# translation

lexentry: pol/skoro__spójnik__1
written_rep: skoro
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: da
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) spójnik służący do rozpoczęcia zdania podrzędnego oznaczającego przyczynę, warunek czegoś


lexentry: pol/skoro__spójnik__1
written_rep: skoro
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: spørgsmålstegn
sense_list:
spójnik wprowadzający zdanie podrzędne, komunikujący, iż treść zdania podrzędnego stanowi przesłankę dla zdania nadrzędnego


lexentry: pol/skorupiak__rzeczownik__1
written_rep: skorupiak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: krebsdyr
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) przedstawiciel podtypu stawonogów, prowadzących w większości wodny tryb życia, posiadających dwugałęziste odnóża (z wyjątkiem pierwszej pary czułków), charakterystyczną budowę stadiów larwalnych i genotyp


lexentry: pol/skotopaska__rzeczownik__1
written_rep: skotopaska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: idyl
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) staropolska nazwa sielanki


lexentry: pol/skowyczeć__czasownik__1
written_rep: skowyczeć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: hvin
sense_list:
o ludziach: jęczeć, skarżyć się żałośnie | o psie lub innym ssaku psowatym: wydawać urywane, żałosne dźwięki


lexentry: pol/skołowany__przymiotnik__1
written_rep: skołowany
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 02
trans_list: svimmel
sense_list:
(potocznie, potoczny) odczuwający zamęt, pozbawiony właściwego rozeznania w danej sytuacji; zdezorientowany


lexentry: pol/skończony__przymiotnik__1
written_rep: skończony
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 02
trans_list: endelig
sense_list:
(matematyka, matematyczny) nieosiągający plus/minus nieskończoności | (matematyka, matematyczny) o liczbie elementów wyrażonej liczbą naturalną;


lexentry: pol/skrajna_lewica__rzeczownik__1
written_rep: skrajna lewica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: venstreekstremistisk
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) termin określający osoby, ugrupowania głoszące idee lewicowe charakteryzujące się skrajnym programem lub radykalnymi metodami działania;


lexentry: pol/skrajna_prawica__rzeczownik__1
written_rep: skrajna prawica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: højreekstremisme
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) termin określający osoby, ugrupowania głoszące idee prawicowe charakteryzujące się skrajnym programem lub radykalnymi metodami działania;


lexentry: pol/skraplanie__rzeczownik__1
written_rep: skraplanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: likvefaktion
sense_list:
(fizyka, fizyczny) zmiana stanu skupienia z gazowego na ciekły; | (rzeczownik odczasownikowy) od skraplać


lexentry: pol/skreczować__czasownik__1
written_rep: skreczować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: scratche
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) obracać płytą winylową w celu uzyskania efektów dźwiękowych | (sport, sportowy) w tenisie ziemnym: poddać mecz bez walki


lexentry: pol/skrobia__rzeczownik__1
written_rep: skrobia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stivelse
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (spożywczy) główny węglowodan w diecie człowieka, polisacharyd roślinny pełniący w roślinach rolę magazynu energii;


lexentry: pol/skrupulatny__przymiotnik__1
written_rep: skrupulatny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: minutiøs
sense_list:
drobiazgowo, pedantycznie dokładny | wykonywany z drobiazgową, pedantyczną dokładnością, wyjątkowo dokładnie


lexentry: pol/skrypt__rzeczownik__1
written_rep: skrypt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: script
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) podręcznik lub zbiór notatek studenckich zawierający najważniejsze informacje z wykładów | (informatyka, informatyczny) zestaw poleceń zapisanych w języku programowania, który automatyzuje pewne czynności albo wykonuje określone zadania | (przestarzałe, przestarzały) (książkowy) napisany dokument lub zapis czegoś


lexentry: pol/skrzele__rzeczownik__1
written_rep: skrzele
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gælle
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (ichtiologia, ichtiologiczny) narząd wymiany gazowej występujący u wielu zwierząt wodnych, umożliwiający pobieranie do organizmu tlenu rozpuszczonego w wodzie;


lexentry: pol/skrzydło__rzeczownik__1
written_rep: skrzydło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vinge
sense_list:
część samolotu tworząca siłę nośną; | część stronnictwa politycznego lub partii o nieco innych poglądach | (wojskowość, wojskowy) boczna część jednostki wojskowej znajdującej się w szyku; | boczna część budynku, wydzielona z głównej części; | (sport, sportowy) prawa lub lewa część boiska, obszaru gry lub planszy


lexentry: pol/skrzynia__rzeczownik__1
written_rep: skrzynia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: boks | kasse
sense_list:
drewniany lub metalowy pojemnik o kształcie prostopadłościanu z płaskim bądź wypukłym wiekiem; | zawartość skrzyni (1.1)


lexentry: pol/skrzynia_biegów__rzeczownik__1
written_rep: skrzynia biegów
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gearkasse
sense_list:
(motoryzacja) (mechanika) mechanizm umożliwiający zmianę przełożenia mocy wytwarzanej przez silnik napędzający pojazd lub inną maszynę;


lexentry: pol/skrzyp_polny__rzeczownik__1
written_rep: skrzyp polny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Ager-Padderok
sense_list:
(botanika, botaniczny) Equisetum arvense, roślina wieloletnia należąca do rodziny skrzypowatych występująca głównie w Europie i mająca zastosowanie lecznicze;


lexentry: pol/skrzypce__rzeczownik__1
written_rep: skrzypce
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: violin
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) czterostrunowy instrument muzyczny z grupy chordofonów smyczkowych;


lexentry: pol/skrzyżowanie__rzeczownik__1
written_rep: skrzyżowanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: krydsning
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) produkt połączenia dwóch rzeczy, idei lub gatunków | ułożenie dwóch rzeczy w kształt krzyża


lexentry: pol/skrót__rzeczownik__1
written_rep: skrót
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forkortelse
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) w piśmie oznacza skrócony zapis nazwy jednowyrazowej lub wielowyrazowej, zbudowany z jednej lub kilku liter;


lexentry: pol/skrótowiec__rzeczownik__1
written_rep: skrótowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: akronym
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) słowo utworzone przez skrócenie wyrażenia składającego się z dwóch lub więcej słów;


lexentry: pol/skręt__rzeczownik__2
written_rep: skręt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: drejning
sense_list:
(medycyna, medyczny) patologiczne obrócenie się narządu wokół własnej osi, prowadzące do niedrożności, zaburzenia ukrwienia i potencjalnej martwicy


lexentry: pol/skręt_żołądka__rzeczownik__1
written_rep: skręt żołądka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mavedrejning
sense_list:
(weterynaria, weterynaryjny) (kynologia, kynologiczny) ciężka choroba psów polegająca na obrocie żołądka wokół własnej osi i zablokowaniu go;


lexentry: pol/skunks__rzeczownik__1
written_rep: skunks
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skunk
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) pręgowany, czarno-biały ssak drapieżny, który w przypadku zagrożenia tryska cuchnącą cieczą;


lexentry: pol/skuteczny__przymiotnik__1
written_rep: skuteczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: effektiv | virkningsfuld
sense_list:
taki, który charakteryzuje się skutecznością, daje pożądane rezultaty, wyniki; taki, który wywołuje pożądany efekt


lexentry: pol/skuter__rzeczownik__1
written_rep: skuter
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: scooter
sense_list:
(motoryzacja) jednoślad o małych kołach, nisko zawieszonym silniku (najczęściej pod siedzeniem) i obudowanym podwoziu;


lexentry: pol/skórka_pomarańczowa__rzeczownik__1
written_rep: skórka pomarańczowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: appelsinskal
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) skórka otaczająca pomarańczę | (potocznie, potoczny) (medycyna, medyczny) cellulit


lexentry: pol/skąd__zaimek__1
written_rep: skąd
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: hvorfra
sense_list:
…służący do rozpoczynania zdań podrzędnych określających kierunek lub miejsce, w którym zaczął się ruch | …służący do zadawania pytań o kierunek lub miejsce, w którym zaczął się ruch


lexentry: pol/skądinąd__partykuła__1
written_rep: skądinąd
part_of_speech: particle
min_sense_num: 01
trans_list: for resten
sense_list:
…używana w wyrażeniu wtrąconym, nawiązującym do wcześniejszej wypowiedzi i uzupełniającym je nową, zwykle mniej istotną informacją


lexentry: pol/skąpiradło__rzeczownik__1
written_rep: skąpiradło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gnier
sense_list:
(potocznie, potoczny) (pejoratywnie, pejoratywny) (pogardliwie, pogardliwy) ktoś, kto stroni od wydawania pieniędzy


lexentry: pol/składka__rzeczownik__1
written_rep: składka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bidrag | kontingent | præmie
sense_list:
(urzędowy) (administracja) obowiązkowa opłata związana z przynależnością do jakiejś organizacji lub instytucji najczęściej opłacana w regularnych odstępach czasu


lexentry: pol/składnia__rzeczownik__1
written_rep: składnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: syntaks
sense_list:
(informatyka, informatyczny) zestaw reguł określających budowę poprawnych wyrażeń w języku programowania


lexentry: pol/skłonność__rzeczownik__1
written_rep: skłonność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tilbøjelighed
sense_list:
potencjalna, niekiedy ujawniająca się cecha | (przestarzałe, przestarzały) sympatia dla kogoś | upodobanie do czegoś


lexentry: pol/skłonny__przymiotnik__1
written_rep: skłonny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: tilbøjelig
sense_list:
taki, który zgadza się z czymś, ma chęć na coś | taki, który jest podatny na coś; mający predyspozycję do czegoś


lexentry: pol/slajd__rzeczownik__1
written_rep: slajd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ventil
sense_list:
(fotografia) diapozytyw, małoobrazkowe przezrocze oprawione w tekturową lub plastikową ramkę, służące do rzutowania obrazu na ekran za pomocą rzutnika;


lexentry: pol/slalom__rzeczownik__1
written_rep: slalom
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: slalom
sense_list:
(sport, sportowy) konkurencja sportowa polegająca na pokonywaniu (najczęściej na nartach) krętej trasy wyznaczonej bramkami


lexentry: pol/slang__rzeczownik__1
written_rep: slang
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: slang
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) zespół jednostek językowych właściwych dla wyodrębnionej grupy społecznej;


lexentry: pol/slawistyka__rzeczownik__1
written_rep: slawistyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: slavistik
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) studia w dziedzinie slawistyki (1.1) | dziedzina nauki badająca i opisująca narody słowiańskie, ich kulturę, języki i historię


lexentry: pol/slut-shaming__rzeczownik__1
written_rep: slut-shaming
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: slut-shaming | slutshaming
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) (psychologia, psychologiczny) praktyka zawstydzania i krytykowania ludzi, zwłaszcza kobiet i dziewcząt, postrzeganych jako naruszających czyjeś oczekiwania dotyczące zachowania i wyglądu, poprzez porównanie ich do prostytutek, „dziwek” itp.


lexentry: pol/smak__rzeczownik__1
written_rep: smak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: smag
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) właściwość pokarmu rozpoznawana przez smak (1.1) | (przenośnie, przenośnia) gust, poczucie estetyki, piękna; | zmysł, którego narządy znajdują się w jamie ustnej, odpowiedzialny za sposób reagowania na przyjmowany pokarm;


lexentry: pol/smalec__rzeczownik__1
written_rep: smalec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spække
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) białawy tłuszcz zwierzęcy o półstałej konsystencji, uzyskiwany z sadła lub słoniny, używany do smażenia lub jako dodatek do pieczywa;


lexentry: pol/smar__rzeczownik__1
written_rep: smar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: smøremiddel | smørelse
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) substancja zmniejszająca tarcie między powierzchniami przedmiotów;


lexentry: pol/smarkacz__rzeczownik__1
written_rep: smarkacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: møgunge
sense_list:
(obraźliwie) osoba, która zachowuje się niedojrzale, dziecinnie | (pogardliwie, pogardliwy) dziecko, mały chłopiec


lexentry: pol/smarować__czasownik__1
written_rep: smarować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: smøre
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (cukiernictwo) pokrywać coś substancją płynną lub półpłynną | (mechanika) dostarczać do ruchomych części smar | (potocznie, potoczny) (pejoratywnie, pejoratywny)dawać łapówkę


lexentry: pol/smartfon__rzeczownik__1
written_rep: smartfon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: smartphone | smarttelefon
sense_list:
(telekomunikacja) (informatyka, informatyczny) urządzenie integrujące w sobie funkcje telefonu komórkowego i palmtopu;


lexentry: pol/smartwatch__rzeczownik__1
written_rep: smartwatch
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: smartur
sense_list:
(elektronika, elektroniczny) urządzenie łączące funkcje zegarka elektronicznego i niektóre funkcje smartfonu;


lexentry: pol/smażenie__rzeczownik__1
written_rep: smażenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stegning
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) obróbka termiczna żywności w gorącym tłuszczu; | (rzeczownik odczasownikowy) od smażyć


lexentry: pol/smażyć__czasownik__1
written_rep: smażyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: stege
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) poddawać produkt żywnościowy działaniu wysokiej temperatury przez utrzymywanie go w roztopionym tłuszczu lub syropie w celu uczynienia go nadającym się do spożycia


lexentry: pol/smerf__rzeczownik__1
written_rep: smerf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Smølf | smølf
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) fikcyjne małe, niebieskie stworzenie;


lexentry: pol/smoczek__rzeczownik__1
written_rep: smoczek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sut
sense_list:
miękka zabawka dla małych dzieci przeznaczona do ssania; | nasadka na butelkę, dzięki której małe dzieci mogą z niej ssać;


lexentry: pol/smutny__przymiotnik__1
written_rep: smutny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: trist
sense_list:
odczuwający smutek, pogrążony w smutku | godny pożałowania, dający powód do smutku | wyrażający smutek, charakteryzujący się smutkiem, nacechowany smutkiem


lexentry: pol/smycz__rzeczownik__1
written_rep: smycz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: halserem
sense_list:
mały pasek zakończony karabińczykiem, uchwytem lub klipsem, używany do trzymania kluczy bądź telefonu


lexentry: pol/smycz__rzeczownik__1
written_rep: smycz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: snor | hundesnor
sense_list:
taśmowy, materiałowy lub skórzany pasek zakończony z jednej strony uchwytem (rączką), a z drugiej karabińczykiem podczepianym do obroży lub szelek zwierzęcia domowego (najczęściej psa) podczas wyprowadzania na spacer;


lexentry: pol/smyczek__rzeczownik__1
written_rep: smyczek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bue
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) element instrumentu smyczkowego w kształcie różdżki lub łuku, który służy do ręcznego wzbudzania wibracji strun;


lexentry: pol/snajper__rzeczownik__1
written_rep: snajper
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: finskytte | snigskytte
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) strzelec wyborowy, żołnierz przeszkolony do zwalczania celów odległych i trudno dostępnych za pomocą pojedynczych strzałów ze specjalnego karabinu;


lexentry: pol/snopowiązałka__rzeczownik__1
written_rep: snopowiązałka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: selvbinder
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) maszyna rolnicza służąca do zautomatyzowanego koszenia zboża, traw nasiennych i rzepaku, układania skoszonego materiału w snopy i wiązania ich sznurkiem;


lexentry: pol/snorkeling__rzeczownik__1
written_rep: snorkeling
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: snorkling
sense_list:
(sport, sportowy) forma obserwacji życia podwodnego, w której nurek unosi się na powierzchni wody z zanurzoną twarzą i wyposażony jest w maskę, fajkę umożliwiającą oddychanie oraz płetwy;


lexentry: pol/sobie__zaimek__1
written_rep: sobie
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: migselv | sig | sigselv
sense_list:
…wskazujący na podmiot jako jednocześnie wykonawcę i odbiorcę czynności, używany z czasownikami rządzącymi celownikiem i miejscownikiem


lexentry: pol/soból__rzeczownik__1
written_rep: soból
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: zobel
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Martes zibellina, azjatyckie zwierzę futerkowe, ssak drapieżny o gęstym, jedwabistym, brązowym lub czarnym futrze;


lexentry: pol/sobą__zaimek__1
written_rep: sobą
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: hinanden | sig | sig selv
sense_list:
…wskazujący na podmiot jako jednocześnie wykonawcę i odbiorcę czynności, używany z czasownikami rządzącymi narzędnikiem


lexentry: pol/socjaldemokracja__rzeczownik__1
written_rep: socjaldemokracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: socialdemokrati
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ruch społeczny, mający na celu budowę społeczeństwa i ustroju socjalistycznego poprzez demokratyczne reformy;


lexentry: pol/socjaldemokrata__rzeczownik__1
written_rep: socjaldemokrata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: socialdemokrat
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) polityk socjaldemokratyczny, zwolennik socjaldemokracji


lexentry: pol/socjaldemokratyczny__przymiotnik__1
written_rep: socjaldemokratyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: socialdemokratisk
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z socjaldemokracją lub socjaldemokratami


lexentry: pol/socjalizm__rzeczownik__1
written_rep: socjalizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: socialisme
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) wieloznaczne pojęcie, odnoszące się do prób zmniejszenia nierówności społecznych i upowszechnienia świadczeń socjalnych, lub poddania gospodarki kontroli społecznej (poprzez instytucje państwowe, samorządowe, korporacyjne lub spółdzielcze);


lexentry: pol/socjologia__rzeczownik__1
written_rep: socjologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sociologi
sense_list:
nauka o społeczeństwie, zajmująca się badaniem struktury społeczeństwa, następujących w nim zmian, praw kierujących rozwojem społeczeństwa i różnego rodzaju zjawisk w nim występujących;


lexentry: pol/socjopatia__rzeczownik__1
written_rep: socjopatia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sociopati
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) zaburzenie osobowości podobne do psychopatii, przejawiające się nierespektowaniem podstawowych norm moralnych oraz wzorców zachowań w społeczeństwie;


lexentry: pol/socyniański__przymiotnik__1
written_rep: socyniański
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: sociniansk
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (historia, historyczny, historycznie) (książkowy) dotyczący doktryn Fausta Socyna


lexentry: pol/soczewka__rzeczownik__1
written_rep: soczewka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: linse
sense_list:
(optyka, optyczny) przezroczysty przyrząd optyczny załamujący promienie świetlne; | (anatomia, anatomiczny) część oka załamująca promienie świetlne;


lexentry: pol/soczewka_kontaktowa__rzeczownik__1
written_rep: soczewka kontaktowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kontaktlinse
sense_list:
soczewka umieszczana bezpośrednio na rogówce oka, służąca najczęściej do korygowania wad wzroku, rzadziej w celach opatrunkowych lub kosmetycznych;


lexentry: pol/soja__rzeczownik__1
written_rep: soja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: soja | sojabønne
sense_list:
(botanika, botaniczny) Glycine max, roślina uprawna z rodziny bobowatych posiadająca nasiona bogate w białko i tłuszcz; | (spożywczy) ziarna soi (1.1)


lexentry: pol/sokolnictwo__rzeczownik__1
written_rep: sokolnictwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: falkejagt
sense_list:
(łowiectwo, łowiecki) sztuka układania (tresury) ptaków drapieżnych oraz łowy odbywane przy ich pomocy


lexentry: pol/sokół__rzeczownik__1
written_rep: sokół
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: falk
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) ptak drapieżny o silnej budowie ciała, wąskich i krótkich skrzydłach, mocnym hakowatym dziobie oraz ostrych szponach;


lexentry: pol/sokół_wędrowny__rzeczownik__1
written_rep: sokół wędrowny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vandrefalk
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Falco peregrinus, duży ptak drapieżny z podrodziny sokołów spotykany na niemal wszystkich kontynentach (poza Antarktydą), rzadki w Polsce;


lexentry: pol/solarium__rzeczownik__1
written_rep: solarium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: solarie | solarium
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) stanowisko, kabina do opalania się światłem innym niż słoneczne


lexentry: pol/solarium__rzeczownik__1
written_rep: solarium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: solarie | solarium | solcenter
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) gabinet kosmetyczny świadczący usługi z użyciem solarium (1.1)


lexentry: pol/solilokwium__rzeczownik__1
written_rep: solilokwium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: enetale
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) monolog sceniczny, stosowany w dramacie; zob. też solilokwium w Wikipedii


lexentry: pol/solipsyzm__rzeczownik__1
written_rep: solipsyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: solipsisme
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) pogląd filozoficzny, według którego istnieje tylko osoba przyznająca się do niego, zaś cała rzeczywistość jest wyłącznie częścią jej umysłu;


lexentry: pol/soliter__rzeczownik__1
written_rep: soliter
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: solitærplante
sense_list:
(ogrodnictwo, ogrodniczy) (botanika, botaniczny) samotne drzewo (krzew) w otwartym terenie, pełniące funkcję dekoracyjną;


lexentry: pol/solniczka__rzeczownik__1
written_rep: solniczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: saltbøsse
sense_list:
niewielki zamknięty pojemnik do przechowywania soli, z otworkami, przez które posypuje się solą potrawy;


lexentry: pol/somnambulik__rzeczownik__1
written_rep: somnambulik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: søvngænger
sense_list:
(medycyna, medyczny) osoba wykonująca czynności (np. chodzenie, mówienie) nieświadomie podczas snu; lunatyk


lexentry: pol/somnambulizm__rzeczownik__1
written_rep: somnambulizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: somnambulisme
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) chodzenie lub wykonywanie innych czynności w trakcie głębokiego snu, najczęściej nieświadome;


lexentry: pol/sonata__rzeczownik__1
written_rep: sonata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sonate
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) utwór instrumentalny składający się z trzech lub czterech kontrastujących części;


lexentry: pol/sonda__rzeczownik__1
written_rep: sonda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sonde
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) bezzałogowy statek kosmiczny wykorzystywany do eksplorowania miejsc w kosmosie, gdzie bezpośredni dostęp człowieka jest niemożliwy; | (medycyna, medyczny) przyrząd w postaci rurki wykorzystywany do badania przewodu pokarmowego lub układu oddechowego


lexentry: pol/sonet__rzeczownik__1
written_rep: sonet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sonet
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) wiersz o pewnej charakterystycznej, kanonicznej budowie – ścisłej liczbie wersów, określonym układzie rymów i strof;


lexentry: pol/sorgo__rzeczownik__1
written_rep: sorgo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: durra
sense_list:
(botanika, botaniczny) Sorghum, roślina trawiasta pochodząca z Afryki, licznie uprawiana w biednych krajach jako zboże;


lexentry: pol/sortować__czasownik__1
written_rep: sortować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: sortere
sense_list:
dzielić na grupy według przyjętych kryteriów | układać w kolejności według pewnej rosnącej lub malejącej wartości


lexentry: pol/sos__rzeczownik__1
written_rep: sos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sovs | sauce
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) gęsty, zawiesisty płyn o różnych smakach, przyrządzany jako dodatek do potraw;


lexentry: pol/sos_sojowy__rzeczownik__1
written_rep: sos sojowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sojasovs | sojasauce
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) sos fermentowany, wytwarzany z ziaren soi, prażonego ziarna ryżu lub pszenicy, wody i soli, stanowiący jedną z najważniejszych przypraw kuchni azjatyckiej;


lexentry: pol/sos_tatarski__rzeczownik__1
written_rep: sos tatarski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tatarsauce | tatarsovs
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) ostry sos przyrządzany zwykle z żółtek jaj, octu, oliwy, musztardy i drobno pokrojonych ogórków marynowanych lub kiszonych;


lexentry: pol/sosna__rzeczownik__1
written_rep: sosna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fyr | fyrretræ
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Pinus L., drzewo lub krzew iglasty z rodziny sosnowatych;


lexentry: pol/sosnowy__przymiotnik__1
written_rep: sosnowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: grantræ
sense_list:
będący częścią sosny | odnoszący się do sosny, mający związek z sosną | składający się z sosny | wykonany z drewna lub innej części sosny


lexentry: pol/sowa__rzeczownik__1
written_rep: sowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ugle
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) drapieżny ptak z rzędu Strigiformes, o dużej głowie i oczach umieszczonych z przodu, polujący nocą;


lexentry: pol/sowa_śnieżna__rzeczownik__1
written_rep: sowa śnieżna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sneugle
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Bubo scandiacus, gatunek dużego ptaka drapieżnego z rodziny puszczykowatych zamieszkujący tundrę Eurazji i Ameryki Północnej;


lexentry: pol/sowietolog__rzeczownik__1
written_rep: sowietolog
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sovjetolog
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) specjalista w dziedzinie sowietologii


lexentry: pol/sowietyzacja__rzeczownik__1
written_rep: sowietyzacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sovjetisering
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) narzucanie radzieckiego systemu politycznego przez Związek Radziecki krajom od niego zależnym


lexentry: pol/spad__rzeczownik__1
written_rep: spad
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bløde
sense_list:
(drukarstwo, drukarski) (poligrafia) obszar druku, który wychodzi poza krawędź ostatecznej publikacji;


lexentry: pol/spadek__rzeczownik__1
written_rep: spadek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: arv
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) własność zostawiana przez kogoś po śmierci dla jakiejś osoby;


lexentry: pol/spadkobierca__rzeczownik__1
written_rep: spadkobierca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: arving
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) osoba fizyczna lub prawna, na którą przechodzi spadek po kimś


lexentry: pol/spadochron__rzeczownik__1
written_rep: spadochron
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: faldskærm
sense_list:
urządzenie z mocnego materiału, które pod wpływem ciągu powietrza otwiera się w formie parasola i służy do hamowania prędkości opadania lub przemieszczania się ciał


lexentry: pol/spadochroniarz__rzeczownik__1
written_rep: spadochroniarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: faldskærmsjæger
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) skoczek spadochronowy, żołnierz lub sportowiec uprawiający skoki ze spadochronem


lexentry: pol/spadówa__wykrzyknik__1
written_rep: spadówa
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: skride
sense_list:
(potocznie, potoczny) (pospolicie) (grubiański, grubiańsko) gwałtowne wyrażenie nakazu oddalenia się lub zabrania jakiejś rzeczy; także wyrażenie niechęci lub sprzeciwu; bywa używane żartobliwie


lexentry: pol/spadź__rzeczownik__1
written_rep: spadź
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: honningdug
sense_list:
gęsta, słodka ciecz składająca się z wydzieliny mszyc i czerwców oraz soków roślinnych, występująca na liściach i gałązkach niektórych drzew;


lexentry: pol/spalić__czasownik__1
written_rep: spalić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: brænde
sense_list:
poddać coś działaniu ognia, zniszczyć ogniem | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) zbyt mocno przypiec


lexentry: pol/spalić_za_sobą_mosty__czasownik__1
written_rep: spalić za sobą mosty
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: bryde alle broer | bryde alle broer bag sig | brænde alle broer | brænde alle broer bag sig
sense_list:
(książkowy) uniemożliwić sobie drogę powrotu, wycofanie się z czegoś, zerwać z kimś lub z czymś nieodwołalnie


lexentry: pol/spalony__rzeczownik__1
written_rep: spalony
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: offside
sense_list:
(sport, sportowy) sytuacja, podczas której zawodnik drużyny atakującej w momencie podania znajduje się bliżej bramki niż wszyscy zawodnicy drużyny przeciwnej


lexentry: pol/spaniel__rzeczownik__1
written_rep: spaniel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spaniel
sense_list:
(kynologia, kynologiczny) rasa psów myśliwskich lub pokojowych o falistej sierści i długich wiszących uszach


lexentry: pol/spartański__przymiotnik__1
written_rep: spartański
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: spartansk
sense_list:
charakteryzujący się surowością, wielką prostotą, skromnością | dotyczący Sparty, związany ze Spartą


lexentry: pol/spasanie__rzeczownik__1
written_rep: spasanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: græsse
sense_list:
(ekologia, ekologiczny) bezpośrednie zjadanie organizmów żywych | (rolnictwo, rolniczy) karmienie / tuczenie zwierząt


lexentry: pol/spać__czasownik__1
written_rep: spać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: sove
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) być w stanie snu, charakteryzującym się spowolnionymi funkcjami organizmu i obniżonym poziomem świadomości | (eufemistycznie) mieć stosunek płciowy


lexentry: pol/specjalista__rzeczownik__1
written_rep: specjalista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: specialist | speciallæge
sense_list:
(medycyna, medyczny) lekarz, który zajmuje się określonym działem medycyny; który ukończył dodatkowe studia podyplomowe


lexentry: pol/specjalna_operacja_wojskowa__rzeczownik__1
written_rep: specjalna operacja wojskowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: særlig militær operation
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) określenie rosyjskiej operacji na Ukrainie w lutym 2022 r.


lexentry: pol/specjalność__rzeczownik__1
written_rep: specjalność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: afdeling
sense_list:
czynność lub wyrób wykonywane z wyjątkową biegłością | dziedzina, która jest przedmiotem czyjejś pracy zawodowej


lexentry: pol/specjalny__przymiotnik__1
written_rep: specjalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: speciel
sense_list:
mający szczególne, wyjątkowe właściwości | odnoszący się do wybranego przedmiotu, zagadnienia lub osoby


lexentry: pol/specyficzny__przymiotnik__1
written_rep: specyficzny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: specifik
sense_list:
typowy jedynie dla jakiejś osoby, rzeczy, okresowi czasu albo miejscu (lub ich grupie) | wyróżniający się na tle innych


lexentry: pol/spedytor__rzeczownik__1
written_rep: spedytor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: speditør
sense_list:
(transport, transportowy) osoba lub firma organizująca i nadzorująca transport towarów, pośrednicząca między nadawcą a przewoźnikiem;


lexentry: pol/spekulacja__rzeczownik__1
written_rep: spekulacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hasard
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) nieuczciwe przedsięwzięcie, wykupywanie i odsprzedaż z dużym zyskiem towarów, na które popyt przewyższa podaż


lexentry: pol/spekulatywny__przymiotnik__1
written_rep: spekulatywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: spekulativ
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) związany z ryzykownym inwestowaniem w celu osiągnięcia szybkiego zysku | dotyczący przypuszczeń, domysłów lub rozważań bez oparcia w pewnych faktach


lexentry: pol/spermatozoid__rzeczownik__1
written_rep: spermatozoid
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sædcelle
sense_list:
(biologia, biologiczny) (medycyna, medyczny) plemnik, męska komórka rozrodcza – u ludzi, zwierząt i niektórych roślin


lexentry: pol/spirala__rzeczownik__1
written_rep: spirala
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spiral
sense_list:
(matematyka, matematyczny) krzywa płaska, która okrążając wielokrotnie punkt, jednocześnie oddala się od niego | (potocznie, potoczny) domaciczna wkładka antykoncepcyjna | coś podobnego do spirali (1.1)


lexentry: pol/spirulina__rzeczownik__1
written_rep: spirulina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spirulina
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) (spożywczy) preparat z sinic z rodzaju Arthrospira w formie proszku lub tabletek stosowany jako suplement diety;


lexentry: pol/spoczynek__rzeczownik__1
written_rep: spoczynek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hvile
sense_list:
(fizyka, fizyczny) stan, w którym ciało nie zmienia położenia | stan bezczynności celem nabrania sił po pracy


lexentry: pol/spocząć__czasownik__1
written_rep: spocząć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: hvile
sense_list:
(książkowy) usiąść gdzieś aby odpocząć | (książkowy) znaleźć się w jakimś określonym miejscu | zostać pochowanym w jakimś miejscu po śmierci


lexentry: pol/spoina__rzeczownik__1
written_rep: spoina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: farve-vau
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) miejsce połączenia dwóch zespawanych metalowych fragmentów konstrukcji


lexentry: pol/spoina__rzeczownik__1
written_rep: spoina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: led
sense_list:
(budownictwo) wypełniona zaprawą szczelina między płytkami ceramicznymi, cegłami lub innymi materiałami budowlanymi


lexentry: pol/spojler__rzeczownik__1
written_rep: spojler
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spoiler
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) uwaga ujawniająca komuś istotne fragmenty fabuły książki lub filmu, psująca w ten sposób przyjemność ich czytania lub oglądania; | (motoryzacja) element nadwozia pojazdu, który polepsza własności aerodynamiczne;


lexentry: pol/spojrzenie__rzeczownik__1
written_rep: spojrzenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: blik
sense_list:
skierowanie oczu na coś, chwila patrzenia w jakimś kierunku, na coś lub kogoś | punkt widzenia, pogląd


lexentry: pol/spojówka__rzeczownik__1
written_rep: spojówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bindehinde
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) przednia część gałki ocznej; błona śluzowa pokrywająca wewnętrzną część powiek i przednią część białkówki;


lexentry: pol/spokojnie__przysłówek__1
written_rep: spokojnie
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: roligt
sense_list:
bez problemu, z łatwością, na pewno | bez wydarzeń, które mogłyby zakłócić spokój | monotonnie, jednostajnie | ze spokojem, w opanowany sposób, bez nadmiernych emocji


lexentry: pol/spokojność__rzeczownik__1
written_rep: spokojność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stilhed
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) (dawniej, dawny) poczucie bezpieczeństwa, brak obaw, lęków | (przestarzałe, przestarzały) zacisze, ustronność, cisza, milczenie


lexentry: pol/spokój__rzeczownik__1
written_rep: spokój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ro
sense_list:
równowaga psychiczna; brak gniewu, zdenerwowania | cisza, brak hałasu, rumorów | stan pozbawiony kłótni, zatargów, konfliktów, sprzeczek


lexentry: pol/sport__rzeczownik__1
written_rep: sport
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sport | idræt
sense_list:
(sport, sportowy) forma aktywności fizycznej i umysłowej, podejmowanej dla przyjemności lub współzawodnictwa;


lexentry: pol/spowiadać__czasownik__2
written_rep: spowiadać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: skrifte
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) opowiadać o osobistych sprawach wybranej osobie | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wyznawać grzechy w spowiedzi


lexentry: pol/spowiedź__rzeczownik__1
written_rep: spowiedź
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skrifte | skriftemål | syndsbekendelse
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wyznanie grzechów przed kapłanem w celu otrzymania ich odpuszczenia


lexentry: pol/społeczeństwo__rzeczownik__1
written_rep: społeczeństwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: samfund
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) zorganizowana grupa ludzi zamieszkująca jakieś terytorium powiązanych ze sobą kulturowo, historycznie, religijnie, zawodowo itp.;


lexentry: pol/spośród__przyimek__1
written_rep: spośród
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: imellem | mellem
sense_list:
przyimek informujący o ruchu z miejsca pomiędzy jakimiś obiektami | przyimek komunikujący, że to, o czym mowa w zdaniu, dotyczy wyróżnionej części jakiegoś zbioru


lexentry: pol/sprawczość__rzeczownik__1
written_rep: sprawczość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: agentbureau
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) (socjologia, socjologiczny) zdolność jednostki do skutecznego oddziaływania na otoczenie


lexentry: pol/sprawdzian__rzeczownik__1
written_rep: sprawdzian
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: eksamen
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) zestaw zadań przeznaczonych do rozwiązania przez uczniów, studentów, kursantów itp. w celu zweryfikowania ich wiedzy i umiejętności w jakimś zakresie | kryterium, sposób sprawdzenia czegoś, test


lexentry: pol/sprawiedliwy__przymiotnik__1
written_rep: sprawiedliwy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: retfærdig
sense_list:
o wyroku, prawie itp.: zgodny ze sprawiedliwością | o człowieku: kierujący się zasadami sprawiedliwości


lexentry: pol/sprawozdawczy__przymiotnik__1
written_rep: sprawozdawczy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: rapportering
sense_list:
dotyczący sprawozdania lub sprawozdawcy, związany ze sporządzaniem lub składaniem sprawozdania, stanowiący sprawozdanie


lexentry: pol/spread__rzeczownik__1
written_rep: spread
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: festmåltid
sense_list:
(finanse, finansowy) różnica między oferowanym przez instytucję finansową (np. bank) kursem sprzedaży a kursem kupna;


lexentry: pol/sprint__rzeczownik__1
written_rep: sprint
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sprint
sense_list:
(potocznie, potoczny) szybki bieg | (sport, sportowy) bieg na krótkich dystansach (grupa dyscyplin sportowych);


lexentry: pol/sprint__rzeczownik__1
written_rep: sprint
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sprinte
sense_list:
(zarządzanie) (informatyka, informatyczny) odcinek czasu (zwykle dwutygodniowy) na początku którego wybiera się zadania a na końcu demonstruje ich wykonanie


lexentry: pol/sprzęgło__rzeczownik__1
written_rep: sprzęgło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kobling
sense_list:
(mechanika) mechanizm pozwalający na przenoszenie ruchu z jednej osi na drugą; | (potocznie, potoczny) (motoryzacja) pedał sprzęgła, dźwignia sprzęgła


lexentry: pol/sprężyna__rzeczownik__1
written_rep: sprężyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fjeder
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) zwinięty w spiralę, zwykle metalowy przedmiot, który może ulegać rozprężaniu;


lexentry: pol/sprężysty__przymiotnik__1
written_rep: sprężysty
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: modstandsdygtig
sense_list:
(fizyka, fizyczny) zdolny do powrotu do wyjściowego kształtu po ustaniu działania siły odkształcającej


lexentry: pol/spudłować__czasownik__1
written_rep: spudłować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: misse
sense_list:
(potocznie, potoczny) (sport, sportowy) strzeliwszy, rzuciwszy lub uderzywszy czymś, nie trafić do celu; chybić


lexentry: pol/spuneryzm__rzeczownik__1
written_rep: spuneryzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bakke snagvendt
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) przejęzycznie polegające na zamianie pierwszych głosek w wyrazie lub pomiędzy wyrazami (np. "mój ruch" - "rój much");


lexentry: pol/spust__rzeczownik__1
written_rep: spust
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aftrækker
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (wojskowość, wojskowy) (łowiectwo, łowiecki) metalowa dźwignia uruchamiająca wystrzał z broni palnej;


lexentry: pol/spycharka__rzeczownik__1
written_rep: spycharka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bulldozer
sense_list:
(budownictwo) (maszynoznawstwo) pojazd budowlany poruszający się na gąsienicach służący do wyrównywania terenu przez pchanie ziemi


lexentry: pol/spójnik__rzeczownik__1
written_rep: spójnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bindeord | konjunktion
sense_list:
(gramatyka) wyraz służący do łączenia wyrażeń wewnątrz zdania pojedynczego (np. w wyliczeniach) oraz zdań składowych w zdaniach złożonych;


lexentry: pol/spójny__przymiotnik__1
written_rep: spójny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: sammenhængende
sense_list:
(matematyka, matematyczny) o zbiorze w przestrzeni metrycznej, figurze geometrycznej, grafie posiadający drogę od każdego punktu / wierzchołka grafu do każdego innego, przebiegającą w całości wewnątrz; (potocznie, potoczny) składający się z jednego kawałka | jednolity, tworzący jedną całość, zwarty | logiczny, konsekwentny, harmonicznie powiązany


lexentry: pol/spółgłoska__rzeczownik__1
written_rep: spółgłoska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konsonant | medlyd
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) głoska powstająca w wyniku całkowitego lub częściowego zablokowania przepływu powietrza przez aparat mowy;


lexentry: pol/spółka__rzeczownik__1
written_rep: spółka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: selskab
sense_list:
(zarządzanie) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) rodzaj podmiotu prawnego z reguły powstały na mocy umowy wspólników; | (potocznie, potoczny) porozumienie, układ


lexentry: pol/spółka_z_ograniczoną_odpowiedzialnością__rzeczownik__1
written_rep: spółka z ograniczoną odpowiedzialnością
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anpartsselskab | selskab med begrænset ansvar
sense_list:
(zarządzanie) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) spółka kapitałowa, której wspólnicy odpowiadają wobec wierzycieli jedynie do wysokości swoich udziałów;


lexentry: pol/spółka_zależna__rzeczownik__1
written_rep: spółka zależna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: datterselskab
sense_list:
(zarządzanie) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) spółka, której minimum 50 procent akcji lub udziałów jest własnością innej spółki lub innego podmiotu


lexentry: pol/spędzać__czasownik__1
written_rep: spędzać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: bruge
sense_list:
być w towarzystwie kogoś | przebywać w jakimś miejscu dłuższy czas | wykonywać jakąś czynność, poświęcać się czemuś


lexentry: pol/spłonka__rzeczownik__1
written_rep: spłonka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fænghætte
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (technologia, technika, techniczny) mały ładunek wybuchowy inicjujący wybuch właściwego materiału wybuchowego;


lexentry: pol/squash__rzeczownik__1
written_rep: squash
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: squash
sense_list:
(sport, sportowy) rodzaj gry polegającej na odbijaniu piłki o ścianę tak, by utrudnić ponowne odbicie piłki przez przeciwnika;


lexentry: pol/sranie_w_banię__wykrzyknik__1
written_rep: sranie w banię
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 02
trans_list: pis
sense_list:
(wulgarnie, wulgaryzm) wykrzyknienie, które może wyrażać lekceważenie dla czyjejś wypowiedzi, niedowierzanie, irytację


lexentry: pol/srać__czasownik__1
written_rep: srać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: skide
sense_list:
(wulgarnie, wulgaryzm) (fizjologia, fizjologiczny) wypróżniać się przez otwór odbytniczy | (wulgarnie, wulgaryzm) lekceważyć kogoś lub coś, kpić sobie z czegoś, gwizdać na coś


lexentry: pol/srebrny_ekran__rzeczownik__1
written_rep: srebrny ekran
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hvidt lærred
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) (przenośnie, przenośnia) kino w ogólności, film kinowy | (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) ekran kinowy


lexentry: pol/srebro__rzeczownik__1
written_rep: srebro
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sølv
sense_list:
(chemia, chemiczny) pierwiastek chemiczny o symbolu Ag i liczbie atomowej 47; | (sport, sportowy) srebrny medal | biały, błyszczący metal szlachetny, surowiec do wyrobu m.in. biżuterii, monet | wyrób, zwłaszcza naczynie, ze srebra (1.2)


lexentry: pol/srokosz__rzeczownik__1
written_rep: srokosz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stor tornskade
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Lanius excubitor, popielatoczarny ptak występujący na półkuli północnej;


lexentry: pol/sromotnik_bezwstydny__rzeczownik__1
written_rep: sromotnik bezwstydny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: almindelig stinksvamp | præstepik | stinksvamp
sense_list:
(potocznie, potoczny) (mikologia, mikologiczny) Phallus impudicus, gatunek grzyba niejadalnego z rodziny sromotnikowatych;


lexentry: pol/ssak__rzeczownik__1
written_rep: ssak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pattedyr
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Mammalia, zwierzę z podtypu kręgowców żyworodnych, które po urodzeniu żywi się mlekiem matki;


lexentry: pol/ssać__czasownik__1
written_rep: ssać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: suge
sense_list:
pić wyciągając z czegoś płyn ustami | (eufemistycznie) (grubiański, grubiańsko) robić fellatio, mieć stosunek oralny | o niemowlętach i młodych zwierzętach pić mleko z piersi matki | powolne spożywanie twardego i rozpuszczalnego pod wpływem śliny pokarmu | trzymać w ustach coś niejadalnego i obracać językiem


lexentry: pol/stabilny__przymiotnik__1
written_rep: stabilny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: stabil
sense_list:
(o konstrukcjach lub przedmiotach) utrzymujący stałą pozycję | niezmieniający się przez dłuższy czas | łatwo powracający do równowagi po wcześniejszym jej zakłóceniu


lexentry: pol/stacja__rzeczownik__1
written_rep: stacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: station
sense_list:
(kolejnictwo) zespół budynków i infrastruktury umożliwiający obsługę pasażerów lub towarów przewożonych koleją


lexentry: pol/stacja_kolejowa__rzeczownik__1
written_rep: stacja kolejowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: togstation
sense_list:
(kolejnictwo) miejsce przyjazdu, postoju i odjazdu pociągów, zwykle wyposażone w perony i budynki, w których mieszczą się kasy, poczekalnie, przechowalnie bagażu itp.;


lexentry: pol/stacja_telewizyjna__rzeczownik__1
written_rep: stacja telewizyjna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tv-station
sense_list:
(telewizja, telewizyjny) zespół pomieszczeń wraz z aparaturą do nadawania, przekazywania i odbierania sygnałów telewizyjnych;


lexentry: pol/stadion__rzeczownik__1
written_rep: stadion
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stadion
sense_list:
(sport, sportowy) duża budowla z miejscami dla widzów, miejsce rozgrywania zawodów sportowych; | (historia, historyczny, historycznie) miara długości używana w starożytnych krajach o różnych długościach (zazwyczaj 185 m);


lexentry: pol/stadium__rzeczownik__1
written_rep: stadium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stadion
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) w starożytnym Rzymie miara odległości równa około 160 m | część procesu, część czasu rozwoju


lexentry: pol/stado__rzeczownik__1
written_rep: stado
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: flok | hjord
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) grupa osobników tego samego, rzadziej różnych gatunków zwierząt, żyjąca na określonym terytorium, związana mniej lub bardziej zaawansowaną formą organizacji społecznej;


lexentry: pol/stado__rzeczownik__1
written_rep: stado
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hjord
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (pejoratywnie, pejoratywny) duża liczba ludzi (nawet nietworzących grupy) | (zootechnika, zootechniczny) hodowlana grupa zwierząt


lexentry: pol/stajenka__rzeczownik__1
written_rep: stajenka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Krybbe
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) model żłóbka betlejemskiego, zwykle z figurkami


lexentry: pol/stajnia_Augiasza__rzeczownik__1
written_rep: stajnia Augiasza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: augiasstald
sense_list:
coś zaniedbanego, zapuszczonego, zabałaganionego, co możliwe jest do uporządkowania jedynie największym wysiłkiem


lexentry: pol/stalinista__rzeczownik__1
written_rep: stalinista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stalinist
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) zwolennik Józefa Stalina, stalinizmu lub członek stalinowskiego aparatu władzy


lexentry: pol/stalinizm__rzeczownik__1
written_rep: stalinizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stalinisme
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ustrój, praktyka rządzenia panująca w ZSRR za czasów Józefa Stalina;


lexentry: pol/stalinowski__przymiotnik__1
written_rep: stalinowski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: stalinistisk
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (historia, historyczny, historycznie) związany ze stalinizmem albo z postacią radzieckiego przywódcy Józefa Stalina


lexentry: pol/stalker__rzeczownik__1
written_rep: stalker
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: landstryger
sense_list:
(kryminologia, kryminologiczny) osoba prześladująca swoją ofiarę poprzez śledzenie jej i utrudnianie życia


lexentry: pol/stan_cywilny__rzeczownik__1
written_rep: stan cywilny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: civilstand
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zespół cech określających osobę fizyczną w świetle obowiązujących norm prawa cywilnego;


lexentry: pol/stan_nadzwyczajny__rzeczownik__1
written_rep: stan nadzwyczajny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: undtagelsestilstand
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) szczególny reżim prawny, który służy odwróceniu lub umniejszeniu skutków szczególnych zagrożeń, jeżeli zwykłe środki konstytucyjne są niewystarczające;


lexentry: pol/stan_wojenny__rzeczownik__1
written_rep: stan wojenny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: undtagelsestilstand
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) ograniczenie swobód i praw obywateli na skutek zewnętrznych zagrożeń państwa;


lexentry: pol/stan_wyjątkowy__rzeczownik__1
written_rep: stan wyjątkowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: undtagelsestilstand
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) ograniczenie swobód i praw obywateli na skutek wewnętrznych zagrożeń państwa;


lexentry: pol/standard__rzeczownik__1
written_rep: standard
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: standard
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) standard literacki, język standardowy; | powszechne kryterium określające poziom usług lub towarów spełniających podstawowe wymagania;


lexentry: pol/standardowy__przymiotnik__1
written_rep: standardowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: standard
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) mieszczący się w normach mowy ogólnonarodowej | zgodny z określonym standardem, normą (i tym podobne, i temu podobne)


lexentry: pol/staranny__przymiotnik__1
written_rep: staranny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: omhyggelig
sense_list:
(o osobie) zajmujący się czymś sumiennie | taki, który wykonano ze starannością, pietyzmem, dokładnie


lexentry: pol/starczowzroczność__rzeczownik__1
written_rep: starczowzroczność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: alderssyn | gammelmandssyn | gammelsyn
sense_list:
(medycyna, medyczny) wada wzroku polegająca na niewyraźnym widzeniu na bliskie odległości spowodowanym zmniejszoną zdolnością akomodacji oka, zwykle wynikającą ze starzenia się;


lexentry: pol/staro-cerkiewno-słowiański__rzeczownik__1
written_rep: staro-cerkiewno-słowiański
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oldkirkeslavisk
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wymarły język południowosłowiański, będący najstarszym literackim językiem słowiańskim;


lexentry: pol/starofrancuski__rzeczownik__1
written_rep: starofrancuski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oldfransk
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język z grupy romańskiej używany w średniowieczu w północnej części dzisiejszej Francji, a także części Szwajcarii i Belgii;


lexentry: pol/staroniderlandzki__przymiotnik__1
written_rep: staroniderlandzki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: gammelnederlandsk
sense_list:
używany, powstały, dziejący się w dawnych Niderlandach; pochodzący, wywodzący się z dawnych Niderlandów


lexentry: pol/staronordyjski__przymiotnik__1
written_rep: staronordyjski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: oldnordisk
sense_list:
związany z językami, zwyczajami lub czasami staronordyjskimi, dotyczący języków, zwyczajów lub czasów staronordyjskich


lexentry: pol/staropolszczyzna__rzeczownik__1
written_rep: staropolszczyzna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oldpolsk
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język polski od jego wyodrębnienia się z prasłowiańszczyzny (ok. X w.) do końca XVI wieku


lexentry: pol/starotestamentowy__przymiotnik__1
written_rep: starotestamentowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: gammeltestamentlig
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) związany ze Starym Testamentem, dotyczący Starego Testamentu


lexentry: pol/starożytność__rzeczownik__1
written_rep: starożytność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: antik | antikken
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) okres dziejów najstarszych cywilizacji od około 4000 roku p.n.e. do schyłku V wieku n.e.;


lexentry: pol/stary__przymiotnik__1
written_rep: stary
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: gammel
sense_list:
mający wiele lat, niemłody | nieaktualny, nieważny | o żywności, pokarmie: nieświeży, nienadający się do spożycia | długo istniejący, mający wieloletnią tradycję


lexentry: pol/starzenie__rzeczownik__1
written_rep: starzenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aldring
sense_list:
(chemia, chemiczny) (technologia, technika, techniczny) zmiana właściwości materiału z upływem czasu;


lexentry: pol/statek_powietrzny__rzeczownik__1
written_rep: statek powietrzny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: luftfartøj
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (lotnictwo, lotniczy) urządzenie zdolne do unoszenia się i poruszania w powietrzu, które może być używane do transportu ludzi, ładunków lub celów specjalnych (np. wojskowych, badawczych, ratowniczych)


lexentry: pol/statut__rzeczownik__1
written_rep: statut
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: statut
sense_list:
(administracja) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) akt prawny stanowiący zbiór przepisów dotyczących podmiotu prawa publicznego lub prywatnego;


lexentry: pol/statyka__rzeczownik__1
written_rep: statyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: statik
sense_list:
(fizyka, fizyczny) dział mechaniki fizycznej, zajmujacy sie równowagą sił i momentów sił działających na nieruchome ciała materialne


lexentry: pol/statystyka__rzeczownik__1
written_rep: statystyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: statistik
sense_list:
nauka zajmująca się zbieraniem i analizą danych dotyczących zjawisk masowych; | wynik procesu zbierania i analizy danych dotyczących jakiegoś zjawiska masowego, prezentowany najczęściej w postaci tabel lub wykresów


lexentry: pol/statyw__rzeczownik__1
written_rep: statyw
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stativ
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) podstawa, najczęściej w postaci trójnogu ze składanymi nogami, wykonana z metalu lub drewna, służąca do stabilizowania mocowanych na niej przyrządów, np. aparatu fotograficznego, kamery, urządzeń geodezyjnych


lexentry: pol/staw__rzeczownik__1
written_rep: staw
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dam
sense_list:
(hydrologia, hydrologiczny) niewielki zbiornik wody stojącej sztucznego lub naturalnego pochodzenia;


lexentry: pol/stawać__czasownik__2
written_rep: stawać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: blive
sense_list:
przechodzić w inny stan, zmieniać się; zostawać kimś, czymś | tylko w (aspekt dokonany): wydarzyć się, mieć miejsce, nastąpić


lexentry: pol/stawianie_chochoła__rzeczownik__1
written_rep: stawianie chochoła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stråmand
sense_list:
metoda manipulacji polegająca na atakowaniu, wyśmiewaniu lub podważaniu poglądów przeciwnika, których przeciwnik nigdy nie wyraził


lexentry: pol/stawonóg__rzeczownik__1
written_rep: stawonóg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: leddyr
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) bezkręgowe zwierzę mające ciało zbudowane z segmentów oraz odnóża z połączonych stawami członów;


lexentry: pol/staza__rzeczownik__1
written_rep: staza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: årepresse
sense_list:
(środowiskowy) (medycyna, medyczny) opaska uciskowa (np. gumowa rurka, pasek), wykorzystywana do zatrzymania przepływu krwi w kończynie


lexentry: pol/stać__czasownik__1
written_rep: stać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: stå
sense_list:
o człowieku, zwierzęciu: być w pozycji wyprostowanej, podpartym tylko na nogach | o przedmiocie: być ustawionym w taki sposób, że pionowy wymiar jest większy od poziomych | (potocznie, potoczny) o penisie: być w stanie erekcji (często z podmiotem domyślnym)


lexentry: pol/stała__rzeczownik__1
written_rep: stała
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konstant
sense_list:
(matematyka, matematyczny) (informatyka, informatyczny) symbol, któremu przyporządkowana jest pewna niezmienna wartość;


lexentry: pol/stearyna__rzeczownik__1
written_rep: stearyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stearin
sense_list:
(chemia, chemiczny) biała lub żółtawa substancja, będąca mieszaniną kwasu palmitynowego, kwasu stearynowego oraz nieznacznej ilości kwasów nienasyconych, stosowana m.in. do produkcji świec, mydeł, past, a także w farmacji i przemyśle;


lexentry: pol/stebnować__czasownik__1
written_rep: stebnować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: stik
sense_list:
(krawiectwo) szyć ozdobnie widocznym ściegiem po wierzchu materiału, tworząc pojedynczą, nieprzerwaną linię


lexentry: pol/stechiometria__rzeczownik__1
written_rep: stechiometria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: støkiometri
sense_list:
(chemia, chemiczny) dział chemii zajmujący się ilościowymi relacjami między substancjami uczestniczącymi w reakcjach chemicznych;


lexentry: pol/stek__rzeczownik__1
written_rep: stek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: steak
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) potrawa z kawałka mięsa krojonego w poprzek włókien mięśniowych lub ryby krojonej w poprzek kręgosłupa, zazwyczaj grillowany lub smażony w głębokim oleju;


lexentry: pol/stekowiec__rzeczownik__1
written_rep: stekowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kloakdyr
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) zwierzę, w którego budowie anatomicznej przewody moczowe i płciowe uchodzą do steku


lexentry: pol/stela__rzeczownik__1
written_rep: stela
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stele
sense_list:
(archeologia, archeologiczny) (sztuka) w starożytności wolno stojąca płyta upamiętniająca czyny władcy


lexentry: pol/stenografia__rzeczownik__1
written_rep: stenografia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stenografi
sense_list:
sposób pisania za pomocą umownych symboli, konwencji i skrótów, pozwalający notować w tempie ludzkiej mowy;


lexentry: pol/ster__rzeczownik__1
written_rep: ster
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ror
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) urządzenie służące do nadania i utrzymania kierunku ruchu statku wodnego lub powietrznego;


lexentry: pol/stereotyp__rzeczownik__1
written_rep: stereotyp
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stereotyp
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) uproszczona konstrukcja myślowa zawierająca irracjonalne bądź fałszywe przeświadczenie dotyczące różnych zjawisk, instytucji, osób, a najczęściej innych grup społecznych; | (poligrafia) rodzaj matrycy drukarskiej do druku wypukłego


lexentry: pol/stereotypowy__przymiotnik__1
written_rep: stereotypowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: stereotyp
sense_list:
zawsze taki sam, powtarzający się bez zmian | zgodny ze stereotypem, niezmienny, szablonowy, tradycyjny


lexentry: pol/sternik__rzeczownik__1
written_rep: sternik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rorgænger
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) stopień żeglarski niższy od stopnia kapitana i żeglarz posiadający ów stopień


lexentry: pol/sterować__czasownik__1
written_rep: sterować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: styre
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) wyznaczać kierunek za pomocą steru | kierować jakimiś działaniami, wpływać na coś, rządzić czymś | kontrolować pracę urządzenia


lexentry: pol/sterowiec__rzeczownik__1
written_rep: sterowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: luftskib
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) sterowalny, podłużny balon napełniony gazem lżejszym od powietrza, posiadający własny napęd;


lexentry: pol/sterylizacja__rzeczownik__1
written_rep: sterylizacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sterilisation | sterilisering
sense_list:
(chemia, chemiczny) (medycyna, medyczny) niszczenie drobnoustrojów i ich zarodników za pomocą czynników fizycznych i chemicznych przeprowadzane w celach antyseptycznych, do konserwacji produktów żywnościowych itp.; | (medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) pozbawianie płodności (zwykle podczas zabiegu chirurgicznego) przy jednoczesnym zachowaniu czynności hormonalnej gruczołów płciowych


lexentry: pol/sterylizować__czasownik__1
written_rep: sterylizować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: sterilisere
sense_list:
(biologia, biologiczny) (medycyna, medyczny) niszczyć mikroorganizmy i ich spory | (biologia, biologiczny) (medycyna, medyczny) pozbawiać płodności


lexentry: pol/stewardesa__rzeczownik__1
written_rep: stewardesa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stewardesse
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) członkini załogi samolotu obsługująca pasażerów; | (morski) członkini załogi statku obsługująca pasażerów;


lexentry: pol/stewia__rzeczownik__1
written_rep: stewia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sukkerplante
sense_list:
(botanika, botaniczny) Stevia Cavanilles, jeden z rodzajów roślin z rodziny astrowatych; | (spożywczy) naturalna substancja słodząca w postaci sproszkowanych liści i pąków albo skrystalizowanego ekstraktu ze Stevia rebaudiana, uprawnego gatunku stewii (1.1)


lexentry: pol/stigma__rzeczownik__1
written_rep: stigma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stigma
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) litera alfabetu greckiego, obecnie nieużywana w języku greckim; w greckim systemie liczbowym oznacza liczbę 6; jest ligaturą liter sigma i tau;


lexentry: pol/sto_lat__wykrzyknik__1
written_rep: sto lat
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: længe leve
sense_list:
życzenia pomyślnego i długiego życia w dobrej kondycji składane najczęściej z okazji urodzin, rocznic i uroczystych wydarzeń


lexentry: pol/stochastyczny__przymiotnik__1
written_rep: stochastyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: stokastisk
sense_list:
(matematyka, matematyczny) (statystyka, statystyczny) nie wykazujący żadnej określonej tendencji, nie zmierzający do określonego celu, taki, którym rządzi przypadek


lexentry: pol/stocznia__rzeczownik__1
written_rep: stocznia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: værft
sense_list:
zakład przemysłowy zajmujący się budową, remontowaniem, przebudowywaniem lub likwidacją statków wodnych;


lexentry: pol/stodoła__rzeczownik__1
written_rep: stodoła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lade
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (rolnictwo, rolniczy) budynek gospodarczy do przechowywania plonów w stanie suchym np. siano, zboże itp.


lexentry: pol/stojak__rzeczownik__1
written_rep: stojak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stander
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie utrzymujące coś w pozycji pionowej, czasem też utrzymujące w pionie dzieci niepotrafiące jeszcze samodzielnie stać


lexentry: pol/stok__rzeczownik__1
written_rep: stok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skråning | hældning
sense_list:
(geografia, geograficzny) (sport, sportowy) każda nachylona powierzchnia rozpościerająca się między kulminacją wzniesienia a jego podnóżem


lexentry: pol/stolarz__rzeczownik__1
written_rep: stolarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: snedker
sense_list:
(rzemiosło, rzemieślniczy) rzemieślnik wykonujący przedmioty z drewna: meble, elementy budowlane itp., osoba zajmująca się stolarstwem;


lexentry: pol/stolec__rzeczownik__1
written_rep: stolec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stol
sense_list:
(dawniej, dawny) tron monarchy, biskupa | (fizjologia, fizjologiczny) (medycyna, medyczny) odchody ludzkie lub zwierzęce


lexentry: pol/stolica__rzeczownik__1
written_rep: stolica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hovedstad
sense_list:
(administracja) (geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) główne miasto jakiegoś państwa;


lexentry: pol/stolik__rzeczownik__1
written_rep: stolik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bord
sense_list:
(gastronomia) stół z siedzeniami przygotowany dla klientów w restauracji, barze | (termin karciany) w brydżu: karty partnera rozgrywającego, rozłożone na stole i widoczne dla wszystkich


lexentry: pol/stomia__rzeczownik__1
written_rep: stomia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spalteåbning
sense_list:
(medycyna, medyczny) chirurgiczne połączenie między przewodem pokarmowym (jelitem cienkim lub grubym) albo rzadziej układem moczowym ze skórą na brzuchu, wytworzone gdy wydalanie kału lub moczu drogą naturalną stało się u pacjenta niemożliwe lub znacznie utrudnione;


lexentry: pol/stonka__rzeczownik__1
written_rep: stonka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: coloradobille
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) chrząszcz z rodziny stonkowatych, zwłaszcza stonka ziemniaczana (Leptinotarsa decemlineata Say)


lexentry: pol/stonka_ziemniaczana__rzeczownik__1
written_rep: stonka ziemniaczana
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: coloradobille | kartoffelbille
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) jeden z chrząszczy, szkodnik upraw ziemniaków;


lexentry: pol/stonoga__rzeczownik__1
written_rep: stonoga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tusindben
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) wij lub prosionek ze względu na liczbę odnóży


lexentry: pol/stopa_okopowa__rzeczownik__1
written_rep: stopa okopowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skyttegravsfod
sense_list:
(medycyna, medyczny) (wojskowość, wojskowy) zespół objawów związanych odmrożeniem i opuchlizną stóp narażonych na długotrwały nacisk w warunkach zimna i wilgoci, obserwowanych wśród żołnierzy w okopach podczas dziań wojennych;


lexentry: pol/stoper__rzeczownik__1
written_rep: stoper
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: løbeur
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (sport, sportowy) urządzenie do mierzenia odstępu czasu z dokładnością do ułamków sekundy


lexentry: pol/stopień__rzeczownik__1
written_rep: stopień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: grad
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (meteorologia, meteorologiczny) jednostka miary temperatury | (gramatyka) forma przymiotnika lub przysłówka umożliwiająca porównywanie wielkości stopnia (1.8) cechy między kilkoma obiektami | (matematyka, matematyczny) maksymalna suma wykładników zmiennych wśród jednomianów, tworzących dany wielomian; | (poligrafia) (zobacz) stopień pisma


lexentry: pol/stopień__rzeczownik__1
written_rep: stopień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: grad | vinkelgrad
sense_list:
(matematyka, matematyczny) jednostka kąta płaskiego stanowiąca 1/360 (jedną trzysta sześćdziesiątą) kąta pełnego, stosowana też w geografii do wyrażania współrzędnych geograficznych;


lexentry: pol/stopień_najwyższy__rzeczownik__1
written_rep: stopień najwyższy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: superlativ
sense_list:
(gramatyka) forma przymiotnika lub przysłówka, oznaczająca największe nasilenie opisywanej przez niego cechy


lexentry: pol/stopień_wyższy__rzeczownik__1
written_rep: stopień wyższy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: komparativ
sense_list:
(gramatyka) forma przymiotnika lub przysłówka, określająca natężenie opisywanej przez niego cechy w porównaniu do czegoś


lexentry: pol/stopka__rzeczownik__1
written_rep: stopka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trykfod
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (krawiectwo) część maszyny do szycia dociskająca szytą tkaninę do płytki ściegowej


lexentry: pol/stopniowanie__rzeczownik__1
written_rep: stopniowanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gradbøjning
sense_list:
(gramatyka) odmienianie przymiotników lub przysłówków przez stopnie, pozwalające różnicować nasilenie danej cechy


lexentry: pol/stos__rzeczownik__1
written_rep: stos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ligbål
sense_list:
drewno ułożone do spalenia czegoś lub kogoś; miejsce, na którym dokonuje się ceremonii kremacji ciała zmarłego


lexentry: pol/stosunek_przerywany__rzeczownik__1
written_rep: stosunek przerywany
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: afbrudt samleje | coitus interruptus
sense_list:
(medycyna, medyczny) stosunek płciowy, podczas którego dochodzi do wyjścia członka z pochwy przed wytryskiem nasienia


lexentry: pol/stosunek_płciowy__rzeczownik__1
written_rep: stosunek płciowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: samleje
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) czynności i zachowania seksualne, w trakcie których dochodzi do fizycznego zbliżenia z użyciem narządów płciowych;


lexentry: pol/stowarzyszać__czasownik__2
written_rep: stowarzyszać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: forene sig | forenes
sense_list:
łączyć się z osobami lub grupami osób w jedną organizację dążącą do uskuteczniania wspólnych zamierzeń


lexentry: pol/stowarzyszenie__rzeczownik__1
written_rep: stowarzyszenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forening
sense_list:
organizacja społeczna (zrzeszenie) powoływana przez grupę osób o wspólnych celach lub zainteresowaniach;


lexentry: pol/stołek__rzeczownik__1
written_rep: stołek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: taburet
sense_list:
(branża meblarska, meblarstwo, meble) niewielkie jednosobowe, niskie, twarde siedzisko bez oparcia, zazwyczaj na kilku nogach


lexentry: pol/strajk__rzeczownik__1
written_rep: strajk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: strejke
sense_list:
dobrowolny i zbiorowy protest pracowników, który polega najczęściej na przerwaniu pracy, podjęty w celu spełnienia przez pracodawcę lub władzę ich postulatów;


lexentry: pol/strategia__rzeczownik__1
written_rep: strategia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: strategi
sense_list:
ogólny plan działań, szerszy od taktyki | (informatyka, informatyczny) wzorzec projektowy definiujący rodzinę wymiennych algorytmów


lexentry: pol/straż_pożarna__rzeczownik__1
written_rep: straż pożarna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: brandvæsen
sense_list:
wyspecjalizowana formacja, zawodowa lub ochotnicza, zajmująca się zwalczaniem pożarów, klęsk żywiołowych oraz innych zagrożeń dla zdrowia ludzkiego, mienia lub środowiska;


lexentry: pol/straż_przybrzeżna__rzeczownik__1
written_rep: straż przybrzeżna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kystvagt
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) morska formacja policyjna lub wojskowa odpowiadająca za nadzorowanie granic


lexentry: pol/strażnica__rzeczownik__1
written_rep: strażnica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kontroltårn | vagttårn
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) (architektura, architektoniczny) budynek, niekiedy wysoki, w którym pełni się straż;


lexentry: pol/strefa_erogenna__rzeczownik__1
written_rep: strefa erogenna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: erogen zone
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) (seksuologia, seksuologiczny) fragment ciała, który reaguje na dotyk podnieceniem seksualnym;


lexentry: pol/strefa_klimatyczna__rzeczownik__1
written_rep: strefa klimatyczna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: klimabælte | klimazone
sense_list:
obszar Ziemi, przyjmujący zazwyczaj postać równoleżnikowego pasa, w obrębie którego podobny przebieg mają elementy klimatu wybrane jako podstawa wydzielenia strefy (najczęściej temperatura powietrza, opad, ciśnienie atmosferyczne)


lexentry: pol/streptomycyna__rzeczownik__1
written_rep: streptomycyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: streptomycin
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) (chemia, chemiczny) organiczny związek chemiczny o wzorze C21H39N7O12, antybiotyk wytwarzany przez pleśniaka Streptomyces griseus, używany przy leczeniu chorób spowodowanych przez gronkowce i paciorkowce oraz niektóre odmiany gruźlicy;


lexentry: pol/streszczać__czasownik__1
written_rep: streszczać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: forkorte
sense_list:
skracać jakąś wypowiedź lub tekst, zachowując najważniejsze jej elementy, przedstawiać w skondensowanej formie


lexentry: pol/stroik__rzeczownik__1
written_rep: stroik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rør
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) cienka listwa z trzciny lub metalowa blaszka służąca do wprowadzania w drganie słupa powietrza w środku rezonatora lub piszczałki w niektórych instrumentach


lexentry: pol/stroić__czasownik__1
written_rep: stroić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: stemme
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) nadawać instrumentom muzycznym odpowiednie brzmienie poprzez regulację naciągu strun


lexentry: pol/strona__rzeczownik__1
written_rep: strona
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: side
sense_list:
jedna z powierzchni kartki lub innych płaskich przedmiotów, zwykle w książce, gazecie, albumie itp. | umowna część czegoś, znajdująca się przy brzegu, krawędzi tego czegoś


lexentry: pol/strona_internetowa__rzeczownik__1
written_rep: strona internetowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: webside
sense_list:
(informatyka, informatyczny) pojedynczy dokument lub prezentacja opublikowana w Internecie przez WWW;


lexentry: pol/stronnictwo__rzeczownik__1
written_rep: stronnictwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fest
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) zorganizowane ugrupowanie o wspólnych poglądach, działające wspólnie dla osiągnięcia określonych celów


lexentry: pol/strop__rzeczownik__1
written_rep: strop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: loft
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (budownictwo) poziomy element konstrukcyjny budynku, najczęściej rozdzielający dwie kondygnacje;


lexentry: pol/strudel__rzeczownik__1
written_rep: strudel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: strudel
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) ciasto francuskie zawijane z jabłkami lub nadzieniem z sera bądź maku, pieczone w rondlu z dużą ilością masła;


lexentry: pol/strug__rzeczownik__1
written_rep: strug
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: høvl
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) narzędzie stolarskie z wysuwanym ostrzem, używane do wyrównywania, wygładzania powierzchni drewna


lexentry: pol/struga__rzeczownik__1
written_rep: struga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bæk
sense_list:
(geografia, geograficzny) mała rzeczka | ciecz płynąca wąskim pasmem; płynąca, lejąca się woda, ciecz


lexentry: pol/strumień__rzeczownik__1
written_rep: strumień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: strøm
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) duża ilość poruszających się osób lub rzeczy | ciecz lejąca się wąskim pasmem


lexentry: pol/struna__rzeczownik__1
written_rep: struna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: streng
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) naciągnięta sprężysta nić, będąca źródłem dźwięku w instrumentach strunowych;


lexentry: pol/strup__rzeczownik__1
written_rep: strup
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sårskorpe
sense_list:
(medycyna, medyczny) sucha pokrywa na ranach i uszkodzeniach ciała, powstająca ze skrzepłej wydzieliny;


lexentry: pol/strusia_polityka__rzeczownik__1
written_rep: strusia polityka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: strudsepolitik | strudspolitik
sense_list:
sytuacja, w której ktoś unika rozwiązywania problemów udając, że ich nie dostrzega; unikanie podjęcia decyzji


lexentry: pol/strych__rzeczownik__1
written_rep: strych
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: loft
sense_list:
(architektura, architektoniczny) pomieszczenie w niektórych budynkach, znajdujące się pod samym dachem;


lexentry: pol/strzał__rzeczownik__1
written_rep: strzał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skud
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) wystrzelenie strzały lub pocisku z broni | (potocznie, potoczny) próba losowego zgadnięcia odpowiedzi | (sport, sportowy) uderzenie, kopnięcie piłki


lexentry: pol/strzał_w_ciemno__rzeczownik__1
written_rep: strzał w ciemno
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skud i tågen
sense_list:
działanie podejmowane bez posiadania dostatecznej wiedzy na jakiś temat, tak, że nie wiadomo, czy jest ono prawidłowe


lexentry: pol/strzałka__rzeczownik__1
written_rep: strzałka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pil
sense_list:
linia z grotem, symbol wskazujący kierunek albo miejsce | (botanika, botaniczny) Sagittaria L., rodzaj roślin z rodziny żabieńcowatych;


lexentry: pol/strzemię__rzeczownik__1
written_rep: strzemię
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stigbøjle
sense_list:
(hipologia, hipologiczny) parzysta część rzędu końskiego w formie stalowego kabłąka i poprzeczki, służąca do dosiadania wierzchowca i ułatwiająca utrzymanie się w siodle;


lexentry: pol/strzyc__czasownik__1
written_rep: strzyc
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: klippe
sense_list:
skracać włosy, brodę lub sierść | obcinać futro zwierząt na wełnę | przycinać rośliny, np. trawę, gałęzie


lexentry: pol/strzykawka__rzeczownik__1
written_rep: strzykawka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sprøjte
sense_list:
(medycyna, medyczny) narzędzie medyczne do wprowadzania płynnych leków pod skórę lub do mięśnia albo do pobierania płynów ustrojowych;


lexentry: pol/strzyżoń__rzeczownik__1
written_rep: strzyżoń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gærdesmutte
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) mały ptak z rodziny strzyżyków występujący w Ameryce Środkowej i Południowej


lexentry: pol/strzyżyczek__rzeczownik__1
written_rep: strzyżyczek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gærdesmutte
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) mały ptak z rodziny strzyżyków występujący w Belize, Gwatemali, Hondurasie i Meksyku


lexentry: pol/strzyżyk__rzeczownik__1
written_rep: strzyżyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gærdesmutte
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) mały wędrowny ptak z rodziny strzyżyków, podobny do wróbla, zamieszkujący Amerykę Północną i Eurazję


lexentry: pol/strzyżyki__rzeczownik__1
written_rep: strzyżyki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gærdesmutte
sense_list:
(systematyka) (ornitologia, ornitologiczny) Troglodytidae Swainson, rodzina ptaków z rzędu wróblowych, obejmująca gatunki występujące w Ameryce i Eurazji;


lexentry: pol/strój__rzeczownik__1
written_rep: strój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stemning
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) odpowiednie ustawienie gitary lub innego instrumentu muzycznego


lexentry: pol/stulejka__rzeczownik__1
written_rep: stulejka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fimosis | forhudsforsnævring | phimosis
sense_list:
(medycyna, medyczny) wrodzone zwężenie napletka uniemożliwiające jego ściągnięcie poza żołądź prącia;


lexentry: pol/stuptut__rzeczownik__1
written_rep: stuptut
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gamache
sense_list:
(potocznie, potoczny) ochraniacz na nogę mający kształt rurki, wykonany z wodoodpornego i odpornego na zabrudzenia materiału;


lexentry: pol/stwórca__rzeczownik__1
written_rep: stwórca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skaber
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) przydomek boga, któremu przypisuje się stworzenie wszechświata lub ludzi; | ktoś, kto coś stworzył (zwykle coś z niczego)


lexentry: pol/styczna__rzeczownik__1
written_rep: styczna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tangens
sense_list:
(geometria) linia prosta mająca punkt wspólny z krzywą lub powierzchnią, nieprzecinająca jej w tym punkcie;


lexentry: pol/stycznik__rzeczownik__1
written_rep: stycznik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kontaktor
sense_list:
(elektryczność) urządzenie elektromechaniczne do zamykania i przerywania obwodów elektrycznych średniej mocy;


lexentry: pol/styl__rzeczownik__1
written_rep: styl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stil
sense_list:
sposób czyjegoś postępowania, zachowania | sposób wyrażania się; sposób mówienia, pisania; | zespół cech charakterystycznych dla danego regionu, epoki itp.


lexentry: pol/styl_życia__rzeczownik__1
written_rep: styl życia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: livsstil
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) codzienne zachowania jednostek lub grup manifestujące ich położenie społeczne i preferencje;


lexentry: pol/stylista__rzeczownik__1
written_rep: stylista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stylist
sense_list:
osoba tworząca czyjś wizerunek, doradzając odpowiedni strój, makijaż, fryzurę itp. | projektant mody, fryzur, wnętrz itp.


lexentry: pol/stylistyka__rzeczownik__1
written_rep: stylistyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stilistik
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (językoznawstwo, językoznawczy) dział nauki zajmujący się opisem i analizą stylów językowych


lexentry: pol/stymulacja__rzeczownik__1
written_rep: stymulacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stimulation
sense_list:
(biologia, biologiczny) wywoływanie stanu pobudzenia w organizmie przez bodziec zewnętrzny | pobudzanie do aktywności, rozwoju


lexentry: pol/stypulacja__rzeczownik__1
written_rep: stypulacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bestemmelse
sense_list:
(dawniej, dawny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) umowa, ugoda lub inne zobowiązanie


lexentry: pol/stóg__rzeczownik__1
written_rep: stóg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stak
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) duży stos siana, rzadziej słomy lub zboża, układany zazwyczaj wokół ustawionego pionowo drąga w kształt stożka lub kopuły


lexentry: pol/stół__rzeczownik__1
written_rep: stół
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bord
sense_list:
(branża meblarska, meblarstwo, meble) mebel z podpartym na nogach blatem, służący zwykle do spożywania posiłków lub pracy;


lexentry: pol/stęp__rzeczownik__1
written_rep: stęp
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fodsti
sense_list:
(jeździectwo, jeździecki) czterotaktowy, najwolniejszy chód konia, osła i muła; | (zoologia, zoologiczny) czterotaktowy wzór chodu zwierzęcia czworonożnego;


lexentry: pol/stępka__rzeczownik__1
written_rep: stępka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: køl
sense_list:
(marynarka) (technologia, technika, techniczny) główna, podłużna belka konstrukcyjna umieszczona w osi na dnie kadłuba statku wodnego;


lexentry: pol/stężenie_normalne__rzeczownik__1
written_rep: stężenie normalne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: normalitet
sense_list:
(chemia, chemiczny) liczba gramorównoważników substancji w roztworze odniesiona do jednostki objętości;


lexentry: pol/subiektywny__przymiotnik__1
written_rep: subiektywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: subjektiv
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) (filozofia, filozoficzny) zależny od podmiotu poznającego | stronniczy, odznaczający się subiektywizmem


lexentry: pol/subkontynent__rzeczownik__1
written_rep: subkontynent
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: subkontinent
sense_list:
(geografia, geograficzny) ląd wielkich rozmiarów, lecz mniejszy niż kontynent lub stanowiący jego wydzieloną, szczególną część;


lexentry: pol/subkultura__rzeczownik__1
written_rep: subkultura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: subkultur
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) zespół zjawisk kulturowych, częściowo autonomiczny wobec kultury dominującej tworzone przez jakąś grupę osób;


lexentry: pol/subskrybować__czasownik__1
written_rep: subskrybować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: abonnere
sense_list:
(urzędowy) zobowiązywać się do kupna czegoś, np. akcji, publikacji | skorzystać, korzystać z subskrypcji


lexentry: pol/subskrypcja__rzeczownik__1
written_rep: subskrypcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: abonnement
sense_list:
formalne (pisemne lub elektroniczne) zobowiązanie do nabycia lub wykupienia czegoś cyklicznie wydawanego


lexentry: pol/substancja__rzeczownik__1
written_rep: substancja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: substans
sense_list:
(chemia, chemiczny) klasa przedmiotów materialnych, mających w danych warunkach jednakowe właściwości fizyczne i chemiczne, mikroskopowo zaś - identyczną budowę molekularną (cząsteczkową)


lexentry: pol/substancja_czynna__rzeczownik__1
written_rep: substancja czynna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aktiv substans
sense_list:
(medycyna, medyczny) (biochemia, biochemiczny) substancja jakiegokolwiek pochodzenia, która może spowodować zmiany w procesach fizjologicznych lub biochemicznych organizmów żywych, stanowiąca podstawę leku;


lexentry: pol/subsydium__rzeczownik__1
written_rep: subsydium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tilskud
sense_list:
(urzędowy) pomoc finansowa udzielona osobie prawnej, jednostce organizacyjnej lub osobie fizycznej przeznaczona na konkretny rodzaj działalności


lexentry: pol/subwoofer__rzeczownik__1
written_rep: subwoofer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: subwoofer
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) głośnik służący do odtwarzania dźwięków o bardzo małych częstotliwościach;


lexentry: pol/sudoku__rzeczownik__1
written_rep: sudoku
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sudoku
sense_list:
japońska łamigłówka, w której zadaniem jest uzupełnienie diagramu tak, aby w każdej kolumnie, każdym wierszu oraz każdym mniejszym kwadracie znalazło się po jednej cyfrze od 1 do 9;


lexentry: pol/sufler__rzeczownik__1
written_rep: sufler
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sufflør
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) osoba podpowiadająca aktorom tekst roli na próbach i podczas przedstawień w sposób niewidoczny dla widza;


lexentry: pol/sufrażystka__rzeczownik__1
written_rep: sufrażystka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: suffragette
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) działaczka walcząca o prawa wyborcze dla kobiet na przełomie XIX i XX wieku (głównie w krajach anglosaskich);


lexentry: pol/sugerować__czasownik__1
written_rep: sugerować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: forslå
sense_list:
czynić aluzję | podsuwać komuś nie wprost jakieś rozwiązanie | stanowić poszlakę dla jakiegoś wniosku


lexentry: pol/sugestywny__przymiotnik__1
written_rep: sugestywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: suggestiv
sense_list:
wywierający silny wpływ na czyjeś myśli i wyobraźnię, narzucający komuś sposób myślenia; bardzo przekonujący


lexentry: pol/suicydologia__rzeczownik__1
written_rep: suicydologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: suicidologi
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) interdyscyplinarna nauka zajmująca się problematyką samobójstw i szeroko pojętą autodestruktywnością;


lexentry: pol/suka__rzeczownik__1
written_rep: suka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tæve | mær
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (wulgarnie, wulgaryzm) (pejoratywnie, pejoratywny) kobieta, zwłaszcza źle prowadząca się


lexentry: pol/sukienka__rzeczownik__1
written_rep: sukienka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kjole
sense_list:
(krawiectwo) kobiece ubranie, okrywające tułów, częściowo lub całkowicie nogi, czasem też ręce, zazwyczaj z lekkiego materiału;


lexentry: pol/sukkub__rzeczownik__1
written_rep: sukkub
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: succubus
sense_list:
(mitologia, mitologiczny) rodzaj mitycznego demona pod postacią pięknej kobiety kuszącego erotycznie mężczyzn we śnie;


lexentry: pol/suknia__rzeczownik__1
written_rep: suknia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kjole
sense_list:
(krawiectwo) część kobiecej garderoby okrywająca tułów, częściowo lub całkowicie nogi, czasem też ręce, wkładana zazwyczaj na uroczyste okazje;


lexentry: pol/sukulent__rzeczownik__1
written_rep: sukulent
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sukkulent
sense_list:
(botanika, botaniczny) roślina przystosowana do życia na gorących półpustyniach, posiadająca grube mięsiste pędy bądź liście, służące do gromadzenia wody;


lexentry: pol/sumak__rzeczownik__1
written_rep: sumak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sumak
sense_list:
(botanika, botaniczny) Rhus, rodzaj roślin należący do rodziny nanerczowatych i obejmujący ok. 250 gatunków; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) przyprawa z sumaka (1.1) o kwaśnym smaku


lexentry: pol/sumeryjski__przymiotnik__1
written_rep: sumeryjski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: sumerisk
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) związany z Sumerem albo Sumeryjczykami, dotyczący Sumeru albo Sumeryjczyków


lexentry: pol/sumienie__rzeczownik__1
written_rep: sumienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: samvittighed
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wewnętrzne odczucie pozwalające rozróżniać dobro i zło;


lexentry: pol/superbohater__rzeczownik__1
written_rep: superbohater
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: superhelt
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) pozytywny bohater literacki, filmowy lub komiksowy posiadający nadprzyrodzone zdolności i walczący o uratowanie ludzkości przed złoczyńcami;


lexentry: pol/superksiężyc__rzeczownik__1
written_rep: superksiężyc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: supermåne
sense_list:
(potocznie, potoczny) (astronomia, astronomiczny) księżyc w pełni, obserwowany w syzygijnym perygeum;


lexentry: pol/supernowa__rzeczownik__1
written_rep: supernowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: supernova
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) gwiazda, której jasność gwałtownie wzrosła na skutek wybuchowego odrzucenia przez nią swoich zewnętrznych warstw;


lexentry: pol/superżywność__rzeczownik__1
written_rep: superżywność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: superfood | superfødevarer | supermad
sense_list:
(neologizm) żywność pochodzenia roślinnego o wysokiej wartości odżywczej ((na przykład) wysokiej zawartości polifenoli lub antyoksydantów) mająca korzystne działanie na zdrowie


lexentry: pol/suplement_diety__rzeczownik__1
written_rep: suplement diety
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kosttilskud
sense_list:
(spożywczy) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) środek zawierający składniki odżywcze mający stanowić uzupełnienie diety;


lexentry: pol/suport__rzeczownik__1
written_rep: suport
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: supportband
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) solista lub zespół muzyczny rozgrzewający publiczność, którego występ poprzedza wyjście na scenę gwiazdy koncertu;


lexentry: pol/surfing__rzeczownik__1
written_rep: surfing
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: surfing
sense_list:
(sport, sportowy) ślizganie się na specjalnie przystosowanej do tego desce unoszącej się na fali morskiej;


lexentry: pol/surowy__przymiotnik__1
written_rep: surowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: hård
sense_list:
taki, który bezwzględnie wymaga wykonania jakiejś czynności, przestrzegania jakichś zasad, nieuznający sprzeciwu, wymagający, bezwzględny, niewyrozumiały; także będący wyrazem tej cechy


lexentry: pol/surowy__przymiotnik__1
written_rep: surowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: rå
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) taki, który nie jest ugotowany, usmażony lub upieczony | o klimacie: zimny, ostry, o niskiej temperaturze


lexentry: pol/surrealistyczny__przymiotnik__1
written_rep: surrealistyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: surreel
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (sztuka) związany z surrealizmem, wywodzący się z surrealizmu


lexentry: pol/surrealizm__rzeczownik__1
written_rep: surrealizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: surrealisme
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (sztuka) kierunek artystyczny w literaturze i sztuce, ukształtowany w latach dwudziestych XX w., w założeniu którego wyrażano swoje wnętrze, podświadomość, wizje, sny, halucynacje itp. w oderwaniu od rzeczywistości;


lexentry: pol/sushi__rzeczownik__1
written_rep: sushi
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sushi
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) japońska potrawa z ryżu zaprawionego octem ryżowym z różnymi dodatkami w postaci owoców morza, ryb, warzyw, grzybów oraz jajek;


lexentry: pol/suszka__rzeczownik__1
written_rep: suszka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: klatpapir
sense_list:
(papiernictwo, przemysł papierniczy) przyrząd do osuszania papieru z atramentu, mający formę przycisku z przymocowaną do podstawy bibułą


lexentry: pol/sutanna__rzeczownik__1
written_rep: sutanna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: præstekjole
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) długa szata noszona przez duchownych wyznań chrześcijańskich;


lexentry: pol/suterena__rzeczownik__1
written_rep: suterena
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kælder
sense_list:
część budynku znajdująca się pod parterem, często poniżej poziomu terenu, przystosowana do celów mieszkalnych


lexentry: pol/suw__rzeczownik__1
written_rep: suw
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: slag
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) w silnikach, maszynach, urządzeniach mechanicznych: ruch jednego elementu względem drugiego na pewnej długości, np. ruch tłoka w cylindrze w silniku spalinowym


lexentry: pol/suwak_logarytmiczny__rzeczownik__1
written_rep: suwak logarytmiczny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: regnestok
sense_list:
przyrząd do mnemotechnicznego obliczania wartości logarytmów i szybkiego otrzymywania przybliżonych wyników różnych działań arytmetycznych;


lexentry: pol/suwerenność__rzeczownik__1
written_rep: suwerenność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: suverænitet
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) niezależność od innych państw, ich władz lub instytucji


lexentry: pol/swastyka__rzeczownik__1
written_rep: swastyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hagekors
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) niemiecki emblemat narodowosocjalistyczny i neonazistowski w kształcie równoramiennego krzyża o zagiętych ramionach | (kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) wielokulturowy symbol szczęścia zwykle w kształcie równoramiennego krzyża o zagiętych ramionach;


lexentry: pol/swat__rzeczownik__1
written_rep: swat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Kirsten Giftekniv
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) osoba, która swata dwie osoby, pośredniczy w zawieraniu związku małżeńskiego


lexentry: pol/swing__rzeczownik__1
written_rep: swing
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gynge
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) kierunek muzyki jazzowej popularny na przełomie lat 30. i 40. XX wieku; | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) utwór muzyczny w rytmie swinga (1.2)


lexentry: pol/sygnalista__rzeczownik__1
written_rep: sygnalista
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fløjteblæser
sense_list:
człowiek, który działając w dobrej intencji, ujawnia lub zgłasza nieprawidłowości, do jakich dochodzi w miejscu pracy, a które naruszają interes pracodawcy lub interes publiczny;


lexentry: pol/sygnalizator__rzeczownik__1
written_rep: sygnalizator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: signal
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie służące do wyraźnego informowania o sytuacji wymagającej uwagi


lexentry: pol/sygnał__rzeczownik__1
written_rep: sygnał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: signal
sense_list:
znak informacyjny lub ostrzegawczy | bodziec wywołujący reakcję zmysłów | dźwięk sygnalizujący coś | oznaka zapowiadająca nadejście czegoś


lexentry: pol/syjonistyczny__przymiotnik__1
written_rep: syjonistyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: zionistisk
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) właściwy syjonizmowi, dotyczący syjonizmu lub syjonistów


lexentry: pol/syjonizm__rzeczownik__1
written_rep: syjonizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: zionisme
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) zapoczątkowany w końcu XIX wieku ruch narodowy i towarzysząca mu ideologia stworzenia niezależnego państwa żydowskiego na terenie Palestyny oraz zahamowania procesów asymilacyjnych mniejszości żydowskiej w poszczególnych krajach;


lexentry: pol/syk__rzeczownik__1
written_rep: syk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hvislen
sense_list:
odgłos wydawany przez węża albo szybko uchodzące powietrze, podobny do długiego wymawiania litery „s”


lexentry: pol/sykać__czasownik__1
written_rep: sykać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: hvisle
sense_list:
wydawać dźwięk jak przedłużone wymawianie głoski s, podobny do brzmienia węża lub powietrza uchodzącego pod ciśnieniem


lexentry: pol/sylaba__rzeczownik__1
written_rep: sylaba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stavelse
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) część wyrazu lub wyraz zawierające zwykle jedną samogłoskę lub dyftong, wymawiane jako całość; jednostka mowy, zwykle dłuższa niż jedna głoska i krótsza niż wyraz;


lexentry: pol/symbol__rzeczownik__1
written_rep: symbol
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: symbol
sense_list:
znak graficzny odpowiadający jakiemuś pojęciu | (sztuka) użycie jakiegoś motywu (opisu, obrazu) do przedstawienia zjawiska, o którym nie chce się powiedzieć wprost;


lexentry: pol/symboliczny__przymiotnik__1
written_rep: symboliczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: symbolsk
sense_list:
o niewielkiej wartości materialnej, niewielkim znaczeniu | taki, w którym występują symbole | związany z symbolem, będący symbolem – znakiem umownym pełniącym inne, zastępcze funkcje


lexentry: pol/symbolizm__rzeczownik__1
written_rep: symbolizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: symbolisme
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (sztuka) kierunek w literaturze i sztukach plastycznych występujący na przełomie XIX i XX w., posługujący się symbolem jako podstawowym środkiem wyrazu;


lexentry: pol/symetria__rzeczownik__1
written_rep: symetria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: symmetri
sense_list:
(potocznie, potoczny) właściwość danego przedmiotu, według której możliwe jest podzielenie go na dwie połówki będące swoim lustrzanym odbiciem | równowaga i zgodność pomiędzy poszczególnymi elementami całości | (matematyka, matematyczny) właściwość figury, bryły lub ogólnie dowolnego obiektu matematycznego, polegająca na tym, iż istnieje należące do pewnej zadanej klasy przekształcenie niebędące identycznością, które odwzorowuje dany obiekt na niego samego;


lexentry: pol/symfonia__rzeczownik__1
written_rep: symfonia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: symfoni
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) dużych rozmiarów utwór na orkiestrę; w klasycznym kształcie zazwyczaj trzy- lub czteroczęściowy;


lexentry: pol/symonia__rzeczownik__1
written_rep: symonia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: simoni
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) praktyka sprzedawania i kupowania godności, urzędów i dóbr w czasach średniowiecza;


lexentry: pol/symulować__czasownik__1
written_rep: symulować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: foregive
sense_list:
udawać pewną sytuację, naśladować coś w celu zaobserwowania jego właściwości lub przećwiczenia zachowania w danej sytuacji | świadomie wprowadzać w błąd poprzez udawanie


lexentry: pol/syn_marnotrawny__rzeczownik__1
written_rep: syn marnotrawny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fortabte søn
sense_list:
(biblijny) (przenośnie, przenośnia) osoba, która zawiniła lub zbłądziła, lecz ostatecznie się opamiętała;


lexentry: pol/synapsa__rzeczownik__1
written_rep: synapsa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: synapse
sense_list:
(biologia, biologiczny) połączenie między aksonem komórki nerwowej a inną komórką, gdzie następuje przekazanie pobudzenia z jednej komórki do drugiej;


lexentry: pol/synchronizacja__rzeczownik__1
written_rep: synchronizacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: synkronisering
sense_list:
proces doprowadzenia do jednoczesnego działania, zgodności czasu lub rytmu różnych elementów, systemów, urządzeń albo czynności


lexentry: pol/syndrom__rzeczownik__1
written_rep: syndrom
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: syndrom
sense_list:
zespół cech charakterystycznych dla określonego, zwykle negatywnego, zjawiska w dziedzinie nauk ścisłych lub humanistycznych


lexentry: pol/syndrom_sztokholmski__rzeczownik__1
written_rep: syndrom sztokholmski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Stokholm-syndrom | Stokholmsyndrom
sense_list:
stan psychiczny, który pojawia się u ofiar porwania lub u zakładników, przejawiający się odczuwaniem sympatii i solidarności z osobami je przetrzymującymi;


lexentry: pol/syndykalizm__rzeczownik__1
written_rep: syndykalizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: syndikalisme
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) kierunek w ruchu robotniczym, zakładający prymat celów ekonomicznych nad politycznymi w walce o prawa proletariatu;


lexentry: pol/syndykat_zbrodni__rzeczownik__1
written_rep: syndykat zbrodni
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forbrydersyndikat
sense_list:
(kryminologia, kryminologiczny) zorganizowana grupa przestępcza używająca brutalnych metod w dążeniu do realizacji zamierzonych celów


lexentry: pol/synergia__rzeczownik__1
written_rep: synergia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: synergi
sense_list:
(książkowy) współdziałanie różnych czynników w celu osiągnięcia większego efektu niż suma efektów spowodowanych przez każde z tych czynników działających osobno; także zestawienie tych czynników


lexentry: pol/synod__rzeczownik__1
written_rep: synod
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: synode
sense_list:
(administracja) (kościelny) zebranie przedstawicieli duchowieństwa i świeckich w kościołach chrześcijańskich | (administracja) (kościelny) w prawosławiu: stała rada biskupów


lexentry: pol/synonim__rzeczownik__1
written_rep: synonim
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: synonym
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wyraz lub dłuższe określenie równoważne znaczeniowo innemu lub o podobnym znaczeniu; bliskoznacznik


lexentry: pol/synoptyczny__przymiotnik__1
written_rep: synoptyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: synoptisk
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) związany z synoptyką, z prognozowaniem pogody | taki, który umożliwia porównanie dając pogląd na wszystkie części złożonej całości


lexentry: pol/syntagma__rzeczownik__1
written_rep: syntagma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: frase
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) grupa powiązanych gramatycznie i syntaktycznie słów, które mogą stanowić część zdania, np. podmiot, przydawkę, orzeczenie albo samodzielnie tworzą zdania bądź równoważniki zdań;


lexentry: pol/syntetyczny__przymiotnik__1
written_rep: syntetyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: syntetisk
sense_list:
taki, który jest sztucznie osiągany poprzez syntezę | taki, który łączy w całość dane elementy, ogarnia coś całościowo; uogólniający


lexentry: pol/syntezator__rzeczownik__1
written_rep: syntezator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: synthesizer
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (elektryczność) urządzenie elektroniczne wytwarzające i przekształcające dźwięki, wykorzystywane jako instrument muzyczny;


lexentry: pol/syrena__rzeczownik__1
written_rep: syrena
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: havfrue | sirene
sense_list:
(mitologia, mitologiczny) stworzenie mityczne, początkowo pół kobieta, pół ptak, później pół kobieta, pół ryba; także bohaterka baśni i legend;


lexentry: pol/syrop__rzeczownik__1
written_rep: syrop
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sirup
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) gęsty, bardzo słodki i lepki roztwór cukru, zagęszczony sok | (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) roztwór leku w wodzie gęstością i smakiem przypominający syrop (1.1)


lexentry: pol/system__rzeczownik__1
written_rep: system
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: system
sense_list:
układ urządzeń współpracujących ze sobą; | sposób rozwiązywania, obsługi czegoś | ustrój, sposób organizacji życia


lexentry: pol/system_operacyjny__rzeczownik__1
written_rep: system operacyjny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: styresystem | operativsystem
sense_list:
(informatyka, informatyczny) najbardziej podstawowe oprogramowanie komputera umożliwiające zarządzanie zasobami, sprzętem oraz komunikację z użytkownikiem;


lexentry: pol/system_plików__rzeczownik__1
written_rep: system plików
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: filsystem
sense_list:
(informatyka, informatyczny) sposób zapisu plików i katalogów, umożliwiający późniejsze ich odczytanie;


lexentry: pol/syzyfowa_praca__rzeczownik__1
written_rep: syzyfowa praca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sisyfosarbejde
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) praca bez końca, ciężka, bezskuteczna, bezcelowa, żmudna, niedająca żadnych efektów


lexentry: pol/szabat__rzeczownik__1
written_rep: szabat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sabbat
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (żydowski) ostatni (siódmy) dzień każdego tygodnia, obchodzony jako dzień święty;


lexentry: pol/szabla__rzeczownik__1
written_rep: szabla
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sabel
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) jednosieczna broń z wygiętą klingą; | (sport, sportowy) broń szermiercza


lexentry: pol/szablodziób__rzeczownik__1
written_rep: szablodziób
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: klyde
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Recurvirostra avosetta, ptak przybrzeżny o charakterystycznym czarnym i cienkim dziobie zagiętym w górę;


lexentry: pol/szablon__rzeczownik__1
written_rep: szablon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skabelon
sense_list:
forma, wzór, według których wyrabia się seryjnie przedmioty | przyrząd służący do mechanicznego odtwarzania liter, kształtów lub całych rysunków


lexentry: pol/szach__rzeczownik__2
written_rep: szach
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: shah
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (historia, historyczny, historycznie) tytuł monarchy w Persji a następnie w Iranie;


lexentry: pol/szachownica__rzeczownik__1
written_rep: szachownica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skakbræt
sense_list:
(szachy, pojęcie szachowe) plansza do gry w szachy, składająca się z kwadratowych, dwukolorowych pól umieszczonych w taki sposób, że każdy kwadrat styka się całym bokiem z kwadratem o innym kolorze;


lexentry: pol/szachy__rzeczownik__1
written_rep: szachy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skak
sense_list:
(szachy, pojęcie szachowe) gra dwuosobowa, w której gracze wykonują na przemian ruchy bierkami na czarno-białej planszy;


lexentry: pol/szadź__rzeczownik__1
written_rep: szadź
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rim | rimfrost
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) kryształki lodu powstałe na otoczeniu w wyniku resublimacji pary wodnej;


lexentry: pol/szafa_grająca__rzeczownik__1
written_rep: szafa grająca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: grammofonautomat
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) knajpiany automat do odtwarzania płyt winylowych za pieniądze


lexentry: pol/szafir__rzeczownik__1
written_rep: szafir
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: safir
sense_list:
(jubilerstwo, jubilerski) kamień szlachetny oszlifowany z szafiru (1.1) mineralnego | (mineralogia, mineralogiczny) niebieska odmiana korundu;


lexentry: pol/szafot__rzeczownik__1
written_rep: szafot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skafot
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) rodzaj podwyższenia, na którym wykonywano publiczne egzekucje;


lexentry: pol/szafran__rzeczownik__1
written_rep: szafran
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: safran
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) przyprawa otrzymywana z wysuszonych pręcików lub słupków krokusów


lexentry: pol/szafranowy__przymiotnik__2
written_rep: szafranowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 02
trans_list: safran
sense_list:
(książkowy) mający kolor intensywnie żółty, taki jak kolor sproszkowanego słupka kwiatu szafranu uprawnego


lexentry: pol/szahada__rzeczownik__1
written_rep: szahada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: shahadah
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) muzułmańskie wyznanie wiary, jeden z pięciu filarów większości odłamów islamu


lexentry: pol/szakal__rzeczownik__1
written_rep: szakal
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sjakal
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) kilka gatunków z rodzaju Canis, drapieżnik podobny do wilka, lecz od niego mniejszy;


lexentry: pol/szalej__rzeczownik__1
written_rep: szalej
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hemlock
sense_list:
(botanika, botaniczny) Cicuta, roślina o pierzastych liściach, drobnych, białych kwiatach zebranych w baldachy, zawierająca silnie trujące alkaloidy;


lexentry: pol/szalotka__rzeczownik__1
written_rep: szalotka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skalotteløg
sense_list:
(botanika, botaniczny) Allium ascalonicum L., gatunek byliny z rodziny czosnkowatych; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) jarzyna z cebulek tej rośliny


lexentry: pol/szaman__rzeczownik__1
written_rep: szaman
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: shaman
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wśród niektórych ludów azjatyckich, np. u Eskimosów i Indian, człowiek uważany za pośrednika między duchami, bóstwami, demonami a ludźmi, osoba o nadprzyrodzonej mocy, czarodziej i znachor pierwotnej religii szamanizmu;


lexentry: pol/szamanizm__rzeczownik__1
written_rep: szamanizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: shamanisme
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) wierzenia i praktyki religijne bazujące na animizmie i instytucji szamanów;


lexentry: pol/szambelan__rzeczownik__1
written_rep: szambelan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kammerherre
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) tytuł dworski, oznaczający urzędnika dworu królewskiego lub książęcego, który zajmował się sprawami gospodarczymi, ceremoniami lub opieką nad prywatnymi komnatami władcy


lexentry: pol/szaniec__rzeczownik__1
written_rep: szaniec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skanse
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) ziemna fortyfikacja polowa składająca się z wału i rowu;


lexentry: pol/szanować__czasownik__1
written_rep: szanować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: respektere
sense_list:
mieć szacunek do kogoś lub czegoś, darzyć kogoś lub coś szacunkiem; odnosić się, zwracać się do kogoś z szacunkiem


lexentry: pol/szansa__rzeczownik__1
written_rep: szansa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: chance
sense_list:
prawdopodobieństwo, możliwość powodzenia w jakiejś sprawie, osiągnięcia sukcesu lub zaistnienia jakichś pożądanych okoliczności


lexentry: pol/szantaż__rzeczownik__1
written_rep: szantaż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: afpresning
sense_list:
wymuszanie czegoś na kimś pod groźbą ujawnienia jakichś kompromitujących lub wstydliwych informacji o tym kimś; także pod groźbą wykonania czynu innego typu (np. przemocy wobec bliskich)


lexentry: pol/szara_eminencja__rzeczownik__1
written_rep: szara eminencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: grå eminence
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) osoba zakulisowo sprawująca władzę lub skrycie i anonimowo wpływająca na podejmowanie istotnych decyzji, zarazem nie pełniąca funkcji adekwatnych do tych czynności


lexentry: pol/szara_myszka__rzeczownik__1
written_rep: szara myszka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: grå mus
sense_list:
(dosłownie) mała lub młoda mysz o szarym ubarwieniu | (przenośnie, przenośnia) dziewczyna lub kobieta cicha i skromna, raczej nieśmiała, nie ubierająca się wyzywająco lub nie wyróżniająca się z tłumu


lexentry: pol/szarańcza__rzeczownik__1
written_rep: szarańcza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: græshoppe
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) owad przypominający konika polnego, szkodnik upraw;


lexentry: pol/szarlatan__rzeczownik__1
written_rep: szarlatan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: charlatan
sense_list:
oszust wykorzystujący łatwowierność ludzi, który zwodzi ich swoimi rzekomymi umiejętnościami i kwalifikacjami oraz ciągnie z tego zyski


lexentry: pol/szarotka_alpejska__rzeczownik__1
written_rep: szarotka alpejska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ægte edelweiss
sense_list:
(systematyka) (botanika, botaniczny) Leontopodium nivale subsp. alpinum, gatunek rośliny z rodziny astrowatych, występujący w wysokich górach;


lexentry: pol/szary__przymiotnik__1
written_rep: szary
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: grå
sense_list:
w kolorze pośrednim między czarnym a białym | bez światła słonecznego, niepogodny, zamglony, przygnębiający


lexentry: pol/szaser__rzeczownik__1
written_rep: szaser
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jæger
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) żołnierz piechoty lub lekkiej jazdy w okresie podbojów napoleońskich;


lexentry: pol/szaszłyk__rzeczownik__1
written_rep: szaszłyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sjasjlyk
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) potrawa składająca się z kawałków mięsa, zwykle baraniny, przekładanych plasterkami warzyw (np. cebula, papryka), boczku, słoniny itp., nadzianych na szpikulec, pieczona na rożnie lub grillowana;


lexentry: pol/szatan__rzeczownik__1
written_rep: szatan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Satan
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) każdy z upadłych aniołów, przeciwnych Bogu, kuszących człowieka do grzechu


lexentry: pol/szatnia__rzeczownik__1
written_rep: szatnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: garderobe | omklædningsrum
sense_list:
pomieszczenie w teatrze, szkole, lokalu gastronomicznym itp., gdzie pozostawia się wierzchnie okrycia


lexentry: pol/szatniarz__rzeczownik__1
written_rep: szatniarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: garderobe
sense_list:
osoba pracująca w szatni instytucji o otwartym lub półotwartym dostępie (teatry, szkoły), przyjmująca i wydająca odzież wierzchnią w czasie pobytu klientów w tych instytucjach;


lexentry: pol/szczególnie__przysłówek__1
written_rep: szczególnie
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: særligt
sense_list:
w sposób szczególny, specjalny, w większym stopniu | w sposób wyjątkowy, osobliwy, inaczej niż przeciętnie


lexentry: pol/szczekanie__rzeczownik__1
written_rep: szczekanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gøen
sense_list:
(kynologia, kynologiczny) wydawanie przez psa, lisa i inne psowate krótkiego, głośnego głosu służącego do komunikacji, wyrażania emocji i ostrzegania | odgłos słyszany, gdy pies szczeka


lexentry: pol/szczekać__czasownik__1
written_rep: szczekać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: gø
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) o psie, lisie, szakalu: wydawać krótki, urywany głos | (przenośnie, przenośnia) (potocznie, potoczny) wydawać głośne dźwięki przypominające szczekanie psów


lexentry: pol/szczelinowy__przymiotnik__1
written_rep: szczelinowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: frikativ
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wymawiany przy znacznym zbliżeniu narządów mowy, ale bez ich zwarcia


lexentry: pol/szczeniak__rzeczownik__2
written_rep: szczeniak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: hvalp
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (żartobliwie) lub (pogardliwie, pogardliwy) chłopiec postępujący niepoważnie, zachowujący się w sposób niedojrzały


lexentry: pol/szczepionka__rzeczownik__1
written_rep: szczepionka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vaccine
sense_list:
(medycyna, medyczny) preparat pochodzenia biologicznego, zawierający osłabione żywe lub zabite drobnoustroje chorobotwórcze lub fragmenty ich struktury stosowany w celu wywołania odpowiedzi immunologicznej i odporności;


lexentry: pol/szczery__przymiotnik__1
written_rep: szczery
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ærlig | oprigtig
sense_list:
dotyczący szczerości; taki, który mówi prawdę; wyraża się szczerze, nie ukrywa tego, co myśli i czuje


lexentry: pol/szczudłak__rzeczownik__1
written_rep: szczudłak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stylteløber
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Himantopus himantopus, średniej wielkości ptak o bardzo długich nogach, należący do rzędu siewkowych;


lexentry: pol/szczwół_plamisty__rzeczownik__1
written_rep: szczwół plamisty
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hemlock
sense_list:
(botanika, botaniczny) Conium maculatum L., gatunek trującej rośliny dwuletniej z rodziny selerowatych;


lexentry: pol/szczypce__rzeczownik__1
written_rep: szczypce
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tang
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) narzędzie do chwytania przedmiotów w formie dwóch zaciskających się ramion


lexentry: pol/szczęka__rzeczownik__1
written_rep: szczęka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kæbe
sense_list:
kość czaszki (górna nieruchoma i dolna ruchoma), w której osadzone są zęby | (technologia, technika, techniczny) mechanizm zaciskowy narzędzia lub maszyny


lexentry: pol/szekel__rzeczownik__1
written_rep: szekel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sekel
sense_list:
(starożytność) (metrologia, metrologiczny) bliskowschodnia jednostka wagi; | (starożytność) (numizmatyka, numizmatyczny) bliskowschodnia złota lub srebrna moneta


lexentry: pol/szelf__rzeczownik__1
written_rep: szelf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hylde
sense_list:
(geologia, geologiczny) (geografia, geograficzny) przybrzeżna strefa dna morskiego będąca częścią kontynentu zalanego wodami płytkiego morza;


lexentry: pol/szereg__rzeczownik__1
written_rep: szereg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: række
sense_list:
ciąg osób lub przedmiotów ustawionych obok siebie w linii prostej | (matematyka, matematyczny) wyrażenie będące sumą skończonej lub nieskończonej liczby składników


lexentry: pol/szermierka__rzeczownik__1
written_rep: szermierka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fægtning
sense_list:
(sport, sportowy) dyscyplina sportowa, stanowiąca walkę bronią białą, jak szpada, floret i szabla | sztuka władania białą bronią


lexentry: pol/szerokość_geograficzna__rzeczownik__1
written_rep: szerokość geograficzna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: breddegrad
sense_list:
(geografia, geograficzny) jedna ze współrzędnych geograficznych - kąt pomiędzy lokalną osią pionu a płaszczyzną równika;


lexentry: pol/szeryf__rzeczownik__1
written_rep: szeryf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sherif
sense_list:
w Anglii: urzędnik w hrabstwie należącym do króla, pełniący funkcję administratora; | w USA: policjant lub urzędnik nadzorujący aparat policyjny na terenie hrabstwa;


lexentry: pol/szeryf__rzeczownik__2
written_rep: szeryf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: serif | skraffering
sense_list:
(drukarstwo, drukarski) w niektórych krojach pisma: zakończenie linii znaku, przeznaczone głównie do dekoracji;


lexentry: pol/szezlong__rzeczownik__1
written_rep: szezlong
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: chaiselong
sense_list:
kanapa o długim wąskim siedzeniu z jednym lub dwoma oparciami, na której można odpoczywać w pozycji półleżącej;


lexentry: pol/szkaplerz__rzeczownik__1
written_rep: szkaplerz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: scapular
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) część stroju zakonnego, prostokątny płat sukna z otworem, nakładany przez głowę na habit


lexentry: pol/szkarlatyna__rzeczownik__1
written_rep: szkarlatyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skarlagensfeber | scarlatina
sense_list:
(medycyna, medyczny) ostra, bakteryjna choroba zakaźna, najczęściej dotycząca dzieci, wywoływana przez paciorkowce grupy A (Streptococcus pyogenes), objawiająca się m.in. gorączką, bólem gardła, czerwoną, drobnoplamistą wysypką czy tzw. malinowym językiem;


lexentry: pol/szkic__rzeczownik__1
written_rep: szkic
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skitse
sense_list:
wykonany ołówkiem delikatny zaczątek obrazu, planu architektonicznego budynku | (przenośnie, przenośnia) zarys, konspekt, plan pracy | rysunek przedstawiający jakieś wydarzenie, mapka z zaznaczonymi ważnymi miejscami, akcjami/działaniami (np. przemieszczanie się wojsk, ruch pojazdów)


lexentry: pol/szkicować__czasownik__1
written_rep: szkicować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: skitsere
sense_list:
(sztuka) wykonywać szkic jako zarysy rysunku | przedstawiać szkic jako wstępny projekt, ogólny plan, zarys czego


lexentry: pol/szkielet__rzeczownik__1
written_rep: szkielet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skelet
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) ogół kości w danym organizmie; | (przenośnie, przenośnia) struktura, ogólny zarys czegoś | (technologia, technika, techniczny) podstawa konstrukcji


lexentry: pol/szklanka__rzeczownik__1
written_rep: szklanka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: glas
sense_list:
szklane naczynie, z którego się pije; | zawartość szklanki (1.1) | (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) uderzenia w dzwon pokładowy oznajmiające godziny wachty;


lexentry: pol/szklarnia__rzeczownik__1
written_rep: szklarnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: drivhus
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) (ogrodnictwo, ogrodniczy) przeszklona budowla, w której utrzymuje się w sztuczny sposób optymalne warunki do rozwoju roślin;


lexentry: pol/szkolenie__rzeczownik__1
written_rep: szkolenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kursus
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) jeden lub wiele (cykl) wykładów lub zajęć praktycznych służących do uzupełnienia wiedzy, wykształcenia, umiejętności


lexentry: pol/szkoła__rzeczownik__1
written_rep: szkoła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skole
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) instytucja edukacyjna; | budynek, w którym mieści się szkoła (1.1) | kierunek w sztuce lub nauce | poszerzająca horyzonty sytuacja życiowa | uczniowie i pracownicy takiej placówki


lexentry: pol/szkoła_wyższa__rzeczownik__1
written_rep: szkoła wyższa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: universitet
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) szkoła kształcąca najwyżej kwalifikowanych pracowników w zakresie ustalonych dziedzin


lexentry: pol/szkuner__rzeczownik__1
written_rep: szkuner
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skonnert
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) żaglowiec mający co najmniej dwa maszty; wszystkie maszty niosą ożaglowanie skośne;


lexentry: pol/szkło_wodne__rzeczownik__1
written_rep: szkło wodne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vandglas
sense_list:
(chemia, chemiczny) (technologia, technika, techniczny) roztwór wodny mieszaniny krzemianów, mający wiele zastoswań w chemii budowlanej, przemysłowej i gospodarczej;


lexentry: pol/szlachar__rzeczownik__1
written_rep: szlachar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: toppet skallesluger
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Mergus serrator, wędrowny ptak wodny półkuli północnej z charakterystycznym czubem na głowie;


lexentry: pol/szlachetny__przymiotnik__1
written_rep: szlachetny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ædel
sense_list:
taki, który postępuje dobrze, uczciwie, w sposób wspaniałomyślny, prawy, sprawiedliwy, bezinteresowny


lexentry: pol/szlachta__rzeczownik__1
written_rep: szlachta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: adel
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) ludzie należący do tego stanu | (historia, historyczny, historycznie) warstwa społeczna wywodząca się z rycerstwa;


lexentry: pol/szlagier__rzeczownik__1
written_rep: szlagier
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: slager
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) bardzo popularny utwór muzyczny, podbijająca listy przebojów; przebój | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) gatunek muzyki popularnej, charakteryzujący się sentymentalnymi tekstami i prostą, chwytliwą melodią


lexentry: pol/szlak__rzeczownik__1
written_rep: szlak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sti
sense_list:
(turystyka, turystyczny) znakowana ścieżka do uprawiania turystyki pieszej, rowerowej, narciarskiej itp.;


lexentry: pol/szlezwicki__przymiotnik__1
written_rep: szlezwicki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: slesvigsk
sense_list:
związany ze Szlezwikiem, dotyczący Szlezwiku (krainy w Niemczech i Danii) | związany ze Szlezwikiem, dotyczący Szlezwiku (miasta w Niemczech)


lexentry: pol/szlifierka__rzeczownik__1
written_rep: szlifierka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: slibemaskine | sliber
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) obrabiarka przeznaczona do obróbki wykańczającej utwardzonych powierzchni przedmiotów;


lexentry: pol/szlifierka_kątowa__rzeczownik__1
written_rep: szlifierka kątowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vinkelsliber | kantsliber
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) rodzaj ręcznej szlifierki o momencie obrotowym przekazywanym poprzez przekładnię pod kątem prostym, przeznaczona do szlifowania i przecinania;


lexentry: pol/szlifować__czasownik__1
written_rep: szlifować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: slibe
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) nadawać gładkość, dokładne wymiary oraz połysk obrabianym przedmiotom z metalu, szkła, drewna przy pomocy narzędzi ściernych, ścierać, wygładzać, polerować


lexentry: pol/szmaragd__rzeczownik__1
written_rep: szmaragd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: smaragd
sense_list:
(geologia, geologiczny) (mineralogia, mineralogiczny) przezroczysta odmiana berylu barwy zielonej; | (jubilerstwo, jubilerski) kamień szlachetny, oszlifowany szmaragd (1.1)


lexentry: pol/szmer_sercowy__rzeczownik__1
written_rep: szmer sercowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mumle
sense_list:
(medycyna, medyczny) zjawisko akustyczne spowodowane przejściem przepływu strumienia krwi z warstwowego w turbulentny


lexentry: pol/szmira__rzeczownik__1
written_rep: szmira
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: affaldscontainer
sense_list:
coś o niskiej lub żadnej wartości artystycznej, np.: utwór literacki, przedstawienie teatralne, obraz


lexentry: pol/sznycel__rzeczownik__1
written_rep: sznycel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: schnitzel
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) kotlet z bitych i panierowanych plastrów mięsa, najczęściej z cielęciny


lexentry: pol/szofar__rzeczownik__1
written_rep: szofar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: shofar
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) rytualny instrument muzyczny wykonany z rogu zwierzęcia koszernego, najczęściej baraniego, używany podczas niektórych świąt żydowskich;


lexentry: pol/szogun__rzeczownik__1
written_rep: szogun
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: general
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (etnografia, etnograficzny) japoński wódz naczelny, generał, zwierzchnik sił zbrojnych;


lexentry: pol/szok__rzeczownik__1
written_rep: szok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: chok
sense_list:
intensywna reakcja psychiczna, która jest wywołana gwałtownym, zazwyczaj negatywnym przeżyciem lub wydarzeniem | (medycyna, medyczny) niebezpieczne dla życia zaburzenia czynności organizmu


lexentry: pol/szopka__rzeczownik__1
written_rep: szopka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Krybbe
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) model stajenki betlejemskiej, zwykle ze żłobkiem i figurkami


lexentry: pol/szopka__rzeczownik__1
written_rep: szopka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: krybbespil
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) widowisko teatralne związane z Bożym Narodzeniem


lexentry: pol/szot__rzeczownik__1
written_rep: szot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skøde
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) lina służąca do ustawiania żagla pod właściwym kątem do kierunku wiatru;


lexentry: pol/szowinizm__rzeczownik__1
written_rep: szowinizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: chauvinisme
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) skrajna postać nacjonalizmu, w której bezkrytyczne uwielbienie do własnego narodu jest połączone z pogardą i wrogością wobec mniejszości narodowych i innych narodów; | (socjologia, socjologiczny) postawa charakteryzująca się nietolerancją i przyznawaniem uprzywilejowanej pozycji własnej płci, rasie czy grupie społecznej


lexentry: pol/szpachla__rzeczownik__1
written_rep: szpachla
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spatel
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (budownictwo) narzędzie ręczne z płaskim, elastycznym ostrzem i uchwytem, używane do nakładania, rozprowadzania lub usuwania mas budowlanych


lexentry: pol/szpachlować__czasownik__1
written_rep: szpachlować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: spartle
sense_list:
likwidować nierówności i otwory w ścianach lub w suficie, nakładając zaprawę gipsową przy pomocy szpachli


lexentry: pol/szparag__rzeczownik__1
written_rep: szparag
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: asparges
sense_list:
(botanika, botaniczny) Asparagus L., rodzaj roślin o długich pędach i łuskowatych listkach; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) jadalny pęd szparaga lekarskiego


lexentry: pol/szpatułka__rzeczownik__1
written_rep: szpatułka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spatel
sense_list:
(medycyna, medyczny) podłużna i wąska płytka do uciskania języka w trakcie badania jamy ustnej i gardła


lexentry: pol/szpic_fiński__rzeczownik__1
written_rep: szpic fiński
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: finsk spids
sense_list:
(kynologia, kynologiczny) rasa niedużych energicznych psów o intensywnie rudym umaszczeniu z grupy szpiców myśliwskich pochodzących z Finlandii;


lexentry: pol/szpicruta__rzeczownik__1
written_rep: szpicruta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ridepisk
sense_list:
(jeździectwo, jeździecki) krótki skórzany lub rzemienny pejcz do dyscyplinowania konia wierzchowego;


lexentry: pol/szpiegostwo__rzeczownik__1
written_rep: szpiegostwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spionage
sense_list:
praca szpiega, ogół działań mających na celu zdobycie i przekazanie władzom obcego państwa tajemnice państwowe lub wojskowe


lexentry: pol/szpik__rzeczownik__1
written_rep: szpik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: marv
sense_list:
(biologia, biologiczny) miękka, silnie ukrwiona, mająca gąbczastą konsystencję tkanka znajdująca się wewnątrz kości;


lexentry: pol/szpik_kostny__rzeczownik__1
written_rep: szpik kostny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: knoglemarv
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) miękka, gąbczasta tkanka znajdująca się wewnątrz kości, odpowiadająca za wytwarzanie komórek krwi bądź pełniąca rolę magazynu tłuszczu


lexentry: pol/szpilka__rzeczownik__1
written_rep: szpilka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: knappenål
sense_list:
(krawiectwo) mały, cieniutki pręt zakończony główką z metalu lub kolorowego plastiku, służący do mocowania np. tkaniny


lexentry: pol/szpinak__rzeczownik__1
written_rep: szpinak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spinat
sense_list:
(ogrodnictwo, ogrodniczy) (rolnictwo, rolniczy) Spinacia oleracea, szpinak warzywny, roślina warzywna o podłużnych, szpiczastych liściach


lexentry: pol/szpital__rzeczownik__1
written_rep: szpital
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hospital | sygehus
sense_list:
(medycyna, medyczny) zakład lecznictwa zamkniętego służący badaniu i leczeniu pacjentów wymagających hospitalizacji;


lexentry: pol/szpital_polowy__rzeczownik__1
written_rep: szpital polowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: felthospital
sense_list:
(medycyna, medyczny) tymczasowa kliniczna instytucja medyczna obsługująca rannych żołnierzy, ofiary katastrof i klęsk żywiołowych;


lexentry: pol/sztafeta__rzeczownik__1
written_rep: sztafeta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stafet
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) seria jednakowych czynności wykonywanych przez kolejne osoby lub zespoły | (sport, sportowy) bieg ze zmiennikami


lexentry: pol/sztaluga__rzeczownik__1
written_rep: sztaluga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: staffeli
sense_list:
(sztuka) stojak, zwykle trójnogi, służący do pokazywania obrazów, a podczas powstawania obrazu do utrzymywania go w dogodnej dla malarza pozycji;


lexentry: pol/sztandar__rzeczownik__1
written_rep: sztandar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: banner | fane
sense_list:
chorągiew o ustalonych barwach, często ze znakiem (godłem), która jest symbolem zorganizowanej zbiorowości (np. organizacji, związku lub narodu);


lexentry: pol/sztolnia__rzeczownik__1
written_rep: sztolnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tunnel
sense_list:
sztucznie wykonany podziemny korytarz prowadzący ze stoku góry do jej wnętrza, poziomo lub pod niewielkim nachyleniem;


lexentry: pol/sztorm__rzeczownik__1
written_rep: sztorm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: storm
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) (meteorologia, meteorologiczny) burza morska, podczas której wieje bardzo silny i porywisty wiatr, powodujący powstawanie wysokich fal


lexentry: pol/sztuczka__rzeczownik__1
written_rep: sztuczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: knep
sense_list:
(potocznie, potoczny) (przenośnie, przenośnia) zachowanie, posunięcie, przez które chcemy coś osiągnąć, korzystając z cudzej naiwności, niewiedzy itp. | popis zręczności sprawnie wykonywanych


lexentry: pol/sztuczne_ognie__rzeczownik__1
written_rep: sztuczne ognie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fyrværkeri
sense_list:
wyroby pirotechniczne wykorzystywane w celach widowiskowych, dające po zapaleniu efekty świetlne i akustyczne;


lexentry: pol/sztuczny_satelita__rzeczownik__1
written_rep: sztuczny satelita
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kunstig satellit
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) obiekt stworzony przez człowieka, który został wystrzelony w przestrzeń kosmiczną i krąży wokół Ziemi lub innej planety;


lexentry: pol/sztywny__przymiotnik__1
written_rep: sztywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: stiv
sense_list:
niepoddający się wyginaniu, odporny na zginanie, zmiany | (przenośnie, przenośnia) nieumiejący się bawić lub wyluzować


lexentry: pol/szufelka__rzeczownik__1
written_rep: szufelka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fejebakke
sense_list:
łopatka z krótkim uchwytem do przerzucania sypkich materiałów, zagarniania śmieci, (i tym podobne, i temu podobne)


lexentry: pol/szufla__rzeczownik__1
written_rep: szufla
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skovl
sense_list:
łopata z ostro wygiętymi do góry krawędziami bocznymi blaszanego lub plastikowego ostrza i styliskiem zakończonym uchwytem w kształcie litery D lub T


lexentry: pol/szuflada__rzeczownik__1
written_rep: szuflada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skuffe
sense_list:
wysuwana, otwarta od góry skrzynka, stanowiąca część mebla i służąca do przechowywania różnych przedmiotów;


lexentry: pol/szum_uszny__rzeczownik__1
written_rep: szum uszny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tinnitus
sense_list:
(medycyna, medyczny) subiektywne, przykre doznanie dźwiękowe odczuwane w uszach lub w głowa z przyczyn wewnętrznych;


lexentry: pol/szumowina__rzeczownik__1
written_rep: szumowina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: afskum
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) piana zbierająca się na powierzchni gotowanych płynów | (potocznie, potoczny) osoba o podłym charakterze


lexentry: pol/szwadron__rzeczownik__1
written_rep: szwadron
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: eskadron
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) pododdział kawalerii będący odpowiednikiem kompanii lub batalionu w piechocie;


lexentry: pol/szwalnia__rzeczownik__1
written_rep: szwalnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: systue
sense_list:
zakład zajmujący się obróbką tkanin; pomieszczenie pełniące funkcję takiego zakładu lub miejsce, w którym się szyje;


lexentry: pol/szwedzki_stół__rzeczownik__1
written_rep: szwedzki stół
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: buffet | tag selv-bord | tag-selv-bord | tagselvbord
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (hotelarstwo) sposób serwowania posiłków, polegający na udostępnieniu gościom wielu potraw, z których mogą sobie sami ułożyć posiłek z uwzględnieniem własnych upodobań kulinarnych i dietetycznych;


lexentry: pol/szwedzkojęzyczny__przymiotnik__1
written_rep: szwedzkojęzyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: svensksproget
sense_list:
posługujący się językiem szwedzkim | spisany, stworzony w języku szwedzkim | taki, którego mieszkańcy posługują się językiem szwedzkim


lexentry: pol/szybka_kolej_miejska__rzeczownik__1
written_rep: szybka kolej miejska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: S-tog
sense_list:
kolej charakteryzująca się jednakową długością składu wagonów, dużą częstotliwością kursowania i nierównomiernym natężeniem ruchu w różnych porach doby


lexentry: pol/szybolet__rzeczownik__1
written_rep: szybolet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: shibbolet
sense_list:
hasło rozpoznawcze ułożone tak, by zawierało zgłoski, których nie potrafi poprawnie wypowiedzieć cudzoziemiec;


lexentry: pol/szybowiec__rzeczownik__1
written_rep: szybowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: svævefly
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) samolot bez własnego napędu, utrzymujący się dzięki wstępującym prądom powietrza oddziałującym na skrzydła;


lexentry: pol/szycie__rzeczownik__1
written_rep: szycie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: syning
sense_list:
(rzeczownik odczasownikowy) od szyć, nazwa czynności | (rzeczownik odczasownikowy) od szyć, nazwa efektu czynności


lexentry: pol/szydełko__rzeczownik__1
written_rep: szydełko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hæklenål
sense_list:
(rękodzieło, rękodzielniczy) cienki pręcik wykonany z metalu, kości, drewna lub plastiku, z haczykowatym zakończeniem, służący do wytwarzania wyrobów tekstylnych;


lexentry: pol/szyfr__rzeczownik__1
written_rep: szyfr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: chiffer | kode
sense_list:
kod znaków, znany tylko niektórym osobom, umożliwiający im komunikację i zabezpieczający przekazywane informacje przed poznaniem przez inne osoby;


lexentry: pol/szyna__rzeczownik__1
written_rep: szyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skinne
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) specjalnie wyprofilowana sztaba przeznaczona do poruszania się po niej lub pod nią pojazdów lub przedmiotów;


lexentry: pol/szynka__rzeczownik__1
written_rep: szynka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skinke
sense_list:
(spożywczy) tylna część półtuszy wieprzowej będąca surowcem do produkcji wędlin; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) wędlina z szynki (1.1) lub z analogicznej części innego zwierzęcia


lexentry: pol/szynobus__rzeczownik__1
written_rep: szynobus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skinnebus
sense_list:
(kolejnictwo) (potocznie, potoczny) lekki szynowy pojazd o napędzie spalinowym obsługujący trasy o niewielkiej liczbie podróżnych;


lexentry: pol/szynszyla__rzeczownik__1
written_rep: szynszyla
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: chinchilla
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Chinchilla, gryzoń pochodzący z Ameryki Południowej, o bardzo gęstym futrze; w domyśle: szynszyla mała;


lexentry: pol/szyszka__rzeczownik__1
written_rep: szyszka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kogle
sense_list:
(botanika, botaniczny) (dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) zdrewniały owoc większości roślin iglastych;


lexentry: pol/szyć__czasownik__1
written_rep: szyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: sy
sense_list:
(krawiectwo) wykonywać odzież, ubrania, także wyszycie, haft na czymś | łączyć brzegi czegoś (np. tkaniny, skóry) za pomocą igły i nici


lexentry: pol/sójka_złowroga__rzeczownik__1
written_rep: sójka złowroga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lavskrige
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Perisoreus infaustus, sójka syberyjska, gatunek ptaka z rodziny krukowatych występujący w tajdze Eurazjii;


lexentry: pol/sól__rzeczownik__1
written_rep: sól
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: salt
sense_list:
(spożywczy) chlorek sodu | (chemia, chemiczny) związek chemiczny, pochodny kwasowi, zawierający co najmniej jeden atom metalu w cząsteczce;


lexentry: pol/sól_kamienna__rzeczownik__1
written_rep: sól kamienna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stensalt
sense_list:
(mineralogia, mineralogiczny) kopalina, której głównym składnikiem jest skrystalizowany chlorek sodu


lexentry: pol/sól_morska__rzeczownik__1
written_rep: sól morska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: havsalt
sense_list:
(spożywczy) chlorek sodu pozyskany przez odparowanie wody morskiej, stosowany jako przyprawa, konserwant i suplement diety dostarczający mikroelementów


lexentry: pol/sąd__rzeczownik__1
written_rep: sąd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: domstol | ret
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) instytucja, która zajmuje się rozstrzyganiem sporów albo orzekaniem o winie lub niewinności zgodnie z obowiązującym prawem


lexentry: pol/sąd__rzeczownik__1
written_rep: sąd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ret
sense_list:
(potocznie, potoczny) miejsce, budynek, w którym skład sędziowski rozpatruje pozwy lub akty oskarżenia


lexentry: pol/sążeń__rzeczownik__1
written_rep: sążeń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: favn
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (metrologia, metrologiczny) jednostka długości, używana do pocz. XX w., równa odległości między dłońmi rozpostartych ramion mężczyzny, czyli około 1,7 m;


lexentry: pol/sędzia__rzeczownik__1
written_rep: sędzia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dommer
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) osoba, która wydaje wyroki w sądzie; | (sport, sportowy) osoba, która pilnuje przestrzegania przepisów w zawodach sportowych


lexentry: pol/sęp__rzeczownik__1
written_rep: sęp
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: grib
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) padlinożerny ptak o szerokich skrzydłach i niemal nagiej głowie i szyi;


lexentry: pol/sępnik_czarny__rzeczownik__1
written_rep: sępnik czarny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ravnegrib
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Coragyps atratus Bechstein, gatunek padlinożernego ptaka z rodziny kondorowatych;


lexentry: pol/sępnik_różowogłowy__rzeczownik__1
written_rep: sępnik różowogłowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kalkungrib
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) ptak z gatunku sępnik różowogłowy (1.1) | (systematyka) (ornitologia, ornitologiczny) Cathartes aura Linnaeus, gatunek dużego ptaka padlinożernego z rodziny kondorowatych, występującego w obu Amerykach;


lexentry: pol/słabeusz__rzeczownik__1
written_rep: słabeusz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: svækling
sense_list:
(lekceważąco, lekceważący) ktoś o słabej konstrukcji psychicznej | (lekceważąco, lekceważący) ktoś słaby fizycznie


lexentry: pol/słabość__rzeczownik__1
written_rep: słabość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: svaghed
sense_list:
odczucie osłabienia, braku sił fizycznych lub psychicznych | skłonność ku czemuś | wybijająca się niedoskonałość, słaba strona | brak odporności na zniszczenie


lexentry: pol/słaby__przymiotnik__1
written_rep: słaby
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: svag
sense_list:
posiadający niewielką siłę fizyczną | niewyraźny, mało intensywny, nieznaczny | uległy, nie posiadający silnej woli, psychiki


lexentry: pol/słodować__czasownik__1
written_rep: słodować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: malte
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) przeprowadzać kontrolowany proces kiełkowania ziarna w produkcji słodu


lexentry: pol/słodzić__czasownik__1
written_rep: słodzić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: forsøde
sense_list:
czynić coś słodkim przez dodanie cukru, miodu lub innej słodkiej substancji; nadawać czemuś słodki smak


lexentry: pol/słoik__rzeczownik__1
written_rep: słoik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: krukke | glaskrukke
sense_list:
szklany, najczęściej walcowaty pojemnik z zakrętką lub nakrywką służący do przechowywania substancji płynnych lub półpłynnych


lexentry: pol/słonecznik__rzeczownik__1
written_rep: słonecznik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: solsikke
sense_list:
(potocznie, potoczny) słonecznik zwyczajny, Helianthus annuus L. – wysoka roślina jednoroczna o bardzo dużych (zwykle żółtych) kwiatach, uprawiana dla oleistych nasion lub jako roślina ozdobna; | (botanika, botaniczny) Helianthus L., rodzaj roślin;


lexentry: pol/słoniowacizna__rzeczownik__1
written_rep: słoniowacizna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: elefantiasis | elefantsyge
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba polegająca na nasilonym obrzęku kończyn na skutek utrudnionego odpływu chłonki (limfy);


lexentry: pol/słowiański__przymiotnik__1
written_rep: słowiański
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: slavisk
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) związany z językami Słowian | związany ze Słowianami, słowiańszczyzną


lexentry: pol/słowik_rdzawy__rzeczownik__1
written_rep: słowik rdzawy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sydlig nattergal
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Luscinia megarhynchos, gatunek małego ptaka śpiewającego z rodziny muchołówek występującego w południowo-zachodniej Polsce;


lexentry: pol/słowik_szary__rzeczownik__1
written_rep: słowik szary
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nattergal
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Luscinia luscinia, gatunek małego ptaka śpiewającego z rodziny muchołówek, mieszkającego na Półwyspie Skandynawskim, Europie wschodniej i zachodniej Syberii;


lexentry: pol/słownictwo__rzeczownik__1
written_rep: słownictwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ordforråd
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) zasób słów składających się na jakiś język (lub dialekt, gwarę); ogół wyrazów


lexentry: pol/słownik__rzeczownik__1
written_rep: słownik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ordbog
sense_list:
zbiór słów, pojęć z pewnej dziedziny, wszystkich lub dobranych wg jakiejś metody, wraz z ich skrótowymi opisami; | spis słów z tłumaczeniami na inny język


lexentry: pol/słownik_wyrazów_bliskoznacznych__rzeczownik__1
written_rep: słownik wyrazów bliskoznacznych
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: begrebsordbog
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) zbiór słów jakiegoś języka z odniesieniami do wyrazów, wyrażeń i zwrotów połączonych z nimi relacją synonimii


lexentry: pol/słowo__rzeczownik__1
written_rep: słowo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ord
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wyróżniona fonetycznie lub graficznie część wypowiedzi składająca się z jednego lub więcej morfemów, wyrażająca pewną niezmienną treść w danym języku; | obietnica, przyrzeczenie


lexentry: pol/słońce__rzeczownik__1
written_rep: słońce
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sol
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) główna gwiazda w układzie planetarnym, źródło światła i ciepła pojawiające się na niebie | (przenośnie, przenośnia) światło wysyłane przez słońce (1.1); blask słoneczny


lexentry: pol/słuch_absolutny__rzeczownik__1
written_rep: słuch absolutny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: absolut gehør
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) zdolność rozróżniania bezwzględnej wysokości dźwięku;


lexentry: pol/słuchawka__rzeczownik__1
written_rep: słuchawka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hovedtelefon | høretelefon | øretelefon
sense_list:
element lub całość urządzeń emitujących dźwięki, np. aparatu telefonicznego, radia, umożliwiająca słuchanie;


lexentry: pol/słuchawki__rzeczownik__1
written_rep: słuchawki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: øretelefon | hovedtelefon | høretelefon
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) zestaw głośników służący do indywidualnego odbioru dźwięku, najczęściej umieszczany w bezpośredniej bliskości ucha, a nawet wewnątrz ucha


lexentry: pol/słup_ogłoszeniowy__rzeczownik__1
written_rep: słup ogłoszeniowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: plakatsøjle | reklamesøjle
sense_list:
budowla w kształcie szerokiej, krótkiej kolumny służąca do prezentowania ogłoszeń, afiszy lub reklam w publicznych miejscach;


lexentry: pol/słuszny__przymiotnik__1
written_rep: słuszny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: bare
sense_list:
godziwy, duży, uczciwy | sensowny, trafny | taki, który jest odpowiedni, spełnia określone warunki | zgodny z prawem, uzasadniony


lexentry: pol/służba__rzeczownik__1
written_rep: służba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tjeneste
sense_list:
służenie komuś | działanie dla jakiejś idei | instytucja powołana do wykonywania pewnej czynności na rzecz społeczeństwa; także praca, dyżur w takiej instytucji | osoby wynajęte do służenia lub zobowiązane do tego (np. z powodu pochodzenia)


lexentry: pol/służba_zdrowia__rzeczownik__1
written_rep: służba zdrowia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: folkesundhedsvidenskab
sense_list:
(medycyna, medyczny) (administracja) system instytucji i przepisów zajmujących się opieką zdrowotną obywateli


lexentry: pol/słód__rzeczownik__1
written_rep: słód
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: malt
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) (spożywczy) kiełkujące i wysuszone ziarna zbóż, zazwyczaj jęczmienia, podstawowy surowiec w piwowarstwie;


lexentry: pol/słój__rzeczownik__1
written_rep: słój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ring
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) roczna warstwa przyrostowa drewna widoczna na poprzecznym przekroju pnia


lexentry: pol/tablet__rzeczownik__1
written_rep: tablet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tablet
sense_list:
(informatyka, informatyczny) urządzenie wskazujące służące przede wszystkim do rysowania elementów graficznych na komputerze, używane zamiast myszki komputerowej;


lexentry: pol/tablet__rzeczownik__1
written_rep: tablet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tavlecomputer | tablet | tablet-pc | tabletcomputer | tavle-pc | tablet-PC
sense_list:
(informatyka, informatyczny) przenośny komputer osobisty z ekranem dotykowym zastępującym klawiaturę;


lexentry: pol/tabletka__rzeczownik__1
written_rep: tabletka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tablet | pille
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) porcja sprasowanego proszku, najczęściej leku, zwykle w postaci małego krążka


lexentry: pol/tabularium__rzeczownik__1
written_rep: tabularium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tabularium
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) w starożytnym Rzymie: archiwum (np. domowe, państwowe, wojskowe, świątynne, miejskie);


lexentry: pol/tacker__rzeczownik__1
written_rep: tacker
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hæftepistol
sense_list:
(środowiskowy) (technologia, technika, techniczny) urządzenie do wbijania spinek, zszywek w twarde podłoże


lexentry: pol/taczka__rzeczownik__1
written_rep: taczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trillebør
sense_list:
mały wózek z jednym lub dwoma kółkami używany do transportu przedmiotów lub materiałów sypkich na niewielkich odległościach;


lexentry: pol/taekwondo__rzeczownik__1
written_rep: taekwondo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: taekwondo
sense_list:
(sport, sportowy) olimpijska dyscyplina sportowa powstała z połączenia tradycyjnej starokoreańskiej sztuki walki i karate;


lexentry: pol/tag__rzeczownik__1
written_rep: tag
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tag
sense_list:
(informatyka, informatyczny) znacznik rozpoczynający i kończący tekst i zaznaczający jego odmienną funkcję lub cechy;


lexentry: pol/tagliatelle__rzeczownik__1
written_rep: tagliatelle
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: båndspagetti
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) włoski makaron w kształcie długich, płaskich pasków o grubości ok. 2 mm i blisko 1 cm szerokości;


lexentry: pol/tajemnica_handlowa__rzeczownik__1
written_rep: tajemnica handlowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forretningshemmelighed
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) informacja mająca wartość gospodarczą dla przedsiębiorstwa ze względu na to, że nie jest powszechnie znana lub łatwa do odkrycia


lexentry: pol/tajfun__rzeczownik__1
written_rep: tajfun
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tyfon
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) cyklon tropikalny, nazwa używana na określenie cyklonów w Azji Wschodniej i Południowo-Wschodniej;


lexentry: pol/tak__partykuła__1
written_rep: tak
part_of_speech: particle
min_sense_num: 02
trans_list: ja
sense_list:
wyraz służący do udzielania odpowiedzi twierdzącej na pytanie zaczęte od słowa czy; potwierdzenie czegoś


lexentry: pol/tak_jest__wykrzyknik__1
written_rep: tak jest
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: javel
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (harcerski) deklaracja podwładnego względem przełożonego wyrażająca posłuszeństwo, pełne zrozumienie treści polecenia i bezwarunkową obietnicę jego wykonania


lexentry: pol/tak_zwany__przymiotnik__1
written_rep: tak zwany
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: såkaldt
sense_list:
…używana przy wprowadzaniu nowego terminu lub gdy jest on nie do końca znany | …używana, gdy narrator chce podkreślić swój dystans do danego pojęcia, zwrotu, wyrażenia, powiedzenia


lexentry: pol/taki__zaimek__1
written_rep: taki
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: sådan
sense_list:
…do podkreślenia zwrotu, który będzie omówiony w zdaniu podrzędnym | …do zastąpienia przymiotnika znanego z kontekstu


lexentry: pol/takson__rzeczownik__1
written_rep: takson
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: takson
sense_list:
(biologia, biologiczny) jednostka w systematyce biologicznej grupująca organizmy o określonym zestawie cech np.: pies domowy, róża, głowonogi


lexentry: pol/taksonomia__rzeczownik__1
written_rep: taksonomia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: taksonomi
sense_list:
(naukoznawstwo, nauka, naukoznawczy, naukowy) poddyscyplina systematyki organizmów, nauka o zasadach klasyfikowania przy opisie gatunków;


lexentry: pol/takt__rzeczownik__1
written_rep: takt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: takt
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) najmniejszy odcinek tekstu muzycznego zawartego między dwiema kreskami, zwanymi kreskami taktowymi; | wyczucie jak należy się zachowywać w danej sytuacji wymagającej opanowania i delikatności;


lexentry: pol/taktyka__rzeczownik__1
written_rep: taktyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: taktik
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) teoria i praktyka posługiwania się jednostkami wojskowymi dla osiągnięcia zamierzonego celu; | sposób działania według wcześniej przemyślanego planu


lexentry: pol/tal__rzeczownik__1
written_rep: tal
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: thallium | tallium
sense_list:
(chemia, chemiczny) pierwiastek chemiczny o symbolu Tl i liczbie atomowej 81; lekki, srebrzysty metal o dużej reaktywności i właściwościach toksycznych;


lexentry: pol/talerz__rzeczownik__1
written_rep: talerz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pladetallerken
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) okrągły element podtrzymujący płytę w odtwarzaczach muzycznych


lexentry: pol/talizman__rzeczownik__1
written_rep: talizman
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: talisman
sense_list:
(ezoteryka) przedmiot, któremu przypisuje się magiczną moc przynoszenia szczęścia jego posiadaczowi;


lexentry: pol/tamburyn__rzeczownik__1
written_rep: tamburyn
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tamburin
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) instrument perkusyjny w formie obręczy z naciągniętą membraną i blaszkami lub dzwoneczkami naokoło;


lexentry: pol/tamilski__rzeczownik__1
written_rep: tamilski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tamilsk
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język z rodziny drawidyjskiej, którym posługują się Tamilowie zamieszkujący południowoindyjski stan Tamilnadu (60 mln) oraz wyspę Cejlon (4 mln);


lexentry: pol/tampon__rzeczownik__1
written_rep: tampon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tampon
sense_list:
(higiena, higieniczny) specjalnie ukształtowany opatrunek ze sznurkiem stosowany wewnętrznie podczas menstruacji; | (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) (medycyna, medyczny) rodzaj opatrunku będący zwitkiem gazy, waty itp. używany do wprowadzania leków do jam ciała lub ran oraz jako materiał opatrunkowy;


lexentry: pol/tamto__zaimek__1
written_rep: tamto
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: den
sense_list:
odnosi się do obiektów lub okoliczności postrzeganych jako dalsze w sensie umiejscowienia lub wystąpienia w czasie; (rodzaj nijaki) lp od tamten


lexentry: pol/tangens__rzeczownik__1
written_rep: tangens
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tangens
sense_list:
(matematyka, matematyczny) funkcja wyrażająca dla argumentów α z przedziału 0 ≤ α &#60; π/2 stosunek długości przyprostokątnej naprzeciw danego kąta do długości przyprostokątnej przyległej do kąta;


lexentry: pol/tango__rzeczownik__1
written_rep: tango
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tango
sense_list:
(choreografia, choreograficzny) taniec towarzyski pochodzący z Buenos Aires; | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) forma muzyczna, na której opiera się taniec tango (1.1);


lexentry: pol/tani__przymiotnik__1
written_rep: tani
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: billig
sense_list:
mający niską cenę, niewymagający dużych nakładów finansowych | niewiele wart | oferujący towary po niskich cenach


lexentry: pol/taniec__rzeczownik__1
written_rep: taniec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dans
sense_list:
(choreografia, choreograficzny) zespół ruchów wykonywany zwykle w rytm muzyki, zazwyczaj w parze z inną osobą, ale także indywidualnie lub w większej grupie osób;


lexentry: pol/taniec_brzucha__rzeczownik__1
written_rep: taniec brzucha
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mavedans
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) (choreografia, choreograficzny) taniec solowy polegający na poruszaniu biodrami i mięśniami brzucha w rytm muzyki, popularny szczególnie w krajach arabskich;


lexentry: pol/taoizm__rzeczownik__1
written_rep: taoizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: daoisme
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) tradycyjny chiński system filozoficzny i religijny, podkreślający równowagę, prostotę i życie w harmonii z wszechświatem;


lexentry: pol/taon__rzeczownik__1
written_rep: taon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tau
sense_list:
(fizyka, fizyczny) nietrwała cząstka elementarna należąca do leptonów, mająca ujemny ładunek elektryczny;


lexentry: pol/tapczan__rzeczownik__1
written_rep: tapczan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lægge
sense_list:
rodzaj łóżka w formie skrzyni, w którym część, na której się śpi (materac), stanowi jednocześnie wieko pojemnika na pościel;


lexentry: pol/tapeta__rzeczownik__1
written_rep: tapeta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tapet
sense_list:
(budownictwo) kolorowy lub wzorzysty papier, którym dekoruje się wewnętrzne ściany pomieszczeń; | (informatyka, informatyczny) grafika umieszczona jako tło roboczego obszaru pulpitu komputera;


lexentry: pol/tapir__rzeczownik__1
written_rep: tapir
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tapir
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Tapirus Brisson, ssak lasów tropikalnych, o niewielkiej trąbie wykształconej z nosa i wargi;


lexentry: pol/taran__rzeczownik__1
written_rep: taran
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rambuk | murbrækker
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) machina oblężnicza z ciężką kłodą do kruszenia murów i rozbijania bram;


lexentry: pol/taranować__czasownik__1
written_rep: taranować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: banke
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) rozbijać, niszczyć lub wyważać coś przy użyciu taranu


lexentry: pol/taranować__czasownik__1
written_rep: taranować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: stempel
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) uderzyć własnym pojazdem, okrętem albo samolotem obiekt wroga w celu jego uszkodzenia albo zniszczenia;


lexentry: pol/tarcie__rzeczownik__1
written_rep: tarcie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: friktion
sense_list:
(fizyka, fizyczny) rozpraszanie energii wskutek dotykania się dwóch ciał podczas ich względnego ruchu


lexentry: pol/tarcza__rzeczownik__1
written_rep: tarcza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skjold
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) obronna część uzbrojenia | (heraldyka, heraldyczny) element herbu w kształcie tarczy (1.1) | (geologia, geologiczny) rozległy, zazwyczaj lekko wypukły i mający tendencje do podnoszenia się, obszar skał krystalicznych


lexentry: pol/tarczyca__rzeczownik__1
written_rep: tarczyca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skjoldbruskkirtel
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) gruczoł kręgowców, wydzielający hormony mające ważną rolę w regulowaniu przemiany materii;


lexentry: pol/targi__rzeczownik__1
written_rep: targi
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: messe
sense_list:
(handel, handlowy) rodzaj ekspozycji towarów na arenie krajowej lub międzynarodowej, na której wystawiane są wytwory różnych dziedzin przemysłu, której celem jest zawieranie transakcji handlowych


lexentry: pol/targować__czasownik__2
written_rep: targować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: købslå
sense_list:
(handel, handlowy) prowadzić pertraktacje handlowe w celu uzyskania najdogodniejszej ceny | (potocznie, potoczny) prowadzić spór


lexentry: pol/tarka__rzeczownik__1
written_rep: tarka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rivejern
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) przyrząd kuchenny do ręcznego rozdrabniania surowców przez pocieranie


lexentry: pol/tarka__rzeczownik__1
written_rep: tarka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vaskebræt
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) instrument perkusyjny zbudowany na wzór tarki (1.1) | dawny przyrząd służący do prania ręcznego w formie pofałdowanej płyty


lexentry: pol/tarnina__rzeczownik__1
written_rep: tarnina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: slåen
sense_list:
(botanika, botaniczny) Prunus spinosa L., ciernisty krzew, dziki gatunek śliwy o drobnych, białych kwiatach i granatowych owocach; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) owoc tarniny (1.1) o cierpkim smaku stosowany w ziołolecznictwie i używany na przetwory


lexentry: pol/tarta__rzeczownik__1
written_rep: tarta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: syrlig
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (cukiernictwo) niewysokie ciasto na kruchym spodzie, na którym kładzie się nadzienie słodkie (owoce lub konfitury) lub słone (rybę, warzywa, wędlinę itp.);


lexentry: pol/tartrazyna__rzeczownik__1
written_rep: tartrazyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tartrazin
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (spożywczy) cytrynowożółty barwnik azowy używany głównie do celów spożywczych;


lexentry: pol/taryfa__rzeczownik__1
written_rep: taryfa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tarif
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) oficjalny wykaz zawierający stawki różnego typu opłat, podatków lub cen produktów


lexentry: pol/taser__wykrzyknik__1
written_rep: taser
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 02
trans_list: strømpistol
sense_list:
…ostrzegający napastnika o możliwości użycia tasera (1.1) w przypadku niedostosowania się do poleceń służb porządkowych


lexentry: pol/tasiemiec__rzeczownik__1
written_rep: tasiemiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bændelorm
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) (medycyna, medyczny) płaziniec o ciele pozbawionym przewodu pokarmowego oraz narządów zmysłów, pasożytujący w ciele kręgowców;


lexentry: pol/tautologia__rzeczownik__1
written_rep: tautologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tautologi
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) konstrukcja wyrazowa, w której jeden lub kilka wyrazów pokrywają się znaczeniowo, przez co część wyrazów jest zbędna; | (logika, logiczny) zdanie, które jest zawsze prawdziwe;


lexentry: pol/tałes__rzeczownik__1
written_rep: tałes
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tallit
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) tradycyjny żydowski szal modlitewny, biały w czarne lub niebieskie pasy, z frędzlami;


lexentry: pol/taśma_perforowana__rzeczownik__1
written_rep: taśma perforowana
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hulbånd | hulstrimmel
sense_list:
(informatyka, informatyczny) (historia, historyczny, historycznie) nośnik danych na taśmie, na której informacje kodowano odpowiednim układem otworów;


lexentry: pol/tażin__rzeczownik__1
written_rep: tażin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tagine
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) tradycyjna marokańska potrawa przygotowana w takim naczyniu, zwykle składająca się z mięsa i warzyw, czasem samych warzyw | arabskie naczynie z gliny posiadające wysoką, stożkowatą pokrywę, służące do duszenia mięs nad rozżarzonym węglem lub drewnem, rozpowszechnione w kuchniach Maghrebu, zwłaszcza w Maroku;


lexentry: pol/tchawica__rzeczownik__1
written_rep: tchawica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: luftrør
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) narząd układu oddechowego, sprężysta cewa stanowiąca przedłużenie krtani i zapewniająca dopływ powietrza do płuc;


lexentry: pol/teatr__rzeczownik__1
written_rep: teatr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: teater
sense_list:
(architektura, architektoniczny) budynek teatru (1.2); | (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) dziedzina sztuki, w której utwory są przedstawiane publiczności przez aktorów odgrywających role według scenariusza (dramatu); | (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) instytucja, która odgrywa (wystawia) takie przedstawienia; ogół osób (zwykle: aktorów) zatrudnionych w tej instytucji | (przenośnie, przenośnia) sytuacja, w której ludzie zachowują się w dziwny, niespotykany, niecodzienny sposób


lexentry: pol/teatr_anatomiczny__rzeczownik__1
written_rep: teatr anatomiczny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: anatomisk teater
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (medycyna, medyczny) amfiteatralna sala do pokazów sekcji zwłok przeprowadzanych dawniej w celu nauki anatomii;


lexentry: pol/technokracja__rzeczownik__1
written_rep: technokracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: teknokrati
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) ustrój, w którym władzę pełnią specjaliści, technicy i organizatorzy;


lexentry: pol/technologia__rzeczownik__1
written_rep: technologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: teknologi
sense_list:
dziedzina wiedzy zajmująca się procesami produkcji lub przetwarzania | proces wytwarzania lub przetwarzania czegoś


lexentry: pol/teczka__rzeczownik__1
written_rep: teczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: journal
sense_list:
okładka z papieru, tektury lub tworzywa sztucznego służąca do przetrzymywania akt, dokumentów, nut, rysunków itp.


lexentry: pol/tefra__rzeczownik__1
written_rep: tefra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tefra
sense_list:
(geologia, geologiczny) materiał osadzony na gruncie będący produktem erupcji wulkanicznej, złożony z materiału piroklastycznego – popiołu wulkanicznego, piasku wulkanicznego, lapilli, a niekiedy bomb wulkanicznych;


lexentry: pol/teistyczny__przymiotnik__1
written_rep: teistyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: teistisk
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) dotyczący teizmu, głoszący istnienie jedynego osobowego Boga


lexentry: pol/tekst__rzeczownik__1
written_rep: tekst
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tekst
sense_list:
ciąg słów i zdań wyrażający określoną treść | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) słowa towarzyszące muzyce w ramach piosenki lub pieśni, zwykle śpiewane | (termin typograficzny) (drukarstwo, drukarski) w systemie miar typograficznych Didota: stopień czcionki odpowiadający dwudziestu punktom (7,518 mm)


lexentry: pol/tekstura__rzeczownik__1
written_rep: tekstura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tekstur
sense_list:
(informatyka, informatyczny) powierzchnia ścian trójwymiarowych obiektów graficznych; | (technologia, technika, techniczny) (geologia, geologiczny) struktura wewnętrzna czegoś, rozpatrywana w odniesieniu do charakterystyki i ułożenia składników; ; | (drukarstwo, drukarski) najstarszy krój drukarskiego pisma gotyckiego;


lexentry: pol/tektura__rzeczownik__1
written_rep: tektura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karton
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) gruby materiał papierniczy uzyskany głównie z materiałów odpadkowych, przeznaczony do innych celów niż pisanie;


lexentry: pol/tele-__przedrostek__1
written_rep: tele-
part_of_speech: prefix
min_sense_num: 01
trans_list: tele-
sense_list:
pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na ich związek znaczeniowy z działaniem na odległość | pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na ich związek znaczeniowy z telewizją


lexentry: pol/teledysk__rzeczownik__1
written_rep: teledysk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: musikvideo
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) film ilustrujący pojedynczy utwór muzyczny


lexentry: pol/telegraf__rzeczownik__1
written_rep: telegraf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: telegraf
sense_list:
(telekomunikacja) (technologia, technika, techniczny) urządzenie do przekazywania informacji, przeważnie tekstowych, na odległość;


lexentry: pol/telekonferencja__rzeczownik__1
written_rep: telekonferencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: telekonference
sense_list:
rodzaj konferencji prowadzonej za pomocą urządzeń telekomunikacyjnych, w której uczestniczą minimum trzy osoby, a przynajmniej jedna z nich uczestniczy zdalnie (na odległość)


lexentry: pol/telemarketer__rzeczownik__1
written_rep: telemarketer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: telefonsælger
sense_list:
(handel, handlowy) osoba oferująca sprzedaż czegoś poprzez środki telekomunikacji, najczęściej poprzez rozmowę telefoniczną


lexentry: pol/telemetria__rzeczownik__1
written_rep: telemetria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: telemetri
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) technologia umożliwiająca zdalne zbieranie, przesyłanie i analizę danych pomiarowych pochodzących z różnych urządzeń lub systemów


lexentry: pol/teleobiektyw__rzeczownik__1
written_rep: teleobiektyw
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: telelinse
sense_list:
(fotografia) (technologia, technika, techniczny) wąskokątny obiektyw fotograficzny o długiej ogniskowej przeznaczony do robienia zdjęć ze znacznej odległości lub z bliska, ale w dużym powiększeniu;


lexentry: pol/teleologia__rzeczownik__1
written_rep: teleologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: teleologi
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) pogląd filozoficzny, który postuluje obranie celu za główny aspekt analizy rzeczywistości i przebiegu zdarzeń;


lexentry: pol/teleportacja__rzeczownik__1
written_rep: teleportacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: teleportation
sense_list:
(fantastyka naukowa, ang. „science fiction”) przemieszczenie się między dwoma punktami przestrzeni bez fizycznego przebywania drogi między nimi;


lexentry: pol/telepraca__rzeczownik__1
written_rep: telepraca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: distancearbejde | telearbejde | fjernarbejde
sense_list:
(neologizm) forma organizacji pracy polegająca na świadczeniu pracy poza jednostką organizacyjną pracodawcy za pomocą środków komunikacji elektronicznej;


lexentry: pol/teleskopowy__przymiotnik__1
written_rep: teleskopowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: teleskopisk
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) dotyczący teleskopu, związany z teleskopem | (technologia, technika, techniczny) zbudowany z zachodzących na siebie, rozsuwanych i wsuwanych rur lub walców


lexentry: pol/teletekst__rzeczownik__1
written_rep: teletekst
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tekst-TV | tekst-tv
sense_list:
(telewizja, telewizyjny) system opracowany przez BBC, przeznaczony do przesyłania informacji w formie tekstowej razem z sygnałem telewizyjnym, wymagający specjalnego dekodera w odbiorniku;


lexentry: pol/tell__rzeczownik__1
written_rep: tell
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: afgøre
sense_list:
(archeologia, archeologiczny) typ stanowiska archeologicznego w formie ściętego wzgórza utworzonego z nawarstwiających się, wskutek długotrwałego osadnictwa, pozostałości osad ludzkich;


lexentry: pol/tellur__rzeczownik__1
written_rep: tellur
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tellur | telur
sense_list:
(chemia, chemiczny) pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 52; kruchy, srebrzystobiały półmetal o właściwościach trujących;


lexentry: pol/temperament__rzeczownik__1
written_rep: temperament
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: temperament
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) charakter człowieka, jego usposobienie, stopień pobudliwości, sposób reagowania itp.


lexentry: pol/temperatura__rzeczownik__1
written_rep: temperatura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: temperatur
sense_list:
(fizyka, fizyczny) miara nagrzania ciał; | wartość temperatury (1.1) w przyjętej skali | (potocznie, potoczny) gorączka


lexentry: pol/temperatura_wrzenia__rzeczownik__1
written_rep: temperatura wrzenia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kogepunkt
sense_list:
(fizyka, fizyczny) temperatura, w której prężność pary cieczy równa się ciśnieniu zewnętrznemu i w której ciecz wrze;


lexentry: pol/ten_się_śmieje,_kto_się_śmieje_ostatni__przysłowie__1
written_rep: ten się śmieje, kto się śmieje ostatni
part_of_speech: proverb
min_sense_num: 01
trans_list: den der ler sidst, ler bedst
sense_list:
nie należy przedwcześnie cieszyć się z własnego sukcesu lub z porażki innych, gdyż sukces może się okazać nietrwały


lexentry: pol/tenis__rzeczownik__1
written_rep: tenis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tennis
sense_list:
(sport, sportowy) gra rozgrywana na korcie, polegająca na odbijaniu rakietą piłki na pole przeciwnika;


lexentry: pol/tenis_stołowy__rzeczownik__1
written_rep: tenis stołowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bordtennis
sense_list:
(sport, sportowy) gra polegająca na odbijaniu paletkami plastikowej piłeczki na stole przedzielonym rozpiętą na nim siatką;


lexentry: pol/tenis_ziemny__rzeczownik__1
written_rep: tenis ziemny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tennis
sense_list:
(sport, sportowy) gra sportowa rozgrywana na korcie, w której zawodnicy (jedna osoba lub para) odbijają piłkę rakietą tak, by przeszła nad siatką i wylądowała na polu przeciwnika — utrudniając mu jej odbicie


lexentry: pol/teokracja__rzeczownik__1
written_rep: teokracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: teokrati
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) ustrój państwowy, w którym najwyższa władza należy do duchowieństwa; | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo, w którym panuje teokracja (1.1)


lexentry: pol/teolog__rzeczownik__1
written_rep: teolog
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: teolog
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) specjalista w dziedzinie teologii


lexentry: pol/teologia__rzeczownik__1
written_rep: teologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: teologi
sense_list:
(potocznie, potoczny) wydział lub kierunek na uczelni obejmujący studia w dziedzinie teologii (1.1) | (teologia, teologiczny) teoretyczna podbudowa jakiejś religii, zwłaszcza w odniesieniu do religii uznających istnienie Boga (bogów);


lexentry: pol/teoremat__rzeczownik__1
written_rep: teoremat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: læresætning
sense_list:
(logika, logiczny) twierdzenie pochodne, który występuje w obrębie systemu dedukcyjnego i jest wyprowadzone za pomocą wnioskowania dedukcyjnego z aksjomatów tego systemu


lexentry: pol/teoria__rzeczownik__1
written_rep: teoria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: teori
sense_list:
system pojęć, definicji, aksjomatów, i twierdzeń, opisujący wybrany fragment świata fizycznego, świata kultury, bądź abstrakcyjnego obiektu; | (potocznie, potoczny) abstrakcja, nie mająca odniesienia do praktyki | (potocznie, potoczny) teza tłumacząca coś, ale nie udowodniona (w nauce takie użycie uważane jest za błąd, patrz uwagi) | (potocznie, potoczny) teoretyczna (w przeciwieństwie do praktycznej) część nauczania bądź egzaminu


lexentry: pol/teoria_spiskowa__rzeczownik__1
written_rep: teoria spiskowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konspirationsteori | sammensværgelsesteori
sense_list:
próba wyjaśnienia danej kwestii istnieniem spisku wpływowych grup, odrzucająca oficjalne dowody naukowe i ustalone fakty;


lexentry: pol/teoria_strun__rzeczownik__1
written_rep: teoria strun
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: strengteori
sense_list:
(fizyka, fizyczny) teoria, według której podstawowym budulcem materii nie są cząstki w postaci punktu, lecz struny;


lexentry: pol/teoria_względności__rzeczownik__1
written_rep: teoria względności
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: relativitetsteori
sense_list:
(fizyka, fizyczny) dział fizyki współczesnej zajmujący się podstawowymi właściwościami przebiegu procesów w czasie i przestrzeni;


lexentry: pol/teorioliczbowy__przymiotnik__1
written_rep: teorioliczbowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: talteoretisk
sense_list:
(matematyka, matematyczny) wykorzystujący dorobek teorii liczb, opierający się na teorii liczb, dotyczący teorii liczb


lexentry: pol/terabajt__rzeczownik__1
written_rep: terabajt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: terabyte
sense_list:
(informatyka, informatyczny) jednostka pojemności nośników danych i pamięci operacyjnej komputera równa 1024 gigabajtom;


lexentry: pol/tercjarz__rzeczownik__1
written_rep: tercjarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tertiær
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) członek jednego z katolickich stowarzyszeń świeckich, tzw. „zakonów tercjarskich” (zakonów trzecich);


lexentry: pol/teren__rzeczownik__1
written_rep: teren
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: område
sense_list:
pewien określony obszar ziemi | (przenośnie, przenośnia) dziedzina czyjejś aktywność | obszar będący w sferze czyichś wpływów, zainteresowania czy działania


lexentry: pol/terminal__rzeczownik__1
written_rep: terminal
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: terminal
sense_list:
(informatyka, informatyczny) program komputerowy, umożliwiający zdalne korzystanie z innego komputera | (informatyka, informatyczny) urządzenie do zdalnego sterowania komputerem; | (lotnictwo, lotniczy) (marynarka) (kolejnictwo) część lotniska, portu itp., gdzie samoloty, statki, autobusy itp. zaczynają lub kończą podróż


lexentry: pol/termistor__rzeczownik__1
written_rep: termistor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: termistor
sense_list:
(elektronika, elektroniczny) typ opornika, w którym opór zmienia się w znaczący sposób wraz ze zmianą temperatury, a znajomość tej zależności pozwala na użycie go jako czujnika temperatury;


lexentry: pol/termoakustyczny__przymiotnik__1
written_rep: termoakustyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: termoakustisk
sense_list:
(fizyka, fizyczny) związany z powstawaniem i rozchodzeniem się fal akustycznych wywoływanych miejscowymi zmianami temperatury w ośrodku materialnym albo badaniem tych fal


lexentry: pol/termoakustyka__rzeczownik__1
written_rep: termoakustyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: termoakustik
sense_list:
(fizyka, fizyczny) nauka badająca powstawanie i rozchodzenie się fal akustycznych wywoływanych miejscowymi zmianami temperatury w ośrodku materialnym;


lexentry: pol/termodynamika__rzeczownik__1
written_rep: termodynamika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: termodynamik | varmelære
sense_list:
(fizyka, fizyczny) nauka zajmująca się badaniem efektów energetycznych przemian fizycznych i chemicznych;


lexentry: pol/termoplastyczny__przymiotnik__1
written_rep: termoplastyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: termoplastisk
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) o tworzywie sztucznym dającym się przetwarzać, kształtować dowolną liczbę razy pod wpływem ogrzewania, bez ulegania rozkładowi chemicznemu


lexentry: pol/termostat__rzeczownik__1
written_rep: termostat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: termostat
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie służące do utrzymywania pewnej stałej temperatury w zamkniętej przestrzeni;


lexentry: pol/terpentyna__rzeczownik__1
written_rep: terpentyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: terpentin
sense_list:
(chemia, chemiczny) łatwopalna ciecz o intensywnym zapachu, będąca mieszaniną terpenów; składnik żywic drzew i krzewów iglastych;


lexentry: pol/terroryzm__rzeczownik__1
written_rep: terroryzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: terrorisme
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) użycie przemocy przez osobę lub grupę z pogwałceniem prawa, mające na celu zastraszenie i wymuszenie ustępstw;


lexentry: pol/test__rzeczownik__1
written_rep: test
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: test
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) egzamin, sprawdzian | próba podejmowana, aby uzyskać odpowiedź na postawione pytania


lexentry: pol/testament__rzeczownik__1
written_rep: testament
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: testamente
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) dokument, w którym człowiek określa, co po jego śmierci należy zrobić z jego majątkiem;


lexentry: pol/testosteron__rzeczownik__1
written_rep: testosteron
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: testosteron
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (medycyna, medyczny) (fizjologia, fizjologiczny) męski hormon płciowy, wytwarzany przez jądra, otrzymywany także syntetycznie, stosowany domięśniowo jako lek przy schorzeniach na tle niedomogi płciowej u mężczyzn, jak również przy niektórych chorobach kobiecych oraz nowotworowych;


lexentry: pol/tetrahydrokannabinol__rzeczownik__1
written_rep: tetrahydrokannabinol
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tetrahydrocannabinol
sense_list:
(chemia, chemiczny) związek organiczny z grupy kannabinoidów o wzorze sumarycznym C21H30O2; główna substancja psychoaktywna zawarta w konopiach;


lexentry: pol/tetralogia__rzeczownik__1
written_rep: tetralogia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tetralogi
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) w starożytnej Grecji: przedstawienie teatralne składające się z czterech utworów jednego autora wystawianych jeden po drugim; | (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) utwór literacki składający się z czterech części


lexentry: pol/tetrapylon__rzeczownik__1
written_rep: tetrapylon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tetrapylon
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (historia, historyczny, historycznie) monumentalna brama o czterech wejściach, stawiana w starożytności na skrzyżowaniach dróg lub na forach;


lexentry: pol/tetroda__rzeczownik__1
written_rep: tetroda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tetrode
sense_list:
(elektronika, elektroniczny) lampa elektronowa posiadająca cztery elektrody: anodę, dwie siatki i katodę;


lexentry: pol/teurgia__rzeczownik__1
written_rep: teurgia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: teurgi
sense_list:
(ezoteryka) rytuał zmuszający bogów lub bóstwa do działania zgodnie z wolą odprawiającego dany rytuał lub jego zleceniodawcy;


lexentry: pol/thatcheryzm__rzeczownik__1
written_rep: thatcheryzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: thatcherisme
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) liberalna polityka gospodarcza prowadzona przez Margaret Thatcher, premiera Wielkiej Brytanii w latach 1979-1990, cechująca się m.in. ograniczaniem roli państwa i związków zawodowych w gospodarce;


lexentry: pol/theremin__rzeczownik__1
written_rep: theremin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: theremin
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) instrument elektroniczny, wytwarzający dźwięk o różnej wysokości i sile w zależności od odległości dłoni muzyka od dwóch umieszczonych na tym instrumencie anten;


lexentry: pol/think_tank__rzeczownik__1
written_rep: think tank
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tænketank
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) organizacja non-profit lub sztab ekspertów, zajmujący się analizami i doradztwem;


lexentry: pol/tiamina__rzeczownik__1
written_rep: tiamina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tiamin
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) egzogenny związek organiczny niezbędny m.in. w prawidłowym metabolizmie komórkowym zaliczany do witamin z grupy B;


lexentry: pol/tik__rzeczownik__1
written_rep: tik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spjæt
sense_list:
(medycyna, medyczny) powtarzający się mimowolny skurcz jednego lub kilku mięśni (najczęściej twarzy)


lexentry: pol/tipi__rzeczownik__1
written_rep: tipi
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tipi
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) stożkowaty namiot złożony z żerdzi pokrytej skórami zwierząt, budowany kiedyś przez Indian Ameryki Północnej;


lexentry: pol/tiramisu__rzeczownik__1
written_rep: tiramisu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tiramisu
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) deser złożony z warstw biszkoptu nasączonych espresso i, niekiedy, alkoholem, przełożony kremem z mascarpone, jaj i cukru;


lexentry: pol/tiul__rzeczownik__1
written_rep: tiul
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tyl
sense_list:
(włókiennictwo) tkana z trzech nitek, bardzo lekka, przejrzysta tkanina – bawełniana, jedwabna lub nylonowa;


lexentry: pol/tkactwo__rzeczownik__1
written_rep: tkactwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vævning
sense_list:
(włókiennictwo) dział przemysłu włókienniczego i rzemiosła zajmujący się wytwarzaniem tkanin oraz ich wykończeniem;


lexentry: pol/tkanka_tłuszczowa__rzeczownik__1
written_rep: tkanka tłuszczowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fedtvæv
sense_list:
(biologia, biologiczny) (anatomia, anatomiczny) tkanka łączna zlokalizowana głównie w warstwie podskórnej, zbudowana w większości z komórek tłuszczowych (adipocytów) o wnętrzu wypełnionym kroplą tłuszczu;


lexentry: pol/tlenek__rzeczownik__1
written_rep: tlenek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oxid | ilte
sense_list:
(chemia, chemiczny) nieorganiczny związek chemiczny zbudowany z tlenu i innego pierwiastka chemicznego;


lexentry: pol/tlenek_węgla__rzeczownik__1
written_rep: tlenek węgla
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kulilte
sense_list:
(chemia, chemiczny) związek nieorganiczny, bezbarwny i bezwonny gaz o silnych właściwościach toksycznych;


lexentry: pol/to_znaczy__spójnik__1
written_rep: to znaczy
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: dvs. | det vil sige
sense_list:
łączy równorzędne części zdania lub zdania współrzędne, pozostające w relacji równoważności; ma za zadanie uściślić, o czym jest mowa


lexentry: pol/toaletka__rzeczownik__1
written_rep: toaletka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: toiletbord
sense_list:
(branża meblarska, meblarstwo, meble) stolik z lustrem i miejscem na przybory do makijażu, robienia fryzury itp.


lexentry: pol/toast__rzeczownik__1
written_rep: toast
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skål
sense_list:
(książkowy) krótka przemowa podczas przyjęcia wygłaszana w celu złożenia życzeń pomyślności, gratulacji itp., podczas której zazwyczaj następuje wzniesienie kieliszka alkoholu


lexentry: pol/toczeń__rzeczownik__1
written_rep: toczeń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lupus
sense_list:
(medycyna, medyczny) przewlekła choroba autoimmunologiczna z grupy chorób reumatycznych atakująca skórę, naczynia krwionośne i narządy wewnętrzne[potrzebne źródło]


lexentry: pol/toffi__rzeczownik__1
written_rep: toffi
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: flødekaramel
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) ciągnący się cukierek mleczny | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) masa przypominająca tofi (1.1), stosowana jako nadzienie do ciast


lexentry: pol/tofucznica__rzeczownik__1
written_rep: tofucznica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rørtofu
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) wegańskie danie przypominające jajecznicę, lecz bazujące na pokruszonym tofu zamiast jajek


lexentry: pol/toga__rzeczownik__1
written_rep: toga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: toga
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (starożytność) długa szata męska, drapowana i zarzucana na lewe ramię, noszona w starożytnym Rzymie


lexentry: pol/tokarka__rzeczownik__1
written_rep: tokarka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: drejebænk
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) obrabiarka skrawająca, służąca do toczenia wałków, tulei, pierścieni;


lexentry: pol/token__rzeczownik__1
written_rep: token
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: minde
sense_list:
(informatyka, informatyczny) elektroniczny generator kodów jednorazowych do uwierzytelniania transakcji internetowych;


lexentry: pol/toksykologia__rzeczownik__1
written_rep: toksykologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: toksikologi
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (toksykologia) (medycyna, medyczny) nauka o cechach substancji toksycznych, ich działaniu na żywe organizmy i o metodach ich wykrywania oraz zapobiegania zatruciom nimi;


lexentry: pol/tolerancja__rzeczownik__1
written_rep: tolerancja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tolerance
sense_list:
czyjaś zgoda na istnienie poglądów, zachowań, rzeczy itd., które są dla tego kogoś niemiłe lub nieprzyjemne; | (technologia, technika, techniczny) dopuszczalny błąd pomiaru lub wykonania jakiejś wielkości;


lexentry: pol/tolerować__czasownik__1
written_rep: tolerować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: tolerere | tåle
sense_list:
o organizmie: nie ponosić szkody w wyniku działania określonych bodźców | traktować kogoś lub coś z wyrozumiałością; (także, też) godzić się na obecność jakiejś osoby mimo braku aprobaty dla niej


lexentry: pol/toluen__rzeczownik__1
written_rep: toluen
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: toluen
sense_list:
(chemia, chemiczny) węglowodór aromatyczny o wzorze sumarycznym C7H8, bezbarwna, łatwopalna ciecz używana często jako rozpuszczalnik;


lexentry: pol/tombola__rzeczownik__1
written_rep: tombola
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tombola
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) zabawa polegająca na loterii liczbowej, gdzie nagrodami są głównie przedmioty, a nie pieniądze


lexentry: pol/ton__rzeczownik__1
written_rep: ton
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tone
sense_list:
(książkowy) charakter wypowiedzi | dźwięk odpowiadający określonej częstotliwości drgań akustycznych; | zasady obowiązujące w jakiejś dziedzinie, szczególnie w kwestii zachowania


lexentry: pol/tonacja__rzeczownik__1
written_rep: tonacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: toneart
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) konkretna gama durowa lub molowa, w której wykonywany jest dany utwór muzyczny | (językoznawstwo, językoznawczy) zabarwienie uczuciowe wypowiedzi


lexentry: pol/tonsura__rzeczownik__1
written_rep: tonsura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tonsur
sense_list:
krąg skóry wygolony na ciemieniu, czasami tak duży, że pozostaje jedynie wąskie pasmo włosów wokół głowy;


lexentry: pol/top__rzeczownik__1
written_rep: top
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: top
sense_list:
(potocznie, potoczny) krótka damska bluzka, nierozpinana, zwykle dopasowana, bez rękawów lub z krótkimi rękawkami i bez kołnierzyka | (potocznie, potoczny) szczyt popularności, sławy, wysokie miejsce w jakiejś hierarchii, czołowa pozycja


lexentry: pol/topaz__rzeczownik__1
written_rep: topaz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: topas
sense_list:
(geologia, geologiczny) (mineralogia, mineralogiczny) minerał z grupy krzemianów; | (jubilerstwo, jubilerski) kamień szlachetny z oszlifowanego topazu (1.1)


lexentry: pol/topinambur__rzeczownik__1
written_rep: topinambur
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jordskok
sense_list:
(botanika, botaniczny) (potocznie, potoczny) słonecznik bulwiasty, Helianthus tuberosus L., gatunek rośliny z rodziny astrowatych; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) jarzyna z bulw topinamburu (1.1)


lexentry: pol/topless__rzeczownik__1
written_rep: topless
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: topløs
sense_list:
rodzaj ubrania, najczęściej damski kostium plażowy lub kąpielowy bez górnej części zasłaniającej piersi


lexentry: pol/topnienie__rzeczownik__1
written_rep: topnienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: smeltning
sense_list:
proces przechodzenia ciała ze stanu stałego w stan ciekły pod wpływem działania podwyższonej temperatury;


lexentry: pol/topografia__rzeczownik__1
written_rep: topografia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: topografi
sense_list:
dział geodezji zajmujący się pomiarami szczegółów sytuacyjnych i rzeźby terenu w celu sporządzenia map; | ukształtowanie terenu, zespół cech jakiegoś terenu;


lexentry: pol/topola__rzeczownik__1
written_rep: topola
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: poppel | poppeltræ
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Populus L., wysokie drzewo należące do rodziny wierzbowatych, mające sercowate liście i wiatropylne kwiaty;


lexentry: pol/topologia__rzeczownik__1
written_rep: topologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: topologi
sense_list:
(matematyka, matematyczny) dział geometrii badający właściwości geometryczne, które nie zmieniają się przy przekształceniach takich jak rozciąganie, skręcanie albo obroty;


lexentry: pol/toponim__rzeczownik__1
written_rep: toponim
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stednavn
sense_list:
(geografia, geograficzny) (językoznawstwo, językoznawczy) nazwa własna jakiegoś punktu lub obszaru geograficznego (miasta, państwa, rzeki itd.);


lexentry: pol/toponimia__rzeczownik__1
written_rep: toponimia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: toponymi
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) nauka zajmująca się badaniem znaczenia i pochodzenia nazw geograficznych, dział onomastyki;


lexentry: pol/topór__rzeczownik__1
written_rep: topór
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: økse
sense_list:
narzędzie składające się z drewnianego trzonka i metalowego ostrza, służące np. do rąbania drewna lub mięsa, a dawniej także jako broń;


lexentry: pol/torba__rzeczownik__1
written_rep: torba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: taske
sense_list:
opakowanie wykonane ze skóry lub tworzywa sztucznego, używane do przechowywania lub transportu przedmiotów, często wyposażone w uchwyty lub paski


lexentry: pol/torbacz__rzeczownik__1
written_rep: torbacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pungdyr
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) przedstawiciel ssaków, u których w wyniku ewolucji wykształciła się torba lęgowa


lexentry: pol/torbiel__rzeczownik__1
written_rep: torbiel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: cyste
sense_list:
(medycyna, medyczny) patologiczna przestrzeń w ciele wypełniona płynem, stanowiąca miękki guz w kształcie błoniastego woreczka;


lexentry: pol/torebka__rzeczownik__1
written_rep: torebka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: håndtaske
sense_list:
mniejsza torba do przechowywania osobistych drobiazgów wykonana z wytrzymałych materiałów noszona najczęściej przez kobiety na ramieniu lub w dłoni


lexentry: pol/torf__rzeczownik__1
written_rep: torf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tørv
sense_list:
(geologia, geologiczny) (rolnictwo, rolniczy) organiczny materiał osadowy o kolorze od brunatnego po czarny, wykorzystywany m.in. do użyźniania gleb lub pozyskiwania paliw stałych;


lexentry: pol/torfowisko_wysokie__rzeczownik__1
written_rep: torfowisko wysokie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: højmose
sense_list:
(geografia, geograficzny) teren podmokły porośnięty mchami, torfowcami itp., zasilany głównie przez opady, o odczynie kwaśnym;


lexentry: pol/tornado__rzeczownik__1
written_rep: tornado
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tornado
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) trąba powietrzna; | (przenośnie, przenośnia) coś gwałtownego, żywiołowego


lexentry: pol/tornister__rzeczownik__1
written_rep: tornister
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tornyster
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) rodzaj usztywnianego plecaka noszonego przez uczniów klas młodszych | (wojskowość, wojskowy) czworokątna sztywna torba noszona na plecach;


lexentry: pol/torpeda__rzeczownik__1
written_rep: torpeda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: torpedo
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (marynarka) podwodny pocisk z autonomicznym napędem stosowany zazwyczaj do rażenia podwodnej części kadłuba okrętu;


lexentry: pol/torpedować__czasownik__1
written_rep: torpedować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: torpedere
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) utrudniać, uniemożliwiać wykonanie czegoś | (wojskowość, wojskowy) (marynarka) niszczyć, zatapiać okręt torpedą


lexentry: pol/tort__rzeczownik__1
written_rep: tort
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lagkage
sense_list:
(cukiernictwo) wykwintne ciasto na specjalne okazje, zazwyczaj okrągłe, przekładane masą, ozdobione z wierzchu owocami, lukrem, masą, galaretką lub kremem;


lexentry: pol/tortura__rzeczownik__1
written_rep: tortura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tortur
sense_list:
świadome zadawanie komuś (więźniowi, jeńcowi) ogromnego bólu fizycznego za pomocą określonych metod i narzędzi, najczęściej po to, aby wymusić na nim zeznania bądź aby wydobyć z niego informacje; | (przenośnie, przenośnia) cierpienie, męczarnia, udręka, męka, duży dyskomfort


lexentry: pol/torturować__czasownik__1
written_rep: torturować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: tortere | torturere
sense_list:
zadawać komuś tortury, świadomie zadawać komuś ogromny ból fizyczny za pomocą okrutnych metod, najczęściej w celu wymuszenia zeznań, informacji


lexentry: pol/tost__rzeczownik__1
written_rep: tost
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: toast
sense_list:
(spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) podana na ciepło kromka pieczywa opieczona w specjalnym urządzeniu, (na przykład) tosterze;


lexentry: pol/totalitarystyczny__przymiotnik__1
written_rep: totalitarystyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: totalitær
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany, zgodny z totalitaryzmem, właściwy totalitaryzmowi


lexentry: pol/totalitaryzm__rzeczownik__1
written_rep: totalitaryzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: totalitarisme
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) system sprawowania władzy państwowej, polegający na dążeniu do pełnej kontroli wszelkich stosunków społecznych i całkowitego podporządkowania jednostki ludzkiej państwu;


lexentry: pol/totem__rzeczownik__1
written_rep: totem
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: totem
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) zwierzę, roślina lub przedmiot, który w kulturach pierwotnych służy za godło rodziny czy klanu, uważany często za przodka lub opiekuna i otaczany czcią;


lexentry: pol/towarzystwo__rzeczownik__1
written_rep: towarzystwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: selskab
sense_list:
obecność przy kimś | organizacja, grupa osób o wspólnych celach lub zainteresowaniach | grupa osób, znajomi


lexentry: pol/tożsamość__rzeczownik__1
written_rep: tożsamość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: identitet
sense_list:
cechy, właściwości, dane konkretnej osoby, pozwalające określić, stwierdzić, zidentyfikować tę osobę


lexentry: pol/tradycyjny__przymiotnik__1
written_rep: tradycyjny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: traditionel
sense_list:
wywodzący się z tradycji; stanowiący element tradycji, zwyczaju; wykonany w sposób nakazany tradycją


lexentry: pol/trafiła_kosa_na_kamień__przysłowie__1
written_rep: trafiła kosa na kamień
part_of_speech: proverb
min_sense_num: 01
trans_list: tyv tror, at hver mand stjæler
sense_list:
osoba preferująca ostre metody działania trafiła w końcu na kogoś, kto potraktował ją identycznie lub jeszcze gorzej; ktoś trafił na osobę (np. przeciwnika) godną / równą sobie


lexentry: pol/tragarz__rzeczownik__1
written_rep: tragarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dørmand
sense_list:
osoba, której profesją jest noszenie lub ręczne przewożenie, np. towarów, ciężkiego ekwipunku, lektyki


lexentry: pol/tragedia__rzeczownik__1
written_rep: tragedia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tragedie
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) dramatyczny utwór literacki przedstawiający konflikt między dążeniami bohatera a siłami wyższymi; | ogromne nieszczęście budzące rozpacz


lexentry: pol/tragiczny__przymiotnik__1
written_rep: tragiczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: tragisk
sense_list:
pełen smutku, nieszczęścia lub rozpaczy | (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) dotyczący tragedii (utworu)


lexentry: pol/tragikomedia__rzeczownik__1
written_rep: tragikomedia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tragikomedie
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) utwór teatralny lub filmowy mający cechy tragedii i komedii; | (przenośnie, przenośnia) sytuacja, w której współwystępują elementy tragiczne, smutne i komiczne, zabawne


lexentry: pol/traktat__rzeczownik__1
written_rep: traktat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: traktat
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) ważna umowa międzynarodowa uroczyście zawierana na piśmie między państwami i regulująca najistotniejsze kwestie polityczne, wojskowe, handlowe itp.


lexentry: pol/traktor__rzeczownik__1
written_rep: traktor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: traktor
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) pojazd przeznaczony do przemieszczania pojazdów, maszyn i urządzeń pozbawionych własnego silnika, do napędzania takich maszyn i urządzeń;


lexentry: pol/traktura__rzeczownik__1
written_rep: traktura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: handling
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) mechanizm w organach przenoszący ruch klawiszy na wentyle otwierające dopływ powietrza do piszczałek;


lexentry: pol/tralka__rzeczownik__1
written_rep: tralka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: baluster
sense_list:
(architektura, architektoniczny) pionowy element balustrady, który podtrzymuje poręcz, w formie profilowanego słupka z kamienia lub drewna


lexentry: pol/trampolina__rzeczownik__1
written_rep: trampolina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trampolin
sense_list:
(informatyka, informatyczny) kod umożliwiający funkcji zagnieżdżonej dostęp do lokalnych zmiennych bieżącej funkcji; | (sport, sportowy) pochyło ustawiona deska z podpórką, służąca do odbijania się przy skokach gimnastycznych | (sport, sportowy) przyrząd gimnastyczny w postaci sprężystej siatki rozpiętej na dużej ramie, służący do wykonywania ewolucji akrobatycznych w powietrzu;


lexentry: pol/tran__rzeczownik__1
written_rep: tran
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fiskeolie
sense_list:
(chemia, chemiczny) (zoologia, zoologiczny) płynny tłuszcz pozyskiwany z tkanki tłuszczowej zwierząt morskich;


lexentry: pol/trans__rzeczownik__1
written_rep: trans
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trance
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) pełne poświęcenie się danej czynności powodujące brak kontaktu z otoczeniem | stan obniżonej świadomości;


lexentry: pol/trans__rzeczownik__2
written_rep: trans
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: trans | transperson
sense_list:
(środowiskowy) (potocznie, potoczny) osoba transpłciowa, nie identyfikująca się z płcią nadaną przy urodzeniu


lexentry: pol/transfobia__rzeczownik__1
written_rep: transfobia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: transfobi
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) (społeczny) dyskryminacja objawiająca się niechęcią lub agresją wobec osób transpłciowych;


lexentry: pol/transformata__rzeczownik__1
written_rep: transformata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: omdanne
sense_list:
(matematyka, matematyczny) wynik transformacji, wynik przekształcenia operandu pod wpływem działania operatora;


lexentry: pol/transfuzja__rzeczownik__1
written_rep: transfuzja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: transfusion
sense_list:
(medycyna, medyczny) wprowadzanie do naczynia krwionośnego pacjenta krwi lub jej składników pochodzenia zewnętrznego


lexentry: pol/transgenderyzm__rzeczownik__1
written_rep: transgenderyzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: transkønnethed
sense_list:
forma tożsamości płciowej polegająca na psychicznej identyfikacji osoby z płcią biologicznie odmienną, połączona z dążeniem do zmiany płci zgodnie z tym poczuciem


lexentry: pol/transkluzja__rzeczownik__1
written_rep: transkluzja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: transklusion
sense_list:
(informatyka, informatyczny) sposób zaimportowania fragmentów innych dokumentów w systemie hipertekstowym;


lexentry: pol/transkrypcja__rzeczownik__1
written_rep: transkrypcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: transskription
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) zapisywanie mowy za pomocą znaków graficznych | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) przekształcenie partytury napisanej dla pewnego instrumentu muzycznego lub głosu na inny instrument lub głos | zapisywanie tekstu w innym systemie pisma


lexentry: pol/translacja__rzeczownik__1
written_rep: translacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forflyttelse
sense_list:
(biologia, biologiczny) proces w biosyntezie białka polegający na utworzeniu łańcucha peptydowego na podstawie sekwencji aminokwasów powstałej w wyniku transkrypcji;


lexentry: pol/translator__rzeczownik__2
written_rep: translator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: oversætter
sense_list:
(informatyka, informatyczny) program wykonujący tłumaczenie (translację) kodu źródłowego na kod wynikowy | (technologia, technika, techniczny) urządzenie dokonujące tłumaczeń w sposób automatyczny


lexentry: pol/transliteracja__rzeczownik__1
written_rep: transliteracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: translitteration
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) zapis tekstu z użyciem liter innego alfabetu niż alfabet właściwy dla danego języka;


lexentry: pol/transliterować__czasownik__1
written_rep: transliterować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: translitterere
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) zapisywać tekst pisany w pewnym alfabecie przy użyciu liter innego alfabetu


lexentry: pol/transmutacja__rzeczownik__1
written_rep: transmutacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: transmutation
sense_list:
(chemia, chemiczny) przekształcenie jednego pierwiastka chemicznego w inny | (historia, historyczny, historycznie) w alchemii: przemiana metalu nieszlachetnego w złoto lub w srebro, następująca pod wpływem kamienia filozoficznego


lexentry: pol/transparent__rzeczownik__1
written_rep: transparent
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: transparent
sense_list:
duża płachta tkaniny, papieru lub tablica z napisem lub rysunkiem o treści propagandowej lub reklamowej | obraz na materiale transparentnym, oświetlany od tyłu


lexentry: pol/transpłciowy__przymiotnik__1
written_rep: transpłciowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: transkønnet
sense_list:
taki, którego tożsamość płciowa jest inna niż płeć ustalona przy urodzeniu na podstawie cech biologicznych


lexentry: pol/transsubstancjacja__rzeczownik__1
written_rep: transsubstancjacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: transsubstantiation
sense_list:
(teologia, teologiczny) w teologii katolickiej to przemiana substancji: chleba i wina w ciało i krew Chrystusa podczas eucharystii;


lexentry: pol/transzeja__rzeczownik__1
written_rep: transzeja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skyttegrav
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) odkryty, wąski rów wykopany wzdłuż linii frontu, łączący w jednolity system inne elementy fortyfikacji (okopy, schrony itp.), ułatwiający skryte manewry wzdłuż frontu;


lexentry: pol/tranzycja__rzeczownik__1
written_rep: tranzycja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mutation
sense_list:
(biologia, biologiczny) (chemia, chemiczny) zmiana prawidłowych nukleotydów w DNA na inne w ramach jednej grupy zasad azotowych


lexentry: pol/tranzycja__rzeczownik__1
written_rep: tranzycja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: overgang
sense_list:
(medycyna, medyczny) proces korekty płci obejmujący zmianę roli społecznej i wizerunku, medyczną diagnostykę, terapię hormonalną zabiegi chirurgiczne oraz zmianę oznaczenia płci prawnej


lexentry: pol/tranzycja__rzeczownik__1
written_rep: tranzycja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tradition
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) ustne przekazywanie tajemnic i prawd wiary pochodzących od ustnego nauczania Jezusa Chrystusa


lexentry: pol/tranzyt__rzeczownik__1
written_rep: tranzyt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: passage
sense_list:
przewóz, przesyłanie, przejazd osób lub rzeczy przez obszar jakiegoś państwa w drodze do innego państwa


lexentry: pol/trap__rzeczownik__1
written_rep: trap
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fælde
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) gatunek hip-hopu z mocnym basem, szybkimi hi-hatami i mrocznym klimatem;


lexentry: pol/trapez__rzeczownik__1
written_rep: trapez
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trapez
sense_list:
(geometria) czworokąt, który posiada co najmniej jedną parę równoległych boków; | (sport, sportowy) przyrząd gimnastyczny w postaci drążka zawieszonego poziomo na linach;


lexentry: pol/trasować__czasownik__1
written_rep: trasować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: togvej
sense_list:
(informatyka, informatyczny) stanowić połączenie różnych sieci komputerowych i wyznaczać trasę przepływu pakietów w nich


lexentry: pol/trauma__rzeczownik__1
written_rep: trauma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: traume | trauma
sense_list:
(medycyna, medyczny) uszkodzenie ciała lub organu wskutek obrażenia ciała | (psychologia, psychologiczny) zmiana w psychice powstała wskutek gwałtownego, ciężkiego przeżycia


lexentry: pol/traumatolog__rzeczownik__1
written_rep: traumatolog
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: traumatolog
sense_list:
(medycyna, medyczny) specjalista zajmujący się leczeniem schorzeń narządów ruchu, stawów, wiązadeł, a czasami także mięśni, ścięgien oraz kości uszkodzonych w skutek urazu


lexentry: pol/traumatologia__rzeczownik__1
written_rep: traumatologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: traumatologi
sense_list:
(medycyna, medyczny) dział medycyny zajmujący się operacyjnym leczeniem obrażeń ciała spowodowanych urazami;


lexentry: pol/traumatyczny__przymiotnik__1
written_rep: traumatyczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: traumatisk
sense_list:
(medycyna, medyczny) związany z traumą – uszkodzeniem organizmu | (psychologia, psychologiczny) związany z traumą, ciężkim przeżyciem


lexentry: pol/trawa__rzeczownik__1
written_rep: trawa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: græs
sense_list:
(botanika, botaniczny) roślina z rodziny wiechlinowatych, zwykle w kolorze zielonym, rozłogowa lub kępiasta, o długich, wąskich liściach; | (potocznie, potoczny) (przenośnie, przenośnia) marihuana


lexentry: pol/trawers__rzeczownik__1
written_rep: trawers
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: at traversere
sense_list:
(geografia, geograficzny) pokonywanie zbocza góry w poprzek lub w skos | (lotnictwo, lotniczy) (marynarka) poruszanie się statku lub samolotu w tym kierunku


lexentry: pol/trawestować__czasownik__1
written_rep: trawestować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: travestere
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) przerabiać poważny utwór literacki na komiczny, satyryczny; przerabiać czyjąś wypowiedź na żartobliwą, dopasowując ją do innej, zabawnej sytuacji


lexentry: pol/trawienie__rzeczownik__1
written_rep: trawienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fordøjelse
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) rozkładanie spożytego pokarmu na prostsze części, które mogą być łatwo pobrane przez układ pokarmowy;


lexentry: pol/trawieniec__rzeczownik__1
written_rep: trawieniec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: abomasum
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) (anatomia, anatomiczny) gruczołowa część żołądka przeżuwaczy, o gruszkowatym kształcie, tworząca czwarty przedział;


lexentry: pol/trebusz__rzeczownik__1
written_rep: trebusz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: blide
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) barobalistyczna machina miotająca, wyrzucająca pociski stromotorowo;


lexentry: pol/tren__rzeczownik__1
written_rep: tren
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: slæb
sense_list:
(książkowy) ogon, wydłużona część sukni lub płaszcza ciągnąca się z tyłu po ziemi; element ubioru uroczystego, ceremonialnego;


lexentry: pol/trener__rzeczownik__1
written_rep: trener
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: træner | coach
sense_list:
(sport, sportowy) osoba zajmująca się przygotowaniami zawodnika lub drużyny do zawodów; rzadziej także osoba przekazująca podopiecznym umiejętności z innych dziedzin;


lexentry: pol/trening__rzeczownik__1
written_rep: trening
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: træning
sense_list:
(sport, sportowy) proces poddawania organizmu rosnącym obciążeniom fizycznym w celu poprawienia cech motorycznych sportowca; | ćwiczenia z zakresu jakichś kompetencji, umiejętności


lexentry: pol/trenować__czasownik__1
written_rep: trenować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: træne
sense_list:
podnosić czyjeś umiejętności | (sport, sportowy) kierować rozwojem sprawności fizycznej sportowca | (sport, sportowy) ćwiczyć celem poprawienia swojej sprawności w danej dyscyplinie | podnosić swoje umiejętności


lexentry: pol/treść__rzeczownik__1
written_rep: treść
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: indhold
sense_list:
(medycyna, medyczny) zawartość przewodu pokarmowego; głównie w połączeniu „treść pokarmowa/żołądkowa” | to, co jest zawarte (wyrażane) przez jakiś środek przekazu – mowę, pismo lub jakąkolwiek inną formę sztuki


lexentry: pol/triak__rzeczownik__1
written_rep: triak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: triac
sense_list:
(elektryczność) element elektroniczny trójwyprowadzeniowy (dwie anody i bramka), przewodzący lub zatrzymujący prąd elektryczny w obu kierunkach, zależnie od napięcia na bramce;


lexentry: pol/triceratops__rzeczownik__1
written_rep: triceratops
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: triceratops
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) (paleontologia, paleontologiczny) Triceratops, rodzaj roślinożernego dinozaura żyjącego w epoce późnej kredy na terenie dzisiejszej Ameryki Północnej; | (zoologia, zoologiczny) zwierzę z rodzaju triceratops (1.1)


lexentry: pol/trichotillomania__rzeczownik__1
written_rep: trichotillomania
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trikotillomani
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) zaburzenie polegające na niemożności powstrzymania się od wyrywania włosów;


lexentry: pol/triera__rzeczownik__1
written_rep: triera
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: triere
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (starożytność) grecka galera o trzech rzędach wioseł, później wzbogacona o żagiel;


lexentry: pol/trimaran__rzeczownik__1
written_rep: trimaran
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trimaran
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) (marynarka) łódź żaglowa lub statek o trzech równoległych, połączonych ze sobą kadłubach;


lexentry: pol/triolet__rzeczownik__1
written_rep: triolet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: triol
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) forma stroficzna wiersza, składająca się z ośmiu wersów i dwóch rymów;


lexentry: pol/triskelion__rzeczownik__1
written_rep: triskelion
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: triskele
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (sztuka) występujący w wielu wariantach, wielokulturowy symbol lub ornament złożony z trzech jednakowych elementów – ramion, spiral, meandrów itp.;


lexentry: pol/triumf__rzeczownik__1
written_rep: triumf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sejrsceremoni
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) w starożytnym Rzymie: uroczysty wjazd zwycięskiego wodza do Rzymu; | (przestarzałe, przestarzały) (termin karciany) atut | radość ze zwycięstwa, sukcesu | wspaniałe zwycięstwo, sukces | zwycięstwo jednej idei nad drugą


lexentry: pol/trochej__rzeczownik__1
written_rep: trochej
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trokæ
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) stopa metryczna złożona z dwóch sylab: długiej i krótkiej;


lexentry: pol/trockistowski__przymiotnik__1
written_rep: trockistowski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: trotskistisk
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z trockizmem, dotyczący trockizmu lub trockistów


lexentry: pol/trockizm__rzeczownik__1
written_rep: trockizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trotskisme
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) lewicowy ruch polityczny bazujący na ideach Lwa Trockiego, wiążą się z nim hasła takie jak: permanentna rewolucja, niemożliwość zbudowania socjalizmu tylko w jednym kraju oraz antystalinizm;


lexentry: pol/troll__rzeczownik__1
written_rep: troll
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trold
sense_list:
(mitologia germańska) skand. istota mająca postać olbrzyma lub karła, zamieszkująca zwykle górskie pieczary, zazwyczaj nieprzyjazna wobec ludzi;


lexentry: pol/trolling__rzeczownik__1
written_rep: trolling
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trolling
sense_list:
(wędkarstwo) kontrowersyjna metoda łowienia drapieżnych ryb polegająca na ciągnięciu przynęty przyczepionej do żyłki lub linki za łódką


lexentry: pol/tropik__rzeczownik__1
written_rep: tropik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: troperne
sense_list:
(geografia, geograficzny) gorąca i wilgotna strefa klimatyczna na Ziemi położona między zwrotnikami;


lexentry: pol/tropizm__rzeczownik__1
written_rep: tropizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tropisme
sense_list:
(biologia, biologiczny) ruchy wzrostowe roślin lub ich części oraz ruchy niższych zwierząt pod wpływem działania bodźców, wykonywane przez organizm w kierunku źródła bodźców (tropizm dodatni) lub w stronę przeciwną (tropizm ujemny); zdolność organizmów do wykonywania takich ruchów;


lexentry: pol/troposfera__rzeczownik__1
written_rep: troposfera
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: troposfære
sense_list:
(geofizyka) najniższa warstwa atmosfery Ziemi, która znajduje się bezpośrednio nad powierzchnią planety i rozciąga się do wysokości około 8–18 km, w zależności od szerokości geograficznej (najniższa nad biegunami, najwyższa nad równikiem)


lexentry: pol/trubadur__rzeczownik__1
written_rep: trubadur
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: troubadour | trubadur
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) poeta dworski tworzący w XI–XIII wieku w południowej Francji, wędrowny poeta i śpiewak; | (książkowy) (przenośnie, przenośnia) poeta, pieśniarz wędrowny


lexentry: pol/trupia_czaszka__rzeczownik__1
written_rep: trupia czaszka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dødningehoved
sense_list:
schematyczny rysunek ludzkiej czaszki, często nad skrzyżowanymi piszczelami, będący symbolem śmierci


lexentry: pol/truskawka__rzeczownik__1
written_rep: truskawka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jordbær
sense_list:
(botanika, botaniczny) Fragaria grandiflora, Fragaria ananassa, roślina uprawna o czerwonych, soczystych owocach, powstała ze skrzyżowania poziomki wirginijskiej i poziomki chilijskiej; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) owoc truskawki (1.1)


lexentry: pol/truteń__rzeczownik__1
written_rep: truteń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: drone
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) (pszczelarstwo, pszczelarski) samiec pszczoły miodnej;


lexentry: pol/trutka__rzeczownik__1
written_rep: trutka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gift
sense_list:
(potocznie, potoczny) pokarm zawierający substancję trującą, wykładany w celu pozbycia się szkodników


lexentry: pol/trwały__przymiotnik__1
written_rep: trwały
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: holdbar
sense_list:
taki, który nadaje się do użytku przez długi czas ze względu na swoją trwałość, wytrzymałość, odporność


lexentry: pol/trwoga__rzeczownik__1
written_rep: trwoga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ubehag
sense_list:
coś strasznego, przerażającego, koszmarnego, niebezpiecznego (np. rzecz, sytuacja, pora, żywioł czy zjawisko)


lexentry: pol/tryb__rzeczownik__1
written_rep: tryb
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: modus
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) kategoria gramatyczna wyrażająca stosunek mówiącego do treści wypowiedzenia;


lexentry: pol/tryb__rzeczownik__1
written_rep: tryb
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tilstand
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) molowa lub durowa wersja akordu, tonacji, lub gamy | procedura lub ustalony wariant jej wykonania


lexentry: pol/tryb_orzekający__rzeczownik__1
written_rep: tryb orzekający
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: indikativ
sense_list:
(gramatyka) jeden z trybów czasownika wyrażający neutralny lub obiektywny stosunek mówiącego do podawanych faktów;


lexentry: pol/tryb_samolotowy__rzeczownik__1
written_rep: tryb samolotowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: flytilstand
sense_list:
(telekomunikacja) tryb pracy telefonu komórkowego, w którym przestaje on wysyłać i odbierać sygnały radiowe;


lexentry: pol/tryb_łączący__rzeczownik__1
written_rep: tryb łączący
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konjunktiv
sense_list:
(gramatyka) jeden z trybów czasownika, wyrażający m.in. życzenie, polecenie, możliwość, potrzebę lub wątpliwość;


lexentry: pol/trybalizm__rzeczownik__1
written_rep: trybalizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stammementalitet
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) utrzymywanie się w społeczeństwach narodowych dawnych podziałów i odrębności klanowych, plemiennych


lexentry: pol/trybula__rzeczownik__1
written_rep: trybula
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kørvel
sense_list:
(botanika, botaniczny) Anthriscus, rodzaj roślin należący do rodziny selerowatych, o wiotkich, pierzastych liściach przypominających nać pietruszki, o zapachu anyżku;


lexentry: pol/trybunał__rzeczownik__1
written_rep: trybunał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: domstol
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) instancja orzekająca, kolegium sądowe; | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) kolegium sędziowskie o szczególnych uprawnieniach


lexentry: pol/tryftong__rzeczownik__1
written_rep: tryftong
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trelyd
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) dźwięk samogłoskowy o zmiennym przebiegu artykulacji, będący złożeniem samogłoski i dwóch półsamogłosek; przez użytkowników języka postrzegany jako złożenie trzech samogłosek


lexentry: pol/trygonometria__rzeczownik__1
written_rep: trygonometria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trigonometri
sense_list:
(matematyka, matematyczny) dział matematyki obejmujący badanie związków między bokami i kątami trójkątów za pomocą funkcji zwanych trygonometrycznymi;


lexentry: pol/trylogia__rzeczownik__1
written_rep: trylogia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trilogi
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) cykl składający się z trzech utworów literackich, muzycznych lub filmowych, z których każdy stanowi odrębną całość, lecz połączonych np. wspólną tematyką, grupą bohaterów


lexentry: pol/trymestr__rzeczownik__1
written_rep: trymestr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kvartal
sense_list:
(urzędowy) trzymiesięczny okres stanowiący jedną trzecią roku akademickiego na niektórych uczelniach


lexentry: pol/trytytka__rzeczownik__1
written_rep: trytytka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kabelbinder
sense_list:
(środowiskowy) elastyczna obejma z tworzywa sztucznego z mechanizmem zębatkowo-zapadkowym stosowana np. do spinania wiązek kabli elektrycznych lub mocowania kołpaków;


lexentry: pol/trzcina__rzeczownik__1
written_rep: trzcina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rør
sense_list:
(botanika, botaniczny) roślina o wysokiej łodydze, z kwiatami w postaci wiech, rosnąca przy brzegach zbiorników wodnych i na mokradłach;


lexentry: pol/trzcina_cukrowa__rzeczownik__1
written_rep: trzcina cukrowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sukkerrør
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) (botanika, botaniczny) roślina uprawna z gatunku Saccharum officinarum, (zobacz) cukrowiec lekarski;


lexentry: pol/trzciniak_zwyczajny__rzeczownik__1
written_rep: trzciniak zwyczajny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: drosselrørsanger
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Acrocephalus arundinaceus Linnaeus, niewielki ptak wędrowny z rodziny trzciniaków;


lexentry: pol/trzeba__czasownik__1
written_rep: trzeba
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: der måtte skulle burde | det være nødvendig at | man du måtte skulle burde
sense_list:
…tworzący wyrażenia, w których wykonanie czynności jest konieczne lub niezbędne; musieć w formie bezosobowej


lexentry: pol/trzeciorzędowy__przymiotnik__1
written_rep: trzeciorzędowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: tertiær
sense_list:
(chemia, chemiczny) o alkoholach: z atomem węgla połączonym z grupą hydroksylową i trzema innymi atomami węgla | (chemia, chemiczny) o aminach: o trzech grupach alkilowych lub arylowych bezpośrednio związanych z atomem azotu | (chemia, chemiczny) o solach: będąca pochodną aminy trzeciorzędowej | zaklasyfikowany do trzeciego rzędu


lexentry: pol/trzewikodziób__rzeczownik__1
written_rep: trzewikodziób
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: træskonæb
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Balaeniceps rex, duży afrykański ptak o krótkim, silnym i masywnym dziobie, żywiący się wyłącznie rybami dwudysznymi;


lexentry: pol/trzmiel__rzeczownik__1
written_rep: trzmiel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: humlebi
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Bombus Latreille, owłosiony owad żyjący w koloniach mieszkający w gniazdach zakładanych w ziemi;


lexentry: pol/trzmielina__rzeczownik__1
written_rep: trzmielina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: benved
sense_list:
(botanika, botaniczny) Euonymus L., rodzaj roślin krzewiastych, drzew lub pnączy z rodziny dławiszowatych;


lexentry: pol/trznadel__rzeczownik__1
written_rep: trznadel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gulspurv
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) drobny ptak śpiewający, nieco większy od wróbla, o żółtym i rdzawobrązowym upierzeniu


lexentry: pol/trznadel_zwyczajny__rzeczownik__1
written_rep: trznadel zwyczajny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gulspurv
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Emberiza citrinella, mały ptak częściowo wędrowny z rodziny trznadlowatych;


lexentry: pol/trzymać__czasownik__1
written_rep: trzymać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: holde
sense_list:
chwycić coś / kogoś (np. rękami, nogami, zębami) i nie wypuszczać | ustawić kogoś / coś w określonej pozycji, położeniu i utrzymywać tę pozycję | pozostawiać w określonym stanie lub w określonej sytuacji | zmuszać kogoś do przebywania gdzieś, przetrzymywać kogoś w zamknięciu; więzić


lexentry: pol/trójkąt__rzeczownik__1
written_rep: trójkąt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trekant | triangel
sense_list:
(geometria) wielokąt mający trzy boki; | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) instrument perkusyjny uderzany pałeczką;


lexentry: pol/trójskok__rzeczownik__1
written_rep: trójskok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trespring
sense_list:
(sport, sportowy) konkurencja lekkoatletyczna, w której zawodnik musi wykonać trzy następujące po sobie skoki i wylądować na piaszczystej skoczni obunóż;


lexentry: pol/trąba__rzeczownik__1
written_rep: trąba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tuba
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (potocznie, potoczny) każdy duży dęty, blaszany instrument muzyczny, np. tuba lub waltornia


lexentry: pol/trąba_powietrzna__rzeczownik__1
written_rep: trąba powietrzna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hvirvelstorm
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) przesuwający się wir powietrza w kształcie leja o dużej sile niszczącej;


lexentry: pol/trąbka__rzeczownik__1
written_rep: trąbka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trompet
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) bezstroikowy, dęty, blaszany instrument muzyczny lub sygnalizacyjny z ustnikiem;


lexentry: pol/trądzik_różowaty__rzeczownik__1
written_rep: trądzik różowaty
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rosacea
sense_list:
(medycyna, medyczny) przewlekła i zapalna dermatoza polegająca na występowaniu wykwitów rumieniowych, grudkowych i krostkowych;


lexentry: pol/tukan__rzeczownik__1
written_rep: tukan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tukan
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Ramphastos Linnaeus, barwny ptak południowoamerykański o dużym dziobie;


lexentry: pol/tuleja__rzeczownik__1
written_rep: tuleja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bøsning
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) element mechanizmów i maszyn w kształcie wydłużonego pierścienia lub wydrążonego walca


lexentry: pol/tulipan__rzeczownik__1
written_rep: tulipan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tulipan
sense_list:
(botanika, botaniczny) Tulipa L., posiadająca wiele odmian roślina cebulowa z rodziny liliowatych, z pojedynczymi dużymi kwiatami;


lexentry: pol/tumba__rzeczownik__1
written_rep: tumba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: grav
sense_list:
(sztuka) (architektura, architektoniczny) grobowiec w formie kamiennej skrzyni lub trumny przykrytej płytą, zazwyczaj z rzeźbionym wizerunkiem zmarłego;


lexentry: pol/tundra__rzeczownik__1
written_rep: tundra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tundra
sense_list:
(geografia, geograficzny) bezleśne zbiorowisko roślinności w zimnym klimacie strefy arktycznej i subarktycznej;


lexentry: pol/tunel__rzeczownik__1
written_rep: tunel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tunnel
sense_list:
(budownictwo) budowla ziemna umożliwiająca poprowadzenie drogi lub torów kolejowych pod ziemią, górą, wodą itp.; | (informatyka, informatyczny) połączenie się ze zdalnym komputerem przez połączenie się z pośrednim komputerem, z którego dopiero następuje docelowe połączenie;


lexentry: pol/turbina__rzeczownik__1
written_rep: turbina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: turbine
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) silnik zmieniający energię kinetyczną cieczy lub gazu na ruch obrotowy;


lexentry: pol/turbulencja__rzeczownik__1
written_rep: turbulencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: turbulens
sense_list:
chaotycznie poruszające się wiry i strumienie powietrza w atmosferze ziemskiej | ruch cieczy lub gazu, w którym tory poszczególnych elementów cieczy lub gazu przecinają się ze sobą w chaotyczny sposób


lexentry: pol/turkawka__rzeczownik__1
written_rep: turkawka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: turteldue
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Streptopelia turtur, średniej wielkości ptak leśny podobny do gołębia;


lexentry: pol/turkus__rzeczownik__1
written_rep: turkus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: turkis
sense_list:
(mineralogia, mineralogiczny) minerał o barwie niebieskawej lub niebieskozielonej; | barwa, zielony odcień cyjanu;


lexentry: pol/turkusowy__przymiotnik__1
written_rep: turkusowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: turkis
sense_list:
(jubilerstwo, jubilerski) (mineralogia, mineralogiczny) dotyczący turkusu, wykonany z turkusu, związany z turkusem, ozdobiony turkusem


lexentry: pol/turnikiet__rzeczownik__1
written_rep: turnikiet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: drejekors
sense_list:
bramka obrotowa ze skrzydłami obracającymi się wokół jednej osi, służąca do ograniczenia liczby osób przechodzącej przez nią jednocześnie; kołowrót


lexentry: pol/turystyka__rzeczownik__1
written_rep: turystyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: turisme
sense_list:
wyjazdy poza miejsce zamieszkania w celach krajoznawczych lub wypoczynkowych; | (przenośnie, przenośnia) wyjazdy poza miejsce zamieszkania w celach nie związanych z wypoczynkiem


lexentry: pol/turystyka_aborcyjna__rzeczownik__1
written_rep: turystyka aborcyjna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: abortturisme
sense_list:
podróżowanie z kraju o restrykcyjnych przepisach aborcyjnych do tego, w którym są one łagodniejsze w celu wykonania aborcji;


lexentry: pol/tusz_do_rzęs__rzeczownik__1
written_rep: tusz do rzęs
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mascara
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) kosmetyk służący do podkreślenia rzęs, dopełniający makijaż oka


lexentry: pol/twarda_woda__rzeczownik__1
written_rep: twarda woda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hårdt vand
sense_list:
(chemia, chemiczny) woda zawierająca w sobie dużą ilość rozpuszczonych minerałów, szczególnie soli wapnia i magnezu; w której środki myjące trudno się pienią;


lexentry: pol/twardo__przysłówek__1
written_rep: twardo
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: bestemt
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) w sposób bezwzględny i surowy | (przenośnie, przenośnia) w sposób zdecydowany; z upartością


lexentry: pol/twardy__przymiotnik__1
written_rep: twardy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: hård
sense_list:
nie miękki, nieuginający się pod naciskiem | o koniecznościach, warunkach (i tym podobne, i temu podobne) wymagający wyrzeczeń lub trudu


lexentry: pol/twaróg__rzeczownik__1
written_rep: twaróg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kvark
sense_list:
(spożywczy) produkt wytwarzany z mleka po oddzieleniu serwatki; rodzaj sera, świeżego, niedojrzewającego


lexentry: pol/twierdza__rzeczownik__1
written_rep: twierdza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: borg
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (wojskowość, wojskowy) rodzaj stałej fortyfikacji obronnej, złożonej z fortów i umocnień połączonych w całość;


lexentry: pol/tworzywo_sztuczne__rzeczownik__1
written_rep: tworzywo sztuczne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: plast
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (chemia, chemiczny) materiał łatwy w przetwórstwie, zbudowany z polimerów nie występujących w naturze, a wytworzonych przez człowieka


lexentry: pol/tworzyć__czasownik__1
written_rep: tworzyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: skabe
sense_list:
budować, konstruować coś nowego (również z niczego); przyczyniać się do powstania czegoś (także pojęć niematerialnych)


lexentry: pol/tydzień__rzeczownik__1
written_rep: tydzień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: uge
sense_list:
okres siedmiu kolejnych dni, zwykle od poniedziałku do niedzieli, będący częścią miesiąca, związany prawdopodobnie ze zmianami Księżyca, powtarzający się cyklicznie; | każdy okres siedmiu dni


lexentry: pol/tygiel__rzeczownik__1
written_rep: tygiel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: smeltedigel
sense_list:
(laboratoryjny, związany z laboratorium) (technologia, technika, techniczny) element wyposażenia laboratoryjnego, naczynie o kształcie podobnym do kubka, służące do wykonywania operacji na substancjach stałych wymagających wysokiej temperatury, np. suchej destylacji, stapiania metali itd.


lexentry: pol/tygrys__rzeczownik__1
written_rep: tygrys
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tiger
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Panthera tigris Linnaeus, duży drapieżnik z rodziny kotowatych z wyrazistymi pręgami na sierści;


lexentry: pol/tygrys_azjatycki__rzeczownik__1
written_rep: tygrys azjatycki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tiger
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Panthera tigris Linnaeus, drapieżny ssak z rodziny kotowatych, występujący w Azji;


lexentry: pol/tylda__rzeczownik__1
written_rep: tylda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tilde
sense_list:
(termin typograficzny) znak diakrytyczny w postaci poziomego wężyka stawianego nad literą | (termin typograficzny) znak w tekście w postaci poziomego wężyka, którym zastępuje się opuszczony dla oszczędności miejsca wyraz lub jego część


lexentry: pol/tym__przysłówek__1
written_rep: tym
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 02
trans_list: jo
sense_list:
im … tym – wskazuje zwiększanie się jednej cechy wraz ze wzrostem drugiej lub proporcjonalną zależność jednej zmiany względem drugiej | …wskazujący na większy stopień intensywności cechy lub stanu rzeczy w podanych okolicznościach


lexentry: pol/tymianek__rzeczownik__1
written_rep: tymianek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: timian
sense_list:
(botanika, botaniczny) Thymus vulgaris, gatunek rośliny z rodziny jasnotowatych pochodzącej z rejonów Morza Śródziemnego i stosowanej jako przyprawa;


lexentry: pol/tynk__rzeczownik__1
written_rep: tynk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: puds
sense_list:
(budownictwo) powłoka odpowiednio przygotowanej zaprawy budowlanej nałożonej na surową powierzchnię ściany, filaru, sufitu, itp.


lexentry: pol/tyran__rzeczownik__1
written_rep: tyran
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tyran
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) udzielny władca starożytnej polis greckiej, dochodzący do władzy zazwyczaj na drodze przewrotu albo otrzymując swoje władztwo z zewnątrz, z rzadka przez dziedziczenie; | (przenośnie, przenośnia) człowiek okrutny, nieliczący się ze zdaniem innych, narzucający swą wolę


lexentry: pol/tyrania__rzeczownik__1
written_rep: tyrania
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tyranni
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) rządy jednostki opierające się na przemocy i terrorze


lexentry: pol/tyranizować__czasownik__1
written_rep: tyranizować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: fin
sense_list:
narzucać komuś własną wolę w sposób brutalny i bezwzględny, niepozwalając na sprzeciw lub tłumiąc go


lexentry: pol/tytan__rzeczownik__1
written_rep: tytan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: titan
sense_list:
(książkowy) człowiek wielkiego ducha, wybitny, przerastający pod każdym względem swoje otoczenie | (mitologia grecka) każdy z olbrzymów, synów Uranosa i Gai, braci tytanid; (także, też) ich potomkowie;


lexentry: pol/tytuł__rzeczownik__1
written_rep: tytuł
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: titel
sense_list:
napis, nagłówek, nazwa dzieła (filmu, sztuki teatralnej, utworu muzycznego, literackiego) lub jego rozdziałów; | zdobyta godność, stopień naukowy, służbowy, także zajmowane stanowisko, pełniona funkcja


lexentry: pol/tęcza__rzeczownik__1
written_rep: tęcza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: regnbue
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) zjawisko optyczne pod postacią kolorowego łuku z rozszczepionego światła;


lexentry: pol/tęczówka__rzeczownik__1
written_rep: tęczówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: iris | regnbuehinde
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) element budowy oka, nieprzezroczysta tarczka stanowiąca przednią część błony naczyniówkowej, w centrum zawierająca źrenicę;


lexentry: pol/tężec__rzeczownik__1
written_rep: tężec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stivkrampe
sense_list:
(medycyna, medyczny) / (weterynaria, weterynaryjny) ostra choroba zakaźna o ciężkim przebiegu, z długotrwałymi i bolesnymi kurczami mięśni, spowodowana toksynami produkowanymi przez bakterie beztlenowe zwane laseczkami tężca


lexentry: pol/tło__rzeczownik__1
written_rep: tło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: baggrund
sense_list:
dalszy widok np. obrazu, dalszy plan | (przenośnie, przenośnia) okoliczności, sytuacja, w której rozgrywają się jakieś wydarzenia | podłoże, na którym eksponowany jest dany element


lexentry: pol/tłoczyć__czasownik__2
written_rep: tłoczyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: fremtvinge
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (hydraulika, hydrauliczny) przeciskać substancje ciekłe lub gazowe z jednego miejsca do innego


lexentry: pol/tłok__rzeczownik__1
written_rep: tłok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stempel
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) element maszyny, który przyjmuje nacisk lub wywiera go na gaz, ciecz lub inną substancję, przekazując do niej lub odbierając od niej energię;


lexentry: pol/tłokowy__przymiotnik__1
written_rep: tłokowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: stempel
sense_list:
od: tłok (tylko w znaczeniu: „element maszyny, który przyjmuje nacisk lub wywiera go na gaz, ciecz lub inną substancję, przekazując do niej lub odbierając od niej energię”)


lexentry: pol/tłuczek__rzeczownik__1
written_rep: tłuczek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pistil
sense_list:
narzędzie służące do rozgniatania, rozbijania czegoś, w celu uzyskania cieńszej warstwy, drobniejszych kawałków lub jednolitej masy


lexentry: pol/tłumaczenie__rzeczownik__1
written_rep: tłumaczenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: oversættelse
sense_list:
jakieś słowo, wyrażenie lub tekst wyrażony w innym języku | (rzeczownik odczasownikowy) od tłumaczyć – przekładanie na inny język


lexentry: pol/tłumik__rzeczownik__1
written_rep: tłumik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dæmper
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) przyrząd wkładany do wylotu instrumentu dętego, który tłumi dźwięk, zmieniając jego natężenie i barwę


lexentry: pol/tłumik__rzeczownik__1
written_rep: tłumik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lyddæmper
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (wojskowość, wojskowy) urządzenie zakładane na lufę broni palnej tłumiące odgłos wystrzału; | (motoryzacja) podzespół motoryzacyjny służące do tłumienia hałasu wydobywania się spalin z rury wydechowej


lexentry: pol/tłumić__czasownik__1
written_rep: tłumić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: dæmpe
sense_list:
(o emocjach, uczuciach, odczuciach) powstrzymywać, hamować, nie dawać upustu; starać się nie okazywać uczuć | ograniczać, zmniejszać nasilenie czegoś


lexentry: pol/tłumić__czasownik__1
written_rep: tłumić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: slå ned
sense_list:
(o buncie, powstaniu, rebelii) zwalczać, usiłować doprowadzić do poddania się (kapitulacji) powstańców / rebeliantów


lexentry: pol/tłumok__rzeczownik__1
written_rep: tłumok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bundt
sense_list:
(potocznie, potoczny) duży, nieforemny pakunek; rzeczy spakowane, zwykle prowizorycznie w płachtę, w koc itp.


lexentry: pol/tłusty__przymiotnik__1
written_rep: tłusty
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: fed
sense_list:
zawierający dużo tłuszczu | (pejoratywnie, pejoratywny) o człowieku lub zwierzęciu: otyły | (drukarstwo, drukarski) gruby, pogrubiony | pokryty tłuszczem albo będący w dotyku jak tłuszcz


lexentry: pol/tłusty_czwartek__rzeczownik__1
written_rep: tłusty czwartek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hvide tirsdag
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) ostatni czwartek karnawału, w którym zwyczajowo urządza się zabawy, przyjęcia i częstuje pączkami;


lexentry: pol/tłuszcz__rzeczownik__1
written_rep: tłuszcz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fedt
sense_list:
(spożywczy) substancja uzyskana z tkanki tłuszczowej roślinnej lub zwierzęcej, mająca szerokie zastosowanie zwłaszcza w przemyśle spożywczym; | (biologia, biologiczny) (potocznie, potoczny) tkanka tłuszczowa składająca się w dużym stopniu z tłuszczów (1.1)


lexentry: pol/tłuszcz__rzeczownik__1
written_rep: tłuszcz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fedt | fedtstof
sense_list:
(chemia, chemiczny) zwyczajowa nazwa grupy związków organicznych: lipidów, estrów glicerolu i kwasów tłuszczowych;


lexentry: pol/ubezpieczenie__rzeczownik__1
written_rep: ubezpieczenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forsikring
sense_list:
zapewnienie o odszkodowaniu za poniesioną stratę; działania prowadzące do zaspokojenia potrzeb finansowych osoby, która poniosła straty materialne


lexentry: pol/ubezpieczenie_na_życie__rzeczownik__1
written_rep: ubezpieczenie na życie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: livsforsikring
sense_list:
(urzędowy) zapewnienie wypłaty odpowiedniej sumy osobie wskazanej, w razie śmierci osoby objętej tym ubezpieczeniem;


lexentry: pol/ubój_rytualny__rzeczownik__1
written_rep: ubój rytualny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rituel slagtning
sense_list:
w judaizmie i islamie metoda zabicia zwierzęcia gospodarskiego poprzez przecięcie przełyku i arterii jednym cięciem noża bez uprzedniego ogłuszenia, prowadząca do śmierci przez wykrwawienie


lexentry: pol/uchatka__rzeczownik__1
written_rep: uchatka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: søløve
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Otaria Péron, rodzaj drapieżnego ssaka morskiego z rodziny uchatkowatych występujący u południowych wybrzeży Ameryki Południowej;


lexentry: pol/uchwała__rzeczownik__1
written_rep: uchwała
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: beslutning
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) akt woli kolegialnego organu państwowego, samorządu lub organizacji, podejmowany z reguły na posiedzeniu tego gremium, po przeprowadzeniu głosowania;


lexentry: pol/ucieczka__rzeczownik__1
written_rep: ucieczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: flugt
sense_list:
szybkie opuszczenie lub opuszczanie jakiegoś miejsca w celu uniknięcia realnego lub domniemanego niebezpieczeństwa


lexentry: pol/uczta__rzeczownik__1
written_rep: uczta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gave
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) ciekawe wydarzenie, zazwyczaj o charakterze kulturalnym; bardzo przyjemne przeżycie estetyczne, duchowe


lexentry: pol/uczucie__rzeczownik__1
written_rep: uczucie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: følelse
sense_list:
stan psychiczny odzwierciedlający stosunek emocjonalny podmiotu do osób, rzeczy, zdarzeń zewnętrznych lub do samego podmiotu


lexentry: pol/uderzyć__czasownik__2
written_rep: uderzyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: slå
sense_list:
zadać sobie cios ręką lub czymś trzymanym w ręku | zetknąć się gwałtownie jakąś częścią ciała z czymś


lexentry: pol/udziałowiec__rzeczownik__1
written_rep: udziałowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aktieejer
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (ekonomia, ekonomiczny) osoba z udziałem w przedsięwzięciu finansowym


lexentry: pol/uformować__czasownik__1
written_rep: uformować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: forme
sense_list:
nadać formę | powołać do istnienia | ustawić grupę w danym porządku | wyrobić w kimś lub czymś określone przymioty lub postawy


lexentry: pol/ugniatać__czasownik__1
written_rep: ugniatać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: ælte
sense_list:
gniotąc, oddziaływać na kogoś lub na coś, powodować zmianę kształtu, obniżenie czegoś; gniotąc, nadawać kształt czemuś


lexentry: pol/ugryzienie__rzeczownik__1
written_rep: ugryzienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bid
sense_list:
czynność polegająca na chwyceniu zębami i zaciśnięciu szczęki, zwykle w celu zadania bólu, obrony lub spożycia pokarmu


lexentry: pol/ujgurski__rzeczownik__1
written_rep: ujgurski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: uigur
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język turkijski używany przez około 10 milionów Ujgurów, głównie w Regionie Autonomicznym Sinciang w zachodnich Chinach;


lexentry: pol/ujęcie__rzeczownik__1
written_rep: ujęcie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: begyndelse
sense_list:
fragment filmu nakręcony bez wyłączania kamery | sposób przedstawienia czegoś na zdjęciu, obrazie itp.


lexentry: pol/ukończyć__czasownik__1
written_rep: ukończyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: afslutte | fuldføre | færdiggøre
sense_list:
sprawić, że coś zostaje zrobione w całości | przerobić w całości materiał/program kursu/szkoły i zdać wymagane egzaminy


lexentry: pol/ukośnik__rzeczownik__1
written_rep: ukośnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skråstreg
sense_list:
(termin typograficzny) znak pisarski w postaci ukośnej kreski, używany głównie do oddzielania od siebie słów lub znaków;


lexentry: pol/ukrainizacja__rzeczownik__1
written_rep: ukrainizacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ukrainisering
sense_list:
(kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) (socjologia, socjologiczny) przyswajanie lub narzucanie kultury ukraińskiej i języka ukraińskiego; | nadawanie czemuś ukraińskiego charakteru lub właściwości


lexentry: pol/ukrywać__czasownik__1
written_rep: ukrywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: gemme
sense_list:
schować, umieścić w zasłoniętym, niewidocznym miejscu, umieścić w zamknięciu; skrywać przed wzrokiem ludzkim


lexentry: pol/ukulele__rzeczownik__1
written_rep: ukulele
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ukulele
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) czterostrunowy instrument muzyczny, odmiana gitary o małych rozmiarach;


lexentry: pol/ukwiał__rzeczownik__1
written_rep: ukwiał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: søanemone
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Actiniaria, bezszkieletowe zwierzę z rzędu ukwiałów, prowadzące osiadłych lub półosiadłych tryb życia;


lexentry: pol/układ_krążenia__rzeczownik__1
written_rep: układ krążenia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kredsløbssystem
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (medycyna, medyczny) układ organizmu, złożony z dwóch układów: krwionośnego i chłonnego;


lexentry: pol/układ_nerwowy__rzeczownik__1
written_rep: układ nerwowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: nervesystem
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) zbiór wyspecjalizowanych komórek, pozostających ze sobą w złożonych relacjach funkcjonalnych i strukturalnych, odpowiadający za sterowanie aktywnością organizmu;


lexentry: pol/układ_okresowy__rzeczownik__1
written_rep: układ okresowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: periodiske system
sense_list:
zestawienie wszystkich pierwiastków chemicznych w postaci rozbudowanej tabeli, uporządkowane według ich rosnącej liczby atomowej, grupujące pierwiastki według ich cyklicznie powtarzających się podobieństw właściwości;


lexentry: pol/układ_okresowy_pierwiastków__rzeczownik__1
written_rep: układ okresowy pierwiastków
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: periodiske system
sense_list:
(chemia, chemiczny) tabelaryczny układ pierwiastków chemicznych uporządkowany według rosnącej liczby atomowej;


lexentry: pol/układ_planetarny__rzeczownik__1
written_rep: układ planetarny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: solsystem | planetsystem
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) zbiór planet i innych ciał niebieskich krążących wokół wspólnego centrum masy;


lexentry: pol/układ_przeciwpoślizgowy__rzeczownik__1
written_rep: układ przeciwpoślizgowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: antiblokeringssystem
sense_list:
(motoryzacja) układ stosowany w pojazdach mechanicznych w celu uniknięcia blokowania kół w trakcie hamowania;


lexentry: pol/układ_scalony__rzeczownik__1
written_rep: układ scalony
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: integreret kredsløb
sense_list:
(elektronika, elektroniczny) zamknięty w obudowie układ elektroniczny, gotowy do umieszczenia w innym układzie;


lexentry: pol/układ_trawienny__rzeczownik__1
written_rep: układ trawienny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fordøjelsessystem
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) zespół narządów, których funkcja polega na przyjmowaniu pokarmu, trawieniu, wchłanianiu go i wydalaniu odpadów;


lexentry: pol/układ_współrzędnych__rzeczownik__1
written_rep: układ współrzędnych
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: koordinatsystem
sense_list:
(geometria) funkcja przypisująca każdemu punktowi zestaw liczb zwanych współrzędnymi, pozwalający ten punkt jednoznacznie identyfikować;


lexentry: pol/układ_zbiorowy__rzeczownik__1
written_rep: układ zbiorowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: overenskomst
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) układ określający warunki pracy, zawierany między związkami zawodowymi i pracodawcami


lexentry: pol/ul_wielokorpusowy__rzeczownik__1
written_rep: ul wielokorpusowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: magasin
sense_list:
(pszczelarstwo, pszczelarski) konstrukcja służąca jako pomieszczenie dla pszczół składająca się z pojedynczych elementów


lexentry: pol/ulga__rzeczownik__1
written_rep: ulga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lettelse
sense_list:
poczucie odprężenia po minięciu lub zmniejszeniu się bólu, napięcia, strachu | (ekonomia, ekonomiczny) zmniejszenie podatków, opłat


lexentry: pol/ulica__rzeczownik__1
written_rep: ulica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gade
sense_list:
(urbanistyka, urbanistyczny) droga wytyczona i zbudowana na terenie zurbanizowanym, głównie w mieście;


lexentry: pol/ulotny__przymiotnik__1
written_rep: ulotny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: flygtig
sense_list:
(książkowy) (przenośnie, przenośnia) szybko się kończący, przemijający, niemożliwy do zachowania, krótkotrwały


lexentry: pol/ultimatum__rzeczownik__1
written_rep: ultimatum
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ultimatum
sense_list:
(dyplomacja) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) oświadczenie zawierające żądanie określonego zachowania, poparte groźbą zastosowania środków przymusu w razie niespełnienia żądań przed ściśle określonym terminem;


lexentry: pol/ultradźwięk__rzeczownik__1
written_rep: ultradźwięk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ultralyd
sense_list:
(fizyka, fizyczny) fala dźwiękowa o częstotliwości zbyt wysokiej by być słyszalna dla człowieka (umownie 20 kHz - 1 GHz);


lexentry: pol/ultrasonografia__rzeczownik__1
written_rep: ultrasonografia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ultralyd
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) metoda obrazowania organów wewnętrznych przy pomocy ultradźwięków;


lexentry: pol/umami__rzeczownik__1
written_rep: umami
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: umami
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) jeden z pięciu podstawowych smaków, smak kwasu glutaminowego występującego w białku;


lexentry: pol/umiarkowany__przymiotnik__1
written_rep: umiarkowany
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: moderat
sense_list:
o poglądach: pośredni między radykalnym a zachowawczym | taki, który nie jest ani zbyt duży, ani zbyt mały | umiejący zachować umiar


lexentry: pol/umowa__rzeczownik__1
written_rep: umowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aftale
sense_list:
wzajemne zobowiązanie dwóch lub więcej osób do zrobienia czegoś lub zachowywania się w określony sposób; arkusz lub inny zapis takiego zobowiązania;


lexentry: pol/umowa_o_pracę__rzeczownik__1
written_rep: umowa o pracę
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ansættelsesaftale
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) umowa zawarta między pracodawcą a pracownikiem, w której pracownik zobowiązuje się do wykonywania dla pracodawcy określonej pracy za określonym wynagrodzeniem;


lexentry: pol/umundurowanie__rzeczownik__1
written_rep: umundurowanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: uniformere
sense_list:
mundury noszone przez członków danej organizacji | prawnie wyznaczony strój członków danej organizacji;


lexentry: pol/uncja__rzeczownik__1
written_rep: uncja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: unse
sense_list:
(metrologia, metrologiczny) (fizyka, fizyczny) jednostka masy pochodzenia rzymskiego równa około 27 gramom;


lexentry: pol/unia__rzeczownik__1
written_rep: unia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: union
sense_list:
dobrowolny związek dwóch lub więcej państw (także: osób, partii, stowarzyszeń itp.) przynoszący im korzyści;


lexentry: pol/unicorn__rzeczownik__1
written_rep: unicorn
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: enhjørning
sense_list:
(neologizm) (ekonomia, ekonomiczny) (zawód, zawodowy, zawodowo) start-up wyceniany na co najmniej miliard dolarów;


lexentry: pol/uniewinnianie__rzeczownik__1
written_rep: uniewinnianie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: frifindelse
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) orzekanie przez sąd, że ktoś jest niewinny, uwalnianie go od zarzutów


lexentry: pol/uniwersytet__rzeczownik__1
written_rep: uniwersytet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: universitet
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) wyższa uczelnia obejmująca zwykle kilka wydziałów nauk, mająca prawo nadawania stopni naukowych


lexentry: pol/unosić__czasownik__1
written_rep: unosić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: beslaglægge
sense_list:
(dawniej, dawny) o uczuciach, doznaniach: kogoś owładnąć, ugłaskać, udobruchać, ułaskawić, ukrócić, ułagodzić, okiełznać, uśmierzyć, powściągnąć , zmiękczyć


lexentry: pol/unosić__czasownik__1
written_rep: unosić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: bortføre
sense_list:
zabierać kogoś, coś ze sobą; uchodzić z kimś, z czymś; zagarniać coś z sobą, porywać, ponieść, przenosić, zanosić na inne miejsce


lexentry: pol/ununoctium__rzeczownik__1
written_rep: ununoctium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ununoctium
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) (chemia, chemiczny) wstępna nazwa pierwiastka chemicznego o liczbie atomowej 118 (symbol Uuo), nazwanego ostatecznie oganesson (symbol Og);


lexentry: pol/ununpentium__rzeczownik__1
written_rep: ununpentium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ununpentium
sense_list:
(chemia, chemiczny) wstępna nazwa pierwiastka chemicznego o liczbie atomowej 115 (symbol Uup), nazwanego ostatecznie moskow (symbol Mc);


lexentry: pol/upadać__czasownik__1
written_rep: upadać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: falde
sense_list:
momentalnie, mimowolnie zmieniać pozycję ze stojącej na leżącą | opaść, zlecieć; szybko przemieścić się w locie z góry na dół | tracić na znaczeniu, kończyć się niepowodzeniem


lexentry: pol/upadłość__rzeczownik__1
written_rep: upadłość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: insolvens
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) niewypłacalność, niemożność wywiązywania się z przyjętych zobowiązań przez dłużnika


lexentry: pol/upcykling__rzeczownik__1
written_rep: upcykling
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: upcycling
sense_list:
ponowne wykorzystanie odpadów do zrobienia czegoś użytecznego i bardziej wartościowego od samego surowca;


lexentry: pol/update__rzeczownik__1
written_rep: update
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: opdatere
sense_list:
(informatyka, informatyczny) aktualizacja danych w komputerze lub program umożliwiający aktualizację innego programu do nowej wersji


lexentry: pol/updatować__czasownik__1
written_rep: updatować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: opdatere
sense_list:
(informatyka, informatyczny) aktualizować dane w komputerze lub aktualizować program komputerowy do nowszej wersji


lexentry: pol/upełnomocniać__czasownik__1
written_rep: upełnomocniać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: give udstede meddele fuldmagt
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) upoważniać kogoś, aby podejmował czynności urzędowe lub prawne w czyimś imieniu


lexentry: pol/upośledzać__czasownik__1
written_rep: upośledzać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: handikap
sense_list:
doprowadzać do upośledzenia, naruszać sprawność funkcjonowania czegoś | stawiać w gorszej sytuacji, utrudniać lub uniemożliwiać działanie czegoś


lexentry: pol/uprzemysłowienie__rzeczownik__1
written_rep: uprzemysłowienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: industrialisering
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) zwiększenie udziału przemysłu w gospodarce narodowej | (historia, historyczny, historycznie) (społeczny) proces przejścia społeczeństwa rolniczego do przemysłowego | proces zwiększenia możliwości wytwórczych kraju poprzez rozwinięcie produkcji w fabrykach


lexentry: pol/uprząż__rzeczownik__1
written_rep: uprząż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: seletøj
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) zespół lin, pasów, itp., umożliwiający sprężyste połączenie kogoś, czegoś | (zootechnika, zootechniczny) pasy zakładane na konia, dzięki którym możliwe jest użycie zwierzęcia do pracy w zaprzęgu


lexentry: pol/uran_zubożony__rzeczownik__1
written_rep: uran zubożony
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forarmet uran
sense_list:
(chemia, chemiczny) uran, składający się głównie z izotopu uranu o liczbie masowej 238 i zawierający małomniej izotopu U-235 niż w naturalnym uranie;


lexentry: pol/urażać__czasownik__1
written_rep: urażać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: gøre ondt
sense_list:
naruszać wrażliwe, bolące miejsce przez dotknięcie lub przez silniejszy bodziec | wyrządzać przykrość


lexentry: pol/urbanizacja__rzeczownik__1
written_rep: urbanizacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: urbanisering
sense_list:
wzrost liczby ośrodków miejskich na jakimś obszarze, ich powiększenie i rozwój wiążący się z koncentracją, napływem ludności, wzrostem ich roli i znaczenia dla danego regionu;


lexentry: pol/urdu__rzeczownik__1
written_rep: urdu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: urdu
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język indoeuropejski używany przez ponad 50 milionów ludzi na subkontynencie indyjskim, język urzędowy w Pakistanie;


lexentry: pol/urlop_macierzyński__rzeczownik__1
written_rep: urlop macierzyński
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: barsel | barselsorlov
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) urlop płatny przysługujący kobiecie, będącej w trakcie zatrudnienia, w związku z urodzeniem dziecka


lexentry: pol/urlop_ojcowski__rzeczownik__1
written_rep: urlop ojcowski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: barsel
sense_list:
(potocznie, potoczny) urlop, z którego korzysta ojciec noworodka lub niemowlęcia w celu sprawowania nad nim opieki | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) urlop udzielany ojcu dziecka w wymiarze do 2 tygodni, przysługujący do ukończenia przez dziecko 12 miesiąca życia albo urlop udzielany ojcu dziecka przysposobionego


lexentry: pol/urna__rzeczownik__1
written_rep: urna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stemmeboks
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) pojemnik, do którego wyborcy wrzucają swoje głosy


lexentry: pol/urojenie__rzeczownik__1
written_rep: urojenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vrangforestilling
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) (medycyna, medyczny) objaw wytwórczy psychozy, zaburzenie treści myślenia polegające na nierzeczywistym osądzie, błędnym przekonaniu, niepodlegającym logicznej argumentacji


lexentry: pol/urologia__rzeczownik__1
written_rep: urologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: urologi
sense_list:
(medycyna, medyczny) dział medycyny, który zajmuje się fizjologią i schorzeniami układu moczowo-płciowego;


lexentry: pol/urozmaicić__czasownik__1
written_rep: urozmaicić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: varierer
sense_list:
sprawić, że coś jest atrakcyjniejsze poprzez wprowadzenie rozmaitych elementów; uczynić różnorodnym, a przez to ciekawszym


lexentry: pol/urząd__rzeczownik__1
written_rep: urząd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: myndlighed | væsen
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zespół osób i środków potrzebnych do wykonywania zadań organu administracji publicznej;


lexentry: pol/urzędnik__rzeczownik__1
written_rep: urzędnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: embedsmand
sense_list:
osoba pracująca w jakimś urzędzie, pełniąca jakąś funkcję w administracji; także: osoba sprawująca jakiś urząd;


lexentry: pol/uskok__rzeczownik__1
written_rep: uskok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forkastning
sense_list:
(geologia, geologiczny) pęknięcie mas skalnych, wzdłuż którego nastąpiło ich przesunięcie względem siebie;


lexentry: pol/ustawa__rzeczownik__1
written_rep: ustawa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lov
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) akt normatywny o charakterze powszechnie obowiązującym, najczęściej obecnie uchwalany przez parlament (w niektórych państwach zatwierdzany później przez organ władzy wykonawczej);


lexentry: pol/ustawodawczy__przymiotnik__1
written_rep: ustawodawczy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: lovgivende
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) opracowujący i wydający ustawy; związany z wydawaniem ustaw


lexentry: pol/ustawodawstwo__rzeczownik__1
written_rep: ustawodawstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lovgivning
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) całokształt ustaw, przepisów oraz uregulowań prawnych dotyczących danej dziedziny życia, w określonym państwie


lexentry: pol/ustnik__rzeczownik__1
written_rep: ustnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mundstykke
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) część instrumentu dętego w postaci rurki trzymanej w ustach lub przykładanej do nich w celu wdmuchania powietrza; | część aparatu służącego nurkowi do oddychania | część papierosa lub fajki trzymana w ustach podczas palenia


lexentry: pol/ustrój__rzeczownik__1
written_rep: ustrój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: regime
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) forma sprawowanej władzy publicznej w państwie, zbiór zasad określających funkcjonowanie państwa i społeczeństwa


lexentry: pol/usypiać__czasownik__1
written_rep: usypiać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: aflive | slå ned
sense_list:
(weterynaria, weterynaryjny) przeprowadzać eutanazję zwierzęcia poprzez podanie mu odpowiedniego środka


lexentry: pol/uszczelniać__czasownik__1
written_rep: uszczelniać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: slagter
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) czynić szczelnym; powodować ścisłe przyleganie elementów czegoś poprzez wypełnienie luk


lexentry: pol/usługobiorca__rzeczownik__1
written_rep: usługobiorca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kunde
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (ekonomia, ekonomiczny) osoba fizyczna lub prawna korzystająca z usług


lexentry: pol/utleniać__czasownik__1
written_rep: utleniać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: ilte | oxidere
sense_list:
(chemia, chemiczny) powodować reakcję chemiczną poprzez łączenie z tlenem lub innym utleniaczem, który przyjmuje elektrony oddawane przez dany pierwiastek (zatem wzrasta wartościowość tego pierwiastka)


lexentry: pol/utopia__rzeczownik__1
written_rep: utopia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: utopi
sense_list:
pomysł, którego nie można zrealizować; coś nierealnego | (filozofia, filozoficzny) nie biorący pod uwagę możliwości realizacji ideał szczęśliwego społeczeństwa, ideał doskonałego ustroju politycznego


lexentry: pol/utrwalać__czasownik__1
written_rep: utrwalać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: bevidne
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) zapisywać na nośniku celem późniejszego odczytania lub odtworzenia


lexentry: pol/utylitaryzm__rzeczownik__1
written_rep: utylitaryzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: utilitarisme
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) pogląd, którego główna myśl definiuje moralność i etykę czynu jako wypadkowe jego pozytywnych i negatywnych skutków;


lexentry: pol/uwertura__rzeczownik__1
written_rep: uwertura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ouverture
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) utwór orkiestrowy poprzedzający rozpoczęcie opery, oratorium lub baletu;


lexentry: pol/uzależnienie__rzeczownik__1
written_rep: uzależnienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: afhængighed
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) chroniczna potrzeba dostarczania określonych, na ogół szkodliwych bodźców do organizmu człowieka, zwykle sprzeczna z jego wolą i intelektem


lexentry: pol/uzdolnienie__rzeczownik__1
written_rep: uzdolnienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: evne
sense_list:
zespół cech umożliwiających komuś wykonywanie działania w danej dziedzinie na niezwykłym, wysokim poziomie


lexentry: pol/uzdrowiciel__rzeczownik__1
written_rep: uzdrowiciel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: healer
sense_list:
osoba, która posiada moc uzdrawiania i stosuje w tym celu metody niepraktykowane przez medycynę oficjalną; (także, też) ten, kto kogoś uzdrowił


lexentry: pol/uznawać__czasownik__1
written_rep: uznawać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: befinde
sense_list:
stwierdzać, że ktoś lub coś jest kimś lub czymś innym | stwierdzać, że ktoś lub coś ma określone cechy


lexentry: pol/ułamek__rzeczownik__1
written_rep: ułamek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: brøk
sense_list:
(matematyka, matematyczny) zapis dzielenia za pomocą poziomej kreski rozdzielającej dzielną od dzielnika (zwanych w tej sytuacji licznikiem i mianownikiem)


lexentry: pol/ułaskawienie__rzeczownik__1
written_rep: ułaskawienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: benådning
sense_list:
(potocznie, potoczny) dokument, którego podpisanie skutkuje ułaskawieniem (1.1) | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) całkowite lub częściowe darowanie skazanemu kary orzeczonej prawomocnie przez sąd lub zamiana takiej kary na łagodniejszą;


lexentry: pol/uśmiech__rzeczownik__1
written_rep: uśmiech
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: smil
sense_list:
zmiana wyrazu twarzy, która jest przejawem odczuwania radości, zadowolenia, rozbawienia, serdeczności lub ironii;


lexentry: pol/variétés__rzeczownik__1
written_rep: variétés
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: variete | varieté
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) rodzaj przedstawienia rozrywkowego składającego się z różnych form scenicznych: piosenek, monologów, tańców i popisów akrobatycznych | (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) teatr (instytucja) wystawiający variétés (1.1)


lexentry: pol/vintage__rzeczownik__1
written_rep: vintage
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: klassisk
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) określenie wina, które pochodzi ze zbiorów z jednego roku; | (sztuka) styl w modzie, muzyce i sztukach użytkowych, który nawiązuje do przeszłości, łącząc minione style ze współczesnymi;


lexentry: pol/volapük__rzeczownik__1
written_rep: volapük
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: volapyk
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) dziewiętnastowieczny język sztuczny oparty na łacinie, niemieckim, francuskim i angielskim;


lexentry: pol/w_górę__przysłówek__1
written_rep: w górę
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: op
sense_list:
określenie kierunku powyżej czegoś | (hydrologia, hydrologiczny) w kierunku źródła | (ekonomia, ekonomiczny) wzrastając, zwiększając swoją wartość


lexentry: pol/w_imię_Ojca_i_Syna,_i_Ducha_Świętego__wykrzyknik__1
written_rep: w imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: Sønnens og Helligåndens navn | i Faderens
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) chrześcijańskie wezwanie rozpoczynające modlitwę


lexentry: pol/w_porządku__wykrzyknik__1
written_rep: w porządku
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: i orden
sense_list:
(potocznie, potoczny) zwrot wyrażający zrozumienie, uznanie czegoś (lub kogoś) za dobre, do przyjęcia, możliwe, prawidłowe


lexentry: pol/w_przeciwnym_razie__fraza_spójnikowa__1
written_rep: w przeciwnym razie
min_sense_num: 01
trans_list: ellers
sense_list:
łączy dwie części wypowiedzi, sugerując, że jeśli coś nie będzie spełnione, to wyniknie z tego coś często nieprzychylnego


lexentry: pol/w_zasadzie__fraza_partykułowa__1
written_rep: w zasadzie
min_sense_num: 01
trans_list: egentlig | i princippet | i grunden
sense_list:
…komunikuje iż wyrażony sąd jest bliski rzeczywistości mimo pewnych przesłanek przemawiających przeciwko


lexentry: pol/w_zasięgu_ręki__przysłówek__1
written_rep: w zasięgu ręki
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: indenfor rækkevidde
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) coś jest łatwo dostępne, łatwo osiągalne | coś jest w pobliżu, niedaleko, na wyciągnięcie ramienia


lexentry: pol/wachlarz__rzeczownik__1
written_rep: wachlarz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vifte
sense_list:
ręczny przyrząd do ochładzania za pomocą ruchów powietrza, rozkładany kolisto; | (przenośnie, przenośnia) skala, rozpiętość, różnorodność


lexentry: pol/wachta__rzeczownik__1
written_rep: wachta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vagt
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) grupa marynarzy pełniących służbę | (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) służba pełniona przez marynarza na statku


lexentry: pol/wada_wymowy__rzeczownik__1
written_rep: wada wymowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: taleforstyrrelse
sense_list:
(medycyna, medyczny) (językoznawstwo, językoznawczy) zaburzenie aparatu mowy polegające na nieprawidłowym wypowiadaniu dźwięków;


lexentry: pol/wafel__rzeczownik__1
written_rep: wafel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vaffel
sense_list:
(spożywczy) rodzaj ciasta cienko sprasowanego, łamliwego, służącego do przekładania nadzieniem lub jako foremka na lody czy inną masę | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) kruche ciastko złożone z kilku warstw wafla (1.1), przełożonych określonym nadzieniem


lexentry: pol/waga__rzeczownik__1
written_rep: waga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vægt
sense_list:
(metrologia, metrologiczny) urządzenie do pomiaru ciężaru; | (potocznie, potoczny) ciężar czegoś lub kogoś | (przenośnie, przenośnia) znaczenie, wartość


lexentry: pol/wagary__rzeczownik__1
written_rep: wagary
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pjæk | pjækkeri
sense_list:
nieuzasadniona jedno- lub wielokrotna celowa nieobecność ucznia na obowiązkowych zajęciach w szkole;


lexentry: pol/wagon__rzeczownik__1
written_rep: wagon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vogn
sense_list:
(kolejnictwo) pojazd szynowy, zazwyczaj bez własnego napędu, przeznaczony do przewozu pasażerów lub towarów;


lexentry: pol/wahadło__rzeczownik__1
written_rep: wahadło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pendul
sense_list:
ciało poruszające się wokół nieruchomego punktu lub poziomej osi nie przechodzącej przez środek ciężkości tego ciała


lexentry: pol/walc__rzeczownik__1
written_rep: walc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vals
sense_list:
(choreografia, choreograficzny) taniec wirowy wykonywany w parach do melodii w metrum 3/4; | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) taneczny utwór muzyczny oparty na walcu (1.1);


lexentry: pol/walencja__rzeczownik__1
written_rep: walencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bibetydning
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) zdolność otwierania pozycji w wyrazie, które mogą być zajęte przez inne elementy gramatyczne lub leksykalne;


lexentry: pol/waleriana__rzeczownik__1
written_rep: waleriana
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: baldrian
sense_list:
(botanika, botaniczny) (potocznie, potoczny) Valeriana officinalis L., kozłek lekarski | (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) wyciąg, nalewka lub tabletki z korzenia kozłka lekarskiego, środek uspokajający;


lexentry: pol/walet__rzeczownik__1
written_rep: walet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bonde | knægt
sense_list:
(termin karciany) najsłabsza figura w kartach, starsza od blotek, oznaczona literą W (J, V lub B w innych językach);


lexentry: pol/walijski__rzeczownik__1
written_rep: walijski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: walisisk
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język walijski (1.1); język z grupy języków celtyckich, którym posługuje się ponad 600 tys. mieszkańców Walii;


lexentry: pol/walka__rzeczownik__1
written_rep: walka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kamp
sense_list:
siłowe lub zbrojne rozstrzyganie konfliktu | (sport, sportowy) mecz bokserski lub mecz innego sportu kontaktowego | (przenośnie, przenośnia) zmaganie z czymś, zwalczanie czegoś


lexentry: pol/walkiria__rzeczownik__1
written_rep: walkiria
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: valkyrie
sense_list:
(mitologia germańska) każda z pomniejszych bogiń nordyckich, córek Odyna, przedstawianych jako piękne dziewice-wojowniczki dosiadające skrzydlatych koni lub wilkow;


lexentry: pol/walkman__rzeczownik__1
written_rep: walkman
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: walkman
sense_list:
(elektronika, elektroniczny) mały, przenośny magnetofon kasetowy lub radiomagnetofon wyposażony w słuchawki;


lexentry: pol/waluta__rzeczownik__1
written_rep: waluta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: valuta
sense_list:
(bankowość, bankowy) oficjalna jednostka monetarna danego państwa; | wymienialny środek płatniczy | (potocznie, potoczny) łatwo wymienialny (w danym kraju) środek płatniczy (w Polsce np.: dolar, euro, (dawniej, dawny) marka)


lexentry: pol/wanilina__rzeczownik__1
written_rep: wanilina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vanillin
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (spożywczy) aromatyczna substancja występująca w owocach wanilii, otrzymywana również syntetycznie;


lexentry: pol/wanta__rzeczownik__1
written_rep: wanta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vant
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) lina podtrzymująca i usztywniająca maszt w płaszczyźnie prostopadłej do płaszczyzny symetrii kadłuba jachtu;


lexentry: pol/wapień__rzeczownik__1
written_rep: wapień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kalksten
sense_list:
(geologia, geologiczny) skała osadowa pochodzenia organicznego lub chemicznego zbudowana z węglanu wapnia;


lexentry: pol/wapno__rzeczownik__1
written_rep: wapno
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kalk
sense_list:
(chemia, chemiczny) potoczna nazwa kilku związków wapnia i różnych surowców mających zastosowanie w budownictwie, przemyśle, rolnictwie i medycynie;


lexentry: pol/waran_z_Komodo__rzeczownik__1
written_rep: waran z Komodo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: komodovaran
sense_list:
(herpetologia, herpetologiczny) Varanus komodoensis Ouwens, drapieżny gad z rodziny waranów zamieszkujący wyspy Archipelagu Sundajskiego;


lexentry: pol/wariancja__rzeczownik__1
written_rep: wariancja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: varians
sense_list:
(statystyka, statystyczny) miara zmienności, odzwierciedlająca zróżnicowanie zbiorowości; jest kwadratem odchylenia standardowego;


lexentry: pol/wariograf__rzeczownik__1
written_rep: wariograf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: løgnedetektor
sense_list:
urządzenie służące do rejestrowania nieświadomych reakcji przesłuchiwanego na zadawane pytania, pomagające wnioskować o jego prawdomówności;


lexentry: pol/warkocz__rzeczownik__1
written_rep: warkocz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fletning
sense_list:
(fryzjerstwo, fryzjerski) splot zazwyczaj z trzech pasm włosów | coś zaplecionego tak jak warkocz (1.1)


lexentry: pol/warownia__rzeczownik__1
written_rep: warownia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fæstning
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (wojskowość, wojskowy) obwarowany gród, twierdza otoczona obwarowaniem


lexentry: pol/warstwa__rzeczownik__1
written_rep: warstwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lag
sense_list:
każda z części materii wyraźnie wyodrębniających się w postaci równoległych płaszczyzn | grupa społeczna wyróżniona ze względu na pewną hierarchię;


lexentry: pol/warsztat__rzeczownik__1
written_rep: warsztat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: værksted
sense_list:
(motoryzacja) (rzemiosło, rzemieślniczy) firma zajmująca się usługami mechanicznymi, rzemieślniczymi, naprawczymi


lexentry: pol/warsztat__rzeczownik__1
written_rep: warsztat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: værksted | værkstedshal
sense_list:
(rzemiosło, rzemieślniczy) pomieszczenie z kompletem narzędzi do wykonanie określonej pracy, zwłaszcza rzemieślniczej, mechanicznej


lexentry: pol/warsztaty__rzeczownik__1
written_rep: warsztaty
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: værkstedsundervisning
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) zajęcia praktyczne z określonej dziedziny, najczęściej sztuki, których uczestnicy nabywają umiejętności w sposób aktywny


lexentry: pol/wartość__rzeczownik__1
written_rep: wartość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: værdi
sense_list:
określony stan danej cechy, wymiar cechy; znaczenie; to, ile coś jest warte z jakiejś przyczyny | kwota pieniędzy, jaką wart jest jakiś przedmiot lub usługa | zwykle lm zasada moralna, przekonanie | (fizyka, fizyczny) (matematyka, matematyczny) liczba wyrażająca daną wielkość fizyczną lub będąca wynikiem wyrażenia matematycznego


lexentry: pol/wartość_własna__rzeczownik__1
written_rep: wartość własna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: egenværdi
sense_list:
(matematyka, matematyczny) skalar, dla którego istnieje pewien niezerowy wektor, którego obraz przez dane przekształcenie liniowe równy jest iloczynowi tego skalara i tego wektora;


lexentry: pol/warzywo__rzeczownik__1
written_rep: warzywo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: grøntsag grønsag
sense_list:
(potocznie, potoczny) (przenośnie, przenośnia) (pejoratywnie, pejoratywny) chory bez kontaktu ze światem zewnętrznym (np. w śpiączce lub po urazie mózgu)


lexentry: pol/wasabi__rzeczownik__1
written_rep: wasabi
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: wasabi
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) zielona pasta z wasabi (1.2) stosowana w kuchni japońskiej, głównie jako dodatek do sushi


lexentry: pol/wasal__rzeczownik__1
written_rep: wasal
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vasal
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) w feudalizmie: szlachcic, który złożył przysięgę innemu szlachcicowi (seniorowi), zobowiązując się do wierności, pomocy różnego rodzaju, a w zamian korzystając z jego ochrony;


lexentry: pol/wat__rzeczownik__1
written_rep: wat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: watt
sense_list:
(fizyka, fizyczny) jednostka mocy w układzie SI odpowiadająca pracy 1 dżula wykonywanej w czasie 1 sekundy;


lexentry: pol/wawrzyn__rzeczownik__1
written_rep: wawrzyn
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: laurbær
sense_list:
(botanika, botaniczny) drzewo lub krzew, Laurus L., z rodziny wawrzynowatych; | (historia, historyczny, historycznie) wieniec z liści wawrzynu (1.1) będący symbolem zwycięstwa i chwały w starożytnej Grecji i Rzymie | (przenośnie, przenośnia) nagroda, którą przyznaje się za wybitne osiągnięcia w pewnej dziedzinie


lexentry: pol/wazektomia__rzeczownik__1
written_rep: wazektomia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vasektomi
sense_list:
(medycyna, medyczny) zabieg urologiczny przeprowadzany u mężczyzn w celu trwałego pozbawienia ich płodności, polegający na przecięciu nasieniowodu (nasieniowodów);


lexentry: pol/wazelina__rzeczownik__1
written_rep: wazelina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vaseline
sense_list:
(chemia, chemiczny) mazista, biaława substancja będąca mieszaniną węglowodorów parafinowych, głównie dokozanu i trikozanu, wykorzystywana w kosmetyce i technice;


lexentry: pol/wał__rzeczownik__1
written_rep: wał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: aksel
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) element maszyny w kształcie długiego walca, służący do przekazywania obrotów;


lexentry: pol/wałach__rzeczownik__1
written_rep: wałach
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vallak
sense_list:
(jeździectwo, jeździecki) (zootechnika, zootechniczny) wykastrowany samiec konia o wyciszonym temperamencie;


lexentry: pol/wałek_do_ciasta__rzeczownik__1
written_rep: wałek do ciasta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kagerulle
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) drewniany przedmiot w kształcie walca służący do rozpłaszczania ciasta, w celu uzyskania cienkiej warstwy;


lexentry: pol/ważka__rzeczownik__1
written_rep: ważka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: guldsmed
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) owad z rzędu ważek (Odonata Fabricius), żyjący w okolicach zbiorników wodnych podłużny, o dwóch parach skrzydeł i dużych oczach;


lexentry: pol/wbić_nóż_w_plecy__czasownik__1
written_rep: wbić nóż w plecy
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: falde i ryggen
sense_list:
zdradzić kogoś, w podstępny, haniebny sposób przyczynić się do czyjejś klęski, do czyjegoś niepowodzenia


lexentry: pol/wchodzić_w_życie__związek_frazeologiczny__1
written_rep: wchodzić w życie
part_of_speech: idiom
min_sense_num: 01
trans_list: træde i kraft
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zaczynać obowiązywać, stawać się stosowanym, używanym


lexentry: pol/wczesny__przymiotnik__1
written_rep: wczesny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: tidlig
sense_list:
taki, który jest u swojego początku | występujący w początkowej fazie; odbywający się na początku właściwej sobie pory | w stopniu wyższym i najwyższym → poprzedni, ten, który był przed czymś


lexentry: pol/wdzięczność__rzeczownik__1
written_rep: wdzięczność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: taknemmelighed | taknemlighed
sense_list:
uczucie serdeczności w stosunku do swojego darczyńcy, dobroczyńcy, chęć odwzajemnienia się mu za dobrodziejstwa


lexentry: pol/weber__rzeczownik__1
written_rep: weber
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: weber
sense_list:
(jednostka miary) (fizyka, fizyczny) jednostka pochodna układu SI, w której podawany jest strumień indukcji magnetycznej;


lexentry: pol/według__przyimek__1
written_rep: według
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: ifølge
sense_list:
…oznaczający, że coś odbywa się zgodnie z jakąś instrukcją, planem, poleceniem | …wyrażający autora czegoś


lexentry: pol/weganizm__rzeczownik__1
written_rep: weganizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: veganisme
sense_list:
styl życia dążący do minimalizacji wykorzystywania zwierząt w celach konsumpcyjnych, tj. wykluczający jedzenie mięsa i pokarmów zawierających składniki pochodzenia zwierzęcego (nabiał, jajka, żelatynę) i odrzucający produkty wytworzone z użyciem zwierząt ((na przykład) futro, skórzaną odzież, kosmetyki testowane na zwierzętach);


lexentry: pol/weganizować__czasownik__1
written_rep: weganizować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: veganisere
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) opracowywać wegańską wersję potrawy tradycyjnie zawierającej składniki pochodzenia zwierzęcego


lexentry: pol/wegański__przymiotnik__1
written_rep: wegański
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: vegansk
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) bez mięsa, ryb i innych produktów pochodzenia zwierzęcego (tj. nabiału, tłuszczów zwierzęcych, jajek, owoców morza, miodu) | związany z weganizmem, dotyczący weganizmu | (rzadki, rzadko używany) stworzony bez użycia produktów pochodzenia zwierzęcego, (także, też) nietestowany na zwierzętach


lexentry: pol/wegeburger__rzeczownik__1
written_rep: wegeburger
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vegetarburger | veggieburger
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) wegański lub wegetariański odpowiednik hamburgera, zawierający kotlet pochodzenia roślinnego w miejsce kotleta mięsnego


lexentry: pol/wegetacja__rzeczownik__1
written_rep: wegetacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: plantevækst
sense_list:
(biologia, biologiczny) procesy wzrostu i rozwoju zachodzące jednocześnie lub oddzielnie w organizmie rośliny


lexentry: pol/wegetariański__przymiotnik__1
written_rep: wegetariański
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: vegetarisk | vegetariansk
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) o jedzeniu: pozbawiony mięsa | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) o jedzeniu: pozbawiony mięsa i niektórych albo wszystkich produktów pochodzenia zwierzęcego | związany z wegetarianizmem, dotyczący wegetarianizmu


lexentry: pol/wejście__rzeczownik__1
written_rep: wejście
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: indgang
sense_list:
miejsce, przez które można gdzieś wejść, wkroczyć | (elektronika, elektroniczny) gniazdo (w urządzeniu), do którego wkłada się wtyczkę przewodu podającego sygnał lub energię


lexentry: pol/wejściówka__rzeczownik__1
written_rep: wejściówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: melde pas
sense_list:
(potocznie, potoczny) bilet upoważniający do wejścia bez rezerwacji miejsca siedzącego | (środowiskowy) bilet umożliwiający wejście na przedstawienie w teatrze z możliwością zajęcia wolnego miejsca


lexentry: pol/weksel__rzeczownik__1
written_rep: weksel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: veksel
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) dokument, w którym dłużnik zobowiązuje się zwrócić wierzycielowi określoną sumę pieniędzy w określonym czasie;


lexentry: pol/wektor__rzeczownik__1
written_rep: wektor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vektor
sense_list:
(biologia, biologiczny) organizm lub cząsteczka zdolna do przeniesienia fragmentu DNA do komórki biorcy; | (geometria) (fizyka, fizyczny) obiekt będący wielkością określoną przez wartość liczbową (moduł), zwrot i kierunek, ale bez punktu zaczepienia; | (geometria) (fizyka, fizyczny) para punktów, przedstawiana geometrycznie w postaci odcinka ze strzałką; | (informatyka, informatyczny) sposób, w jaki można zainfekować urządzenie | (informatyka, informatyczny) tablica jednowymiarowa; | (matematyka, matematyczny) w szerszym znaczeniu: element przestrzeni liniowej, czyli obiekt, który może być skalowany i dodawany; | (medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) organizm przenoszący pasożyta lub drobnoustrój zakaźny;


lexentry: pol/wektor_własny__rzeczownik__1
written_rep: wektor własny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: egenvektor
sense_list:
(matematyka, matematyczny) niezerowy wektor, którego obraz przez przekształcenie liniowe równy jest temu wektorowi pomnożonemu przez skalar (tzw. wartość własną);


lexentry: pol/wektorowy__przymiotnik__1
written_rep: wektorowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: vektor
sense_list:
(matematyka, matematyczny) (fizyka, fizyczny) mający oprócz wartości liczbowej kierunek i zwrot | (matematyka, matematyczny) składający się z wektorów, uwzględniający własności wektorów


lexentry: pol/welomobil__rzeczownik__1
written_rep: welomobil
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kabinecykel
sense_list:
(transport, transportowy) trzy lub czterokołowy rower rozbudowany o opływową kabinę, niekiedy wspomagany silnikiem


lexentry: pol/welon__rzeczownik__1
written_rep: welon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: slør
sense_list:
przezroczysty materiał upinany na głowie i stanowiący część ubioru (m.in. stroju panny młodej, zakonnic lub niektórych duchownych)


lexentry: pol/wendeta__rzeczownik__1
written_rep: wendeta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: blodhævn
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) zasada prawa zwyczajowego, że przestępstwo dokonane przez członków jednej grupy na osobach z innej grupy tej samej społeczności wymaga krwawego odwetu na sprawcy tego aktu lub na jego krewnych, aby zmazać hańbę


lexentry: pol/wenerolog__rzeczownik__1
written_rep: wenerolog
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: venerolog
sense_list:
(medycyna, medyczny) lekarz specjalista zajmujący się profilaktyką, rozpoznawaniem i leczeniem chorób wenerycznych


lexentry: pol/wenerologia__rzeczownik__1
written_rep: wenerologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: venerologi
sense_list:
(medycyna, medyczny) dziedzina medycyny zajmująca się rozpoznawaniem i leczeniem chorób przenoszonych drogą płciową;


lexentry: pol/wentylator__rzeczownik__1
written_rep: wentylator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ventilator
sense_list:
(elektryczność) urządzenie w formie śmigła napędzanego silnikiem, wywołującego wiatr, stosowane do schładzania pomieszczeń, urządzeń elektrycznych lub w celu stworzenia sztucznego ciągu w kanałach wentylacyjnych, w piecach hutniczych itp.;


lexentry: pol/weranda__rzeczownik__1
written_rep: weranda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: veranda
sense_list:
(architektura, architektoniczny) drewniana lub murowana dobudówka o funkcji rekreacyjnej, zazwyczaj dostawiona do budynku mieszkalnego, otwarta lub oszklona, z dachem na słupach


lexentry: pol/wermut__rzeczownik__1
written_rep: wermut
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vermouth
sense_list:
(enologia, winoznawstwo, enologiczny, winoznawczy) wino wzmacniane aromatyzowane ziołami i korzeniami;


lexentry: pol/wernakularny__przymiotnik__1
written_rep: wernakularny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: daglig tale
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) nieliteracki, niestandardowy, terytorialny, ludowy – w odniesieniu do odmiany języka; | rodzimy, etniczny, miejscowy, w języku narodowym – w odniesieniu do literatury, kultury słowa | rodzimy, nieprofesjonalny, tworzony przez anonimowych twórców – w odniesieniu do kultury materialnej (sztuki, architektury) | zwyczajowy, potoczny, popularny, nienaukowy – w odniesieniu do nazewnictwa biologicznego;


lexentry: pol/wersor__rzeczownik__1
written_rep: wersor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: enhedsvektor
sense_list:
(matematyka, matematyczny) wektor o długości równej 1, zwykle stanowiący bazę przestrzeni (określający układ współrzędnych);


lexentry: pol/weryfikować__czasownik__1
written_rep: weryfikować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: verificere
sense_list:
sprawdzać, potwierdzać lub wypróbowywać prawdziwość, prawidłowość, słuszność lub autentyczność czegoś


lexentry: pol/weryzm__rzeczownik__1
written_rep: weryzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: verisme
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (sztuka) bliski naturalizmowi kierunek w sztukach, powstały we Włoszech w ostatnim ćwierćwieczu XIX wieku;


lexentry: pol/wesoły__przymiotnik__1
written_rep: wesoły
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: glad
sense_list:
taki, który odczuwa rozbawienie, ma dobry humor, nastrój; nie jest smutny | taki, który wprawia w dobry humor | świadczący o dobrym humorze, nastroju


lexentry: pol/westalka__rzeczownik__1
written_rep: westalka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vestalinde
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) kapłanka Westy, rzymskiej bogini ogniska domowego;


lexentry: pol/western__rzeczownik__1
written_rep: western
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: western
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) gatunek filmowy obejmujący filmy, których akcja toczy się na Dzikim Zachodzie;


lexentry: pol/westybul__rzeczownik__1
written_rep: westybul
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vestibule
sense_list:
(architektura, architektoniczny) pomieszczenie poprzedzające główną klatkę schodową | (architektura, architektoniczny) reprezentacyjny przedsionek


lexentry: pol/wesz__rzeczownik__1
written_rep: wesz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lus
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) bezskrzydły owad pasożytujący na ssakach i sporadycznie na rybach; | (obraźliwie) podła osoba


lexentry: pol/wełna__rzeczownik__1
written_rep: wełna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: uld
sense_list:
sierść niektórych zwierząt parzystokopytnych, głównie owiec i wielbłądów | (włókiennictwo) (krawiectwo) tkanina, wyrób z wełny (1.1)


lexentry: pol/whisky__rzeczownik__1
written_rep: whisky
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: whisky
sense_list:
(spożywczy) mocna, wytrawna wódka produkowana głównie ze słodu jęczmiennego i żyta, leżakująca w dębowych beczkach, kojarzona głównie ze Szkocją i Irlandią;


lexentry: pol/whodunit__rzeczownik__1
written_rep: whodunit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: krimi
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) rodzaj kryminału – książka, film lub gra fabularna, w której główny nacisk kładzie się na zagadkę dotyczącą tego, kto popełnił przestępstwo, najczęściej morderstwo[potrzebne źródło]


lexentry: pol/wiadro__rzeczownik__1
written_rep: wiadro
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spand
sense_list:
walcowaty pojemnik, zwykle nieco szerszy u góry, z pałąkowatym uchwytem, służący do przechowywania i ręcznego przenoszenia cieczy lub materiałów sypkich; | ilość czegoś mieszcząca się we wiadrze (1.1)


lexentry: pol/wiadukt__rzeczownik__1
written_rep: wiadukt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: viadukt
sense_list:
(urbanistyka, urbanistyczny) most przeprowadzający drogę komunikacyjną nad przeszkodą terenową inną niż woda (np. inna droga lub wąwóz);


lexentry: pol/wiano__rzeczownik__1
written_rep: wiano
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: brudepris
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) suma zapisywana żonie przez męża, równa sumie posagu; | (przestarzałe, przestarzały) posag, wyprawa panny młodej


lexentry: pol/wiara__rzeczownik__1
written_rep: wiara
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tro
sense_list:
przekonanie, że coś jest prawdą; ufność, zaufanie wobec rzeczy niepewnych, nie do końca znanych; | (książkowy) przekonanie o słuszności twierdzeń opierające się na uznaniu ich za objawione przez Boga;


lexentry: pol/wiara_góry_przenosi__przysłowie__1
written_rep: wiara góry przenosi
part_of_speech: proverb
min_sense_num: 01
trans_list: troen kan flytte bjerge
sense_list:
wiara w sukces umożliwia osiągnięcie nawet bardzo trudnych celów i pokonanie nawet największych trudności


lexentry: pol/wibrator__rzeczownik__1
written_rep: wibrator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vibrator
sense_list:
(seksuologia, seksuologiczny) wibrujące akcesorium imitujące męski członek, wykorzystywane do stymulacji narządów płciowych;


lexentry: pol/wibrować__czasownik__1
written_rep: wibrować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: vibrere
sense_list:
drgać bardzo szybko, falować | o głosie, dźwięku: zmieniać się rytmicznie; brzmieć raz wyżej, raz niżej | wprawiać coś w drgania wibratorem


lexentry: pol/wibrys__rzeczownik__1
written_rep: wibrys
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: knurhår
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) (anatomia, anatomiczny) prosty, sztywny i gruby włos pełniący rolę narządu dotyku;


lexentry: pol/wiceadmirał__rzeczownik__1
written_rep: wiceadmirał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kontreadmiral
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (marynarka) oficerski stopień wojskowy w polskiej marynarce wojennej odpowiadający generałowi dywizji w wojskach lądowych i lotnictwie;


lexentry: pol/wicekról__rzeczownik__1
written_rep: wicekról
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vicekonge
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) tytuł wysokiej rangi urzędnika, będącego najczęściej bezpośrednim przedstawicielem monarchy w podległym królestwie;


lexentry: pol/wicher__rzeczownik__1
written_rep: wicher
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stormvind
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) silny, porywisty wiatr o prędkości 60–75 km/h i o sile 8 stopni w skali Beauforta;


lexentry: pol/widelec__rzeczownik__1
written_rep: widelec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gaffel
sense_list:
ostro zakończony przedmiot używany do nabierania jedzenia; | (środowiskowy) (technologia, technika, techniczny) element konstrukcji roweru, na którym mocuje się oś koła;


lexentry: pol/wideo__rzeczownik__1
written_rep: wideo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: video
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) technika elektroniczna bazująca na sekwencji nieruchomych obrazów, które mogą być nagrywane, przetwarzane, transmitowane, a następnie odtwarzane, dając złudzenie ruchu;


lexentry: pol/wideoklip__rzeczownik__1
written_rep: wideoklip
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: musikvideo
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (telewizja, telewizyjny) krótki film towarzyszący utworowi muzycznemu


lexentry: pol/widełki__rzeczownik__1
written_rep: widełki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gafle
sense_list:
(środowiskowy) (szachy, pojęcie szachowe) jednoczesny atak na dwie figury, także szach z jednoczesnym atakiem na figurę


lexentry: pol/widmo__rzeczownik__1
written_rep: widmo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spektrum | spekter
sense_list:
(fizyka, fizyczny) rozkład wielkości fizycznej w funkcji energii lub częstotliwości, długości fali, itp.; ; ;


lexentry: pol/widowisko__rzeczownik__1
written_rep: widowisko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skue
sense_list:
impreza artystyczna lub rozrywkowa, która jest przeznaczona do oglądania przez publiczność | zdarzenie, na które ktoś patrzy


lexentry: pol/widz__rzeczownik__1
written_rep: widz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tilskuer
sense_list:
osoba oglądająca film, przedstawienie, pokaz, koncert lub inne widowisko | (przenośnie, przenośnia) bierny obserwator jakichś wydarzeń


lexentry: pol/widłoróg__rzeczownik__1
written_rep: widłoróg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gaffelantilope
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Antilocapra, rodzaj ssaków kopytnych z rodziny widłorogowatych, których rogi mają rozwidlenia


lexentry: pol/wieczność__rzeczownik__1
written_rep: wieczność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: evighed
sense_list:
(książkowy) nieskończoność; trwanie poza czasem, poza początkiem i końcem; | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) życie pozagrobowe | bardzo długi czas


lexentry: pol/wieczny_śnieg__rzeczownik__1
written_rep: wieczny śnieg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: evig sne
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) śnieg, który nie topnieje całkowicie i który utrzymuje się na szczytach gór lub w strefach polarnych przez przynajmniej kilka lat


lexentry: pol/wieczorowy__przymiotnik__1
written_rep: wieczorowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: aften
sense_list:
o stroju, fryzurze, makijażu: odpowiedni na eleganckie wydarzenia odbywające się zwykle wieczorem | o studiach, szkole, nauce: odbywający się wieczorami


lexentry: pol/wieczór_kawalerski__rzeczownik__1
written_rep: wieczór kawalerski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: polterabend
sense_list:
(kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) zwyczajowa zabawa urządzana w przeddzień ślubu przez pana młodego, dla męskiego grona przyjaciół;


lexentry: pol/wieczór_panieński__rzeczownik__1
written_rep: wieczór panieński
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: polterabend
sense_list:
(kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) zwyczajowa zabawa urządzana w przeddzień ślubu narzeczoną dla przyjaciółek


lexentry: pol/wiedzieć,_skąd_wiatr_wieje__czasownik__1
written_rep: wiedzieć, skąd wiatr wieje
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: vide hvad vej vinden blæser | vide hvor vinden bærer hen
sense_list:
znać prawdziwe powody czegoś; orientować się w określonej sytuacji, umiejąc czerpać z niej korzyści dla siebie


lexentry: pol/wiedźma__rzeczownik__1
written_rep: wiedźma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: heks
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) od średniowiecza: kobieta mająca związek ze złymi mocami | (potocznie, potoczny) (pogardliwie, pogardliwy) kobieta stara, brzydka, kłótliwa


lexentry: pol/wiedźmin__rzeczownik__1
written_rep: wiedźmin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: troldmand
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (fantasy) człowiek poddany kontrolowanej mutacji, by jako najemnik zabijać potwory


lexentry: pol/wiek_emerytalny__rzeczownik__1
written_rep: wiek emerytalny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pensionsalder
sense_list:
(urzędowy) rok życia, od którego osoba ubezpieczona na życie nabywa prawo do świadczenia z tytułu dożycia tego wieku; wiek, od którego pracownik może odejść na emeryturę;


lexentry: pol/wielbłąd__rzeczownik__1
written_rep: wielbłąd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kamel
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Camelus Linnaeus, duży afrykański i azjatycki ssak kopytny z rodziny wielbłądowatych, z charakterystycznym jednym lub dwoma garbami;


lexentry: pol/wielki__przymiotnik__1
written_rep: wielki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: stor
sense_list:
o nadzwyczaj dużych rozmiarach | bardzo ważny, znaczący | o człowieku: mocno wyróżniający się zdolnościami lub innymi cechami | o nadzwyczaj dużej skali lub natężeniu


lexentry: pol/wielkie_księstwo__rzeczownik__1
written_rep: wielkie księstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: storhertugdømme
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) rządzone przez wielkiego księcia (magnus dux) państwo lub jego część;


lexentry: pol/wielokrążek__rzeczownik__1
written_rep: wielokrążek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tackling
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) układ cięgien i krążków umożliwiający przełożenie siły, dzięki któremu można np. podnieść duży ciężar, działając mniejszą siłą;


lexentry: pol/wielokulturowość__rzeczownik__1
written_rep: wielokulturowość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: multikulturalisme
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) idea i model społeczny, według którego społeczeństwo powinno cechować się występowaniem grup o różnym pochodzeniu i wyznających odmienne systemy


lexentry: pol/wielokulturowy__przymiotnik__1
written_rep: wielokulturowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: flerkulturel
sense_list:
dotyczący wielokulturowości, cechujący się występowaniem grup społecznych o różnym pochodzeniu, z różnych kultur


lexentry: pol/wielomian__rzeczownik__1
written_rep: wielomian
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: polynomium
sense_list:
(matematyka, matematyczny) wyrażenie algebraiczne złożone ze zmiennych i stałych połączonych działaniami dodawania, odejmowania, mnożenia i podnoszenia do potęgi o stałym wykładniku naturalnym;


lexentry: pol/wielonienasycony__przymiotnik__1
written_rep: wielonienasycony
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: flerumættet
sense_list:
(chemia, chemiczny) o kwasach tłuszczowych: mający dwa lub więcej podwójnych wiązań między atomami węgla w łańcuchu kwasu tłuszczowego


lexentry: pol/wielościan__rzeczownik__1
written_rep: wielościan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: polyeder
sense_list:
(geometria) ograniczona bryła geometryczna, której powierzchnia jest złożona wyłącznie z wielokątów;


lexentry: pol/wielościan_foremny__rzeczownik__1
written_rep: wielościan foremny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: platonisk legeme
sense_list:
(geometria) wielościan, którego wszystkie ściany są przystającymi wielokątami foremnymi oraz wszystkie kąty wielościenne są równe;


lexentry: pol/wieniec__rzeczownik__1
written_rep: wieniec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: krans
sense_list:
wiązanka w kształcie kręgu upleciona z kwiatów, liści, gałązek lub kłosów | kolisty przedmiot albo kilka przedmiotów nawleczonych na coś, związanych lub splecionych, kilka osób lub zwierząt ustawionych na kształt koła


lexentry: pol/wieniec_laurowy__rzeczownik__1
written_rep: wieniec laurowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: laurbærkrans
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) wieniec z liści wawrzynu będący nagrodą za zwycięstwo w równej walce; | symbol zwycięstwa lub wybitnych osiągnięć mający kształt wieńca laurowego (1.1);


lexentry: pol/wierzba__rzeczownik__1
written_rep: wierzba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pil | piletræ
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Salix, rodzaj drzewa, krzewu lub krzewinki z rodziny wierzbowatych;


lexentry: pol/wierzchni__przymiotnik__1
written_rep: wierzchni
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ydre
sense_list:
(książkowy) znajdujący się na wierzchu czegoś, umieszczony na górze, stanowiący zewnętrzną warstwę czegoś; górny, zewnętrzny


lexentry: pol/wierzchołek__rzeczownik__1
written_rep: wierzchołek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: top | spids
sense_list:
(geografia, geograficzny) szczyt góry | (geometria) punkt łączący sąsiednie boki wielokąta lub co najmniej trzy ściany wielościanu; punkt łączący dwie proste


lexentry: pol/wierzchołek_góry_lodowej__rzeczownik__1
written_rep: wierzchołek góry lodowej
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: toppen af isbjerget
sense_list:
(publikatory) o wykrytej aferze, która stanowi fragment szerszego, lecz nieujawnionego jeszcze negatywnego zjawiska


lexentry: pol/wierzyciel__rzeczownik__1
written_rep: wierzyciel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kreditor
sense_list:
(potocznie, potoczny) osoba lub instytucja, od której pożyczone zostały pieniądze | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) osoba fizyczna lub prawna, która może żądać spełnienia świadczenia od innej osoby, z którą łączy ją stosunek zobowiązaniowy;


lexentry: pol/wierzyć__czasownik__1
written_rep: wierzyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: tro
sense_list:
ufać komuś, uważać, że ktoś ma rację | uważać coś za prawdziwe mimo braku dowodów na prawdziwość tego | wyznawać religię


lexentry: pol/wieszak__rzeczownik__1
written_rep: wieszak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bøjle
sense_list:
przedmiot o łukowatym lub trójkątnym kształcie, z hakiem pośrodku, służący do wieszania ubrań na drążku;


lexentry: pol/wieszać__czasownik__1
written_rep: wieszać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: hænge
sense_list:
umieszczać coś w taki sposób, że punkt zaczepienia znajduje się ponad jego środkiem ciężkości | zabijać kogoś poprzez zawiązanie na jego szyi pętli zaciskającej się pod jego ciężarem


lexentry: pol/wieszczek__rzeczownik__2
written_rep: wieszczek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: alpeallike
sense_list:
(systematyka) (ornitologia, ornitologiczny) Pyrrhocorax graculus, gatunek średniego ptaka osiadłego z rodziny krukowatych;


lexentry: pol/wietrzeć__czasownik__1
written_rep: wietrzeć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: luv
sense_list:
(geologia, geologiczny) (o skałach i minerałach) rozpadać się i kruszyć wskutek działania czynników chemicznych lub atmosferycznych


lexentry: pol/wiewiórczak__rzeczownik__1
written_rep: wiewiórczak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: egern
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Callosciurus Gray, nadrzewny gryzoń z podrodziny wiewiórczaków występujący w Azji Południowo-Wschodniej;


lexentry: pol/wiewiórka__rzeczownik__1
written_rep: wiewiórka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: egern
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) sciurus, nadrzewny gryzoń o puszystym i najczęściej rudym futrze oraz długiej kicie;


lexentry: pol/wieża_Babel__rzeczownik__1
written_rep: wieża Babel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Babelstårn
sense_list:
(biblijny) olbrzymia budowla, która według Księga Rodzaju miała być wznoszona przez zjednoczoną ludzkość w krainie Szeinear;


lexentry: pol/wieża_Babel__rzeczownik__1
written_rep: wieża Babel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: babelstårn
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) określenie sytuacji, w której panuje wielki zamęt, a ludzie nie mogą się porozumieć między sobą


lexentry: pol/wieża_Eiffla__rzeczownik__1
written_rep: wieża Eiffla
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Eiffeltårnet
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (turystyka, turystyczny) ogromna, stalowa wieża na Polu Marsowym w Paryżu;


lexentry: pol/wieża__rzeczownik__1
written_rep: wieża
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tårn
sense_list:
(architektura, architektoniczny) wysoka budowla o małej płaszczyźnie podstawy w stosunku do wysokości; | (szachy, pojęcie szachowe) figura mogąca poruszać się tylko w rzędach i kolumnach;


lexentry: pol/wieża_ciśnień__rzeczownik__1
written_rep: wieża ciśnień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vandtårn
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) budynek w formie wieży, ze zbiornikiem wody na szczycie, który służy do stabilizowania ciśnienia wody w sieci wodociągowej;


lexentry: pol/wieżowiec__rzeczownik__1
written_rep: wieżowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skyskraber | højhus
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (budownictwo) wolnostojący wielokondygnacyjny budynek o niewielkiej w stosunku do wysokości powierzchni podstawy;


lexentry: pol/wihajster__rzeczownik__1
written_rep: wihajster
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dims | dippedut | dimsedut | dingenot
sense_list:
(potocznie, potoczny) przedmiot, czasem fragment innego przedmiotu, o nieznanej lub nieistotnej w chwili wypowiedzi nazwie


lexentry: pol/wikariusz__rzeczownik__1
written_rep: wikariusz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sognepræst
sense_list:
(kościelny) prezbiter na stałe pomagający proboszczowi w pracy duszpasterskiej; | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (administracja) w administracji kościelnej duchowny będący zastępcą lub namiestnikiem;


lexentry: pol/wiki__rzeczownik__1
written_rep: wiki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: wiki
sense_list:
(informatyka, informatyczny) strona internetowa, której zawartość może być modyfikowana przez użytkowników;


lexentry: pol/wiking__rzeczownik__1
written_rep: wiking
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: viking
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) skandynawski wojownik biorący udział w wyprawach o charakterze handlowym, rabunkowym lub osadniczym w VIII-XI w.;


lexentry: pol/wilec_ziemniaczany__rzeczownik__1
written_rep: wilec ziemniaczany
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sød kartoffel
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) Ipomoea batatas; pochodzący z Ameryki gatunek rośliny uprawnej z rodziny powojowatych


lexentry: pol/winda__rzeczownik__1
written_rep: winda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: elevator
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) poruszająca się w pionie klatka służąca do transportu osób lub towarów;


lexentry: pol/winegret__rzeczownik__1
written_rep: winegret
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: olie-eddike-dressing | vinaigrette
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) sos sałatkowy przygotowany z oliwy i octu (najlepiej winnego) z dodatkiem soli, cukru, musztardy, cytryny i innych przypraw;


lexentry: pol/winny__przymiotnik__1
written_rep: winny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: skyldig
sense_list:
taki, który jest obarczony winą, będący sprawcą czegoś złego | być zobowiązanym do czegoś | muszący coś komuś oddać


lexentry: pol/wino__rzeczownik__1
written_rep: wino
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vin
sense_list:
(enologia, winoznawstwo, enologiczny, winoznawczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) napój alkoholowy powstający dzięki fermentacji owoców;


lexentry: pol/wino_lodowe__rzeczownik__1
written_rep: wino lodowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: isvin
sense_list:
(enologia, winoznawstwo, enologiczny, winoznawczy) słodkie i ekstraktywne wino, wytwarzane z winogron zamarzniętych na krzewie i wyciskanych jeszcze przed rozmarznięciem;


lexentry: pol/winorośl__rzeczownik__1
written_rep: winorośl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vinstok | vinbusk | vinranke
sense_list:
(enologia, winoznawstwo, enologiczny, winoznawczy) (ogrodnictwo, ogrodniczy) (botanika, botaniczny) krzew o długich pędach i owocach zebranych w kiście.


lexentry: pol/winyl__rzeczownik__1
written_rep: winyl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vinyl
sense_list:
(chemia, chemiczny) substancja zawierająca rodniki powstałe poprzez oderwanie atomów wodoru od cząsteczek etenu | (potocznie, potoczny) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) płyta winylowa


lexentry: pol/wiolonczela__rzeczownik__1
written_rep: wiolonczela
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: cello | violoncel
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) instrument smyczkowy, większy od altówki i mniejszy od kontrabasu;


lexentry: pol/wiosło__rzeczownik__1
written_rep: wiosło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: åre | pagaj
sense_list:
spłaszczony i rozszerzony u końca (lub obu końców) kij służący do nadawania biegu łodzi oraz kierowania nią;


lexentry: pol/wirginał__rzeczownik__1
written_rep: wirginał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: jomfruelig
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) dawny instrument muzyczny, mała odmiana klawesynu popularna w XVI i XVII wieku;


lexentry: pol/wirtualny__przymiotnik__1
written_rep: wirtualny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: virtuel
sense_list:
(informatyka, informatyczny) wykreowany przez komputer, odbywający się na ekranie komputera, telewizora | możliwy do zaistnienia w rzeczywistości, ale pozorny


lexentry: pol/wirus__rzeczownik__1
written_rep: wirus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: virus
sense_list:
(mikrobiologia, mikrobiologiczny) (medycyna, medyczny) cząstka zakaźna, infekująca organizmy żywe, niezdolna do namnażania się poza komórką, sama niemająca struktury komórkowej; | (informatyka, informatyczny) samopowielający się program komputerowy, który przy pomocy nosiciela (np. poczty elektronicznej) wdziera się do komputera w celu zakłócania jego pracy lub niszczenia danych;


lexentry: pol/wirówka__rzeczownik__1
written_rep: wirówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: centrifuge
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie laboratoryjne lub przemysłowe do separacji mieszanin metodą wirową; | (lotnictwo, lotniczy) (astronomia, astronomiczny) urządzenie służące do wytwarzania przeciążeń, składające się z długiego ramienia, na końcu którego znajduje się kabina; | (pszczelarstwo, pszczelarski) urządzenie do pozyskiwania miodu z plastra


lexentry: pol/wisielczy_humor__rzeczownik__1
written_rep: wisielczy humor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: galgenhumor
sense_list:
zdolność dostrzegania zabawnych stron bardzo złej lub trudnej sytuacji, często pozwalająca komuś przetrwać trudne chwile


lexentry: pol/witamina__rzeczownik__1
written_rep: witamina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vitamin
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) (biologia, biologiczny) (chemia, chemiczny) związek organiczny niezbędny dla prawidłowego funkcjonowania organizmu żywego;


lexentry: pol/witać__czasownik__1
written_rep: witać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: hilse
sense_list:
pozdrowić kogoś na początku spotkania; okazać swoje uczucia w związku z czyimś przybyciem, odwiedzinami, spotkaniem kogoś


lexentry: pol/wiwarium__rzeczownik__1
written_rep: wiwarium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vivarium
sense_list:
(zootechnika, zootechniczny) pomieszczenie do przetrzymywania drobnych zwierząt lub roślin w warunkach maksymalnie zbliżonych do naturalnych;


lexentry: pol/wiwisekcja__rzeczownik__1
written_rep: wiwisekcja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vivisektion
sense_list:
(weterynaria, weterynaryjny) operacja, doświadczenie przeprowadzane in vivo, na żywym, nieuśmierconym uprzednio organizmie zwierzęcym;


lexentry: pol/wiza__rzeczownik__1
written_rep: wiza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: visum
sense_list:
(urzędowy) (turystyka, turystyczny) pisemne pozwolenie na przekroczenie granicy państwowej wydawane przez organy odwiedzanego kraju;


lexentry: pol/wizon__rzeczownik__1
written_rep: wizon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: mink
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Neovison vison Schreber, gatunek drapieżnych ssaków z rodziny łasicowatych, występujących w stanie dzikim, w Ameryce Północnej;


lexentry: pol/wiąz__rzeczownik__1
written_rep: wiąz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: elm | elmetræ
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Ulmus L., drzewo lub krzew strefy umiarkowanej, należące do rodziny wiązowatych;


lexentry: pol/wiązadło__rzeczownik__1
written_rep: wiązadło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ledbånd
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) błona lub pasmo wytrzymałej tkanki łącznej łączące kości między sobą lub wzmacniające ruchome połączenia między kośćmi (stawy)


lexentry: pol/wiązanie__rzeczownik__1
written_rep: wiązanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: binding
sense_list:
(chemia, chemiczny) (fizyka, fizyczny) oddziaływanie między atomami; | splatanie czegoś poprzez tworzenie węzłów


lexentry: pol/wiązówka_błotna__rzeczownik__1
written_rep: wiązówka błotna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mjødurt
sense_list:
(botanika, botaniczny) Filipendula ulmaria L., gatunek leczniczej i ozdobnej byliny z rodziny różowatych;


lexentry: pol/więc__spójnik__1
written_rep: więc
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: derfor | så
sense_list:
…służący do tworzenia konstrukcji, w których zdanie za spójnikiem opisuje czynność, która nastąpiła, ponieważ odbyła się czynność opisana w zdaniu przed spójnikiem


lexentry: pol/więzadło__rzeczownik__1
written_rep: więzadło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ligament
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (zoologia, zoologiczny) tkanka łączna włóknista łącząca ze sobą kości w stawach lub inne ruchomo połączone narządy


lexentry: pol/więzadło_głosowe__rzeczownik__1
written_rep: więzadło głosowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stemmebånd
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) każdy z dwu drgających fałdów znajdujących się w krtani, dzięki którym człowiek może mówić;


lexentry: pol/więzienie__rzeczownik__1
written_rep: więzienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fængsel
sense_list:
miejsce, w którym odbywa się karę pozbawienia wolności | kara pozbawienia wolności, pobyt w zakładzie karnym


lexentry: pol/więzień__rzeczownik__1
written_rep: więzień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fange
sense_list:
człowiek pozbawiony wolności, np. odbywający karę w więzieniu, zamknięty w areszcie, obozie lub innym miejscu odosobnienia


lexentry: pol/więzień_polityczny__rzeczownik__1
written_rep: więzień polityczny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: politisk fange
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) osoba umieszczana w zakładzie karnym lub areszcie domowym ze względu na swoje przekonania polityczne;


lexentry: pol/więzień_sumienia__rzeczownik__1
written_rep: więzień sumienia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: samvittighedsfange
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) osoba umieszczana w zakładzie karnym lub areszcie domowym ze względu na swoje przekonania polityczne, społeczne, religijne itp.;


lexentry: pol/wiśnia__rzeczownik__1
written_rep: wiśnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kirsebærtræ | kirsebær
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Cerasus Mill., rodzaj roślin należący do rodziny różowatych;


lexentry: pol/wkręt__rzeczownik__1
written_rep: wkręt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skrue
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) śruba z nacięciem we łbie, umożliwiającym jej wkręcanie przy pomocy śrubokręta w miękki materiał bez konieczności wiercenia;


lexentry: pol/wkładka__rzeczownik__1
written_rep: wkładka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: indkast
sense_list:
to, co wkłada się między jakieś powierzchnie, zwykle w celu wypełnienia, izolacji lub jako uzupełnienie czegoś


lexentry: pol/wniosek__rzeczownik__1
written_rep: wniosek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: konklusion
sense_list:
wynik, rezultat przemyślenia czegoś; twierdzenie, przekonanie będące wynikiem rozumowania, rozmyślania


lexentry: pol/wnosić__czasownik__1
written_rep: wnosić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: bringe
sense_list:
mieć swój wkład w czymś; dodawać (treści), uzupełniać | przemieszczać coś w górę lub w pewne miejsce


lexentry: pol/wnętrzności__rzeczownik__1
written_rep: wnętrzności
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: indvolde
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) narządy wewnętrzne jamy brzusznej, klatki piersiowej oraz miednicy człowieka lub zwierzęcia


lexentry: pol/wobler__rzeczownik__1
written_rep: wobler
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: wobler
sense_list:
(wędkarstwo) sztuczna przynęta wędkarska na ryby drapieżne przypominająca wyglądem i ruchem ich pokarm;


lexentry: pol/woda__rzeczownik__1
written_rep: woda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vand
sense_list:
bezbarwna i bezzapachowa ciecz, tlenek wodoru, H₂O; | często w liczbie mnogiej, ogólnie duże zbiorowiska wody (1.1), np. morze, jezioro


lexentry: pol/woda_kolońska__rzeczownik__1
written_rep: woda kolońska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: eau de Cologne | eau de cologne | kølnervand
sense_list:
(potocznie, potoczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) wyrób perfumeryjny zawierający od 3 do 5% kompozycji zapachowej


lexentry: pol/woda_królewska__rzeczownik__1
written_rep: woda królewska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kongevand
sense_list:
(chemia, chemiczny) mieszanina stężonego kwasu solnego i kwasu azotowego rozpuszczająca metale szlachetne;


lexentry: pol/woda_po_goleniu__rzeczownik__1
written_rep: woda po goleniu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: barbersprit
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) płynny kosmetyk nakładany na skórę twarzy po usunięciu zarostu


lexentry: pol/woda_święcona__rzeczownik__1
written_rep: woda święcona
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vievand
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) woda pobłogosławiona przez biskupa, księdza lub diakona, przeznaczona do udzielania chrztu lub błogosławieństwa osób, miejsc lub rzeczy;


lexentry: pol/wodewil__rzeczownik__1
written_rep: wodewil
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vaudeville
sense_list:
(sztuka) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) widowisko komediowe lub farsowe z muzyką, piosenkami, pantomimą i baletem, z przewagą tekstu mówionego nad śpiewanym;


lexentry: pol/wodnik__rzeczownik__2
written_rep: wodnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: vandrikse
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Rallus aquaticus, żyjący na mokradłach ptak o upierzeniu oliwkowobrązowym z plamami;


lexentry: pol/wodociąg__rzeczownik__1
written_rep: wodociąg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vandrør | vandledning
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) rurociąg do transportu wody wraz z armaturą do czerpania i uzdatniania;


lexentry: pol/wodorek__rzeczownik__1
written_rep: wodorek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hydrid
sense_list:
(chemia, chemiczny) nieorganiczny związek chemiczny zbudowany z wodoru i innego pierwiastka chemicznego;


lexentry: pol/wodorotlenek__rzeczownik__1
written_rep: wodorotlenek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hydroxid
sense_list:
(chemia, chemiczny) związek chemiczny złożony z anionu wodorotlenowego (OH−) i stabilnego kationu amonowego, metalu lub organicznego


lexentry: pol/wodowstręt__rzeczownik__1
written_rep: wodowstręt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hundegalskab
sense_list:
(medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) jeden z poważnych objawów wścieklizny objawiający się bolesnymi skurczami krtani podczas picia wody, a nawet na jej widok


lexentry: pol/wody_terytorialne__rzeczownik__1
written_rep: wody terytorialne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: søterritorium
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) pas morza określonej szerokości, na którym obowiązuje prawodawstwo i władza państwa, do którego należy dany odcinek wybrzeża;


lexentry: pol/wojna__rzeczownik__1
written_rep: wojna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: krig
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) zorganizowany konflikt zbrojny o dużej skali; | (termin karciany) prosta gra karciana;


lexentry: pol/wojna_domowa__rzeczownik__1
written_rep: wojna domowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: borgerkrig
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (wojskowość, wojskowy) konflikt zbrojny, którego strony należą do tego samego państwa, plemienia lub grupy etnicznej;


lexentry: pol/wok__rzeczownik__1
written_rep: wok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: wok
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) głęboka patelnia w kształcie misy używana w kuchniach azjatyckich;


lexentry: pol/wola__rzeczownik__1
written_rep: wola
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vilje
sense_list:
zdolność człowieka do świadomego kontrolowania, kierowania swoim postępowaniem | chęć zaistnienia jakiegoś stanu


lexentry: pol/wolnomyśliciel__rzeczownik__1
written_rep: wolnomyśliciel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fritænker
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) zwolennik wolnomyślicielstwa | mężczyzna głoszący wolnomyślność | (potocznie, potoczny) (żartobliwie) człowiek wolno myślący, nierozgarnięty


lexentry: pol/wolność__rzeczownik__1
written_rep: wolność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: frihed
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) wolna wola, możliwość samodzielnego podejmowania decyzji, brak przymusu | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) prawo obywatelskie | (więziennictwo, więzienny) pozostawanie poza więzieniem


lexentry: pol/wolność_słowa__rzeczownik__1
written_rep: wolność słowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ytringsfrihed
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) prawo do publicznego wyrażania swoich poglądów z jednoczesnym poszanowaniem go przez innych;


lexentry: pol/wolny_rynek__rzeczownik__1
written_rep: wolny rynek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: frit marked
sense_list:
handel, w którym ceny ustalane są między kupującymi a sprzedającymi, gdzie nie podlegają one żadnym ograniczeniom ze strony podmiotów zewnętrznych (np. państwa);


lexentry: pol/wolt__rzeczownik__1
written_rep: wolt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: volt
sense_list:
(fizyka, fizyczny) jednostka potencjału elektrycznego, napięcia elektrycznego i siły elektromotorycznej;


lexentry: pol/worek_treningowy__rzeczownik__1
written_rep: worek treningowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: boksesæk
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) osoba regularnie dręczona fizycznie, na której ktoś się wyżywa | (sport, sportowy) wiszący lub rzadziej wolnostojący worek służący do treningu bokserskiego


lexentry: pol/wosk__rzeczownik__1
written_rep: wosk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: voks
sense_list:
plastyczna substancja o żółtawym kolorze, łatwo topliwa, nierozpuszczalna w wodzie, używana do produkcji świec, past do obuwia itp., stosowana w przemyśle farmaceutycznym i spożywczym;


lexentry: pol/woskowina__rzeczownik__1
written_rep: woskowina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ørevoks
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) żółtawa, woskowata substancja wydzielana w przewodzie słuchowym zewnętrznym człowieka i wielu innych ssaków;


lexentry: pol/wotum_nieufności__rzeczownik__1
written_rep: wotum nieufności
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mistillidsvotum
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (administracja) uchwała wyrażająca niezadowolenie z działań ministra, rządu, zarządu spółki etc.;


lexentry: pol/wołacz__rzeczownik__1
written_rep: wołacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vokativ | tiltalefald
sense_list:
(gramatyka) siódmy przypadek deklinacji polskiej, tworzy formę zwrotu do omawianego przedmiotu lub osoby, wykrzyknięcia do niego lub zwrócenia jego uwagi;


lexentry: pol/wołowy__przymiotnik__1
written_rep: wołowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: kvæg
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) zrobiony z wołowiny, zawierający wołowinę | odnoszący się do krowy lub wołu


lexentry: pol/wpis__rzeczownik__1
written_rep: wpis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: adgang
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) rejestracja w księdze urzędowej | umieszczenie zapisu w jakimś tekście


lexentry: pol/wpis__rzeczownik__1
written_rep: wpis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: underskrift
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) umieszczenie w dokumencie podpisu poświadczającego zaliczenie nauczanego przedmiotu


lexentry: pol/wpisywać__czasownik__2
written_rep: wpisywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: indskrive
sense_list:
umieszczać swoje nazwisko na jakiejś liście | umieszczać swoje notatki, sentencje w pamiątkowej księdze, sztambuchu


lexentry: pol/wprawdzie__fragment_spójnika__1
written_rep: wprawdzie
min_sense_num: 01
trans_list: ganske vist
sense_list:
składnik spójnika złożonego łączącego zdania lub wyrażenia, oznaczającego, że treść jednego z nich jest zastrzeżeniem w stosunku do tego, co wynika z treści drugiego zdania


lexentry: pol/wprowadzać__czasownik__1
written_rep: wprowadzać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: indføre
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) wnosić, dostarczać coś z zewnątrz | powodować przybycie lub umieszczenie kogoś lub czegoś gdzieś lub w jakąś sytuację | wtajemniczać kogoś w coś | zaczynać stosować jakąś zasadę/system


lexentry: pol/wpływ__rzeczownik__1
written_rep: wpływ
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: indflydelse
sense_list:
presja, oddziaływanie na coś lub kogoś | najczęściej w lm: korzystne znajomości, stosunki międzyludzkie


lexentry: pol/wpływać__czasownik__1
written_rep: wpływać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: påvirke | influere
sense_list:
sprawiać, że ktoś lub coś zachowuje się w określony sposób: (także, też) pociągać za sobą zachodzenie pewnych zjawisk; wywierać wpływ


lexentry: pol/wrak__rzeczownik__1
written_rep: wrak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vrag
sense_list:
resztki uszkodzonego statku lub samolotu; | (potocznie, potoczny) wyeksploatowany, zniszczony pojazd, maszyna


lexentry: pol/wrak__rzeczownik__2
written_rep: wrak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: vrag
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) o człowieku schorowanym, niedołężnym, wyczerpanym fizycznie lub psychicznie


lexentry: pol/wrap__rzeczownik__1
written_rep: wrap
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: wrap
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) rodzaj kanapki wykonanej z okrągłego placka (np. tortilli czy pity) z zawiniętym w środku nadzieniem;


lexentry: pol/wraz__przyimek__1
written_rep: wraz
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: sammen
sense_list:
(książkowy) razem, wspólnie (z kimś) | (książkowy) razem, łącznie (z innymi zjawiskami, przedmiotami, faktami)


lexentry: pol/wrogi__przymiotnik__1
written_rep: wrogi
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: fjendtlig
sense_list:
właściwy wrogowi/nieprzyjacielowi, wrogo nastawiony; nieprzyjazny, nieżyczliwy | o państwie: będący wrogiem, będący w stanie wojny z innym państwem


lexentry: pol/wrona_siwa__rzeczownik__1
written_rep: wrona siwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gråkrage
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) ptak z gatunku wrona siwa (1.1) | (systematyka) (ornitologia, ornitologiczny) Corvus corone Linnaeus, gatunek ptaków z rodziny krukowatych;


lexentry: pol/wrotycz__rzeczownik__1
written_rep: wrotycz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rejnfan
sense_list:
(botanika, botaniczny) Tanacetum L., roślina z rodziny astrowatych o dużych, pierzastych liściach i kwiatach zebranych w koszyczki;


lexentry: pol/wrzeciono__rzeczownik__1
written_rep: wrzeciono
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: edderkop
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) element obrabiarki w kształcie wału, służący do zamocowania narzędzia lub obrabianego przedmiotu;


lexentry: pol/wrzos__rzeczownik__1
written_rep: wrzos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hedelyng | lyng
sense_list:
(botanika, botaniczny) wrzos zwyczajny - Calluna vulgaris, krzewinka o drobnych liściach i małych, różowofioletowych kwiatach rosnąca w dużych skupieniach, kwitnąca późnym latem i wczesną jesienią;


lexentry: pol/wrzosowate__rzeczownik__1
written_rep: wrzosowate
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hedelyng
sense_list:
(systematyka) (botanika, botaniczny) rodzina roślin krzewinkowych, krzewiastych lub drzew z rzędu wrzosowców;


lexentry: pol/wrzutnia__rzeczownik__1
written_rep: wrzutnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: døgnboks
sense_list:
udostępniany przez instytucję publiczną zasobnik umożliwiający ludności zdawanie określonych obiektów, bez możliwości ich samodzielnego wyjęcia


lexentry: pol/wrzód__rzeczownik__1
written_rep: wrzód
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: byld | ulcus | sår
sense_list:
(medycyna, medyczny) głęboki ubytek skóry lub śluzówki, tzn. poniżej błony podstawnej naskórka / nabłonka;


lexentry: pol/wróbel__rzeczownik__1
written_rep: wróbel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: gråspurv | spurv
sense_list:
(potocznie, potoczny) (ornitologia, ornitologiczny) Passer domesticus, mały, pospolity ptak występujący w pobliżu osiedli ludzkich;


lexentry: pol/wróbel__rzeczownik__1
written_rep: wróbel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: spurv
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) nazwa niektórych gatunków ptaków z podrodziny wróbli (1.3), a w szczególności z rodzaju: Passer, Gymnoris, Carpospiza, Petronia | wróble (ornitologia, ornitologiczny) Passerinae, podrodzina ptaków z rodziny wróblowatych;


lexentry: pol/wsadzić_sobie_w_dupę__czasownik__1
written_rep: wsadzić sobie w dupę
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: op i røven
sense_list:
(wulgarnie, wulgaryzm) fraza używana zwykle w trybie rozkazującym, wyrażający niechęć do jakiegoś przedmiotu, brak potrzeby posiadania czegoś, darowanego przez kogoś


lexentry: pol/wschodni__przymiotnik__1
written_rep: wschodni
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: østlig
sense_list:
mający miejsce na wschodzie, dotyczący wschodu, skierowany na wschód | dotyczący Europy Wschodniej, także Azji, zwykle w odniesieniu kulturowym lub ekonomicznym


lexentry: pol/wschodnioniemiecki__przymiotnik__1
written_rep: wschodnioniemiecki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: østtysk
sense_list:
(geografia, geograficzny) dotyczący wschodnich Niemiec; taki jak we wschodnich Niemczech | dotyczący Niemieckiej Republiki Demokratycznej (NRD)


lexentry: pol/wschód__rzeczownik__1
written_rep: wschód
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: opgang
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) chwila pojawienia się ciała niebieskiego (w domyśle: Słońca) nad horyzontem


lexentry: pol/wschód__rzeczownik__1
written_rep: wschód
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: øst
sense_list:
(geografia, geograficzny) kierunek wskazywany przez Słońce podczas jego wschodu (1.1) w dniu równonocy;


lexentry: pol/wskazówka__rzeczownik__1
written_rep: wskazówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: viser
sense_list:
element ruchomy przyrządu pomiarowego, którego położenie określa na podziałce określoną wartość mierzonej wielkości;


lexentry: pol/wspólnota_mieszkaniowa__rzeczownik__1
written_rep: wspólnota mieszkaniowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: boligejerforening
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) ogół właścicieli, których lokale wchodzą w skład danego budynku wielorodzinnego;


lexentry: pol/wspólny__przymiotnik__1
written_rep: wspólny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: fælles
sense_list:
należący lub używany przez kilka osób | charakterystyczny w równym stopniu dla grupy osób lub rzeczy


lexentry: pol/współczynnik__rzeczownik__1
written_rep: współczynnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: faktor
sense_list:
(matematyka, matematyczny) wartość stanowiąca mnożnik jakiejś wielkości lub wyrażenia matematycznego | jeden z czynników oddziałujących


lexentry: pol/współczynnik_załamania__rzeczownik__1
written_rep: współczynnik załamania
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: brydningsindeks
sense_list:
(fizyka, fizyczny) stosunek prędkości fazowej w ośrodku odniesienia do prędkości fazowej w opisywanym ośrodku;


lexentry: pol/współpracować__czasownik__1
written_rep: współpracować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: samarbejde
sense_list:
pracować wspólnie z kimś w celu osiągnięcia określonego rezultatu | dodatkowo lub w niepełnym wymiarze pracować na rzecz jakiejś organizacji lub firmy


lexentry: pol/współrzędna__rzeczownik__1
written_rep: współrzędna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: koordinat
sense_list:
(matematyka, matematyczny) liczba z zestawu określającego położenie punktu na linii, na płaszczyźnie, na powierzchni, w przestrzeni;


lexentry: pol/wstawać__czasownik__1
written_rep: wstawać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: stå op
sense_list:
zmieniać pozycję ciała z leżącej lub siedzącej do stojącej | wychodzić z posłania po śnie lub odpoczynku | (przenośnie, przenośnia) o słońcu: wschodzić


lexentry: pol/wstrząs__rzeczownik__1
written_rep: wstrząs
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: rystelse
sense_list:
(medycyna, medyczny) zaburzenia czynności organizmu występujące jako reakcja na ciężkie urazy, następstwo operacji itp.; | bardzo silna emocja | silne, gwałtowne drgnięcie


lexentry: pol/wstrząśnienie_mózgu__rzeczownik__1
written_rep: wstrząśnienie mózgu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hjernerystelse
sense_list:
(medycyna, medyczny) zaburzenie czynności pnia mózgu, będące wynikiem urazu lub zniesienia czynności komórek zwojowych mózgu bez znaczących zmian anatomicznych;


lexentry: pol/wstyd__rzeczownik__1
written_rep: wstyd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: skam
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) niemiłe uczucie spowodowane świadomością zrobienia czegoś nieodpowiedniego, złego;


lexentry: pol/wstęp__rzeczownik__1
written_rep: wstęp
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forord
sense_list:
początkowy, wydzielony fragment książki, opisujący cel, historię jej powstania i wprowadzający w treść


lexentry: pol/wszczepić__czasownik__1
written_rep: wszczepić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: implantat
sense_list:
(botanika, botaniczny) (ogrodnictwo, ogrodniczy) umieścić w tkance rośliny szczepkę rośliny szlachetnej | (medycyna, medyczny) wprowadzić z zewnątrz do organizmu tkankę lub protezę, zastępując nią usuniętą część | nauczyć czegoś kogoś


lexentry: pol/wszelkie_prawa_zastrzeżone__fraza_zdaniowa__1
written_rep: wszelkie prawa zastrzeżone
min_sense_num: 01
trans_list: alle rettigheder forbeholdes
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) formuła zamieszczana na książkach, płytach itp., zabraniająca ich publikowania przez inne wydawnictwa;


lexentry: pol/wtyczka__rzeczownik__1
written_rep: wtyczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: muldvarp
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (potocznie, potoczny) osoba, która dzięki infiltracji w określonym środowisku zdobywa niedostępne dla ogółu informacje


lexentry: pol/wtyczka__rzeczownik__1
written_rep: wtyczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stikprop
sense_list:
(elektryczność) element umożliwiający podłączenie urządzeń elektrycznych, zasilanych z sieci elektrycznej do gniazda elektrycznego;


lexentry: pol/wudu__rzeczownik__1
written_rep: wudu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: voodoo
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) religia synkretyczna łącząca rdzenne wierzenia ludów Afryki z elementami katolicyzmu, popularna zwłaszcza na Haiti;


lexentry: pol/wulgarny__przymiotnik__1
written_rep: wulgarny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: vulgær
sense_list:
zachowujący się w sposób ordynarny, nieprzyzwoity, grubiański | (sztuka) pozbawiony subtelności, smaku, w złym guście | skrajnie uproszczony | świadczący o czyjejś ordynarności, nieprzyzwoitości, o czyimś grubiaństwie


lexentry: pol/wulkan__rzeczownik__1
written_rep: wulkan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vulkan
sense_list:
(geologia, geologiczny) miejsce na powierzchni Ziemi, z którego wydobywa się lawa, gazy i popioły; | forma terenu powstała wskutek aktywności wulkanu (1.1)


lexentry: pol/wuwuzela__rzeczownik__1
written_rep: wuwuzela
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vuvuzela
sense_list:
(sport, sportowy) afrykański aerofon ustnikowy używany przez kibiców piłki nożnej do robienia hałasu;


lexentry: pol/wybielacz__rzeczownik__1
written_rep: wybielacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: blegemiddel
sense_list:
(chemia, chemiczny) środek chemiczny służący do wybielania m.in. tkanin, urządzeń sanitarnych lub zębów;


lexentry: pol/wybijać__czasownik__1
written_rep: wybijać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: give
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) o przyrządach wskazywać czas, rytm, takt, tempo lub liczbę czego


lexentry: pol/wybijać__czasownik__1
written_rep: wybijać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: præge
sense_list:
(metaloznawstwo, metalurgia) produkować monety, odznaki lub biżuterię przy pomocy uderzeń właściwym przedmiotem, modelując metal i / lub ozdabiając czym


lexentry: pol/wybijać__czasownik__1
written_rep: wybijać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: skyde
sense_list:
(sport, sportowy) nadawać kierunek piłce, bili lub krążkowi celem umieszczenia w danym polu czy punkcie


lexentry: pol/wyborca__rzeczownik__1
written_rep: wyborca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vælger
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) osoba uprawniona do uczestnictwa w głosowaniu lub wyborach


lexentry: pol/wybory__rzeczownik__1
written_rep: wybory
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: valg
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (administracja) proces, w którym obywatele wybierają spośród zgłoszonych kandydatów swoich przedstawicieli do organów władzy;


lexentry: pol/wybredny__przymiotnik__1
written_rep: wybredny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: kræsen
sense_list:
taki, który jest kapryśny, trudny do zaspokojenia, zadowolenia; taki, któremu trudno zaspokoić, dogodzić


lexentry: pol/wybuchać__czasownik__1
written_rep: wybuchać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: eksplodere
sense_list:
(chemia, chemiczny) ulegać rozerwaniu pod wpływem gwałtownej reakcji chemicznej | (fizyka, fizyczny) ulegać rozszczepieniu pod wpływem gwałtownej reakcji jądrowej | (wojskowość, wojskowy) ulegać detonacji | (przenośnie, przenośnia) dawać wyraz gwałtownym emocjom


lexentry: pol/wychowanek__rzeczownik__1
written_rep: wychowanek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: plejebarn
sense_list:
osoba wzięta na wychowanie przez kogoś, będąca pod czyjąś opieką; ktoś, kto został wychowany przez osoby nie będące jego rodzicami


lexentry: pol/wychowanie__rzeczownik__1
written_rep: wychowanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: opdragelse
sense_list:
całokształt działań służących ukształtowaniu człowieka pod względem moralnym, umysłowym i fizycznym; przygotowywanie kogoś do życia w społeczeństwie | kultura, ogłada, zdolność do właściwego zachowania


lexentry: pol/wychowawca__rzeczownik__1
written_rep: wychowawca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: klasselærer
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) nauczyciel opiekujący się klasą w szkole (zarządzający dziennikiem, organizujący spotkania z rodzicami, prowadzący godzinę wychowawczą)


lexentry: pol/wychowywać__czasownik__1
written_rep: wychowywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: opdrage
sense_list:
kształtować czyjś charakter i zachowanie, zapewniać komuś opiekę do momentu osiągnięcia przez niego samodzielności


lexentry: pol/wychwyt_zwrotny__rzeczownik__1
written_rep: wychwyt zwrotny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: neuronale genoptagelse
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) ponowne wchłonięcie neuroprzekaźnika przez neuron presynaptyczny po wysłaniu przezeń impulsu nerwowego przez synapsę;


lexentry: pol/wycieraczka__rzeczownik__1
written_rep: wycieraczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vinduesvisker | visker | rudevisker
sense_list:
(motoryzacja) (lotnictwo, lotniczy) ruchomy element wyposażenia pojazdów, oczyszczający szybę z nieczystości ograniczających widoczność;


lexentry: pol/wycinać__czasownik__1
written_rep: wycinać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: beskære
sense_list:
(informatyka, informatyczny) pobierać fragment pliku, by wstawiać go w inne miejsce | oddzielać od całości, usuwając cięciem | wydobywać cięciem kształt z czegoś


lexentry: pol/wyciskać__czasownik__1
written_rep: wyciskać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: knus
sense_list:
(potocznie, potoczny) wymuszać maksymalną sprawność | oddzielać od czego płynną zawartość poprzez ściskanie


lexentry: pol/wyciąg__rzeczownik__1
written_rep: wyciąg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ekstrakt
sense_list:
(chemia, chemiczny) roztwór otrzymywany z substancji roślinnej lub organu zwierzęcego poprzez ich gotowanie, zalewanie wrzątkiem lub alkoholem;


lexentry: pol/wycięcie__rzeczownik__1
written_rep: wycięcie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bortskæring
sense_list:
(medycyna, medyczny) usunięcie tkanek lub narządu cięciem chirurgicznym | czynność mająca za cel usunięcie cięciem jakiejś części z całości


lexentry: pol/wyczerpany__przymiotnik__1
written_rep: wyczerpany
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: udmattet
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) skrajnie zmęczony | wykorzystany do końca, całkowicie spożytkowany, pozbawiony całej swej uprzedniej zawartości


lexentry: pol/wyczerpywać__czasownik__1
written_rep: wyczerpywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: udmatte
sense_list:
zużywać coś do końca; wydobywać coś, korzystać z czegoś aż do wyczerpania | o słowach, tematach itp. powiedzieć już wszystko w danej sprawie


lexentry: pol/wydalenie__rzeczownik__1
written_rep: wydalenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bortvisning
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) usunięcie na zewnątrz szkodliwych i niepotrzebnych substancji czy bezużytecznych tkanek | usunięcie, pozbycie się kogoś z jakiejś zbiorowości


lexentry: pol/wydanie__rzeczownik__1
written_rep: wydanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: udgave | oplag
sense_list:
(drukarstwo, drukarski) wszystkie egzemplarze danego dzieła wydrukowane z tego samego składu drukarskiego


lexentry: pol/wydawca__rzeczownik__1
written_rep: wydawca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forlægger
sense_list:
osoba zajmująca się wydawaniem środków masowego przekazu | instytucja zajmująca się wydawaniem produktów medialnych


lexentry: pol/wydobycie__rzeczownik__1
written_rep: wydobycie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: afstamning
sense_list:
(rzeczownik odczasownikowy) od wydobyć | ilość (objętość lub masa) wydobytej na powierzchnię kopaliny w danym czasie


lexentry: pol/wydział__rzeczownik__1
written_rep: wydział
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: afdeling
sense_list:
dział urzędu obejmujący określony zakres spraw | dział wyższej uczelni obejmujący określoną dziedzinę


lexentry: pol/wydzielać__czasownik__1
written_rep: wydzielać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: udskille
sense_list:
(biologia, biologiczny) (o narządach) wytwarzać substancje biorące udział w funkcjonowaniu organizmu | wyznaczać, określać część czegoś


lexentry: pol/wydłużyć__czasownik__1
written_rep: wydłużyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: forlænge
sense_list:
uczynić dłuższym w czasie, przedłużyć | uczynić dłuższym w przestrzeni, wyciągnąć, rozciągnąć wzdłuż


lexentry: pol/wyeksploatować__czasownik__1
written_rep: wyeksploatować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: udstødning
sense_list:
doprowadzić coś do całkowitego zużycia poprzez używanie przez dłuższy czas | pozbawić teren złóż lub innych zasobów naturalnych


lexentry: pol/wygrywać__czasownik__1
written_rep: wygrywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: vinde
sense_list:
grając w coś, zdobywać wygraną | zdobywać pierwsze miejsce w jakiejś rywalizacji, pokonywać przeciwników, odnosić zwycięstwo


lexentry: pol/wygwizdywać__czasownik__1
written_rep: wygwizdywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: hvisle
sense_list:
wyśmiewać, wyszydzać kogoś; wyrażać niezadowolenie, dezaprobatę za pomocą gwizdania (częściej w (aspekt dokonany))


lexentry: pol/wygładzać__czasownik__1
written_rep: wygładzać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: blanke
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) wyrównywać powierzchnię czegoś za pomocą odpowiednich narzędzi polerujących


lexentry: pol/wyjawiać__czasownik__1
written_rep: wyjawiać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: afsløre
sense_list:
sprawiać, że coś staje się wiadome; dawać informację o czymś, co dotychczas było trzymane w tajemnicy


lexentry: pol/wyjątek__rzeczownik__1
written_rep: wyjątek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: undtagelse
sense_list:
coś, do czego nie stosuje się powszechna reguła | (informatyka, informatyczny) w programowaniu: obiekt używany do przerwania normalnego działania programu i przeniesienia informacji o błędzie do innego miejsca programu


lexentry: pol/wyjątek_potwierdza_regułę__przysłowie__1
written_rep: wyjątek potwierdza regułę
part_of_speech: proverb
min_sense_num: 01
trans_list: undtagelsen der bekræfter reglen
sense_list:
…poucza, że reguły w życiu zawsze mają wyjątki; zatem sporadyczne odstępstwo od reguły nie obala jej prawdziwości


lexentry: pol/wyjście__rzeczownik__1
written_rep: wyjście
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: udgang
sense_list:
droga lub otwór, którym się wychodzi | (elektryczność) gniazdo urządzenia podające wynik pracy, dźwięk, sygnał itp.


lexentry: pol/wyka__rzeczownik__1
written_rep: wyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vikke
sense_list:
(botanika, botaniczny) rodzaj roślin zielnych należący do rodziny bobowatych (motylkowatych), częściowo uprawianych jako pastewne;


lexentry: pol/wykaz__rzeczownik__1
written_rep: wykaz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: liste
sense_list:
pismo zawierające wyliczenie osób, rzeczy, elementów, czynności, zdarzeń itp. mających jakąś wspólną cechę


lexentry: pol/wykałaczka__rzeczownik__1
written_rep: wykałaczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: pind
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) cienki, zaostrzony patyczek służący do wtykania w małe porcje jedzenia, koreczki, aby ułatwić ich branie z talerza


lexentry: pol/wykałaczka__rzeczownik__1
written_rep: wykałaczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tandstikker
sense_list:
cienki, zaostrzony patyczek ((dawniej, dawny) także piórko) służący do usuwania spomiędzy zębów resztek jedzenia;


lexentry: pol/wykidajło__rzeczownik__1
written_rep: wykidajło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dørmand
sense_list:
(potocznie, potoczny) pracownik pilnujący porządku w (często podrzędnym) lokalu rozrywkowym lub gastronomicznym


lexentry: pol/wykoleić__czasownik__1
written_rep: wykoleić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: afspore
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) spowodować, że ktoś zdegraduje się, zmarnuje swoje życie | spowodować wypadnięcie pojazdu z szyn


lexentry: pol/wykonywać__czasownik__1
written_rep: wykonywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: udføre | gennemføre | realisere
sense_list:
urzeczywistniać, zrealizować, uczyniać, spełniać coś, wprowadzać coś w czyn, doprowadzać coś do skutku


lexentry: pol/wykopaliska__rzeczownik__1
written_rep: wykopaliska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: efterforskning
sense_list:
prace archelogiczne mające prowadzić do wydobycia spod ziemi produktów ludzkiej działalności będących pozostałościami z dawnych wieków


lexentry: pol/wykrawarka__rzeczownik__1
written_rep: wykrawarka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: chalup
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie do wykrawania (czyli precyzyjnego wycinania) kształtów z materiałów arkuszowych za pomocą matrycy lub ostrza


lexentry: pol/wykroczenie__rzeczownik__1
written_rep: wykroczenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forseelse
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) czyn społecznie szkodliwy, zabroniony przez ustawę i zagrożony karą aresztu, ograniczenia wolności, grzywny lub nagany;


lexentry: pol/wykrzaczyć__czasownik__1
written_rep: wykrzaczyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: crashe
sense_list:
(środowiskowy) (potocznie, potoczny) (informatyka, informatyczny) spowodować krytyczny błąd w programie


lexentry: pol/wykrzaczyć__czasownik__2
written_rep: wykrzaczyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: crashe
sense_list:
(środowiskowy) (potocznie, potoczny) (informatyka, informatyczny) o programie: przestać działać z powodu błędu krytycznego


lexentry: pol/wykrzyknik__rzeczownik__1
written_rep: wykrzyknik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: udråbsord | interjektion
sense_list:
(gramatyka) nieodmienne słowo lub wyrażenie służące do wyrażenia stanu emocjonalnego, nakazu lub do imitacji odgłosu z otaczającego świata;


lexentry: pol/wykrzyknik__rzeczownik__1
written_rep: wykrzyknik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: udråbstegn | interjektionstegn
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) znak interpunkcyjny służący do wzmacniania ekspresji wypowiedzi, zapisywany za pomocą kropki i umieszczonej nad nią pionowej kreski: !;


lexentry: pol/wykształcenie__rzeczownik__1
written_rep: wykształcenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dannelse
sense_list:
(rzeczownik odczasownikowy) od wykształcić (wykształcić się) (nabycie jakiejś cechy na drodze ewolucji lub ontogenezy)


lexentry: pol/wykształcenie_wyższe__rzeczownik__1
written_rep: wykształcenie wyższe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: højere uddannelse | tertiær uddannelse | videregående uddannelse
sense_list:
wykształcenie uzyskane w uniwersytecie, uniwersytecie technicznym (politechnika) lub w innych ośrodkach szkolnictwa wyższego


lexentry: pol/wykusz__rzeczownik__1
written_rep: wykusz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: karnap
sense_list:
(architektura, architektoniczny) forma architektoniczna stanowiąca element wystający z lica elewacji;


lexentry: pol/wykwit__rzeczownik__1
written_rep: wykwit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forvitring
sense_list:
(medycyna, medyczny) zmiana chorobowa na skórze lub śluzówce | (mineralogia, mineralogiczny) skupienie kryształów mineralnych na danej powierzchni


lexentry: pol/wykładniczy__przymiotnik__1
written_rep: wykładniczy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: eksponentiel
sense_list:
(matematyka, matematyczny) dotyczący wykładnika | (przenośnie, przenośnia) narastający w szybkim tempie


lexentry: pol/wymiar__rzeczownik__1
written_rep: wymiar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dimension
sense_list:
(matematyka, matematyczny) minimalna liczba współrzędnych, którymi da się opisać położenie punktu w przestrzeni;


lexentry: pol/wymię__rzeczownik__1
written_rep: wymię
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yver
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) gruczoł mlekowy niektórych ssaków, zwłaszcza hodowlanych; | (grubiański, grubiańsko) pierś kobieca


lexentry: pol/wymuszenie__rzeczownik__1
written_rep: wymuszenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: afpresning
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) przestępstwo polegające na zmuszeniu osoby do określonego zachowania stosując przemoc lub groźby


lexentry: pol/wymysł__rzeczownik__1
written_rep: wymysł
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: opfindelse
sense_list:
coś wymyślonego w przesadzie, powstałe z kaprysu, na ogół zbytkowne | coś wymyślonego, nie znajdującego potwierdzenia w rzeczywistości


lexentry: pol/wynajdywać__czasownik__1
written_rep: wynajdywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: opfinde
sense_list:
(potocznie, potoczny) wpadać na jakiś pomysł podczas myślenia | odkrywać coś nowego, tworzyć coś po raz pierwszy


lexentry: pol/wynik__rzeczownik__1
written_rep: wynik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: resultat
sense_list:
rezultat, skutek | (matematyka, matematyczny) rezultat działań algebraicznych (dodawania, odejmowania, mnożenia, dzielenia) | (sport, sportowy) stan spotkania/meczu


lexentry: pol/wynikać__czasownik__1
written_rep: wynikać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: afstedkomme
sense_list:
być wynikiem, konsekwencją, skutkiem, rezultatem czegoś; stawać się następstwem; mieć w czymś początek


lexentry: pol/wyniszczać__czasownik__1
written_rep: wyniszczać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: ødelægge
sense_list:
powodować ciężkie straty materialne | doprowadzać do skrajnego wyczerpania; rujnować zdrowie, pozbawiać sił


lexentry: pol/wyobrażenie__rzeczownik__1
written_rep: wyobrażenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forestilling
sense_list:
(rzeczownik odczasownikowy) od wyobrazić | obraz czegoś (przedmiotu, osoby, przebieg sytuacji) stworzony w świadomości na podstawie spostrzeżeń


lexentry: pol/wypad__rzeczownik__1
written_rep: wypad
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stød
sense_list:
(sport, sportowy) szermierka atak w formie wyprostowania uzbrojonego ramienia z jednoczesnym gwałtownym ruchem do przodu


lexentry: pol/wypluć__czasownik__1
written_rep: wypluć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: spytte ud
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) powiedzieć coś nagle, pod wpływem emocji | wyrzucić lub wystrzelić coś pod ciśnieniem z ust lub z pyska


lexentry: pol/wyprawa__rzeczownik__1
written_rep: wyprawa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ekspedition
sense_list:
grupa osób wyposażona w odpowiedni ekwipunek udająca się w podróż | podróż w celach naukowych, wojennych lub turystycznych


lexentry: pol/wyprowadzka__rzeczownik__1
written_rep: wyprowadzka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fraflytning | udflytning
sense_list:
opuszczenie miejsce dotychczasowego zamieszkania, zwykle połączone z przeniesieniem swojego dobytku w inne miejsce


lexentry: pol/wyprzedaż__rzeczownik__1
written_rep: wyprzedaż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: udsalg
sense_list:
(handel, handlowy) sprzedaż towaru, zazwyczaj po obniżonych cenach, w celu pozbycia się go, najczęściej pod koniec sezonu lub w ramach likwidacji sklepu


lexentry: pol/wyprzedzać__czasownik__1
written_rep: wyprzedzać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: overhale
sense_list:
prześcigać kogoś; przyśpieszając znaleźć się przed kimś (jadąc lub idąc) | (przenośnie, przenośnia) stawać się lepszym od czegoś, rozwijać się


lexentry: pol/wyraz__rzeczownik__1
written_rep: wyraz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: udtryk
sense_list:
przejaw stanu emocjonalnego człowieka, mający odzwierciedlenie w mimice lub rysach twarzy | wymowa / odbicie / uzewnętrznienie, przejaw


lexentry: pol/wyraźny__przymiotnik__1
written_rep: wyraźny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: tydelig
sense_list:
taki, który jest przejrzysty, zrozumiały, jasny, wyrazisty | łatwy do zrozumienia lub odczytania i zauważenia


lexentry: pol/wyrażać__czasownik__1
written_rep: wyrażać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: udtrykke
sense_list:
opisywać ustnie lub pisemnie, dawać informację o czymś lub kimś; być wyrazem czegoś | przedstawiać, określać coś za pomocą znaków umownych | uzewnętrzniać, okazywać uczucia jakimkolwiek sposobem


lexentry: pol/wyrażenie__rzeczownik__1
written_rep: wyrażenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: udtryk
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) zespół wyrazów mających ze sobą związek składniowy | (logika, logiczny) (matematyka, matematyczny) ciąg symboli matematycznych zgodny z regułami notacji matematycznej | (językoznawstwo, językoznawczy) związek frazeologiczny, którego głównym elementem jest rzeczownik, przymiotnik, imiesłów przymiotnikowy lub przysłówek


lexentry: pol/wyrok__rzeczownik__1
written_rep: wyrok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: dom
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) orzeczenie sądu rozstrzygające merytorycznie sprawę będącą przedmiotem postępowania sądowego;


lexentry: pol/wyrostek__rzeczownik__2
written_rep: wyrostek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: appendiks
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (biologia, biologiczny) odstający twór na skórze, kości lub narządach organizmów | (potocznie, potoczny) wyrostek robaczkowy


lexentry: pol/wyrzutnia__rzeczownik__1
written_rep: wyrzutnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ellipse
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) pominięcie w wyrażeniu wyrazu albo wyrazów domyślnych w szerszym kontekście


lexentry: pol/wyrzynarka__rzeczownik__1
written_rep: wyrzynarka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stiksav
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) elektronarzędzie służące do cięcia drewna, metali i tworzyw sztucznych;


lexentry: pol/wyrównanie__rzeczownik__1
written_rep: wyrównanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: udligning
sense_list:
(sport, sportowy) punkt lub bramka, po których zdobyciu w rozgrywkach następuje remis | sprawienie, aby coś stało się równe


lexentry: pol/wyróżniać__czasownik__1
written_rep: wyróżniać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: fremhæve
sense_list:
czynić coś wyrazistym | zwracać na kogoś lub coś specjalną uwagę, wybierać spośród innych; dawać komuś, czemuś pierwszeństwo


lexentry: pol/wyróżnik__rzeczownik__1
written_rep: wyróżnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: diskriminant
sense_list:
(matematyka, matematyczny) liczba określająca charakter i wartości liczbowe rozwiązań danego równania


lexentry: pol/wysoki__przymiotnik__1
written_rep: wysoki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: høj
sense_list:
mający duży wymiar pionowy | mający duże znaczenie, cieszący się szacunkiem; używane również jako tytuł honorowy | mający dużą zawartość czegoś (zwykle domyślnej cechy) | o dźwięku: mający dużą częstotliwość | znajdujący się na dużej wysokości (wysoko)


lexentry: pol/wysokie_napięcie__rzeczownik__1
written_rep: wysokie napięcie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: højspænding
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (technologia, technika, techniczny) napięcie elektryczne powyżej 1000 V (= tysiąca woltów); w elektroenergetyce: od 110 kV (= stu dziesięciu kilowoltów)


lexentry: pol/wysokonapięciowy__przymiotnik__1
written_rep: wysokonapięciowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: højspænding
sense_list:
(elektryczność) odnoszący się do wysokiego napięcia; wytwarzający lub przewodzący wysokie napięcie, wytrzymujący wysokie napięcie


lexentry: pol/występ__rzeczownik__1
written_rep: występ
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: show
sense_list:
publiczne odgrywanie roli przez aktora, muzyka lub innego artystę; udział w przedstawieniu, koncercie


lexentry: pol/wysyłać__czasownik__1
written_rep: wysyłać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: sende
sense_list:
przekazywać komuś coś za pośrednictwem innych osób lub urządzeń technicznych | polecać komuś udanie się dokądś w jakimś celu


lexentry: pol/wytwórczy__przymiotnik__1
written_rep: wytwórczy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: produktiv | proliferativ
sense_list:
(medycyna, medyczny) dotyczący procesów prowadzących do tworzenia nowych struktur w organizmie, np. tkanek, nowotworów, wydzielin, rozrostów itd.


lexentry: pol/wywiad__rzeczownik__1
written_rep: wywiad
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: interview
sense_list:
rozmowa prowadzona przez dziennikarza z osobą lub grupą osób, mająca na celu przybliżenie poglądów lub działań tych osób odbiorcom


lexentry: pol/wywiadówka__rzeczownik__1
written_rep: wywiadówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forældremøde
sense_list:
(potocznie, potoczny) (edukacja, edukacyjny) zebranie rodziców organizowane przez szkołę w celu poinformowania ich o wynikach w nauce i zachowaniu się ich dzieci


lexentry: pol/wywoływać__czasownik__1
written_rep: wywoływać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: fremkalde
sense_list:
wracać pamięcią (do czegoś), przypominać sobie | (fotografia) oddziaływać w sposób chemiczny na materiał światłoczuły w celu uwidocznienia obrazu | skłaniać do wyjścia poprzez wołanie


lexentry: pol/wyznacznik__rzeczownik__1
written_rep: wyznacznik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: determinant
sense_list:
(matematyka, matematyczny) jedna z funkcji w algebrze; wyróżnik, za pomocą którego prosto i krótko formułuje się reguły dotyczące istnienia i liczby rozwiązań układu algebraicznych równań liniowych; | to, co wyznacza coś lub wskazuje na coś


lexentry: pol/wyznawca__rzeczownik__1
written_rep: wyznawca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bekender
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) ktoś, kto kultywuje jakąś religię, wyznaje ją;


lexentry: pol/wyzwolić__czasownik__1
written_rep: wyzwolić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: befri
sense_list:
(książkowy) uwolnić z pęt, ze skrępowania, umożliwiając swobodę ruchów | uczynić wolnym, przywrócić wolność | wytrącić z jakiegoś związku, substancji


lexentry: pol/wyć__czasownik__1
written_rep: wyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: hyle
sense_list:
o zwierzętach (zazw. wilkach, psach, hienach): wydawać długi zawodzący głos, przeciągle skowyczeć | o ludziach: przeciągle krzyczeć z bólu lub żałości | o obiektach nieożywionych: wydawać głuchy, przeciągły dźwięk


lexentry: pol/wyłącznik__rzeczownik__1
written_rep: wyłącznik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: afbryder
sense_list:
(elektryczność) (potocznie, potoczny) przycisk z łącznikiem umożliwiający przerwanie obwodu zawierającego jakieś urządzenie | (elektryczność) łącznik umożliwiający przerwanie obwodu elektrycznego przy prądzie zwarcia


lexentry: pol/wyścig__rzeczownik__1
written_rep: wyścig
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: løb | kapløb | væddeløb
sense_list:
(sport, sportowy) zawody, w których usiłuje się wyprzedzić pozostałych zawodników, stara się być szybszym od nich;


lexentry: pol/wyścig_w_workach__rzeczownik__1
written_rep: wyścig w workach
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sækkevæddeløb
sense_list:
(sport, sportowy) rodzaj zabawy ruchowej polegającej na ściganiu się na krótkim dystansie skacząc z nogami w dużym worku


lexentry: pol/wyż__rzeczownik__1
written_rep: wyż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: højde
sense_list:
(geografia, geograficzny) wyżyna, zwykle taka, która obejmuje duże obszary | (przestarzałe, przestarzały) wysoko położone miejsce


lexentry: pol/wyższy__przymiotnik__1
written_rep: wyższy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 02
trans_list: høj | videregående
sense_list:
o edukacji, wykształceniu: związany ze studiami pierwszego i drugiego stopnia lub jednolitymi studiami magisterskimi, prowadzonymi przez uczelnię uprawnioną do ich prowadzenia


lexentry: pol/wyżymaczka__rzeczownik__1
written_rep: wyżymaczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vridemaskine
sense_list:
urządzenie do wyciskania nadmiaru wody ze świeżo wypranych odzieży lub bielizny, składające się z przylegających do siebie dwóch wałków napędzanych korbką;


lexentry: pol/wyżyna__rzeczownik__1
written_rep: wyżyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: højland
sense_list:
(geografia, geograficzny) obszar, którego wysokości bezwzględne przekraczają 300 metrów n.p.m., a wysokości względne są na ogół mniejsze niż 300 metrów;


lexentry: pol/wzdręga_grecka__rzeczownik__1
written_rep: wzdręga grecka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: græsk rudskalle
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Scardinius graecus, endemiczny gatunek ryby z rodziny karpiowatych z jeziora Iliki w centralnej Grecji;


lexentry: pol/wzdłuż__przyimek__1
written_rep: wzdłuż
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: langs
sense_list:
…informujący o położeniu czegoś lub o odbywaniu się jakiejś czynności równolegle do długości danego obiektu


lexentry: pol/względny__przymiotnik__1
written_rep: względny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: relativ
sense_list:
odniesiony do jakiegoś innego stanu, cechy, wielkości lub ogólnie: rzeczy | możliwy do zaakceptowania | nieodnoszący się do wszystkiego lub wszystkich, np. ludzi, sytuacji, itp.


lexentry: pol/wziernik__rzeczownik__1
written_rep: wziernik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: speculum | spekulum
sense_list:
(medycyna, medyczny) przyrząd lekarski służący do oglądania jam ciała i wykonywania niewielkich zabiegów


lexentry: pol/wziąć__czasownik__2
written_rep: wziąć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: tage
sense_list:
(potocznie, potoczny) wskazuje na niespodziewaną czynność wyrażoną innym czasownikiem, często z dodatkowym znaczeniem nieprzejmowania się opinią innych osób | (potocznie, potoczny) wzmacnia tryb rozkazujący


lexentry: pol/wzmacniacz__rzeczownik__1
written_rep: wzmacniacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forstærker | forstærkeranlæg
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (elektronika, elektroniczny) przyrząd do zwiększania natężenia lub amplitudy drgań elektrycznych zbudowany z wykorzystaniem tranzystorów lub lamp elektronowych


lexentry: pol/wzmocnienie__rzeczownik__1
written_rep: wzmocnienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: forstærkning
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) sytuacja lub bodziec pojawiający się w odruchu warunkowym klasycznym po bodźcu warunkowym, a w instrumentalnym po wymaganej reakcji; | coś dodające sił, pokrzepiające lub zwiększające możliwości | (elektronika, elektroniczny) stosunek amplitud lub mocy sygnału analogowego wyjściowego do sygnału wejściowego;


lexentry: pol/wzruszenie__rzeczownik__1
written_rep: wzruszenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: sindsbevægelse
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) stan emocjonalny wynikający z czułości, tkliwości, współczucia przy zetknięciu się z czym lub kim


lexentry: pol/wzór__rzeczownik__1
written_rep: wzór
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: mønster
sense_list:
kolorystyczny motyw (najczęściej z powtarzających się elementów) nadrukowany, namalowany lub wyhaftowany na jakiejś powierzchni lub materiale (ubraniu, kartce) | model służący jako przykład do powielania w produkcji


lexentry: pol/wzór_sumaryczny__rzeczownik__1
written_rep: wzór sumaryczny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bruttoformel | sumformel | kemisk formel | molekylformel
sense_list:
(chemia, chemiczny) krótkie przedstawienie składu związku chemicznego zawierające informację o liczbie atomów każdego pierwiastka w cząsteczce


lexentry: pol/wódka__rzeczownik__1
written_rep: wódka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vodka
sense_list:
(spożywczy) wysokoprocentowy napój alkoholowy składający się z destylatu alkoholowego i wody, czasem z dodatkiem innych składników;


lexentry: pol/wóz__rzeczownik__1
written_rep: wóz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: bil
sense_list:
ciągnięty przez konie lub inne zwierzęta pociągowe pojazd używany do podróżowania lub transportu, rzadko też jako mieszkanie


lexentry: pol/wóz_albo_przewóz__związek_frazeologiczny__1
written_rep: wóz albo przewóz
part_of_speech: idiom
min_sense_num: 01
trans_list: det må bære eller briste
sense_list:
wyrażenie używane w trudnej sytuacji, gdy mając do wyboru dwie możliwości trzeba podjąć ostateczną decyzję


lexentry: pol/wózek__rzeczownik__1
written_rep: wózek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vogn
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (potocznie, potoczny) samochód | (zobacz) wózek dziecięcy | mały pojazd kołowy;


lexentry: pol/wózek_inwalidzki__rzeczownik__1
written_rep: wózek inwalidzki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kørestol
sense_list:
wózek poruszany siłą rąk lub prowadzony przez opiekuna, na którym siedzi osoba niemogąca się poruszać na nogach ze względu na niepełnosprawność, chorobę, uraz itd.;


lexentry: pol/wąglik__rzeczownik__1
written_rep: wąglik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: miltbrand
sense_list:
(medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) ostra bakteryjna choroba zakaźna, zwłaszcza bydła, owiec i koni;


lexentry: pol/wątek__rzeczownik__1
written_rep: wątek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: tråd
sense_list:
(informatyka, informatyczny) jednostka wykonawcza w obrębie jednego procesu, będąca kolejnym ciągiem instrukcji wykonywanym w obrębie tych samych danych (w tej samej przestrzeni adresowej); | (informatyka, informatyczny) ciąg wiadomości internetowych tworzących konwersację;


lexentry: pol/wątroba__rzeczownik__1
written_rep: wątroba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lever
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) duży, wielofunkcyjny gruczoł występujący u wszystkich kręgowców, a także u niektórych innych zwierząt;


lexentry: pol/węch__rzeczownik__1
written_rep: węch
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: næse
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (potocznie, potoczny) instynkt, zdolność przewidywania konsekwencji drobnych zdarzeń


lexentry: pol/wędka__rzeczownik__1
written_rep: wędka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fiskestang
sense_list:
sprzęt służący do amatorskiego połowu ryb, składający się najczęściej z wędziska, żyłki, spławika i haczyka;


lexentry: pol/wędrówka__rzeczownik__1
written_rep: wędrówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: vandretur
sense_list:
(turystyka, turystyczny) (sport, sportowy) piesze przemieszczanie się połączone z odwiedzaniem kolejnych miejsc


lexentry: pol/węgiel_brunatny__rzeczownik__1
written_rep: węgiel brunatny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: brunkul
sense_list:
(geologia, geologiczny) skała osadowa pochodzenia organicznego roślinnego, pochodząca z okresu neogenu;


lexentry: pol/węgiel_drzewny__rzeczownik__1
written_rep: węgiel drzewny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: trækul
sense_list:
(chemia, chemiczny) produkt spalania drewna przy ograniczonym dostępie tlenu, lekki i czarny, złożony z węgla pierwiastkowego zanieczyszczonego popiołem i związkami organicznymi;


lexentry: pol/węgiel_kamienny__rzeczownik__1
written_rep: węgiel kamienny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: stenkul
sense_list:
(geologia, geologiczny) skała pochodzenia organicznego o zawartości powyżej 70% pierwiastka węgla, pochodząca z okresu karbonu; | opał z węgla kamiennego (1.1)


lexentry: pol/węgielek__rzeczownik__1
written_rep: węgielek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kultegning
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) krążek z węgla drzewnego wkładany po rozżarzeniu do trybularza


lexentry: pol/węglarka__rzeczownik__1
written_rep: węglarka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: betalingsmiddel
sense_list:
(kolejnictwo) (potocznie, potoczny) tender, wagon do przewożenia węgla używanego jako paliwo lokomotywy parowej


lexentry: pol/węglowodan__rzeczownik__1
written_rep: węglowodan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: kulhydrat
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) organiczny związek chemiczny składający się z atomów węgla, wodoru i tlenu;


lexentry: pol/węza__rzeczownik__1
written_rep: węza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: fundament
sense_list:
(pszczelarstwo, pszczelarski) zaczątek plastra z wosku o wyglądzie wafla, umieszczany w ramce i stanowiący podstawę do budowy plastra wosku


lexentry: pol/węzeł__rzeczownik__1
written_rep: węzeł
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: knob | knude
sense_list:
(marynarka) (metrologia, metrologiczny) (nawigacja) (meteorologia, meteorologiczny) jednostka prędkości, równa jednej mili morskiej na godzinę; w nawigacji używana do określania prędkości statków i prądów morskich, zaś w meteorologii – prędkości wiatrów; | połączenie, umocowanie lub skrócenie lin lub podobnych materiałów poprzez związanie lub przeplecenie;


lexentry: pol/węzeł_chłonny__rzeczownik__1
written_rep: węzeł chłonny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: lymfekirtel | lymfeknude
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) występująca licznie struktura leżące na przebiegu naczyń limfatycznych, filtrująca limfę oraz wytwarzająca przeciwciała;


lexentry: pol/władca__rzeczownik__1
written_rep: władca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hersker | regent
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) osoba, która włada (rządzi) w kraju o ustroju innym niż republika


lexentry: pol/władczyni__rzeczownik__1
written_rep: władczyni
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: herskerinde
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) kobieta władająca (rządząca) w kraju o ustroju innym niż republika


lexentry: pol/włamanie__rzeczownik__1
written_rep: włamanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: indbrud
sense_list:
(informatyka, informatyczny) bezprawne odczytanie lub zapisanie danych w komputerze albo w sieci komputerowej połączone z pokonaniem zabezpieczeń | napad rabunkowy połączony z wyłamaniem urządzeń zamykających


lexentry: pol/włamać__czasownik__2
written_rep: włamać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: bryde ind
sense_list:
dostać się siłą do zamkniętego budynku (pomieszczenia, skrytki, kasy itp.), niszcząc urządzenia zamykające


lexentry: pol/właściwy__przymiotnik__1
written_rep: właściwy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: kompetent
sense_list:
(administracja) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) podporządkowany w sensie jurysdykcyjnym


lexentry: pol/właśnie__partykuła__1
written_rep: właśnie
part_of_speech: particle
min_sense_num: 02
trans_list: netop
sense_list:
…potwierdzająca słuszność przypuszczenia zawartego w pytaniu rozmówcy | …potwierdzająca to, co powiedział rozmówca, dająca do zrozumienia, że mówiący chciał powiedzieć to samo


lexentry: pol/właśnie__przysłówek__1
written_rep: właśnie
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: lige | netop
sense_list:
…komunikujący, że dane zdarzenie odbywa się w chwili mówienia, odbywało się bezpośrednio przed nią lub w czasie innego zdarzenia


lexentry: pol/włos__rzeczownik__1
written_rep: włos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hår
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) nitkowaty twór, pochodzenia naskórkowego, występujący na powierzchni skóry ssaków;


lexentry: pol/wścieklizna__rzeczownik__1
written_rep: wścieklizna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: hundegalskab | rabies
sense_list:
(medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) wirusowa, zawsze śmiertelna choroba zakaźna niektórych zwierząt, mogąca przenieść się na człowieka;


lexentry: pol/yeti__rzeczownik__1
written_rep: yeti
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: yeti
sense_list:
(mitologia, mitologiczny) (fantasy) duża, dwunożna istota, podobna do człowieka, o gęstym futrze, żyjąca rzekomo w Himalajach;


lexentry: pol/z_całej_siły__przysłówek__1
written_rep: z całej siły
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: af al kraft | af alle kræfter
sense_list:
(potocznie, potoczny) (przenośnie, przenośnia) z zastosowaniem największego możliwego wysiłku, bardzo mocno


lexentry: pol/z_poważaniem__związek_frazeologiczny__1
written_rep: z poważaniem
part_of_speech: idiom
min_sense_num: 01
trans_list: med venlig hilsen | m.v.h.
sense_list:
formuła grzecznościowa zamieszczana na końcu listu skierowanego do urzędu lub mniej znanej nadawcy osobie


lexentry: pol/z_tego_powodu__fraza_spójnikowa__1
written_rep: z tego powodu
min_sense_num: 01
trans_list: af den grund
sense_list:
…używany w budowie podrzędnego zdania przyczynowego | …używany w budowie współrzędnego zdania wynikowego


lexentry: pol/za__przyimek__1
written_rep: za
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: bag
sense_list:
…służący do tworzenia wyrażeń, w których czynność odbywa się w kierunku dalszym w stosunku do wyrażenia za przyimkiem | …służący do tworzenia wyrażeń, w których omawiany element znajduje się dalej w stosunku do wyrażenia za przyimkiem


