__1
written_rep: kontemplacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: διαλογισμός
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w mistycyzmie: wewnętrzna modlitwa | skupienie, rozmyślanie, pogrążenie w myślach


lexentry: pol/kontinuum__rzeczownik__1
written_rep: kontinuum
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συνεχές
sense_list:
(matematyka, matematyczny) moc zbioru liczb rzeczywistych | ciągły, zgodny z porządkiem zbiór elementów, które przechodzą jeden w drugi


lexentry: pol/konto__rzeczownik__1
written_rep: konto
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λογαριασμός
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (bankowość, bankowy) rachunek w banku, na którym są przechowywane pieniądze klienta;


lexentry: pol/kontrabanda__rzeczownik__1
written_rep: kontrabanda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λαθρεμπόριο | λαθραία
sense_list:
nielegalny przewóz towarów pomiędzy państwami z pominięciem opłat celnych, akcyzy, podatku VAT i innych należności wobec państwa;


lexentry: pol/kontradmirał__rzeczownik__1
written_rep: kontradmirał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: υποναύαρχος
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (marynarka) oficerski stopień wojskowy w polskiej marynarce wojennej odpowiadający generałowi brygady w wojskach lądowych i lotnictwie;


lexentry: pol/kontrapunkt__rzeczownik__1
written_rep: kontrapunkt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εναρμόνιση
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) technika stosowana w muzyce polegająca na prowadzeniu kilku linii melodycznych, które są ze sobą zharmonizowane;


lexentry: pol/kontrast__rzeczownik__1
written_rep: kontrast
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κοντράστ
sense_list:
(optyka, optyczny) stosunek między największym a najmniejszym stopniem naświetlenia jakiegoś przedmiotu


lexentry: pol/kontrasygnata__rzeczownik__1
written_rep: kontrasygnata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: προσυπογραφή
sense_list:
(administracja) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) wymóg złożenia podpisu pod aktem prawnym przez drugą osobę w celu potwierdzenia jego ważności;


lexentry: pol/kontrmanifestacja__rzeczownik__1
written_rep: kontrmanifestacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αντιδιαδήλωση
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) manifestacja będąca formą przeciwstawienia się innej manifestacji


lexentry: pol/kontrola__rzeczownik__1
written_rep: kontrola
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: έλεγχος
sense_list:
(potocznie, potoczny) nadzór nad kimś lub nad czymś | sprawdzenie, czy coś spełnia określone warunki i wymogi


lexentry: pol/kontrreformacja__rzeczownik__1
written_rep: kontrreformacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αντιμεταρρύθμιση
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) ruch w Kościele katolickim w XVI i XVII w., skierowany przeciw reformacji i wyznaniom protestanckim, mający na celu także przeprowadzenie odnowy wewnętrznej w Kościele;


lexentry: pol/kontrrewolucja__rzeczownik__1
written_rep: kontrrewolucja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αντεπανάσταση
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (historia, historyczny, historycznie) działania stanowiące reakcję w stosunku do rewolucji;


lexentry: pol/kontrrewolucyjny__przymiotnik__1
written_rep: kontrrewolucyjny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: αντεπαναστατικός
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z kontrrewolucją, dotyczący kontrrewolucji


lexentry: pol/kontrwywiad__rzeczownik__1
written_rep: kontrwywiad
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αντικατασκοπία | αντικατασκοπεία
sense_list:
instytucja państwowa zajmująca się bezpieczeństwem państwa poprzez uniemożliwianie działalności szpiegom obcych państw;


lexentry: pol/kontuzja__rzeczownik__1
written_rep: kontuzja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: θλάση
sense_list:
(medycyna, medyczny) (sport, sportowy) uraz jakiejś części ciała powodujący jej częściową lub pełną niesprawność


lexentry: pol/kontynent__rzeczownik__1
written_rep: kontynent
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ήπειρος
sense_list:
(geografia, geograficzny) wielki obszar lądu otoczony morzem lub oceanem, mający więcej niż 5 000 000 kilometrów kwadratowych;


lexentry: pol/konwalia__rzeczownik__1
written_rep: konwalia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μιγκέ
sense_list:
(botanika, botaniczny) Convallaria L., roślina z rodziny szparagowatych o białych kwiatach i intensywnym zapachu;


lexentry: pol/konwergencja__rzeczownik__1
written_rep: konwergencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σύγκλιση
sense_list:
(biologia, biologiczny) proces powstawania podobnych cech u niespokrewnionych ze sobą organizmów na skutek życia w podobnych warunkach; | (ekonomia, ekonomiczny) zbieżność ekonomiczna państw Unii Europejskiej pod względem inflacji, stóp procentowych, zadłużenia i kursu walutowego; | (ekonomia, ekonomiczny) zjawisko zbliżania się poziomu rozwoju różnych krajów poprzez doganianie bogatych przez biedne; | (kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) niezależne powstawanie podobnych zjawisk kulturowych w odległych od siebie regionach świata w podobnych warunkach geograficznych | (medycyna, medyczny) jednoczesny, zbieżny ruch gałek ocznych przy zmianie odległości obiektu, na którym jest skupiany wzrok; | (meteorologia, meteorologiczny) zbliżanie się do siebie mas powietrza z różnych stron, powodujące wyparcie znajdującego się tam wcześniej powietrza w górę; | (technologia, technika, techniczny) kojarzenie różnych zjawisk na pograniczu działów telekomunikacji, informatyki i multimediów; | zbieżność lub jej powstawanie


lexentry: pol/konwergentny__przymiotnik__1
written_rep: konwergentny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: συγκλίνων
sense_list:
(książkowy) zbieżny | (naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) dotyczący lub związany z konwergencją


lexentry: pol/konwersja__rzeczownik__1
written_rep: konwersja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μεταστροφή
sense_list:
(chemia, chemiczny) proces jednostkowy, który ma na celu zmianę właściwości przekształcanych materiałów w wyniku różnych reakcji chemicznych, przeprowadzanych w aparatach zwanych konwertorami | (informatyka, informatyczny) zmiana formatu pliku na mogący być odczytany przez inny program komputerowy niż ten, w którym został utworzony | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) zmiana wyznania w obrębie religii chrześcijańskiej lub przejście na chrześcijaństwo z innej religii | przemiana, przekształcenie postaci czegoś


lexentry: pol/konwertować__czasownik__1
written_rep: konwertować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: μετατρέπω
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (bankowość, bankowy) dokonywać zmiany warunków pożyczki | (informatyka, informatyczny) dokonywać zmiany formatu pliku na inny | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) zmieniać wyznanie na inne


lexentry: pol/konwój__rzeczownik__1
written_rep: konwój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νηοπομπή | εφοδιοπομπή | κομβόι
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) poruszająca się wspólnie grupa pojazdów lub okrętów, sformowana ze względów logistycznych lub z uwagi na bezpieczeństwo;


lexentry: pol/koordynować__czasownik__1
written_rep: koordynować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: συντονίζω
sense_list:
kierować różnymi elementami, działaniami tak, aby zapewniać ich harmonię, najlepszą wspólną skuteczność; uzgadniać wzajemne funkcjonowanie


lexentry: pol/kopalny__przymiotnik__1
written_rep: kopalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: απολίθωμα
sense_list:
wydobywany z ziemi jako bogactwo naturalne | zachowany pod ziemią, pochodzący z dawnych epok geologicznych


lexentry: pol/koparka__rzeczownik__1
written_rep: koparka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εκσκαφέας
sense_list:
(maszynoznawstwo) maszyna budowlana, pojazd służący do kopania dużych dołów w miękkim gruncie lub do wybierania gruntu


lexentry: pol/kopać__czasownik__1
written_rep: kopać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: σκάβω
sense_list:
wydobywać np. ziemię przy pomocy łopaty, innego narzędzia lub maszyny | wydobywać minerały lub płody rolne z ziemi przy pomocy narzędzi lub maszyn


lexentry: pol/koper__rzeczownik__1
written_rep: koper
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: άνηθος | άνηθο
sense_list:
(botanika, botaniczny) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) roślina o pierzastych liściach i zielonożółtych kwiatach, używana jako przyprawa;


lexentry: pol/koper_włoski__rzeczownik__1
written_rep: koper włoski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μάραθο
sense_list:
(botanika, botaniczny) gatunek dwuletniej rośliny z rodziny selerowatych; | (botanika, botaniczny) roślina z gatunku kopru włoskiego (1.1) | (spożywczy) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) nasiona kopru włoskiego (1.2) | (spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) jarzyna ze zgrubiałych łodyg kopru włoskiego (1.2)


lexentry: pol/koperta__rzeczownik__1
written_rep: koperta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φάκελος
sense_list:
(usługi pocztowe, kurierskie, poczta) płaskie opakowanie papierowe na list, pismo lub drobne przedmioty;


lexentry: pol/kopiec__rzeczownik__1
written_rep: kopiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σωρός
sense_list:
(informatyka, informatyczny) struktura danych oparta na drzewie, w której wartości potomków węzła są w stałej relacji z wartością rodzica


lexentry: pol/kopiejka__rzeczownik__1
written_rep: kopiejka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καπίκι
sense_list:
(jednostka monetarna) drobna jednostka monetarna Rosji, Białorusi, a dawniej także ZSRR, jedna setna rubla;


lexentry: pol/kopiować__czasownik__1
written_rep: kopiować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: αντιγράφω
sense_list:
powielać coś (zwykle materiał drukowany lub dane komputerowe), przepisywać, wykonywać kopię czegoś; powtarzać czyjeś zachowanie


lexentry: pol/koptyjski__przymiotnik__1
written_rep: koptyjski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: κοπτικός
sense_list:
(antropologia, antropologiczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) związany z Koptami; dotyczący Kościoła koptyjskiego i jego wyznawców


lexentry: pol/koptyjski__rzeczownik__1
written_rep: koptyjski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: κοπτικά | κοπτική
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) ostatnia faza rozwojowa języka egipskiego, język wywodzący się ze staroegipskiego, należący do rodziny języków afroazjatyckich;


lexentry: pol/kopulacja__rzeczownik__1
written_rep: kopulacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συνουσία
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) cielesne zespolenie się dwóch osobników różnej płci, umożliwiające zapłodnienie


lexentry: pol/kora__rzeczownik__1
written_rep: kora
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φλοιός
sense_list:
(botanika, botaniczny) kora wtórna występująca u starszych roślin tkanka złożona z łyka oraz korka lub korowiny


lexentry: pol/korba__rzeczownik__1
written_rep: korba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λοξίας
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) dźwignia pedału rowerowego | (technologia, technika, techniczny) dźwignia z rączką


lexentry: pol/korek__rzeczownik__1
written_rep: korek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φελλός
sense_list:
(botanika, botaniczny) tkanka roślinna pokrywająca łodygi, bulwy i korzenie dębu korkowego i korkowca


lexentry: pol/korektorka__rzeczownik__1
written_rep: korektorka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: διορθώτρια
sense_list:
(drukarstwo, drukarski) kobieta zawodowo poprawiająca teksty na różnych etapach przygotowywania druku


lexentry: pol/korelacja__rzeczownik__1
written_rep: korelacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συσχέτιση
sense_list:
(statystyka, statystyczny) zależność zmiennych losowych; | współzależność między dwoma lub więcej zjawiskami


lexentry: pol/korespondencja__rzeczownik__1
written_rep: korespondencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αλληλογραφία
sense_list:
wymiana informacji między ludźmi na papierze (list, pocztówka) lub w postaci elektronicznej (e-mail, czat, komunikatory) | zbiór dokumentujący korespondencję (1.1), ogół listów wymienionych z kimś lub w konkretnej sprawie lub w jakimś okresie


lexentry: pol/kornet__rzeczownik__1
written_rep: kornet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κορνέτα
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) dęty instrument blaszany, podobny do trąbki; | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) sztywny, biały czepiec na głowie zakonnicy


lexentry: pol/korona__rzeczownik__1
written_rep: korona
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κορωνίδα
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) element notacji muzycznej przedłużający wartość nuty lub pauzy o dowolną długość


lexentry: pol/korona__rzeczownik__1
written_rep: korona
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κορόνα | κορώνα
sense_list:
(jednostka monetarna) (dawniej, dawny) waluta w Czechosłowacji, Protektoracie Czech i Moraw, na Węgrzech i na Słowacji, w Austro-Węgrzech | (jednostka monetarna) waluta w Czechach; | (jednostka monetarna) waluta w Skandynawii;


lexentry: pol/korona_cierniowa__rzeczownik__1
written_rep: korona cierniowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αγκάθινο στεφάνι | ακάνθινος στέφανος
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (sztuka) wieniec upleciony z cierni, który według Nowego Testamentu został włożony Jezusowi na głowę przez żołnierzy rzymskich;


lexentry: pol/koronawirus__rzeczownik__1
written_rep: koronawirus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κοροναϊός | κορονοϊός
sense_list:
(mikrobiologia, mikrobiologiczny) wirus z podrodziny Coronavirinae powodujący infekcje układu oddechowego;


lexentry: pol/koronkowa_robota__rzeczownik__1
written_rep: koronkowa robota
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σχολαστική δουλειά
sense_list:
wykonanie, przeprowadzenie czegoś bardzo misternie, precyzyjnie, kunsztownie, dokładnie w każdym szczególe


lexentry: pol/koronny__przymiotnik__1
written_rep: koronny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: κορυφή
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z Koroną, dotyczący Korony | związany z państwem lub królestwem, dotyczący państwa lub królestwa


lexentry: pol/koronograf__rzeczownik__1
written_rep: koronograf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: στεμματογράφος
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) przyrząd astronomiczny służący do obserwacji korony słonecznej poza momentami całkowitych zaćmień słońca;


lexentry: pol/koronować__czasownik__1
written_rep: koronować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: κορώνα
sense_list:
(potocznie, potoczny) wkładać komuś diadem, koronę albo wieniec na znak jego zwycięstwa | (przenośnie, przenośnia) stanowić górną część czegoś


lexentry: pol/koronować__czasownik__1
written_rep: koronować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: στέφω
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) przekazywać uroczyście najwyższą władzę poprzez nakładanie korony na głowę przyszłego panującego


lexentry: pol/korozja__rzeczownik__1
written_rep: korozja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: διάβρωση
sense_list:
proces niszczenia metalu lub innego materiału na skutek kontaktu z otoczeniem; | (książkowy) stopniowe tracenie walorów


lexentry: pol/korrida__rzeczownik__1
written_rep: korrida
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ταυρομαχία
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) widowisko polegające na walce toreadorów z bykiem, popularne przede wszystkim w Hiszpanii;


lexentry: pol/korweta__rzeczownik__1
written_rep: korweta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κορβέττα
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (marynarka) okręt żaglowy do służby zwiadowczej oraz zadań pomocniczych; | (marynarka) średni okręt wojenny o wyporności od 500 do 1000 ton;


lexentry: pol/koryfeusz__rzeczownik__1
written_rep: koryfeusz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κορυφαίος
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) przewodnik chóru w starożytnym teatrze greckim;


lexentry: pol/koryncki__przymiotnik__1
written_rep: koryncki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: κορινθιακός
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) od Korynt (miasto w starożytnej Grecji) | (historia, historyczny, historycznie) od Korynt (miasto-państwo, polis w starożytnej Grecji) | od Korynt (miasto w obecnej Grecji)


lexentry: pol/koryto__rzeczownik__1
written_rep: koryto
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κοίτη
sense_list:
(hydrologia, hydrologiczny) miejsce płynięcia rzeki, jej biegu; może być inne od jej obecnego przebiegu


lexentry: pol/korzeń__rzeczownik__1
written_rep: korzeń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ρίζα
sense_list:
(botanika, botaniczny) organ roślin naczyniowych umiejscowiony zwykle w podłożu (glebie), utrzymujący roślinę w jednym miejscu i pobierający dla niej wodę i składniki mineralne; | (anatomia, anatomiczny) element organu tkwiący wewnątrz innej części ciała


lexentry: pol/kosmetyk__rzeczownik__1
written_rep: kosmetyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καλλυντικό
sense_list:
substancja, produkt przeznaczony do pielęgnacji, oczyszczania, ochrony i upiększania ciała lub włosów


lexentry: pol/kosmetyka__rzeczownik__1
written_rep: kosmetyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καλλυντικά
sense_list:
sztuka upiększania, pielęgnowania ciała, włosów; stosowanie środków lub zabiegów mających na celu pielęgnowanie ciała lub włosów


lexentry: pol/kosmita__rzeczownik__1
written_rep: kosmita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εξωγήινος
sense_list:
(fantastyka naukowa, ang. „science fiction”) hipotetyczny mieszkaniec planety innej niż Ziemia, planetoidy, księżyca itp.;


lexentry: pol/kosmodrom__rzeczownik__1
written_rep: kosmodrom
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κοσμοδρόμιο
sense_list:
(astronautyka, astronautyczny) ośrodek, w którym przeprowadza się starty statków kosmicznych oraz starty i lądowania promów kosmicznych, w którym przygotowuje się i nadzoruje loty kosmiczne;


lexentry: pol/kosmogonia__rzeczownik__1
written_rep: kosmogonia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κοσμογονία
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) dział astronomii zajmujący się badaniem początków wszechświata; | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) zbiór wyobrażeń i opowieści na temat pochodzenia świata;


lexentry: pol/kosmografia__rzeczownik__1
written_rep: kosmografia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κοσμογραφία
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) dawna nauka badająca strukturę i ewolucję wszechświata


lexentry: pol/kosmologia__rzeczownik__1
written_rep: kosmologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κοσμολογία
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) dział astronomii, który zajmuje się kosmosem; nauka o wszechświecie; | (filozofia, filozoficzny) dział filozofii zajmujący się tematami powstania, istoty i końca wszechświata


lexentry: pol/kosteczka_słuchowa__rzeczownik__1
written_rep: kosteczka słuchowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ακουστικό οστάριο
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) drobna kostka w jamie bębenkowej ucha przenosząca drgania błony bębenkowej do ucha wewnętrznego;


lexentry: pol/kostium__rzeczownik__1
written_rep: kostium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κοστούμι
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) sceniczne ubranie aktora, charakteryzujące graną postać


lexentry: pol/kostka_do_gry__rzeczownik__1
written_rep: kostka do gry
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ζάρι | κύβος
sense_list:
niewielki wielościan, najczęściej sześcian, z umieszczonymi na poszczególnych bokach liczbami, wykorzystywany w grach planszowych, fabularnych i hazardowych w celu wygenerowania losowych wyników


lexentry: pol/kostucha__rzeczownik__1
written_rep: kostucha
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: χάρος
sense_list:
(potocznie, potoczny) personifikacja śmierci zabierająca ludzi w zaświaty, przedstawiana jako szkielet, zwykle z atrybutami takimi jak kosa, klepsydra czy kaptur


lexentry: pol/kosz__rzeczownik__1
written_rep: kosz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καλάθι
sense_list:
pojemnik pleciony z elastycznego materiału naturalnego lub sztucznego | jakikolwiek pojemnik przypominający kosz (1.1)


lexentry: pol/koszałka__rzeczownik__1
written_rep: koszałka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μάννα
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) koszyk lub torebka plecione z wikliny, z przykrywką, służące zwykle do noszenia pokarmów


lexentry: pol/koszerny__przymiotnik__1
written_rep: koszerny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: καθαρός
sense_list:
taki, który spełnia wymogi żydowskiego prawa w zakresie czystości rytualnej pokarmów, napojów i leków


lexentry: pol/koszykówka__rzeczownik__1
written_rep: koszykówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καλαθοσφαίριση | μπάσκετ | καλαθόσφαιρα | μπάσκετμπολ
sense_list:
(sport, sportowy) dyscyplina sportu drużynowego, w której dwie pięcioosobowe drużyny grają przeciwko sobie, próbując zdobyć punkty, umieszczając piłkę w koszu;


lexentry: pol/koteria__rzeczownik__1
written_rep: koteria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κύκλος
sense_list:
(książkowy) ekskluzywna grupa ludzi i środowisk związanych ze sobą wspólnym interesem, popierających się nawzajem, aby trwać na różnych poziomach i wymiarach władzy


lexentry: pol/kotlet_mielony__rzeczownik__1
written_rep: kotlet mielony
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κεφτές | μπιφτέκι | χάμπουργκερ
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) kotlet z mięsa mielonego, zwykle wieprzowego, z dodatkiem bułki, cebuli i jaj;


lexentry: pol/kotwica__rzeczownik__1
written_rep: kotwica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: άγκυρα
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) przyrząd służący do unieruchomienia statku (czasem także innych pływających obiektów) przez zaczepienie o dno;


lexentry: pol/kowadło__rzeczownik__1
written_rep: kowadło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αμόνι
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) ciężka, stalowa podstawa, na której kładzie się obrabiany przedmiot w trakcie kucia ręcznego;


lexentry: pol/kowalik__rzeczownik__1
written_rep: kowalik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τουρκοτσοπανάκος
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Sitta europaea, mały leśny ptak z rzędu wróblowych, zimą często spotykany w karmnikach;


lexentry: pol/kozacki__przymiotnik__1
written_rep: kozacki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: κοζάκικος
sense_list:
odnoszący się do Kozaków (ludności ruskiej/ukraińskiej) | odnoszący się do kozaków (oddziałów wojskowych)


lexentry: pol/kozak__rzeczownik__1
written_rep: kozak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κοζάκος
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) żołnierz lekkiej pomocniczej jazdy w armii carskiej, także w szlacheckiej Polsce oraz w Turcji i Prusach;


lexentry: pol/kozica__rzeczownik__1
written_rep: kozica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αγριόγιδο
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Rupicapra rupicapra, ssak górski o bujnej sierści i pionowo wyrastających rogach, zagiętych ku tyłowi u samca;


lexentry: pol/kozieradka__rzeczownik__1
written_rep: kozieradka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νυχάκι
sense_list:
(botanika, botaniczny) Trigonella, rodzaj aromatycznych roślin z rodziny bobowatych, używanych jako przyprawa i w celach leczniczych; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) przyprawa z nasion kozieradki pospolitej (Trigonella foenum-graecum)


lexentry: pol/kozioł_ofiarny__rzeczownik__1
written_rep: kozioł ofiarny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αποδιοπομπαίος τράγος
sense_list:
(biblijny) (dosłownie) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) ofiara z kozła składana Bogu, wg Bibliii, za grzechy ludzi


lexentry: pol/kołatka__rzeczownik__1
written_rep: kołatka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κουδουνίστρα
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (etnografia, etnograficzny) ludowy instrument muzyczny, złożony z rączki i osadzonej na niej deseczki, w którą przy potrząsaniu uderza ruchomy młoteczek; używany m.in. w Wielki Piątek w kościele zamiast dzwonków


lexentry: pol/kołchoz__rzeczownik__1
written_rep: kołchoz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κολχόζ
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) spółdzielcze gospodarstwo rolne w Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich;


lexentry: pol/koło__rzeczownik__1
written_rep: koło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κύκλος
sense_list:
(potocznie, potoczny) linia o kształcie brzegu koła (1.1), okrąg | określona grupa osób, stowarzyszenie ludzi o podobnych celach | (geometria) okrąg wraz z odciętym wewnątrz niego fragmentem płaszczyzny;


lexentry: pol/koło_podbiegunowe__rzeczownik__1
written_rep: koło podbiegunowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πολικός κύκλος
sense_list:
(geografia, geograficzny) równoleżnik o szerokości geograficznej 66°33 na pólkuli północnej i południowej;


lexentry: pol/koło_sterowe__rzeczownik__1
written_rep: koło sterowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τιμόνι
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) element steru statku w kształcie dużej obręczy, służący do ręcznego zadawania wychylenia płetwy sterowej;


lexentry: pol/koło_zębate__rzeczownik__1
written_rep: koło zębate
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γρανάζι | οδοντωτός τροχός
sense_list:
(mechanika) koło lub walec z wystającymi zębami, element czynny przekładni zębatej oraz innych mechanizmów;


lexentry: pol/kołodziej__rzeczownik__1
written_rep: kołodziej
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αμαξουργός
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (zawód, zawodowy, zawodowo) (rzemiosło, rzemieślniczy) rzemieślnik wyrabiający i naprawiający koła do wozów;


lexentry: pol/kołokolnia__rzeczownik__1
written_rep: kołokolnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καμπαναριό
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wolno stojąca lub wtopiona w bryłę budynku dzwonnica cerkiewna


lexentry: pol/kołpak__rzeczownik__1
written_rep: kołpak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καλπάκι
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) wysoka czapka bez daszka o cylindrycznym lub stożkowatym kształcie, futrzana lub obszyta futrem, noszona w średniowieczu przez Tatarów, popularna w Polsce od XV do XIX w.;


lexentry: pol/kołpak__rzeczownik__1
written_rep: kołpak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τάσι
sense_list:
(motoryzacja) wypukła pokrywa osłaniająca np. piastę koła samochodowego od zewnętrznej strony, piastę śmigła w samolocie itp.;


lexentry: pol/koń__rzeczownik__1
written_rep: koń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: άλογο | ίππος
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) zwierzę z gatunku Equus caballus L., hodowane jako pociągowe lub do jazdy wierzchem;


lexentry: pol/koń__rzeczownik__1
written_rep: koń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ίππος | άλογο
sense_list:
(szachy, pojęcie szachowe) (potocznie, potoczny) skoczek szachowy; | (sport, sportowy) przyrząd gimnastyczny w formie skrzyni na czterech nogach


lexentry: pol/koń_trojański__związek_frazeologiczny__1
written_rep: koń trojański
part_of_speech: idiom
min_sense_num: 01
trans_list: δούρειος ίππος
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) pozornie przyjacielski podarunek, w rzeczywistości stanowiący zagrożenie; ukryte niebezpieczeństwo; spisek, podstęp; | (informatyka, informatyczny) typ szkodliwego oprogramowania, które podszywając się pod przydatne lub ciekawe dla użytkownika aplikacje, dodatkowo implementuje niepożądaną, ukrytą przed użytkownikiem funkcjonalność;


lexentry: pol/kościec__rzeczownik__1
written_rep: kościec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σκελετός
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) mocna kostna i częściowo chrzęstna konstrukcja anatomiczna stanowiąca podporę dla ciała organizmu i nadająca jemu kształt


lexentry: pol/kościelny__przymiotnik__1
written_rep: kościelny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: εκκλησιαστικός
sense_list:
związany z określonym kościołem (instytucją) | związany z regułami określonego kościoła (instytucji)


lexentry: pol/kościół__rzeczownik__1
written_rep: kościół
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εκκλησία | ναός
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) świątynia chrześcijańska;


lexentry: pol/kość_słoniowa__rzeczownik__1
written_rep: kość słoniowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ελεφαντόδοντο | ελεφαντοστό
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) materiał pochodzący z zębów dużych ssaków: słonia, morsa, hipopotama, narwala;


lexentry: pol/kożuch__rzeczownik__1
written_rep: kożuch
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γούνα
sense_list:
(odzieżownictwo) (krawiectwo) wyprawiona skóra zwierzęca o długim włosie; ciepła odzież wierzchnia z takiej skóry (najczęściej włosem do wewnątrz)


lexentry: pol/krach__rzeczownik__1
written_rep: krach
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κραχ
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) bankructwo, upadek gospodarczy, załamanie ekonomiczne | (ekonomia, ekonomiczny) nagły, gwałtowny spadek kursu walut, akcji, obligacji lub innych aktywów;


lexentry: pol/kraina__rzeczownik__1
written_rep: kraina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: χώρα
sense_list:
(geografia, geograficzny) obszar wydzielony ze względu na jakąś cechę, np. wspólną historię, cechy środowiska (i tym podobne, i temu podobne), rejon, region;


lexentry: pol/kraj_związkowy__rzeczownik__1
written_rep: kraj związkowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ομόσπονδο κρατίδιο
sense_list:
(administracja) (geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) nazwa części składowej federacji w Niemczech i Austrii;


lexentry: pol/krajobraz__rzeczownik__1
written_rep: krajobraz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τοπίο
sense_list:
wygląd ziemi w określonym miejscu, widok okolicy; | (sztuka) przedstawienie malarskie widoku natury | (książkowy) (przenośnie, przenośnia) fakty, wydarzenia charakterystyczne dla jakichś zjawisk, tworzące je


lexentry: pol/krakelura__rzeczownik__1
written_rep: krakelura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τριχοειδής σχισμή
sense_list:
(sztuka) (konserwatorstwo, konserwacja zabytków) siateczka spękań, która tworzy się z czasem na powierzchni obrazów olejnych, fresków, szkliwionej ceramiki;


lexentry: pol/kraken__rzeczownik__1
written_rep: kraken
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κράκεν
sense_list:
(mitologia, mitologiczny) legendarny potwór morski zatapiający statki, zwykle przedstawiany jako ogromna ośmiornica;


lexentry: pol/kraksa__rzeczownik__1
written_rep: kraksa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πλακώνω
sense_list:
(potocznie, potoczny) wypadek, w wyniku którego będący w ruchu pojazd zostaje uszkodzony lub rozbity; (także, też) nieszczęśliwe lądowanie samolotu


lexentry: pol/kram__rzeczownik__1
written_rep: kram
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: απώλεια άντωσης
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) rodzaj prowizorycznego sklepu zainstalowanego w budce lub rozłożonego na ławie;


lexentry: pol/kraska__rzeczownik__1
written_rep: kraska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: χαλκοκουρούνα
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Coracias garrulus, ptak o jaskrawym upierzeniu, najczęściej owadożerny;


lexentry: pol/krasnolud__rzeczownik__1
written_rep: krasnolud
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νάνος
sense_list:
(mitologia, mitologiczny) (folklor) podobna do niskiego człowieka istota z mitologii nordyckiej i germańskiej; | przedstawiciel fantastycznej rasy pochodzącej od krasnoludów (1.1)


lexentry: pol/krater__rzeczownik__1
written_rep: krater
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κρατήρας
sense_list:
(geologia, geologiczny) lejkowate zagłębienie na szczycie stożka wulkanicznego, przez który wydobywa się lawa i gazy wulkaniczne; | (geologia, geologiczny) owalne zagłębienie spowodowane upadkiem meteorytu; | (historia, historyczny, historycznie) w starożytnej Grecji rodzaj naczynia używanego do mieszania wina z wodą;


lexentry: pol/kratka__rzeczownik__1
written_rep: kratka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ανακόπτω
sense_list:
wzór na danym materiale (np. papierze, tkaninie), złożony z układu linii krzyżujących się pod kątem prostym lub ułożonych w pionowe i poziome pasy kwadratów


lexentry: pol/kraul__rzeczownik__1
written_rep: kraul
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κρόουλ
sense_list:
(sport, sportowy) sposób pływania polegający na naprzemiennych, zagarniających ruchach rąk oraz nóg pracujących jak nożyce;


lexentry: pol/krawędź__rzeczownik__1
written_rep: krawędź
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: άκρη
sense_list:
(geometria) odcinek łączący dwa sąsiednie wierzchołki wielościanu lub powierzchni wielościennej; | (matematyka, matematyczny) połączenie między dwoma wierzchołkami grafu;


lexentry: pol/krawężnik__rzeczownik__1
written_rep: krawężnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κράσπεδο πεζοδρόμιο
sense_list:
(budownictwo) element budowlany oddzielający chodnik od jezdni i wyznaczający granicę między chodnikiem a jezdnią


lexentry: pol/kreacja__rzeczownik__1
written_rep: kreacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δημιουργία
sense_list:
elegancki i oryginalny strój, szczegół stroju lub uczesania o walorach artystycznych, zwykle kobiecy | (przestarzałe, przestarzały) wytwór kreacji (1.3) | akt tworzenia czegoś


lexentry: pol/kreacja__rzeczownik__1
written_rep: kreacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ρόλος
sense_list:
rola aktora w filmie lub w sztuce teatralnej, zwykle oryginalny lub wybitny sposób odtworzenia postaci


lexentry: pol/kreatyna__rzeczownik__1
written_rep: kreatyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κρεατίνη
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) organiczny związek chemiczny stosowany jako suplement do zwiększania masy mięśniowej;


lexentry: pol/kreatynina__rzeczownik__1
written_rep: kreatynina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κρεατινίνη
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) bezwodnik kreatyny, metabolit stanowiący parametr do oceny wydolności nerek;


lexentry: pol/kreatywna_księgowość__związek_frazeologiczny__1
written_rep: kreatywna księgowość
part_of_speech: idiom
min_sense_num: 01
trans_list: δημιουργική λογιστική
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) termin określający sposób księgowania operacji finansowych przedsiębiorstwa sprzeczny z zasadami księgowania bądź ze stanem faktycznym, mający na celu ukrycie strat, nielegalnych transferów pieniędzy czy obniżenie obciążeń podatkowych;


lexentry: pol/krecz__rzeczownik__1
written_rep: krecz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συνταξιοδότηση
sense_list:
(sport, sportowy) w tenisie ziemnym: wycofanie się zawodnika w trakcie meczu, zwykle, choć nie zawsze, z powodu kontuzji


lexentry: pol/kreda__rzeczownik__1
written_rep: kreda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Κρητιδικό
sense_list:
(geologia, geologiczny) okres geologiczny trwający od około 145 do 66 mln lat temu, w którym tworzyły się pokłady kredy (1.1);


lexentry: pol/kreda__rzeczownik__1
written_rep: kreda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κιμωλία
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) kruchy, najczęściej biały materiał z kredy (1.1) do pisania po tablicy lub kartonie | (geologia, geologiczny) (mineralogia, mineralogiczny) miękka skała osadowa składająca się z węglanu wapnia;


lexentry: pol/kredyt__rzeczownik__1
written_rep: kredyt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δάνειο | δανεισμός | πιστοδότηση
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) odstąpienie określonej wartości w pieniądzach lub w towarach pod warunkiem zwrotu równowartości i odsetek w ustalonym terminie


lexentry: pol/krem__rzeczownik__1
written_rep: krem
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κρέμα
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) stała lub półtłusta emulsja nakładana na skórę w dermatologii i kosmetyce;


lexentry: pol/kreska__rzeczownik__1
written_rep: kreska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μακρόν
sense_list:
(marynarka) dłuższy sygnał w alfabecie Morse'a | (potocznie, potoczny) (edukacja, edukacyjny) znak graficzny pełniący różne funkcje w języku pisanym, np. myślnik, dywiz, oznaczenie miękkości spółgłoski


lexentry: pol/kretyn__rzeczownik__1
written_rep: kretyn
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κρετίνος
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) (medycyna, medyczny) osoba dotknięta wrodzonym zespołem niedoboru jodu, nazywanego dawniej kretynizmem lub matołectwem


lexentry: pol/krew__rzeczownik__1
written_rep: krew
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αίμα
sense_list:
(biologia, biologiczny) (fizjologia, fizjologiczny) (medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) płynna tkanka łączna zwierząt; | (przenośnie, przenośnia) pokrewieństwo, linia rodowa


lexentry: pol/krewetka__rzeczownik__1
written_rep: krewetka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γαρίδα
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) mięso z odwłoka niektórych małych gatunków krewetek (1.1) | (zoologia, zoologiczny) Caridea, rodzaj skorupiaków o dziesięciu nogach;


lexentry: pol/krewni_zstępni__rzeczownik__1
written_rep: krewni zstępni
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κατιόντες | κατιόντες συγγενείς
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) krewni pochodzący od wspólnego przodka w linii prostej, np. dzieci, wnuki, prawnuki


lexentry: pol/krionika__rzeczownik__1
written_rep: krionika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κρυονική
sense_list:
(medycyna, medyczny) technika głębokiego ochładzania ciał ludzi i zwierząt, z intencją przywrócenia do życia;


lexentry: pol/krochmal__rzeczownik__1
written_rep: krochmal
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: άμυλο
sense_list:
(chemia, chemiczny) roztwór wodny skrobii roślinnej | mączka do usztywniania tkanin, najczęściej ziemniaczana


lexentry: pol/krogulec__rzeczownik__1
written_rep: krogulec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ξεφτέρι | μικροσαΐνι
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) zwyczajowa nazwa kilku ptaków drapieżnych średniej wielkości, z rodzaju Accipiter, z rodziny jastrzębiowatych;


lexentry: pol/krokiet__rzeczownik__1
written_rep: krokiet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κροκέτα
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) potrawa z masy z gotowanych ziemniaków z jajkiem i przyprawami w postaci smażonych kulek lub o walcowatym kształcie;


lexentry: pol/krokodyl__rzeczownik__1
written_rep: krokodyl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κροκόδειλος
sense_list:
(herpetologia, herpetologiczny) drapieżny, ziemnowodny gad z rzędu krokodyli (Crocodilia), o wydłużonym ciele;


lexentry: pol/krokodylek__rzeczownik__1
written_rep: krokodylek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κροκόδειλος
sense_list:
(elektryczność) rodzaj zakończenia przewodu (zacisku) w postaci dwóch dociskających się ramion, umożliwiającego wygodne łączenie obwodów


lexentry: pol/krokomierz__rzeczownik__1
written_rep: krokomierz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βηματόμετρο
sense_list:
(metrologia, metrologiczny) (technologia, technika, techniczny) urządzenie mierzące odległość w krokach lub tylko samą liczbę kroków;


lexentry: pol/kroksztyn__rzeczownik__1
written_rep: kroksztyn
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κόρακας
sense_list:
(architektura, architektoniczny) rodzaj wspornika osadzonego w ścianie najczęściej w kształcie konsoli lub wystający przed mur koniec belki stropowej


lexentry: pol/krokus__rzeczownik__1
written_rep: krokus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κρόκος
sense_list:
(botanika, botaniczny) Crocus L., rodzaj roślin cebulowych z rodziny kosaćcowatych, kwitnących zwykle wczesną wiosną;


lexentry: pol/kronika__rzeczownik__1
written_rep: kronika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: χρονικό
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) rodzaj księgi, w której wydarzenia prezentowane są zwykle w porządku chronologicznym;


lexentry: pol/kronikarka__rzeczownik__1
written_rep: kronikarka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: χρονικογράφος
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) kobieta, która napisała lub pisze kronikę | kobieta śledząca i opisująca przebieg faktów, np. w czasopiśmie


lexentry: pol/kronikarz__rzeczownik__1
written_rep: kronikarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: χρονικογράφος | χρονογράφος
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) osoba, która napisała lub pisze kronikę | osoba śledząca i opisująca przebieg faktów, np. w czasopiśmie


lexentry: pol/kropla,_która_przepełnia_czarę__rzeczownik__1
written_rep: kropla, która przepełnia czarę
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι
sense_list:
dowolna przykrość lub niedogodność (jak niepowodzenie albo złośliwy postępek ze strony drugiego człowieka) występująca jako kolejna w łańcuchu i ostatecznie przekraczająca granice cierpliwości osoby, którą spotyka.


lexentry: pol/kropla_drąży_skałę__przysłowie__1
written_rep: kropla drąży skałę
part_of_speech: proverb
sense_list: długie i wytrwałe działania przynoszą w końcu oczekiwane wyniki
min_sense_num: 01
trans_list:
στάλα με στάλα το νερό τρυπάει το λιθάρι | στάλα τη στάλα το νερό τρυπάει το λιθάρι | σταλαγματιά σταλαγματιά γεμίζει η στάμνα η πλατιά


lexentry: pol/krosno__rzeczownik__1
written_rep: krosno
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αργαλειός
sense_list:
(włókiennictwo) maszyna włókiennicza lub ręczny warsztat tkacki do wytwarzania tkanin, dywanów itp. przez wielokrotne przeplatanie nitek osnowy i wątku;


lexentry: pol/krowa__rzeczownik__1
written_rep: krowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αγελάδα
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) dorosła samica bydła domowego; | (przenośnie, przenośnia) (pejoratywnie, pejoratywny) (grubiański, grubiańsko) (obraźliwie) obraźliwe określenie kobiety


lexentry: pol/krowi_placek__rzeczownik__1
written_rep: krowi placek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σβουνιά
sense_list:
(potocznie, potoczny) (żartobliwie) krowie odchody tworzące okrągłą, płaską masę, zwykle na łące lub pastwisku


lexentry: pol/krucjata__rzeczownik__1
written_rep: krucjata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σταυροφορία
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wyprawa wojenna podejmowana w XI–XII wieku przez chrześcijaństwo zachodnie w celu zdobycia Ziemi Świętej; | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (każda) wyprawa wojenna inicjowana przez papiestwo przeciwko muzułmanom, poganom lub przeciwnikom Kościoła (także heretykom)


lexentry: pol/kruczy__przymiotnik__1
written_rep: kruczy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: κορακί
sense_list:
(książkowy) o włosach, piórach, sierści: intensywnie czarny i połyskliwy, taki jak u kruka | typowy dla kruka, należący do kruka, będący efektem działalności kruka


lexentry: pol/kruk__rzeczownik__1
written_rep: kruk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κόρακας | κοράκι
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Corvus corax, czarny ptak z rodziny krukowatych, większy od wrony i gawrona, zamieszkujący półkulę północną;


lexentry: pol/kruk_krukowi_oka_nie_wykole__przysłowie__1
written_rep: kruk krukowi oka nie wykole
part_of_speech: proverb
min_sense_num: 01
trans_list: κόρακας κοράκου μάτι δε βγάζει
sense_list:
osoby znające się, zaprzyjaźnione i podobne do siebie, osoby należące do tej samej grupy interesów, do tej samej grupy zawodowej nie będą robiły sobie krzywdy


lexentry: pol/krupon__rzeczownik__1
written_rep: krupon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αποτσίγαρο
sense_list:
(rzemiosło, rzemieślniczy) najgrubsza i najbardziej wartościowa część surowej skóry bydlęcej lub świńskiej, oddzielana od grzbietu;


lexentry: pol/krwinka_czerwona__rzeczownik__1
written_rep: krwinka czerwona
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ερυθροκύτταρο
sense_list:
(biologia, biologiczny) (medycyna, medyczny) element komórkowy krwi, nadający jej barwę czerwoną dzięki barwnikowi hemoglobinie, służący przenoszeniu tlenu do komórek ciała


lexentry: pol/krykiet__rzeczownik__1
written_rep: krykiet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κρίκετ
sense_list:
(sport, sportowy) gra zespołowa, w której zawodnicy dwóch drużyn próbują na zmianę zbić bramkę drużyny przeciwnej i obronić swoją;


lexentry: pol/kryl__rzeczownik__1
written_rep: kryl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κριλ
sense_list:
rząd drobnych morskich skorupiaków zamieszkujących morza i oceany na całym świecie, stanowiący istotne źródło pokarmu m.in. wielorybów, ryb, pingwinów;


lexentry: pol/kryminalizować__czasownik__1
written_rep: kryminalizować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: ποινικοποιώ
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) ustawowo klasyfikować dane działanie jako przestępstwo, penalizować


lexentry: pol/kryminalny__przymiotnik__1
written_rep: kryminalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: εγκληματικός
sense_list:
odnoszący się do przestępstwa, związany z popełnieniem przestępstwa | związany ze ściganiem przestępców


lexentry: pol/kryminologia__rzeczownik__1
written_rep: kryminologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εγκληματολογία
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) nauka o przestępczości (przestępstwach, przestępcy, objawach i przyczynach przestępczości oraz wszelkich związanych z nią zjawiskach);


lexentry: pol/krystalografia__rzeczownik__1
written_rep: krystalografia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κρυσταλλογραφία
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) interdyscyplinarna nauka zajmująca się badaniem struktury, właściwości i sposobów powstawania kryształów


lexentry: pol/kryształ__rzeczownik__1
written_rep: kryształ
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κρύσταλλος | κρύσταλλο
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (chemia, chemiczny) (mineralogia, mineralogiczny) ciało stałe o geometrycznie uporządkowanej budowie wewnętrznej;


lexentry: pol/kryterium__rzeczownik__1
written_rep: kryterium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κριτήριο
sense_list:
obserwowany czynnik, wchodzący w skład danych służących za podstawę oceny, wyceny, podziału, decyzji lub wyboru


lexentry: pol/kryza__rzeczownik__1
written_rep: kryza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: χοντροσκαλίδρα
sense_list:
(książkowy) (krawiectwo) dawny plisowany lub fałdowany kołnierz; | (zoologia, zoologiczny) wyróżniający się kołnierz z sierści lub pierza u niektórych gatunków zwierząt


lexentry: pol/kryć__czasownik__1
written_rep: kryć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: διασκευάζω
sense_list:
(sport, sportowy) w piłce nożnej, hokeju itp.: pilnować przeciwnika, starając się uniemożliwić mu skuteczną grę, zdobywanie punktów, bramek | (zoologia, zoologiczny) o zwierzętach: zapładniać | chować coś, zwykle jakąś część ciała, zasłaniając czymś


lexentry: pol/krzak__rzeczownik__1
written_rep: krzak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κινέζικα
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (informatyka, informatyczny) zwykle w lm zbiór bezsensownych znaków powstały z logicznego tekstu, np. na skutek niepoprawnych ustawień strony kodowej lub wystąpienia błędów


lexentry: pol/krzak_gorejący__rzeczownik__1
written_rep: krzak gorejący
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φλεγομένη βάτος
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) według Biblii: płonący krzak, pod postacią którego Bóg objawił się Mojżeszowi;


lexentry: pol/krzepnięcie__rzeczownik__1
written_rep: krzepnięcie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πήξη | στερεοποίηση
sense_list:
(chemia, chemiczny) (fizjologia, fizjologiczny) proces chemiczny lub fizjologiczny, w którym substancja zmienia stan z płynnego na stały lub żelowy


lexentry: pol/krzesło__rzeczownik__1
written_rep: krzesło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καρέκλα
sense_list:
(branża meblarska, meblarstwo, meble) mebel przeznaczony do siedzenia z oparciem na plecy (zazwyczaj bez podłokietników i z czterema nogami);


lexentry: pol/krzesło_elektryczne__rzeczownik__1
written_rep: krzesło elektryczne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ηλεκτρική καρέκλα
sense_list:
(elektryczność) (technologia, technika, techniczny) (więziennictwo, więzienny) urządzenie do wykonywania wyroków śmierci;


lexentry: pol/krzywica__rzeczownik__1
written_rep: krzywica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ραχίτιδα
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba wieku dziecięcego spowodowana niedoborem witaminy D w organizmie, charakteryzująca się zmianami w układzie kostnym i zaburzeniami rozwojowymi;


lexentry: pol/krzywizna__rzeczownik__1
written_rep: krzywizna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καμπυλότητα
sense_list:
(geometria) miara zakrzywienia linii, powierzchni lub przestrzeni; wielkość określająca, jak silnie dana figura odbiega od prostoliniowości lub płaskości


lexentry: pol/krzyż__rzeczownik__1
written_rep: krzyż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σταυρός
sense_list:
konstrukcja, figura geometryczna lub znak złożony z dwóch przecinających się linii; | (przenośnie, przenośnia) cierpienie, trudności | order, odznaczenie w kształcie krzyża (1.1) | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) symbol chrześcijaństwa


lexentry: pol/krzyżmo__rzeczownik__1
written_rep: krzyżmo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Άγιο Μύρο
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w chrześcijaństwie konsekrowany olej używany m.in. przy poświęcaniu ołtarzy i kościołów;


lexentry: pol/krzyżodziób_świerkowy__rzeczownik__1
written_rep: krzyżodziób świerkowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σταυρομύτης
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Loxia curvirostra, gatunek ptaka z rodziny łuszczaków, rodzaju krzyżodziobów;


lexentry: pol/krzyżówka__rzeczownik__1
written_rep: krzyżówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: υβρίδιο
sense_list:
(biologia, biologiczny) roślina lub zwierzę mające rodziców z dwóch różnych taksonów (gatunków, podgatunków, odmian lub form), posiadające przez to cechy obojga osobników;


lexentry: pol/królestwo__rzeczownik__1
written_rep: królestwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βασίλειο
sense_list:
ustrój państwa, w którym rządzi król lub królowa; | (biologia, biologiczny) kategoria systematyczna niższa od domeny i wyższa od typu (w zoologii) albo od gromady (w botanice);


lexentry: pol/króliczek__rzeczownik__1
written_rep: króliczek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κουνελάκι
sense_list:
kelnerka w nocnym klubie w kostiumie królika | młody, mały królik | zabawka lub słodycze w kształcie królika


lexentry: pol/królowa__rzeczownik__1
written_rep: królowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βασίλισσα | ρήγαινα | ρήγισσα
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) monarchini rządząca królestwem | (entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) płodna samica niektórych owadów społecznych, np. pszczół, os, trzmieli, mrówek, termitów | (szachy, pojęcie szachowe) (zobacz) hetman


lexentry: pol/królować__czasownik__1
written_rep: królować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: βασιλεύω
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) sprawować władzę królewską | zajmować najwyższą, najważniejszą pozycję


lexentry: pol/krótkometrażowy__przymiotnik__1
written_rep: krótkometrażowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: μικρός μήκος
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) mający krótki metraż, o krótkim czasie trwania (zwyczajowo do 40-60 minut);


lexentry: pol/krótkowzroczność__rzeczownik__1
written_rep: krótkowzroczność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μυωπία
sense_list:
(medycyna, medyczny) wada refrakcyjna wzroku, polegająca na tym, że oko nieprawidłowo skupia promienie świetlne, przez co niewyraźnie widzi się odległe przedmioty;


lexentry: pol/krążownik__rzeczownik__1
written_rep: krążownik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καταδρομικό | εύδρομο
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) opancerzony okręt bojowy o silnym uzbrojeniu;


lexentry: pol/krążownik_liniowy__rzeczownik__1
written_rep: krążownik liniowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: θωρακισμένος καταδρομικό
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) klasa dużych okrętów artyleryjskich, która wykształciła się w okresie poprzedzającym I wojnę światową jako połączenie cech krążowników i pancerników;


lexentry: pol/kręgowce__rzeczownik__1
written_rep: kręgowce
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σπονδυλωτά
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Vertebrata Cuvier, podtyp strunowców obejmujący kręgouste, ryby, płazy, gady, ptaki i ssaki;


lexentry: pol/krętarz__rzeczownik__1
written_rep: krętarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τροχαντήρας
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) wyniosłość kostna na górnym końcu kości udowej; | (zoologia, zoologiczny) odcinek odnóża owadów


lexentry: pol/ksenia__rzeczownik__1
written_rep: ksenia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ξενία
sense_list:
(botanika, botaniczny) zjawisko ujawniania się genotypu rośliny ojcowskiej w tkankach nasion lub owoców;


lexentry: pol/ksenofobia__rzeczownik__1
written_rep: ksenofobia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ξενοφοβία
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) niechęć, wrogość, lęk wobec obcokrajowców i wszystkiego, co obce, zagraniczne, cudzoziemskie;


lexentry: pol/ksiądz__rzeczownik__1
written_rep: ksiądz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: παπάς | φραγκόπαπας
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) chrześcijański duchowny, posiadający święcenia kapłańskie lub ordynowany na tę funkcję;


lexentry: pol/książeczka__rzeczownik__1
written_rep: książeczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βιβλιαράκι
sense_list:
(potocznie, potoczny) (zdrobniale) od: książka | kilkustronicowy dokument w formie małej książki | mała książka


lexentry: pol/książeczka_żeglarska__rzeczownik__1
written_rep: książeczka żeglarska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ναυτικό φυλλάδιο
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) (administracja) państwowy dokument zawodowy marynarzy pracujących w marynarce handlowej, który potwierdza tożsamość, dokumentuje przebieg pracy oraz umożliwia przekraczanie granic morskich i pobyt we wszystkich portach świata;


lexentry: pol/książka__rzeczownik__1
written_rep: książka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βιβλίο | τόμος
sense_list:
(bibliotekoznawstwo, bibliotekoznawczy) dokument piśmienniczy w postaci publikacji wielostronicowej o określonej liczbie stron, o charakterze trwałym;


lexentry: pol/książka_telefoniczna__rzeczownik__1
written_rep: książka telefoniczna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τηλεφωνικός κατάλογος
sense_list:
spis właścicieli telefonów wraz z numerami telefonów, posortowany zazwyczaj alfabetycznie albo tematycznie;


lexentry: pol/księstwo__rzeczownik__1
written_rep: księstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δουκάτο
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) rządzone przez księcia (dux) państwo lub jego część;


lexentry: pol/księstwo__rzeczownik__1
written_rep: księstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πριγκιπάτο
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) rządzone przez księcia (princeps) państwo lub jego część;


lexentry: pol/księżyc__rzeczownik__1
written_rep: księżyc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σελήνη
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) ciało niebieskie obiegające planetę, planetę karłowatą, planetoidę itp.;


lexentry: pol/księżycówka__rzeczownik__1
written_rep: księżycówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σεληνόφως
sense_list:
(potocznie, potoczny) (żartobliwie) (spożywczy) nielegalnie pędzona wódka, rzekomo nocą, przy świetle księżyca


lexentry: pol/ksylitol__rzeczownik__1
written_rep: ksylitol
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ξυλιτόλη
sense_list:
(chemia, chemiczny) (spożywczy) zredukowana pochodna ksylozy stosowana w przemyśle spożywczym jako dodatek służący do słodzenia żywności;


lexentry: pol/ksylofon__rzeczownik__1
written_rep: ksylofon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ξυλόφωνο
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) samobrzmiący instrument perkusyjny (idiofon uderzany), w którym dźwięk powstaje na skutek uderzenia w szereg płytek różnej długości;


lexentry: pol/ksyloza__rzeczownik__1
written_rep: ksyloza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ξυλόζη
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) cukier prosty należący do grupy pentoz, występujący naturalnie w drewnie, słomie, łuskach ziaren i innych materiałach roślinnych zawierających hemicelulozę


lexentry: pol/kszyk__rzeczownik__1
written_rep: kszyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μπεκατσίνι
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Gallinago gallinago, mały, długodzioby, jasnobrązowy ptak eurazjatycki;


lexentry: pol/kto_mieczem_wojuje,_(ten)_od_miecza_ginie__przysłowie__1
written_rep: kto mieczem wojuje, (ten) od miecza ginie
part_of_speech: proverb
min_sense_num: 01
trans_list: μάχαιραν έδωκας, μάχαιραν θα λάβεις
sense_list:
jeśli ktoś próbuje kogoś skrzywdzić, to najczęściej sam zostaje poszkodowany, pokonany takimi samymi metodami


lexentry: pol/który__zaimek__1
written_rep: który
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: που | όποιος
sense_list:
…względny, łączący zdanie podrzędne z nadrzędnym, gdy zdanie podrzędne opisuje cechę jednego z rzeczowników (lub wyrazów pełniących funkcję rzeczownika) zdania nadrzędnego


lexentry: pol/kubeł__rzeczownik__1
written_rep: kubeł
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κουβάς
sense_list:
walcowaty lub kanciasty pojemnik, przeznaczony na przechowywanie płynów, artykułów sypkich, śmieci itp.


lexentry: pol/kubizm__rzeczownik__1
written_rep: kubizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κυβισμός
sense_list:
(sztuka) kierunek w sztuce zapoczątkowany we Francji na początku XX wieku, który opiera się na spłaszczeniu perspektywy i zgeometryzowaniu kształtów; | (architektura, architektoniczny) czeski i słowacki styl w architekturze na początku XX w.;


lexentry: pol/kuchenka_mikrofalowa__rzeczownik__1
written_rep: kuchenka mikrofalowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φούρνος μικροκυμάτων
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (technologia, technika, techniczny) piecyk kuchenny podgrzewający produkty przy pomocy energii mikrofal radiowych;


lexentry: pol/kuchnia__rzeczownik__1
written_rep: kuchnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κουζίνα | μαγειρείο
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (budownictwo) pomieszczenie w budynku lub mieszkaniu do przygotowywania posiłków; | komplet mebli kuchennych


lexentry: pol/kuchnia__rzeczownik__1
written_rep: kuchnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κουζίνα | μαγειρική
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) zbiór dań charakterystycznych dla danej narodowości lub sposobu odżywiania się


lexentry: pol/kufer__rzeczownik__1
written_rep: kufer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πορτμπαγκάζ
sense_list:
bagażnik samochodu osobowego lub autobusu | okuta skrzynia z wypukłym (rzadziej płaskim) wiekiem, dawniej do przewożenia, a obecnie do przechowywania rzeczy, głównie odzieży


lexentry: pol/kuguar__rzeczownik__1
written_rep: kuguar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ορεινός λέων
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Puma concolor Linnaeus, gatunek ssaka z rodziny kotowatych, zamieszkujący Amerykę od Kanady po Patagonię; | (zoologia, zoologiczny) kot z gatunku kuguarów (1.1)


lexentry: pol/kukurydza__rzeczownik__1
written_rep: kukurydza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καλαμπόκι
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) Zea L., rodzaj roślin zbożowych z rodziny wiechlinowatych; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) kolba kukurydzy (1.1) | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) ziarno kukurydzy (1.1)


lexentry: pol/kukułka__rzeczownik__1
written_rep: kukułka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κούκος
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Cuculus canorus, ptak wędrowny podrzucający jaja do innych gniazd; | figurka ptaka w ściennych zegarach, wysuwająca się ze środka w równych odstępach czasu


lexentry: pol/kula__rzeczownik__1
written_rep: kula
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σφαίρα
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) pocisk z broni palnej | (geometria) abstrakcyjna bryła utworzona z wszystkich punktów, których odległość od pewnego ustalonego punktu jest nie większa od pewnej ustalonej liczby; | każdy przedmiot o kształcie zbliżonym do kuli (1.1) | (fizyka, fizyczny) (astronomia, astronomiczny) ciało niebieskie w kształcie zbliżonym do kuli (1.1) | (sport, sportowy) sprzęt lekkoatletyczny używany w konkurencji pchnięcia kulą


lexentry: pol/kulik__rzeczownik__1
written_rep: kulik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νουμήνιος
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Numenius, rodzaj dużego i cętkowanego, eurazjatyckiego ptaka z długim dziobem, z rodziny bekasowatych


lexentry: pol/kulomb__rzeczownik__1
written_rep: kulomb
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κουλόμ
sense_list:
(jednostka miary) (fizyka, fizyczny) (elektryczność) jednostka ładunku elektrycznego w układzie SI, oznaczana symbolem C;


lexentry: pol/kulon__rzeczownik__1
written_rep: kulon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πετροτριλίδα
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Burhinus oedicnemus, średni eurazjatycki i afrykański ptak wędrowny o dużych, żółtych oczach;


lexentry: pol/kult__rzeczownik__1
written_rep: kult
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λατρεία
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) zachowania o charakterze religijnym skupione na bóstwie, innej istocie lub przedmiocie; | (przenośnie, przenośnia) opowiadanie się za jakąś wartością, przekonaniem


lexentry: pol/kultura__rzeczownik__1
written_rep: kultura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πολιτισμός | κουλτούρα
sense_list:
całokształt dorobku materialnego i duchowego danej społeczności lub całej ludzkości | umiejętność obcowania z ludźmi


lexentry: pol/kulturalny__przymiotnik__1
written_rep: kulturalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: μορφωμένος
sense_list:
dotyczący kultury, szerzący kulturę | taki, który odznacza się kulturą, wykształceniem, dobrym wychowaniem


lexentry: pol/kultywator__rzeczownik__1
written_rep: kultywator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καλλιεργητής
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) drapacz, narzędzie uprawowe do spulchniania roli bez jej odwracania oraz do niszczenia chwastów;


lexentry: pol/kumulacja__rzeczownik__1
written_rep: kumulacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συσσώρευση
sense_list:
nagromadzenie / skupienie się czegoś w jednym miejscu; (także, też) sumowanie działań, doświadczeń itp.


lexentry: pol/kumys__rzeczownik__1
written_rep: kumys
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κουμίς
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (etnografia, etnograficzny) napój alkoholowy otrzymywany z mleka klaczy lub oślicy poddanego fermentacji, popularny w Azji;


lexentry: pol/kuna__rzeczownik__1
written_rep: kuna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κουνάβι
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) rodzaj ssaków drapieżnych z rodziny łasicowatych (Martes), zwyczajowo także ssak należący do tego rodzaju;


lexentry: pol/kuna_domowa__rzeczownik__1
written_rep: kuna domowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κουνάβι
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Martes foina Erxleben, euroazjatycki gatunek małego ssaka drapieżnego z rodziny łasicowatych, uznawany za zwierzę synantropijne


lexentry: pol/kuna_leśna__rzeczownik__1
written_rep: kuna leśna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δενδροκούναβο
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Martes martes L., euroazjatycki gatunek małego ssaka drapieżnego z rodziny łasicowatych, zwykle żyjącego w lesie


lexentry: pol/kuna_rybożerna__rzeczownik__1
written_rep: kuna rybożerna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ψαράς
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Pekania pennanti Erxleben, północnoamerykański gatunek małego ssaka drapieżnego z rodziny łasicowatych, jako jeden z nielicznych mogącego polować na ursony


lexentry: pol/kundel__rzeczownik__1
written_rep: kundel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κοπρίτης
sense_list:
(kynologia, kynologiczny) pies niezaliczany do żadnej z ras psów | (potocznie, potoczny) (pogardliwie, pogardliwy) każdy pies (najczęściej zachowujący się niewłaściwie) niezależnie od jego pochodzenia


lexentry: pol/kung_fu__rzeczownik__1
written_rep: kung fu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Κουνγκ-Φου
sense_list:
(sport, sportowy) popularny (aczkolwiek błędny) termin określający chińskie sztuki walki (termin poprawny: wushu);


lexentry: pol/kuoka_krótkoogonowa__rzeczownik__1
written_rep: kuoka krótkoogonowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κουόκα
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Setonix brachyurus, gatunek zwierzęcia z monotypowego rodzaju kuoka, Setonix


lexentry: pol/kuplet__rzeczownik__1
written_rep: kuplet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κουπλέ
sense_list:
(książkowy) zwrotka satyrycznej piosenki o aktualnej treści | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) część ronda między kolejnymi wystąpieniami refrenu


lexentry: pol/kupon__rzeczownik__1
written_rep: kupon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κουπόνι
sense_list:
blankiet, formularz z wydrukowanymi rubrykami do wypełnienia używany do udziału w grze liczbowej, konkursie


lexentry: pol/kura_domowa__rzeczownik__1
written_rep: kura domowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νοικοκυρά
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (pejoratywnie, pejoratywny) o gospodyni domowej, kobiecie zajmującej się domem


lexentry: pol/kuracja__rzeczownik__1
written_rep: kuracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: επεξεργασία
sense_list:
szereg stosownie dobranych środków i zabiegów leczniczych lub farmaceutycznych dla poprawienia stanu zdrowia i urody


lexentry: pol/kurcz__rzeczownik__1
written_rep: kurcz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κράμπα
sense_list:
(medycyna, medyczny) bezwiedne nadmierne skurcze mięśni poprzecznie prążkowanych lub gładkich, występujące pod wpływem działania różnych bodźców i często powodujące uczucie bólu;


lexentry: pol/kurczak__rzeczownik__1
written_rep: kurczak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κοτόπουλο
sense_list:
większe kurczę (pisklę kury) | (spożywczy) mięso z kurczaka (1.1) | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) potrawa z kurczaka (1.1)


lexentry: pol/kurek__rzeczownik__1
written_rep: kurek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καπόνι
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) przybrzeżna ryba atlantycka i sąsiednich mórz, poławiana dla celów konsumpcyjnych;


lexentry: pol/kurek__rzeczownik__1
written_rep: kurek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πετεινός
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) element broni palnej powodujący odpalenie pocisku poprzez uderzenie w iglicę; | (zdrobniale) od kur


lexentry: pol/kuropatwa__rzeczownik__1
written_rep: kuropatwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πέρδικα
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Perdix perdix, polny ptak łowny, żywiący się m.in. stonką ziemniaczaną;


lexentry: pol/kursor__rzeczownik__1
written_rep: kursor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δρομέας | κέρσορας
sense_list:
(informatyka, informatyczny) wskaźnik na ekranie monitora komputerowego poruszający się wraz z ruchami myszy komputerowej;


lexentry: pol/kursor__rzeczownik__1
written_rep: kursor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κέρσορας
sense_list:
(informatyka, informatyczny) wskaźnik na ekranie monitora komputerowego wyznaczający miejsce wpisywania znaków z klawiatury


lexentry: pol/kurwa__rzeczownik__1
written_rep: kurwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πουτάνα
sense_list:
(wulgarnie, wulgaryzm) prostytutka | (wulgarnie, wulgaryzm) (pogardliwie, pogardliwy) do kobiety / o kobiecie | (wulgarnie, wulgaryzm) (pogardliwie, pogardliwy) człowiek postępujący w sposób podły lub niemoralny, łajdak, nikczemnik, sprzedający się | (wulgarnie, wulgaryzm) kobieta prowadząca rozwiązły tryb życia


lexentry: pol/kurwa__wykrzyknik__1
written_rep: kurwa
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 02
trans_list: γαμώτο | σκατά
sense_list:
(wulgarnie, wulgaryzm) …powtarzany jako przekleństwo, w mowie potocznej często jako przerywnik w zdaniu;


lexentry: pol/kurzawka__rzeczownik__1
written_rep: kurzawka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κινούμενη άμμος
sense_list:
(geologia, geologiczny) drobnoziarniste piaski lub mułki, przesycone wodą i łatwo ulegające upłynnieniu;


lexentry: pol/kuskus__rzeczownik__1
written_rep: kuskus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κουσκούς
sense_list:
(spożywczy) tradycyjny produkt spożywczy wywodzący się z krajów Maghrebu łączący cechy makaronu i kaszy; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) potrawa przyrządzana z kuskusu (1.1)


lexentry: pol/kustodia__rzeczownik__1
written_rep: kustodia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: επιμέλεια
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) zakonna jednostka administracyjna niższa rangą od prowincji, zarządzana przez kustosza;


lexentry: pol/kusza__rzeczownik__1
written_rep: kusza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βαλλίστρα
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) broń miotająca bełty, rodzaj żelaznego łuku z kolbą i spustem oraz mechanizmem napinającym;


lexentry: pol/kuter__rzeczownik__1
written_rep: kuter
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κότερο
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) typ statku żaglowego mający jeden maszt, oraz kilka żagli przednich – sztaksli; | (spożywczy) maszyna służąca do rozdrabniania i emulgowania mięsa wraz z dodatkami; | (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) mały statek rybacki o długości do ok. 25 metrów;


lexentry: pol/kuć_żelazo,_póki_gorące__przysłowie__1
written_rep: kuć żelazo, póki gorące
part_of_speech: proverb
min_sense_num: 01
trans_list: στη βράση κολλάει το σίδερο
sense_list:
robić coś wykorzystując sprzyjające okoliczności; próbować zdążyć ze swoim celem póki jest to możliwe


lexentry: pol/kułak__rzeczownik__1
written_rep: kułak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κουλάκος
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (pogardliwie, pogardliwy) majętny chłop tępiony przez władzę radziecką;


lexentry: pol/kuśnierz__rzeczownik__1
written_rep: kuśnierz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γουναράς
sense_list:
(rzemiosło, rzemieślniczy) rzemieślnik zajmujący się szyciem odzieży, galanterii ze skóry oraz futra


lexentry: pol/kwadrat__rzeczownik__1
written_rep: kwadrat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τετράγωνο
sense_list:
(geometria) wielokąt o czterech bokach równej długości i czterech kątach prostych, czworokąt foremny; | (matematyka, matematyczny) wynik potęgowania stopnia drugiego;


lexentry: pol/kwadratura_koła__rzeczownik__1
written_rep: kwadratura koła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τετραγωνισμός του κύκλου
sense_list:
(geometria) jeden ze starożytnych, nie mających rozwiązania problemów matematyki greckiej, polegający na skonstruowaniu kwadratu, którego pole równe jest polu danego koła, przy użyciu wyłącznie cyrkla i linijki bez podziałki;


lexentry: pol/kwalifikator__rzeczownik__1
written_rep: kwalifikator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαρκαδόρος
sense_list:
informacja, zwykle w postaci skrótu, podawana przed niektórymi definicjami w słowniku lub encyklopedii, określająca zakres użycia danego wyrazu lub jego charakter


lexentry: pol/kwarc__rzeczownik__1
written_rep: kwarc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: χαλαζίας
sense_list:
(geologia, geologiczny) (mineralogia, mineralogiczny) minerał zbudowany głównie z dwutlenku krzemu występujący w wielu odmianach i kolorach;


lexentry: pol/kwartet__rzeczownik__1
written_rep: kwartet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κουαρτέτο
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) utwór muzyczny skomponowany na cztery instrumenty lub cztery głosy | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) zespół czterech muzyków lub śpiewaków


lexentry: pol/kwas__rzeczownik__1
written_rep: kwas
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: οξύ
sense_list:
(chemia, chemiczny) związek chemiczny, składający się z wodoru i reszty kwasowej; | (slangowo) narkotyk LSD


lexentry: pol/kwas_abietynowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas abietynowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αβιετικό οξύ
sense_list:
(chemia, chemiczny) związek organiczny z grupy kwasów żywicznych, żółte ciało stałe występujące naturalnie w żywicach drzew iglastych;


lexentry: pol/kwas_akrylowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas akrylowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ακρυλικό οξύ
sense_list:
(chemia, chemiczny) związek organiczny, najprostszy nienasycony kwas karboksylowy, stosowany do produkcji tworzyw sztucznych i żywic akrylowych;


lexentry: pol/kwas_askorbinowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas askorbinowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ασκορβικό οξύ
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) rozpuszczalny w wodzie związek organiczny stosowany jako środek zwiększający odporność organizmu;


lexentry: pol/kwas_chlebowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas chlebowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κβας
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) bezalkoholowy musujący napój orzeźwiający otrzymywany przez fermentację chleba żytniego lub słodu zbożowego;


lexentry: pol/kwas_deoksyrybonukleinowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas deoksyrybonukleinowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δεσοξυριβοζονουκλεϊνικό οξύ
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (genetyka) kwas biorący udział w biosyntezie białka i przenoszeniu cech dziedzicznych


lexentry: pol/kwas_fluorowodorowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas fluorowodorowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: υδροφθορικό οξύ
sense_list:
(chemia, chemiczny) kwas beztlenowy będący roztworem fluorowodoru w wodzie, bezbarwna, żrąca ciecz o ostrym zapachu;


lexentry: pol/kwas_hialuronowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas hialuronowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: υαλουρονικό οξύ
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) związek wiążący wodę w skórze właściwej, glikozoaminoglikan występujący we wszystkich organizmach żywych;


lexentry: pol/kwas_masłowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas masłowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βουτυρικό οξύ
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) kwas tłuszczowy, organiczny związek chemiczny występujący w zjełczałym maśle i nadający lekko gorzki posmak wielu rodzajom serów;


lexentry: pol/kwas_mlekowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas mlekowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γαλακτικό οξύ | 2-υδροξυπροπανικό οξύ
sense_list:
(chemia, chemiczny) organiczny hydroksykwas, obecny w skwaśniałym mleku, powstający w mięśniach w trakcie intensywnego wysiłku fizycznego, kiedy dochodzi do procesu beztlenowej glikolizy;


lexentry: pol/kwas_nukleinowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas nukleinowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νουκλεϊκό οξύ
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (biologia, biologiczny) (genetyka) organiczny związek chemiczny, który buduje materiał genetyczny organizmów, przechowuje i przekazuje informacje genetyczne


lexentry: pol/kwas_octowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas octowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αιθανικό οξύ | οξικό οξύ
sense_list:
(chemia, chemiczny) bezbarwny i ciekły lub skrystalizowany związek organiczny o wzorze sumarycznym CH3COOH;


lexentry: pol/kwas_salicylowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas salicylowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σαλικυλικό οξύ
sense_list:
(chemia, chemiczny) związek organiczny o właściwościach bakteriobójczych, stosowany do produkcji kwasu acetylosalicylowego (aspiryny);


lexentry: pol/kwas_siarkowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas siarkowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: θειικό οξύ
sense_list:
(chemia, chemiczny) bezbarwny, bezwonny i żrący tlenowy kwas nieorganiczny, związek siarki sześciowartościowej;


lexentry: pol/kwas_solny__rzeczownik__1
written_rep: kwas solny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: υδροχλωρικό οξύ
sense_list:
(chemia, chemiczny) silnie żrący kwas nieorganiczny, będący m.in. ważnym czynnikiem trawiennym zwierząt, odczynnikiem laboratoryjnym czy środkiem przemysłowym


lexentry: pol/kwas_tłuszczowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas tłuszczowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λιπαρό οξύ
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) związek organiczny z klasy kwasów karboksylowych, zawierający jedną grupą karboksylową i alifatyczny łańcuch węglowy, jeden z głównych składników m.in. lipidów;


lexentry: pol/kwas_węglowy__rzeczownik__1
written_rep: kwas węglowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ανθρακικό οξύ
sense_list:
(chemia, chemiczny) związek nieorganiczny z grupy nieorganicznych kwasów tlenowych, słaby kwas występujący jedynie w wodnych roztworach dwutlenku węgla, służący do produkcji napojów gazowanych;


lexentry: pol/kwasowość__rzeczownik__1
written_rep: kwasowość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: οξύτητα
sense_list:
(chemia, chemiczny) cecha roztworów elektrolitów, charakteryzujących się przewagą stężenia jonów wodorowych nad stężeniem jonów wodorotlenowych; właściwość zawierania kwasu w swoim składzie


lexentry: pol/kwazar__rzeczownik__1
written_rep: kwazar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κβάζαρ | κβασάρ
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) bardzo odległe ciało niebieskie emitujące promieniowanie elektromagnetyczne o ogromnej mocy, oglądane przez teleskop wygląda jak gwiazda;


lexentry: pol/kwaśny_deszcz__rzeczownik__1
written_rep: kwaśny deszcz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: όξινη βροχή
sense_list:
(ekologia, ekologiczny) opad atmosferyczny o odczynie pH mniejszym niż 5,6, zawierający m.in. produkty przemiany tlenków azotu, dwutlenku siarki i tlenków węgla;


lexentry: pol/kwiaciarz__rzeczownik__1
written_rep: kwiaciarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ανθοκόμος
sense_list:
(zawód, zawodowy, zawodowo) hodowca kwiatów | (zawód, zawodowy, zawodowo) (ogrodnictwo, ogrodniczy) sprzedawca kwiatów, pracownik kwiaciarni


lexentry: pol/kwiat__rzeczownik__1
written_rep: kwiat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λουλούδι | άνθος
sense_list:
(botanika, botaniczny) organ roślin nasiennych, w którym wykształcają się wyspecjalizowane elementy służące do rozmnażania | (ogrodnictwo, ogrodniczy) kwitnąca roślina ozdobna


lexentry: pol/kwiecie__rzeczownik__1
written_rep: kwiecie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ανθός
sense_list:
(książkowy) kwiaty (szczególnie w odniesieniu do ich dużej ilości, wielości, intensywności barw lub zapachów)


lexentry: pol/kwiecisty__przymiotnik__1
written_rep: kwiecisty
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ανθοστόλιστος
sense_list:
o sposobie wypowiedzi: bogaty w ozdobniki, wyszukane formy wypowiedzi | ozdobiony kolorowym wzorem kwiatowym


lexentry: pol/kwietyzm__rzeczownik__1
written_rep: kwietyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ησυχασμός
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) nurt kładący nacisk na kontemplowanie i modlitwę;


lexentry: pol/kwinkunks__rzeczownik__1
written_rep: kwinkunks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αστεροπεντάδα
sense_list:
(dawniej, dawny) układ pięciu obiektów w którym cztery znajdują się na kątach, a piąty w środku; również motyw dekoracyjny o takim układzie;


lexentry: pol/kwintet__rzeczownik__1
written_rep: kwintet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κουιντέτο
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) utwór muzyczny skomponowany na pięć instrumentów lub pięć głosów | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) zespół pięciu muzyków lub śpiewaków


lexentry: pol/kwitnienie__rzeczownik__1
written_rep: kwitnienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: άνθηση
sense_list:
(botanika, botaniczny) okres dojrzałości u roślin nasiennych, w którym dochodzi do wytwarzania kwiatów


lexentry: pol/kółko_i_krzyżyk__rzeczownik__1
written_rep: kółko i krzyżyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τρίλιζα
sense_list:
popularna gra strategiczna, w której gracze, wykonujący ruchy na zmianę, dążą do objęcia trzech pól planszy w jednej linii przy jednoczesnym uniemożliwieniu tego samego przeciwnikowi;


lexentry: pol/kąkol__rzeczownik__1
written_rep: kąkol
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γόγγολη
sense_list:
(botanika, botaniczny) Agrostemma L., roślina z rodziny goździkowatych, pospolity chwast zbożowy o purpurowoliliowych kwiatach;


lexentry: pol/kąt__rzeczownik__1
written_rep: kąt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γωνία
sense_list:
(geometria) część płaszczyzny ograniczona dwiema półprostymi o wspólnym początku | przestrzeń w okolicy styku dwóch prostopadłych ścian


lexentry: pol/kąt_rozwarty__rzeczownik__1
written_rep: kąt rozwarty
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αμβλεία γωνία
sense_list:
(geometria) (matematyka, matematyczny) kąt o mierze większej od 90 stopni lecz mniejszej od 180 stopni


lexentry: pol/kłamstwo_oświęcimskie__rzeczownik__1
written_rep: kłamstwo oświęcimskie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: άρνηση του Ολοκαυτώματος
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (historia, historyczny, historycznie) praktyka negowania holokaustu, upowszechnianie opinii, że znane fakty na temat Holocaustu są wyolbrzymione lub nieprawdziwe;


lexentry: pol/kłos__rzeczownik__1
written_rep: kłos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: στάχυ
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) rodzaj kwiatostanu i owocostanu groniastego, występujący głównie u traw i zbóż;


lexentry: pol/kłąb_rojowy__rzeczownik__1
written_rep: kłąb rojowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαζεύομαι
sense_list:
(pszczelarstwo, pszczelarski) grono pszczół skupiających się po wyjściu roju poza ulem (np. na gałęzi) w celu odczekania, aż pszczoły zwiadowczynie znajdą miejsce na nowe gniazdo;


lexentry: pol/kłącze__rzeczownik__1
written_rep: kłącze
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ρίζωμα
sense_list:
(botanika, botaniczny) pęd podziemny niektórych roślin, pełniący funkcję organu spichrzowego i przetrwalnikowego; | (filozofia, filozoficzny) twór pozbawiony centrum i różny w każdym swoim punkcie


lexentry: pol/la__rzeczownik__1
written_rep: la
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λα
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) nazwa solmizacyjna dźwięku A (szóstego w gamie C-dur);


lexentry: pol/laboratorium__rzeczownik__1
written_rep: laboratorium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εργαστήριο
sense_list:
pomieszczenie przeznaczone do przeprowadzania eksperymentów naukowych, analiz medycznych lub nadzorowania procesów technologicznych;


lexentry: pol/lada__rzeczownik__1
written_rep: lada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πάγκος
sense_list:
(handel, handlowy) rodzaj stołu lub blat w sklepach, służący do obsługi klientów, wydawania oraz prezentacji towaru


lexentry: pol/ladacznica__rzeczownik__1
written_rep: ladacznica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καριόλα
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) prostytutka lub kobieta mająca przygodne kontakty seksualne z mężczyznami


lexentry: pol/lagana__rzeczownik__1
written_rep: lagana
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λαγάνα
sense_list:
rodzaj tradycyjnego greckiego chleba pieczonego i spożywanego w Czysty Poniedziałek (Καθαρή Δευτέρα)


lexentry: pol/laguna__rzeczownik__1
written_rep: laguna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λιμνοθάλασσα
sense_list:
(geografia, geograficzny) zatoka, najczęściej płytka, odcięta od morza przez lido, mierzeję, rafę koralową lub atol;


lexentry: pol/lahar__rzeczownik__1
written_rep: lahar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λαχάρ
sense_list:
(geologia, geologiczny) spływ błotny, w którym biorą udział przesycone wodą produkty erupcji wulkanicznej, przede wszystkim popiół wulkaniczny;


lexentry: pol/lajkować__czasownik__1
written_rep: lajkować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: βάζω λάικ
sense_list:
w Internecie: oznaczać czyjeś posty lub zdjęcia jako pozytywne, aprobować je, zazwyczaj poprzez kliknięcie odpowiedniego linku na stronie WWW


lexentry: pol/lak__rzeczownik__1
written_rep: lak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βουλοκέρι
sense_list:
topliwa mieszanina kalafonii i innych substancji żywicznych, używana do odciskania pieczęci i do uszczelniania;


lexentry: pol/lakier__rzeczownik__1
written_rep: lakier
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βερνίκι
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) płynny i twardniejący środek do pokrywania powierzchni przedmiotów w celu jej upiększenia lub ochrony


lexentry: pol/lakier_do_paznokci__rzeczownik__1
written_rep: lakier do paznokci
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βερνίκι νυχιών
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) lakier do nakładania na paznokcie w celach ozdobnych, pielęgnacyjnych lub leczniczych


lexentry: pol/lakrymator__rzeczownik__1
written_rep: lakrymator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δακρυγόνο
sense_list:
(chemia, chemiczny) związek chemiczny z podgrupy drażniących bojowych środków trujących, nazywanej lakrymatorami, działający drażniąco na oczy i drogi oddechowe powodując silne łzawienie;


lexentry: pol/lamarkizm__rzeczownik__1
written_rep: lamarkizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λαμαρκισμός
sense_list:
(biologia, biologiczny) (historia, historyczny, historycznie) teoria zakładająca ewolucję gatunków pod wpływem środowiska zewnętrznego;


lexentry: pol/lamina__rzeczownik__1
written_rep: lamina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: έλασμα
sense_list:
(geologia, geologiczny) maksymalnie kilkumilimetrowej grubości warstewka skały osadowej bądź metamorficznej odróżniająca się od sąsiednich warstewek składem, kolorem bądź innymi cechami


lexentry: pol/lampa_elektronowa__rzeczownik__1
written_rep: lampa elektronowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ηλεκτρονική λυχνία
sense_list:
(elektronika, elektroniczny) przyrząd w postaci szczelnej bańki z zamontowanymi wewnątrz elektrodami, między którymi zachodzi wyładowanie elektryczne w próżni lub ośrodku gazowym, używany m.in. do generowania lub wzmacniania sygnałów elektrycznych lub prostowania prądu elektrycznego;


lexentry: pol/lampart_plamisty__rzeczownik__1
written_rep: lampart plamisty
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λεοπάρδαλη
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Panthera pardus Linnaeus, gatunek ssaka z rodziny kotowatych; | (zoologia, zoologiczny) kot z gatunku lampartów plamistych (1.1)


lexentry: pol/lampka_oliwna__rzeczownik__1
written_rep: lampka oliwna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λουσέρνα
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) niewielkie naczynie gliniane lub metalowe z knotem wytwarzające światło poprzez spalanie oliwy


lexentry: pol/lampka_wieczysta__rzeczownik__1
written_rep: lampka wieczysta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φως της Θείας Ευχαριστίας
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) nigdy niegasnąca, mała lampa przed tabernakulum


lexentry: pol/lamówka__rzeczownik__1
written_rep: lamówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μπορντούρα
sense_list:
(krawiectwo) pasek materiału, tasiemka jako element wykończenia wyrobu, którym obszywany jest jego brzeg;


lexentry: pol/lanca__rzeczownik__1
written_rep: lanca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λόγχη
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) broń kawalerii złożona z długiego drzewca z proporczykiem, z osadzonym nań metalowym grotem


lexentry: pol/lancet__rzeczownik__1
written_rep: lancet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αμφίστομο νυστέρι
sense_list:
(medycyna, medyczny) mały nóż chirurgiczny o obustronnym ostrzu | (technologia, technika, techniczny) nóż formierski


lexentry: pol/lancetnik__rzeczownik__1
written_rep: lancetnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αμφίοξος
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Branchiostoma lanceolatum Pallas, zwierzę morskie zaliczane do bezczaszkowców;


lexentry: pol/lancknecht__rzeczownik__2
written_rep: lancknecht
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: Λάντσκνεχτ
sense_list:
(dawniej, dawny) (termin karciany) hazardowa gra w karty, rozpowszechniona zwłaszcza w XVI-XVIII wieku;


lexentry: pol/lando__rzeczownik__1
written_rep: lando
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λαντό
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) rodzaj pojazdu konnego czterokołowego z siedzeniami dla pasażerów umieszczonymi naprzeciw siebie;


lexentry: pol/langusta__rzeczownik__1
written_rep: langusta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αστακός
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) duży skorupiak mórz ciepłych poławiany dla celów spożywczych i zaliczany do owoców morza;


lexentry: pol/lansjer__rzeczownik__1
written_rep: lansjer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λογχοφόρος
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) żołnierz lekkiej kawalerii używający do walki lancę;


lexentry: pol/lantanowiec__rzeczownik__1
written_rep: lantanowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λανθανίδιο
sense_list:
(chemia, chemiczny) pierwiastek chemiczny z wydzielonej grupy z szóstego okresu układu okresowego, będący aktywnym chemicznie metalem ziem rzadkich, w przyrodzie znajdowany w rudach


lexentry: pol/laparotomia__rzeczownik__1
written_rep: laparotomia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λαπαροτομή | λαπαροτομία
sense_list:
(medycyna, medyczny) operacyjne otwarcie jamy brzusznej, polegające na przecięciu skóry, mięśni i otrzewnej umożliwiające eksplorację wnętrza jamy brzusznej;


lexentry: pol/larwa__rzeczownik__1
written_rep: larwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: προνύμφη
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) stadium życia owada różniące się pod względem budowy i zachowań od osobnika dojrzałego;


lexentry: pol/laryngał__rzeczownik__1
written_rep: laryngał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λαρυγγικός
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) jedna z trzech teoretyzowanych głosek występujących w języku praindoeuropejskim


lexentry: pol/laryngolog__rzeczownik__1
written_rep: laryngolog
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λαρυγγολόγος
sense_list:
(medycyna, medyczny) lekarz specjalista zajmujący się rozpoznawaniem, profilaktyką i leczeniem chorób krtani i gardła


lexentry: pol/laryngologiczny__przymiotnik__1
written_rep: laryngologiczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: λαρυγγολογικός
sense_list:
(medycyna, medyczny) związany z laryngologią lub laryngologiem, dotyczący laryngologii lub laryngologa


lexentry: pol/las_deszczowy__rzeczownik__1
written_rep: las deszczowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βροχοδάσος
sense_list:
(ekologia, ekologiczny) formacja roślinna wiecznie zielone lasów na obszarach o rocznej sumie opadów przekraczającej 2000 mm i wysokiej wilgotności;


lexentry: pol/laser__rzeczownik__1
written_rep: laser
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λέιζερ
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (technologia, technika, techniczny) generator światła, wykorzystujący zjawisko emisji wymuszonej; | (potocznie, potoczny) światło lasera (1.1)


lexentry: pol/latarnia_morska__rzeczownik__1
written_rep: latarnia morska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φάρος | φανάρι
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) budowla z silnym światłem na szczycie, wznoszona do celów nawigacyjnych w pobliżu wybrzeża morskiego;


lexentry: pol/latawiec__rzeczownik__1
written_rep: latawiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: χαρταετός
sense_list:
zabawka w kształcie czworokąta, zrobiona z drewna i papieru lub płótna, która lata na wietrze na uwięzi;


lexentry: pol/latać__czasownik__1
written_rep: latać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: πετώ
sense_list:
umieć przemieszczać się ponad gruntem, w powietrzu lub kosmosie | (przenośnie, przenośnia) być w ruchu, śpieszyć się


lexentry: pol/latentny__przymiotnik__1
written_rep: latentny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: λανθάνων
sense_list:
(medycyna, medyczny) (psychologia, psychologiczny) (weterynaria, weterynaryjny) utajony, ukryty, bezobjawowy


lexentry: pol/latorośl__rzeczownik__1
written_rep: latorośl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: απόγονος
sense_list:
(botanika, botaniczny) (przestarzałe, przestarzały) młody, tegoroczny pęd rośliny | (przenośnie, przenośnia) dziecko, młody potomek


lexentry: pol/latynizm__rzeczownik__1
written_rep: latynizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λατινισμός
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wyraz, zwrot, forma gramatyczna zapożyczona do jakiegoś języka z języka łacińskiego;


lexentry: pol/laufer__rzeczownik__2
written_rep: laufer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: αξιωματικός
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) (szachy, pojęcie szachowe) (także (Śląsk Cieszyński)) bierka poruszająca się po szachownicy na skos;


lexentry: pol/lawenda__rzeczownik__1
written_rep: lawenda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λεβάντα
sense_list:
(botanika, botaniczny) rodzaj roślin z rodziny jasnotowatych kwitnących na niebiesko lub purpurowo, niektóre gatunki są uprawiane dla olejków wykorzystywanych w kosmetyce i w lecznictwie;


lexentry: pol/lawendowy__przymiotnik__1
written_rep: lawendowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: λεβάντα
sense_list:
(botanika, botaniczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) dotyczący lawendy, należący do lawendy, zrobiony z lawendy, zawierający lawendę, związany z lawendą | mający kolor fioletowy, taki jak kolor kwiatu lawendy


lexentry: pol/laweta__rzeczownik__1
written_rep: laweta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ρυμουλκό | ρυμουλκό όχημα
sense_list:
(motoryzacja) samochód z platformą do przewożenia samochodów osobowych, często z wyciągarką do wtaczania niesprawnych pojazdów


lexentry: pol/lać__czasownik__1
written_rep: lać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: χύνω
sense_list:
powodować, że ciecz wypływa z czegoś lub płynie | (potocznie, potoczny) o deszczu: intensywnie padać | wykonywać odlew (np. dzwonu, pomnika)


lexentry: pol/lać_jak_z_cebra__czasownik__1
written_rep: lać jak z cebra
part_of_speech: verb
sense_list: (potocznie, potoczny) bardzo mocno padać, o ulewnym deszczu
min_sense_num: 01
trans_list:
βρέχει με το τουλούμι | ρίχνει καρεκλοπόδαρα | βρέχει καρεκλοπόδαρα | βρέχει με το κανάτι | πέφτει νερό με το τουλούμι


lexentry: pol/leader__rzeczownik__1
written_rep: leader
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αρχηγός
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) przywódca polityczny, społeczny, zawodowy


lexentry: pol/leasing__rzeczownik__1
written_rep: leasing
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εκμίσθωση
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) odpłatne użytkowanie pewnego obiektu, zwłaszcza środka transportu lub maszyny, przez określony czas na podstawie umowy cywilnoprawnej zawieranej z właścicielem tego obiektu;


lexentry: pol/lebiodka_pospolita__rzeczownik__1
written_rep: lebiodka pospolita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ρίγανη
sense_list:
(botanika, botaniczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) roślina z gatunku lebiodek pospolitych (1.1) | (botanika, botaniczny) Origanum vulgare L., gatunek rośliny wieloletniej z rodziny jasnotowatych;


lexentry: pol/lecytyna__rzeczownik__1
written_rep: lecytyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λεκιθίνη
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) mieszanina lipidów, związek organiczny, który występuje głównie w tkance nerwowej


lexentry: pol/ledwo__spójnik__1
written_rep: ledwo
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 02
trans_list: μόλις
sense_list:
… wskazujący, że bardzo niewiele czasu upłynęło pomiędzy jednym zdarzeniem a drugim, że zaszły one niemal równocześnie: zaledwie, bezpośrednio / tuż po tym jak, gdy tylko, jak tylko


lexentry: pol/legalizacja__rzeczownik__1
written_rep: legalizacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νομιμοποίηση
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) nadanie mocy prawnej, uznanie czegoś za zgodne z prawem


lexentry: pol/legenda__rzeczownik__1
written_rep: legenda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: θρύλος
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) opowieść fantastyczna, przekazywana jako część tradycji;


lexentry: pol/legia_cudzoziemska__rzeczownik__1
written_rep: legia cudzoziemska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λεγεώνα των ξένων
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) w niektórych armiach, oddziały żołnierzy zawodowych składające się w części lub w całości z obcokrajowców;


lexentry: pol/legion__rzeczownik__1
written_rep: legion
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λεγεώνα
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) w starożytnym Rzymie: jednostka wojskowa o liczebności do 6000 żołnierzy; | (potocznie, potoczny) masa, rzesza


lexentry: pol/legionowy__przymiotnik__1
written_rep: legionowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: λεγεωνάριος
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) związany z legionem, dotyczący legionów


lexentry: pol/leiszmanioza__rzeczownik__1
written_rep: leiszmanioza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λεϊσμανίαση
sense_list:
choroba z grupy chorób pasożytniczych powodująca m.in. gorączkę, owrzodzenia skóry oraz zniekształcenia twarzy;


lexentry: pol/lej_krasowy__rzeczownik__1
written_rep: lej krasowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καταβοθρα
sense_list:
(geologia, geologiczny) okrągłe zagłębienie z podziemnym odpływem powstałe wskutek działalności wody;


lexentry: pol/lejek_Büchnera__rzeczownik__1
written_rep: lejek Büchnera
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: χωνί Büchner
sense_list:
rodzaj lejka laboratoryjnego z dnem sitowym do sączenia większych ilości osadu metodą podciśnieniowa;


lexentry: pol/lejek__rzeczownik__1
written_rep: lejek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: χωνί
sense_list:
urządzenie, zwykle o stożkowym kształcie, służące do zmniejszenia średnicy strumienia cieczy; | przedmiot o kształcie lejka (1.1)


lexentry: pol/lekarstwo__rzeczownik__1
written_rep: lekarstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φάρμακο
sense_list:
(medycyna, medyczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) produkt, który leczy


lexentry: pol/lekcja__rzeczownik__1
written_rep: lekcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μάθημα
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) jednostka zajęć dydaktycznych | (przenośnie, przenośnia) przykre doświadczenie będące przestrogą


lexentry: pol/leksem__rzeczownik__1
written_rep: leksem
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λέξημα
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) zestaw form, jakie może przyjmować dany wyraz, nie tracąc swojego znaczenia;


lexentry: pol/leksykografia__rzeczownik__1
written_rep: leksykografia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λεξικογραφία
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) nauka o opracowywaniu i układaniu słowników; | tworzenie słowników, słownikarstwo


lexentry: pol/leksykologia__rzeczownik__1
written_rep: leksykologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λεξικολογία
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) nauka o słownictwie, zasobie wyrazów i związków wyrazowych, badanie wyrazów ze względu na ich znaczenie i sposoby użycia;


lexentry: pol/leksykon__rzeczownik__1
written_rep: leksykon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λεξικό
sense_list:
publikacja książkowa, niekiedy wielotomowa, będąca uporządkowanym zbiorem wiedzy w formie skondensowanej;


lexentry: pol/lelek_kozodój__rzeczownik__1
written_rep: lelek kozodój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γιδοβυζάστρα | ευρωπαϊκό γιδοβύζι
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Caprimulgus europaeus; gatunek ptaków leśnych z rodziny Caprimulgus, o sztywnych piórach otaczających dziób;


lexentry: pol/leming__rzeczownik__2
written_rep: leming
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: πρόβατα
sense_list:
(publikatory) (pogardliwie, pogardliwy) młody człowiek zwykle pracujący w korporacji, zwykle wyborca liberalny, nieposiadający własnego zdania, lecz idący za tłumem, bezkrytycznie ufający popularnym mediom


lexentry: pol/len__rzeczownik__1
written_rep: len
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λινάρι
sense_list:
(botanika, botaniczny) Linum, roślina kilkuletnia z rodziny lnowatych, uprawiana dla włókien i oleistych nasion


lexentry: pol/leninizm__rzeczownik__1
written_rep: leninizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λενινισμός
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) doktryna polityczna stworzona przez Włodzimierza Lenina;


lexentry: pol/leniwiec__rzeczownik__1
written_rep: leniwiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βραδύπους | βραδύποδας
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) średniej wielkości, powolny, nadrzewny, roślinożerny ssak z rodziny leniwcowatych (Bradypodidae) lub leniuchowcowatych (Megalonychidae);


lexentry: pol/lenno__rzeczownik__1
written_rep: lenno
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φέουδο
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) w ustroju feudalnym / systemie lennym: dobra (najczęściej ziemskie) nadawane wasalowi przez seniora w użytkowanie;


lexentry: pol/lepiej_późno_niż_wcale__przysłowie__1
written_rep: lepiej późno niż wcale
part_of_speech: proverb
min_sense_num: 01
trans_list: κάλλιο αργά παρά ποτέ
sense_list:
sytuacja, w której robi się coś po właściwym czasie, z opóźnieniem, jest lepsza niż niezrobienie tej czynności wcale


lexentry: pol/lepki__przymiotnik__1
written_rep: lepki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ιξώδης
sense_list:
mający właściwości kleju | (fizyka, fizyczny) o płynie wykazujący lepkość, mający niezerowy opór wewnętrzny przeciwko płynięciu


lexentry: pol/lepkość__rzeczownik__1
written_rep: lepkość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ιξώδες
sense_list:
(fizyka, fizyczny) tarcie pomiędzy poruszającymi się względem siebie warstwami cieczy lub plastycznego ciała stałego


lexentry: pol/leptokurtyczny__przymiotnik__1
written_rep: leptokurtyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: λεπτόκυρτος
sense_list:
(statystyka, statystyczny) dotyczący rozkładu statystycznego o wyraźnie spiczastym wierzchołku i cienkich ogonach; mający większą kurtozę niż rozkład normalny


lexentry: pol/lepton__rzeczownik__1
written_rep: lepton
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λεπτό
sense_list:
(fizyka, fizyczny) cząstka elementarna będąca fermionem, lecz niebędąca kwarkiem; | (historia, historyczny, historycznie) moneta miedziana bita w starożytnej Grecji;


lexentry: pol/lesbofobia__rzeczownik__1
written_rep: lesbofobia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λεσβοφοβία
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) (społeczny) dyskryminacja objawiająca się niechęcią lub agresją wobec lesbijek;


lexentry: pol/leszczyna__rzeczownik__1
written_rep: leszczyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φουντουκιά | λεπτοκαρυά
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Corylus L., rodzaj krzewów i drzew o jadalnych owocach, zwanych orzechami laskowymi;


lexentry: pol/letarg__rzeczownik__1
written_rep: letarg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λήθαργος
sense_list:
(medycyna, medyczny) stan pozornej śmierci, polegający na głębokim śnie, w którym zanikają reakcje na bodźce;


lexentry: pol/letargiczny__przymiotnik__1
written_rep: letargiczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ληθαργικός
sense_list:
(książkowy) (przenośnie, przenośnia) taki jak w letargu: senny, ospały, apatyczny, bezwładny | (medycyna, medyczny) związany z letargiem, dotyczący letargu; właściwy letargowi


lexentry: pol/leutnant__rzeczownik__1
written_rep: leutnant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: υπολοχαγός
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) stopień wojskowy odpowiadający porucznikowi lub podporucznikowi w wojsku polskim;


lexentry: pol/lew__rzeczownik__1
written_rep: lew
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λιοντάρι
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Panthera leo, gatunek dużego ssaka z rodziny kotowatych; | (zoologia, zoologiczny) samiec lwa (1.1)


lexentry: pol/lew_afrykański__rzeczownik__1
written_rep: lew afrykański
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λιοντάρι
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Panthera leo Linnaeus, mięsożerny gatunek ssaka lądowego z rodziny kotowatych; | (zoologia, zoologiczny) ssak z gatunku lwów afrykańskich (1.1)


lexentry: pol/lewak__rzeczownik__1
written_rep: lewak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αριστεριστής
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (pejoratywnie, pejoratywny) osoba o skrajnie lewicowych poglądach


lexentry: pol/lewarek__rzeczownik__1
written_rep: lewarek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γρύλος
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (mechanika) niezbyt dużych rozmiarów często poręczny rodzaj dźwigni do podnoszenia ciężarów


lexentry: pol/lewatywa__rzeczownik__1
written_rep: lewatywa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κλύσμα | ένεμα
sense_list:
(medycyna, medyczny) zabieg leczniczy polegający wprowadzenie do odbytnicy ciepłej wody, czasem z dodatkiem leków lub soli, w celu wywołania wypróżnienia;


lexentry: pol/lewica__rzeczownik__1
written_rep: lewica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αριστερά
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) określenie na ogół sił politycznych dążących do zmian polityczno-ustrojowych, społecznych i gospodarczych, przeciwstawiających się tzw. tradycyjnemu porządkowi społecznemu, przeciwieństwo prawicy;


lexentry: pol/lewicowy__przymiotnik__1
written_rep: lewicowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: αριστερός
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z lewicą, właściwy lewicy, charakterystyczny dla idei lewicy


lexentry: pol/leśnictwo__rzeczownik__1
written_rep: leśnictwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δασολογία
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) zespół nauk leśnych zajmujący się całokształtem zagadnień związanych z gospodarką leśną


lexentry: pol/leśniczy__rzeczownik__1
written_rep: leśniczy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δασοφύλακας
sense_list:
(zawód, zawodowy, zawodowo) (leśnictwo) pracownik zajmujący się gospodarowaniem lasu, odpowiedzialny za obszar leśnictwa


lexentry: pol/libacja__rzeczownik__1
written_rep: libacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σπονδή
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) zwyczaj wylewania alkoholu, oliwy lub innych cennych płynów na ofiarę bogu;


lexentry: pol/liberalizacja__rzeczownik__1
written_rep: liberalizacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φιλελευθεροποίηση
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) wprowadzanie większej swobody w określonej dziedzinie życia społecznego, politycznego lub gospodarczego poprzez zmniejszenie interwencji i kontroli państwa


lexentry: pol/liberalizm__rzeczownik__1
written_rep: liberalizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φιλελευθερισμός
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ideologia i kierunek polityczny, według którego wolność jest nadrzędną wartością;


lexentry: pol/liberalny__przymiotnik__1
written_rep: liberalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: φιλελεύθερος
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) dotyczący liberalizmu w polityce i gospodarce | nieuznający przymusu, tolerancyjny


lexentry: pol/liberia__rzeczownik__1
written_rep: liberia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λιβρέα
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) uniform używany przez służbę królewską i magnacką, a także urzędników dworskich


lexentry: pol/libero__rzeczownik__1
written_rep: libero
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λίμπερο
sense_list:
(sport, sportowy) w siatkówce: zawodnik mogący brać udział jedynie w obronie, wyróżniający się spośród kolegów z zespołu innym kolorem koszulki | (sport, sportowy) w piłce nożnej: stoper grający najbliżej bramki, kierujący całą obroną


lexentry: pol/licencja__rzeczownik__1
written_rep: licencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: άδεια
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) umowa określająca warunki korzystania z jakiegoś dobra, np. patentu albo programu komputerowego;


lexentry: pol/licencja_poetycka__rzeczownik__1
written_rep: licencja poetycka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ποιητική άδεια
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) swoboda poetycka dopuszczająca odstępstwa od norm językowych, reguł formalnych lub wierności w opisie faktów;


lexentry: pol/liceum__rzeczownik__1
written_rep: liceum
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λύκειο
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) szkoła średnia ogólnokształcąca lub zawodowa, przygotowująca do studiów uniwersyteckich;


lexentry: pol/lichtuga__rzeczownik__1
written_rep: lichtuga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φορτηγίδα
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) barka portowa przeznaczona do rozładowania statku w celu zmniejszenia zanurzenia


lexentry: pol/lichwa__rzeczownik__1
written_rep: lichwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τοκογλυφία
sense_list:
(pejoratywnie, pejoratywny) forma stosunków kredytowych między wierzycielem a dłużnikiem, polegająca na pobieraniu wygórowanych procentów za pożyczone pieniądze;


lexentry: pol/lico__rzeczownik__1
written_rep: lico
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πρόσωπο
sense_list:
(budownictwo) zewnętrzna powierzchnia niektórych przedmiotów | (budownictwo) zewnętrzna powierzchnia ściany albo bryły budynku | (książkowy) (anatomia, anatomiczny) twarz, oblicze, policzek


lexentry: pol/licytacja__rzeczownik__1
written_rep: licytacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δημοπρασία
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) publiczna sprzedaż, w której nabywcą zostaje oferujący najwyższą kwotę;


lexentry: pol/liczba__rzeczownik__1
written_rep: liczba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αριθμός
sense_list:
(matematyka, matematyczny) pojęcie będące w najprostszym przypadku abstrakcyjną reprezentacją liczebności zbioru lub poziomu jakiejś wielkości (np. fizycznej); | grupa o określonej liczebności | (językoznawstwo, językoznawczy) (gramatyka) w deklinacji: kategoria gramatyczna wynikająca z liczności elementów, które dany wyraz określa


lexentry: pol/liczba_całkowita__rzeczownik__1
written_rep: liczba całkowita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ακέραιος αριθμός | ακέραιος
sense_list:
(matematyka, matematyczny) liczba należąca do zbioru liczb naturalnych dodatnich lub zbioru liczb przeciwnych do nich, a także liczba 0;


lexentry: pol/liczba_niewymierna__rzeczownik__1
written_rep: liczba niewymierna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: άρρητος αριθμός
sense_list:
(matematyka, matematyczny) liczba rzeczywista niedająca się zapisać w postaci ilorazu liczb całkowitych;


lexentry: pol/liczba_pierwsza__rzeczownik__1
written_rep: liczba pierwsza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πρώτος αριθμός
sense_list:
(matematyka, matematyczny) liczba naturalna, która ma dokładnie dwa dzielniki naturalne: jedynkę i siebie samą;


lexentry: pol/liczba_porządkowa__rzeczownik__1
written_rep: liczba porządkowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τακτικό αριθμητικό
sense_list:
(oficjalnie) liczba naturalna, używana do określenia pozycji w pewnej kolejności | (matematyka, matematyczny) zwykle w lm: zbiór dobrze uporządkowany, będący kanonicznym reprezentantem pewnej klasy izomorficzności dobrych porządków


lexentry: pol/liczba_rzeczywista__rzeczownik__1
written_rep: liczba rzeczywista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πραγματικός αριθμός
sense_list:
(matematyka, matematyczny) liczba wymierna (ułamek) lub dowolna liczba pomiędzy liczbami wymiernymi;


lexentry: pol/liczba_zespolona__rzeczownik__1
written_rep: liczba zespolona
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μιγαδικός αριθμός
sense_list:
(matematyka, matematyczny) liczba postaci a+bi, gdzie a i b to liczby rzeczywiste, a i reprezentuje jednostkę urojoną;


lexentry: pol/liczbowy__przymiotnik__1
written_rep: liczbowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: αριθμητικός
sense_list:
składający się z liczb, wyrażony, zawarty w liczbach, określany ze względu na liczbę; mający związek z liczbą, liczbami


lexentry: pol/liczi_chińskie__rzeczownik__1
written_rep: liczi chińskie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λίτσι
sense_list:
(botanika, botaniczny) Litchi chinensis, gatunek drzew tropikalnych z rodziny mydleńcowatych, pochodzący z rejonu Kambodży, Wietnamu i Filipin, uprawiany w wielu krajach o ciepłym klimacie


lexentry: pol/liczny__przymiotnik__1
written_rep: liczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: πολυάριθμος
sense_list:
(o rzeczownikach zbiorowych) składający się z wielu jednostek | (tylko w lm.) występujący w dużej liczbie


lexentry: pol/liczydło__rzeczownik__1
written_rep: liczydło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: άβακας
sense_list:
(matematyka, matematyczny) przyrząd w postaci ramy z pręcikami, na których umieszczone są ruchome koraliki, wspomagający wykonywanie prostych obliczeń;


lexentry: pol/lid__rzeczownik__1
written_rep: lid
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σύσταση
sense_list:
pierwszy, wprowadzający akapit artykułu lub informacji prasowej, ze streszczeniem treści i zachętą do zapoznania się z całością;


lexentry: pol/lidokaina__rzeczownik__1
written_rep: lidokaina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λιδοκαΐνη
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) organiczny związek chemiczny, używany jako środek miejscowo znieczulający;


lexentry: pol/liga__rzeczownik__1
written_rep: liga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: έπαθλο
sense_list:
(sport, sportowy) klasa rozgrywek w sportach zespołowych, np. w piłce nożnej, siatkówce, hokeju, itp. | zrzeszenie osób, organizacji lub państw


lexentry: pol/ligatura__rzeczownik__1
written_rep: ligatura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λεγκάτο
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) znak graficzny oznaczający następstwo dwu lub więcej nut;


lexentry: pol/lignina__rzeczownik__1
written_rep: lignina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λιγνίνη
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) nierozpuszczalna w wodziesubstancja organiczna, budulec ściany komórkowej roślin; | (potocznie, potoczny) (medycyna, medyczny) miękkie sprasowane arkusze celulozowe, dobrze wchłaniające ciecze;


lexentry: pol/ligustr__rzeczownik__1
written_rep: ligustr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λιγούστρο
sense_list:
(botanika, botaniczny) Ligustrum L., rodzaj roślin krzewiastych lub drzew z rodziny oliwkowatych, często używanych jako ozdobne;


lexentry: pol/likantropia__rzeczownik__1
written_rep: likantropia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λυκανθρωπία
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) (mitologia, mitologiczny) wierzenie obecne w rozmaitych kulturach, zgodnie z którym człowiek może w określonych okolicznościach przeobrazić się w zwierzę, zwłaszcza w wilka | urojenie polegające na przekonaniu, że jest się zwierzęciem, zwłaszcza wilkiem


lexentry: pol/likoryna__rzeczownik__1
written_rep: likoryna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λυκορίνη
sense_list:
(chemia, chemiczny) (botanika, botaniczny) trujący alkaloid stosowany również jako lek, występujący w roślinach z rodziny amarylkowatych


lexentry: pol/liktor__rzeczownik__1
written_rep: liktor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ραβδούχος
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) rzymski niższy funkcjonariusz państwowy, stanowiący ochronę urzędników;


lexentry: pol/likwidować__czasownik__1
written_rep: likwidować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: καθαρίζω
sense_list:
(potocznie, potoczny) (eufemistycznie) zabijać, pozbawiać życia | usuwać, znosić lub rozwiązywać coś


lexentry: pol/lima__rzeczownik__1
written_rep: lima
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λάιμ
sense_list:
(botanika, botaniczny) krzew lub niewielkie drzewo cytrusowe; | owoc limy (1.1), żółtozielony, podobny do cytryny, ale mniejszy


lexentry: pol/limfa__rzeczownik__1
written_rep: limfa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λέμφος
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) płyn ustrojowy pośredniczący w wymianie składników między krwią i tkankami; chłonka;


lexentry: pol/limnologia__rzeczownik__1
written_rep: limnologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λιμνολογία
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (hydrologia, hydrologiczny) dział hydrobiologii i hydrologii badający życie organizmów wodnych w zbiornikach śródlądowych jak też właściwości chemiczne i fizyczne tego środowiska;


lexentry: pol/limonit__rzeczownik__1
written_rep: limonit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λειμωνίτης
sense_list:
(geologia, geologiczny) żółtobrązowa bądź ciemnobrunatna bardzo drobnoziarnista lub skrytokrystaliczna mieszanina minerałów (tlenków i wodorotlenków żelaza);


lexentry: pol/lincz__rzeczownik__1
written_rep: lincz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λιντσάρισμα
sense_list:
(książkowy) rodzaj samosądu, wymierzenie przez tłum kary (szczególnie śmierci) na osobie posądzanej o przestępstwo bez przeprowadzenia sprawy sądowej


lexentry: pol/lingwistyka__rzeczownik__1
written_rep: lingwistyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γλωσσολογία
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (edukacja, edukacyjny) (językoznawstwo, językoznawczy) nauka o języku


lexentry: pol/linia__rzeczownik__1
written_rep: linia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γραμμή
sense_list:
kształt dający się narysować jednym pociągnięciem ołówka | trasa dla środków lokomocji | umowna granica czegoś | wiersz tekstu


lexentry: pol/linia_kolejowa__rzeczownik__1
written_rep: linia kolejowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γραμμή
sense_list:
(kolejnictwo) droga kolejowa wraz z przyległym pasem gruntu i infrastrukturą umożliwiającą funkcjonowanie kolei;


lexentry: pol/linia_wodna__rzeczownik__1
written_rep: linia wodna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ίσαλος γραμμή
sense_list:
(marynarka) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) krzywa wyznaczona na kadłubie przez poziom spokojnej wody, przy określonym stopniu załadowania jednostki pływającej | (środowiskowy) (potocznie, potoczny) termin z zakresu makijażu, wewnętrzna krawędź powieki bezpośrednio przyległa do rogówki, położona tuż za linią rzęs; bliskoznaczny z gruczołem Meiboma; | (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) (potocznie, potoczny) linia do, której zanurza się kadłub statku


lexentry: pol/link__rzeczownik__1
written_rep: link
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σύνδεσμος
sense_list:
(informatyka, informatyczny) odnośnik w dokumencie elektronicznym (np. na stronie WWW) prowadzący do innego dokumentu elektronicznego lub do innego miejsca w tym samym dokumencie


lexentry: pol/linoleum__rzeczownik__1
written_rep: linoleum
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λινόλαιο | λινόλεουμ
sense_list:
(budownictwo) wodoodporny materiał zrobiony z płótna pokrytego masą z utwardzonego oleju lnianego stosowany do wykładania podłóg;


lexentry: pol/lipa__rzeczownik__1
written_rep: lipa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φιλύρα | φλαμουριά
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Tilia L., drzewo liściaste z podrodziny lipowatych;


lexentry: pol/lipid__rzeczownik__1
written_rep: lipid
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λιπίδιο
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) związek chemiczny tworzący cząsteczki hydrofobowe albo amfifilne, służący głównie do magazynowania energii lub jako substrat budulcowy komórek i tkanek;


lexentry: pol/lira__rzeczownik__1
written_rep: lira
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λίρα
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (jednostka monetarna) waluta Malty; | (jednostka monetarna) waluta Turcji;


lexentry: pol/lira__rzeczownik__1
written_rep: lira
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λύρα
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) smyczkowy strunowy instrument muzyczny, posiadający trzy lub cztery struny, popularny na Krecie, Dodekanezie, w Tracji i wśród uchodźców z Azji Mniejszej | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) starogrecki instrument muzyczny, szarpany posiadający od czterech do dziesięciu strun;


lexentry: pol/liryzm__rzeczownik__1
written_rep: liryzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λυρισμός
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) pierwiastek uczuciowy w utworze lub zachowaniu osób


lexentry: pol/lis__rzeczownik__1
written_rep: lis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αλεπού
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Vulpes, drapieżnik o wydłużonym tułowiu, krótkich łapach i długim, puszystym ogonie; | (przenośnie, przenośnia) (potocznie, potoczny) wyprawione futro z lisa (1.1) i innych zwierząt futerkowych, także boa z lisa (1.1)


lexentry: pol/lis_polarny__rzeczownik__1
written_rep: lis polarny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αρκτική αλεπού
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) ssak drapieżny z rodziny psowatych, zamieszkujący obszary na północ od koła podbiegunowego;


lexentry: pol/lisi__przymiotnik__1
written_rep: lisi
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: αλεπουδίσιος
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) chytry, postępujący nieszczerze | charakterystyczny dla lisa; dotyczący, odnoszący się do lisa


lexentry: pol/list__rzeczownik__1
written_rep: list
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: επιστολή | γράμμα
sense_list:
wiadomość, wypowiedź sformułowana pisemnie | (usługi pocztowe, kurierskie, poczta) przesyłka pocztowa zawierająca korespondencję lub drobne rzeczy dopuszczone do przewozu pocztowego, nadane w zamkniętym opakowaniu | papier, na którym napisano list (1.1)


lexentry: pol/list_gończy__rzeczownik__1
written_rep: list gończy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ένταλμα σύλληψης
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) publiczne ogłoszenie wzywające do zatrzymania lub wskazania miejsca pobytu osoby podejrzanej o popełnienie przestępstwa;


lexentry: pol/list_polecony__rzeczownik__1
written_rep: list polecony
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συστημένο γράμμα
sense_list:
(usługi pocztowe, kurierskie, poczta) (urzędowy) list przyjmowany za potwierdzeniem nadania, rejestrowany oraz doręczany adresatowi za pokwitowaniem odbioru


lexentry: pol/list_przewozowy__rzeczownik__1
written_rep: list przewozowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φορτωτική | φορτωτικό έγγραφο
sense_list:
(handel, handlowy) (transport, transportowy) dokument, który służy jako potwierdzenie zawarcia umowy transportu i jest używany przy przewozie towarów;


lexentry: pol/listek_figowy__rzeczownik__1
written_rep: listek figowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φύλλο συκής
sense_list:
osłona czegoś, co z jakichś względów chciałoby się ukryć, nie ujawniać; przykrywka dla czegoś, parawan | skąpa przysłona nagości


lexentry: pol/listonosz__rzeczownik__1
written_rep: listonosz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ταχυδρόμος
sense_list:
(usługi pocztowe, kurierskie, poczta) pracownik urzędu pocztowego, który doręcza adresatom listy i inne przesyłki


lexentry: pol/liszka__rzeczownik__1
written_rep: liszka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κάμπια
sense_list:
(potocznie, potoczny) (entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) włochata gąsienica z twardą głową i licznymi odnóżami


lexentry: pol/litera__rzeczownik__1
written_rep: litera
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γράμμα
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) nazwany znak graficzny, odpowiadający konkretnemu dźwiękowi, umożliwiający zapis słów;


lexentry: pol/literatura__rzeczownik__1
written_rep: literatura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λογοτεχνία | βιβλιογραφία
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) wszystkie dzieła artystyczne zachowane w formie pisanej lub w przekazie ustnym;


lexentry: pol/litota__rzeczownik__1
written_rep: litota
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λιτότητα
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) figura retoryczna polegająca na zastąpieniu przymiotnika lub przysłówka wyrażeniem do niego antonimicznym zaprzeczonym;


lexentry: pol/liturgia__rzeczownik__1
written_rep: liturgia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λειτουργία
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w religiach chrześcijańskich – ogół obrzędów i ceremonii towarzyszących czynnościom kultowym;


lexentry: pol/lizus__rzeczownik__1
written_rep: lizus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κόλακας | γλείφτης | κωλογλείφτης | τσανακογλείφτης
sense_list:
(potocznie, potoczny) (pogardliwie, pogardliwy) człowiek przesadnie lub sztucznie grzeczny i usłużny, żeby uzyskać czyjeś względy


lexentry: pol/lizyna__rzeczownik__1
written_rep: lizyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λυσίνη
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) aminokwas egzogenny uczestniczący w budowie białek (np. histonów), wzroście i naprawie tkanek oraz w syntezie hormonów, enzymów i przeciwciał; prekursor kadaweryny;


lexentry: pol/liść__rzeczownik__1
written_rep: liść
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φύλλο
sense_list:
(botanika, botaniczny) element budowy sporofitu rośliny naczyniowej, pełniący funkcje odżywcze dzięki zawartości chlorofilu;


lexentry: pol/lobotomia__rzeczownik__1
written_rep: lobotomia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λοβοτομή
sense_list:
(medycyna, medyczny) zabieg neurochirurgiczny, który polega na odcięciu połączeń pomiędzy korą przedczołową oraz innymi strukturami mózgowia;


lexentry: pol/loch__rzeczownik__1
written_rep: loch
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μπουντρούμι
sense_list:
podziemne pomieszczenie pod dużą budowlą, najczęściej zamkiem, wykorzystywane dawniej jako więzienie;


lexentry: pol/lodołamacz__rzeczownik__1
written_rep: lodołamacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: παγοθραυστικό | παγοθραύστης
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) statek o wzmocnionym kadłubie, przystosowany do rozbijania pokrywy lodu na morzu lub rzece celem utworzenia drogi dla innych statków;


lexentry: pol/lody__rzeczownik__1
written_rep: lody
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: παγωτό
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) deser, który stanowi słodka, zamrożona masa sporządzona z mleka, cukru, jaj i innych dodatków


lexentry: pol/lodówka__rzeczownik__1
written_rep: lodówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ψυγείο
sense_list:
pojemnik, szafka lub urządzenie izolowane termicznie, umożliwiające przechowywanie czegoś w obniżonej temperaturze;


lexentry: pol/loft__rzeczownik__1
written_rep: loft
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σοφίτα
sense_list:
(architektura, architektoniczny) pomieszczenie przemysłowe zaadaptowane na mieszkanie (często luksusowe) lub inny lokal użytkowy;


lexentry: pol/logarytm__rzeczownik__1
written_rep: logarytm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λογάριθμος
sense_list:
(matematyka, matematyczny) wykładnik potęgi, do której należy podnieść określoną liczbę (podstawę logarytmu), aby uzyskać jego argument;


lexentry: pol/logarytm_naturalny__rzeczownik__1
written_rep: logarytm naturalny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φυσικός λογάριθμος
sense_list:
(matematyka, matematyczny) logarytm o podstawie e, tzw. liczbie Eulera, równej w przybliżeniu 2{,}718281828...;


lexentry: pol/logicznie__przysłówek__1
written_rep: logicznie
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: λογικά
sense_list:
(potocznie, potoczny) w sposób sensowny, rozsądny (o zachowaniu, postępowaniu) | w myśl zasad logiki, zgodnie z logiką


lexentry: pol/logika__rzeczownik__1
written_rep: logika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λογική
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) dyscyplina naukowa zajmująca się regułami poprawnego myślenia i wnioskowania; | poprawne, rzeczowe myślenie, oparte na związkach przyczynowo-skutkowych


lexentry: pol/logistyka__rzeczownik__1
written_rep: logistyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: επιμελητεία
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) planowanie i realizacja przepływu dóbr; | (wojskowość, wojskowy) organizacja i realizacja zaopatrzenia dla wojska;


lexentry: pol/logotyp__rzeczownik__1
written_rep: logotyp
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λογότυπο | λογότυπος
sense_list:
(drukarstwo, drukarski) czcionka lub matryca zawierająca skrót wyrazu lub wyrażenia; | logo w formie tekstowej zawierające nazwę firmy lub jej akronim;


lexentry: pol/lokata__rzeczownik__1
written_rep: lokata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ίζημα
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (bankowość, bankowy) zainwestowanie kapitału w przedsiębiorstwo, nieruchomość, w celu ochrony albo pomnożenia tej wartości


lexentry: pol/lokomotywa__rzeczownik__1
written_rep: lokomotywa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μηχανή
sense_list:
(kolejnictwo) pojazd szynowy mający własny napęd, przeznaczony do ciągnięcia (lub pchania) wagonów; .


lexentry: pol/lokować__czasownik__1
written_rep: lokować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: ίζημα
sense_list:
(bankowość, bankowy) umieszczać pieniądze lub kosztowności tam, gdzie nie ulegną utracie, a nawet będzie możliwy z nich zysk


lexentry: pol/loksodroma__rzeczownik__1
written_rep: loksodroma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λοξοδρομία | πλαγιοδρομία
sense_list:
(nawigacja) (matematyka, matematyczny) linia krzywa na powierzchni kuli, przecinająca wszystkie południki pod tym samym kątem;


lexentry: pol/lokwat__rzeczownik__1
written_rep: lokwat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μουσμουλιά
sense_list:
(botanika, botaniczny) (spożywczy) owoc lokwatu (1.1) | (potocznie, potoczny) (botanika, botaniczny) drzewo owocowe z gatunku Eriobotrya japonica Lour., nieśplik japoński


lexentry: pol/lokówka__rzeczownik__1
written_rep: lokówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σίδερο για μπούκλες
sense_list:
(fryzyjski) (technologia, technika, techniczny) przyrząd elektryczny służący do zakręcenia loków na gorąco


lexentry: pol/lont__rzeczownik__1
written_rep: lont
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: θρυαλλίδα
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) łatwopalna linka przy starej broni artyleryjskiej lub ładunku wybuchowym, służąca do odpalenia go lub oddania strzału z bezpiecznej odległości, poprzez zapalenie końca tej linki i stopniowe przenoszenie się płomienia do zapalnika


lexentry: pol/loping__rzeczownik__1
written_rep: loping
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Λοπίνγκια
sense_list:
(geologia, geologiczny) trzecia, najmłodsza epoka permu, trwająca 260,4 – 251 milionów lat temu; późny perm;


lexentry: pol/lornetka__rzeczownik__1
written_rep: lornetka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κιάλια
sense_list:
(optyka, optyczny) przyrząd optyczny do obserwacji dwuocznej, składający się z dwóch jednakowych, połączonych zawiasowo, ułożonych równolegle lunet obserwacyjnych;


lexentry: pol/lotka__rzeczownik__1
written_rep: lotka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πηδάλιο κλίσης
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) ruchomy element skrzydła statku powietrznego, służący do kontroli jego przechylenia, czyli obrotu wzdłuż osi podłużnej;


lexentry: pol/lotnik__rzeczownik__1
written_rep: lotnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πιλότος
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) (zawód, zawodowy, zawodowo) człowiek, który lata samolotem lub należy do jego obsługi | (wojskowość, wojskowy) żołnierz służący w lotnictwie


lexentry: pol/lotniskowiec__rzeczownik__1
written_rep: lotniskowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αεροπλανοφόρο
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) okręt stanowiący ruchomą bazę dla samolotów, poprzez odpowiednio ukształtowany pokład jako pas startowy;


lexentry: pol/lotność__rzeczownik__1
written_rep: lotność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πτητικότητα
sense_list:
(fizyka, fizyczny) właściwość niektórych substancji do występowania w stanie lotnym lub do przechodzenia w stan lotny


lexentry: pol/lotny__przymiotnik__1
written_rep: lotny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: πτητικός
sense_list:
(fizyka, fizyczny) występujący w postaci gazowej lub łatwo w nią przechodzący | łatwo unoszący się w powietrzu


lexentry: pol/lub__spójnik__1
written_rep: lub
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: ή
sense_list:
spójnik łączący dwa zdania równorzędne oraz dwie części zdania, wskazując, że przynajmniej jedna część jest prawdziwa;


lexentry: pol/lubczyk__rzeczownik__1
written_rep: lubczyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λεβιστικό
sense_list:
(botanika, botaniczny) roślina z rodziny selerowatych o żółtych kwiatach, używana jako przyprawa kuchenna, według wierzeń ludowych uważana za środek wywołujący miłość, afrodyzjak;


lexentry: pol/ludobójstwo__rzeczownik__1
written_rep: ludobójstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γενοκτονία
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zbrodnia przeciwko ludzkości polegająca na celowym wyniszczaniu całych narodów lub ich części (grup etnicznych / religijnych / rasowych) poprzez zabójstwa jak i tworzenie warunków życia obliczonych na fizyczne wyniszczenie;


lexentry: pol/ludzki__przymiotnik__1
written_rep: ludzki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ανθρώπινος
sense_list:
odnoszący się do wytworów rąk lub umysłu człowieka | cecha charakterystyczna dla poczynań lub dążeń człowieka


lexentry: pol/lukier__rzeczownik__1
written_rep: lukier
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γλάσο
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) polewa używana do pokrywania wyrobów cukierniczych, sporządzana z roztopionego cukru pudru;


lexentry: pol/lulek_czarny__rzeczownik__1
written_rep: lulek czarny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δαιμοναριά
sense_list:
(botanika, botaniczny) Hyoscyamus niger L., gatunek rośliny z rodziny psiankowatych o własnościach leczniczych i trujących w większej ilości;


lexentry: pol/lumbago__rzeczownik__1
written_rep: lumbago
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: οσφυαλγία | λουμπάγκο
sense_list:
(medycyna, medyczny) ból okolicy lędźwiowej, mogący mieć różne przyczyny, m.in. zapalenie korzonków czy urazy i zmiany kręgosłupa;


lexentry: pol/luneta__rzeczownik__1
written_rep: luneta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κανοκιάλι | κιάλι
sense_list:
(optyka, optyczny) przyrząd optyczny do oglądania odległych obiektów, którego elementami są okular i obiektyw;


lexentry: pol/lusterko_wsteczne__rzeczownik__1
written_rep: lusterko wsteczne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κεντρικός καθρέφτης | πλαϊνός καθρέφτης
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (motoryzacja) lusterko pojazdu (samochodu, samolotu) znajdujące się w polu widzenia kierowcy, służące do obserwacji tego, co dzieje się z tyłu, bez odwracania głowy


lexentry: pol/lustracja__rzeczownik__1
written_rep: lustracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κάθαρση
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) procedura sprawdzania przez określone służby, czy osoba piastująca wysoki urząd (lub kandydująca) nie miała powiązań z aparatem bezpieczeństwa, wywiadem itp. | (urzędowy) przegląd, kontrola jakichś pomieszczeń, dokumentów itp.


lexentry: pol/lustro__rzeczownik__1
written_rep: lustro
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καθρέφτης | κάτοπτρο
sense_list:
gładka powierzchnia odbijająca światło; tafla szkła od spodu pokrytego warstwą srebra lub aluminium;


lexentry: pol/lut__rzeczownik__1
written_rep: lut
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καλάι | κασσίτερος
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) spoiwo w postaci metalu lub stopu metali używane do lutowania i lutospawania;


lexentry: pol/luteranizm__rzeczownik__1
written_rep: luteranizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λουθηρανισμός
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) doktryna teologiczna, jeden z nurtów protestantyzmu, zapoczątkowany przez Marcina Lutra;


lexentry: pol/lutować__czasownik__1
written_rep: lutować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: συγκολλώ | κασσιτεροκολλώ
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) łączyć metalowe elementy przy pomocy lutu roztopionego lutownicą lub palnikiem


lexentry: pol/lystrozaur__rzeczownik__1
written_rep: lystrozaur
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λυστρόσαυρος
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) (paleontologia, paleontologiczny) Lystrosaurus, rodzaj terapsyda z rodziny Lystrosauridae; | (zoologia, zoologiczny) zwierzę z rodzaju lystrozaur (1.1)


lexentry: pol/maar__rzeczownik__1
written_rep: maar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μάαρ
sense_list:
(geologia, geologiczny) lejkowaty krater powstały na skutek wybuchu wulkanu, często wypełniony wodą i tworzący jezioro;


lexentry: pol/maccartyzm__rzeczownik__1
written_rep: maccartyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μακαρθισμός
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) skrajnie prawicowy kierunek polityki wewnętrznej Stanów Zjednoczonych w latach 50. XX wieku charakteryzujący się radykalnym zwalczaniem komunizmu i jego przedstawicieli w państwie;


lexentry: pol/macierz_diagonalna__rzeczownik__1
written_rep: macierz diagonalna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: διαγώνιος πίνακας
sense_list:
(matematyka, matematyczny) macierz, zwykle kwadratowa, której wszystkie niezerowe elementy znajdują się na przekątnej głównej;


lexentry: pol/macka__rzeczownik__1
written_rep: macka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πλοκάμι
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) wyrostek ciała niektórych wodnych bezkręgowców, służący do chwytania lub rozpoznawania dotykiem | (przenośnie, przenośnia) (pejoratywnie, pejoratywny) zasięg czyichś groźnych wpływów (zwykle w liczbie mnogiej)


lexentry: pol/maczeta__rzeczownik__1
written_rep: maczeta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ματσέτα
sense_list:
długi, szeroki nóż podobny do tasaka, używany przeważnie do wyrąbywania ścieżek w gęstych zaroślach;


lexentry: pol/maczuga__rzeczownik__1
written_rep: maczuga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ρόπαλο | ματσούκα | ματσούκι
sense_list:
jedna z najstarszych broni obuchowych, pałka z grubym końcem nabitym ostrymi kamieniami lub kawałkami metalu;


lexentry: pol/madejowe_łoże__rzeczownik__1
written_rep: madejowe łoże
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τροχός
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) narzędzie tortur w formie ławy z kołowrotem do rozciągania kończyn;


lexentry: pol/maestro__rzeczownik__1
written_rep: maestro
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δάσκαλος
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (podniośle) tytuł wyrażający szacunek dla wybitnego artysty muzyka


lexentry: pol/mafia__rzeczownik__1
written_rep: mafia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαφία
sense_list:
(kryminologia, kryminologiczny) zorganizowana grupa przestępcza wywodząca się z Włoch (obecnie działająca w wielu krajach), o hierarchicznej strukturze, działająca w wielu obszarach życia, również dążąca do uzyskania wpływów w polityce


lexentry: pol/mag__rzeczownik__1
written_rep: mag
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μάγος
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w Biblii: wschodni mędrzec, jeden z Trzech Króli | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w starożytnej Persji: kapłan (członek kasty kapłańskiej), który zajmował się astrologią i magią


lexentry: pol/magia__rzeczownik__1
written_rep: magia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαγεία
sense_list:
(ezoteryka) lub (fantasy) praktyki oparte na wierze w zjawiska nadprzyrodzone, wykorzystujące zaklęcia i czynności rytualne;


lexentry: pol/magistrala__rzeczownik__1
written_rep: magistrala
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δίαυλος
sense_list:
(informatyka, informatyczny) sieć wewnętrzna komputera przenosząca sygnały pomiędzy częściami urządzenia


lexentry: pol/magistrat__rzeczownik__2
written_rep: magistrat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: δικαστής
sense_list:
(dawniej, dawny) urzędnik miejski sprawujący najwyższą władzę wojenną i sądową lub wykonawczą w starożytnym Rzymie


lexentry: pol/magma__rzeczownik__1
written_rep: magma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μάγμα
sense_list:
(geologia, geologiczny) gorąca, ruchliwa materia, ciekły stop złożony głównie z krzemianów i glinokrzemianów, znajdujący się w głębi skorupy ziemskiej;


lexentry: pol/magnetofon__rzeczownik__1
written_rep: magnetofon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαγνητόφωνο
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie do wielokrotnego nagrywania i odtwarzania dźwięku na specjalnej taśmie magnetycznej;


lexentry: pol/magnetofon_kasetowy__rzeczownik__1
written_rep: magnetofon kasetowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κασετόφωνο
sense_list:
(elektronika, elektroniczny) przenośne lub stacjonarne urządzenie do nagrywania lub odtwarzana dźwięku z kaset magnetofonowych;


lexentry: pol/magnetofon_szpulowy__rzeczownik__1
written_rep: magnetofon szpulowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαγνητόφωνο μπομπίνας | μαγνητόφωνο ταινίας
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) magnetofon wykorzystujący jako nośnik dźwięku taśmę magnetyczną nawiniętą na szpulę;


lexentry: pol/magnetowid__rzeczownik__1
written_rep: magnetowid
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βίντεο
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie do zapisywania na taśmie magnetycznej sygnałów telewizyjnych i późniejszego ich odtwarzania;


lexentry: pol/magnetyczny__przymiotnik__1
written_rep: magnetyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: μαγνητικός
sense_list:
(fizyka, fizyczny) charakteryzujący się magnetyzmem; dotyczący magnesu, magnetyzmu; mający właściwości takie jak magnes


lexentry: pol/magnetyt__rzeczownik__1
written_rep: magnetyt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαγνητίτης
sense_list:
(mineralogia, mineralogiczny) minerał z gromady tlenków, o silnych właściwościach magnetycznych, najbogatsza ruda żelaza;


lexentry: pol/magnetyzm__rzeczownik__1
written_rep: magnetyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαγνητισμός
sense_list:
(fizyka, fizyczny) zjawiska i właściwości materii odnoszące się do oddziaływania pól magnetycznych; | (przenośnie, przenośnia) siła przyciągająca


lexentry: pol/magnezyt__rzeczownik__1
written_rep: magnezyt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαγνησίτης
sense_list:
(mineralogia, mineralogiczny) pospolity minerał z gromady węglanów, składający się w głównej mierze ze związków magnezu;


lexentry: pol/magnituda__rzeczownik__1
written_rep: magnituda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μέγεθος
sense_list:
(geologia, geologiczny) (fizyka, fizyczny) liczbowa miara energii trzęsienia ziemi oparta na wielkości momentu sejsmicznego;


lexentry: pol/majeranek__rzeczownik__1
written_rep: majeranek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ματζουράνα | μαντζουράνα
sense_list:
(botanika, botaniczny) roślina uprawna stosowana w lecznictwie i gastronomii; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) przyprawa z suszonych pędów majeranku (1.1)


lexentry: pol/majster__rzeczownik__1
written_rep: majster
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αρχιτεχνίτης
sense_list:
samodzielny rzemieślnik, który prowadzi warsztat i szkoli uczniów | osoba, która bezpośrednio nadzoruje pracę robotników w fabryce lub na budowie


lexentry: pol/mak__rzeczownik__1
written_rep: mak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: παπαρούνα
sense_list:
(botanika, botaniczny) Papaver L., rodzaj roślin z rodziny makowatych; | (botanika, botaniczny) roślina z rodzaju mak (1.1) | (spożywczy) nasiona maku (1.2)


lexentry: pol/maka__rzeczownik__1
written_rep: maka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μάκα
sense_list:
(spożywczy) korzeń pieprzycy peruwiańskiej (Lepidium meyenii Walp.), który w formie sproszkowanej sprzedawany jest jako suplement diety lub w całości jako jarzyna


lexentry: pol/makaron__rzeczownik__1
written_rep: makaron
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μακαρόνι
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) półprodukt żywnościowy wytwarzany z ciasta zagniecionego z mąki, wody i soli;


lexentry: pol/makaronik__rzeczownik__1
written_rep: makaronik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αμυγδαλωτό
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) rodzaj ciastka przyrządzanego z białek jaj, cukru pudru i mielonych migdałów;


lexentry: pol/makiawelizm__rzeczownik__1
written_rep: makiawelizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μακιαβελισμός
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) doktryna polityczna i strategia postępowania opisana przez Niccolò Machiavellego;


lexentry: pol/makijaż__rzeczownik__1
written_rep: makijaż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μακιγιάζ
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) czynność nakładania na twarz kosmetyków, sztuka zdobienia twarzy


lexentry: pol/makijaż__rzeczownik__1
written_rep: makijaż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μακιγιάζ | μέικ απ
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) kosmetyki (szminka, tusz, cień do powiek itp.) nałożone na twarz


lexentry: pol/makrela__rzeczownik__1
written_rep: makrela
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σκουμπρί
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) ryba morska z rodziny makrelowatych z rodzaju Scomber lub Scomberomorus;


lexentry: pol/makro-__temat_słowotwórczy__1
written_rep: makro-
min_sense_num: 01
trans_list: μακρο-
sense_list:
pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na duże rozmiary lub dużą skalę tego, co jest nazwane drugim członem


lexentry: pol/makro__rzeczownik__1
written_rep: makro
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μακρο-
sense_list:
(informatyka, informatyczny) zestaw poleceń przeznaczonych do wykonania przez określoną aplikację, rodzaj niesamodzielnego programu komputerowego;


lexentry: pol/maksymalizować__czasownik__1
written_rep: maksymalizować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: μεγιστοποιώ
sense_list:
(informatyka, informatyczny) rozszerzać okno programu tak, by zajmowało cały ekran | (książkowy) zwiększać do maksimum


lexentry: pol/makutra__rzeczownik__1
written_rep: makutra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γουδί από πηλός
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) duża, ciężka, gliniana lub kamionkowa misa do ucierania różnych składników spożywczych;


lexentry: pol/malachit__rzeczownik__1
written_rep: malachit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαλαχίτης
sense_list:
(mineralogia, mineralogiczny) (jubilerstwo, jubilerski) minerał o zielonej barwie, wykorzystywany w jubilerstwie, architekturze, sztuce zdobniczej oraz jako pigment;


lexentry: pol/malakologia__rzeczownik__1
written_rep: malakologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαλακολογία | μαλακοζωολογία
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (zoologia, zoologiczny) dział zoologii zajmujący się mięczakami;


lexentry: pol/malapropizm__rzeczownik__1
written_rep: malapropizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σαρδάμ
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) użycie innego słowa czy wyrażenia niż zamierzony, często dające komiczny efekt;


lexentry: pol/malarski__przymiotnik__1
written_rep: malarski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: απεικονίζω
sense_list:
związany z malarstwem (dziedziną sztuki) lub malarzem, dotyczący tego malarstwa lub malarza | związany z malarstwem (rodzajem rzemiosła) lub malarzem, dotyczący tego malarstwa lub malarza


lexentry: pol/malarski__przymiotnik__2
written_rep: malarski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 02
trans_list: γραφικός
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) nadający się na temat obrazu, dzieła sztuki ze względu na walory estetyczne


lexentry: pol/malarstwo__rzeczownik__1
written_rep: malarstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ζωγραφική
sense_list:
(sztuka) sztuka plastyczna posługująca się m.in. plamą barwną, linią nakładaną na określoną powierzchnię (np. płótno, tektura, deska, ściana);


lexentry: pol/malarz__rzeczownik__1
written_rep: malarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μπογιατζής | ζωγράφος
sense_list:
(budownictwo) (rzemiosło, rzemieślniczy) rzemieślnik lub robotnik, który maluje ściany i inne części budynku


lexentry: pol/malina__rzeczownik__1
written_rep: malina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σμεουριά | βατομουριά | σμέουρο
sense_list:
(botanika, botaniczny) Rubus L., rodzaj krzewów z rodziny różowatych; | (botanika, botaniczny) Rubus idaeus L., krzew maliny właściwej


lexentry: pol/malowanie__rzeczownik__1
written_rep: malowanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: απεικονίζω
sense_list:
nakładanie farby na jakąś powierzchnię (płótno, papier, tekturę, ścianę), wypełnianie czegoś kolorem


lexentry: pol/malować__czasownik__1
written_rep: malować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: βάφω
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) nakładać farbę na jakąś powierzchnię (płótno, papier, tekturę, ścianę), wypełniać coś kolorem


lexentry: pol/maltański__przymiotnik__1
written_rep: maltański
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: μαλτέζικος
sense_list:
(geografia, geograficzny) odnoszący się do państwa Malta | (geografia, geograficzny) odnoszący się do wyspy Malta


lexentry: pol/maltoza__rzeczownik__1
written_rep: maltoza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαλτόζη
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) disacharyd składający się z dwóch cząsteczek glukozy połączonych wiązaniem glikozydowym; C12H22O11;


lexentry: pol/mameluk__rzeczownik__1
written_rep: mameluk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαμελούκος
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) niewolnik państwowy będący żołnierzem straży przybocznej władców egipskich; później członek warstwy panującej w Egipcie, Syrii i Delhi;


lexentry: pol/mandala__rzeczownik__1
written_rep: mandala
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μάνταλα
sense_list:
motyw artystyczny, zwykle w kształcie okręgu, ze wpisanym kwadratem podzielonym na cztery trójkąty, który symbolizuje kosmos; jest używany w celach religijnych i w magii;


lexentry: pol/mandarynka__rzeczownik__1
written_rep: mandarynka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μανταρινιά
sense_list:
(botanika, botaniczny) Citrus reticulata Blanco, niewysokie, wiecznie zielone drzewo cytrusowe rosnące w ciepłych krajach, uprawiane dla jadalnych owoców;


lexentry: pol/manewr__rzeczownik__1
written_rep: manewr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ελιγμός
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) zręczne posunięcie | (wojskowość, wojskowy) zaplanowany ruch wojsk w celu osiągnięcia dogodnej pozycji bojowej; | zwrot pojazdu, przedmiotu lub ciała w celu uzyskania zamierzonej pozycji, wymagający zręcznego kierowania


lexentry: pol/mango__rzeczownik__1
written_rep: mango
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μάνγκο
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) owoc drzewa z rodzaju mango (1.1) | (botanika, botaniczny) Mangifera L., mangowiec, rodzaj drzew owocowych z rodzaju nanerczowatych;


lexentry: pol/mangostan__rzeczownik__1
written_rep: mangostan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαγκούστα
sense_list:
(spożywczy) ciemnofioletowy owoc mangostanu (1.2) o soczystym, słodkim i cierpkim miąższu przypominającym w smaku ananas i brzoskwinię


lexentry: pol/maniak__rzeczownik__1
written_rep: maniak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μανιακός
sense_list:
(medycyna, medyczny) człowiek znajdujący się w fazie maniakalnej choroby afektywnej dwubiegunowej | (potocznie, potoczny) człowiek ogarnięty jakąś obsesją, nadmiernie zaangażowany


lexentry: pol/manicheizm__rzeczownik__1
written_rep: manicheizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μανιχαϊσμός
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (filozofia, filozoficzny) system religijno-filozoficzny, stworzony przez Maniego, zgodnie z którym podstawą bytu są dwie przeciwstawne siły: dobro i zło oraz światło i ciemność;


lexentry: pol/manichejczyk__rzeczownik__1
written_rep: manichejczyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μανιχαίος
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (filozofia, filozoficzny) (historia, historyczny, historycznie) zwolennik manicheizmu


lexentry: pol/manichejski__przymiotnik__1
written_rep: manichejski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: μανιχαίος
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (filozofia, filozoficzny) dotyczący manicheizmu lub manichejczyków, albo zawierający elementy przyjętej przez nich doktryny;


lexentry: pol/manipulacja__rzeczownik__1
written_rep: manipulacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: χειραγώγηση
sense_list:
celowe naginanie lub przeinaczanie faktów dla udowodnienia swoich racji lub w celu wywarcia wpływu na czyjeś poglądy, nastroje, reakcje


lexentry: pol/manko__rzeczownik__1
written_rep: manko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: έλλειμμα
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (handel, handlowy) niedobór towarów lub pieniędzy w sklepie, kasie, magazynie itp. w stosunku do stanu wynikającego z ewidencji;


lexentry: pol/manna_z_nieba__rzeczownik__1
written_rep: manna z nieba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μάννα εξ ουρανού
sense_list:
(biblijny) (przenośnie, przenośnia) nieoczekiwany dar lub zysk, niespodziewana pomoc albo ratunek w trudnej sytuacji


lexentry: pol/mannoza__rzeczownik__1
written_rep: mannoza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαννόζη
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) cukier prosty występujacy w roślinach trawiastych z rodzaju manna, niektórych owocach i warzywach i roślinach strączkowych


lexentry: pol/mantra__rzeczownik__1
written_rep: mantra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μάντρα
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wedyjski hymn lub modlitwa | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wielokrotnie powtarzana rytualna formuła magiczna stosowana w niektórych odmianach hinduizmu lub buddyzmu


lexentry: pol/mantyla__rzeczownik__1
written_rep: mantyla
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαντήλι
sense_list:
(odzieżownictwo) (etnografia, etnograficzny) rodzaj welonu lub szala zarzucanego na głowę i ramiona, wykonana z koronki lub cienkiego jedwabiu, noszonego tradycyjnie przez kobiety w Hiszpanii;


lexentry: pol/manufaktura__rzeczownik__1
written_rep: manufaktura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εργαστήρια
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) przedsiębiorstwo, w którym produkcja oparta jest na pracy ręcznej, charakterystyczne dla wczesnego kapitalizmu;


lexentry: pol/manuskrypt__rzeczownik__1
written_rep: manuskrypt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: χειρόγραφο
sense_list:
(bibliotekoznawstwo, bibliotekoznawczy) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) dzieło napisane odręcznie;


lexentry: pol/maoizm__rzeczownik__1
written_rep: maoizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαοϊσμός
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) sformułowana przez Mao Tse-tunga doktryna Komunistycznej Partii Chin;


lexentry: pol/mapować__czasownik__1
written_rep: mapować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: άτλαντας
sense_list:
(geodezja, geodezyjny) rejestrować cechy terenu w celu uzyskania danych potrzebnych do sporządzenia mapy; oznaczać coś na mapie


lexentry: pol/marathi__rzeczownik__1
written_rep: marathi
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαραθικά
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) jeden z szerzej używanych w Indiach języków, język urzędowy stanu Maharasztra;


lexentry: pol/marcepan__rzeczownik__1
written_rep: marcepan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αμυγδαλόπαστα
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) masa ze zmielonych migdałów utartych z cukrem i białkiem, używana do wyrobów cukierniczych;


lexentry: pol/marchia__rzeczownik__1
written_rep: marchia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εμβατήριο
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (administracja) w państwie karolińskim oraz w Świętym Cesarstwie Rzymskim okręg przygraniczny zarządzany przez margrabię;


lexentry: pol/margaj__rzeczownik__1
written_rep: margaj
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: µάργκεϊ
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Leopardus wiedii Schinz, gatunek drapieżnego ssaka z rodziny kotowatych, występujący w Ameryce Południowej; | (zoologia, zoologiczny) kot z gatunku margaj (1.1)


lexentry: pol/margaryna__rzeczownik__1
written_rep: margaryna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαργαρίνη
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) produkt spożywczy, tłuszcz jadalny podobny do masła, wytwarzany z olejów roślinnych;


lexentry: pol/margines__rzeczownik__1
written_rep: margines
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: περιθώριο
sense_list:
niezadrukowany brzeg strony, (na przykład) zeszytu; | (przenośnie, przenośnia) coś, co dzieje się poza głównym nurtem


lexentry: pol/marianin__rzeczownik__1
written_rep: marianin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Μάριαν
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) zakonnik ze zgromadzenia zakonnego założonego przez św. Stanisława Papczyńskiego;


lexentry: pol/marinizm__rzeczownik__1
written_rep: marinizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαρινισμός
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) styl poetycki związany z literaturą włoskiego baroku;


lexentry: pol/marionetkarz__rzeczownik__1
written_rep: marionetkarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κουκλοπαίχτης
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) artysta teatralny zajmujący się animowaniem marionetek


lexentry: pol/marka__rzeczownik__1
written_rep: marka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μεδούλι
sense_list:
(dawniej, dawny) (jednostka monetarna) pieniądz, waluta dawniej używana w Niemczech i niektórych innych krajach; | (historia, historyczny, historycznie) (administracja) marchia; | (historia, historyczny, historycznie) (metrologia, metrologiczny) średniowieczna jednostka wagowo-pieniężna używana w krajach germańskich;


lexentry: pol/marketing__rzeczownik__1
written_rep: marketing
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μάρκετινγκ
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) działania zorientowane wokół potrzeb konsumentów, polegające na ustaleniu wielkości produkcji oraz metod dystrybucji, sprzedaży i reklamy towarów;


lexentry: pol/markiza__rzeczownik__1
written_rep: markiza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τέντα
sense_list:
(architektura, architektoniczny) daszek, najczęściej z płótna, umieszczany nad oknami domów, wystawami sklepów itp.


lexentry: pol/marksistowsko-leninowski__przymiotnik__1
written_rep: marksistowsko-leninowski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: μαρξιστικός-λενινιστικός
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z marksizmem-leninizmem, dotyczący marksizmu-leninizmu


lexentry: pol/marksizm__rzeczownik__1
written_rep: marksizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαρξισμός
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) koncepcja filozoficzna, ekonomiczna i społeczno-polityczna stworzona przez Karola Marksa i Fryderyka Engelsa, zakładająca, że motorem zmian historycznych jest walka klas, prowadząca do utworzenia społeczeństwa komunistycznego;


lexentry: pol/marmolada__rzeczownik__1
written_rep: marmolada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαρμελάδα
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) gęsty, stężony przetwór owocowy sporządzany z przetartych owoców gotowanych z cukrem;


lexentry: pol/marmur__rzeczownik__1
written_rep: marmur
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μάρμαρο
sense_list:
(geologia, geologiczny) skała metamorficzna powstała z przeobrażenia wapieni, stosowana jako dekoracyjny materiał budowlany i artystyczny;


lexentry: pol/marnotrawca__rzeczownik__1
written_rep: marnotrawca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σπάταλος
sense_list:
osoba, która wykorzystuje rzeczy (częściowo lub wcale), nieoszczędnie nimi gospodaruje, jest rozrzutna


lexentry: pol/maron__rzeczownik__1
written_rep: maron
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καστανέρυθρο
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) potomek zbiegłych czarnoskórych niewolników z czasów kolonialnych, którzy osiedlili się pierwotnie na terenie Ameryki Łacińskiej i jako pierwsi uzyskali wolność;


lexentry: pol/maronita__rzeczownik__1
written_rep: maronita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Μαρωνίτης
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) członek chrześcijańskiej wspólnoty powstałej w VII wieku na terenach Libanu i Syrii i tam pierwotnie działającej


lexentry: pol/mars__rzeczownik__1
written_rep: mars
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καπάκι
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) miejsce na maszcie, umożliwiające obserwację morza, osłonięte płótnem tworzy bocianie gniazdo;


lexentry: pol/marsz__rzeczownik__1
written_rep: marsz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εμβατήριο
sense_list:
przemieszczanie się, pochód wojsk; | rodzaj aktywności fizycznej, równomierny chód, również szybki rytmiczny chód wojskowy


lexentry: pol/martyrologium__rzeczownik__1
written_rep: martyrologium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαρτυρολόγιο
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) księga liturgiczna kalendarzowo listująca męczenników razem z krótkimi opisami ich męki;


lexentry: pol/marynarka_wojenna__rzeczownik__1
written_rep: marynarka wojenna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πολεμικό ναυτικό
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) ogół morskich sił zbrojnych jakiegoś państwa;


lexentry: pol/marzanna__rzeczownik__1
written_rep: marzanna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ερυθρόδανο
sense_list:
(botanika, botaniczny) Rubia tinctorum, roślina z rodziny marzanowatych uprawiana dla czerwonego barwnika zawartego w jej kłączu;


lexentry: pol/marzenie__rzeczownik__1
written_rep: marzenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: όνειρο
sense_list:
fantazjowanie, pragnienie czegoś, chęć uzyskania lub osiągnięcia czegoś | ciąg nieuporządkowanych myśli pojawiający się podczas snu | (przenośnie, przenośnia) coś niewiarygodnego, nierzeczywistego


lexentry: pol/marża__rzeczownik__1
written_rep: marża
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: περιθώριο
sense_list:
(handel, handlowy) różnica między ceną sprzedaży a ceną produkcji lub zakupu towaru, umożliwiająca zysk;


lexentry: pol/masa_krytyczna__rzeczownik__1
written_rep: masa krytyczna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κρίσιμη μάζα
sense_list:
(fizyka, fizyczny) najmniejsza ilość materiału rozszczepialnego, niezbędna by mogła nastąpić i utrzymać się jądrowa reakcja łańcuchowa


lexentry: pol/masaż__rzeczownik__1
written_rep: masaż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μασάζ | μάλλαξη
sense_list:
(medycyna, medyczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) zabieg fizjoterapeutyczny lub kosmetyczny wykonywany ręcznie lub przy pomocy aparatury, polegający na ugniataniu, głaskaniu, rozcieraniu, oklepywaniu ciała;


lexentry: pol/mascarpone__rzeczownik__1
written_rep: mascarpone
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μασκαρπόνε
sense_list:
(spożywczy) miękki, tłusty, twarogowy ser deserowy, wytwarzany tradycyjnie ze śmietany we włoskiej Lombardii;


lexentry: pol/maska__rzeczownik__1
written_rep: maska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μάσκα
sense_list:
przykrycie twarzy lub jej części z otworami na oczy, używana w różnych celach, np. ochronnych lub obrzędowych;


lexentry: pol/maskonur__rzeczownik__1
written_rep: maskonur
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: θαλασσινός παπαγάλος | θαλασσοψιττακός
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Fratercula arctica Linnaeus, wodny ptak o krótkim, silnym i kolorowym dziobie występujący na północnych wybrzeżach Atlantyku;


lexentry: pol/maskować__czasownik__1
written_rep: maskować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: καμουφλάζ
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) czynić niedostrzegalnym, niewidocznym, używając jakiejś techniki zasłaniania


lexentry: pol/masochista__rzeczownik__1
written_rep: masochista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαζοχιστής
sense_list:
(książkowy) (psychologia, psychologiczny) człowiek znajdujący satysfakcję w odczuwaniu cierpienia | (seksuologia, seksuologiczny) człowiek odczuwający satysfakcję seksualną, gdy partnerką lub partnerem znęcają się nad nim


lexentry: pol/masochistka__rzeczownik__1
written_rep: masochistka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαζοχίστρια
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) forma żeńska od: masochista; kobieta znajdująca upodobanie w masochizmie


lexentry: pol/masochizm__rzeczownik__1
written_rep: masochizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαζοχισμός
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) (seksuologia, seksuologiczny) zboczenie seksualne, które polega na odczuwaniu satysfakcji seksualnej pod wpływem bólu lub upokorzenia | przyjemność w zadawaniu sobie bólu lub w poddawaniu się bolesnym praktykom;


lexentry: pol/masoneria__rzeczownik__1
written_rep: masoneria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μασονία | τεκτονισμός
sense_list:
międzynarodowe, elitarne stowarzyszenie o specyficznych strukturach organizacyjnych, które swe pryncypia i idee wyraża za pośrednictwem rozbudowanej symboliki i rytuałów;


lexentry: pol/masowiec__rzeczownik__1
written_rep: masowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μπαλκ κάριερ
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) statek handlowy przystosowany do masowego przewozu suchych, sypkich ładunków luzem;


lexentry: pol/master__rzeczownik__2
written_rep: master
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: αυθεντικός
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) całościowe ujęcie sceny w szerokim planie


lexentry: pol/mastka__rzeczownik__1
written_rep: mastka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σμήγμα
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) mazista, serowata wydzielina gruczołów apokrynowych gromadząca się na zewnętrznych narządach płciowych


lexentry: pol/masturbować__czasownik__1
written_rep: masturbować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: αυνανίζομαι
sense_list:
pobudzać narządy płciowe w celu wywołania rozkoszy seksualnej – bez udziału partnera lub z jego wyłącznie biernym udziałem


lexentry: pol/maszt__rzeczownik__1
written_rep: maszt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κατάρτι
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) pionowe drzewce ustawione przeważnie w osi jednostki pływającej o napędzie żaglowym, którego podstawowym zadaniem jest stawianie na nim żagli i przenoszenie działania siły aerodynamicznej na kadłub jednostki;


lexentry: pol/maszyna__rzeczownik__1
written_rep: maszyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μηχανή
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie zawierające mechanizm lub zespół współdziałających mechanizmów, służące do przetwarzania energii albo do wykonywania określonej pracy


lexentry: pol/maszyna_prosta__rzeczownik__1
written_rep: maszyna prosta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: απλή μηχανή
sense_list:
(fizyka, fizyczny) urządzenie do zmiany kierunku i wartości siły bez użycia dodatkowego źródła energii;


lexentry: pol/maszyna_wirtualna__rzeczownik__1
written_rep: maszyna wirtualna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εικονική μηχανή
sense_list:
(informatyka, informatyczny) program komputerowy symulujący działanie komputera korzystając z wydzielonych zasobów fizycznego urządzenia;


lexentry: pol/masło__rzeczownik__1
written_rep: masło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βούτυρο
sense_list:
(spożywczy) tłuszcz jadalny produkowany z mleka; | (spożywczy) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) spożywczy lub kosmetyczny zamiennik masła (1.1) produkowany z tłuszczy roślinnych


lexentry: pol/masło_orzechowe__rzeczownik__1
written_rep: masło orzechowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φυστικοβούτυρο
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) pasta produkowana z orzeszków ziemnych, wywodząca się z kuchni amerykańskiej;


lexentry: pol/mat__rzeczownik__2
written_rep: mat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: ματ
sense_list:
(szachy, pojęcie szachowe) stan gry, w którym król jednej ze stron jest zaszachowany i nie ma żadnego pola, na które mógłby odejść;


lexentry: pol/matacz__rzeczownik__1
written_rep: matacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μηχανορράφος
sense_list:
(pejoratywnie, pejoratywny) osoba, która mataczy, czyli działa nieuczciwie, kręci, oszukuje lub próbuje coś ukryć


lexentry: pol/matematyka__rzeczownik__1
written_rep: matematyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαθηματικά
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) nauka dedukcyjna zajmująca się analizą zbiorów, liczb i innych elementów abstrakcyjnych;


lexentry: pol/matematyka_dyskretna__rzeczownik__1
written_rep: matematyka dyskretna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: διακριτά μαθηματικά
sense_list:
(matematyka, matematyczny) zbiór działów matematyki dotyczących struktur nieciągłych, w skład którego wchodzą przede wszystkim kombinatoryka i teoria grafów;


lexentry: pol/materac__rzeczownik__1
written_rep: materac
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: στρώμα
sense_list:
duży płaski przedmiot, wypełniony elastycznym materiałem dla uniknięcia kontaktu z twardą powierzchnią np. podczas snu lub ćwiczeń gimnastycznych;


lexentry: pol/materia__rzeczownik__1
written_rep: materia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ύλη
sense_list:
(fizyka, fizyczny) ogół obiektywnie istniejących przedmiotów, poznawalnych za pomocą zmysłów lub przyrządów pomiarowych; | (filozofia, filozoficzny) byt rozciągły w przestrzeni i czasie;


lexentry: pol/materialistka__rzeczownik__1
written_rep: materialistka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: υλιστής
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) zwolenniczka materializmu w filozofii | kobieta kierująca się w życiu pragnieniem zdobycia korzyści materialnych


lexentry: pol/matkojebca__rzeczownik__1
written_rep: matkojebca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καριόλης
sense_list:
(wulgarnie, wulgaryzm) (rzadki, rzadko używany) mężczyzna utrzymujący kontakty seksualne z własną matką | (wulgarnie, wulgaryzm) obraźliwa forma zwrotu do mężczyzny


lexentry: pol/matriarchat__rzeczownik__1
written_rep: matriarchat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μητριαρχία
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) organizacja społeczeństwa pierwotnego, w którym dominujące znaczenie mają kobiety; | (przenośnie, przenośnia) dominacja kobiety w związku rodzinnym


lexentry: pol/maturacja__rzeczownik__1
written_rep: maturacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ωρίμανση
sense_list:
(spożywczy) proces dojrzewania niektórych produktów spożywczych, np. serów, wędlin lub gotowego alkoholu;


lexentry: pol/mauretański__przymiotnik__1
written_rep: mauretański
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: μαυριτανικός
sense_list:
(architektura, architektoniczny) odnoszący się do stylu mauretańskiego | odnoszący się do Mauretanii, państwa w Afryce


lexentry: pol/mauzoleum__rzeczownik__1
written_rep: mauzoleum
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαυσωλείο
sense_list:
(architektura, architektoniczny) monumentalny grobowiec, przeważnie osobna budowla pełniąca taką funkcję;


lexentry: pol/mazdaizm__rzeczownik__1
written_rep: mazdaizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαζδαϊσμός
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) staroirański kult boga Ahura Mazdy (Ormuzda), powstały w VIII wieku p.n.e.;


lexentry: pol/mazurek__rzeczownik__1
written_rep: mazurek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαζούρκα
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (choreografia, choreograficzny) stylizowany taneczny utwór muzyczny w takcie 3/4, oparty na mazurze, oberku lub kujawiaku; | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (choreografia, choreograficzny) wiejska taneczna forma muzyczna często utożsamiana z oberkiem;


lexentry: pol/mazut__rzeczownik__1
written_rep: mazut
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαζούτ
sense_list:
(chemia, chemiczny) oleista ciecz pozostała po destylacji ropy naftowej niskiej jakości, używana jako paliwo lub olej opałowy;


lexentry: pol/mała__rzeczownik__1
written_rep: mała
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μπέμπα
sense_list:
(potocznie, potoczny) (pieszczotliwie, pieszczotliwy) lub (żartobliwie) o dorosłej kobiecie, np. o sympatii


lexentry: pol/małostkowy__przymiotnik__1
written_rep: małostkowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ασήμαντος
sense_list:
taki, który przywiązuje wagę do spraw mało istotnych, mało ważnych, błahych, a nie dostrzega tego, co jest naprawdę istotne


lexentry: pol/małpa__rzeczownik__1
written_rep: małpa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πίθηκος | μαϊμού
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) zwierzę z rzędu naczelnych o silnie rozwiniętym mózgu i chwytnych kończynach;


lexentry: pol/mały__przymiotnik__1
written_rep: mały
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: μικρός
sense_list:
mający niewielkie rozmiary, nieduży, drobny, niski | występujący w niewielkiej ilości lub liczbie (zwykle z domyślną cechą)


lexentry: pol/małżeństwo__rzeczownik__1
written_rep: małżeństwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γάμος
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (etnografia, etnograficzny) (socjologia, socjologiczny) usankcjonowany prawnie lub kulturowo stały związek dwóch osób, zwykle płci przeciwnej, tradycyjnie mający ułatwić wspólne prowadzenie gospodarstwa domowego i finansów, pożycie oraz wychowanie dzieci;


lexentry: pol/małżeństwo_wymuszone__rzeczownik__1
written_rep: małżeństwo wymuszone
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καταναγκαστικός γάμος
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) związek małżeński, który został zawarty wbrew woli jednej ze stron, zazwyczaj kobiety;


lexentry: pol/maść__rzeczownik__1
written_rep: maść
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αλοιφή
sense_list:
(medycyna, medyczny) substancja o półstałej, miękkiej konsystencji i o właściwościach leczniczych przeznaczona do smarowania skóry;


lexentry: pol/mażoretka__rzeczownik__1
written_rep: mażoretka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαζορέτα
sense_list:
dziewczyna lub kobieta, która w stylizowanym, galowym mundurze uczestniczy w pokazowych przemarszach z elementami musztry i choreografii;


lexentry: pol/mdłości__rzeczownik__1
written_rep: mdłości
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αναγούλα
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) stan wywołany przez czynniki fizyczne lub psychiczne poprzedzający wymioty;


lexentry: pol/mecenas__rzeczownik__1
written_rep: mecenas
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δικηγόρος
sense_list:
(potocznie, potoczny) adwokat, radca prawny, doradca podatkowy, rzecznik patentowy (tytuł umieszczany przed nazwiskiem);


lexentry: pol/mech__rzeczownik__1
written_rep: mech
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βρύο | μούσκλο
sense_list:
(botanika, botaniczny) drobna, niewielka roślina zarodnikowa żyjąca w ocienionych i wilgotnych miejscach


lexentry: pol/mechanicyzm__rzeczownik__1
written_rep: mechanicyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μηχανιστικός υλισμός
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) pogląd postulujący możliwość wyjaśnienia wszystkich zjawisk zachodzących w przyrodzie za pomocą praw i pojęć mechaniki;


lexentry: pol/mechaniczny__przymiotnik__1
written_rep: mechaniczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: μηχανικός
sense_list:
związany z mechaniką, opierający się na zasadach mechaniki | pozbawiony działania woli; automatyczny, machinalny | związany z mechanizmem, dotyczący mechanizmu


lexentry: pol/mechanika__rzeczownik__1
written_rep: mechanika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μηχανική
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) dział techniki zajmujący się konstruowaniem i budowaniem maszyn i pojazdów; | (fizyka, fizyczny) dział fizyki opisujący ruch i odkształcenie ciał materialnych lub ich części na skutek ich wzajemnych oddziaływań oraz badający stan równowagi między nimi. | (technologia, technika, techniczny) dział obejmujący mechanikę ośrodków ciągłych i wytrzymałość materiałów | sposób działania mechanizmu


lexentry: pol/mechanika_kwantowa__rzeczownik__1
written_rep: mechanika kwantowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κβαντομηχανική
sense_list:
(fizyka, fizyczny) dział fizyki zajmujący się badaniem zjawisk w skali mikroskopowej oraz nadprzewodnictwa i nadciekłości;


lexentry: pol/mechanizm__rzeczownik__1
written_rep: mechanizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μηχανισμός
sense_list:
(książkowy) grupa współdziałających wydarzeń, procesów lub zachowań | (technologia, technika, techniczny) zespół pracujących elementów maszyny / urządzenia mających wykonywać określoną czynność


lexentry: pol/mecz__rzeczownik__1
written_rep: mecz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αγώνας | ματς
sense_list:
(sport, sportowy) część rozgrywek sportowych, rozgrywana między dwoma zawodnikami lub drużynami, umożliwiająca wyłonienie zwycięzcy


lexentry: pol/meczet__rzeczownik__1
written_rep: meczet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τζαμί | τέμενος
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) budynek, miejsce modlitwy i sprawowania kultu Boga w islamie;


lexentry: pol/medal__rzeczownik__1
written_rep: medal
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μετάλλιο
sense_list:
niewielki okrągły wytwór metalowy, ozdobiony reliefem, często na wstążce, wykonany dla upamiętnienia ważnych wydarzeń lub jako odznaczenie;


lexentry: pol/medalion__rzeczownik__1
written_rep: medalion
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μενταγιόν
sense_list:
(jubilerstwo, jubilerski) ozdobny wisiorek-pojemniczek, w którym umieszcza się miniaturowy portret lub pamiątkę;


lexentry: pol/mediana__rzeczownik__1
written_rep: mediana
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: διάμεσος
sense_list:
(statystyka, statystyczny) wartość liczbowa, która zajmująca środkowe miejsce w rosnącym szeregu liczb (przy parzystej ilości elementów jest średnią dwóch środkowych liczb);


lexentry: pol/medium_społecznościowe__rzeczownik__1
written_rep: medium społecznościowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μέσα κοινωνικής δικτύωσης
sense_list:
(społeczny) (socjologia, socjologiczny) serwis internetowy skupiający dużą grupę użytkowników tworzących jego treść i zawierający mechanizmy umożliwiające interakcję między użytkownikami;


lexentry: pol/medycyna__rzeczownik__1
written_rep: medycyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ιατρική
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (medycyna, medyczny) nauka o zdrowiu i chorobach człowieka i zwierząt oraz sposobach zapobiegania i leczenia;


lexentry: pol/medykament__rzeczownik__1
written_rep: medykament
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φάρμακο
sense_list:
(książkowy) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) substancja wykorzystywana w medycynie do leczenia


lexentry: pol/medytacja__rzeczownik__1
written_rep: medytacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: διαλογισμός
sense_list:
w hinduizmie, buddyzmie i dżinizmie: praktyki mające na celu samopoznanie, samodoskonalenie; | pogrążanie się w myślach


lexentry: pol/megabajt__rzeczownik__1
written_rep: megabajt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μεγαδυφιοσυλλαβή
sense_list:
(informatyka, informatyczny) jednostka pojemności nośników danych i pamięci operacyjnej komputera równa 1024 kilobajtom;


lexentry: pol/megaduks__rzeczownik__1
written_rep: megaduks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μέγας δουξ
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) wysoki stopień wojskowy, jeden z najwyższych urzędów w Cesarstwie Bizantyjskim w późnym jego okresie;


lexentry: pol/megafon__rzeczownik__1
written_rep: megafon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μεγάφωνο
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) głośnik o dużej mocy, instalowany w miejscach publicznych | (technologia, technika, techniczny) przenośne urządzenie składające się z mikrofonu i głośnika tubowego


lexentry: pol/megalodon__rzeczownik__1
written_rep: megalodon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μεγαλόδοντας
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) (paleontologia, paleontologiczny) Carcharodon megalodon lub Carcharocles megalodon, prehistoryczny rekin, wymarły gatunek największej znanej ryby drapieżnej;


lexentry: pol/mejoza__rzeczownik__1
written_rep: mejoza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μείωση
sense_list:
(biologia, biologiczny) proces podziału redukcyjnego jądra komórkowego, z którego powstają cztery jądra o połowie chromosomów komórki macierzystej;


lexentry: pol/meksykańskość__rzeczownik__1
written_rep: meksykańskość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μεξικανικότητα
sense_list:
(kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) cecha tego, co meksykańskie; meksykański charakter czegoś


lexentry: pol/melancholik__rzeczownik__1
written_rep: melancholik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μελαγχολικός
sense_list:
człowiek cierpiący na melancholię | człowiek o łagodnym, biernym usposobieniu i powolnych reakcjach uczuciowych;


lexentry: pol/melasa__rzeczownik__1
written_rep: melasa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μελάσα
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) ciemnobrązowy, gęsty syrop o odczynie słabo alkalicznym, który powstaje jako produkt uboczny podczas produkcji cukru spożywczego;


lexentry: pol/melatonina__rzeczownik__1
written_rep: melatonina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μελατονίνη
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) hormon syntetyzowany w pinealocytach szyszynki, odpowiadający za regulację dobowego cyklu snu i czuwania;


lexentry: pol/melisa__rzeczownik__1
written_rep: melisa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μελισσόχορτο
sense_list:
(botanika, botaniczny) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) Melissa officinalis L., roślina lecznicza o owłosionej łodydze i jajowatych liściach, kwitnąca na niebiesko lub różowo, mająca cytrynowym zapach, stosowana także jako przyprawa;


lexentry: pol/melisa_lekarska__rzeczownik__1
written_rep: melisa lekarska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μελισσόχορτο
sense_list:
(botanika, botaniczny) Melissa officinalis L. gatunek byliny z rodziny jasnotowatych stosowanej jako roślina lecznicza;


lexentry: pol/melodia__rzeczownik__1
written_rep: melodia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μελωδία
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) ciąg dźwięków, każdy o określonej wysokości i czasie trwania, rozpoznawany przez słuchacza jako jedna całość;


lexentry: pol/melodramat__rzeczownik__1
written_rep: melodramat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μελόδραμα
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) sentymentalny utwór o wartkiej fabule przeplatanej wątkami miłosnymi


lexentry: pol/melon__rzeczownik__1
written_rep: melon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πεπόνι
sense_list:
(spożywczy) jadalny owoc melona (1.1) | (botanika, botaniczny) roślina z gatunku ogórek melon, należącego do rodziny jednorocznych dyniowatych;


lexentry: pol/mem__rzeczownik__1
written_rep: mem
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μιμίδιο
sense_list:
(informatyka, informatyczny) (środowiskowy) internetowe: chwytliwy obrazek, powielany przez kolejne osoby w internecie; | (kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) dająca się powielać i podlegająca ewolucji jednostka kultury;


lexentry: pol/memorandum__rzeczownik__1
written_rep: memorandum
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μνημόνιο
sense_list:
niepodpisane i niepodstemplowane jeszcze pismo, dokument dyplomatyczny, mogący być przedmiotem rokowań


lexentry: pol/menażeria__rzeczownik__1
written_rep: menażeria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: θηριοτροφείο
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (zoologia, zoologiczny) niecodzienne gatunki zwierząt w klatkach obwożone w celach pokazowych; | (historia, historyczny, historycznie) (zoologia, zoologiczny) pomieszczenie lub zespół klatek, gdzie przetrzymywane są niecodzienne gatunki zwierząt


lexentry: pol/menhir__rzeczownik__1
written_rep: menhir
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μενίρ
sense_list:
(archeologia, archeologiczny) w kulturze celtyckiej: nieociosany lub częściowo obrobiony głaz (najczęściej zaostrzony od góry);


lexentry: pol/menisk__rzeczownik__1
written_rep: menisk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μηνίσκος
sense_list:
(fizyka, fizyczny) wygięcie powierzchni cieczy przy ściance naczynia powstałe na skutek działania sił napięcia powierzchniowego;


lexentry: pol/menora__rzeczownik__1
written_rep: menora
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: επτάφωτος λυχνία
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) żydowski siedmioramienny świecznik liturgiczny;


lexentry: pol/menstruacja__rzeczownik__1
written_rep: menstruacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εμμηνόρροια | περίοδος
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) cykliczne złuszczanie się nabłonka macicy kobiety pod wpływem zmian stężenia hormonów płciowych;


lexentry: pol/mentol__rzeczownik__1
written_rep: mentol
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μενθόλη | μινθόλη
sense_list:
(chemia, chemiczny) związek organiczny, bezbarwna, krystaliczna substancja o silnym, charakterystycznym zapachu, występująca w olejku miętowym;


lexentry: pol/menu__rzeczownik__1
written_rep: menu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μενού
sense_list:
karta z nazwami potraw oferowanych w restauracji | (informatyka, informatyczny) zestawienie funkcji programu


lexentry: pol/mer__rzeczownik__1
written_rep: mer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δήμαρχος
sense_list:
(administracja) przewodniczący rady miejskiej lub gminy we Francji, sprawujący jednocześnie władzę wykonawczą;


lexentry: pol/meronim__rzeczownik__1
written_rep: meronim
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μερώνυμο
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wyraz oznaczający część pewnej całości, np. „dywizja” w stosunku do słowa „armia”;


lexentry: pol/merytokracja__rzeczownik__1
written_rep: merytokracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αξιοκρατία
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) system, w którym władza powierzana jest osobom kompetentnym;


lexentry: pol/mesel__rzeczownik__1
written_rep: mesel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κότερο
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (potocznie, potoczny) stalowe narzędzie do przecinania blachy, mające przekrój prostokątny i ostrze tnące


lexentry: pol/mesmeryzm__rzeczownik__1
written_rep: mesmeryzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μεσμερισμός
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (medycyna, medyczny) obalona metoda leczenia oparta na założeniu, że każdy organizm zawiera fluid uniwersalny i właściwości magnetyczne (magnetyzm zwierzęcy), dzięki którym można regulować układ nerwowy i zwalczać różne choroby


lexentry: pol/metaanaliza__rzeczownik__1
written_rep: metaanaliza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μεταανάλυση
sense_list:
(statystyka, statystyczny) (naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) analiza polegająca na uogólnianiu informacji zawartych w innych badaniach o podobnej tematyce, w celu otrzymania dokładniejszych wniosków, wyników;


lexentry: pol/metafora__rzeczownik__1
written_rep: metafora
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μεταφορά
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) środek stylistyczny polegający na zestawieniu obcych sobie znaczeniowo wyrazów w celu uzyskania nowego, przenośnego znaczenia;


lexentry: pol/metakognicja__rzeczownik__1
written_rep: metakognicja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μεταγιγνώσκειν
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) zdolność osobnicza do rozpoznawania własnych błędów w rozumowaniu, tzw. „myślenie o myśleniu”


lexentry: pol/metal__rzeczownik__1
written_rep: metal
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μέταλλο
sense_list:
(chemia, chemiczny) pierwiastek chemiczny charakteryzujący się obecnością w sieci krystalicznej elektronów swobodnych; | (heraldyka, heraldyczny) jeden z rodzajów tynktury heraldycznej;


lexentry: pol/metamfetamina__rzeczownik__1
written_rep: metamfetamina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μεθαμφεταμίνη
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) pochodna amfetaminy o silnym działaniu psychoaktywnym;


lexentry: pol/metan__rzeczownik__1
written_rep: metan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μεθάνιο
sense_list:
(chemia, chemiczny) CH4, najprostszy alkan, bezwonny i bezbarwny gaz, główny składnik gazu ziemnego, stosowany do syntezy wielu związków organicznych i jako gaz opałowy;


lexentry: pol/metaxa__rzeczownik__1
written_rep: metaxa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Μεταξά
sense_list:
(spożywczy) rodzaj regionalnej greckiej wódki będącej mieszaniną destylatu i muskatu, w których maceruje się zioła;


lexentry: pol/meteor__rzeczownik__1
written_rep: meteor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μετέωρο
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) świecący ślad, jaki zostawia po sobie spalający się w górnych warstwach atmosfery okruch skalny (meteoroid);


lexentry: pol/meteorologia__rzeczownik__1
written_rep: meteorologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μετεωρολογία
sense_list:
nauka zajmująca się badaniem zjawisk fizycznych i procesów zachodzących w atmosferze i stanem pogody;


lexentry: pol/meteoryt__rzeczownik__1
written_rep: meteoryt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μετεωρίτης
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) pozostałość drobnego skalnego ciała niebieskiego (meteoroidu) przyciągniętego przez znacznie większe ciało niebieskie, która w postaci ciała stałego dotarła do jego powierzchni;


lexentry: pol/methemoglobina__rzeczownik__1
written_rep: methemoglobina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μεθαιμοσφαιρίνη
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) forma hemoglobiny zawierająca żelazo na trzecim stopniu utlenienia i niezdolna przez to do przenoszenia tlenu w organizmie;


lexentry: pol/methemoglobinemia__rzeczownik__1
written_rep: methemoglobinemia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μεθαιμοσφαιριναιμία
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba polegająca na występowaniu znacznych ilości methemoglobiny, która nie przenosi tlenu, zamiast hemoglobiny w krwi


lexentry: pol/metka__rzeczownik__1
written_rep: metka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: επιγραφή
sense_list:
(handel, handlowy) kartonik lub fragment tkaniny przytwierdzony do towaru, zawierający istotne informacje o nim;


lexentry: pol/metoda__rzeczownik__1
written_rep: metoda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μέθοδος
sense_list:
sposób postępowania mający doprowadzić do osiągnięcia zamierzonego celu | (informatyka, informatyczny) funkcja składowa klasy


lexentry: pol/metoda_kija_i_marchewki__rzeczownik__1
written_rep: metoda kija i marchewki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μέθοδος του καρότου και του ραβδιού
sense_list:
(potocznie, potoczny) sposób postępowania z ludźmi mający na celu skłonienie ich do określonych działań poprzez straszenie i schlebianie, karanie i nagradzanie na przemian


lexentry: pol/metodyzm__rzeczownik__1
written_rep: metodyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μεθοδισμός
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) nurt protestantyzmu zapoczątkowany przez Johna Wesleya;


lexentry: pol/metonimia__rzeczownik__1
written_rep: metonimia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μετωνυμία
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) figura retoryczna polegająca na zastąpieniu nazwy czegoś nazwą czegoś innego, co pozostaje z nim w uchwytnej zależności;


lexentry: pol/metronidazol__rzeczownik__1
written_rep: metronidazol
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μετρονιδαζόλη
sense_list:
(chemia, chemiczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) chemioterapeutyk będący pochodną nitroimidazolu;


lexentry: pol/metropolita__rzeczownik__1
written_rep: metropolita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μητροπολίτης
sense_list:
(administracja) (kościelny) arcybiskup zajmujący czołowe miejsce w prowincji kościelnej – metropolii;


lexentry: pol/metroseksualny__przymiotnik__1
written_rep: metroseksualny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: μετροσεξουαλικός
sense_list:
o wielkomiejskim mężczyźnie nowoczesny, dbający o swój wygląd, podążający za modą, korzystający ze zdobyczy kosmetologii


lexentry: pol/metylofenidat__rzeczownik__1
written_rep: metylofenidat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μεθυλφαινιδάτη
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) organiczny związek chemiczny stosowany jako lek o działaniu stymulującym, inhibitor zwrotnego wychwytu dopaminy i norepinefryny;


lexentry: pol/mewa__rzeczownik__1
written_rep: mewa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γλάρος
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) ptak płetwonogi o upierzeniu koloru białego lub popielatego żyjący na wybrzeżach;


lexentry: pol/mewa_blada__rzeczownik__1
written_rep: mewa blada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δήμαρχος
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Larus hyperboreus, gatunek dużej mewy występujący w strefie polarnej półkuli północnej;


lexentry: pol/mewa_srebrzysta__rzeczownik__1
written_rep: mewa srebrzysta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ασημόγλαρος
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Larus argentatus Pontoppidan, gatunek dużej mewy spotykany nad morzem i w głębi lądu;


lexentry: pol/mezon__rzeczownik__1
written_rep: mezon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μεσόνιο
sense_list:
(fizyka, fizyczny) cząstka subatomowa złożona z pary kwark–antykwark; hadron o spinie całkowitym, uczestniczący w oddziaływaniach silnych;


lexentry: pol/mezosfera__rzeczownik__1
written_rep: mezosfera
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μεσόσφαιρα
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) warstwa atmosfery Ziemi znajdująca się między stratosferą a termosferą;


lexentry: pol/mezuza__rzeczownik__1
written_rep: mezuza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μεζουζά
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) ozdobny wąski pojemnik z fragmentem Tory wieszany przez żydów na odrzwiach domu;


lexentry: pol/mgła__rzeczownik__1
written_rep: mgła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ομίχλη
sense_list:
zawiesina mikroskopijnych kropelek wody unosząca się nisko nad ziemią w postaci obłoku utrudniającego widoczność;


lexentry: pol/mianownik__rzeczownik__1
written_rep: mianownik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ονομαστική
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (gramatyka) pierwszy przypadek deklinacji, który odpowiada na pytania: kto? co?;


lexentry: pol/mianownik__rzeczownik__1
written_rep: mianownik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: παρονομαστής
sense_list:
(matematyka, matematyczny) w wyrażeniu ułamkowym: część tego wyrażenia umieszczona pod kreską ułamkową;


lexentry: pol/miastenia__rzeczownik__1
written_rep: miastenia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μυασθένεια
sense_list:
(medycyna, medyczny) nabyta, przewlekła choroba, charakteryzująca się szybkim zmęczeniem i osłabieniem mięśni szkieletowych;


lexentry: pol/miasto-państwo__rzeczownik__1
written_rep: miasto-państwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πόλη-κράτος
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) w starożytności: zespół terenów i osiedli zgrupowanych wokół miast, mający charakter odrębnego państwa;


lexentry: pol/miasto__rzeczownik__1
written_rep: miasto
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πόλη
sense_list:
(administracja) znaczny obszar gęsto zabudowany, będący skupiskiem ludności wykonującej zawody nierolnicze, a który otrzymał prawa miejskie; | (potocznie, potoczny) (przenośnie, przenośnia) ogół mieszkańców miasta (1.1)


lexentry: pol/miazga__rzeczownik__1
written_rep: miazga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαλακός φλοιός
sense_list:
(botanika, botaniczny) warstwa komórek u roślin drzewiastych znajdujących się między drewnem a łykiem;


lexentry: pol/miażdżyca__rzeczownik__1
written_rep: miażdżyca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αθηροσκλήρωση
sense_list:
(medycyna, medyczny) przewlekły proces zapalno-zwyrodnieniowy tętnic, powodujący ich stwardnienie i zwężenie ich światła; jedna z chorób cywilizacyjnych;


lexentry: pol/micela__rzeczownik__1
written_rep: micela
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μικύλλιο | μικκύλιο
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (chemia, chemiczny) kulista cząstka, zawierająca od kilkudziesięciu do kilkuset cząsteczek;


lexentry: pol/miech__rzeczownik__1
written_rep: miech
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φυσερό
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) proste urządzenie do tłoczenia powietrza w instrumentach muzycznych, piecach


lexentry: pol/miecz_świetlny__rzeczownik__1
written_rep: miecz świetlny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φωτόσπαθο
sense_list:
(fantastyka naukowa, ang. „science fiction”) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) laserowa biała broń i atrybut rycerzy Jedi w uniwersum „Gwiezdnych wojen”;


lexentry: pol/miecznik__rzeczownik__2
written_rep: miecznik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: ξιφίας
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Xiphias gladius, duża ryba drapieżna z górną szczęką przekształconą w długi szpikulec


lexentry: pol/mieczyk__rzeczownik__1
written_rep: mieczyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γλαδιόλα | γλαδίολος | σπαθόχορτο
sense_list:
(botanika, botaniczny) Gladiolus L., rodzaj roślin z rodziny kosaćcowatych o kwiatach w postaci grona na wzniesionej łodydze;


lexentry: pol/miednica__rzeczownik__1
written_rep: miednica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λεκάνη | πύελος
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) wklęsła, parzysta kość w obrębie lędźwi, łącząca kończynę dolną (tylną) z kręgosłupem;


lexentry: pol/miedza__rzeczownik__1
written_rep: miedza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: όριο
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) wąski pas ziemi będący granicą między obszarami rolnymi, działkami budowlanymi;


lexentry: pol/miejsce__rzeczownik__1
written_rep: miejsce
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τόπος | θέση
sense_list:
(sport, sportowy) ranga, pozycja | wyznaczone miejsce (1.1), przeznaczone dla kogoś; krzesło, fotel itp. zarezerwowane dla kogoś


lexentry: pol/miejsce_artykulacji__rzeczownik__1
written_rep: miejsce artykulacji
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τόπος άρθρωσης
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) miejsce, w którym narządy mowy zbliżają się do siebie podczas wymawiania danej głoski


lexentry: pol/miejska_legenda__rzeczownik__1
written_rep: miejska legenda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αστικός θρύλος | αστικός μύθος
sense_list:
pozornie prawdziwa informacja rozpowszechniana przez media, Internet lub w kręgach towarzyskich, budząca wielkie emocje u odbiorców;


lexentry: pol/mierzyć__czasownik__1
written_rep: mierzyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: δοκιμάζω
sense_list:
(krawiectwo) zakładać na siebie ubranie lub obuwie, sprawdzając czy pasuje | (wojskowość, wojskowy)celować do kogoś lub czegoś; brać kogoś / coś na cel


lexentry: pol/mierzyć__czasownik__1
written_rep: mierzyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: μετρώ
sense_list:
liczbowo określać właściwość (np. ilość, długość) czegoś poprzez porównanie z ustalonym wzorcem (np. calem, metrem czy długością własnej stopy); robić pomiar


lexentry: pol/miesiąc__rzeczownik__1
written_rep: miesiąc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φεγγάρι
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) ((współcześnie) (poetycki, poetycko) lub (gwara, gwarowe)) księżyc (naturalny satelita Ziemi)


lexentry: pol/mieszaniec__rzeczownik__2
written_rep: mieszaniec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: μιγάδας | υβρίδιο
sense_list:
(biologia, biologiczny) osobnik powstały w wyniku skrzyżowania dwóch organizmów rodzicielskich należących do innych ras, odmian


lexentry: pol/mieszać__czasownik__1
written_rep: mieszać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: ανακατεύω
sense_list:
dodawać, łączyć pojęcia itp. | łączyć składniki podczas mieszania (poruszając lub potrząsając substancją)


lexentry: pol/mieszczaństwo__rzeczownik__1
written_rep: mieszczaństwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μπουρζουαζία
sense_list:
(dawniej, dawny) ogół mieszkańców miast, zwłaszcza ich zamożniejszych warstw | (historia, historyczny, historycznie) stan społeczny wyodrębniony w średniowieczu, złożony z wolnych mieszkańców miast;


lexentry: pol/mieszczuch__rzeczownik__1
written_rep: mieszczuch
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αστός
sense_list:
(potocznie, potoczny) (lekceważąco, lekceważący) albo (pogardliwie, pogardliwy) osoba mieszkająca w mieście


lexentry: pol/mieć__czasownik__1
written_rep: mieć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: έχω
sense_list:
być w posiadaniu czegoś, posiadać coś | dysponować środkami na wykonanie czegoś | dążyć do oddania czegoś komuś | czuć coś | musieć coś zrobić | być w coś ubranym | czasownik posiłkowy używany do podkreślenia aspektu dokonanego innego czasownika


lexentry: pol/mieć_na_końcu_języka__czasownik__1
written_rep: mieć na końcu języka
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: το έχω στην άκρη της γλώσσας μου
sense_list:
wiedzieć, co się chce powiedzieć, ale w danej chwili to umknęło; mieć wrażenie, że za chwilę się to przypomni


lexentry: pol/mieć_nierówno_pod_sufitem__czasownik__1
written_rep: mieć nierówno pod sufitem
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: έχω κάλο στο κεφάλι | έχω κάλο στο μυαλό | έχω κάλο στον εγκέφαλο
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (potocznie, potoczny) być niespełna rozumu, być osobą nierozsądną, działającą wariacko lub niemądrze


lexentry: pol/migawka__rzeczownik__1
written_rep: migawka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: διάφραγμα
sense_list:
część aparatu fotograficznego służąca do odsłaniania na odpowiedni czas a następnie zasłaniania z powrotem materiału światłoczułego;


lexentry: pol/migdał__rzeczownik__1
written_rep: migdał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αμύγδαλο | μύγδαλο
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) jadalna pestka owocu migdałowca pokryta brązową łuską, wewnątrz barwy kremowej;


lexentry: pol/migdałowiec__rzeczownik__1
written_rep: migdałowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μυγδαλιά | αμυγδαλιά
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) krzew lub nieduży drzewo z rodziny różowatych o owocach z jadalnym nasieniem w środku


lexentry: pol/migdałowiec_pospolity__rzeczownik__1
written_rep: migdałowiec pospolity
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αμυγδαλιά
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Prunus dulcis, gatunek krzewu lub niedużego drzewa z rodziny różowatych, o owocach z jadalnym nasieniem; | (dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) drzewo lub krzew z gatunku migdałowiec pospolity (1.1)


lexentry: pol/migotanie_komór__rzeczownik__1
written_rep: migotanie komór
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κοιλιακή μαρμαρυγή
sense_list:
(medycyna, medyczny) potencjalnie śmiertelna arytmia serca polegająca na braku koordynacji pracy komór serca, mogąca prowadzić do zatrzymania krążenia;


lexentry: pol/migrena__rzeczownik__1
written_rep: migrena
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ημικρανία
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba objawiająca się napadami silnego bólu głowy połączonego często z mdłościami;


lexentry: pol/mikołajki__rzeczownik__1
written_rep: mikołajki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γιορτή του Αγίου Νικολάου | του Αγίου Νικολάου
sense_list:
zwyczaj obdarowywania się drobnymi prezentami 6 (w dzień Świętego Mikołaja, patrona dzieci i ubogich) lub 5 grudnia (w wigilię);


lexentry: pol/mikro-__temat_słowotwórczy__1
written_rep: mikro-
min_sense_num: 01
trans_list: μικρο-
sense_list:
(fizyka, fizyczny) pierwszy człon wyrazów złożonych oznaczający jednostki milion razy mniejsze od podstawowych; | pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na bardzo małe rozmiary lub bardzo małą skalę tego, co jest nazwane drugim członem


lexentry: pol/mikroamper__rzeczownik__1
written_rep: mikroamper
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μικροαμπέρ
sense_list:
(jednostka miary) (fizyka, fizyczny) jednostka natężenia prądu elektrycznego równa jednej milionowej ampera


lexentry: pol/mikroelement__rzeczownik__1
written_rep: mikroelement
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μικροστοιχείο
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) pierwiastek chemiczny występujący w minimalnych ilościach w organizmach żywych


lexentry: pol/mikrofala__rzeczownik__1
written_rep: mikrofala
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μικροκύμα
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) fala elektromagnetyczna o stosunkowo wysokiej częstotliwości i niskiej długości;


lexentry: pol/mikrofon__rzeczownik__1
written_rep: mikrofon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μικρόφωνο
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie służące do zamiany informacji dźwiękowej na sygnał elektryczny, zwykle celem jej wzmocnienia;


lexentry: pol/mikrometr__rzeczownik__1
written_rep: mikrometr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μικρόμετρο
sense_list:
(metrologia, metrologiczny) jednostka długości równa milionowej części metra; | (technologia, technika, techniczny) narzędzie do mierzenia bardzo małych długości lub grubości


lexentry: pol/mikropaleontologia__rzeczownik__1
written_rep: mikropaleontologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μικροπαλαιοντολογία
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) dziedzina paleontologii zajmująca się małymi skamieniałościami;


lexentry: pol/mikroplastik__rzeczownik__1
written_rep: mikroplastik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μικροπλαστικό
sense_list:
mikroskopijne cząstki tworzyw sztucznych wyprodukowane umyślnie lub powstające na skutek degradacji tworzyw, w większości klasyfikacji mające średnicę poniżej pięciu milimetrów, często rozpatrywane jako zanieczyszczenie środowiska;


lexentry: pol/mikroskop__rzeczownik__1
written_rep: mikroskop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μικροσκόπιο
sense_list:
(optyka, optyczny) przyrząd optyczny umożliwiający obserwowanie z bliskiej odległości przedmiotów niewidocznych gołym okiem;


lexentry: pol/miks__rzeczownik__1
written_rep: miks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αναμιγνύω
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) dźwięki połączone przez mikser; efekt miksowania | (potocznie, potoczny) mieszanka, mieszanina


lexentry: pol/mikser__rzeczownik__1
written_rep: mikser
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μίξερ
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) urządzenie kuchenne, elektryczne lub ręczne, do mieszania produktów;


lexentry: pol/mili-__temat_słowotwórczy__1
written_rep: mili-
min_sense_num: 01
trans_list: μιλι-
sense_list:
(fizyka, fizyczny) pierwszy człon wyrazów złożonych oznaczających jednostki miary tysiąc razy mniejsze od podstawowych;


lexentry: pol/miliardowy__przymiotnik__1
written_rep: miliardowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: δισεκατομμύριο
sense_list:
o wartości jednego lub kilku miliardów jednostek monetarnych | zawierający miliard lub kilka miliardów elementów


lexentry: pol/mililitr__rzeczownik__1
written_rep: mililitr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: χιλιοστόλιτρο
sense_list:
(metrologia, metrologiczny) (fizyka, fizyczny) jednostka objętości, milionowa część metra sześciennego


lexentry: pol/militaria__rzeczownik__1
written_rep: militaria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πολεμικός
sense_list:
sprawy dotyczące wojskowości, także przedmioty związane z wojskiem, zwłaszcza z jego uzbrojeniem i umundurowaniem


lexentry: pol/militaryzm__rzeczownik__1
written_rep: militaryzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μιλιταρισμός | στρατοκρατία
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) tendencja w polityce wewnętrznej polegająca na rozbudowywaniu potencjału militarnego państwa do rozmiarów przekraczających rzeczywiste potrzeby obronne;


lexentry: pol/mimo_to__fraza_spójnikowa__1
written_rep: mimo to
min_sense_num: 01
trans_list: ακόμα
sense_list:
…przyłączająca zdanie współrzędne, którego treść jest sprzeczna z tym, co można zrozumieć z wcześniejszego wypowiedzenia


lexentry: pol/mimo_że__fraza_spójnikowa__1
written_rep: mimo że
min_sense_num: 01
trans_list: αν και | παρόλο
sense_list:
łącząca zdanie przyzwalające, wyrażające rozbieżność pomiędzy tym, co się dzieje w rzeczywistości, a tym, czego się oczekiwało


lexentry: pol/mimoza__rzeczownik__1
written_rep: mimoza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μιμόζα
sense_list:
(botanika, botaniczny) rodzaj tropikalnych roślin, rozpowszechniony w Ameryce Południowej oraz na wyspach Oceanu Spokojnego;


lexentry: pol/mina__rzeczownik__1
written_rep: mina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νάρκη
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) ukryty ładunek wybuchowy, przeznaczony do detonacji, gdy w pobliżu znajdzie się ofiara;


lexentry: pol/minaret__rzeczownik__1
written_rep: minaret
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μιναρές
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wieża przy meczecie, z której muezin woła wiernych na modlitwę;


lexentry: pol/minerał__rzeczownik__1
written_rep: minerał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ορυκτό
sense_list:
(geologia, geologiczny) substancja, której struktura ukształtowała się w wyniku procesów geologicznych, będąca ciałem krystalicznym lub posiadająca jednorodną strukturę chemiczną;


lexentry: pol/minimalizm__rzeczownik__1
written_rep: minimalizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μινιμαλισμός
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) kierunek zacieśniający granice poznania do tego, co jest dostępne zmysłom i doświadczeniu | (sztuka) (zobacz) minimal art


lexentry: pol/minimalny__przymiotnik__1
written_rep: minimalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ελάχιστος
sense_list:
(książkowy) bardzo mały, ograniczony lub zbliżony do minimum | najniższy z możliwych lub dopuszczalnych


lexentry: pol/ministrant__rzeczownik__1
written_rep: ministrant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: παπαδάκι | παπαδοπαίδι
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) chłopiec pełniący funkcję pomocnika katolickiego prezbitera, głównie podczas sprawowania mszy;


lexentry: pol/minjan__rzeczownik__1
written_rep: minjan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: απαρτία
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (żydowski) w judaizmie: najmniejsza dopuszczalna liczba mężczyzn (tj. dziesięciu), wymagana do odbycia rytuałów religijnych;


lexentry: pol/minojski__przymiotnik__1
written_rep: minojski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: μινωικός
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) dotyczący, odnoszący się do cywilizacji powstałej w rejonie Morza Egejskiego w okresie od 2600 do 1100 r. p.n.e.


lexentry: pol/minor__rzeczownik__1
written_rep: minor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μικρή
sense_list:
(matematyka, matematyczny) wyznacznik macierzy kwadratowej powstałej z danej macierzy przez skreślenie pewnej liczby jej wierszy i kolumn;


lexentry: pol/mintaj__rzeczownik__1
written_rep: mintaj
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γάδος της Αλάσκας | μπακαλιάρος της Αλάσκας
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Theragra chalcogramma, ryba z północnego Pacyfiku, masowo odławiana dla przemysłu spożywczego;


lexentry: pol/minuta__rzeczownik__1
written_rep: minuta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λεπτό
sense_list:
(jednostka miary) jednostka czasu, równa 60 sekundom (= sześćdziesięciu); | (matematyka, matematyczny) jednostka kąta płaskiego równa 1/60 stopnia (= jednej sześćdziesiątej); poprawnie minuta kątowa; | odległość pokonywana w ciągu minuty (1.1)


lexentry: pol/miododajny__przymiotnik__1
written_rep: miododajny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: μελιτοφόρος
sense_list:
(botanika, botaniczny) taki, który zawiera nektar wykorzystywany przez pszczoły do wytwarzania miodu | bogaty w miód


lexentry: pol/mion__rzeczownik__1
written_rep: mion
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μιόνιο
sense_list:
(fizyka, fizyczny) nietrwała cząstka elementarna należąca do leptonów, podobna do elektronu, ale cięższa od niego


lexentry: pol/miotacz__rzeczownik__1
written_rep: miotacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ρίπτης
sense_list:
(sport, sportowy) lekkoatleta uprawiający pchnięcie kulą, rzut dyskiem lub rzut oszczepem | (sport, sportowy) zawodnik drużyny baseballa będący na pozycji, z której rzuca piłkę


lexentry: pol/miotacz_ognia__rzeczownik__1
written_rep: miotacz ognia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φλογοβόλο
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (wojskowość, wojskowy) sprzęt służący do wyrzucania ognia na odległość, zwykle w formie strumienia płomieni, wykorzystywany w walce lub do niszczenia przeszkód


lexentry: pol/miotła__rzeczownik__1
written_rep: miotła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σκούπα
sense_list:
narzędzie służące do zamiatania, zazwyczaj w postaci pęku rózg związanych z jednej strony i przymocowanych do trzonka; symbol czarownicy;


lexentry: pol/mirliton__rzeczownik__1
written_rep: mirliton
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καζού
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) dęty instrument perkusyjny w postaci drewnianej lub metalowej rurki z membraną;


lexentry: pol/mirra__rzeczownik__1
written_rep: mirra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μύρο | μύρρο
sense_list:
(botanika, botaniczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) żywica o przyjemnym zapachu, gorzkim, korzennym smaku otrzymywana z drzew i krzewów z rodzaju balsamowiec;


lexentry: pol/misa__rzeczownik__1
written_rep: misa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γαβάθα
sense_list:
duża miska, płaskie, otwarte naczynie z krawędziami uniesionymi do góry; także zawartość tego naczynia


lexentry: pol/misja__rzeczownik__1
written_rep: misja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αποστολή
sense_list:
posłannictwo, ważne, odpowiedzialne zadanie do wykonania | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) działalność instytucji religijnych mająca na celu rozpowszechnianie jakiejś religii i pozyskanie jej nowych wyznawców


lexentry: pol/misjonarski__przymiotnik__1
written_rep: misjonarski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ιεραπόστολος
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) związany z misjonarzem, misjonarzami, dotyczący misjonarzy


lexentry: pol/misjonarz__rzeczownik__1
written_rep: misjonarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ιεραπόστολος
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) duchowny lub osoba świecka uczestnicząca w działalności misyjnej


lexentry: pol/miso__rzeczownik__1
written_rep: miso
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μίσο
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) tradycyjna gęsta pasta japońska produkowana ze sfermentowanego ryżu, pszenicy, soli, drożdży i/lub soi;


lexentry: pol/mistrz__rzeczownik__1
written_rep: mistrz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πρωταθλητής
sense_list:
osoba najlepsza w czymś | (sport, sportowy) zwycięzca zawodów sportowych, w szczególności mistrzostw


lexentry: pol/mistrzostwa_świata__rzeczownik__1
written_rep: mistrzostwa świata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πρωτάθλημα
sense_list:
(sport, sportowy) rozgrywki służące wyłonieniu najlepszego zawodnika lub drużyny na świecie w danej dyscyplinie


lexentry: pol/mistrzostwo__rzeczownik__1
written_rep: mistrzostwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πρωτάθλημα
sense_list:
(sport, sportowy) tytuł mistrza w określonej konkurencji lub dyscyplinie | (sport, sportowy) w lm zawody lub rozgrywki o tytuł mistrza


lexentry: pol/mistycyzm__rzeczownik__1
written_rep: mistycyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μυστικισμός
sense_list:
kierunek religijno-filozoficzny dopuszczający możliwość pozazmysłowego, bezpośredniego kontaktu z Bogiem;


lexentry: pol/mistyfikacja__rzeczownik__1
written_rep: mistyfikacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: απάτη | εξαπάτηση | φενακισμός
sense_list:
(książkowy) celowe wprowadzenie kogoś w błąd przez zaaranżowanie sytuacji stwarzającej pozory prawdy, a nie będącej prawdą; także: to, co jest rezultatem takiego działania;


lexentry: pol/mit__rzeczownik__1
written_rep: mit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μύθος
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) baśń, stara opowieść fantastyczna; | (potocznie, potoczny) fałszywy pogląd o czymś, coś zmyślonego


lexentry: pol/mitologia__rzeczownik__1
written_rep: mitologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μυθολογία
sense_list:
funkcjonujący w określonej religii lub społeczności zbiór mitów i podań; | nauka zajmująca się mitami


lexentry: pol/mitoza__rzeczownik__1
written_rep: mitoza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μίτωση
sense_list:
(biologia, biologiczny) proces podziału jądra komórkowego, w wyniku którego powstają dwie identyczne komórki;


lexentry: pol/mitra__rzeczownik__1
written_rep: mitra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μίτρα
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) liturgiczne nakrycie głowy hierarchy kościelnego;


lexentry: pol/mitralieza__rzeczownik__1
written_rep: mitralieza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μυδραλιοβόλο
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (historia, historyczny, historycznie) szybkostrzelna odtylcowa wielolufowa broń palna z XIX wieku, strzelająca amunicją karabinową;


lexentry: pol/mizerykordia__rzeczownik__1
written_rep: mizerykordia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: έλεος
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) sztylet używany w średniowieczu do dobijania konających przeciwników, by przerwać ich cierpienie;


lexentry: pol/mizofonia__rzeczownik__1
written_rep: mizofonia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μισοφωνία
sense_list:
(medycyna, medyczny) (psychologia, psychologiczny) nadwrażliwość na określone dźwięki objawiająca się złością i lękiem;


lexentry: pol/miód__rzeczownik__1
written_rep: miód
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μέλι
sense_list:
(spożywczy) gęsty, słodki produkt spożywczy, w kolorze żółtym lub brązowym, wytwarzany przez pszczoły;


lexentry: pol/miód__rzeczownik__1
written_rep: miód
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: υδρόμελι
sense_list:
(spożywczy) napój alkoholowy powstały w wyniku fermentacji brzeczki miodu (1.1) i innych składników;


lexentry: pol/miód_pitny__rzeczownik__1
written_rep: miód pitny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: υδρόμελι
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) tradycyjny polski napój alkoholowy powstały w wyniku fermentacji brzeczki miodu i przypraw;


lexentry: pol/miód_sztuczny__rzeczownik__1
written_rep: miód sztuczny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τεχνητό μέλι
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) stały lub ciekły, syntetyczny produkt spożywczy imitujący miód naturalny, wytwarzany z sacharozy lub syropu skrobiowego z użyciem barwników, aromatów i dodatków smakowych;


lexentry: pol/miąższość__rzeczownik__1
written_rep: miąższość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πάχος
sense_list:
(geologia, geologiczny) grubość warstwy, zespołu warstw lub żyły mierzona prostopadle do ograniczających je powierzchni


lexentry: pol/między_Scyllą_a_Charybdą__związek_frazeologiczny__1
written_rep: między Scyllą a Charybdą
part_of_speech: idiom
min_sense_num: 01
trans_list: ανάμεσα στη Σκύλλα και στη Χάρυβδη | μεταξύ της Σκύλλας και της Χάρυβδης
sense_list:
(książkowy) sytuacja wyboru między dwiema złymi możliwościami, z których każda obciążona jest kosztami


lexentry: pol/między__przyimek__1
written_rep: między
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: μεταξύ
sense_list:
…używany, gdy coś znajduje się pomiędzy obiektami | …określający przedział czasowy | …podkreślający pośredni charakter czegoś | …używany, gdy coś jest dzielone lub jest tego wiele, a części dostaje kilkoro odbiorców | …zaznaczający możliwość wyboru | …używany, gdy coś otoczone jest większą ilością czegoś innego


lexentry: pol/między_innymi__przysłówek__1
written_rep: między innymi
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: μεταξύ άλλων
sense_list:
fraza informująca o tym, że oprócz wymienionych po niej rzeczy, osób itd. istnieją również inne, które odnoszą się do tego, o czym mowa


lexentry: pol/międzykontynentalny__przymiotnik__1
written_rep: międzykontynentalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: διηπειρωτικός
sense_list:
dotyczący spraw, relacji, itp. między kontynentami | znajdujący się między kontynentami, odbywający się między kontynentami


lexentry: pol/międzypaństwowy__przymiotnik__1
written_rep: międzypaństwowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: διακρατικός
sense_list:
dotyczący wielu państw; zachodzący, odbywający się przy udziale różnych państw; złożony z wielu państw (ich przedstawicieli)


lexentry: pol/miękka_woda__rzeczownik__1
written_rep: miękka woda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαλακό νερό
sense_list:
(chemia, chemiczny) woda zawierająca w sobie niewielką ilość rozpuszczonych minerałów, szczególnie soli wapnia i magnezu; w której środki myjące łatwo się pienią;


lexentry: pol/mięso_mielone__rzeczownik__1
written_rep: mięso mielone
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κιμάς
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) surowiec spożywczy z mocno rozdrobnionego mięsa (bez względu na pochodzenie)


lexentry: pol/miętus__rzeczownik__2
written_rep: miętus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: λότα η ποταμία
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Lota lota, drapieżna ryba o zielonkawym grzbiecie i białym brzuchu, zamieszkująca wody słodkie, rzadziej półsłone;


lexentry: pol/miłować__czasownik__1
written_rep: miłować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: αγαπώ
sense_list:
(książkowy) (przestarzałe, przestarzały) darzyć kogoś miłością | (książkowy) (przestarzałe, przestarzały) uwielbiać coś, mieć zamiłowanie do czegoś


lexentry: pol/miłość__rzeczownik__1
written_rep: miłość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αγάπη
sense_list:
osoba, którą się kocha | silna więź emocjonalna łącząca ludzi; także: łącząca osobę z Bogiem, bóstwem, krajem rodzinnym | przedmioty, czynności, które sprawiają przyjemność | kontakt fizyczny prowadzący zwykle do stosunku płciowego


lexentry: pol/miłość_własna__rzeczownik__1
written_rep: miłość własna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φιλαυτία
sense_list:
poczucie własnej wartości, pewność siebie, miłość do samego siebie, kierowana pragnieniem własnego szczęścia (w pozytywnym znaczeniu)


lexentry: pol/mlask__rzeczownik__1
written_rep: mlask
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κλικ
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) spółgłoska zwarta lub zwarto-szczelinowa brzmiąca niczym cmoknięcie, spotykana w językach mlaskowych


lexentry: pol/mlecz__rzeczownik__1
written_rep: mlecz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ζοχός
sense_list:
(botanika, botaniczny) Sonchus L., liczący około 60 gatunków rodzaj roślin z rodziny astrowatych; | (botanika, botaniczny) roślina z rodzaju mleczy (1.1)


lexentry: pol/mleczaj_rydz__rzeczownik__1
written_rep: mleczaj rydz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λακτάριος ο νόστημος
sense_list:
(mikologia, mikologiczny) Lactarius deliciosus Gray, grzyb jadalny występujący w Europie, z kapeluszem barwy cielistoczerwonawej lub w różnych odcieniach pomarańczowej;


lexentry: pol/mleko__rzeczownik__1
written_rep: mleko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γάλα
sense_list:
(spożywczy) wydzielina gruczołów mlecznych, najczęściej krowy, spożywana przez ludzi jako dodatek do pokarmu lub jako sam pokarm | (biologia, biologiczny) wydzielina gruczołów mlecznych samic ssaków służąca jako pokarm dla swojego potomstwa dostępna w okresie laktacji;


lexentry: pol/mleko_w_proszku__rzeczownik__1
written_rep: mleko w proszku
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σκονόγαλα
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) mleko, z którego usunięto niemal całą wodę w procesie suszenia, pozostawiając suchy proszek


lexentry: pol/mnich__rzeczownik__1
written_rep: mnich
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μοναχός
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) członek klasztornej wspólnoty religijnej w religiach niechrześcijańskich


lexentry: pol/mniejszość__rzeczownik__1
written_rep: mniejszość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μειονότητα
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) (socjologia, socjologiczny) grupa ludności różniąca się od większości mieszkańców danego państwa przynależnością narodową, rasową, wyznaniową itp.


lexentry: pol/mniszek_lekarski__rzeczownik__1
written_rep: mniszek lekarski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δανδελίων | κοινός δανδελίων | πικραλίδα
sense_list:
(systematyka) (botanika, botaniczny) Taraxacum officinale F.H. Wigg., rodzaj roślin z rodziny astrowatych;


lexentry: pol/mnożenie__rzeczownik__1
written_rep: mnożenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πολλαπλασιασμός
sense_list:
(matematyka, matematyczny) działanie arytmetyczne, będące dla liczb naturalnych wielokrotnym dodawaniem | (matematyka, matematyczny) jedno z dwóch działań w pierścieniu, uogólnienie mnożenia (1.1) | (rzeczownik odczasownikowy) od mnożyć


lexentry: pol/mobbing__rzeczownik__1
written_rep: mobbing
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ηθική παρενόχληση | παρενόχληση στο χώρος εργασία
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) uporczywe celowe znęcanie się, ośmieszanie, izolowanie lub zastraszanie, zwłaszcza w pracy lub szkole, przez jedną osobę (np. szefa), lub grupę kolegów;


lexentry: pol/mobilność__rzeczownik__1
written_rep: mobilność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κινητικότητα
sense_list:
(odprzymiotnikowy) cecha tego, co jest mobilne; cecha tych, którzy są mobilni; łatwość wprowadzenia w ruch; zdolność do przemieszczania, akomodacji do nowych warunków


lexentry: pol/moc__rzeczownik__1
written_rep: moc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ισχύς
sense_list:
(fizyka, fizyczny) ilość pracy w jednostce czasu, wielkość fizyczna wyrażana w watach; | (matematyka, matematyczny) liczebność zbioru | (potocznie, potoczny) wiele, mnóstwo | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) obowiązywanie jakiegoś prawa, ustawy | siła, umiejętność, zdolność do wysiłku


lexentry: pol/mocarstwo__rzeczownik__1
written_rep: mocarstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δύναμη | μεγάλη δύναμη
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo pełniące kluczową rolę w stosunkach międzynarodowych;


lexentry: pol/mocny__przymiotnik__1
written_rep: mocny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ισχυρός
sense_list:
wywołujący silne wrażenia lub zrodzony pod ich wpływem | mający duże natężenie i wyraźnie widoczny lub wyczuwalny | mający dużą moc | mający w sobie duże stężenie substancji czynnej | odporny na działanie czynników fizycznych i przez to trudny do zniszczenia | skuteczny dzięki dostatecznym możliwościom lub wpływom | charakterystyczny dla kogoś o dużej sile | (fonetyka, fonetyczny) o spółgłosce: wymagający większego napięcia mięśni narządów artykulacyjnych i silniejszego wydechu | dobrze radzący sobie z czymś dzięki odpowiedniej wiedzy lub umiejętnościom


lexentry: pol/mocznica__rzeczownik__1
written_rep: mocznica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ουραιμία
sense_list:
(medycyna, medyczny) stan zatrucia ustroju produktami przemiany materii (m.in. mocznikiem) jako przejaw zaawansowanej niewydolności nerek, powodujący wiele przykrych objawów, jak np. męczliwość, wymioty, wyniszczenie, bóle głowy, świąd, obrzęk płuc, krwawienia itd.;


lexentry: pol/model__rzeczownik__1
written_rep: model
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μοντέλο
sense_list:
fizycznie istniejący wzór, prototyp jakiegoś obiektu | (matematyka, matematyczny) (statystyka, statystyczny) (ekonomia, ekonomiczny) matematyczny opis zachowania jakiegoś układu; | (matematyka, matematyczny) zbiór obiektów matematycznych, spełniających pewne aksjomaty; | kopia czegoś wykonana w mniejszych rozmiarach


lexentry: pol/modelować__czasownik__1
written_rep: modelować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: μακέτα
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) tworzyć model pewnego obiektu lub zjawiska, czyli tworzyć opis (często matematyczny), który stara się w ogólny sposób wyjaśniać wiele osobnych przypadków


lexentry: pol/modem__rzeczownik__1
written_rep: modem
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μόντεμ
sense_list:
(informatyka, informatyczny) urządzenie zmieniające sygnał elektryczny w postaci analogowej na sygnał cyfrowy, przystosowany do odbioru przez komputer i na odwrót;


lexentry: pol/modernizm__rzeczownik__1
written_rep: modernizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νεωτερισμός
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (sztuka) ogół kierunków awangardowych eksponujących rolę indywidualizmu w twórczości, nacechowany symbolizmem i estetyzmem; | (teologia, teologiczny) katolicki ruch religijny przełomu XIX i XX w. uznający potrzebę dostosowania doktryny do sytuacji w danej epoce dziejów Kościoła;


lexentry: pol/modliszka__rzeczownik__1
written_rep: modliszka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αλογάκι της Παναγίας
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Mantodea, drapieżny owad z rzędu Mantodea, przypominający osobę ze złożonymi rękoma do modlitwy;


lexentry: pol/modlitewnik__rzeczownik__1
written_rep: modlitewnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: προσευχητάριο | προσευχητάρι
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) książka zawierająca zbiór pieśni religijnych i modlitw;


lexentry: pol/modlitwa__rzeczownik__1
written_rep: modlitwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: προσευχή
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) forma kultu religijnego, kierowanie myśli do boga, świętych, aniołów, ogólnie do sfery sacrum;


lexentry: pol/modlić_się__czasownik__1
written_rep: modlić się
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: προσεύχομαι
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) mówić modlitwę, prosić Boga (bóstwa) o coś, dziękować Mu (im) za coś


lexentry: pol/modrzew__rzeczownik__1
written_rep: modrzew
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λάριξ | λάρικας
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Larix Mill., drzewo iglaste z rodzaju sosnowatych, o delikatnych, jasnozielonych igłach, opadających na zimę;


lexentry: pol/moim_zdaniem__przysłówek__1
written_rep: moim zdaniem
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: κατά τη γνώμη μου
sense_list:
wyrażenie komunikujące, iż dana wypowiedź jest subiektywna; jest osobistą interpretacją danej sytuacji lub zdarzenia


lexentry: pol/mojito__rzeczownik__1
written_rep: mojito
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μοχίτο
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) kubański alkoholowy drink przygotowany na bazie białego rumu z dodatkiem limonki i mięty;


lexentry: pol/mokasyn__rzeczownik__1
written_rep: mokasyn
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μοκασίνι
sense_list:
(obuwnictwo, obuwniczy) krótki but wzorowany na indiańskim mokasynie (1.1) | (obuwnictwo, obuwniczy) tradycyjny, skórzany indiański but o miękkiej cholewie;


lexentry: pol/molekuła__rzeczownik__1
written_rep: molekuła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μόριο
sense_list:
(chemia, chemiczny) obojętne elektrycznie indywiduum chemiczne, złożone z więcej niż jednego atomu, które są ze sobą trwale połączone wiązaniami chemicznymi;


lexentry: pol/molestować__czasownik__1
written_rep: molestować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: ασελγώ
sense_list:
nakłaniać kogoś do kontaktów seksualnych wbrew woli tej osoby przy wykorzystywaniu własnej przewagi, wyższości | naprzykrzać się, natrętnie prosić


lexentry: pol/molibdenit__rzeczownik__1
written_rep: molibdenit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μολυβδαινίτης
sense_list:
(mineralogia, mineralogiczny) rzadki minerał z gromady siarczków, którego głównym składnikiem jest disiarczek molibdenu;


lexentry: pol/molowy__przymiotnik__1
written_rep: molowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: γομφίος
sense_list:
(chemia, chemiczny) dotyczący stężenia molowego, określający stężenie molowe | (chemia, chemiczny) związany z molem, jednostką ilości materii


lexentry: pol/molowy__przymiotnik__1
written_rep: molowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ελάσσων
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) dotyczący skali diatonicznej, gamy lub tonacji opartej na małej tercji


lexentry: pol/monarcha__rzeczownik__1
written_rep: monarcha
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μονάρχης
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) osoba, która rządzi krajem o ustroju nierepublikańskim;


lexentry: pol/monarchia__rzeczownik__1
written_rep: monarchia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μοναρχία
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ustrój, w którym krajem rządzi jedna osoba nazywana monarchą;


lexentry: pol/monarchia_konstytucyjna__rzeczownik__1
written_rep: monarchia konstytucyjna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συνταγματική μοναρχία
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo, którego ustrojem jest monarchia konstytucyjna (1.1) | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ustrój polityczny, w którym monarcha sprawuje władzę ograniczaną przez konstytucję lub jest jedynie symboliczną głową państwa


lexentry: pol/monarchiczny__przymiotnik__1
written_rep: monarchiczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: μοναρχικός
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) dotyczący monarchii, związany z monarchią (formą rządu)


lexentry: pol/monarchizm__rzeczownik__1
written_rep: monarchizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μοναρχισμός
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) pogląd, według którego władza państwowa powinna należeć do monarchy – dziedzicznego lub ustanowionego – jako głowy państwa;


lexentry: pol/monastycyzm__rzeczownik__1
written_rep: monastycyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μοναχισμός
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w chrześcijaństwie: forma życia zakonnego cenobickiego lub anachoreckiego, której celem jest większa zażyłość z Bogiem, gorliwość w praktykach religijnych, modlitwie i ascezie;


lexentry: pol/monastyr__rzeczownik__1
written_rep: monastyr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μονή
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (przestarzałe, przestarzały) klasztor we wschodnim chrześcijaństwie;


lexentry: pol/moneta__rzeczownik__1
written_rep: moneta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κέρμα | νόμισμα
sense_list:
metalowy krążek lub wielobok, o określonym wymiarze, wadze i wzorze plastycznym, służący jako środek płatniczy;


lexentry: pol/monitor__rzeczownik__1
written_rep: monitor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: οθόνη
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) uproszczony telewizor odbierający sygnał z urządzeń technicznych lub komputera


lexentry: pol/monodia__rzeczownik__1
written_rep: monodia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μονωδία
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) solowa melorecytacja w antycznym dramacie greckim, w szczególności monolog o charakterze lamentacyjnym | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) gatunek muzyczny wyróżniający się jednolitą linią melodyczną i takimż akompaniamentem


lexentry: pol/monofizytyzm__rzeczownik__1
written_rep: monofizytyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μονοφυσιτισμός
sense_list:
(teologia, teologiczny) pogląd głoszący, że w Chrystusie była tylko jedna boska natura, zaś ludzka została wchłonięta przez boską tuż po wcieleniu;


lexentry: pol/monogamiczny__przymiotnik__1
written_rep: monogamiczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: μονόγαμος
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) (biologia, biologiczny) związany z monogamią, mający charakter monogamii


lexentry: pol/monografia__rzeczownik__1
written_rep: monografia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μονογραφία
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) rozprawa naukowa o jednym zagadnieniu – epoce, życiu, twórczości jednej osoby itp., której celem jest wyczerpujące i wielostronne przedstawienie omawianego tematu;


lexentry: pol/monoklonalny__przymiotnik__1
written_rep: monoklonalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: μονοκλωνικός
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) zwłaszcza o białku lub przeciwciele: genetycznie zmodyfikowany z pojedynczego klonu


lexentry: pol/monopol__rzeczownik__1
written_rep: monopol
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μονοπώλιο
sense_list:
(handel, handlowy) wyłączne prawo do produkcji i/lub handlu czymś; (także, też) przedsiębiorstwo, które ma takie prawo;


lexentry: pol/monosacharyd__rzeczownik__1
written_rep: monosacharyd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μονοσακχαρίτης
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) związek organiczny, bezbarwna, krystaliczna substancja tworzona przez rośliny w procesie fotosyntezy;


lexentry: pol/monstera__rzeczownik__1
written_rep: monstera
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μονστέρα
sense_list:
(botanika, botaniczny) Monstera Adans., pnącze z rodziny obrazkowatych o dużych, skórzastych liściach z głębokimi wcięciami;


lexentry: pol/monstrancja__rzeczownik__1
written_rep: monstrancja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: επιμέλεια
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) naczynie liturgiczne do wystawiania konsekrowanej hostii; ; (zobacz) też monstrancja w Encyklopedii staropolskiej


lexentry: pol/monsun__rzeczownik__1
written_rep: monsun
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μουσώνας
sense_list:
(geografia, geograficzny) (meteorologia, meteorologiczny) wiatr (system wiatrów) sezonowo zmienny pomiędzy oceanem a lądem, często będący przyczyną występowania pory suchej i deszczowej;


lexentry: pol/montaż__rzeczownik__1
written_rep: montaż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μοντάζ
sense_list:
(maszynoznawstwo) (technologia, technika, techniczny) czynność, procedura składania, łączenia poszczególnych elementów w całość;


lexentry: pol/monument__rzeczownik__1
written_rep: monument
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μνημείο
sense_list:
(książkowy) posąg, obelisk lub rzeźba o dużych rozmiarach upamiętniające jakieś wydarzenie lub wzniesione ku czci kogoś zasłużonego


lexentry: pol/morale__rzeczownik__1
written_rep: morale
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ηθικό
sense_list:
czyjaś gotowość do wypełniania obowiązków, znoszenia trudów i niebezpieczeństw, także poczucie odpowiedzialności i wiara w sukces, często w odniesieniu do służby wojskowej: duch bojowy i wola walki


lexentry: pol/moralny__przymiotnik__1
written_rep: moralny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ηθικός
sense_list:
postępujący w sposób uczciwy, szlachetny, zgodny z moralnością | dotyczący moralności, opisujący moralność


lexentry: pol/moratorium__rzeczownik__1
written_rep: moratorium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μορατόριο | μορατόριουμ
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) czasowe wstrzymanie określonych działań ze względu na szczególne okoliczności


lexentry: pol/morfina__rzeczownik__1
written_rep: morfina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μορφίνη
sense_list:
(medycyna, medyczny) (chemia, chemiczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) narkotyk (alkaloid opium) stosowany w medycynie jako silny środek przeciwbólowy, otrzymywany z maku;


lexentry: pol/morfologia__rzeczownik__1
written_rep: morfologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μορφολογία
sense_list:
(biologia, biologiczny) nauka o budowie organizmów zwierzęcych i roślinnych; | (językoznawstwo, językoznawczy) dział gramatyki dotyczący budowy wyrazów;


lexentry: pol/morfologiczny__przymiotnik__1
written_rep: morfologiczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: μορφολογικός
sense_list:
(biologia, biologiczny) (językoznawstwo, językoznawczy) (geologia, geologiczny) dotyczący morfologii


lexentry: pol/morga__rzeczownik__1
written_rep: morga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νεκροτομείο
sense_list:
(rzadki, rzadko używany) budynek, w którym wystawia się nierozpoznane zwłoki w celu ich zidentyfikowania


lexentry: pol/mormonizm__rzeczownik__1
written_rep: mormonizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Μορμονισμός
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wywodzące się z chrześcijaństwa wyznanie powstałe w XIX wieku w Stanach Zjednoczonych, opierające się na nauczaniu Josepha Smitha, który miał przetłumaczyć na angielski świętą księgę spisaną przez starożytnego amerykańskiego proroka Mormona;


lexentry: pol/mornel__rzeczownik__1
written_rep: mornel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βουνοσφυριχτής
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Charadrius morinellus, gatunek średniej wielkości ptaka wędrownego z rzędu siewkowców;


lexentry: pol/moroszka__rzeczownik__1
written_rep: moroszka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βάτος το χαμαίμορο
sense_list:
(botanika, botaniczny) Rubus chamaemorus L., gatunek maliny o pędach bez kolców i jadalnych żółtych owocach, występujący na torfowiskach i bagnach;


lexentry: pol/morszczuk__rzeczownik__1
written_rep: morszczuk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μερλούκιος ο γνήσιος
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Merluccius merluccius, drapieżna ryba morska, poławiana dla smacznego mięsa;


lexentry: pol/mortadela__rzeczownik__1
written_rep: mortadela
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μορταδέλα
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) rodzaj kiełbasy, produkowanej z mięsa mielonego i słoniny, doprawiana pieprzem czy innymi dodatkami


lexentry: pol/morwa__rzeczownik__1
written_rep: morwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μουριά
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Morus L., rodzaj dużych krzewów lub niewielkich drzew liściastych z rodziny morwowatych; | (botanika, botaniczny) roślina z rodzaju morwa (1.1) | (spożywczy) jadalny owoc morwy (1.2)


lexentry: pol/morze_Marmara__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: morze Marmara
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Θάλασσα του Μαρμαρά | Προποντίδα
sense_list:
(geografia, geograficzny) morze we wschodniej części Morza Śródziemnego, łączące je z Morzem Czarnym;


lexentry: pol/morze__rzeczownik__1
written_rep: morze
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: θάλασσα | πέλαγος | πόντος | πέλαγο | πέλαο
sense_list:
(geografia, geograficzny) (hydrologia, hydrologiczny) duży zbiornik słonej wody mający połączenie z oceanem;


lexentry: pol/morzyk__rzeczownik__1
written_rep: morzyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γέροντας
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) niewielki ptak morski z rodziny alk, z rodzaju Brachyramphus | (ornitologia, ornitologiczny) niewielki ptak morski z rodziny alk, z rodzaju Synthliboramphus


lexentry: pol/moskit__rzeczownik__1
written_rep: moskit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σκνίπα
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) niewielki owad tropikalny przenoszący wiele chorób;


lexentry: pol/moszna__rzeczownik__1
written_rep: moszna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: όσχεο
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) skórno-mięśniowy woreczek, w którym mieszczą się jądra, występujący u samców wielu ssaków lądowych (w tym u człowieka), znajdujący się pomiędzy prąciem i odbytem;


lexentry: pol/motel__rzeczownik__1
written_rep: motel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μοτέλ
sense_list:
hotel znajdujący się w pobliżu szosy, zazwyczaj składający się z małych oddzielnych domków i obsługujący przejezdnych podróżnych;


lexentry: pol/motocykl__rzeczownik__1
written_rep: motocykl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μοτοσικλέτα | μηχανάκι
sense_list:
(motoryzacja) niemający nadwozia pojazd silnikowy, najczęściej dwukołowy, przeznaczony dla jednej, dwóch lub rzadko dla trzech osób;


lexentry: pol/motorower__rzeczownik__1
written_rep: motorower
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μοτοποδήλατο | μοτοσακό | παπάκι
sense_list:
(motoryzacja) pojazd jednośladowy lub dwuśladowy, posiadający dwa lub cztery koła jezdne, wyposażony w silnik spalinowy o pojemności do 50 cm³ i czasem również pedały;


lexentry: pol/motyka__rzeczownik__1
written_rep: motyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τσάπα
sense_list:
(ogrodnictwo, ogrodniczy) (rolnictwo, rolniczy) proste narzędzie rolnicze służące m.in. do spulchniania ziemi;


lexentry: pol/motyl__rzeczownik__1
written_rep: motyl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πεταλούδα
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) dorosły owad z rzędu motyli, Lepidoptera;


lexentry: pol/motylek__rzeczownik__1
written_rep: motylek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πεταλούδα
sense_list:
(zdrobniale) (pieszczotliwie, pieszczotliwy) (entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) mały motyl


lexentry: pol/motyw__rzeczownik__1
written_rep: motyw
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μοτίβο
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) najmniejszy element formy w utworze muzycznym, struktura powstająca w wyniku współdziałania elementów muzycznych; | (sztuka) powtarzający się element kompozycyjny w dziełach sztuki


lexentry: pol/mowa_nienawiści__rzeczownik__1
written_rep: mowa nienawiści
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λόγος μίσους
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) (publikatory) wypowiedzi mające na celu znieważenie, wyszydzenie bądź poniżenie jakiejś osoby lub grupy osób;


lexentry: pol/mowa_niezależna__rzeczownik__1
written_rep: mowa niezależna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ευθύς λόγος
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (językoznawstwo, językoznawczy) dosłowne przytoczenie czyichś słów wyodrębnione z narracji cudzysłowem lub myślnikiem;


lexentry: pol/mowa_zależna__rzeczownik__1
written_rep: mowa zależna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πλάγιος λόγος
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (językoznawstwo, językoznawczy) przytoczenie czyichś słów w formie zdania podrzędnego podporządkowane narracji


lexentry: pol/moweina__rzeczownik__1
written_rep: moweina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ιώδες
sense_list:
(chemia, chemiczny) czerwonofioletowy barwnik z grupy barwników azynowych stosowany dawniej do barwienia jedwabiu i bawełny; pierwszy barwnik uzyskany syntetycznie


lexentry: pol/mozaika__rzeczownik__1
written_rep: mozaika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ψηφιδωτό | μωσαϊκό
sense_list:
(sztuka) dekoracja w postaci ornamentu lub obrazu, wykonana z małych, wielobarwnych kamyczków, kawałków szkła lub ceramiki o różnej fakturze i kształcie;


lexentry: pol/mozarab__rzeczownik__1
written_rep: mozarab
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Μοζάραβας
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) chrześcijanin żyjący na Półwyspie Iberyjskim pod dominacją Arabów;


lexentry: pol/mozzarella__rzeczownik__1
written_rep: mozzarella
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μοτσαρέλα
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) biały, miękki, wilgotny ser o łagodnym smaku, dawniej wytwarzany z mleka bawolic, dziś – z mleka krowiego;


lexentry: pol/moździerz__rzeczownik__1
written_rep: moździerz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γουδί
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) narzędzie kuchenne lub laboratoryjne w postaci ciężkiego naczynia i tłuczka, służące do rozdrabniania czegoś na proszek;


lexentry: pol/moździerz__rzeczownik__1
written_rep: moździerz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: όλμος | ολμοβόλο
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) lekka broń artyleryjska ładowana od lufy, umożliwia częsty ostrzał pociskami małego kalibru;


lexentry: pol/może__partykuła__1
written_rep: może
part_of_speech: particle
min_sense_num: 01
trans_list: μπορεί | ίσως
sense_list:
…nadająca wypowiedzi charakter przypuszczenia | …stosowana w celu wyrażenia propozycji, rady, prośby


lexentry: pol/mroczny__przymiotnik__1
written_rep: mroczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: σκούρος
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) przepełniony cierpieniem, pełen tragizmu, smutku, grozy | pogrążony w mroku


lexentry: pol/mrok__rzeczownik__1
written_rep: mrok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γίνομαι σκιά
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) ciemne, złe strony charakteru, życia, historii, dziejów | (przenośnie, przenośnia) to, co otacza wydarzenia odległe, zapomniane, niewyjaśnione


lexentry: pol/mrok__rzeczownik__1
written_rep: mrok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σκοτάδι
sense_list:
brak wystarczającej jasności, światła, ciemna szarość, która pojawia się po zachodzie słońca, zgaszeniu światła lub wypełnia słabo oświetlone miejsca


lexentry: pol/mrowisko__rzeczownik__1
written_rep: mrowisko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μυρμηγκοφωλιά | μυρμηγκιά
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) gniazdo budowane przez owady z rodziny mrówkowatych;


lexentry: pol/mrozić__czasownik__1
written_rep: mrozić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: παγώνω
sense_list:
odbierać odwagę; zabierać pewność siebie | powodować zamrażanie; mocno ochładzać | przenikać mrozem, chłodem


lexentry: pol/mrugać__czasownik__1
written_rep: mrugać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: ανοιγοκλείνω
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) świecić nieregularnym, przerywanym światłem | wykonywać szybkie ruchy powiekami


lexentry: pol/mrówka_faraona__rzeczownik__1
written_rep: mrówka faraona
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μυρμήγκι του Φαραώ
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Monomorium pharaonis, gatunek bardzo małych mrówek;


lexentry: pol/msza__rzeczownik__1
written_rep: msza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λειτουργία
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) forma muzyczna pierwotnie wykonywana podczas mszy (1.1), która ewoluowała w osobnym, czysto artystycznym kierunku; | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) celebracja liturgiczna sprawowana w katolicyzmie i prawosławiu;


lexentry: pol/mszał__rzeczownik__1
written_rep: mszał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λειτουργικόν
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) najważniejsza księga liturgiczna w Kościele katolickim obrządku rzymskiego, zawierająca teksty stałych i zmiennych części mszy świętej;


lexentry: pol/mucha_domowa__rzeczownik__1
written_rep: mucha domowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: οικιακή μύγα
sense_list:
(systematyka) (entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Musca domestica L., gatunek kosmopolitycznego owada z rodziny muchowatych;


lexentry: pol/muchomor__rzeczownik__1
written_rep: muchomor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αμανίτης
sense_list:
(systematyka) (mikologia, mikologiczny) Amanita Pers., rodzaj grzybów kapeluszowych, często trujących;


lexentry: pol/muchomor_plamisty__rzeczownik__1
written_rep: muchomor plamisty
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Αμανίτης ο πάνθηρας
sense_list:
(mikologia, mikologiczny) Amanita pantherina, silnie trujący gatunek grzyba z rodziny muchomorowatych o brunatnej barwie kapelusza, z białymi cętkami;


lexentry: pol/muezin__rzeczownik__1
written_rep: muezin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μουεζίνης
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (etnografia, etnograficzny) w islamie: mężczyzna wzywający z minaretu pięć razy dziennie wiernych na modlitwę;


lexentry: pol/muflon__rzeczownik__1
written_rep: muflon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μουφλόν
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Ovis aries musimon Pallas, podgatunek ssaków łożyskowych z rzędu parzystokopytnych;


lexentry: pol/mufti__rzeczownik__1
written_rep: mufti
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μουφτής
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) muzułmański duchowny o wykształceniu teologicznym i prawnym; islamski autorytet religijny posiadający kompetencje do interpretowania prawa muzułmańskiego (szarijatu) oraz wydawania opinii prawnych zwanych fatwami


lexentry: pol/mugol__rzeczownik__1
written_rep: mugol
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Μαγκλ
sense_list:
(fantasy) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) osoba nieposiadająca magicznych zdolności;


lexentry: pol/mukowiscydoza__rzeczownik__1
written_rep: mukowiscydoza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κυστική ίνωση
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba objawiająca się zwiększoną lepkością śluzu wydzielanego przez gruczoły;


lexentry: pol/multimedia__rzeczownik__1
written_rep: multimedia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πολυμέσο
sense_list:
media stanowiące połączenie kilku różnych form przekazu informacji np.: tekstu, dźwięku, grafiki, animacji, wideo;


lexentry: pol/multiplekser__rzeczownik__1
written_rep: multiplekser
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πολυπλέκτης
sense_list:
(elektronika, elektroniczny) urządzenie pozwalające na przesyłanie kilku sygnałów w jednym kanale przez przełączanie pomiędzy ich źródłami;


lexentry: pol/mundur__rzeczownik__1
written_rep: mundur
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: στολή
sense_list:
charakterystyczny, regulowany przepisami ubiór członków jakiejś organizacji, grupy lub formacji – zwykle militarnej;


lexentry: pol/munsztuk__rzeczownik__1
written_rep: munsztuk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: στομίδα
sense_list:
połączone ze sobą metalowe drążki, wkładane do pyska narowistym koniom, służące do powodowania koniem; rodzaj kiełzna;


lexentry: pol/mur__rzeczownik__1
written_rep: mur
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τείχος
sense_list:
(budownictwo) kamienna lub ceglana konstrukcja, np. ściany budynku | (sport, sportowy) w piłce nożnej: zawodnicy ustawieni jeden obok drugiego tak, aby zasłonić drogę do bramki zawodnikowi wykonującemu rzut wolny


lexentry: pol/mur_oporowy__rzeczownik__1
written_rep: mur oporowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τοίχος αντιστήριξης
sense_list:
(budownictwo) (architektura, architektoniczny) konstrukcja, która powstrzymuje poziome parcie gruntu;


lexentry: pol/murawka__rzeczownik__1
written_rep: murawka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γκαζόν
sense_list:
(mikrobiologia, mikrobiologiczny) gęste zbiorowisko mikroorganizmów zasiedlających podłoże stałe, powodujące widoczne zmętnienie


lexentry: pol/murena__rzeczownik__1
written_rep: murena
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σμέρνα
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) drapieżna ryba o wężowatym pokroju występująca w morzach ciepłych i gorących;


lexentry: pol/murzyn__rzeczownik__1
written_rep: murzyn
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νέγρικος
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (pejoratywnie, pejoratywny) osoba pracująca intensywnie i ciężko bez adekwatnego wynagrodzenia


lexentry: pol/musaka__rzeczownik__1
written_rep: musaka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μουσακάς
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) zapiekanka z bakłażanów, mielonego mięsa i ziemniaków znana z kuchni bałkańskiej i tureckiej;


lexentry: pol/musical__rzeczownik__1
written_rep: musical
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μιούζικαλ
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) widowisko teatralne lub filmowe, którego akcja zawiera części śpiewane i taniec;


lexentry: pol/musicalowy__przymiotnik__1
written_rep: musicalowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: μιούζικαλ
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) związany z musicalem, musicalami; dotyczący musicalu, musicali


lexentry: pol/muszkiet__rzeczownik__1
written_rep: muszkiet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μουσκέτο
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) długa czarnoprochowa, odprzodowa, gładkolufowa broń palna wyposażona w lufę kalibru od 18 do 20 milimetrów,


lexentry: pol/musztra__rzeczownik__1
written_rep: musztra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: άσκηση
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) trening żołnierski, którego celem jest wyszkolenie żołnierzy w sprawnym wykonywaniu rozkazów;


lexentry: pol/muza__rzeczownik__1
written_rep: muza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μούσα
sense_list:
(mitologia grecka) każda z dziewięciu bogiń sztuki i nauki, córek Zeusa i Mnemosyne, utożsamianych z rzymskimi kamenami; | (książkowy) kobieta będąca inspiracją, natchnieniem dla artysty


lexentry: pol/muzeum__rzeczownik__1
written_rep: muzeum
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μουσείο
sense_list:
(turystyka, turystyczny) budynek muzeum (1.1) | (turystyka, turystyczny) instytucja zajmująca się przechowywaniem obiektów o wartości historycznej, zwykle z jednej dziedziny wiedzy, celem pokazywania ich odwiedzającym;


lexentry: pol/muzykant__rzeczownik__1
written_rep: muzykant
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μουζικάντης
sense_list:
(potocznie, potoczny) osoba grająca na instrumencie muzycznym, nieposiadająca wykształcenia muzycznego


lexentry: pol/muzykologia__rzeczownik__1
written_rep: muzykologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μουσικολογία
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) naukowe badania nad muzyką w aspekcie historycznym, teoretycznym czy też fizycznej natury dźwięku;


lexentry: pol/muł__rzeczownik__2
written_rep: muł
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: μουλάρι
sense_list:
(potocznie, potoczny) (pejoratywnie, pejoratywny) osoba uparta, bardzo niechętna do zmiany swojego zdania


lexentry: pol/mułła__rzeczownik__1
written_rep: mułła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μουλάς
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w szyizmie: honorowy tytuł teologa lub prawnika muzułmańskiego;


lexentry: pol/muślin__rzeczownik__1
written_rep: muślin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μουσελίνα
sense_list:
(włókiennictwo) cienka, lekka, przejrzysta tkanina jedwabna lub bawełniana o splocie płóciennym, zwykle jednobarwna;


lexentry: pol/mużyk__rzeczownik__1
written_rep: mużyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μουζίκος
sense_list:
(potocznie, potoczny) (pogardliwie, pogardliwy) ciemny, zacofany chłop | (potocznie, potoczny) (pogardliwie, pogardliwy) nieobyty mężczyzna ubrany po chłopsku


lexentry: pol/mysz__rzeczownik__1
written_rep: mysz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ποντίκι | ποντικός
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) nazwa kilkunastu gatunków gryzoni z rodziny myszowatych; | (informatyka, informatyczny) urządzenie komputerowe umożliwiające poruszanie kursorem na ekranie monitora; | (zoologia, zoologiczny) (potocznie, potoczny) małe zwierzę z jednego z gatunków z rodziny myszowatych


lexentry: pol/mysz_komputerowa__rzeczownik__1
written_rep: mysz komputerowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ποντίκι
sense_list:
(informatyka, informatyczny) (technologia, technika, techniczny) urządzenie wskazujące używane podczas pracy z interfejsem graficznym systemu komputerowego;


lexentry: pol/myszołów__rzeczownik__1
written_rep: myszołów
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γερακίνα
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Buteo Lacépède, duży ptak drapieżny o zakrzywionym, krótkim dziobie, polujący na drobne gryzonie, płazy i gady;


lexentry: pol/myśliwiec__rzeczownik__1
written_rep: myśliwiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καταδιωκτικό | μαχητικό αεροπλάνο
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) (wojskowość, wojskowy) samolot wojskowy przeznaczony do walki z samolotami wroga;


lexentry: pol/myślnik__rzeczownik__1
written_rep: myślnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: παύλα
sense_list:
znak interpunkcyjny w postaci poziomej kreski, używany m.in. do wyodrębniania wtrąceń w wypowiedzi, zaznaczenia początku wypowiedzi w zapisie dialogu lub zastąpienia domyślnej części zdania w celu uniknięcia powtórzenia;


lexentry: pol/móc__czasownikmodalny__1
written_rep: móc
part_of_speech: modal
min_sense_num: 01
trans_list: μπορώ
sense_list:
być w stanie coś wykonać, zrobić | mieć zezwolenie lub uprawnienie do wykonania czegoś | mieć szansę zaistnieć, wydarzyć się


lexentry: pol/mój_drogi__wykrzyknik__1
written_rep: mój drogi
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: λατρεμένος
sense_list:
(potocznie, potoczny) poufały zwrot podkreślający czyjąś wartość w mniemaniu mówiącego; niekiedy w odcieniu protekcjonalnym lub lekceważącym


lexentry: pol/mól__rzeczownik__1
written_rep: mól
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σκόρος | βότριδα
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) motyl z rodziny molowatych niszczący ubrania;


lexentry: pol/mówić_na_ty__czasownik__1
written_rep: mówić na ty
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: μιλώ στον ενικός
sense_list:
zwracać się do kogoś używając formy drugiej osoby, nie używać wobec niego formy „pan”, „pani” („państwo”)


lexentry: pol/mózgowie__rzeczownik__1
written_rep: mózgowie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εγκέφαλος
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) ogół struktur ośrodkowego układu nerwowego zamknięta w czaszce; | (potocznie, potoczny) mózg, umysł


lexentry: pol/mącznik_młynarek__rzeczownik__1
written_rep: mącznik młynarek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σκώληκας του αλεύρου
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Tenebrio molitor Linnaeus, pospolity chrząszcz z rodziny czarnuchowatych, żerujący w magazynach zboża i mąki;


lexentry: pol/mądry__przymiotnik__1
written_rep: mądry
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: έξυπνος
sense_list:
odznaczający się umiejętnością podejmowania uzasadnionych decyzji, mający wiedzę, inteligencję i doświadczenie | przygotowany przez kogoś z wiedzą, erudycją; dobrze obmyślony


lexentry: pol/męczennik__rzeczownik__1
written_rep: męczennik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μάρτυρας | ιερομάρτυρας
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) ktoś, kto poniósł śmierć za wiarę i zwykle został wyniesiony na ołtarze;


lexentry: pol/męki_Tantala__rzeczownik__1
written_rep: męki Tantala
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μαρτύριο του Ταντάλου
sense_list:
(książkowy) cierpienie wynikające z niemożności zaspokojenia pragnienia rzeczy, które wydają się osiągalne


lexentry: pol/męski__przymiotnik__1
written_rep: męski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: αρσενικός
sense_list:
(gramatyka) (zobacz) rodzaj męski | (biologia, biologiczny) zawierający cechy, organy (głównie płciowe) właściwe samcom


lexentry: pol/młodociany__rzeczownik__1
written_rep: młodociany
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: ανήλικος
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (kodeks karny) osoba, która w chwili popełnienia czynu zabronionego nie osiągnęła 21. roku życia i w chwili orzekania przed sądem pierwszej instancji nie osiągnęła 24. roku życia | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (kodeks pracy) osoba, która ukończyła szesnaście, a nie ukończyła osiemnastu lat


lexentry: pol/młodoturek__rzeczownik__1
written_rep: młodoturek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νεότουρκος
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) członek nacjonalistycznego i modernistycznego ruchu politycznego istniejącego w Turcji na przełomie XIX i XX wieku, dążącego do obalenia monarchii osmańskiej i przebudowy państwa;


lexentry: pol/młot__rzeczownik__1
written_rep: młot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σφυρί
sense_list:
(sport, sportowy) metalowa kula z rączką służąca do rzutów w konkurencji rzut młotem | (technologia, technika, techniczny) duży, ciężki młotek | (technologia, technika, techniczny) maszyna do rozbijania betonu lub nawierzchni drogi;


lexentry: pol/młoteczek__rzeczownik__1
written_rep: młoteczek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σφυρί
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) element mechanizmu fortepianu i pianina, który uderza w strunę


lexentry: pol/młotek__rzeczownik__1
written_rep: młotek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σφυρί
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) narzędzie służące do uderzania, najczęściej do przybijania gwoździ


lexentry: pol/młyn_wodny__rzeczownik__1
written_rep: młyn wodny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νερόμυλος
sense_list:
budowla z urządzeniem do przemiału ziarna na mąkę i kaszę, poruszanym za pomocą koła wodnego lub turbiny wodnej;


lexentry: pol/młynek__rzeczownik__1
written_rep: młynek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μύλος
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) urządzenie do mielenia produktów spożywczych, np. pieprzu lub kawy | (zdrobniale) od: młyn | gra planszowa przeznaczona dla dwóch osób | mały młyn


lexentry: pol/młynek_do_kawy__rzeczownik__1
written_rep: młynek do kawy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μύλος καφέ
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) urządzenie służące do zmielenia ziaren kawy


lexentry: pol/mżawka__rzeczownik__1
written_rep: mżawka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ψιχάλισμα | ψιχάλα
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) bardzo drobny opad, składający się z kropelek wody o średnicy poniżej 0,5 mm;


lexentry: pol/na__przyimek__1
written_rep: na
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: πάνω
sense_list:
…opisujący miejsce, w którym odbywa się czynność tak, że wyrażenie za przyimkiem znajduje się pod podmiotem


lexentry: pol/na_miejscu__fraza_przyimkowa__1
written_rep: na miejscu
min_sense_num: 03
trans_list: αν ήμουν στη θέση σου
sense_list:
… służąca do wskazania, że ktoś stawia siebie w sytuacji innej osoby: gdyby ktoś był kimś innym, w czyimś położeniu


lexentry: pol/na_pohybel__wykrzyknik__1
written_rep: na pohybel
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 02
trans_list: κάτω
sense_list:
(książkowy) (żartobliwie) wyrażenie silnej dezaprobaty, życzenie komuś zguby, rychłego końca i ewentualnie też cierpienia


lexentry: pol/na_rzecz__fraza_przyimkowa__1
written_rep: na rzecz
min_sense_num: 01
trans_list: για να
sense_list:
…używany w konstrukcjach, w których wyrażenie po przyimku określa cel, przeznaczenie, kierunek przekazania czegoś przez wykonawcę czynności


lexentry: pol/na_zewnątrz__przysłówek__1
written_rep: na zewnątrz
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 02
trans_list: έξω
sense_list:
poza daną ograniczoną przestrzenią (zwykle budynkiem) | w kierunku do obszaru poza daną ograniczoną przestrzenią (zwykle budynkiem)


lexentry: pol/na_święty_nigdy__przysłówek__1
written_rep: na święty nigdy
part_of_speech: adverb
sense_list: (potocznie, potoczny) (żartobliwie) o terminie bardzo odległym, poza wszelką możliwością realizacji
min_sense_num: 01
trans_list:
στις ελληνικές καλένδες | τον μήνα που δεν έχει Σάββατο | όταν ασπρίσει ο κόρακας και γίνει περιστέρι


lexentry: pol/nabożeństwo__rzeczownik__1
written_rep: nabożeństwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αφοσίωση
sense_list:
(książkowy) (przenośnie, przenośnia) szacunek lub zachwyt okazywane komuś lub czemuś, często przesadny


lexentry: pol/nabrzeże__rzeczownik__1
written_rep: nabrzeże
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μόλος | μώλος | προκυμαία
sense_list:
budowla zabezpieczająca i utwardzająca brzeg rzeki, jeziora lub morza, dostosowana do przyjmowania statków, często połączona z chodnikiem spacerowym;


lexentry: pol/nabycie__rzeczownik__1
written_rep: nabycie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ψώνια
sense_list:
(handel, handlowy) (bankowość, bankowy) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) uzyskanie prawa majątkowego najczyściejszej prawa własności do jakiegoś dobra


lexentry: pol/nabój__rzeczownik__1
written_rep: nabój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φυσίγγιο | φυσίγγι
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) jednostka amunicji broni palnej w formie metalowego walca zawierającego pocisk oraz materiał wybuchowy;


lexentry: pol/nabłonek__rzeczownik__1
written_rep: nabłonek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: επιθήλιο
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) tkanka, która okrywa skórę oraz błony wyściełające jamy narządów i przewodów organizmu


lexentry: pol/nacięcie_krocza__rzeczownik__1
written_rep: nacięcie krocza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: επισειοτομία
sense_list:
(medycyna, medyczny) zabieg ginekologiczno-położniczy stosowany często podczas porodu, polegający na nacięciu krocza w celu ochrony przed samoczynnym pęknięciem krocza i ułatwienia porodu;


lexentry: pol/nacjonalistyczny__przymiotnik__1
written_rep: nacjonalistyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: εθνικιστικός
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z nacjonalizmem lub nacjonalistami, dotyczący nacjonalizmu lub nacjonalistów


lexentry: pol/nacjonalizacja__rzeczownik__1
written_rep: nacjonalizacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εθνικοποίηση
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) przejmowanie przez państwo przedsiębiorstw, banków, majątków ziemskich lub innego mienia, będącego własnością prywatną lub niemającego właściciela;


lexentry: pol/nacjonalizm__rzeczownik__1
written_rep: nacjonalizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εθνικισμός
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ideologia społeczno-polityczna i postawa uznająca naród za najwyższe dobro;


lexentry: pol/naczelny__rzeczownik__1
written_rep: naczelny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: πρωτεύον
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) zwykle w lm Primates, przedstawiciel rzędu ssaków charakteryzujących się najlepiej rozwiniętym mózgiem;


lexentry: pol/naczynie__rzeczownik__1
written_rep: naczynie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αγγείο
sense_list:
(biologia, biologiczny) rodzaj tkanki lub element układu przystosowany do transportowania płynów (limfy, krwi, wody)


lexentry: pol/naczynie_włosowate__rzeczownik__1
written_rep: naczynie włosowate
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τριχοειδή αγγεία
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) najmniejsze naczynie krwionośne lub limfatyczne, docierające do każdej części ciała


lexentry: pol/nad__przyimek__1
written_rep: nad
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: αναμμένος
sense_list:
…położenie kogoś lub czegoś w okolicy omawianego wyrażenia | …ruch kogoś lub czegoś w kierunku do okolicy omawianego wyrażenia


lexentry: pol/nadajnik__rzeczownik__1
written_rep: nadajnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πομπός
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie zamieniające doprowadzone doń informacje na fale elektromagnetyczne i przesyłające je dalej do odbiornika


lexentry: pol/nadbitka__rzeczownik__1
written_rep: nadbitka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ανάτυπο
sense_list:
(poligrafia) artykuł pochodzący z czasopisma lub pracy zbiorowej wydrukowany osobno z tego samego składu drukarskiego;


lexentry: pol/nadprzewodnictwo__rzeczownik__1
written_rep: nadprzewodnictwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: υπεραγωγιμότητα
sense_list:
(fizyka, fizyczny) stan materiału polegający na zerowym oporze elektrycznym osiągany w niskiej temperaturze;


lexentry: pol/nadrzędny__przymiotnik__1
written_rep: nadrzędny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: κύριος
sense_list:
(gramatyka) występujący w związku zależności jako element, któremu inny (podrzędny) jest podporządkowany


lexentry: pol/nadstępka__rzeczownik__1
written_rep: nadstępka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εσωτρόπιο | σωτρόπι
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) element szkieletu żaglowca, belka przymocowana od góry do stępki na części jej długości rozkładająca ciężar masztu;


lexentry: pol/nadtlenek__rzeczownik__1
written_rep: nadtlenek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: υπεροξείδιο
sense_list:
(chemia, chemiczny) związek chemiczny zawierający grupę nadtlenkową (O₂²⁻), tj. dwa atomy tlenu połączone wiązaniem pojedynczym


lexentry: pol/nadtlenek_wodoru__rzeczownik__1
written_rep: nadtlenek wodoru
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: υπεροξείδιο του υδρογόνου
sense_list:
(chemia, chemiczny) syropowata, bezbarwna ciecz; nieorganiczny związek chemiczny z grupy nadtlenków; jedna z reaktywnych form tlenu;


lexentry: pol/nadwaga__rzeczownik__1
written_rep: nadwaga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: υπέρβαρος
sense_list:
(medycyna, medyczny) nadmierna masa ciała, nagromadzenie tkanki tłuszczowej w organizmie przekraczające optymalne ilości zdrowotne;


lexentry: pol/nadwzroczność__rzeczownik__1
written_rep: nadwzroczność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: υπερμετρωπία
sense_list:
(medycyna, medyczny) druga obok krótkowzroczności najczęściej spotykana wada refrakcyjna wzroku objawiająca się złym widzeniem przedmiotów znajdujących się blisko;


lexentry: pol/nadzieja__rzeczownik__1
written_rep: nadzieja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ελπίδα
sense_list:
oczekiwanie spełnienia się upragnionej rzeczy; wiara, że to się wydarzy | osoba, rzecz, działanie, z którym wiążemy oczekiwania, pragnienia


lexentry: pol/nadzienie__rzeczownik__1
written_rep: nadzienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γέμιση | παραγέμισμα
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) masa, którą wypełnia się słodycze | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) masa, którą nadziewa się mięso, paszteciki, pierogi itp., zwykle z mielonego mięsa, warzyw, białego sera


lexentry: pol/nafta__rzeczownik__1
written_rep: nafta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κηροζίνη
sense_list:
(chemia, chemiczny) ciekła frakcja ropy naftowej będąca mieszaniną węglowodorów, żółtawa, palna ciecz, stosowana dawniej do celów oświetleniowych, obecnie jako paliwo lotnicze, rozpuszczalnik oraz w kosmetyce;


lexentry: pol/naftalen__rzeczownik__1
written_rep: naftalen
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ναφθαλίνη
sense_list:
(chemia, chemiczny) węglowodór występujący w temperaturze pokojowej w postaci białych i krystalicznych płatków;


lexentry: pol/naga_prawda__rzeczownik__1
written_rep: naga prawda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γυμνή αλήθεια
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) prawda, fakt zawierający najistotniejszą treść; fakt pozbawiony ozdobników, uzupełnień, zbędnych dodatków


lexentry: pol/nagietek__rzeczownik__1
written_rep: nagietek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καλέντουλα
sense_list:
(botanika, botaniczny) Calendula, rodzaj roślin z rodziny astrowatych liczący około 20 gatunków; | (botanika, botaniczny) roślina z rodzaju nagietek (1.1)


lexentry: pol/nagniotek__rzeczownik__1
written_rep: nagniotek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κάλος
sense_list:
(medycyna, medyczny) zrogowacenie naskórka w postaci twardego, wrastającego guzka, powstające głównie na kończynach;


lexentry: pol/nagrobek__rzeczownik__1
written_rep: nagrobek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ταφόπλακα | ταφόπετρα | επιτύμβια πλάκα
sense_list:
trwałe oznaczenie miejsca pochówku ciała lub prochów osób, rzadziej zwierząt, w postaci kompozycji architektonicznej;


lexentry: pol/najem__rzeczownik__1
written_rep: najem
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μίσθωση | εκμίσθωση | ενοικίαση | νοίκιασμα
sense_list:
oddanie komuś albo przyjęcie od kogoś określonej własności za umówioną zapłatę do czasowego użytkowania


lexentry: pol/najemnik__rzeczownik__1
written_rep: najemnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μεροκαματιάρης | μισθωτός
sense_list:
(rzadki, rzadko używany) pracownik, pracujący zwykle dorywczo dla różnych pracodawców, pracownik najemny


lexentry: pol/naklejka__rzeczownik__1
written_rep: naklejka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αυτοκόλλητο
sense_list:
zadrukowany papier lub folia plastikowa z warstwą kleju na jednej stronie, umożliwiającej przyklejenie do czegoś;


lexentry: pol/nakręcać__czasownik__1
written_rep: nakręcać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: ανάσα
sense_list:
uruchamiać jakieś urządzenie (lub podtrzymywać jego działanie), kręcąc pokrętłem naciągającym sprężynę wewnątrz tego urządzenia


lexentry: pol/nakładać__czasownik__1
written_rep: nakładać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: επιβαρύνω
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) ustanowić dla kogoś lub czegoś określony obowiązek albo karę


lexentry: pol/nalewka__rzeczownik__1
written_rep: nalewka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βάμμα
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) roślinny wyciąg alkoholowy stanowiący lekarstwo


lexentry: pol/nalewka__rzeczownik__1
written_rep: nalewka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: θερμός
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) alkoholowy napój przygotowany z owoców, ziół, korzeni, zalanych spirytusem


lexentry: pol/naleśnik__rzeczownik__1
written_rep: naleśnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τηγανίτα | κρέπα
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) cienki placek z rzadkiego ciasta, z mąki, mleka i jaj, smażony na patelni, podawany zwykle z nadzieniem, zwinięty w rulonik lub złożony w rożek;


lexentry: pol/nalot__rzeczownik__1
written_rep: nalot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: έφοδος
sense_list:
(potocznie, potoczny) niespodziewana akcja policji lub służb specjalnych polegająca na wkroczeniu do domu lub lokalu w celu przeprowadzenia kontroli, rewizji, aresztowania przestępców itp.


lexentry: pol/namiot__rzeczownik__1
written_rep: namiot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σκηνή
sense_list:
(turystyka, turystyczny) (wojskowość, wojskowy) rodzaj przenośnego schronienia z impregnowanej tkaniny, używanego przez jedną lub więcej osób;


lexentry: pol/namiętność__rzeczownik__1
written_rep: namiętność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πάθος
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (poetycki, poetycko) bardzo silne zainteresowanie daną dziedziną, problematyką | stan uczuciowy występujący z wielką siłą, w szczególności w odniesieniu do miłości fizycznej


lexentry: pol/namiętny__przymiotnik__1
written_rep: namiętny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: θερμός
sense_list:
żarliwy, pełen pasji, zamiłowania do czegoś | o uczuciach, gestach, zachowaniach: pełen gwałtowności, namiętności, intensywności


lexentry: pol/nanoelektronika__rzeczownik__1
written_rep: nanoelektronika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νανοηλεκτρονική
sense_list:
termin odnoszący się do komponentów elektronicznych (zwykle tranzystorów) opartych na strukturach nanometrowych;


lexentry: pol/nanotechnologia__rzeczownik__1
written_rep: nanotechnologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νανοτεχνολογία
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (technologia, technika, techniczny) interdyscyplinarna dziedzina nauki zajmująca się tworzeniem i zastosowaniem materiałów oraz urządzeń w skali nanometrycznej (1–100 nm) czyli na poziomie pojedynczych atomów i cząsteczek;


lexentry: pol/napalm__rzeczownik__1
written_rep: napalm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ναπάλμ
sense_list:
(chemia, chemiczny) substancja stosowana do zagęszczania lekkich paliw ciekłych w celu zwiększenia ich skuteczności jako bojowych środków zapalających; także gotowa zagęszczona mieszanina paliwowa;


lexentry: pol/napar__rzeczownik__1
written_rep: napar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αφέψημα
sense_list:
spożywczy, leczniczy lub kosmetyczny płyn otrzymywany po zalaniu ziela (niekiedy owoców, kwiatów) gorącą wodą;


lexentry: pol/napierśnik__rzeczownik__1
written_rep: napierśnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: θώρακας
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) pancerz będący częścią zbroi, osłaniającą piersi


lexentry: pol/napierśnik__rzeczownik__1
written_rep: napierśnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: προστερνίδιο
sense_list:
(jeździectwo, jeździecki) część rzędu końskiego, która zapobiegająca przesuwaniu się siodła do tyłu;


lexentry: pol/napisy__rzeczownik__1
written_rep: napisy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γράμματα | υπότιτλοι
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) tekst wyświetlany na ekranie podczas projekcji filmu lub nadawania programu telewizyjnego w celu przetłumaczenia dialogów lub udostępnienia ich osobom niedosłyszącym;


lexentry: pol/napisy_końcowe__rzeczownik__1
written_rep: napisy końcowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τίτλοι
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) dodawana na końcu filmu, programu telewizyjnego itp., lista nazwisk aktorów obsady i osób zaangażowanych w produkcję


lexentry: pol/napięcie__rzeczownik__1
written_rep: napięcie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τάση
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (elektryczność) różnica potencjałów pola elektrycznego; (potocznie, potoczny) potencjał takiego pola względem Ziemi lub innego znanego punktu odniesienia


lexentry: pol/naproksen__rzeczownik__1
written_rep: naproksen
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ναπροξένη
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) niesteroidowy lek przeciwzapalny, pochodna kwasu propionowego;


lexentry: pol/naprężenie__rzeczownik__1
written_rep: naprężenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καταπόνηση
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) stan pozostawania w stanie pomiędzy dwiema lub więcej siłami, które działają w opozycji do siebie


lexentry: pol/napój_energetyzujący__rzeczownik__1
written_rep: napój energetyzujący
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ενεργειακό ποτό
sense_list:
napój, zwykle gazowany i bezalkoholowy, zawierający substancje pobudzające, takie jak kofeina czy tauryna;


lexentry: pol/napór__rzeczownik__1
written_rep: napór
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πίεση
sense_list:
(fizyka, fizyczny) siła nacisku jaką ciecz wywiera na powierzchnię; | (przenośnie, przenośnia) silne oddziaływanie | silna presja fizyczna na coś lub kogoś


lexentry: pol/napęd__rzeczownik__1
written_rep: napęd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: οδηγός
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie służące do nadawania ruchu jakiemuś mechanizmowi | coś, co pobudza kogoś lub coś do działania


lexentry: pol/napływ__rzeczownik__1
written_rep: napływ
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εισροή
sense_list:
gromadzenie / zgromadzenie się gdzieś substancji lotnej | pojawianie się / pojawienie się gdzieś sporej ilości płynu | liczne gromadzenie / zgromadzenie się w jakimś miejscu czego lub kogo


lexentry: pol/napływać__czasownik__1
written_rep: napływać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: έρχομαι
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) powstawać w psychice, rodzić się w świadomości | być dostarczanym gdzieś


lexentry: pol/naramiennik__rzeczownik__1
written_rep: naramiennik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ωμίτης
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) umieszczony na ramieniu munduru pasek materiału, służący do zamocowania odznak stopni wojskowych lub innych odznak przynależności;


lexentry: pol/narciarstwo_wodne__rzeczownik__1
written_rep: narciarstwo wodne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: θαλάσσιο σκι
sense_list:
(sport, sportowy) dyscyplina sportowa obejmująca trzy konkurencje: slalom, skoki i jazdę figurową na nartach wodnych;


lexentry: pol/narciarz__rzeczownik__1
written_rep: narciarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σκιέρ | χιονοδρόμος
sense_list:
(sport, sportowy) osoba jeżdżąca na nartach – po śniegu lub wodzie; także: zawodnik uprawiający narciarstwo


lexentry: pol/narcyz__rzeczownik__1
written_rep: narcyz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νάρκισσος
sense_list:
(botanika, botaniczny) Narcissus L., rodzaj roślin z rodziny amarylkowatych; | (botanika, botaniczny) roślina z rodzaju narcyz (1.1)


lexentry: pol/narcyzm__rzeczownik__1
written_rep: narcyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ναρκισσισμός
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) cecha charakteru polegająca na samouwielbieniu i bezkrytycznym stosunku do swojej osoby


lexentry: pol/nard__rzeczownik__1
written_rep: nard
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νάρδος
sense_list:
(botanika, botaniczny) nazwa roślin z rodzaju kozłek, głównie kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis), nardu celtyckiego (Valeriana celtica), a także nardu indyjskiego (Nardostachys Jatamansi), znanych od starożytności, stosowanych do produkcji pachnideł oraz jako składnik mieszanek leczniczych


lexentry: pol/narkolepsja__rzeczownik__1
written_rep: narkolepsja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ναρκοληψία
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba polegająca na nadmiernej senności w ciągu dnia i napadach krótkiego oraz niekontrolowanego snu;


lexentry: pol/narkoza__rzeczownik__1
written_rep: narkoza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νάρκωμα
sense_list:
(medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) wprowadzenie osoby lub zwierzęcia w stan snu przy użyciu substancji powodujących utratę świadomości i wrażliwości na ból;


lexentry: pol/narodowość__rzeczownik__1
written_rep: narodowość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εθνικότητα
sense_list:
przynależność do określonego narodu (np. polskiego, niemieckiego, rosyjskiego), poczucie przynależności do narodu;


lexentry: pol/narodowy__przymiotnik__1
written_rep: narodowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: εθνικός
sense_list:
charakterystyczny dla danego narodu (lub kraju zamieszkiwanego przez dany naród), związany z danym narodem lub krajem


lexentry: pol/narodowy_socjalizm__rzeczownik__1
written_rep: narodowy socjalizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εθνικοσοσιαλισμός
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (zobacz) nazizm;


lexentry: pol/narracja__rzeczownik__1
written_rep: narracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αφήγημα
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) sposób wypowiedzi w epickim utworze literackim lub w filmie prezentującej świat przedstawiony;


lexentry: pol/narracyjny__przymiotnik__1
written_rep: narracyjny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: αφήγημα
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) przedstawiający sobą występujące po kolei zdarzenia; stanowiący narrację


lexentry: pol/narta__rzeczownik__1
written_rep: narta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σκι
sense_list:
(sport, sportowy) długa listwa wygięta z przodu do góry, ze specjalnym wiązaniem służącym do przymocowania do buta (zwykle też specjalnego), przeznaczona do jeżdżenia po śniegu;


lexentry: pol/nartnik__rzeczownik__1
written_rep: nartnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νεροβάτης
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) owad z rodziny Gerridae, nartnikowatych, z podrzędu pluskwiaków różnoskrzydłych, który potrafi chodzić po powierzchni wody


lexentry: pol/narwal__rzeczownik__1
written_rep: narwal
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φάλαινα νάρβαλ
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Monodon monoceros, duży ssak morski z charakterystycznym pojedynczym, spiralnie skręconym kłem, żyjący w morzach arktycznych;


lexentry: pol/narybek__rzeczownik__1
written_rep: narybek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γόνος
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) młode ryby (do ukończenia pierwszego roku życia), które po zużyciu zawartości woreczka żółtkowego rozpoczęły samodzielne zdobywanie pokarmu;


lexentry: pol/narzecze__rzeczownik__1
written_rep: narzecze
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: διάλεκτος
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) mowa terytorialna, odmienna od języka standardowego; | (językoznawstwo, językoznawczy) swoista odmiana języka; | język, mowa


lexentry: pol/narzędzie__rzeczownik__1
written_rep: narzędzie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εργαλείο
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie zazwyczaj trzymane w ręku, służące do wykonywania danej czynności lub zadania; | (informatyka, informatyczny) program komputerowy służący do wykonywania danej czynności lub zadania | (przenośnie, przenośnia) osoba wykorzystywana bez swojej wiedzy


lexentry: pol/nasienie__rzeczownik__1
written_rep: nasienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σπέρμα
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) płyn zawierający plemniki, wytwarzany przez narządy rozrodcze mężczyzn i samców zwierząt;


lexentry: pol/nasierdzie__rzeczownik__1
written_rep: nasierdzie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: επικάρδιο
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) błona surowicza pokrywająca z zewnątrz mięsień sercowy, stanowiąca wewnętrzną blaszkę osierdzia;


lexentry: pol/nasiono__rzeczownik__1
written_rep: nasiono
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σπόρος | σπέρμα
sense_list:
(botanika, botaniczny) organ roślin nasiennych składający się z zarodka, tkanki zapasowej i łupiny nasiennej;


lexentry: pol/nastawnik__rzeczownik__1
written_rep: nastawnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: διευθυντής
sense_list:
(elektryczność) (technologia, technika, techniczny) przyrząd sterowniczy, używany w tramwajach, lokomotywach, dźwigach elektrycznych itp., służący do przełączania w określonej kolejności obrotów zasilania maszyn i urządzeń elektrycznych przy sterowaniu ich pracą


lexentry: pol/nastrajanie__rzeczownik__1
written_rep: nastrajanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κούρδισμα | χόρδισμα
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) regulowanie instrumentu muzycznego w celu uzyskania właściwego brzmienia


lexentry: pol/nastrój__rzeczownik__1
written_rep: nastrój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: διάθεση
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) utrzymujący się jakiś czas stan psychiczny; | (potocznie, potoczny) chęć na coś


lexentry: pol/naszywka__rzeczownik__1
written_rep: naszywka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: γαλόνι
sense_list:
naszyty na odzież (w szczególności na mundur) niewielki kawałek tkaniny z napisem lub znakiem, jako emblemat wyróżniający


lexentry: pol/natura__rzeczownik__1
written_rep: natura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φύση
sense_list:
przyroda i wszystko, co w niej zachodzi z wyłączeniem produktów działalności człowieka; | ogół cech człowieka lub zwierzęcia


lexentry: pol/naturalista__rzeczownik__1
written_rep: naturalista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φυσιοδίφης
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) pisarz, który tworzy w nurcie naturalizmu literackiego


lexentry: pol/naturalizacja__rzeczownik__1
written_rep: naturalizacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πολιτογράφηση
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) nadanie cudzoziemcowi obywatelstwa państwa, na terytorium którego się osiedlił;


lexentry: pol/naturalizm__rzeczownik__1
written_rep: naturalizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φυσιοκρατία
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) kierunek usiłujący tłumaczyć wszystkie zjawiska działaniem praw natury; | (książkowy) uwypuklenie czegoś brutalnego | (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (sztuka) kierunek powstały we Francji w XIX w., zakładający jak najwierniejsze ukazywanie życia, podkreślający czynniki biologiczne towarzyszące człowiekowi; ; | (pedagogika, pedagogiczny) kierunek oparty na założeniu, że pracę wychowawczą należy przystosować do psychologicznej natury dziecka | (socjologia, socjologiczny) kierunek zakładający, że społeczeństwo jest integralną częścią przyrody, a jej prawa rządzą procesami społecznymi;


lexentry: pol/naturalny__przymiotnik__1
written_rep: naturalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: φυσικός
sense_list:
charakterystyczny dla natury | najbardziej powszechny, zwykły | wykonany z surowców występujących w naturze | (matematyka, matematyczny) będący liczbą naturalną, czyli nieujemną (albo według innych definicji dodatnią) liczbą całkowitą.


lexentry: pol/natywny__przymiotnik__1
written_rep: natywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ιθαγενής
sense_list:
(informatyka, informatyczny) właściwy danemu środowisku informatycznemu, programowi, językowi programowania itd. | rodzimy | taki, jak w warunkach naturalnych


lexentry: pol/nauka__rzeczownik__1
written_rep: nauka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: επιστήμη
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) usystematyzowana, wielokrotnie rzeczowo weryfikowana i rzetelna wiedza;


lexentry: pol/nauki_polityczne__rzeczownik__1
written_rep: nauki polityczne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πολιτική επιστήμη
sense_list:
nauki zajmujące się problemami dotyczącymi polityki oraz zdobywaniem i sprawowaniem władzy w państwie;


lexentry: pol/nauki_społeczne__rzeczownik__1
written_rep: nauki społeczne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κοινωνικές επιστήμες
sense_list:
nauki zajmujące się społeczeństwem, badające z różnych punktów widzenia zjawiska i procesy społeczne;


lexentry: pol/nawa__rzeczownik__1
written_rep: nawa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κλίτος
sense_list:
(architektura, architektoniczny) główna, wydzielona dla wiernych część kościoła pomiędzy kruchtą, przy wejściu, a prezbiterium;


lexentry: pol/nawalić__czasownik__1
written_rep: nawalić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: αποτυγχάνω
sense_list:
(potocznie, potoczny) zawieść w czymś, nie zdołać zrobić czegoś z własnej winy | (potocznie, potoczny) zepsuć się


lexentry: pol/nawias__rzeczownik__1
written_rep: nawias
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: παρένθεση
sense_list:
(termin typograficzny) (matematyka, matematyczny) parzysty znak graficzny w postaci łuków lub klamer zwróconych w przeciwne strony, który grupuje lub wyodrębnia tekst lub symbole i pełni pewną umowną rolę – piśmienniczą, matematyczną, programistyczną, w zapisie chemicznym itp.; | (termin typograficzny) każdy z dwóch łuków będących elementem nawiasu (1.1)


lexentry: pol/nawietrzny__przymiotnik__1
written_rep: nawietrzny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: προσήνεμος
sense_list:
(morski) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) mający tendencję do samoistnego obracania dzioba w stronę wiatru


lexentry: pol/nawigacja__rzeczownik__1
written_rep: nawigacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ναυσιπλοΐα
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) (lotnictwo, lotniczy) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) nauka o prowadzeniu statków wodnych lub powietrznych


lexentry: pol/nawigacja_zliczeniowa__rzeczownik__1
written_rep: nawigacja zliczeniowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νεκρός απολογισμός
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) określanie pozycji statku lub samolotu na podstawie ostatniej zmierzonej pozycji obiektu oraz szacunków jego prędkości, kursu oraz czasu podróży;


lexentry: pol/nawigator__rzeczownik__1
written_rep: nawigator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πλοηγός
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) (lotnictwo, lotniczy) oficer na pokładzie statku lub samolotu zajmujący się nawigacją


lexentry: pol/nawracać__czasownik__1
written_rep: nawracać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: προσηλυτίζω
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) pobudzać wiarę przez przyjęcie nowej religii lub poprzez powrót do życia zgodnego z zasadami swojej wiary


lexentry: pol/nawyk__rzeczownik__1
written_rep: nawyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: συνήθεια | ιδίωμα | χούι
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) nabyta skłonność do mechanicznego wykonywania jakiejś czynności, wynikająca z częstego jej wykonywania, także: sama ta czynność;


lexentry: pol/nawóz__rzeczownik__1
written_rep: nawóz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: λίπασμα
sense_list:
(ogrodnictwo, ogrodniczy) (rolnictwo, rolniczy) środek pochodzenia nieorganicznego służący do polepszania jakości gleby | (ogrodnictwo, ogrodniczy) (rolnictwo, rolniczy) środek pochodzenia organicznego służący do polepszania jakości gleby;


lexentry: pol/nazarejczyk__rzeczownik__1
written_rep: nazarejczyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Ναζωραίος
sense_list:
(kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) (dawniej, dawny) Jezus Chrystus | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) członek sekty judeochrześcijańskiej;


lexentry: pol/naziemny__przymiotnik__1
written_rep: naziemny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: γήινος
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) prowadzący tryb życia na powierzchni ziemi, a nie na drzewach czy innych poziomach


lexentry: pol/nazista__rzeczownik__1
written_rep: nazista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ναζί | ναζιστής
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) zwolennik nazizmu


lexentry: pol/nazistowski__przymiotnik__1
written_rep: nazistowski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ναζιστικός
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z nazizmem lub nazistami, dotyczący nazizmu lub nazistów


lexentry: pol/nazizm__rzeczownik__1
written_rep: nazizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ναζισμός
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) doktryna polityczna i ideologia państwowa III Rzeszy niemieckiej, charakteryzująca się m.in. nacjonalizmem, rasizmem, antykomunizmem, antyparlamentaryzmem, korporacjonizmem i kultem wodza;


lexentry: pol/nałóg__rzeczownik__1
written_rep: nałóg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εθισμός
sense_list:
(medycyna, medyczny) chroniczna potrzeba dostarczania szkodliwych bodźców do organizmu człowieka, zwykle sprzeczna z jego wolą i intelektem;


lexentry: pol/naśladowanie__rzeczownik__1
written_rep: naśladowanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μίμηση
sense_list:
wzorowanie się w postępowaniu, działaniu na zachowaniu innych, postępowanie w sposób podobny jak robią coś inni


lexentry: pol/nefrolog__rzeczownik__1
written_rep: nefrolog
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νεφρολόγος
sense_list:
(medycyna, medyczny) lekarz specjalista zajmujący się rozpoznawaniem, profilaktyką i leczeniem chorób nerek


lexentry: pol/negacja__rzeczownik__1
written_rep: negacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: άρνηση
sense_list:
zaprzeczenie, przeciwieństwo | (logika, logiczny) (matematyka, matematyczny) zaprzeczenie w logice, symbol odpowiadający słowu „nie”; | odrzucenie, podważanie słuszności


lexentry: pol/negatyw__rzeczownik__1
written_rep: negatyw
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αρνητικό
sense_list:
(fotografia) obraz na kliszy fotograficznej lub taśmie filmowej mający odwrócone barwy; | (fotografia) (potocznie, potoczny) klisza negatywowa


lexentry: pol/negatywny__przymiotnik__1
written_rep: negatywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: αρνητικός
sense_list:
niekorzystny dla kogoś, zły, niewłaściwy | stwierdzający nieistnienie lub brak czegoś (w badaniu, eksperymencie, doświadczeniu) | wyrażający krytykę, dezaprobatę lub sprzeciw; przeczący


lexentry: pol/negocjacje__rzeczownik__1
written_rep: negocjacje
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: διαπραγματεύσεις
sense_list:
rozmowy prowadzone przez upoważnionych przedstawicieli dwu lub większej liczby państw, organizacji itp.


lexentry: pol/nekromancja__rzeczownik__1
written_rep: nekromancja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νεκρομαντεία
sense_list:
(ezoteryka) wróżenie polegające na wywoływaniu duchów zmarłych w celu uzyskania od nich wiedzy o przyszłości;


lexentry: pol/nektar__rzeczownik__1
written_rep: nektar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νέκταρ
sense_list:
(botanika, botaniczny) (pszczelarstwo, pszczelarski) słodki sok wydzielany przez kwiaty | (mitologia grecka) napój bogów dający im nieśmiertelność


lexentry: pol/neofaszyzm__rzeczownik__1
written_rep: neofaszyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νεοφασισμός
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) współczesna doktryna polityczna lub ideologia, nawiązująca do faszyzmu;


lexentry: pol/neofita__rzeczownik__1
written_rep: neofita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νεοφώτιστος
sense_list:
człowiek, który zmienił wyznanie na inne | nowy, żarliwy wyznawca jakiejś doktryny, nauki lub ideologii


lexentry: pol/neoliberalizm__rzeczownik__1
written_rep: neoliberalizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νεοφιλελευθερισμός
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) nurt we współczesnej myśli ekonomicznej głoszący zasady liberalizmu gospodarczego i wolnego rynku przy ograniczonej do minimum ingerencji państwa w gospodarkę;


lexentry: pol/neoplatoński__przymiotnik__1
written_rep: neoplatoński
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: νεοπλατωνικός
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) związany z neoplatonizmen lub neoplatonikami, dotyczący neoplatonizmu lub neoplatoników


lexentry: pol/nerd__rzeczownik__1
written_rep: nerd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σπασίκλας
sense_list:
osoba pasjonująca się naukami ścisłymi, informatyką, grami komputerowymi itp. kosztem nieprzystosowania do życia społecznego, niezdolności utrzymywania stosunków towarzyskich lub niedbałości o formę fizyczną;


lexentry: pol/nerpa__rzeczownik__1
written_rep: nerpa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δακτυλιοφόρο φώκια
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Pusa hispida, mała foka o ciemnym futrze z jasnymi kolistymi plamami, żyje w głównie morzach arktycznych;


lexentry: pol/nerw__rzeczownik__1
written_rep: nerw
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νεύρο
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (medycyna, medyczny) splot włókien okrytych wspólną otoczką, którego zadaniem jest przewodzenie bodźców czuciowych i ruchowych; | (botanika, botaniczny) włókno w roślinach, głównie liściach, służące przewodzeniu i wzmacnianiu;


lexentry: pol/nerwica__rzeczownik__1
written_rep: nerwica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νεύρωση
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) (medycyna, medyczny) zaburzenie czynności ośrodkowego układu nerwowego charakteryzujące się nadmierną jego pobudliwością i wzmożonymi reakcjami na negatywne bodźce zewnętrzne;


lexentry: pol/nestorianizm__rzeczownik__1
written_rep: nestorianizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νεστοριανισμός
sense_list:
(teologia, teologiczny) chrześcijańska doktryna chrystologiczna, która uznaje w Chrystusie dwie osoby, boską i ludzką, oraz neguje kult Marii jako Matki Boskiej;


lexentry: pol/neurastenia__rzeczownik__1
written_rep: neurastenia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νευρασθένεια
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) (medycyna, medyczny) nerwica polegająca na pobudliwości, drażliwości i szybkim wyczerpywaniem się układu nerwowego;


lexentry: pol/neurobiologia__rzeczownik__1
written_rep: neurobiologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νευροβιολογία
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) termin na określenie różnych dziedzin nauki, których przedmiotem badań jest układ nerwowy;


lexentry: pol/neurochirurgia__rzeczownik__1
written_rep: neurochirurgia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νευροχειρουργική
sense_list:
(medycyna, medyczny) dział medycyny zajmujący się leczeniem operacyjnym i diagnostyką części chorób układu nerwowego;


lexentry: pol/neuron__rzeczownik__1
written_rep: neuron
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νευρώνας
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) rodzaj elektrycznie pobudliwej komórki zdolnej do przetwarzania i przewodzenia informacji;


lexentry: pol/neuroprzekaźnik__rzeczownik__1
written_rep: neuroprzekaźnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νευροδιαβιβαστής
sense_list:
(biologia, biologiczny) substancja wydzielana przez synapsy komórek nerwowych, która umożliwia przekazywanie sygnałów pomiędzy komórkami nerwowymi


lexentry: pol/neuroróżnorodność__rzeczownik__1
written_rep: neuroróżnorodność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νευροποικιλότητα
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) (społeczny) termin oznaczający uznawanie i szanowanie wyjątkowych sposobów funkcjonowania mózgu poszczególnych osób, obejmując szereg różnic neurologicznych, w tym ADHD, spektrum autyzmu, dysleksję, synestezję i inne bez patologizowania ich;


lexentry: pol/neurotoksyczność__rzeczownik__1
written_rep: neurotoksyczność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νευροτοξικότητα
sense_list:
(medycyna, medyczny) (biochemia, biochemiczny) niepożądane oddziaływanie na układ nerwowy wynikające z narażenia na substancje toksyczne


lexentry: pol/neutralność__rzeczownik__1
written_rep: neutralność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ουδετερότητα
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) sytuacja państwa, które nie bierze udziału w wojnie toczącej się między innymi państwami


lexentry: pol/neutrino__rzeczownik__1
written_rep: neutrino
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νετρίνο
sense_list:
(fizyka, fizyczny) trwała cząstka elementarna, należąca do leptonów, mająca zerowy ładunek elektryczny i masę bliską zeru;


lexentry: pol/nic__zaimeknieokreślony__1
written_rep: nic
part_of_speech: indefinitePronoun
min_sense_num: 01
trans_list: τίποτα | τίποτα δεν
sense_list:
…sygnalizujący – zazwyczaj w połączeniu z przeczeniem – nieistnienie obiektu lub zdarzenia o właściwościach określonych w danym zdaniu


lexentry: pol/nie_ma__czasownik__1
written_rep: nie ma
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: όχι
sense_list:
forma pomocnicza używana w czasie teraźniejszym do wyrażenia, że ktoś lub coś nie istnieje | forma pomocnicza używana w czasie teraźniejszym do wyrażenia, że ktoś lub coś nie znajduje się w danym miejscu


lexentry: pol/nie_ma_tego_złego,_co_by_na_dobre_nie_wyszło__przysłowie__1
written_rep: nie ma tego złego, co by na dobre nie wyszło
part_of_speech: proverb
min_sense_num: 01
trans_list: ουδέν κακόν αμιγές καλού
sense_list:
każda niepomyślna sytuacja może mieć pozytywny skutek, nawet pozornie negatywne wydarzenia ostatecznie mogą spowodować pozytywne zmiany


lexentry: pol/nie_mieć_nic_do_stracenia__czasownik__1
written_rep: nie mieć nic do stracenia
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: δεν έχω τίποτα να χάσω
sense_list:
być w tak trudnej sytuacji, że żadna decyzja nie stanowi już ryzyka | nie mieć już niczego, czego by można zostać pozbawionym


lexentry: pol/nie_wierzyć_własnym_oczom__związek_frazeologiczny__1
written_rep: nie wierzyć własnym oczom
part_of_speech: idiom
min_sense_num: 01
trans_list: δεν πιστεύω στα μάτια μου
sense_list:
bardzo dziwić się czemuś; być bardzo zaskoczonym, zdumionym; uważać coś, co się widzi za rzecz nieprawdopodobną


lexentry: pol/niebezpieczny__przymiotnik__1
written_rep: niebezpieczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: επικίνδυνος
sense_list:
taki, który stanowi niebezpieczeństwo: jest groźny, szkodliwy lub taki, który może spowodować wypadek lub coś złego


lexentry: pol/niebieski__przymiotnik__1
written_rep: niebieski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: μπλε | γαλάζιος | ουρανής
sense_list:
mający kolor piątego pasma tęczy, taki jak kolor pogodnego, bezchmurnego nieba, kwiatu lnu itp.; mający kolor podstawowy;


lexentry: pol/niebieski__przymiotnik__2
written_rep: niebieski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 02
trans_list: ουράνιος | ο ουρανός
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) dotyczący nieba jako wyobrażanego miejsca pobytu Boga, bogów, aniołów, świętych itp.


lexentry: pol/niebo__rzeczownik__1
written_rep: niebo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ουρανός
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) (meteorologia, meteorologiczny) część atmosfery lub kosmosu widziana z Ziemi jako otaczająca ją sfera; | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) mityczne miejsce, gdzie przebywa Bóg, bogowie


lexentry: pol/niech_odpoczywa_w_pokoju__wykrzyknik__1
written_rep: niech odpoczywa w pokoju
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: ας αναπαύεται εν ειρήνη
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) katolicki akt strzelisty do Boga za zmarłą osobę


lexentry: pol/niecierpek__rzeczownik__1
written_rep: niecierpek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βάλσαμο
sense_list:
(botanika, botaniczny) Impatiens, rodzaj roślin zielnych z rodziny niecierpkowatych; | (botanika, botaniczny) roślina z rodzaju niecierpek (1.1)


lexentry: pol/nieco__przysłówek__1
written_rep: nieco
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: λίγο
sense_list:
przysłówek informujący o niewielkim nasileniu bądź zakresie zjawiska lub cechy | w niewielkim stopniu intensywniej


lexentry: pol/nieco__zaimeknieokreślony__1
written_rep: nieco
part_of_speech: indefinitePronoun
min_sense_num: 02
trans_list: λίγο
sense_list:
zaimek informujący o niewielkiej liczbie (ilości) | zaimek informujący o niewielkim nasileniu bądź zakresie zjawiska lub cechy


lexentry: pol/nieczystość__rzeczownik__1
written_rep: nieczystość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ακαθαρσία
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) niezachowywanie zaleceń lub przykazań swojej religii odnośnie życia seksualnego


lexentry: pol/niedobitek__rzeczownik__1
written_rep: niedobitek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: επιζών
sense_list:
osoba ocalała z pogromu, ludobójstwa, więzienia, katastrofy naturalnej, itp., zazwyczaj jedna z nielicznych


lexentry: pol/niedobrze__przysłówek__1
written_rep: niedobrze
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: άσκιμα
sense_list:
w sposób niewłaściwy, zły, niepomyślny, nieszczęśliwy | w sposób pozbawiony życzliwości, nieprzyjazny | źle pod względem fizycznym


lexentry: pol/niedojrzały__przymiotnik__1
written_rep: niedojrzały
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ανώριμος
sense_list:
o człowieku: niedorosły; taki, który nie osiągnął dojrzałości, nie jest w pełni ukształtowany psychicznie lub fizycznie


lexentry: pol/niedokrwienie__rzeczownik__1
written_rep: niedokrwienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ισχαιμία
sense_list:
(medycyna, medyczny) lokalne zaburzenie ukrwienia będące skutkiem ograniczenia lub całkowitego zatrzymania dopływu krwi do tkanki lub narządu;


lexentry: pol/niedowiarek__rzeczownik__1
written_rep: niedowiarek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: άπιστη
sense_list:
(potocznie, potoczny) osoba niedowierzająca lub niewierząca | (potocznie, potoczny) osoba sceptycznie nastawiona do czegoś przyjmowanego przez innych


lexentry: pol/niedożywienie__rzeczownik__1
written_rep: niedożywienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: υποσιτισμός | κακός διατροφή
sense_list:
(medycyna, medyczny) nieprawidłowy stan organizmu będący skutkiem trwającego przez dłuższy czas niedoboru składników pokarmowych, wynikający z niedoboru określonych składników odżywczych w pokarmach lub z niewielkiej ilości spożywanych pokarmów;


lexentry: pol/niedzielny__przymiotnik__1
written_rep: niedzielny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: κυριακάτικος
sense_list:
odbywający się w niedzielę (niedziele), nawiązujący do niedzieli | (przenośnie, przenośnia) odświętny


lexentry: pol/niedźwiedź_grizli__rzeczownik__1
written_rep: niedźwiedź grizli
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αρκούδα γκρίζλι
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Ursus arctos horribilis Ord, duży drapieżny ssak występujący w Ameryce Północnej, podgatunek niedźwiedzia brunatnego;


lexentry: pol/niedźwiedź_polarny__rzeczownik__1
written_rep: niedźwiedź polarny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πολική αρκούδα
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Ursus maritimus Phipps, gatunek zwierzęcia z rodzaju Ursus, o białym futrze, zamieszkujący Arktykę;


lexentry: pol/niejednoznaczność__rzeczownik__1
written_rep: niejednoznaczność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αμφισημία
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) cecha tego, co niejednoznaczne, mające więcej niż jedno znaczenie | (książkowy) cecha tego, co niejednoznaczne, ambiwalentne i dwuznaczne


lexentry: pol/nielegał__rzeczownik__1
written_rep: nielegał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: απαγορευμένος
sense_list:
(z rosyjskiej terminologii wywiadowczej) agent albo kadrowy pracownik wywiadu („nielegalnego”), który operuje na terytorium obcego państwa pod przykryciem, bez statusu dyplomatycznego


lexentry: pol/nieletni__rzeczownik__1
written_rep: nieletni
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: έφηβος
sense_list:
w prawie karnym: osoba, która w momencie popełnienia czynu zabronionego nie ukończyła 17. roku życia


lexentry: pol/niemal__partykuła__1
written_rep: niemal
part_of_speech: particle
min_sense_num: 01
trans_list: σχεδόν
sense_list:
partykuła oznaczająca, że wyrażenie, którego dotyczy nie jest zgodne z prawdą, jednak niewiele brakuje, aby było


lexentry: pol/niemetal__rzeczownik__1
written_rep: niemetal
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αμέταλλο
sense_list:
(chemia, chemiczny) pierwiastek chemiczny, który nie wykazuje żadnych właściwości metalicznych, np. nie przewodzi prądu elektrycznego;


lexentry: pol/niemiecki__rzeczownik__1
written_rep: niemiecki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: γερμανικά | γερμανικός
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język używany w Niemczech, Austrii i części Szwajcarii (język niemiecki);


lexentry: pol/niemniej_jednak__fraza_spójnikowa__1
written_rep: niemniej jednak
min_sense_num: 01
trans_list: ωστόσο | παρ' όλα αυτά | όμως | εντούτοις
sense_list:
…przyłączająca zdanie lub wyrażenie, którego treść nie jest zgodna z tym, co można by wywnioskować z wcześniejszego kontekstu


lexentry: pol/niemobilność__rzeczownik__1
written_rep: niemobilność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ακινησία
sense_list:
(odprzymiotnikowy) cecha tego, co niemobilne; trudność wprowadzenia w ruch; brak zdolności do przemieszczania, akomodacji do nowych warunków


lexentry: pol/nienawidzić__czasownik__1
written_rep: nienawidzić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: μισώ
sense_list:
czuć nienawiść do jakiegoś obiektu (osoby czy przedmiotu) lub pojęcia; być do czegoś lub kogoś bardzo negatywnie nastawionym; mieć silną awersję, niechęć wobec czegoś lub kogoś


lexentry: pol/nieobecny__przymiotnik__1
written_rep: nieobecny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: απών
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) będący myślami gdzie indziej | taki, którego nie ma tam, gdzie być powinien lub gdzie się go spodziewa


lexentry: pol/nieobliczalny__przymiotnik__1
written_rep: nieobliczalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ανυπολόγιστος
sense_list:
niedający się przewidzieć lub wytłumaczyć | reagujący w sposób nieoczekiwany | taki, którego nie można obliczyć


lexentry: pol/nieodmienny__przymiotnik__1
written_rep: nieodmienny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: άκλιτος | άπτωτος
sense_list:
(gramatyka) o wyrazie: taki, który nie odmienia się, który ma wszystkie formy gramatyczne takie same


lexentry: pol/nieodpowiedzialny__przymiotnik__1
written_rep: nieodpowiedzialny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ανεύθυνος
sense_list:
taki, który nie poczuwa się do odpowiedzialności za swoje czyny, nie przewiduje konsekwencji, na którym nie można polegać


lexentry: pol/nieparzysty__przymiotnik__1
written_rep: nieparzysty
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: μονός
sense_list:
(matematyka, matematyczny) niedzielący się przez dwa | niewystępujący w parze, parami, będący nie do pary


lexentry: pol/niepełnoletniość__rzeczownik__1
written_rep: niepełnoletniość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μειονότητα
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) nieposiadanie wieku określonego przez prawo jako wymagany dla pełnoletniości


lexentry: pol/niepoczytalność__rzeczownik__1
written_rep: niepoczytalność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: διανοητική διαταραχή | φρενοβλάβεια
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) brak możliwości rozpoznania znaczenia swego czynu lub pokierowania swoim postępowaniem z powodu choroby psychicznej, upośledzenia umysłowego lub innego zakłócenia czynności psychicznych


lexentry: pol/niepodzielny__przymiotnik__1
written_rep: niepodzielny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: αδιαίρετος
sense_list:
nie dający się podzielić, nie do podziału | (matematyka, matematyczny) niemożliwy do podzielenia bez reszty


lexentry: pol/niepokalane_poczęcie__rzeczownik__1
written_rep: niepokalane poczęcie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: άμωμος σύλληψη | άσπιλη σύλληψη
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (teologia, teologiczny) poczęcie osoby ludzkiej bez przekazania jej grzechu pierworodnego


lexentry: pol/nieposłuszeństwo_obywatelskie__rzeczownik__1
written_rep: nieposłuszeństwo obywatelskie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πολιτική ανυπακοή
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) świadome złamanie prawa w imię wyższych wartości, walki politycznej lub dobra społeczeństwa;


lexentry: pol/nieprawomocny__przymiotnik__1
written_rep: nieprawomocny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: εφέσιμος
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) taki, który można zaskarżyć lub od którego można się odwołać do wyższej instancji


lexentry: pol/nieprzyjaciel__rzeczownik__1
written_rep: nieprzyjaciel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: εχθρός
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) wroga armia, ogół wrogich wojsk | ktoś wrogo nastawiony wobec kogoś lub czegoś


lexentry: pol/nieprzystępny__przymiotnik__1
written_rep: nieprzystępny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: απρόσιτος
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) zachowujący dystans w relacjach z ludźmi | taki, do którego trudno dotrzeć


lexentry: pol/nieruchomość__rzeczownik__1
written_rep: nieruchomość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ακίνητα | ακίνητη περιουσία
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (ekonomia, ekonomiczny) grunt, budynek trwale związany z gruntem lub część budynku, które stanowią odrębny przedmiot własności;


lexentry: pol/nierząd__rzeczownik__1
written_rep: nierząd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ασέλγεια
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) czyny seksualne niezgodne z normami obyczajowymi i moralnymi


lexentry: pol/nieskończoność__rzeczownik__1
written_rep: nieskończoność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αιωνιότητα
sense_list:
(matematyka, matematyczny) dowolna liczba kardynalna większa od każdej liczby naturalnej | (matematyka, matematyczny) punkt leżący "na horyzoncie" do którego może dążyć funkcja lub ciąg | (matematyka, matematyczny) właściwość zbioru liczniejszego od każdego zbioru n-elementowego, gdzie n jest liczbą naturalną | brak końca i granic w czasie | brak końca i granic w przestrzeni


lexentry: pol/niesporczak__rzeczownik__1
written_rep: niesporczak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βραδύπορο
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Tardigrada, typ bardzo małych zwierząt bezkręgowych; | (zoologia, zoologiczny) zwierzę z typu niesporczak (1.1)


lexentry: pol/nieszpułka__rzeczownik__1
written_rep: nieszpułka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μούσμουλο
sense_list:
(botanika, botaniczny) (potocznie, potoczny) Eriobotrya, nieśplik japoński, miszpelnik japoński | (botanika, botaniczny) Mespilus, krzew lub niewielkie drzewko o białych kwiatach i pomarańczowych owocach; w Polsce roślina o charakterze ozdobnym, w cieplejszym klimacie owocodajna | owoc nieszpułki (1.1) nadający się do jedzenia po przemarznięciu


lexentry: pol/nieubłagany__przymiotnik__1
written_rep: nieubłagany
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: αμείλικτος
sense_list:
niedający się powstrzymać albo zmienić; taki, przeciw któremu nic nie można poradzić | niedający się ubłagać


lexentry: pol/nieudacznik__rzeczownik__1
written_rep: nieudacznik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κουτσή πάπια
sense_list:
(potocznie, potoczny) (deprecjatywny) człowiek nieudolny,osoba, której nie wiedzie się; życiowy pechowiec


lexentry: pol/nieumalowany__przymiotnik__1
written_rep: nieumalowany
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: άβαφος | άβαφτος | αμακιγιάριστος
sense_list:
(potocznie, potoczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) bez makijażu, określenie najczęściej używane w odniesieniu do kobiet


lexentry: pol/nieważny__przymiotnik__1
written_rep: nieważny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: άκυρος
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) bez mocy prawnej | bez istotnego elementu i z tego powodu bez znaczenia


lexentry: pol/nieważny__przymiotnik__1
written_rep: nieważny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ασήμαντος
sense_list:
niemający znaczenia; bez znaczenia; bez wpływu na cokolwiek | o człowieku: mający małe możliwości, niewiele znaczący


lexentry: pol/niewiadoma__rzeczownik__1
written_rep: niewiadoma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: άγνωστος
sense_list:
(matematyka, matematyczny) wielkość poszukiwana w równaniu lub nierówności, zwykle oznaczona literą x, y, lub z


lexentry: pol/niewiara__rzeczownik__1
written_rep: niewiara
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δυσπιστία
sense_list:
brak wiary w boga, odrzucanie dogmatów religijnych, niewierzenie | brak wiary w coś, niepewność co do czegoś


lexentry: pol/niewierny_Tomasz__rzeczownik__1
written_rep: niewierny Tomasz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: άπιστος Θωμάς
sense_list:
(biblijny) (przenośnie, przenośnia) człowiek skrajnie nieufny, który nie uwierzy w coś, dopóki tego nie zobaczy i nie dotknie, stwierdzając fakt namacalnie


lexentry: pol/niewinność__rzeczownik__1
written_rep: niewinność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αθωότητα
sense_list:
cecha tego, co niewinne, nie ma w sobie winy; brak popełnienia przestępstwa, grzechu, określonego błędu


lexentry: pol/niewolnictwo__rzeczownik__1
written_rep: niewolnictwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δουλεία | σκλαβιά
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) system społeczny oparty na pozbawieniu pewnej grupy ludzi wolności i uczynieniu ich czyjąś własnością, zwykle w celu wykorzystywania do przymusowej pracy bez wynagrodzenia;


lexentry: pol/niewydolność_serca__rzeczownik__1
written_rep: niewydolność serca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: καρδιακή ανεπάρκεια
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba serca, w sytuacji gdy nie jest ono w stanie pompować krwi tak, by zachować organizm w równowadze metabolicznej


lexentry: pol/niewątpliwie__przysłówek__1
written_rep: niewątpliwie
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: αναμφίβολα | αναμφισβήτητα
sense_list:
najprawdopodowniej tak jest (taki jest stan rzeczy lub wyrażający daną opinię jest o tym przekonany)


lexentry: pol/niezadowolenie__rzeczownik__1
written_rep: niezadowolenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: δυσαρέσκεια
sense_list:
brak zadowolenia; negatywne uczucie będące rezultatem tego, że coś dzieje się niezgodnie z czyimś życzeniem, planem, zamiarem


lexentry: pol/niezależność__rzeczownik__1
written_rep: niezależność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ανεξαρτησία
sense_list:
bycie niezależnym od kogoś lub czegoś | (statystyka, statystyczny) brak wpływu jednego zdarzenia losowego na warunkowe prawdopodobieństwo drugiego; | (statystyka, statystyczny) brak wpływu wartości jednej zmiennej losowej na warunkowy rozkład prawdopodobieństwa drugiej;


lexentry: pol/niezawodność__rzeczownik__1
written_rep: niezawodność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αξιοπιστία
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) cecha systemu poprawnie działającego przez wymagany czas; | cecha tego, co nie zawodzi, na czym lub kim można polegać


lexentry: pol/niezgrabny__przymiotnik__1
written_rep: niezgrabny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: αδέξιος
sense_list:
niezręczny, charakteryzujący się brakiem zręczności; niezdarny, niewprawny | świadczący o braku zręczności


lexentry: pol/nieznośny__przymiotnik__1
written_rep: nieznośny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: αβάσταχτος | ανυπόφορος
sense_list:
taki, którego nie da się znieść; bardzo męczący | o człowieku: nieprzyjemny w obejściu, w zachowaniu


lexentry: pol/niezręczny__przymiotnik__1
written_rep: niezręczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: αδέξιος
sense_list:
który wprowadza w zakłopotanie | niemający sprytu, biegłości, znajomości czegoś | niemający zręczności, (także, też) świadczący o braku zręczności


lexentry: pol/nihilizm__rzeczownik__1
written_rep: nihilizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μηδενισμός
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) postawa polegająca na całkowitej relatywizacji ogólnie przyjętych norm i wartości;


lexentry: pol/nikielin__rzeczownik__1
written_rep: nikielin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νικελίνης
sense_list:
(mineralogia, mineralogiczny) minerał z gromady arsenków o metalicznym połysku i miedzianoczerwonym kolorze;


lexentry: pol/nimbostratus__rzeczownik__1
written_rep: nimbostratus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μελανόστρωμα
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) kompleks chmur warstwowych o dużej grubości i wodności, powodujący opady deszczu lub śniegu o charakterze ciągłym;


lexentry: pol/nimfa__rzeczownik__1
written_rep: nimfa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νύμφη
sense_list:
(mitologia, mitologiczny) w mitologii greckiej i rzymskiej boginka mająca postać pięknej, młodej dziewczyny, będąca uosobieniem sił przyrody | (zoologia, zoologiczny) ostatnie stadium larwalne niektórych pajęczaków i owadów


lexentry: pol/nisza__rzeczownik__1
written_rep: nisza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κόγχη
sense_list:
(architektura, architektoniczny) odrębna część większego pomieszczenia, powstała poprzez załamanie i cofnięcie ściany


lexentry: pol/niszczyciel__rzeczownik__2
written_rep: niszczyciel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: αντιτορπιλικό
sense_list:
(marynarka) (wojskowość, wojskowy) szybki okręt przystosowany do zwalczania małych jednostek pływających;


lexentry: pol/nitryfikacja__rzeczownik__1
written_rep: nitryfikacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νιτροποίηση
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) utlenienie amoniaku do azotynów i azotynów do azotanów przeprowadzany przez bakterie nitryfikacyjne;


lexentry: pol/niziołek__rzeczownik__1
written_rep: niziołek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Χόμπιτ
sense_list:
(fantasy) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) istota niskiego wzrostu charakteryzująca się krępą budową ciała i dużymi stopami


lexentry: pol/niż__spójnik__1
written_rep: niż
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 02
trans_list: παρά
sense_list:
…używany przy porównaniach, służący do wyrażenia, że dana cecha opisująca wyrażenia przed i za spójnikiem silniej występuje w zwrocie przed spójnikiem; służący do podkreślania różnic między takimi wyrażeniami


lexentry: pol/no_to_co__fraza_partykułowa__1
written_rep: no to co
min_sense_num: 01
trans_list: ε και;
sense_list:
(potocznie, potoczny) sygnalizuje, że mówca uważa dane zdarzenie lub argument za nieistotne, lub ma do niego lekceważący stosunek


lexentry: pol/nocny__przymiotnik__1
written_rep: nocny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: νυχτερινός | νυχτιάτικος
sense_list:
związany z nocą – mający miejsce w nocy, żyjący w nocy, pracujący w nocy, przeznaczony do użycia w nocy


lexentry: pol/nocny_marek__rzeczownik__1
written_rep: nocny marek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ξενύχτης
sense_list:
(potocznie, potoczny) ktoś, kto pracuje w nocy; w nocy wykonuje czynności, które zazwyczaj wykonuje się w dzień


lexentry: pol/noga__rzeczownik__1
written_rep: noga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: πόδι
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) kończyna dolna człowieka lub jedna z kończyn czworonoga; | element budowy mebla


lexentry: pol/nokaut__rzeczownik__1
written_rep: nokaut
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νοκ άουτ
sense_list:
(sport, sportowy) w sportach walki: cios powalający przeciwnika i uniemożliwiający dalszy pojedynek;


lexentry: pol/nokturn__rzeczownik__1
written_rep: nokturn
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νυχτωδία
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) instrumentalna forma muzyczna inspirowana nastrojem nocy;


lexentry: pol/nom__rzeczownik__1
written_rep: nom
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νομός
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) jednostka podziału administracyjnego w starożytnym i wczesnośredniowiecznym Egipcie


lexentry: pol/nomada__rzeczownik__1
written_rep: nomada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νομάδας
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) członek grupy ludzi nieposiadającej stałego miejsca zamieszkania, przemieszczającej się z miejsca na miejsce;


lexentry: pol/nominacja__rzeczownik__1
written_rep: nominacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αναγόρευση
sense_list:
oficjalne powołanie na stanowisko, szczególnie na wysoki urząd państwowy; (także, też) dokument stwierdzający powołanie | zgłoszenie kandydatury do nagrody lub stanowiska


lexentry: pol/nominalny__przymiotnik__1
written_rep: nominalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ονομαστικός
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) wyrażony wartością przypisaną czemuś, ale niekoniecznie zgodną ze stanem rzeczy | (językoznawstwo, językoznawczy) związany z częścią mowy odmieniającą się przez przypadki | istniejący tylko z nazwy dla pełnienia danej funkcji, lecz niekoniecznie realnie ją wykonujący


lexentry: pol/nominał__rzeczownik__1
written_rep: nominał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αξία
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) wartość wyszczególniona na danym papierze wartościowym, monecie, znaczku pocztowym itp.


lexentry: pol/nomofobia__rzeczownik__1
written_rep: nomofobia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νομοφοβία
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) (neologizm) chorobliwy strach przed brakiem dostępu do telefonu komórkowego;


lexentry: pol/nonkonformizm__rzeczownik__1
written_rep: nonkonformizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αντικομφορμισμός
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) (psychologia, psychologiczny) postawa sprzeciwu wobec zasad, norm i opinii obowiązujących w danym środowisku;


lexentry: pol/nonszalancja__rzeczownik__1
written_rep: nonszalancja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νωχέλεια | αδιαφορία | αμεριμνησία
sense_list:
bezceremonialne, niedbałe zachowywanie się połączone z lekceważącym stosunkiem do ludzi i przyjętych norm


lexentry: pol/nora__rzeczownik__1
written_rep: nora
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αχούρι
sense_list:
(potocznie, potoczny) (pejoratywnie, pejoratywny) obskurne, podejrzane, zaniedbane mieszkanie lub lokal


lexentry: pol/norka__rzeczownik__1
written_rep: norka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: βιζόν
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) zwierzę z każdego z dwóch gatunków z rodziny łasicowatych: norka europejska lub norka amerykańska;


lexentry: pol/norma__rzeczownik__1
written_rep: norma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κριτήριο
sense_list:
(matematyka, matematyczny) odwzorowanie określane w pierścieniach Euklidesa; | (matematyka, matematyczny) podgrupa rozważana w teorii grup; | (matematyka, matematyczny) przekształcenie rozważane w tzw. przestrzeniach unormowanych; | ogólnie przyjęta zasada; | typowe zachowanie | wyznaczona granica pewnej wielkości, której nie powinno się przekraczać


lexentry: pol/norma__rzeczownik__1
written_rep: norma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κωδικός
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) dokument standaryzujący działalność badawczą, technologiczną, produkcyjną, usługową;


lexentry: pol/normalizacja__rzeczownik__1
written_rep: normalizacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κανονικοποίηση
sense_list:
doprowadzenie czegoś do normalnego stanu | opracowanie i wprowadzenie norm w zakresie danych czynności


lexentry: pol/norowirus__rzeczownik__1
written_rep: norowirus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νοροϊός
sense_list:
(mikrobiologia, mikrobiologiczny) (medycyna, medyczny) wirus ssRNA z grupy kaliciwirusów wywołujący wirusowe zakażenie przewodu pokarmowego;


lexentry: pol/nos__rzeczownik__1
written_rep: nos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: μύτη
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) część twarzy powyżej ust, między oczami, narząd zmysłu węchu, część układu oddechowego, również u zwierząt; | koniec buta


lexentry: pol/nosiciel__rzeczownik__1
written_rep: nosiciel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: φορέας
sense_list:
(medycyna, medyczny) organizm zawierający bakterie, wirusy lub w inny sposób dotknięty chorobą, sam nie cierpiący z powodu jej objawów, lecz mogący nią zarażać;


lexentry: pol/nosowy__przymiotnik__1
written_rep: nosowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ένρινος | έρρινος
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) związany z nosem, dotyczący nosa | (fonetyka, fonetyczny) o głosce, przy wymawianiu której część lub całość wydychanego powietrza przechodzi przez jamę nosową


lexentry: pol/notatka__rzeczownik__1
written_rep: notatka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σημείωση
sense_list:
robocze, odręczne zapiski, np. z wykładów, z pracy koncepcyjnej | krótki tekst, mający na celu przypomnienie jakiejś informacji


lexentry: pol/notes__rzeczownik__1
written_rep: notes
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: σημειωματάριο | ατζέντα
sense_list:
plik zszytych kartek papieru, zwykle w sztywnej oprawie, który służy do zapisywania osobistych notatek;


lexentry: pol/nowela__rzeczownik__1
written_rep: nowela
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νουβέλα
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) krótki utwór literacki pisany prozą i mający prostą zwięzłej fabule


lexentry: pol/nowela__rzeczownik__1
written_rep: nowela
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: τροπολογία
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) ustawa częściowo zmieniająca albo uzupełniająca obowiązującą ustawę


lexentry: pol/nowobogacki__rzeczownik__1
written_rep: nowobogacki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: νεόπλουτος
sense_list:
(pejoratywnie, pejoratywny) osoba, która niedawno się wzbogaciła, a wciąż niemająca dobrego smaku, obycia


lexentry: pol/nowonarodzony__przymiotnik__1
written_rep: nowonarodzony
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: νεογέννητος
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) nowo narodzony (wyłącznie o Jezusie jako dziecięciu)


lexentry: pol/nowotwór__rzeczownik__1
written_rep: nowotwór
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: όγκος | νεόπλασμα
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba rozrostowa ludzi, zwierząt i roślin polegająca na niekontrolowanej proliferacji komórek wywodzących się z danej tkanki;


lexentry: pol/nowożytny__przymiotnik__1
written_rep: nowożytny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: νεώτερος
sense_list:
od: nowożytność: należący do nowożytności, określający nowożytność, używany w związku z nowożytnością


lexentry: pol/nowy_porządek_świata__rzeczownik__1
written_rep: nowy porządek świata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Νέα Τάξη Πραγμάτων
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (społeczny) teoria spiskowa tłumacząca istotne zmiany w polityce międzynarodowej rzekomą zmową „zakonspirowanej elity globalnej władzy” przejmującej rządzenie państwami;


lexentry: pol/nozologia__rzeczownik__1
written_rep: nozologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νοσολογία
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) (medycyna, medyczny) nauka zajmująca się klasyfikowaniem i opisem chorób;


lexentry: pol/nośnik__rzeczownik__1
written_rep: nośnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: κομιστής
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie transportujące coś | coś, co przekazuje, przechowuje, propaguje jakąś treść, informację, ważne wartości | coś, po czym lub w czym coś przepływa, jest przenoszone lub na czym coś się osadza


lexentry: pol/nukleotyd__rzeczownik__1
written_rep: nukleotyd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νουκλεοτίδιο
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) organiczny związek chemiczny, podstawowy składnik strukturalny kwasu nukleinowego


lexentry: pol/numer__rzeczownik__1
written_rep: numer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: νούμερο
sense_list:
egzemplarz czasopisma z daną datą | pozycja w programie (zwykle w cyrku) | (przenośnie, przenośnia) żart, przekręt, oszustwo | identyfikator zawierający, między innymi, cyfry;


lexentry: pol/numerologia__rzeczownik__1
written_rep: numerologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: αριθμολογία | αριθμομαντεία
sense_list:
(ezoteryka) pseudonauka badająca rzekome profetyczne właściwości i symbolikę liczb oraz ich wpływ na koleje losu;


