# translation

lexentry: pol/twaróg__rzeczownik__1
written_rep: twaróg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: извара
sense_list:
(spożywczy) produkt wytwarzany z mleka po oddzieleniu serwatki; rodzaj sera, świeżego, niedojrzewającego


lexentry: pol/twierdza__rzeczownik__1
written_rep: twierdza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: крепост
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (wojskowość, wojskowy) rodzaj stałej fortyfikacji obronnej, złożonej z fortów i umocnień połączonych w całość;


lexentry: pol/twist__rzeczownik__1
written_rep: twist
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: нарез
sense_list:
(choreografia, choreograficzny) taniec towarzyski w takcie dwudzielnym, w którym partnerzy tańczą osobno, wykonując energiczne skręty nóg, bioder i rąk


lexentry: pol/tworzywo_sztuczne__rzeczownik__1
written_rep: tworzywo sztuczne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ба́нкова ка́рта
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (chemia, chemiczny) materiał łatwy w przetwórstwie, zbudowany z polimerów nie występujących w naturze, a wytworzonych przez człowieka


lexentry: pol/tworzyć__czasownik__1
written_rep: tworzyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: създа́вам
sense_list:
budować, konstruować coś nowego (również z niczego); przyczyniać się do powstania czegoś (także pojęć niematerialnych)


lexentry: pol/tydzień__rzeczownik__1
written_rep: tydzień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: седмица
sense_list:
okres siedmiu kolejnych dni, zwykle od poniedziałku do niedzieli, będący częścią miesiąca, związany prawdopodobnie ze zmianami Księżyca, powtarzający się cyklicznie; | każdy okres siedmiu dni


lexentry: pol/tygiel__rzeczownik__1
written_rep: tygiel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: тигел
sense_list:
(laboratoryjny, związany z laboratorium) (technologia, technika, techniczny) element wyposażenia laboratoryjnego, naczynie o kształcie podobnym do kubka, służące do wykonywania operacji na substancjach stałych wymagających wysokiej temperatury, np. suchej destylacji, stapiania metali itd. | (przenośnie, przenośnia) miejsce, w którym zachodzi wiele zmian społecznych, w którym mieszają się narodowości, wyznania itd.


lexentry: pol/tygrys__rzeczownik__1
written_rep: tygrys
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: тигър | ти́гър
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Panthera tigris Linnaeus, duży drapieżnik z rodziny kotowatych z wyrazistymi pręgami na sierści;


lexentry: pol/tygrys_azjatycki__rzeczownik__1
written_rep: tygrys azjatycki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ти́гър
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Panthera tigris Linnaeus, drapieżny ssak z rodziny kotowatych, występujący w Azji;


lexentry: pol/tylda__rzeczownik__1
written_rep: tylda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: тилда
sense_list:
(termin typograficzny) znak diakrytyczny w postaci poziomego wężyka stawianego nad literą | (termin typograficzny) znak w tekście w postaci poziomego wężyka, którym zastępuje się opuszczony dla oszczędności miejsca wyraz lub jego część


lexentry: pol/tylny__przymiotnik__1
written_rep: tylny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: заден
sense_list:
znajdujący się z tyłu czegoś | (językoznawstwo, językoznawczy) o głosce: taka, której artykulacja odbywa się w głębi jamy ustnej


lexentry: pol/tymczasem__partykuła__1
written_rep: tymczasem
part_of_speech: particle
min_sense_num: 01
trans_list: въпреки това
sense_list:
sygnalizuje treść niezgodną z oczekiwaniami wyrażonymi w pierwszej części zdania | sygnalizuje treść przeciwstawną do tego, co było powiedziane przed chwilą


lexentry: pol/tymianek__rzeczownik__1
written_rep: tymianek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: chubrica
sense_list:
(botanika, botaniczny) Thymus vulgaris, gatunek rośliny z rodziny jasnotowatych pochodzącej z rejonów Morza Śródziemnego i stosowanej jako przyprawa;


lexentry: pol/tymianek__rzeczownik__1
written_rep: tymianek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: мащерка
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) (spożywczy) liście czasem wraz z łodygą tymianku (1.1) używane jako przyprawa


lexentry: pol/tympanon__rzeczownik__1
written_rep: tympanon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: тимпан
sense_list:
(architektura, architektoniczny) gładkie lub wypełnione płaskorzeźbą pole wewnątrz frontonu; | (architektura, architektoniczny) półkoliste lub ostrołukowe pole między nadprożem a łukiem portalu


lexentry: pol/tynk__rzeczownik__1
written_rep: tynk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: мазилка
sense_list:
(budownictwo) powłoka odpowiednio przygotowanej zaprawy budowlanej nałożonej na surową powierzchnię ściany, filaru, sufitu, itp.


lexentry: pol/tyran__rzeczownik__1
written_rep: tyran
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: тира́н
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) udzielny władca starożytnej polis greckiej, dochodzący do władzy zazwyczaj na drodze przewrotu albo otrzymując swoje władztwo z zewnątrz, z rzadka przez dziedziczenie; | (przenośnie, przenośnia) człowiek okrutny, nieliczący się ze zdaniem innych, narzucający swą wolę


lexentry: pol/tyrania__rzeczownik__1
written_rep: tyrania
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: тирания
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) rządy jednostki opierające się na przemocy i terrorze


lexentry: pol/tyranizować__czasownik__1
written_rep: tyranizować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: главоре́з
sense_list:
narzucać komuś własną wolę w sposób brutalny i bezwzględny, niepozwalając na sprzeciw lub tłumiąc go


lexentry: pol/tyrs__rzeczownik__1
written_rep: tyrs
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: тирс
sense_list:
(mitologia grecka) (mitologia rzymska) laska opleciona winoroślą i bluszczem oraz zakończona szyszką sosny pinii; atrybut Dionizosa (Bachusa), menad (bachantek) i satyrów; symbol płodności;


lexentry: pol/tytuł__rzeczownik__1
written_rep: tytuł
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: заглавие
sense_list:
napis, nagłówek, nazwa dzieła (filmu, sztuki teatralnej, utworu muzycznego, literackiego) lub jego rozdziałów;


lexentry: pol/tęcza__rzeczownik__1
written_rep: tęcza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: дъга | небесна дъга
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) zjawisko optyczne pod postacią kolorowego łuku z rozszczepionego światła;


lexentry: pol/tęczówka__rzeczownik__1
written_rep: tęczówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ирис
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) element budowy oka, nieprzezroczysta tarczka stanowiąca przednią część błony naczyniówkowej, w centrum zawierająca źrenicę;


lexentry: pol/tęsknota__rzeczownik__1
written_rep: tęsknota
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жадуване
sense_list:
chęć osiągnięcia, pozyskania czegoś | uczucie żalu, smutku wywołane rozłąką z kimś, brakiem lub utratą kogoś albo czegoś


lexentry: pol/tężec__rzeczownik__1
written_rep: tężec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: тетанус
sense_list:
(medycyna, medyczny) / (weterynaria, weterynaryjny) ostra choroba zakaźna o ciężkim przebiegu, z długotrwałymi i bolesnymi kurczami mięśni, spowodowana toksynami produkowanymi przez bakterie beztlenowe zwane laseczkami tężca


lexentry: pol/tło__rzeczownik__1
written_rep: tło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: фон
sense_list:
dalszy widok np. obrazu, dalszy plan | (przenośnie, przenośnia) okoliczności, sytuacja, w której rozgrywają się jakieś wydarzenia


lexentry: pol/tłoczyć__czasownik__2
written_rep: tłoczyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: насилие
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (hydraulika, hydrauliczny) przeciskać substancje ciekłe lub gazowe z jednego miejsca do innego


lexentry: pol/tłok__rzeczownik__1
written_rep: tłok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бутало
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) element maszyny, który przyjmuje nacisk lub wywiera go na gaz, ciecz lub inną substancję, przekazując do niej lub odbierając od niej energię;


lexentry: pol/tłokowy__przymiotnik__1
written_rep: tłokowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: клапа
sense_list:
od: tłok (tylko w znaczeniu: „element maszyny, który przyjmuje nacisk lub wywiera go na gaz, ciecz lub inną substancję, przekazując do niej lub odbierając od niej energię”)


lexentry: pol/tłuc__czasownik__1
written_rep: tłuc
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: катастрофа
sense_list:
(potocznie, potoczny) mocno uderzać | powodować uderzeniami powstawanie kawałków czegoś; uszkadzać w wielu miejscach


lexentry: pol/tłuczek__rzeczownik__1
written_rep: tłuczek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бия́ло
sense_list:
narzędzie służące do rozgniatania, rozbijania czegoś, w celu uzyskania cieńszej warstwy, drobniejszych kawałków lub jednolitej masy


lexentry: pol/tłumaczenie__rzeczownik__1
written_rep: tłumaczenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: превод
sense_list:
jakieś słowo, wyrażenie lub tekst wyrażony w innym języku | (rzeczownik odczasownikowy) od tłumaczyć – przekładanie na inny język


lexentry: pol/tłumik__rzeczownik__1
written_rep: tłumik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: заглуши́тел
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (wojskowość, wojskowy) urządzenie zakładane na lufę broni palnej tłumiące odgłos wystrzału; | (motoryzacja) podzespół motoryzacyjny służące do tłumienia hałasu wydobywania się spalin z rury wydechowej


lexentry: pol/tłumić__czasownik__1
written_rep: tłumić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: потискам
sense_list:
(o emocjach, uczuciach, odczuciach) powstrzymywać, hamować, nie dawać upustu; starać się nie okazywać uczuć


lexentry: pol/tłumić__czasownik__1
written_rep: tłumić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: потушавам
sense_list:
(o buncie, powstaniu, rebelii) zwalczać, usiłować doprowadzić do poddania się (kapitulacji) powstańców / rebeliantów


lexentry: pol/tłumok__rzeczownik__1
written_rep: tłumok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: връзвам
sense_list:
(potocznie, potoczny) duży, nieforemny pakunek; rzeczy spakowane, zwykle prowizorycznie w płachtę, w koc itp.


lexentry: pol/tłusty_czwartek__rzeczownik__1
written_rep: tłusty czwartek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: дебел четвъртък
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) ostatni czwartek karnawału, w którym zwyczajowo urządza się zabawy, przyjęcia i częstuje pączkami;


lexentry: pol/tłuszcz__rzeczownik__1
written_rep: tłuszcz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: мазнина́
sense_list:
(biologia, biologiczny) (potocznie, potoczny) tkanka tłuszczowa składająca się w dużym stopniu z tłuszczów (1.1) | (chemia, chemiczny) zwyczajowa nazwa grupy związków organicznych: lipidów, estrów glicerolu i kwasów tłuszczowych; | (spożywczy) substancja uzyskana z tkanki tłuszczowej roślinnej lub zwierzęcej, mająca szerokie zastosowanie zwłaszcza w przemyśle spożywczym;


lexentry: pol/tłuszczak__rzeczownik__2
written_rep: tłuszczak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: гуахаро
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Steatornis caripensis, monotypowy gatunek ptaków południowoamerykańskich, jedyny przedstawiciel rodziny tłuszczaków;


lexentry: pol/tłuszczak_amerykański__rzeczownik__1
written_rep: tłuszczak amerykański
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: гуахаро
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Steatornis caripensis, gatunek południowoamerykańskiego ptaka z rodziny tłuszczakowatych, znany z wykorzystywania echolokacji


lexentry: pol/ubezpieczenie__rzeczownik__1
written_rep: ubezpieczenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: застраховане | застраховка | осигуровка
sense_list:
zapewnienie o odszkodowaniu za poniesioną stratę; działania prowadzące do zaspokojenia potrzeb finansowych osoby, która poniosła straty materialne


lexentry: pol/ubijać__czasownik__1
written_rep: ubijać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: плющя
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) zmieniać produkty płynne na gęstą masę poprzez energiczne mieszanie


lexentry: pol/ubikwityna__rzeczownik__1
written_rep: ubikwityna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: убиквитин
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) białko występujące w komórkach eukariotycznych, łączące się z uszkodzonymi oraz zbędnymi białkami celem ich proteolizy;


lexentry: pol/uchwała__rzeczownik__1
written_rep: uchwała
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: резолюция
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) akt woli kolegialnego organu państwowego, samorządu lub organizacji, podejmowany z reguły na posiedzeniu tego gremium, po przeprowadzeniu głosowania;


lexentry: pol/ucieczka__rzeczownik__1
written_rep: ucieczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бягство
sense_list:
szybkie opuszczenie lub opuszczanie jakiegoś miejsca w celu uniknięcia realnego lub domniemanego niebezpieczeństwa


lexentry: pol/uczeń__rzeczownik__1
written_rep: uczeń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ученик
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) ten, kto się uczy, pobiera naukę; | kontynuator czyjejś teorii, nauki lub twórczości | (zawód, zawodowy, zawodowo) najniższy stopień kwalifikacji zawodowych


lexentry: pol/uczucie__rzeczownik__1
written_rep: uczucie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: усещане
sense_list:
stan psychiczny odzwierciedlający stosunek emocjonalny podmiotu do osób, rzeczy, zdarzeń zewnętrznych lub do samego podmiotu


lexentry: pol/uderzenie__rzeczownik__1
written_rep: uderzenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: удар
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) gwałtowne nasilenie się jakiegoś zjawiska atmosferycznego (mrozu, wiatru itp.) | (wojskowość, wojskowy) gwałtowny atak wojsk na armię nieprzyjaciela | cios zadany ręką lub przedmiotem | zderzenie się jakichś przedmiotów lub zetknięcie czegoś upadającego z jakąś powierzchnią; także: odgłos takiego zderzenia


lexentry: pol/udział__rzeczownik__1
written_rep: udział
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: владе́ние
sense_list:
(finanse, finansowy) wkład kapitału do przedsięwzięcia finansowego, dokonany przez jego uczestnika | dokument potwierdzający udział (1.2)


lexentry: pol/udziałowiec__rzeczownik__1
written_rep: udziałowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: акционе́р
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (ekonomia, ekonomiczny) osoba z udziałem w przedsięwzięciu finansowym


lexentry: pol/uformować__czasownik__1
written_rep: uformować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: образувам
sense_list:
nadać formę | powołać do istnienia | ustawić grupę w danym porządku | wyrobić w kimś lub czymś określone przymioty lub postawy


lexentry: pol/ugniatać__czasownik__1
written_rep: ugniatać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: замесвам
sense_list:
gniotąc, oddziaływać na kogoś lub na coś, powodować zmianę kształtu, obniżenie czegoś; gniotąc, nadawać kształt czemuś


lexentry: pol/ugryzienie__rzeczownik__1
written_rep: ugryzienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ухапване
sense_list:
czynność polegająca na chwyceniu zębami i zaciśnięciu szczęki, zwykle w celu zadania bólu, obrony lub spożycia pokarmu | ślad na skórze lub powierzchni po ugryzieniu (1.1)


lexentry: pol/ujadać__czasownik__1
written_rep: ujadać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: джавкам
sense_list:
(potocznie, potoczny) (pejoratywnie, pejoratywny) złośliwie, z uporczywą krytyką atakować kogoś słowami | (zoologia, zoologiczny) szczekać natarczywie, piskliwie


lexentry: pol/ujgurski__rzeczownik__1
written_rep: ujgurski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: уйгу́рски
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język turkijski używany przez około 10 milionów Ujgurów, głównie w Regionie Autonomicznym Sinciang w zachodnich Chinach;


lexentry: pol/ukaz__rzeczownik__1
written_rep: ukaz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: указ
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) w dawnej i obecnej Rosji dekret, edykt lub akt prawny wyższego rzędu wydawany przez cara lub prezydenta, a w czasach istnienia ZSRR przez najwyższe organy państwowe


lexentry: pol/ukośnik__rzeczownik__1
written_rep: ukośnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: наклоне́на черта́
sense_list:
(termin typograficzny) znak pisarski w postaci ukośnej kreski, używany głównie do oddzielania od siebie słów lub znaków;


lexentry: pol/ukrywać__czasownik__1
written_rep: ukrywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: прикрие
sense_list:
schować, umieścić w zasłoniętym, niewidocznym miejscu, umieścić w zamknięciu; skrywać przed wzrokiem ludzkim


lexentry: pol/ukwiał__rzeczownik__1
written_rep: ukwiał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: актиния
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Actiniaria, bezszkieletowe zwierzę z rzędu ukwiałów, prowadzące osiadłych lub półosiadłych tryb życia;


lexentry: pol/układ_krążenia__rzeczownik__1
written_rep: układ krążenia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кръвоносна система
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (medycyna, medyczny) układ organizmu, złożony z dwóch układów: krwionośnego i chłonnego;


lexentry: pol/układ_okresowy__rzeczownik__1
written_rep: układ okresowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: периодична таблица
sense_list:
zestawienie wszystkich pierwiastków chemicznych w postaci rozbudowanej tabeli, uporządkowane według ich rosnącej liczby atomowej, grupujące pierwiastki według ich cyklicznie powtarzających się podobieństw właściwości;


lexentry: pol/układ_okresowy_pierwiastków__rzeczownik__1
written_rep: układ okresowy pierwiastków
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: периодична система на елементите
sense_list:
(chemia, chemiczny) tabelaryczny układ pierwiastków chemicznych uporządkowany według rosnącej liczby atomowej;


lexentry: pol/układ_planetarny__rzeczownik__1
written_rep: układ planetarny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: планетарна система
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) zbiór planet i innych ciał niebieskich krążących wokół wspólnego centrum masy;


lexentry: pol/układ_scalony__rzeczownik__1
written_rep: układ scalony
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: интегрална схема
sense_list:
(elektronika, elektroniczny) zamknięty w obudowie układ elektroniczny, gotowy do umieszczenia w innym układzie;


lexentry: pol/układ_trawienny__rzeczownik__1
written_rep: układ trawienny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: храносмилателна система
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) zespół narządów, których funkcja polega na przyjmowaniu pokarmu, trawieniu, wchłanianiu go i wydalaniu odpadów;


lexentry: pol/układ_współrzędnych__rzeczownik__1
written_rep: układ współrzędnych
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: координа́тна систе́ма
sense_list:
(geometria) funkcja przypisująca każdemu punktowi zestaw liczb zwanych współrzędnymi, pozwalający ten punkt jednoznacznie identyfikować;


lexentry: pol/ulica__rzeczownik__1
written_rep: ulica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: улица | у́лица
sense_list:
(urbanistyka, urbanistyczny) droga wytyczona i zbudowana na terenie zurbanizowanym, głównie w mieście;


lexentry: pol/ulotny__przymiotnik__1
written_rep: ulotny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: бегъл
sense_list:
(książkowy) (przenośnie, przenośnia) szybko się kończący, przemijający, niemożliwy do zachowania, krótkotrwały


lexentry: pol/ultimatum__rzeczownik__1
written_rep: ultimatum
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ултиматум
sense_list:
(dyplomacja) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) oświadczenie zawierające żądanie określonego zachowania, poparte groźbą zastosowania środków przymusu w razie niespełnienia żądań przed ściśle określonym terminem;


lexentry: pol/ultradźwięk__rzeczownik__1
written_rep: ultradźwięk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ултразвук
sense_list:
(fizyka, fizyczny) fala dźwiękowa o częstotliwości zbyt wysokiej by być słyszalna dla człowieka (umownie 20 kHz - 1 GHz);


lexentry: pol/ultramaryna__rzeczownik__1
written_rep: ultramaryna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ултрамарин
sense_list:
(chemia, chemiczny) niebieski pigment o charakterystycznym odcieniu, uzyskiwany dawniej z lapis lazuli;


lexentry: pol/umbra__rzeczownik__1
written_rep: umbra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: тъмнокафяв
sense_list:
(geologia, geologiczny) ilasta skała koloru czerwono-brązowego | (sztuka) brązowawy pigment używany w malarstwie, glinka farbiarska;


lexentry: pol/umiarkowany__przymiotnik__1
written_rep: umiarkowany
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: уме́рен
sense_list:
o poglądach: pośredni między radykalnym a zachowawczym | taki, który nie jest ani zbyt duży, ani zbyt mały


lexentry: pol/umorzenie__rzeczownik__1
written_rep: umorzenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: опрощение
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (finanse, finansowy) dobrowolne zrzeczenie się częściowe lub całkowite należności w ramach umownego porozumienia pomiędzy wierzycielem a dłużnikiem


lexentry: pol/umowa__rzeczownik__1
written_rep: umowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: до́говор
sense_list:
wzajemne zobowiązanie dwóch lub więcej osób do zrobienia czegoś lub zachowywania się w określony sposób; arkusz lub inny zapis takiego zobowiązania;


lexentry: pol/umowa_o_pracę__rzeczownik__1
written_rep: umowa o pracę
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: трудов договор
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) umowa zawarta między pracodawcą a pracownikiem, w której pracownik zobowiązuje się do wykonywania dla pracodawcy określonej pracy za określonym wynagrodzeniem;


lexentry: pol/uncja__rzeczownik__1
written_rep: uncja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: унция
sense_list:
(metrologia, metrologiczny) (fizyka, fizyczny) jednostka masy pochodzenia rzymskiego równa około 27 gramom;


lexentry: pol/unia__rzeczownik__1
written_rep: unia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: съю́з
sense_list:
dobrowolny związek dwóch lub więcej państw (także: osób, partii, stowarzyszeń itp.) przynoszący im korzyści; | (informatyka, informatyczny) typ danych w niektórych niskopoziomowych językach programowania, jak C, lub asembler, grupujący wiele różnych sposobów interpretacji tego samego fragmentu pamięci;


lexentry: pol/unicorn__rzeczownik__1
written_rep: unicorn
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: еднорог
sense_list:
(neologizm) (ekonomia, ekonomiczny) (zawód, zawodowy, zawodowo) start-up wyceniany na co najmniej miliard dolarów;


lexentry: pol/uniewinnianie__rzeczownik__1
written_rep: uniewinnianie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: оправда́ване
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) orzekanie przez sąd, że ktoś jest niewinny, uwalnianie go od zarzutów


lexentry: pol/uniwersytet__rzeczownik__1
written_rep: uniwersytet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: университет
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) wyższa uczelnia obejmująca zwykle kilka wydziałów nauk, mająca prawo nadawania stopni naukowych


lexentry: pol/unosić__czasownik__1
written_rep: unosić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: вдишвам
sense_list:
(dawniej, dawny) o uczuciach, doznaniach: kogoś owładnąć, ugłaskać, udobruchać, ułaskawić, ukrócić, ułagodzić, okiełznać, uśmierzyć, powściągnąć , zmiękczyć


lexentry: pol/unosić__czasownik__1
written_rep: unosić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: отвличам
sense_list:
zabierać kogoś, coś ze sobą; uchodzić z kimś, z czymś; zagarniać coś z sobą, porywać, ponieść, przenosić, zanosić na inne miejsce


lexentry: pol/uosobienie__rzeczownik__1
written_rep: uosobienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: олицетворение
sense_list:
personifikacja, przypisanie cech ludzkich przedmiotowi, zwierzęciu itp. | ktoś lub coś postrzegane jako posiadające w wielkim stopniu daną cechę


lexentry: pol/upadać__czasownik__1
written_rep: upadać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: влошавам се
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) przestać postępować według zasad moralnych; być niemoralnym, postąpić w taki sposób


lexentry: pol/upadać__czasownik__1
written_rep: upadać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: изпадам
sense_list:
momentalnie, mimowolnie zmieniać pozycję ze stojącej na leżącą | opaść, zlecieć; szybko przemieścić się w locie z góry na dół


lexentry: pol/upadłość__rzeczownik__1
written_rep: upadłość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: банкрут
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) niewypłacalność, niemożność wywiązywania się z przyjętych zobowiązań przez dłużnika


lexentry: pol/update__rzeczownik__1
written_rep: update
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: актуализа́ция
sense_list:
(informatyka, informatyczny) aktualizacja danych w komputerze lub program umożliwiający aktualizację innego programu do nowej wersji


lexentry: pol/updatować__czasownik__1
written_rep: updatować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: актуализа́ция
sense_list:
(informatyka, informatyczny) aktualizować dane w komputerze lub aktualizować program komputerowy do nowszej wersji


lexentry: pol/upośledzać__czasownik__1
written_rep: upośledzać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: преча
sense_list:
doprowadzać do upośledzenia, naruszać sprawność funkcjonowania czegoś | stawiać w gorszej sytuacji, utrudniać lub uniemożliwiać działanie czegoś


lexentry: pol/uprzemysłowienie__rzeczownik__1
written_rep: uprzemysłowienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: индустриализа́ция
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) zwiększenie udziału przemysłu w gospodarce narodowej | (historia, historyczny, historycznie) (społeczny) proces przejścia społeczeństwa rolniczego do przemysłowego | proces zwiększenia możliwości wytwórczych kraju poprzez rozwinięcie produkcji w fabrykach


lexentry: pol/uprząż__rzeczownik__1
written_rep: uprząż
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сбру́я
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) zespół lin, pasów, itp., umożliwiający sprężyste połączenie kogoś, czegoś | (zootechnika, zootechniczny) pasy zakładane na konia, dzięki którym możliwe jest użycie zwierzęcia do pracy w zaprzęgu


lexentry: pol/urażać__czasownik__1
written_rep: urażać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: [[причиня́вам]] [[бо́лка]]
sense_list:
naruszać wrażliwe, bolące miejsce przez dotknięcie lub przez silniejszy bodziec | wyrządzać przykrość


lexentry: pol/urbanizacja__rzeczownik__1
written_rep: urbanizacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: урбанизация
sense_list:
wzrost liczby ośrodków miejskich na jakimś obszarze, ich powiększenie i rozwój wiążący się z koncentracją, napływem ludności, wzrostem ich roli i znaczenia dla danego regionu;


lexentry: pol/urdu__rzeczownik__1
written_rep: urdu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: у́рду
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język indoeuropejski używany przez ponad 50 milionów ludzi na subkontynencie indyjskim, język urzędowy w Pakistanie;


lexentry: pol/urlop_macierzyński__rzeczownik__1
written_rep: urlop macierzyński
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: отпуск по майчинство
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) urlop płatny przysługujący kobiecie, będącej w trakcie zatrudnienia, w związku z urodzeniem dziecka


lexentry: pol/urna__rzeczownik__1
written_rep: urna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: избира́телна у́рна
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) pojemnik, do którego wyborcy wrzucają swoje głosy


lexentry: pol/urojenie__rzeczownik__1
written_rep: urojenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: заблу́да
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) (medycyna, medyczny) objaw wytwórczy psychozy, zaburzenie treści myślenia polegające na nierzeczywistym osądzie, błędnym przekonaniu, niepodlegającym logicznej argumentacji


lexentry: pol/urolog__rzeczownik__1
written_rep: urolog
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: уролог
sense_list:
(medycyna, medyczny) lekarz specjalista zajmujący się rozpoznawaniem i leczeniem chorób układu moczowo-płciowego


lexentry: pol/urologia__rzeczownik__1
written_rep: urologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: урология
sense_list:
(medycyna, medyczny) dział medycyny, który zajmuje się fizjologią i schorzeniami układu moczowo-płciowego;


lexentry: pol/urozmaicić__czasownik__1
written_rep: urozmaicić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: варирам
sense_list:
sprawić, że coś jest atrakcyjniejsze poprzez wprowadzenie rozmaitych elementów; uczynić różnorodnym, a przez to ciekawszym


lexentry: pol/urząd__rzeczownik__1
written_rep: urząd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Телефонна централа
sense_list:
budynek, w którym mieści się urząd (1.1) | stanowisko, funkcja, obowiązki pełnione przez kogoś w hierarchii państwowej lub innej


lexentry: pol/urząd__rzeczownik__1
written_rep: urząd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: аге́нтство
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zespół osób i środków potrzebnych do wykonywania zadań organu administracji publicznej;


lexentry: pol/urządzenie_peryferyjne__rzeczownik__1
written_rep: urządzenie peryferyjne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: второстепенен
sense_list:
(informatyka, informatyczny) każde niesamodzielne urządzenie komputerowe sterowane przez jednostkę centralną i realizujące jakieś specjalne zadanie np. drukowanie, wyświetlanie obrazu, wprowadzanie danych, zapis informacji na nośnikach;


lexentry: pol/urzędnik__rzeczownik__1
written_rep: urzędnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: чиновник
sense_list:
osoba pracująca w jakimś urzędzie, pełniąca jakąś funkcję w administracji; także: osoba sprawująca jakiś urząd;


lexentry: pol/urzędnik_stanu_cywilnego__rzeczownik__1
written_rep: urzędnik stanu cywilnego
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: архивар
sense_list:
(administracja) urzędnik, który prowadzi rejestr o stanie cywilnym, narodzinach, małżeństwie i śmierci obywateli


lexentry: pol/uskok__rzeczownik__1
written_rep: uskok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: разлом
sense_list:
(geologia, geologiczny) pęknięcie mas skalnych, wzdłuż którego nastąpiło ich przesunięcie względem siebie;


lexentry: pol/usta__rzeczownik__1
written_rep: usta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: уста
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) część ciała służąca głównie do spożywania pokarmów oraz artykulacji głosek; | dwie wargi ust (1.1), otworu gębowego człowieka;


lexentry: pol/ustawa__rzeczownik__1
written_rep: ustawa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: закон
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) akt normatywny o charakterze powszechnie obowiązującym, najczęściej obecnie uchwalany przez parlament (w niektórych państwach zatwierdzany później przez organ władzy wykonawczej);


lexentry: pol/ustawodawczy__przymiotnik__1
written_rep: ustawodawczy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: законодателен
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) opracowujący i wydający ustawy; związany z wydawaniem ustaw


lexentry: pol/ustawodawstwo__rzeczownik__1
written_rep: ustawodawstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: законода́телство
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) całokształt ustaw, przepisów oraz uregulowań prawnych dotyczących danej dziedziny życia, w określonym państwie | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) opracowywanie i wydawanie ustaw


lexentry: pol/ustnik__rzeczownik__1
written_rep: ustnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: мундщук
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) część instrumentu dętego w postaci rurki trzymanej w ustach lub przykładanej do nich w celu wdmuchania powietrza; | część papierosa lub fajki trzymana w ustach podczas palenia


lexentry: pol/ustrój__rzeczownik__1
written_rep: ustrój
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: режи́м
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) forma sprawowanej władzy publicznej w państwie, zbiór zasad określających funkcjonowanie państwa i społeczeństwa


lexentry: pol/ustęp__rzeczownik__1
written_rep: ustęp
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: продажба
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) jednostka redakcyjna tekstu prawnego, stanowiąca część paragrafu


lexentry: pol/uszczelniać__czasownik__1
written_rep: uszczelniać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: запечатвам
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) czynić szczelnym; powodować ścisłe przyleganie elementów czegoś poprzez wypełnienie luk


lexentry: pol/uszkodzenie__rzeczownik__1
written_rep: uszkodzenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вреда́
sense_list:
(medycyna, medyczny) naruszenie tkanki organizmu lub jej nieprawidłowa zmiana pod wpływem choroby bądź czynników zewnętrznych np. promieniowania


lexentry: pol/uszlachetniać__czasownik__1
written_rep: uszlachetniać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: калем
sense_list:
(ogrodnictwo, ogrodniczy) (rolnictwo, rolniczy) (zootechnika, zootechniczny) tworzyć lepsze odmiany hodowlane


lexentry: pol/utopia__rzeczownik__1
written_rep: utopia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: утопия
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) nie biorący pod uwagę możliwości realizacji ideał szczęśliwego społeczeństwa, ideał doskonałego ustroju politycznego


lexentry: pol/utrwalać__czasownik__1
written_rep: utrwalać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: за́пис
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) zapisywać na nośniku celem późniejszego odczytania lub odtworzenia


lexentry: pol/utwór__rzeczownik__1
written_rep: utwór
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: влагам
sense_list:
(geologia, geologiczny), zwykle w lm, jakiekolwiek stałe tworzywo skorupy ziemskiej, będące produktem procesów geologicznych, posiadające tę samą budowę wewnętrzną lub inną wspólną cechę


lexentry: pol/utylitaryzm__rzeczownik__1
written_rep: utylitaryzm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: утилитаризъм
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) pogląd, którego główna myśl definiuje moralność i etykę czynu jako wypadkowe jego pozytywnych i negatywnych skutków;


lexentry: pol/uwertura__rzeczownik__1
written_rep: uwertura
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: увертюра
sense_list:
(teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) utwór orkiestrowy poprzedzający rozpoczęcie opery, oratorium lub baletu;


lexentry: pol/uzależnienie__rzeczownik__1
written_rep: uzależnienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зависимост | пристрастеност
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) chroniczna potrzeba dostarczania określonych, na ogół szkodliwych bodźców do organizmu człowieka, zwykle sprzeczna z jego wolą i intelektem


lexentry: pol/uzbrojenie__rzeczownik__1
written_rep: uzbrojenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: такелаж
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) wyposażenie statku żaglowego, składające się z omasztowania, ożaglowania i olinowania


lexentry: pol/uzdolnienie__rzeczownik__1
written_rep: uzdolnienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: дарба
sense_list:
zespół cech umożliwiających komuś wykonywanie działania w danej dziedzinie na niezwykłym, wysokim poziomie


lexentry: pol/uzdrowiciel__rzeczownik__1
written_rep: uzdrowiciel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лечител
sense_list:
osoba, która posiada moc uzdrawiania i stosuje w tym celu metody niepraktykowane przez medycynę oficjalną; (także, też) ten, kto kogoś uzdrowił


lexentry: pol/uznawać__czasownik__1
written_rep: uznawać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: считам за
sense_list:
stwierdzać, że ktoś lub coś jest kimś lub czymś innym | stwierdzać, że ktoś lub coś ma określone cechy


lexentry: pol/ułamek__rzeczownik__1
written_rep: ułamek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: дроб
sense_list:
(matematyka, matematyczny) zapis dzielenia za pomocą poziomej kreski rozdzielającej dzielną od dzielnika (zwanych w tej sytuacji licznikiem i mianownikiem)


lexentry: pol/ułan__rzeczownik__1
written_rep: ułan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: улан
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (historia, historyczny, historycznie) żołnierz lekkiej kawalerii utworzonej w Polsce w XVIII w.; ; (zobacz) też ułan w Encyklopedii staropolskiej


lexentry: pol/ułaskawienie__rzeczownik__1
written_rep: ułaskawienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: облекченив
sense_list:
(potocznie, potoczny) dokument, którego podpisanie skutkuje ułaskawieniem (1.1) | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) całkowite lub częściowe darowanie skazanemu kary orzeczonej prawomocnie przez sąd lub zamiana takiej kary na łagodniejszą;


lexentry: pol/uśmiech__rzeczownik__1
written_rep: uśmiech
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: усмивка | усми́вка
sense_list:
zmiana wyrazu twarzy, która jest przejawem odczuwania radości, zadowolenia, rozbawienia, serdeczności lub ironii;


lexentry: pol/vel__spójnik__1
written_rep: vel
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: про́звище
sense_list:
(książkowy) albo, czyli, albo też (używane tylko dla połączenia określeń synonimicznych, szczególnie nazwisk, pseudonimów tej samej osoby)


lexentry: pol/vintage__rzeczownik__1
written_rep: vintage
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: класически
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) określenie wina, które pochodzi ze zbiorów z jednego roku; | (sztuka) styl w modzie, muzyce i sztukach użytkowych, który nawiązuje do przeszłości, łącząc minione style ze współczesnymi;


lexentry: pol/voguing__rzeczownik__1
written_rep: voguing
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: мода
sense_list:
(choreografia, choreograficzny) stylizowany, nowoczesny taniec house, wywodzący się z późnych lat 80., który wyewoluował ze sceny baletowej Harlemu z lat 60. XX wieku


lexentry: pol/w_dół__fraza_przyimkowa__1
written_rep: w dół
min_sense_num: 02
trans_list: надолу
sense_list:
…informujący o miejscu, przebiegu czegoś lub o odbywaniu się jakiejś czynności w kierunku niżej od omawianej pozycji


lexentry: pol/w_imię_Ojca_i_Syna,_i_Ducha_Świętego__wykrzyknik__1
written_rep: w imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: в името на Отец, Син и Дух Свети
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) chrześcijańskie wezwanie rozpoczynające modlitwę


lexentry: pol/w_porządku__wykrzyknik__1
written_rep: w porządku
part_of_speech: interjection
min_sense_num: 01
trans_list: добре́
sense_list:
(potocznie, potoczny) zwrot wyrażający zgodę na coś | (potocznie, potoczny) zwrot wyrażający zrozumienie, uznanie czegoś (lub kogoś) za dobre, do przyjęcia, możliwe, prawidłowe


lexentry: pol/w_przeciwnym_razie__fraza_spójnikowa__1
written_rep: w przeciwnym razie
min_sense_num: 01
trans_list: друг
sense_list:
łączy dwie części wypowiedzi, sugerując, że jeśli coś nie będzie spełnione, to wyniknie z tego coś często nieprzychylnego


lexentry: pol/wachta__rzeczownik__1
written_rep: wachta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ва́хта
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) grupa marynarzy pełniących służbę | (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) służba pełniona przez marynarza na statku


lexentry: pol/wacik__rzeczownik__1
written_rep: wacik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: тампон
sense_list:
(potocznie, potoczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) kulisty bądź spłaszczony kawałek waty służący m.in. do dezynfekcji lub demakijażu


lexentry: pol/wafel__rzeczownik__1
written_rep: wafel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вафла
sense_list:
(spożywczy) rodzaj ciasta cienko sprasowanego, łamliwego, służącego do przekładania nadzieniem lub jako foremka na lody czy inną masę | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) kruche ciastko złożone z kilku warstw wafla (1.1), przełożonych określonym nadzieniem


lexentry: pol/wagary__rzeczownik__1
written_rep: wagary
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кръшкане
sense_list:
nieuzasadniona jedno- lub wielokrotna celowa nieobecność ucznia na obowiązkowych zajęciach w szkole;


lexentry: pol/wagon__rzeczownik__1
written_rep: wagon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вагон
sense_list:
(kolejnictwo) pojazd szynowy, zazwyczaj bez własnego napędu, przeznaczony do przewozu pasażerów lub towarów;


lexentry: pol/wagonetka__rzeczownik__1
written_rep: wagonetka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вагонетка
sense_list:
(kolejnictwo) (potocznie, potoczny) mały, otwarty wagon kolejki wąskotorowej, służący do przewozu m.in. towaru, materiałów budowlanych czy węgla;


lexentry: pol/wahadło__rzeczownik__1
written_rep: wahadło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: махало
sense_list:
ciało poruszające się wokół nieruchomego punktu lub poziomej osi nie przechodzącej przez środek ciężkości tego ciała


lexentry: pol/wakuola__rzeczownik__1
written_rep: wakuola
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вакуола
sense_list:
(mikrobiologia, mikrobiologiczny) owalna organella w strukturze komórki wypełniona sokiem komórkowym;


lexentry: pol/walc__rzeczownik__1
written_rep: walc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: валс
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) taneczny utwór muzyczny oparty na walcu (1.1); | (choreografia, choreograficzny) taniec wirowy wykonywany w parach do melodii w metrum 3/4;


lexentry: pol/walencja__rzeczownik__1
written_rep: walencja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: допълнително значение
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) zdolność otwierania pozycji w wyrazie, które mogą być zajęte przez inne elementy gramatyczne lub leksykalne;


lexentry: pol/walentynka__rzeczownik__1
written_rep: walentynka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: валентинка
sense_list:
anonimowy drobny upominek lub kartka z życzeniami na walentynki, zwykle ozdobiona sercem, będąca wyrazem adoracji


lexentry: pol/waleriana__rzeczownik__1
written_rep: waleriana
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: валериан
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) wyciąg, nalewka lub tabletki z korzenia kozłka lekarskiego, środek uspokajający;


lexentry: pol/walet__rzeczownik__1
written_rep: walet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вале
sense_list:
(termin karciany) najsłabsza figura w kartach, starsza od blotek, oznaczona literą W (J, V lub B w innych językach);


lexentry: pol/walijski__rzeczownik__1
written_rep: walijski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: уелски
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język walijski (1.1); język z grupy języków celtyckich, którym posługuje się ponad 600 tys. mieszkańców Walii;


lexentry: pol/walkower__rzeczownik__1
written_rep: walkower
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лесна победа
sense_list:
(sport, sportowy) przyznanie zwycięstwa z powodu nieobecności przeciwnika, jego wycofania się lub dyskwalifikacji;


lexentry: pol/waluta__rzeczownik__1
written_rep: waluta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: валута
sense_list:
wymienialny środek płatniczy | (bankowość, bankowy) oficjalna jednostka monetarna danego państwa; | (potocznie, potoczny) łatwo wymienialny (w danym kraju) środek płatniczy (w Polsce np.: dolar, euro, (dawniej, dawny) marka)


lexentry: pol/wandalski__przymiotnik__1
written_rep: wandalski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: вандалски
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) związany z Wandalami, dotyczący Wandalów | związany z wandalami albo wandalizmem, będący przejawem wandalizmu


lexentry: pol/wanilina__rzeczownik__1
written_rep: wanilina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ванилин
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) (spożywczy) aromatyczna substancja występująca w owocach wanilii, otrzymywana również syntetycznie;


lexentry: pol/wanta__rzeczownik__1
written_rep: wanta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ванта
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) lina podtrzymująca i usztywniająca maszt w płaszczyźnie prostopadłej do płaszczyzny symetrii kadłuba jachtu;


lexentry: pol/wapiennik__rzeczownik__1
written_rep: wapiennik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: варница
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) piec służący do wypalania wapienia w celu uzyskania wapna palonego;


lexentry: pol/wapień__rzeczownik__1
written_rep: wapień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: варовик | варовник
sense_list:
(geologia, geologiczny) skała osadowa pochodzenia organicznego lub chemicznego zbudowana z węglanu wapnia;


lexentry: pol/wapno__rzeczownik__1
written_rep: wapno
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вар
sense_list:
(chemia, chemiczny) potoczna nazwa kilku związków wapnia i różnych surowców mających zastosowanie w budownictwie, przemyśle, rolnictwie i medycynie;


lexentry: pol/wariancja__rzeczownik__1
written_rep: wariancja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: несъотве́тствие
sense_list:
(statystyka, statystyczny) miara zmienności, odzwierciedlająca zróżnicowanie zbiorowości; jest kwadratem odchylenia standardowego;


lexentry: pol/wariograf__rzeczownik__1
written_rep: wariograf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: полиграф
sense_list:
urządzenie służące do rejestrowania nieświadomych reakcji przesłuchiwanego na zadawane pytania, pomagające wnioskować o jego prawdomówności;


lexentry: pol/warkocz__rzeczownik__1
written_rep: warkocz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: опашка
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) strumień gazów i pyłu wydobywający się z komety pod wpływem oddziaływania wiatru słonecznego;


lexentry: pol/warkocz__rzeczownik__1
written_rep: warkocz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: плитка
sense_list:
(fryzjerstwo, fryzjerski) splot zazwyczaj z trzech pasm włosów | coś zaplecionego tak jak warkocz (1.1)


lexentry: pol/warownia__rzeczownik__1
written_rep: warownia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кре́пост
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (wojskowość, wojskowy) obwarowany gród, twierdza otoczona obwarowaniem


lexentry: pol/warroza__rzeczownik__1
written_rep: warroza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вароатоза
sense_list:
(pszczelarstwo, pszczelarski) (weterynaria, weterynaryjny) choroba pszczół wywoływana przez roztocz Varroa destructor (dręcz pszczeli);


lexentry: pol/warsztat__rzeczownik__1
written_rep: warsztat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пе́йка
sense_list:
(rzemiosło, rzemieślniczy) stół z kompletem narzędzi do wykonania określonej pracy, zwłaszcza rzemieślniczej, mechanicznej


lexentry: pol/warsztat__rzeczownik__1
written_rep: warsztat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: работи́лница
sense_list:
(motoryzacja) (rzemiosło, rzemieślniczy) firma zajmująca się usługami mechanicznymi, rzemieślniczymi, naprawczymi | (rzemiosło, rzemieślniczy) pomieszczenie z kompletem narzędzi do wykonanie określonej pracy, zwłaszcza rzemieślniczej, mechanicznej


lexentry: pol/wartość__rzeczownik__1
written_rep: wartość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: стойност
sense_list:
kwota pieniędzy, jaką wart jest jakiś przedmiot lub usługa | określony stan danej cechy, wymiar cechy; znaczenie; to, ile coś jest warte z jakiejś przyczyny | (fizyka, fizyczny) (matematyka, matematyczny) liczba wyrażająca daną wielkość fizyczną lub będąca wynikiem wyrażenia matematycznego | zwykle lm zasada moralna, przekonanie


lexentry: pol/warunek__rzeczownik__1
written_rep: warunek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: положение
sense_list:
(tylko w liczbie mnogiej) cechy fizyczne osoby, cechy charakteru lub jej doświadczenie | (tylko w liczbie mnogiej) sytuacja


lexentry: pol/wasabi__rzeczownik__1
written_rep: wasabi
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: уасаби
sense_list:
(botanika, botaniczny) (potocznie, potoczny) roślina z gatunku Eutrema japonica (Miq.) Koidz., chrzan japoński z rodziny kapustowatych | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) zielona pasta z wasabi (1.2) stosowana w kuchni japońskiej, głównie jako dodatek do sushi


lexentry: pol/wasal__rzeczownik__1
written_rep: wasal
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: васал | васа́л
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) w feudalizmie: szlachcic, który złożył przysięgę innemu szlachcicowi (seniorowi), zobowiązując się do wierności, pomocy różnego rodzaju, a w zamian korzystając z jego ochrony;


lexentry: pol/wat__rzeczownik__1
written_rep: wat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ват
sense_list:
(fizyka, fizyczny) jednostka mocy w układzie SI odpowiadająca pracy 1 dżula wykonywanej w czasie 1 sekundy;


lexentry: pol/watażka__rzeczownik__1
written_rep: watażka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: военачалник
sense_list:
(współcześnie) (pejoratywnie, pejoratywny) przywódca luźnych rozbójniczych i buntowniczych oddziałów zbrojnych


lexentry: pol/wawrzyn__rzeczownik__1
written_rep: wawrzyn
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лавър
sense_list:
(botanika, botaniczny) drzewo lub krzew, Laurus L., z rodziny wawrzynowatych; | (przenośnie, przenośnia) nagroda, którą przyznaje się za wybitne osiągnięcia w pewnej dziedzinie


lexentry: pol/wazektomia__rzeczownik__1
written_rep: wazektomia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вазектомия
sense_list:
(medycyna, medyczny) zabieg urologiczny przeprowadzany u mężczyzn w celu trwałego pozbawienia ich płodności, polegający na przecięciu nasieniowodu (nasieniowodów);


lexentry: pol/wazelina__rzeczownik__1
written_rep: wazelina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вазелин
sense_list:
(chemia, chemiczny) mazista, biaława substancja będąca mieszaniną węglowodorów parafinowych, głównie dokozanu i trikozanu, wykorzystywana w kosmetyce i technice;


lexentry: pol/wał__rzeczownik__1
written_rep: wał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вал
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) element maszyny w kształcie długiego walca, służący do przekazywania obrotów; | narzędzie w kształcie walca osadzonego w ramie na osi, służące do ugniatania i wyrównywania gruntu, nawierzchni dróg itp.


lexentry: pol/wałek_do_ciasta__rzeczownik__1
written_rep: wałek do ciasta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: точилка
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) drewniany przedmiot w kształcie walca służący do rozpłaszczania ciasta, w celu uzyskania cienkiej warstwy;


lexentry: pol/ważka__rzeczownik__1
written_rep: ważka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: водно конче | во́дно ко́нче
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) owad z rzędu ważek (Odonata Fabricius), żyjący w okolicach zbiorników wodnych podłużny, o dwóch parach skrzydeł i dużych oczach;


lexentry: pol/wcale__partykuła__1
written_rep: wcale
part_of_speech: particle
min_sense_num: 02
trans_list: а́ма
sense_list:
…używana z przeczeniem „nie”, podkreślająca, że mówiący jest przekonany o wyrażanym sądzie, wbrew przypuszczeniom rozmówcy, że jest inaczej


lexentry: pol/wcale__przysłówek__1
written_rep: wcale
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: горе-долу
sense_list:
…(potocznie, potoczny) komunikujący, że jakiś stan dotyczy wspomnianego obiektu w stopniu wystarczającym, wbrew oczekiwaniom


lexentry: pol/wchodzić__czasownik__1
written_rep: wchodzić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: влизам
sense_list:
rozpoczynać grę, np. na boisku, w karty | stawać się członkiem czegoś | stawać się elementem zbioru, elementem składowym | wspinać się, iść w górę | wstępować na coś nogą (nogami)


lexentry: pol/wczesny__przymiotnik__1
written_rep: wczesny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: преждевременен
sense_list:
taki, który jest u swojego początku | występujący w początkowej fazie; odbywający się na początku właściwej sobie pory


lexentry: pol/wdzięczność__rzeczownik__1
written_rep: wdzięczność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: благодарност
sense_list:
uczucie serdeczności w stosunku do swojego darczyńcy, dobroczyńcy, chęć odwzajemnienia się mu za dobrodziejstwa


lexentry: pol/weber__rzeczownik__1
written_rep: weber
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вебер
sense_list:
(jednostka miary) (fizyka, fizyczny) jednostka pochodna układu SI, w której podawany jest strumień indukcji magnetycznej;


lexentry: pol/według__przyimek__1
written_rep: według
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: според
sense_list:
…oznaczający, że coś odbywa się zgodnie z jakąś instrukcją, planem, poleceniem | …wyrażający autora czegoś


lexentry: pol/weganizm__rzeczownik__1
written_rep: weganizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: веганство
sense_list:
styl życia dążący do minimalizacji wykorzystywania zwierząt w celach konsumpcyjnych, tj. wykluczający jedzenie mięsa i pokarmów zawierających składniki pochodzenia zwierzęcego (nabiał, jajka, żelatynę) i odrzucający produkty wytworzone z użyciem zwierząt ((na przykład) futro, skórzaną odzież, kosmetyki testowane na zwierzętach);


lexentry: pol/wegański__przymiotnik__1
written_rep: wegański
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: веган
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) bez mięsa, ryb i innych produktów pochodzenia zwierzęcego (tj. nabiału, tłuszczów zwierzęcych, jajek, owoców morza, miodu) | związany z weganizmem, dotyczący weganizmu


lexentry: pol/wegetacja__rzeczownik__1
written_rep: wegetacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вегетация
sense_list:
(biologia, biologiczny) procesy wzrostu i rozwoju zachodzące jednocześnie lub oddzielnie w organizmie rośliny | (przenośnie, przenośnia) życie człowieka bez aspiracji i perspektyw rozwoju


lexentry: pol/wegetariański__przymiotnik__1
written_rep: wegetariański
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: вегетариански
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) o jedzeniu: pozbawiony mięsa | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) o jedzeniu: pozbawiony mięsa i niektórych albo wszystkich produktów pochodzenia zwierzęcego | związany z wegetarianizmem, dotyczący wegetarianizmu


lexentry: pol/wegetatywny__przymiotnik__1
written_rep: wegetatywny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: вегетативен
sense_list:
związany z bezpłciowym rozmnażaniem się organizmów żywych | związany z podstawowymi procesami fizjologicznymi organizmu


lexentry: pol/wejście_siłowe__rzeczownik__1
written_rep: wejście siłowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: си́лово
sense_list:
zaawansowane ćwiczenie kalisteniczne wykonywane najczęściej na drążku, polegające na dynamicznym, aczkolwiek kontrolowanym wybiciu ciała z pozycji wiszącej aż do całkowitego wyprostowania ramion


lexentry: pol/wejściówka__rzeczownik__1
written_rep: wejściówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: про́пуск
sense_list:
(potocznie, potoczny) bilet upoważniający do wejścia bez rezerwacji miejsca siedzącego | (środowiskowy) bilet umożliwiający wejście na przedstawienie w teatrze z możliwością zajęcia wolnego miejsca


lexentry: pol/weksel__rzeczownik__1
written_rep: weksel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: полица
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) dokument, w którym dłużnik zobowiązuje się zwrócić wierzycielowi określoną sumę pieniędzy w określonym czasie;


lexentry: pol/wektor__rzeczownik__1
written_rep: wektor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вектор
sense_list:
(biologia, biologiczny) organizm lub cząsteczka zdolna do przeniesienia fragmentu DNA do komórki biorcy; | (geometria) (fizyka, fizyczny) obiekt będący wielkością określoną przez wartość liczbową (moduł), zwrot i kierunek, ale bez punktu zaczepienia; | (geometria) (fizyka, fizyczny) para punktów, przedstawiana geometrycznie w postaci odcinka ze strzałką; | (medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) organizm przenoszący pasożyta lub drobnoustrój zakaźny;


lexentry: pol/wektorowy__przymiotnik__1
written_rep: wektorowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: едномерна матрица
sense_list:
(matematyka, matematyczny) (fizyka, fizyczny) mający oprócz wartości liczbowej kierunek i zwrot | (matematyka, matematyczny) składający się z wektorów, uwzględniający własności wektorów


lexentry: pol/welon__rzeczownik__1
written_rep: welon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: було
sense_list:
przezroczysty materiał upinany na głowie i stanowiący część ubioru (m.in. stroju panny młodej, zakonnic lub niektórych duchownych)


lexentry: pol/wenerolog__rzeczownik__1
written_rep: wenerolog
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: венеролог
sense_list:
(medycyna, medyczny) lekarz specjalista zajmujący się profilaktyką, rozpoznawaniem i leczeniem chorób wenerycznych


lexentry: pol/wenerologia__rzeczownik__1
written_rep: wenerologia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: венерология
sense_list:
(medycyna, medyczny) dziedzina medycyny zajmująca się rozpoznawaniem i leczeniem chorób przenoszonych drogą płciową;


lexentry: pol/wentylacja__rzeczownik__1
written_rep: wentylacja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вентилация
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) wymiana powietrza w pomieszczeniach lub maszynach | (technologia, technika, techniczny) system urządzeń do odświeżania powietrza


lexentry: pol/wentylator__rzeczownik__1
written_rep: wentylator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вентилатор
sense_list:
(elektryczność) urządzenie w formie śmigła napędzanego silnikiem, wywołującego wiatr, stosowane do schładzania pomieszczeń, urządzeń elektrycznych lub w celu stworzenia sztucznego ciągu w kanałach wentylacyjnych, w piecach hutniczych itp.;


lexentry: pol/weranda__rzeczownik__1
written_rep: weranda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: веранда
sense_list:
(architektura, architektoniczny) drewniana lub murowana dobudówka o funkcji rekreacyjnej, zazwyczaj dostawiona do budynku mieszkalnego, otwarta lub oszklona, z dachem na słupach


lexentry: pol/wermut__rzeczownik__1
written_rep: wermut
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вермут
sense_list:
(enologia, winoznawstwo, enologiczny, winoznawczy) wino wzmacniane aromatyzowane ziołami i korzeniami;


lexentry: pol/wernakularny__przymiotnik__1
written_rep: wernakularny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: местен
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) nieliteracki, niestandardowy, terytorialny, ludowy – w odniesieniu do odmiany języka; | rodzimy, etniczny, miejscowy, w języku narodowym – w odniesieniu do literatury, kultury słowa | rodzimy, nieprofesjonalny, tworzony przez anonimowych twórców – w odniesieniu do kultury materialnej (sztuki, architektury) | zwyczajowy, potoczny, popularny, nienaukowy – w odniesieniu do nazewnictwa biologicznego;


lexentry: pol/wersalski__przymiotnik__1
written_rep: wersalski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: версайски
sense_list:
pochodzący, wywodzący się z Wersalu; odbywający się, znajdujący się w Wersalu; mający związek z Wersalem


lexentry: pol/weryfikować__czasownik__1
written_rep: weryfikować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: верифицирам
sense_list:
sprawdzać, potwierdzać lub wypróbowywać prawdziwość, prawidłowość, słuszność lub autentyczność czegoś


lexentry: pol/wesoły__przymiotnik__1
written_rep: wesoły
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: весел
sense_list:
taki, który odczuwa rozbawienie, ma dobry humor, nastrój; nie jest smutny | taki, który wprawia w dobry humor | świadczący o dobrym humorze, nastroju


lexentry: pol/westalka__rzeczownik__1
written_rep: westalka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: весталка
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) kapłanka Westy, rzymskiej bogini ogniska domowego;


lexentry: pol/western__rzeczownik__1
written_rep: western
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: уе́стърн
sense_list:
(filmologia, filmoznawstwo, filmologiczny, filmoznawczy, filmowy) gatunek filmowy obejmujący filmy, których akcja toczy się na Dzikim Zachodzie;


lexentry: pol/westybul__rzeczownik__1
written_rep: westybul
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вестибюл
sense_list:
(architektura, architektoniczny) pomieszczenie poprzedzające główną klatkę schodową | (architektura, architektoniczny) reprezentacyjny przedsionek


lexentry: pol/wesz__rzeczownik__1
written_rep: wesz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: въшка
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) bezskrzydły owad pasożytujący na ssakach i sporadycznie na rybach;


lexentry: pol/whisky__rzeczownik__1
written_rep: whisky
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: уиски
sense_list:
(spożywczy) mocna, wytrawna wódka produkowana głównie ze słodu jęczmiennego i żyta, leżakująca w dębowych beczkach, kojarzona głównie ze Szkocją i Irlandią;


lexentry: pol/wiadro__rzeczownik__1
written_rep: wiadro
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кофа
sense_list:
walcowaty pojemnik, zwykle nieco szerszy u góry, z pałąkowatym uchwytem, służący do przechowywania i ręcznego przenoszenia cieczy lub materiałów sypkich;


lexentry: pol/wiadukt__rzeczownik__1
written_rep: wiadukt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: виадукт
sense_list:
(urbanistyka, urbanistyczny) most przeprowadzający drogę komunikacyjną nad przeszkodą terenową inną niż woda (np. inna droga lub wąwóz);


lexentry: pol/wiarołomny__przymiotnik__1
written_rep: wiarołomny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: вероломен
sense_list:
(książkowy) taki, który nie dotrzymał słowa, złamał przysięgę, sprzeniewierzył się komuś, popełnił zdradę


lexentry: pol/wiata__rzeczownik__1
written_rep: wiata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: балдахин
sense_list:
budowla niekiedy ze ściankami, z zadaszeniem opartym na słupach, nad peronami, parkingami, przystankami;


lexentry: pol/wiatrochron__rzeczownik__1
written_rep: wiatrochron
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: заслон
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) szpaler drzew, żywopłot lub ogrodzenie chroniące uprawy przed wiatrem | tkanina na palikach chroniąca ludzi od wiatru na plaży


lexentry: pol/wibracja__rzeczownik__1
written_rep: wibracja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вибрация
sense_list:
drganie o dużej częstotliwości | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) nieduża fluktuacja częstotliwości i natężenia dźwięku, stosowana dla zwiększenia ekspresji w śpiewie lub grze na niektórych instrumentach


lexentry: pol/wibracyjny__przymiotnik__1
written_rep: wibracyjny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: вибрационен
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) związany z wibracją, dotyczący wibracji, polegający na wibracji, wykorzystujący wibrację


lexentry: pol/wibrator__rzeczownik__1
written_rep: wibrator
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вибратор
sense_list:
(seksuologia, seksuologiczny) wibrujące akcesorium imitujące męski członek, wykorzystywane do stymulacji narządów płciowych;


lexentry: pol/wibro-__temat_słowotwórczy__1
written_rep: wibro-
min_sense_num: 01
trans_list: вибро-
sense_list:
pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na ich związek znaczeniowy z drganiem, wstrząsem lub falowaniem


lexentry: pol/wibrograf__rzeczownik__1
written_rep: wibrograf
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: виброграф
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) przyrząd wykreślający krzywe, umożliwiające określenie kształtu, amplitudy i częstotliwości drgań ciała;


lexentry: pol/wibrować__czasownik__1
written_rep: wibrować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: вибрирам
sense_list:
drgać bardzo szybko, falować | o głosie, dźwięku: zmieniać się rytmicznie; brzmieć raz wyżej, raz niżej | wprawiać coś w drgania wibratorem


lexentry: pol/wibrys__rzeczownik__1
written_rep: wibrys
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: мустак
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) (anatomia, anatomiczny) prosty, sztywny i gruby włos pełniący rolę narządu dotyku;


lexentry: pol/wiceadmirał__rzeczownik__1
written_rep: wiceadmirał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вицеадмирал
sense_list:
(marynarka) oficer mający stopień wiceadmirała (1.1) | (wojskowość, wojskowy) (marynarka) oficerski stopień wojskowy w polskiej marynarce wojennej odpowiadający generałowi dywizji w wojskach lądowych i lotnictwie;


lexentry: pol/wicekról__rzeczownik__1
written_rep: wicekról
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вицекрал
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) tytuł wysokiej rangi urzędnika, będącego najczęściej bezpośrednim przedstawicielem monarchy w podległym królestwie;


lexentry: pol/wiceprezydencki__przymiotnik__1
written_rep: wiceprezydencki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: вицепрезидентски
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) związany z osobą lub urzędem wiceprezydenta, dotyczący wiceprezydenta


lexentry: pol/wicher__rzeczownik__1
written_rep: wicher
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: буря
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) silny, porywisty wiatr o prędkości 60–75 km/h i o sile 8 stopni w skali Beauforta;


lexentry: pol/wideo__rzeczownik__1
written_rep: wideo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ви́део
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) technika elektroniczna bazująca na sekwencji nieruchomych obrazów, które mogą być nagrywane, przetwarzane, transmitowane, a następnie odtwarzane, dając złudzenie ruchu;


lexentry: pol/wideoklip__rzeczownik__1
written_rep: wideoklip
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: видеоклип
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (telewizja, telewizyjny) krótki film towarzyszący utworowi muzycznemu


lexentry: pol/widmo__rzeczownik__1
written_rep: widmo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: спектър
sense_list:
(fizyka, fizyczny) rozkład wielkości fizycznej w funkcji energii lub częstotliwości, długości fali, itp.; ; ; | (matematyka, matematyczny) zbiór wartości własnych macierzy kwadratowej lub operatora liniowego; ;


lexentry: pol/widowisko__rzeczownik__1
written_rep: widowisko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зре́лище
sense_list:
impreza artystyczna lub rozrywkowa, która jest przeznaczona do oglądania przez publiczność | zdarzenie, na które ktoś patrzy


lexentry: pol/widłoróg__rzeczownik__1
written_rep: widłoróg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: виторога антилопа
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Antilocapra, rodzaj ssaków kopytnych z rodziny widłorogowatych, których rogi mają rozwidlenia


lexentry: pol/wiec__rzeczownik__1
written_rep: wiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ве́че
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) ogólne zebranie członków plemienia, mieszkańców grodu lub osady;


lexentry: pol/wiecha__rzeczownik__1
written_rep: wiecha
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: метла
sense_list:
(botanika, botaniczny) typ kwiatostanu, w którym na osi pędu wykształcają się odgałęzienia drugiego i trzeciego rzędu, a na nich kwiaty;


lexentry: pol/wieczność__rzeczownik__1
written_rep: wieczność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вечност
sense_list:
(książkowy) nieskończoność; trwanie poza czasem, poza początkiem i końcem; | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) życie pozagrobowe | bardzo długi czas


lexentry: pol/wieczorowy__przymiotnik__1
written_rep: wieczorowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: вечери́нка
sense_list:
o stroju, fryzurze, makijażu: odpowiedni na eleganckie wydarzenia odbywające się zwykle wieczorem | o studiach, szkole, nauce: odbywający się wieczorami


lexentry: pol/wiedźma__rzeczownik__1
written_rep: wiedźma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вещица
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) od średniowiecza: kobieta mająca związek ze złymi mocami | (etnografia, etnograficzny) w dawnych wierzeniach: kobieta, która ma wiedzę (głównie o leczeniu ludzi, przyrodzie i magii), określenie neutralne; | (potocznie, potoczny) (pogardliwie, pogardliwy) kobieta stara, brzydka, kłótliwa


lexentry: pol/wiedźmin__rzeczownik__1
written_rep: wiedźmin
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вещер
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) (fantasy) człowiek poddany kontrolowanej mutacji, by jako najemnik zabijać potwory


lexentry: pol/wiejadło__rzeczownik__1
written_rep: wiejadło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: веялка
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) prymitywne narzędzie do oddzielania plew od ziarna w formie szufli, wideł lub płaskiego kosza;


lexentry: pol/wielbłąd__rzeczownik__1
written_rep: wielbłąd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: камила | ками́ла
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Camelus Linnaeus, duży afrykański i azjatycki ssak kopytny z rodziny wielbłądowatych, z charakterystycznym jednym lub dwoma garbami;


lexentry: pol/wielki__przymiotnik__1
written_rep: wielki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: голям
sense_list:
bardzo ważny, znaczący | o człowieku: mocno wyróżniający się zdolnościami lub innymi cechami | o nadzwyczaj dużej skali lub natężeniu | o nadzwyczaj dużych rozmiarach


lexentry: pol/wielkoduszny__przymiotnik__1
written_rep: wielkoduszny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: великодушен
sense_list:
taki, który charakteryzuje się wielkimi zaletami ducha, zwłaszcza szlachetnością i wyrozumiałością | świadczący o czyjejś szlachetności, wyrozumiałości


lexentry: pol/wielkopostny__przymiotnik__1
written_rep: wielkopostny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: великопостен
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) związany z Wielkim Postem, dotyczący Wielkiego Postu, odprawiany w Wielkim Poście


lexentry: pol/wielokropek__rzeczownik__1
written_rep: wielokropek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: многоточие
sense_list:
znak interpunkcyjny złożony z trzech kropek następujących po sobie, oznaczający przerwanie toku wypowiedzi lub niedomówienie, albo służący do zaznaczenia fragmentów pominiętych;


lexentry: pol/wielokrążek__rzeczownik__1
written_rep: wielokrążek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: полиспаст
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) układ cięgien i krążków umożliwiający przełożenie siły, dzięki któremu można np. podnieść duży ciężar, działając mniejszą siłą;


lexentry: pol/wielokulturowość__rzeczownik__1
written_rep: wielokulturowość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: мултикултурализъм
sense_list:
(socjologia, socjologiczny) idea i model społeczny, według którego społeczeństwo powinno cechować się występowaniem grup o różnym pochodzeniu i wyznających odmienne systemy


lexentry: pol/wielokulturowy__przymiotnik__1
written_rep: wielokulturowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: междукултурен
sense_list:
dotyczący wielokulturowości, cechujący się występowaniem grup społecznych o różnym pochodzeniu, z różnych kultur


lexentry: pol/wielomian__rzeczownik__1
written_rep: wielomian
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: многочлен | полином
sense_list:
(matematyka, matematyczny) wyrażenie algebraiczne złożone ze zmiennych i stałych połączonych działaniami dodawania, odejmowania, mnożenia i podnoszenia do potęgi o stałym wykładniku naturalnym;


lexentry: pol/wielościan__rzeczownik__1
written_rep: wielościan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: многостен | полиедър
sense_list:
(geometria) ograniczona bryła geometryczna, której powierzchnia jest złożona wyłącznie z wielokątów;


lexentry: pol/wieniec__rzeczownik__1
written_rep: wieniec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: венец
sense_list:
wiązanka w kształcie kręgu upleciona z kwiatów, liści, gałązek lub kłosów | kolisty przedmiot albo kilka przedmiotów nawleczonych na coś, związanych lub splecionych, kilka osób lub zwierząt ustawionych na kształt koła


lexentry: pol/wieniec_laurowy__rzeczownik__1
written_rep: wieniec laurowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лавров венец
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) wieniec z liści wawrzynu będący nagrodą za zwycięstwo w równej walce; | symbol zwycięstwa lub wybitnych osiągnięć mający kształt wieńca laurowego (1.1);


lexentry: pol/wiernopoddańczy__przymiotnik__1
written_rep: wiernopoddańczy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: верноподанически
sense_list:
(książkowy) (pejoratywnie, pejoratywny) mający całkowicie uległy stosunek wobec sprawującego władzę, szczególnie zaborczą


lexentry: pol/wierzba__rzeczownik__1
written_rep: wierzba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: върба
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Salix, rodzaj drzewa, krzewu lub krzewinki z rodziny wierzbowatych;


lexentry: pol/wierzchni__przymiotnik__1
written_rep: wierzchni
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: външен
sense_list:
(książkowy) znajdujący się na wierzchu czegoś, umieszczony na górze, stanowiący zewnętrzną warstwę czegoś; górny, zewnętrzny


lexentry: pol/wierzchołek__rzeczownik__1
written_rep: wierzchołek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: връх
sense_list:
(geografia, geograficzny) szczyt góry | (geometria) punkt łączący sąsiednie boki wielokąta lub co najmniej trzy ściany wielościanu; punkt łączący dwie proste


lexentry: pol/wierzchołek_góry_lodowej__rzeczownik__1
written_rep: wierzchołek góry lodowej
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: връ́х на а́йсберга
sense_list:
(publikatory) o wykrytej aferze, która stanowi fragment szerszego, lecz nieujawnionego jeszcze negatywnego zjawiska


lexentry: pol/wieszak__rzeczownik__1
written_rep: wieszak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: закачалка
sense_list:
przedmiot o łukowatym lub trójkątnym kształcie, z hakiem pośrodku, służący do wieszania ubrań na drążku;


lexentry: pol/wieszać__czasownik__1
written_rep: wieszać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: накла́ням
sense_list:
umieszczać coś w taki sposób, że punkt zaczepienia znajduje się ponad jego środkiem ciężkości | zabijać kogoś poprzez zawiązanie na jego szyi pętli zaciskającej się pod jego ciężarem


lexentry: pol/wieszczek__rzeczownik__2
written_rep: wieszczek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: жълтоклюна гарга
sense_list:
(systematyka) (ornitologia, ornitologiczny) Pyrrhocorax graculus, gatunek średniego ptaka osiadłego z rodziny krukowatych;


lexentry: pol/wietrzeć__czasownik__1
written_rep: wietrzeć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: наветрена страна
sense_list:
(geologia, geologiczny) (o skałach i minerałach) rozpadać się i kruszyć wskutek działania czynników chemicznych lub atmosferycznych


lexentry: pol/wiewiórczak__rzeczownik__1
written_rep: wiewiórczak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ка́терица
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Callosciurus Gray, nadrzewny gryzoń z podrodziny wiewiórczaków występujący w Azji Południowo-Wschodniej;


lexentry: pol/wiewiórka__rzeczownik__1
written_rep: wiewiórka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: катерица | ка́терица
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) sciurus, nadrzewny gryzoń o puszystym i najczęściej rudym futrze oraz długiej kicie;


lexentry: pol/wieża_Babel__rzeczownik__1
written_rep: wieża Babel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Вавило́нска ку́ла
sense_list:
(biblijny) olbrzymia budowla, która według Księga Rodzaju miała być wznoszona przez zjednoczoną ludzkość w krainie Szeinear;


lexentry: pol/wieża_Eiffla__rzeczownik__1
written_rep: wieża Eiffla
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: А́йфелова ку́ла
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (turystyka, turystyczny) ogromna, stalowa wieża na Polu Marsowym w Paryżu;


lexentry: pol/wieża__rzeczownik__1
written_rep: wieża
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: топ | кула
sense_list:
(szachy, pojęcie szachowe) figura mogąca poruszać się tylko w rzędach i kolumnach; | (architektura, architektoniczny) wysoka budowla o małej płaszczyźnie podstawy w stosunku do wysokości;


lexentry: pol/wieżowiec__rzeczownik__1
written_rep: wieżowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: висок блок | висока сграда
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (budownictwo) wolnostojący wielokondygnacyjny budynek o niewielkiej w stosunku do wysokości powierzchni podstawy;


lexentry: pol/wigilia__rzeczownik__1
written_rep: wigilia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: навечерие
sense_list:
(książkowy) dzień poprzedzający inny dzień, zwykle jakieś święto lub ważne wydarzenie | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w kalendarzu chrześcijańskim dzień poprzedzający ważniejsze święto, zwłaszcza Boże Narodzenie, często połączony z postem i uroczystym oczekiwaniem


lexentry: pol/wihajster__rzeczownik__1
written_rep: wihajster
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: как се казваше
sense_list:
(potocznie, potoczny) przedmiot, czasem fragment innego przedmiotu, o nieznanej lub nieistotnej w chwili wypowiedzi nazwie


lexentry: pol/wiki__rzeczownik__1
written_rep: wiki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: уи́ки
sense_list:
(informatyka, informatyczny) strona internetowa, której zawartość może być modyfikowana przez użytkowników;


lexentry: pol/wiking__rzeczownik__1
written_rep: wiking
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: викинг
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) skandynawski wojownik biorący udział w wyprawach o charakterze handlowym, rabunkowym lub osadniczym w VIII-XI w.;


lexentry: pol/wilajet__rzeczownik__1
written_rep: wilajet
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вилает
sense_list:
(administracja) jednostka administracyjno-terytorialna najwyższego stopnia w niektórych krajach muzułmańskich | (historia, historyczny, historycznie) prowincja w imperium osmańskim


lexentry: pol/wilec_ziemniaczany__rzeczownik__1
written_rep: wilec ziemniaczany
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: батат
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) Ipomoea batatas; pochodzący z Ameryki gatunek rośliny uprawnej z rodziny powojowatych


lexentry: pol/winda__rzeczownik__1
written_rep: winda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: асансьор | лифт
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) poruszająca się w pionie klatka służąca do transportu osób lub towarów;


lexentry: pol/winegret__rzeczownik__1
written_rep: winegret
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сос винегрет
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) sos sałatkowy przygotowany z oliwy i octu (najlepiej winnego) z dodatkiem soli, cukru, musztardy, cytryny i innych przypraw;


lexentry: pol/wino__rzeczownik__1
written_rep: wino
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вино | ви́но
sense_list:
(enologia, winoznawstwo, enologiczny, winoznawczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) napój alkoholowy powstający dzięki fermentacji owoców;


lexentry: pol/wino_lodowe__rzeczownik__1
written_rep: wino lodowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ледено вино
sense_list:
(enologia, winoznawstwo, enologiczny, winoznawczy) słodkie i ekstraktywne wino, wytwarzane z winogron zamarzniętych na krzewie i wyciskanych jeszcze przed rozmarznięciem;


lexentry: pol/winorośl__rzeczownik__1
written_rep: winorośl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лоза
sense_list:
(enologia, winoznawstwo, enologiczny, winoznawczy) (ogrodnictwo, ogrodniczy) (botanika, botaniczny) krzew o długich pędach i owocach zebranych w kiście.


lexentry: pol/winyl__rzeczownik__1
written_rep: winyl
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: винил
sense_list:
(chemia, chemiczny) substancja zawierająca rodniki powstałe poprzez oderwanie atomów wodoru od cząsteczek etenu | (potocznie, potoczny) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) płyta winylowa


lexentry: pol/wiolonczela__rzeczownik__1
written_rep: wiolonczela
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: виолончело | чело
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) instrument smyczkowy, większy od altówki i mniejszy od kontrabasu;


lexentry: pol/wiosło__rzeczownik__1
written_rep: wiosło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: весло | гребло
sense_list:
spłaszczony i rozszerzony u końca (lub obu końców) kij służący do nadawania biegu łodzi oraz kierowania nią;


lexentry: pol/wiosłować__czasownik__1
written_rep: wiosłować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: греба
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) (o ptakach wodnych) poruszać kończynami ciało zanurzone w wodzie, nadając mu pęd | (sport, sportowy) wykonywać wiosłami ruchy łodzi lub kajaka w celu nadania im biegu i kierunku


lexentry: pol/wir__rzeczownik__1
written_rep: wir
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: въртене
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) natłok wydarzeń, różnych spraw wymagających intensywnego, szybkiego działania | poruszanie się po drodze kolistej lub obracanie się wokół własnej osi


lexentry: pol/wirginał__rzeczownik__1
written_rep: wirginał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: виржинал
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) dawny instrument muzyczny, mała odmiana klawesynu popularna w XVI i XVII wieku;


lexentry: pol/wiropłat__rzeczownik__1
written_rep: wiropłat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: хеликоптер
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) maszyna cięższa od powietrza, zdolna do lotu dzięki powstawaniu siły nośnej na wirujących powierzchniach;


lexentry: pol/wirtualny__przymiotnik__1
written_rep: wirtualny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: виртуален
sense_list:
(informatyka, informatyczny) wykreowany przez komputer, odbywający się na ekranie komputera, telewizora | możliwy do zaistnienia w rzeczywistości, ale pozorny


lexentry: pol/wirus__rzeczownik__1
written_rep: wirus
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вирус | ви́рус
sense_list:
(mikrobiologia, mikrobiologiczny) (medycyna, medyczny) cząstka zakaźna, infekująca organizmy żywe, niezdolna do namnażania się poza komórką, sama niemająca struktury komórkowej; | (informatyka, informatyczny) samopowielający się program komputerowy, który przy pomocy nosiciela (np. poczty elektronicznej) wdziera się do komputera w celu zakłócania jego pracy lub niszczenia danych;


lexentry: pol/wirówka__rzeczownik__1
written_rep: wirówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: центрофуга
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie laboratoryjne lub przemysłowe do separacji mieszanin metodą wirową;


lexentry: pol/wisieć__czasownik__1
written_rep: wisieć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: вися́
sense_list:
być przymocowanym do czegoś od góry | dawać się odczuć, być odczuwalnym (o nastroju itp.); zagrażać | umierać na szubienicy | znajdować się w powietrzu, tkwić nieruchomo nad ziemią


lexentry: pol/wiskoza__rzeczownik__1
written_rep: wiskoza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вискоза
sense_list:
(włókiennictwo) włókno wyprodukowane z wiskozy (1.1) | (chemia, chemiczny) gęsta, lepka substancja pozyskiwana w wyniku chemicznej obróbki celulozy, używana głównie do produkcji włókien sztucznych i celofanu


lexentry: pol/witamina__rzeczownik__1
written_rep: witamina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: витамин | витами́н
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) (biologia, biologiczny) (chemia, chemiczny) związek organiczny niezbędny dla prawidłowego funkcjonowania organizmu żywego;


lexentry: pol/witać__czasownik__1
written_rep: witać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: приветствам
sense_list:
pozdrowić kogoś na początku spotkania; okazać swoje uczucia w związku z czyimś przybyciem, odwiedzinami, spotkaniem kogoś


lexentry: pol/wiwarium__rzeczownik__1
written_rep: wiwarium
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вива́риум
sense_list:
(zootechnika, zootechniczny) pomieszczenie do przetrzymywania drobnych zwierząt lub roślin w warunkach maksymalnie zbliżonych do naturalnych;


lexentry: pol/wiza__rzeczownik__1
written_rep: wiza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: виза
sense_list:
(urzędowy) (turystyka, turystyczny) pisemne pozwolenie na przekroczenie granicy państwowej wydawane przez organy odwiedzanego kraju;


lexentry: pol/wizon__rzeczownik__1
written_rep: wizon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: норка
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Neovison vison Schreber, gatunek drapieżnych ssaków z rodziny łasicowatych, występujących w stanie dzikim, w Ameryce Północnej;


lexentry: pol/wizon_amerykański__rzeczownik__1
written_rep: wizon amerykański
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: визон
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Neogale vison Schreber, gatunek drapieżnych ssaków z rodziny łasicowatych; | (zoologia, zoologiczny) drapieżnik z gatunku wizonów amerykańskich (1.1)


lexentry: pol/wiąz__rzeczownik__1
written_rep: wiąz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бряст
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Ulmus L., drzewo lub krzew strefy umiarkowanej, należące do rodziny wiązowatych;


lexentry: pol/wiązadło__rzeczownik__1
written_rep: wiązadło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лигаме́нт
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) błona lub pasmo wytrzymałej tkanki łącznej łączące kości między sobą lub wzmacniające ruchome połączenia między kośćmi (stawy)


lexentry: pol/więc__spójnik__1
written_rep: więc
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: следователно | затова
sense_list:
…służący do tworzenia konstrukcji, w których zdanie za spójnikiem opisuje czynność, która nastąpiła, ponieważ odbyła się czynność opisana w zdaniu przed spójnikiem


lexentry: pol/więzadło__rzeczownik__1
written_rep: więzadło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лигаме́нт
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (zoologia, zoologiczny) tkanka łączna włóknista łącząca ze sobą kości w stawach lub inne ruchomo połączone narządy


lexentry: pol/więzadło_głosowe__rzeczownik__1
written_rep: więzadło głosowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: гласова струна
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) każdy z dwu drgających fałdów znajdujących się w krtani, dzięki którym człowiek może mówić;


lexentry: pol/więzienie__rzeczownik__1
written_rep: więzienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: затвор
sense_list:
miejsce, w którym odbywa się karę pozbawienia wolności | kara pozbawienia wolności, pobyt w zakładzie karnym


lexentry: pol/więzień__rzeczownik__1
written_rep: więzień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: затворник
sense_list:
człowiek pozbawiony wolności, np. odbywający karę w więzieniu, zamknięty w areszcie, obozie lub innym miejscu odosobnienia


lexentry: pol/więzień_polityczny__rzeczownik__1
written_rep: więzień polityczny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: [[полити́чески]] [[затво́рник]]
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) osoba umieszczana w zakładzie karnym lub areszcie domowym ze względu na swoje przekonania polityczne;


lexentry: pol/wiśnia__rzeczownik__1
written_rep: wiśnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вишна
sense_list:
(spożywczy) owoce wiśni (1.1) | (dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Cerasus Mill., rodzaj roślin należący do rodziny różowatych;


lexentry: pol/wiśniowy__przymiotnik__1
written_rep: wiśniowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: вишнев
sense_list:
mający kolor dojrzałych owoców wiśni | dotyczący wiśni, złożony z drzew wiśni, wykonany z drewna wiśni | zrobiony z owoców wiśni, o smaku owoców wiśni


lexentry: pol/wkręt__rzeczownik__1
written_rep: wkręt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: винт
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) śruba z nacięciem we łbie, umożliwiającym jej wkręcanie przy pomocy śrubokręta w miękki materiał bez konieczności wiercenia;


lexentry: pol/wkładka__rzeczownik__1
written_rep: wkładka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вложка
sense_list:
to, co wkłada się między jakieś powierzchnie, zwykle w celu wypełnienia, izolacji lub jako uzupełnienie czegoś


lexentry: pol/wkładka__rzeczownik__1
written_rep: wkładka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: прибавка
sense_list:
(drukarstwo, drukarski) (poligrafia) dodatek do książki, czasopisma lub wydawnictwa fonograficznego w postaci kolorowego prospektu, plakatu, tabeli itp., włożony luźno w środek


lexentry: pol/wkładka__rzeczownik__1
written_rep: wkładka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пълнеж
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) część urządzenia wkładana między inne części w celu uszczelnienia, zabezpieczenia ich przed tarciem itp.


lexentry: pol/wkładka_do_butów__rzeczownik__1
written_rep: wkładka do butów
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: стелка
sense_list:
(rzemiosło, rzemieślniczy) wkładka przykrywająca część buta przylegającą do spodu stopy, poprawiająca komfort chodzenia, często o właściwościach przeciwpotnych, antypoślizgowych itp.


lexentry: pol/wlewać__czasownik__1
written_rep: wlewać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: вливам
sense_list:
lejąc, wprowadzać ciecz do wnętrza czegoś | (przenośnie, przenośnia) wywołać określone uczucie lub nastrój


lexentry: pol/wlewać__czasownik__2
written_rep: wlewać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: вливам се
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) dostawać się do wnętrza czegoś w sposób podobny do cieczy | dostawać się do wnętrza czegoś płynąc lub lejąc się


lexentry: pol/wniosek__rzeczownik__1
written_rep: wniosek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: заключе́ние
sense_list:
wynik, rezultat przemyślenia czegoś; twierdzenie, przekonanie będące wynikiem rozumowania, rozmyślania


lexentry: pol/wnosić__czasownik__1
written_rep: wnosić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: дове́ждам
sense_list:
mieć swój wkład w czymś; dodawać (treści), uzupełniać | przemieszczać coś w górę lub w pewne miejsce


lexentry: pol/wnęka__rzeczownik__1
written_rep: wnęka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вдлъбнатина
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) rodzaj szczeliny lub zagłębienia na powierzchni narządu, przez który wchodzą lub wychodzą naczynia krwionośne, naczynia limfatyczne, nerwy | zagłębienie w ścianie, murze


lexentry: pol/wnętrzności__rzeczownik__1
written_rep: wnętrzności
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: утроба
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) narządy wewnętrzne jamy brzusznej, klatki piersiowej oraz miednicy człowieka lub zwierzęcia


lexentry: pol/wobler__rzeczownik__1
written_rep: wobler
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: блесна
sense_list:
(wędkarstwo) sztuczna przynęta wędkarska na ryby drapieżne przypominająca wyglądem i ruchem ich pokarm;


lexentry: pol/woda_królewska__rzeczownik__1
written_rep: woda królewska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: царска вода
sense_list:
(chemia, chemiczny) mieszanina stężonego kwasu solnego i kwasu azotowego rozpuszczająca metale szlachetne;


lexentry: pol/woda_po_goleniu__rzeczownik__1
written_rep: woda po goleniu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: афтършейв
sense_list:
(kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) płynny kosmetyk nakładany na skórę twarzy po usunięciu zarostu


lexentry: pol/woda_utleniona__rzeczownik__1
written_rep: woda utleniona
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: диводороден пероксид
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) trzyprocentowy wodny roztwór nadtlenku wodoru używany m.in. do dezynfekcji ran;


lexentry: pol/woda_święcona__rzeczownik__1
written_rep: woda święcona
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: светена вода
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) woda pobłogosławiona przez biskupa, księdza lub diakona, przeznaczona do udzielania chrztu lub błogosławieństwa osób, miejsc lub rzeczy;


lexentry: pol/wodewil__rzeczownik__1
written_rep: wodewil
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: водевил
sense_list:
(sztuka) (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) (teatrologia, teatr, teatrologiczny, teatralny) widowisko komediowe lub farsowe z muzyką, piosenkami, pantomimą i baletem, z przewagą tekstu mówionego nad śpiewanym;


lexentry: pol/wodnica__rzeczownik__1
written_rep: wodnica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ватерлиния
sense_list:
(marynarka) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) krzywa wyznaczona na kadłubie przez poziom spokojnej wody, przy określonym stopniu załadowania jednostki pływającej;


lexentry: pol/wodnik__rzeczownik__2
written_rep: wodnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: креща́лец
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Rallus aquaticus, żyjący na mokradłach ptak o upierzeniu oliwkowobrązowym z plamami;


lexentry: pol/wodociąg__rzeczownik__1
written_rep: wodociąg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: водопровод
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) rurociąg do transportu wody wraz z armaturą do czerpania i uzdatniania;


lexentry: pol/wodolot__rzeczownik__1
written_rep: wodolot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: хидрофо́йл
sense_list:
jednostka pływająca charakteryzująca się zainstalowanymi pod kadłubem płatami nośnymi, które powodują wynurzanie się kadłuba z wody wraz ze wzrostem prędkości jednostki;


lexentry: pol/wodorek__rzeczownik__1
written_rep: wodorek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: хидрид
sense_list:
(chemia, chemiczny) nieorganiczny związek chemiczny zbudowany z wodoru i innego pierwiastka chemicznego;


lexentry: pol/wodorotlenek__rzeczownik__1
written_rep: wodorotlenek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: хидроксид | хидроокис
sense_list:
(chemia, chemiczny) związek chemiczny złożony z anionu wodorotlenowego (OH−) i stabilnego kationu amonowego, metalu lub organicznego


lexentry: pol/wodorowęglan__rzeczownik__1
written_rep: wodorowęglan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бикарбонат
sense_list:
(chemia, chemiczny) sól kwasu węglowego, w której tylko jeden atom wodoru uległ podstawieniu przez atom metalu;


lexentry: pol/wodowstręt__rzeczownik__1
written_rep: wodowstręt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бяс
sense_list:
(medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) jeden z poważnych objawów wścieklizny objawiający się bolesnymi skurczami krtani podczas picia wody, a nawet na jej widok


lexentry: pol/wody_terytorialne__rzeczownik__1
written_rep: wody terytorialne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: териториални води
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) pas morza określonej szerokości, na którym obowiązuje prawodawstwo i władza państwa, do którego należy dany odcinek wybrzeża;


lexentry: pol/województwo_wielkopolskie__rzeczownik__1
written_rep: województwo wielkopolskie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Великопо́лско войво́дство
sense_list:
(administracja) (geografia, geograficzny) jednostka podziału administracyjnego w zachodniej części centralnej Polski, z siedzibą władz w Poznaniu;


lexentry: pol/wojna__rzeczownik__1
written_rep: wojna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: война
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) zorganizowany konflikt zbrojny o dużej skali;


lexentry: pol/wojna_domowa__rzeczownik__1
written_rep: wojna domowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: гражданска война
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (wojskowość, wojskowy) konflikt zbrojny, którego strony należą do tego samego państwa, plemienia lub grupy etnicznej;


lexentry: pol/wok__rzeczownik__1
written_rep: wok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: уок
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) głęboka patelnia w kształcie misy używana w kuchniach azjatyckich;


lexentry: pol/wole__rzeczownik__1
written_rep: wole
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: гуша
sense_list:
(medycyna, medyczny) patologia tarczycy, np. powiększenie gruczołu lub lokalizacja narządu za mostkiem | (zoologia, zoologiczny) rozszerzenie przełyku służące do przechowywania i przenoszenia pokarmu


lexentry: pol/wolej__rzeczownik__1
written_rep: wolej
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: воле́
sense_list:
(sport, sportowy) odbicie lub uderzenie piłki w locie przed dotknięciem przez nią podłoża (w tenisie lub piłce nożnej)


lexentry: pol/wolna_miłość__rzeczownik__1
written_rep: wolna miłość
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: свободна любов
sense_list:
postawa hołdująca nieskrępowanemu życiu seksualnemu bez zobowiązań, w opozycji do tradycyjnego małżeństwa i monogamii, kojarzona z ruchem hipisowskim;


lexentry: pol/wolne_oprogramowanie__rzeczownik__1
written_rep: wolne oprogramowanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: свобо́ден со́фтуер
sense_list:
oprogramowanie, które może być uruchamiane, kopiowane, rozpowszechniane, analizowane oraz zmieniane i poprawiane przez użytkowników;


lexentry: pol/wolność__rzeczownik__1
written_rep: wolność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: свобода
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) wolna wola, możliwość samodzielnego podejmowania decyzji, brak przymusu | (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) niezależność państwowa | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) prawo obywatelskie | (więziennictwo, więzienny) pozostawanie poza więzieniem


lexentry: pol/wolność_słowa__rzeczownik__1
written_rep: wolność słowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: свобода на словото
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) prawo do publicznego wyrażania swoich poglądów z jednoczesnym poszanowaniem go przez innych;


lexentry: pol/wolny_rynek__rzeczownik__1
written_rep: wolny rynek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: свободен пазар
sense_list:
handel, w którym ceny ustalane są między kupującymi a sprzedającymi, gdzie nie podlegają one żadnym ograniczeniom ze strony podmiotów zewnętrznych (np. państwa);


lexentry: pol/wolt__rzeczownik__1
written_rep: wolt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: волт
sense_list:
(fizyka, fizyczny) jednostka potencjału elektrycznego, napięcia elektrycznego i siły elektromotorycznej;


lexentry: pol/worek__rzeczownik__1
written_rep: worek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: чувал
sense_list:
miara ilości: zawartość worka (1.1) | miękki, elastyczny pojemnik wykonany z kawałków materiału, folii lub papieru;


lexentry: pol/wosk__rzeczownik__1
written_rep: wosk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: восък | во́сък
sense_list:
plastyczna substancja o żółtawym kolorze, łatwo topliwa, nierozpuszczalna w wodzie, używana do produkcji świec, past do obuwia itp., stosowana w przemyśle farmaceutycznym i spożywczym;


lexentry: pol/woskowina__rzeczownik__1
written_rep: woskowina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ушна кал
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) żółtawa, woskowata substancja wydzielana w przewodzie słuchowym zewnętrznym człowieka i wielu innych ssaków;


lexentry: pol/wotum__rzeczownik__1
written_rep: wotum
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: в изпълнение на обет
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) (kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) przedmiot ofiarowany Bogu w jakiejś intencji, umieszczony w świątyni;


lexentry: pol/wotum_nieufności__rzeczownik__1
written_rep: wotum nieufności
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вот на недоверие
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (administracja) uchwała wyrażająca niezadowolenie z działań ministra, rządu, zarządu spółki etc.;


lexentry: pol/wołacz__rzeczownik__1
written_rep: wołacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вокатив | звателен падеж
sense_list:
(gramatyka) siódmy przypadek deklinacji polskiej, tworzy formę zwrotu do omawianego przedmiotu lub osoby, wykrzyknięcia do niego lub zwrócenia jego uwagi;


lexentry: pol/wpis__rzeczownik__1
written_rep: wpis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вестибю́л
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) rejestracja w księdze urzędowej | umieszczenie zapisu w jakimś tekście


lexentry: pol/wpisać__czasownik__1
written_rep: wpisać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: вписвам
sense_list:
(geometria) umieścić bryłę w wielościanie tak, aby dotykała jego wszystkich ścian | (geometria) umieścić figurę w wielokącie tak, aby dotykała jego wszystkich boków | dopisać w zeszycie, księdze


lexentry: pol/wprawdzie__fragment_spójnika__1
written_rep: wprawdzie
min_sense_num: 01
trans_list: въпреки че
sense_list:
składnik spójnika złożonego łączącego zdania lub wyrażenia, oznaczającego, że treść jednego z nich jest zastrzeżeniem w stosunku do tego, co wynika z treści drugiego zdania


lexentry: pol/wpływać__czasownik__1
written_rep: wpływać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: влия́я
sense_list:
sprawiać, że ktoś lub coś zachowuje się w określony sposób: (także, też) pociągać za sobą zachodzenie pewnych zjawisk; wywierać wpływ


lexentry: pol/wracać__czasownik__1
written_rep: wracać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: връщам се
sense_list:
ponawiać myśl lub temat, o którym mówiło się lub myślało wcześniej | przybywać do miejsca, z którego się wyszło lub było poprzednio


lexentry: pol/wrap__rzeczownik__1
written_rep: wrap
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: рап
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) rodzaj kanapki wykonanej z okrągłego placka (np. tortilli czy pity) z zawiniętym w środku nadzieniem;


lexentry: pol/wraz__przyimek__1
written_rep: wraz
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: заедно
sense_list:
(książkowy) razem, wspólnie (z kimś) | (książkowy) razem, łącznie (z innymi zjawiskami, przedmiotami, faktami)


lexentry: pol/wrażliwy__przymiotnik__1
written_rep: wrażliwy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: чувстви́телен
sense_list:
taki, który ma dużą zdolność do odczuwania i przeżywania emocji | taki, który ma wrażliwość, łatwo reaguje na bodźce zmysłowe


lexentry: pol/wrona_siwa__rzeczownik__1
written_rep: wrona siwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сива врана
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) ptak z gatunku wrona siwa (1.1) | (systematyka) (ornitologia, ornitologiczny) Corvus corone Linnaeus, gatunek ptaków z rodziny krukowatych;


lexentry: pol/wrotycz__rzeczownik__1
written_rep: wrotycz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: врати́га
sense_list:
(botanika, botaniczny) Tanacetum L., roślina z rodziny astrowatych o dużych, pierzastych liściach i kwiatach zebranych w koszyczki;


lexentry: pol/wrzos__rzeczownik__1
written_rep: wrzos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пирем
sense_list:
(botanika, botaniczny) wrzos zwyczajny - Calluna vulgaris, krzewinka o drobnych liściach i małych, różowofioletowych kwiatach rosnąca w dużych skupieniach, kwitnąca późnym latem i wczesną jesienią;


lexentry: pol/wrzosowate__rzeczownik__1
written_rep: wrzosowate
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: изтравниче
sense_list:
(systematyka) (botanika, botaniczny) rodzina roślin krzewinkowych, krzewiastych lub drzew z rzędu wrzosowców;


lexentry: pol/wrzód__rzeczownik__1
written_rep: wrzód
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: язва
sense_list:
(medycyna, medyczny) głęboki ubytek skóry lub śluzówki, tzn. poniżej błony podstawnej naskórka / nabłonka;


lexentry: pol/wróbel__rzeczownik__1
written_rep: wróbel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: врабче
sense_list:
(potocznie, potoczny) (ornitologia, ornitologiczny) Passer domesticus, mały, pospolity ptak występujący w pobliżu osiedli ludzkich;


lexentry: pol/wróg_publiczny__rzeczownik__1
written_rep: wróg publiczny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: [[обще́ствен]] враг
sense_list:
osoba, której działania są postrzegane jako przestępstwa, uważana za zagrożenie dla społeczności i napiętnowana przez nią


lexentry: pol/wręg__rzeczownik__1
written_rep: wręg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: строя
sense_list:
wycięcie lub załamanie w elemencie konstrukcyjnym, najczęściej drewnianym, służące do spójnego połączenia z innym elementem


lexentry: pol/wschodniosłowiański__przymiotnik__1
written_rep: wschodniosłowiański
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: източнославя́нски
sense_list:
odnoszący się do Słowian wschodnich (Rosjan, Białorusinów, Ukraińców, Rusinów), związany ze Słowianami wschodnimi, dotyczący wschodniej Słowiańszczyzny


lexentry: pol/wschód__rzeczownik__1
written_rep: wschód
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: изток | и́зток
sense_list:
(geografia, geograficzny) kierunek wskazywany przez Słońce podczas jego wschodu (1.1) w dniu równonocy;


lexentry: pol/wskazówka__rzeczownik__1
written_rep: wskazówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: стрелка
sense_list:
element ruchomy przyrządu pomiarowego, którego położenie określa na podziałce określoną wartość mierzonej wielkości;


lexentry: pol/wspólny__przymiotnik__1
written_rep: wspólny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: общ
sense_list:
charakterystyczny w równym stopniu dla grupy osób lub rzeczy | należący lub używany przez kilka osób


lexentry: pol/współczynnik__rzeczownik__1
written_rep: współczynnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: коефициент
sense_list:
(fizyka, fizyczny) wielkość liczbowa określająca pewne właściwości ciał | (matematyka, matematyczny) wartość stanowiąca mnożnik jakiejś wielkości lub wyrażenia matematycznego


lexentry: pol/współrzędna__rzeczownik__1
written_rep: współrzędna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: координата
sense_list:
(matematyka, matematyczny) liczba z zestawu określającego położenie punktu na linii, na płaszczyźnie, na powierzchni, w przestrzeni;


lexentry: pol/współudział__rzeczownik__1
written_rep: współudział
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: съучастничество
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) pomocnictwo, współsprawstwo, przestępstwo zdefiniowane w art. 18 § 3 KK


lexentry: pol/wstrzykiwać__czasownik__1
written_rep: wstrzykiwać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: инжектирам
sense_list:
(medycyna, medyczny) wprowadzać płyn do ciała za pomocą strzykawki | (technologia, technika, techniczny) wprowadzać płyn lub gaz do czegoś pod ciśnieniem


lexentry: pol/wstrząs__rzeczownik__1
written_rep: wstrząs
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сблъ́скване
sense_list:
(medycyna, medyczny) zaburzenia czynności organizmu występujące jako reakcja na ciężkie urazy, następstwo operacji itp.; | silne, gwałtowne drgnięcie


lexentry: pol/wstrząśnienie_mózgu__rzeczownik__1
written_rep: wstrząśnienie mózgu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сътресение
sense_list:
(medycyna, medyczny) zaburzenie czynności pnia mózgu, będące wynikiem urazu lub zniesienia czynności komórek zwojowych mózgu bez znaczących zmian anatomicznych;


lexentry: pol/wstyd__rzeczownik__1
written_rep: wstyd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: срам
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) niemiłe uczucie spowodowane świadomością zrobienia czegoś nieodpowiedniego, złego;


lexentry: pol/wstydzić_się__czasownik__1
written_rep: wstydzić się
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: срамувам се
sense_list:
odczuwać wstyd (gdy się zrobi coś niewłaściwego) | odczuwać zawstydzenie, być onieśmielonym, speszonym w danej sytuacji


lexentry: pol/wstęp__rzeczownik__1
written_rep: wstęp
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пре́дговор
sense_list:
początkowy, wydzielony fragment książki, opisujący cel, historię jej powstania i wprowadzający w treść


lexentry: pol/wszczepić__czasownik__1
written_rep: wszczepić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: имплантирам
sense_list:
(botanika, botaniczny) (ogrodnictwo, ogrodniczy) umieścić w tkance rośliny szczepkę rośliny szlachetnej | (medycyna, medyczny) wprowadzić z zewnątrz do organizmu tkankę lub protezę, zastępując nią usuniętą część | nauczyć czegoś kogoś


lexentry: pol/wszech-__temat_słowotwórczy__1
written_rep: wszech-
min_sense_num: 01
trans_list: все-
sense_list:
pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na największe nasilenie czegoś | pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na powszechność czegoś


lexentry: pol/wszechstronny__przymiotnik__1
written_rep: wszechstronny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: многостранен
sense_list:
mający rozległy zakres zainteresowań, rozwijający działalność w wielu dziedzinach, w równym stopniu dotyczący wszystkich dziedzin, aspektów czegoś


lexentry: pol/wszelkie_prawa_zastrzeżone__fraza_zdaniowa__1
written_rep: wszelkie prawa zastrzeżone
min_sense_num: 01
trans_list: всички права запазени
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) formuła zamieszczana na książkach, płytach itp., zabraniająca ich publikowania przez inne wydawnictwa;


lexentry: pol/wtyczka__rzeczownik__1
written_rep: wtyczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: щепсел
sense_list:
(elektryczność) element umożliwiający podłączenie urządzeń elektrycznych, zasilanych z sieci elektrycznej do gniazda elektrycznego;


lexentry: pol/wudu__rzeczownik__1
written_rep: wudu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вуду
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) religia synkretyczna łącząca rdzenne wierzenia ludów Afryki z elementami katolicyzmu, popularna zwłaszcza na Haiti;


lexentry: pol/wulgarny__przymiotnik__1
written_rep: wulgarny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: вулгарен
sense_list:
zachowujący się w sposób ordynarny, nieprzyzwoity, grubiański | świadczący o czyjejś ordynarności, nieprzyzwoitości, o czyimś grubiaństwie


lexentry: pol/wulkan__rzeczownik__1
written_rep: wulkan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вулкан
sense_list:
(geologia, geologiczny) miejsce na powierzchni Ziemi, z którego wydobywa się lawa, gazy i popioły; | (przenośnie, przenośnia) coś wybuchowego lub ktoś o takim charakterze | forma terenu powstała wskutek aktywności wulkanu (1.1)


lexentry: pol/wuwuzela__rzeczownik__1
written_rep: wuwuzela
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вувузела
sense_list:
(sport, sportowy) afrykański aerofon ustnikowy używany przez kibiców piłki nożnej do robienia hałasu;


lexentry: pol/wybielacz__rzeczownik__1
written_rep: wybielacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: белина
sense_list:
(chemia, chemiczny) środek chemiczny służący do wybielania m.in. tkanin, urządzeń sanitarnych lub zębów;


lexentry: pol/wybijać__czasownik__1
written_rep: wybijać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: гравирам
sense_list:
(metaloznawstwo, metalurgia) produkować monety, odznaki lub biżuterię przy pomocy uderzeń właściwym przedmiotem, modelując metal i / lub ozdabiając czym


lexentry: pol/wybijać__czasownik__1
written_rep: wybijać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: навършавам
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) o przyrządach wskazywać czas, rytm, takt, tempo lub liczbę czego


lexentry: pol/wyborca__rzeczownik__1
written_rep: wyborca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: избирател
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) osoba uprawniona do uczestnictwa w głosowaniu lub wyborach


lexentry: pol/wybory__rzeczownik__1
written_rep: wybory
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: избори
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (administracja) proces, w którym obywatele wybierają spośród zgłoszonych kandydatów swoich przedstawicieli do organów władzy;


lexentry: pol/wybredny__przymiotnik__1
written_rep: wybredny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: взискателен
sense_list:
taki, który jest kapryśny, trudny do zaspokojenia, zadowolenia; taki, któremu trudno zaspokoić, dogodzić


lexentry: pol/wybuchać__czasownik__1
written_rep: wybuchać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: взривявам
sense_list:
(chemia, chemiczny) ulegać rozerwaniu pod wpływem gwałtownej reakcji chemicznej | (fizyka, fizyczny) ulegać rozszczepieniu pod wpływem gwałtownej reakcji jądrowej | (wojskowość, wojskowy) ulegać detonacji


lexentry: pol/wybuchowy__przymiotnik__1
written_rep: wybuchowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: избухлив
sense_list:
o człowieku, charakterze: taki, którego zachowanie / reakcje są gwałtowne, impulsywne, żywiołowe, szybkie | taki, który może wybuchnąć wskutek określonej reakcji chemicznej


lexentry: pol/wychowanek__rzeczownik__1
written_rep: wychowanek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: възпитаник
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) absolwent jakiejś szkoły | osoba wzięta na wychowanie przez kogoś, będąca pod czyjąś opieką; ktoś, kto został wychowany przez osoby nie będące jego rodzicami


lexentry: pol/wychowanie__rzeczownik__1
written_rep: wychowanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: възпитание
sense_list:
całokształt działań służących ukształtowaniu człowieka pod względem moralnym, umysłowym i fizycznym; przygotowywanie kogoś do życia w społeczeństwie | kultura, ogłada, zdolność do właściwego zachowania


lexentry: pol/wychowanie_fizyczne__rzeczownik__1
written_rep: wychowanie fizyczne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: физи́ческо
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) (sport, sportowy) dział pedagogiki zajmujący się badaniem, analizą i konstruowaniem programu wychowania i rozwoju fizycznego człowieka;


lexentry: pol/wychowanka__rzeczownik__1
written_rep: wychowanka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: възпитаница | възпитаничка
sense_list:
absolwentka jakiejś szkoły | dziewczyna wzięta na wychowanie przez kogoś, będąca pod czyjąś opieką; dziewczyna, która została wychowana przez osoby nie będące jej rodzicami


lexentry: pol/wychowywać__czasownik__1
written_rep: wychowywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: възпитавам
sense_list:
kształtować czyjś charakter i zachowanie, zapewniać komuś opiekę do momentu osiągnięcia przez niego samodzielności


lexentry: pol/wycieraczka__rzeczownik__1
written_rep: wycieraczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: чистачка
sense_list:
(motoryzacja) (lotnictwo, lotniczy) ruchomy element wyposażenia pojazdów, oczyszczający szybę z nieczystości ograniczających widoczność;


lexentry: pol/wyciskać__czasownik__1
written_rep: wyciskać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: изстисквам
sense_list:
(potocznie, potoczny) wymuszać maksymalną sprawność | oddzielać od czego płynną zawartość poprzez ściskanie


lexentry: pol/wyciąg__rzeczownik__1
written_rep: wyciąg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: екстракт
sense_list:
(chemia, chemiczny) roztwór otrzymywany z substancji roślinnej lub organu zwierzęcego poprzez ich gotowanie, zalewanie wrzątkiem lub alkoholem;


lexentry: pol/wyciąg__rzeczownik__1
written_rep: wyciąg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: разтягане
sense_list:
(medycyna, medyczny) (technologia, technika, techniczny) urządzenie mechaniczne stosowane w ortopedii do nastawiania złamań i zwichnięć, korygowania zniekształceń i wad postawy (np. skrzywienia kręgosłupa);


lexentry: pol/wycięcie__rzeczownik__1
written_rep: wycięcie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: изрязване
sense_list:
(medycyna, medyczny) usunięcie tkanek lub narządu cięciem chirurgicznym | czynność mająca za cel usunięcie cięciem jakiejś części z całości


lexentry: pol/wyczerpany__przymiotnik__1
written_rep: wyczerpany
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: изчерпан
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) skrajnie zmęczony | wykorzystany do końca, całkowicie spożytkowany, pozbawiony całej swej uprzedniej zawartości


lexentry: pol/wyczerpywać__czasownik__1
written_rep: wyczerpywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: изчерпвам
sense_list:
zużywać coś do końca; wydobywać coś, korzystać z czegoś aż do wyczerpania | o słowach, tematach itp. powiedzieć już wszystko w danej sprawie


lexentry: pol/wydalenie__rzeczownik__1
written_rep: wydalenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: изгонване
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) usunięcie na zewnątrz szkodliwych i niepotrzebnych substancji czy bezużytecznych tkanek | usunięcie, pozbycie się kogoś z jakiejś zbiorowości


lexentry: pol/wydanie__rzeczownik__1
written_rep: wydanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: изда́ние
sense_list:
(drukarstwo, drukarski) wszystkie egzemplarze danego dzieła wydrukowane z tego samego składu drukarskiego


lexentry: pol/wydobycie__rzeczownik__1
written_rep: wydobycie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вадене
sense_list:
(rzeczownik odczasownikowy) od wydobyć | ilość (objętość lub masa) wydobytej na powierzchnię kopaliny w danym czasie


lexentry: pol/wydziedziczyć__czasownik__1
written_rep: wydziedziczyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: лишавам от наследство
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) pozbawić praw do dziedziczenia, do przysługującego spadku


lexentry: pol/wydłużyć__czasownik__1
written_rep: wydłużyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: отлагам
sense_list:
uczynić dłuższym w czasie, przedłużyć | uczynić dłuższym w przestrzeni, wyciągnąć, rozciągnąć wzdłuż


lexentry: pol/wyeksploatować__czasownik__1
written_rep: wyeksploatować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: ауспух
sense_list:
doprowadzić coś do całkowitego zużycia poprzez używanie przez dłuższy czas | pozbawić teren złóż lub innych zasobów naturalnych


lexentry: pol/wygoda__rzeczownik__1
written_rep: wygoda
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: удо́бство
sense_list:
coś ułatwiającego wykonywanie jakichś czynności | odpowiadające komuś warunki mieszkania, przebywania; to, co zaspokaja czyjeś potrzeby


lexentry: pol/wygrywać__czasownik__1
written_rep: wygrywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: печеля
sense_list:
grając w coś, zdobywać wygraną | o losach loteryjnych: gwarantować wygraną | zdobywać pierwsze miejsce w jakiejś rywalizacji, pokonywać przeciwników, odnosić zwycięstwo


lexentry: pol/wygwizdywać__czasownik__1
written_rep: wygwizdywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: дюдюкане
sense_list:
wyśmiewać, wyszydzać kogoś; wyrażać niezadowolenie, dezaprobatę za pomocą gwizdania (częściej w (aspekt dokonany))


lexentry: pol/wygładzać__czasownik__1
written_rep: wygładzać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: лъскам
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) wyrównywać powierzchnię czegoś za pomocą odpowiednich narzędzi polerujących


lexentry: pol/wyjawiać__czasownik__1
written_rep: wyjawiać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: разбулвам
sense_list:
sprawiać, że coś staje się wiadome; dawać informację o czymś, co dotychczas było trzymane w tajemnicy


lexentry: pol/wyjście__rzeczownik__1
written_rep: wyjście
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: и́зход
sense_list:
(elektryczność) gniazdo urządzenia podające wynik pracy, dźwięk, sygnał itp. | (informatyka, informatyczny) wynik działania skryptu lub programu


lexentry: pol/wyka__rzeczownik__1
written_rep: wyka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: фий
sense_list:
(botanika, botaniczny) rodzaj roślin zielnych należący do rodziny bobowatych (motylkowatych), częściowo uprawianych jako pastewne;


lexentry: pol/wykaz__rzeczownik__1
written_rep: wykaz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: записвач
sense_list:
pismo zawierające wyliczenie osób, rzeczy, elementów, czynności, zdarzeń itp. mających jakąś wspólną cechę


lexentry: pol/wykałaczka__rzeczownik__1
written_rep: wykałaczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: клечка за зъби
sense_list:
cienki, zaostrzony patyczek ((dawniej, dawny) także piórko) służący do usuwania spomiędzy zębów resztek jedzenia;


lexentry: pol/wykiwać__czasownik__1
written_rep: wykiwać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: дрибъл
sense_list:
(sport, sportowy) (potocznie, potoczny) robiąc zmyłki przeprowadzić piłkę omijając zawodnika przeciwnika


lexentry: pol/wykonywać__czasownik__1
written_rep: wykonywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: извършвам
sense_list:
odtwarzać, grać (role teatralne lub filmowe, utwory muzyczne) | urzeczywistniać, zrealizować, uczyniać, spełniać coś, wprowadzać coś w czyn, doprowadzać coś do skutku


lexentry: pol/wykopaliska__rzeczownik__1
written_rep: wykopaliska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: разкопки
sense_list:
prace archelogiczne mające prowadzić do wydobycia spod ziemi produktów ludzkiej działalności będących pozostałościami z dawnych wieków


lexentry: pol/wykrawarka__rzeczownik__1
written_rep: wykrawarka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: [[корабен|ко́рабна]] [[ло́дка]]
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie do wykrawania (czyli precyzyjnego wycinania) kształtów z materiałów arkuszowych za pomocą matrycy lub ostrza


lexentry: pol/wykroczenie__rzeczownik__1
written_rep: wykroczenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: простъпка
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) czyn społecznie szkodliwy, zabroniony przez ustawę i zagrożony karą aresztu, ograniczenia wolności, grzywny lub nagany;


lexentry: pol/wykrzaczyć__czasownik__1
written_rep: wykrzaczyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: внезапно
sense_list:
(środowiskowy) (potocznie, potoczny) (informatyka, informatyczny) spowodować krytyczny błąd w programie


lexentry: pol/wykrzaczyć__czasownik__2
written_rep: wykrzaczyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: внезапно
sense_list:
(środowiskowy) (potocznie, potoczny) (informatyka, informatyczny) o programie: przestać działać z powodu błędu krytycznego


lexentry: pol/wykrzyknik__rzeczownik__1
written_rep: wykrzyknik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: възклицателен знак | удивителен знак
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) znak interpunkcyjny służący do wzmacniania ekspresji wypowiedzi, zapisywany za pomocą kropki i umieszczonej nad nią pionowej kreski: !;


lexentry: pol/wykrzyknik__rzeczownik__1
written_rep: wykrzyknik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: междуметие
sense_list:
(gramatyka) nieodmienne słowo lub wyrażenie służące do wyrażenia stanu emocjonalnego, nakazu lub do imitacji odgłosu z otaczającego świata;


lexentry: pol/wykręcać__czasownik__1
written_rep: wykręcać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: вплета
sense_list:
(potocznie, potoczny) (medycyna, medyczny) nadwerężać staw na skutek nieodpowiedniego ruchu albo nieprzewidzianej czynności


lexentry: pol/wykształcenie_wyższe__rzeczownik__1
written_rep: wykształcenie wyższe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: висше
sense_list:
wykształcenie uzyskane w uniwersytecie, uniwersytecie technicznym (politechnika) lub w innych ośrodkach szkolnictwa wyższego


lexentry: pol/wykusz__rzeczownik__1
written_rep: wykusz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: еркер
sense_list:
(architektura, architektoniczny) forma architektoniczna stanowiąca element wystający z lica elewacji;


lexentry: pol/wykładniczy__przymiotnik__1
written_rep: wykładniczy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: експоненциален
sense_list:
(matematyka, matematyczny) dotyczący wykładnika | (przenośnie, przenośnia) narastający w szybkim tempie


lexentry: pol/wymaz__rzeczownik__1
written_rep: wymaz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: позоря
sense_list:
(medycyna, medyczny) próbka materiału biologicznego pobrana w celu wykonania badania morfologicznego, cytologicznego lub mikrobiologicznego;


lexentry: pol/wymiar__rzeczownik__1
written_rep: wymiar
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: аспе́кт
sense_list:
(matematyka, matematyczny) minimalna liczba współrzędnych, którymi da się opisać położenie punktu w przestrzeni;


lexentry: pol/wymiennik__rzeczownik__1
written_rep: wymiennik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: топлообменник
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie służące do wymiany ciepła między dwoma ośrodkami, wymiennik ciepła;


lexentry: pol/wymioty__rzeczownik__1
written_rep: wymioty
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: повръшане
sense_list:
gwałtowny wyrzut treści pokarmowej na zewnątrz z żołądka poprzez przełyk i jamę ustną; | wymiociny, to co zostało zwymiotowane


lexentry: pol/wymuszenie__rzeczownik__1
written_rep: wymuszenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: изну́дване
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) przestępstwo polegające na zmuszeniu osoby do określonego zachowania stosując przemoc lub groźby


lexentry: pol/wynikać__czasownik__1
written_rep: wynikać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: водя до
sense_list:
być wynikiem, konsekwencją, skutkiem, rezultatem czegoś; stawać się następstwem; mieć w czymś początek


lexentry: pol/wyniszczać__czasownik__1
written_rep: wyniszczać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: опустошавам
sense_list:
doprowadzać do skrajnego wyczerpania; rujnować zdrowie, pozbawiać sił | powodować ciężkie straty materialne


lexentry: pol/wyobrażenie__rzeczownik__1
written_rep: wyobrażenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: въ́зглед
sense_list:
obraz czegoś (przedmiotu, osoby, przebieg sytuacji) stworzony w świadomości na podstawie spostrzeżeń


lexentry: pol/wypad__rzeczownik__1
written_rep: wypad
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: водя кон по кръг
sense_list:
(sport, sportowy) szermierka atak w formie wyprostowania uzbrojonego ramienia z jednoczesnym gwałtownym ruchem do przodu


lexentry: pol/wyparcie__rzeczownik__1
written_rep: wyparcie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: поти́скане
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) mechanizm obronny, który polega na usuwaniu ze świadomości myśli lub uczuć wywołujących lęk lub poczucie winy


lexentry: pol/wypasacz__rzeczownik__1
written_rep: wypasacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: приток
sense_list:
(pogardliwie, pogardliwy) mężczyzna, który celowo doprowadza partnerkę do stanu chorobliwej otyłości, w którym jej życie i funkcjonowanie jest w pełni od niego zależne


lexentry: pol/wyprawa__rzeczownik__1
written_rep: wyprawa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: експеди́ция
sense_list:
grupa osób wyposażona w odpowiedni ekwipunek udająca się w podróż | podróż w celach naukowych, wojennych lub turystycznych


lexentry: pol/wypukły__przymiotnik__1
written_rep: wypukły
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: изпъкнал
sense_list:
(matematyka, matematyczny) o funkcji: taka, że jej wykres znajduje się nad styczną w każdym punkcie | łukowato wygięty i wystający ponad powierzchnię czegoś


lexentry: pol/wyraz__rzeczownik__1
written_rep: wyraz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: дума
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) symbol fonetyczny (ciąg głosek) lub graficzny (znak lub ciąg znaków), niosący określone znaczenie bądź pełniący funkcję składniową;


lexentry: pol/wyraz__rzeczownik__1
written_rep: wyraz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: и́зраз
sense_list:
przejaw stanu emocjonalnego człowieka, mający odzwierciedlenie w mimice lub rysach twarzy | wymowa / odbicie / uzewnętrznienie, przejaw


lexentry: pol/wyraźny__przymiotnik__1
written_rep: wyraźny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: явен
sense_list:
taki, który jest przejrzysty, zrozumiały, jasny, wyrazisty | łatwy do zrozumienia lub odczytania i zauważenia


lexentry: pol/wyrocznia__rzeczownik__1
written_rep: wyrocznia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: оракул
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) w starożytności: miejsce kultu, w którym, według ówczesnych wierzeń, bogowie za pośrednictwem kapłanów przepowiadali przyszłość i udzielali rad


lexentry: pol/wyrok__rzeczownik__1
written_rep: wyrok
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: осъ́ждане
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) orzeczenie sądu rozstrzygające merytorycznie sprawę będącą przedmiotem postępowania sądowego;


lexentry: pol/wyrostek__rzeczownik__2
written_rep: wyrostek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: приложе́ние
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) (biologia, biologiczny) odstający twór na skórze, kości lub narządach organizmów | (potocznie, potoczny) wyrostek robaczkowy


lexentry: pol/wyrzutnia__rzeczownik__1
written_rep: wyrzutnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пропускане на дума
sense_list:
(literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) pominięcie w wyrażeniu wyrazu albo wyrazów domyślnych w szerszym kontekście


lexentry: pol/wyróżniać__czasownik__1
written_rep: wyróżniać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: отлича́вам
sense_list:
zwracać na kogoś lub coś specjalną uwagę, wybierać spośród innych; dawać komuś, czemuś pierwszeństwo


lexentry: pol/wyróżnik__rzeczownik__1
written_rep: wyróżnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: дискриминанта
sense_list:
(matematyka, matematyczny) liczba określająca charakter i wartości liczbowe rozwiązań danego równania


lexentry: pol/wysoki__przymiotnik__1
written_rep: wysoki
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: висок
sense_list:
mający duży wymiar pionowy | mający duże znaczenie, cieszący się szacunkiem; używane również jako tytuł honorowy | mający dużą zawartość czegoś (zwykle domyślnej cechy)


lexentry: pol/wyspiarski__przymiotnik__1
written_rep: wyspiarski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: о́стровен
sense_list:
(książkowy) charakterystyczny dla wyspy lub wysp, odnoszący się do wyspy lub wyspiarzy, mieszkający na wyspie


lexentry: pol/występ__rzeczownik__1
written_rep: występ
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: представле́ние
sense_list:
publiczne odgrywanie roli przez aktora, muzyka lub innego artystę; udział w przedstawieniu, koncercie


lexentry: pol/wysyłać__czasownik__1
written_rep: wysyłać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: изпращам
sense_list:
polecać komuś udanie się dokądś w jakimś celu | przekazywać komuś coś za pośrednictwem innych osób lub urządzeń technicznych | nadawać, wydawać z siebie; emitować


lexentry: pol/wytwórczy__przymiotnik__1
written_rep: wytwórczy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: производителен
sense_list:
(medycyna, medyczny) dotyczący procesów prowadzących do tworzenia nowych struktur w organizmie, np. tkanek, nowotworów, wydzielin, rozrostów itd. | związany z wytwarzaniem, dotyczący wytwarzania czegoś


lexentry: pol/wywiad__rzeczownik__1
written_rep: wywiad
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: интервю
sense_list:
rozmowa prowadzona przez dziennikarza z osobą lub grupą osób, mająca na celu przybliżenie poglądów lub działań tych osób odbiorcom


lexentry: pol/wywłaszczenie__rzeczownik__1
written_rep: wywłaszczenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: отчуждаване
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) pozbawienie kogoś prawa własności na mocy ustawy, przeważnie za odszkodowaniem | sprawienie, że coś przestaje być czyjąś własnością


lexentry: pol/wyznacznik__rzeczownik__1
written_rep: wyznacznik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: детерминанта
sense_list:
(matematyka, matematyczny) jedna z funkcji w algebrze; wyróżnik, za pomocą którego prosto i krótko formułuje się reguły dotyczące istnienia i liczby rozwiązań układu algebraicznych równań liniowych; | to, co wyznacza coś lub wskazuje na coś


lexentry: pol/wyznanie__rzeczownik__1
written_rep: wyznanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: име
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) grupa religijna wewnątrz większego prądu religijnego;


lexentry: pol/wyznanie_wiary__rzeczownik__1
written_rep: wyznanie wiary
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вероизповедание
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) krótki i zwięzły kanoniczny zbiór podstawowych dogmatów, wierzeń określonej religii


lexentry: pol/wyznawać__czasownik__1
written_rep: wyznawać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: изповядвам
sense_list:
wyjawiać, ujawniać coś; zwłaszcza coś, co dotychczas się ukrywało | wierzyć w coś; czcić coś; także: być wyznawcą danej religii


lexentry: pol/wyznawca__rzeczownik__1
written_rep: wyznawca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: изповядващ се
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) ktoś, kto kultywuje jakąś religię, wyznaje ją;


lexentry: pol/wyzwolić__czasownik__1
written_rep: wyzwolić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: освободя́
sense_list:
(książkowy) uwolnić z pęt, ze skrępowania, umożliwiając swobodę ruchów | uczynić wolnym, przywrócić wolność


lexentry: pol/wyć__czasownik__1
written_rep: wyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: ви́я
sense_list:
o ludziach: przeciągle krzyczeć z bólu lub żałości | o zwierzętach (zazw. wilkach, psach, hienach): wydawać długi zawodzący głos, przeciągle skowyczeć


lexentry: pol/wyłącznik__rzeczownik__1
written_rep: wyłącznik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ключ
sense_list:
(elektryczność) (potocznie, potoczny) przycisk z łącznikiem umożliwiający przerwanie obwodu zawierającego jakieś urządzenie


lexentry: pol/wyścig__rzeczownik__1
written_rep: wyścig
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: надбягване
sense_list:
(sport, sportowy) zawody, w których usiłuje się wyprzedzić pozostałych zawodników, stara się być szybszym od nich;


lexentry: pol/wyżymaczka__rzeczownik__1
written_rep: wyżymaczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: обезобразя́
sense_list:
urządzenie do wyciskania nadmiaru wody ze świeżo wypranych odzieży lub bielizny, składające się z przylegających do siebie dwóch wałków napędzanych korbką;


lexentry: pol/wyżyna__rzeczownik__1
written_rep: wyżyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: планинска земя
sense_list:
(geografia, geograficzny) obszar, którego wysokości bezwzględne przekraczają 300 metrów n.p.m., a wysokości względne są na ogół mniejsze niż 300 metrów;


lexentry: pol/wzdłuż__przyimek__1
written_rep: wzdłuż
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: покрай
sense_list:
…informujący o położeniu czegoś lub o odbywaniu się jakiejś czynności równolegle do długości danego obiektu


lexentry: pol/względny__przymiotnik__1
written_rep: względny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: относи́телен
sense_list:
możliwy do zaakceptowania | nieodnoszący się do wszystkiego lub wszystkich, np. ludzi, sytuacji, itp.


lexentry: pol/wziernik__rzeczownik__1
written_rep: wziernik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: спекулум
sense_list:
(medycyna, medyczny) przyrząd lekarski służący do oglądania jam ciała i wykonywania niewielkich zabiegów


lexentry: pol/wziąć__czasownik__2
written_rep: wziąć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: взема
sense_list:
(potocznie, potoczny) wskazuje na niespodziewaną czynność wyrażoną innym czasownikiem, często z dodatkowym znaczeniem nieprzejmowania się opinią innych osób | (potocznie, potoczny) wzmacnia tryb rozkazujący


lexentry: pol/wzmacniacz__rzeczownik__1
written_rep: wzmacniacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: усилвател
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (elektronika, elektroniczny) przyrząd do zwiększania natężenia lub amplitudy drgań elektrycznych zbudowany z wykorzystaniem tranzystorów lub lamp elektronowych


lexentry: pol/wzmocnienie__rzeczownik__1
written_rep: wzmocnienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: подкрепа
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) sytuacja lub bodziec pojawiający się w odruchu warunkowym klasycznym po bodźcu warunkowym, a w instrumentalnym po wymaganej reakcji; | coś dodające sił, pokrzepiające lub zwiększające możliwości


lexentry: pol/wzmocnienie__rzeczownik__1
written_rep: wzmocnienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: увеличаване
sense_list:
(elektronika, elektroniczny) stosunek amplitud lub mocy sygnału analogowego wyjściowego do sygnału wejściowego;


lexentry: pol/wzruszenie__rzeczownik__1
written_rep: wzruszenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: трогнатост | умиление
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) stan emocjonalny wynikający z czułości, tkliwości, współczucia przy zetknięciu się z czym lub kim


lexentry: pol/wzór__rzeczownik__1
written_rep: wzór
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: образец
sense_list:
kolorystyczny motyw (najczęściej z powtarzających się elementów) nadrukowany, namalowany lub wyhaftowany na jakiejś powierzchni lub materiale (ubraniu, kartce)


lexentry: pol/wódka__rzeczownik__1
written_rep: wódka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: водка
sense_list:
(spożywczy) wysokoprocentowy napój alkoholowy składający się z destylatu alkoholowego i wody, czasem z dodatkiem innych składników;


lexentry: pol/wówczas__zaimek__1
written_rep: wówczas
part_of_speech: pronoun
min_sense_num: 01
trans_list: тога́ва
sense_list:
odsyła do okresu czasu, o którym mowa w danej wypowiedzi | odsyła do sytuacji po spełnieniu określonego warunku


lexentry: pol/wóz__rzeczownik__1
written_rep: wóz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: каруца | кола
sense_list:
ciągnięty przez konie lub inne zwierzęta pociągowe pojazd używany do podróżowania lub transportu, rzadko też jako mieszkanie


lexentry: pol/wózek_inwalidzki__rzeczownik__1
written_rep: wózek inwalidzki
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: инвалидна количка
sense_list:
wózek poruszany siłą rąk lub prowadzony przez opiekuna, na którym siedzi osoba niemogąca się poruszać na nogach ze względu na niepełnosprawność, chorobę, uraz itd.;


lexentry: pol/wąglik__rzeczownik__1
written_rep: wąglik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: антракс
sense_list:
(medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) ostra bakteryjna choroba zakaźna, zwłaszcza bydła, owiec i koni;


lexentry: pol/wąs__rzeczownik__1
written_rep: wąs
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: мустак
sense_list:
(botanika, botaniczny) długi, giętki wyrostek, dzięki któremu roślina (zwłaszcza pnącze) wspiera się i wspina; | (potocznie, potoczny) długi włos czuciowy na pysku zwierzęcia; | u ludzi: zarost nad górną wargą;


lexentry: pol/wąsaty__przymiotnik__1
written_rep: wąsaty
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: мустакат
sense_list:
(botanika, botaniczny) mający plewki z ościami | (zoologia, zoologiczny) z widocznymi włosami czuciowymi | o człowieku: mający wąsy (zwykle pokaźne)


lexentry: pol/wątek__rzeczownik__1
written_rep: wątek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ни́шка
sense_list:
(informatyka, informatyczny) ciąg wiadomości internetowych tworzących konwersację; | (informatyka, informatyczny) jednostka wykonawcza w obrębie jednego procesu, będąca kolejnym ciągiem instrukcji wykonywanym w obrębie tych samych danych (w tej samej przestrzeni adresowej); | w powieści, filmie lub innym utworze fabularnym - wydarzenia dotyczące jednej postaci, składające się na akcję;


lexentry: pol/wątroba__rzeczownik__1
written_rep: wątroba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: черен дроб | дроб
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) duży, wielofunkcyjny gruczoł występujący u wszystkich kręgowców, a także u niektórych innych zwierząt;


lexentry: pol/węch__rzeczownik__1
written_rep: węch
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: нюх
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (potocznie, potoczny) instynkt, zdolność przewidywania konsekwencji drobnych zdarzeń


lexentry: pol/wędka__rzeczownik__1
written_rep: wędka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: въ́дица
sense_list:
sprzęt służący do amatorskiego połowu ryb, składający się najczęściej z wędziska, żyłki, spławika i haczyka;


lexentry: pol/wędrówka__rzeczownik__1
written_rep: wędrówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: странстване
sense_list:
(turystyka, turystyczny) (sport, sportowy) piesze przemieszczanie się połączone z odwiedzaniem kolejnych miejsc


lexentry: pol/węgiel_brunatny__rzeczownik__1
written_rep: węgiel brunatny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кафяви въглища
sense_list:
(geologia, geologiczny) skała osadowa pochodzenia organicznego roślinnego, pochodząca z okresu neogenu; | opał z węgla brunatnego (1.1)


lexentry: pol/węgiel_drzewny__rzeczownik__1
written_rep: węgiel drzewny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: въ́глен
sense_list:
(chemia, chemiczny) produkt spalania drewna przy ograniczonym dostępie tlenu, lekki i czarny, złożony z węgla pierwiastkowego zanieczyszczonego popiołem i związkami organicznymi;


lexentry: pol/węgiel_kamienny__rzeczownik__1
written_rep: węgiel kamienny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: каменни въглища
sense_list:
(geologia, geologiczny) skała pochodzenia organicznego o zawartości powyżej 70% pierwiastka węgla, pochodząca z okresu karbonu;


lexentry: pol/węgielek__rzeczownik__1
written_rep: węgielek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: въ́глен
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) krążek z węgla drzewnego wkładany po rozżarzeniu do trybularza


lexentry: pol/węgierka__rzeczownik__1
written_rep: węgierka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: унгарка
sense_list:
(ogrodnictwo, ogrodniczy) (botanika, botaniczny) odmiana śliwy o ciemnogranatowych (fioletowych), owalnych, bardzo słodkich owocach z żółtym miąższem;


lexentry: pol/węglarka__rzeczownik__1
written_rep: węglarka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: деликатен
sense_list:
(kolejnictwo) (potocznie, potoczny) tender, wagon do przewożenia węgla używanego jako paliwo lokomotywy parowej


lexentry: pol/węglowodan__rzeczownik__1
written_rep: węglowodan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: въглехидрат
sense_list:
(biochemia, biochemiczny) organiczny związek chemiczny składający się z atomów węgla, wodoru i tlenu;


lexentry: pol/węza__rzeczownik__1
written_rep: węza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: осно́ва
sense_list:
(pszczelarstwo, pszczelarski) zaczątek plastra z wosku o wyglądzie wafla, umieszczany w ramce i stanowiący podstawę do budowy plastra wosku


lexentry: pol/węzeł__rzeczownik__1
written_rep: węzeł
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: възел
sense_list:
(marynarka) (metrologia, metrologiczny) (nawigacja) (meteorologia, meteorologiczny) jednostka prędkości, równa jednej mili morskiej na godzinę; w nawigacji używana do określania prędkości statków i prądów morskich, zaś w meteorologii – prędkości wiatrów; | połączenie, umocowanie lub skrócenie lin lub podobnych materiałów poprzez związanie lub przeplecenie;


lexentry: pol/władca__rzeczownik__1
written_rep: władca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: властелин
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) osoba, która włada (rządzi) w kraju o ustroju innym niż republika


lexentry: pol/właściwy__przymiotnik__1
written_rep: właściwy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: компетентен
sense_list:
(administracja) (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) podporządkowany w sensie jurysdykcyjnym


lexentry: pol/właśnie__partykuła__1
written_rep: właśnie
part_of_speech: particle
min_sense_num: 02
trans_list: едва
sense_list:
…wyróżniająca, ze względu na określoną cechę, dany obiekt lub stan rzeczy i przeciwstawiająca go innym


lexentry: pol/właśnie__przysłówek__1
written_rep: właśnie
part_of_speech: adverb
min_sense_num: 01
trans_list: едва
sense_list:
…komunikujący, że dane zdarzenie odbywa się w chwili mówienia, odbywało się bezpośrednio przed nią lub w czasie innego zdarzenia


lexentry: pol/włos__rzeczownik__1
written_rep: włos
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: косъм
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) nitkowaty twór, pochodzenia naskórkowego, występujący na powierzchni skóry ssaków;


lexentry: pol/włosiennica__rzeczownik__1
written_rep: włosiennica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: власеница
sense_list:
strój pokutny zrobiony z włosiennicy (1.1), noszony przez członków niektórych tradycji chrześcijańskich


lexentry: pol/włócznik__rzeczownik__1
written_rep: włócznik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: копиеносец
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) żołnierz uzbrojony we włócznię, walczący włócznią


lexentry: pol/włączać__czasownik__1
written_rep: włączać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: пускам
sense_list:
(potocznie, potoczny) rozpoczynać odbiór jakiejś stacji, programu, audycji itp. bądź odtwarzanie muzyki lub filmu | rozpoczynać dostarczanie wody, prądu, gazu itp. | uruchamiać program komputerowy


lexentry: pol/włącznie__partykuła__1
written_rep: włącznie
part_of_speech: particle
min_sense_num: 01
trans_list: включително
sense_list:
… oznaczająca, że pewien element wskazany w zdaniu jako graniczny również należy do przedstawianej całości


lexentry: pol/wścieklizna__rzeczownik__1
written_rep: wścieklizna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бяс
sense_list:
(medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) wirusowa, zawsze śmiertelna choroba zakaźna niektórych zwierząt, mogąca przenieść się na człowieka;


lexentry: pol/wślizg__rzeczownik__1
written_rep: wślizg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: шпагат
sense_list:
(sport, sportowy) w piłce nożnej manewr mający na celu odebranie piłki przeciwnikowi, polegający na wykonaniu po murawie ruchu ślizgowego nogami w kierunku piłki


lexentry: pol/yerba_mate__rzeczownik__1
written_rep: yerba mate
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: мате́
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) napar z ostrokrzewu paragwajskiego, popularny głównie w krajach Ameryki Południowej (Argentynie, Paragwaju, Urugwaju, Brazylii) i w niektórych krajach Bliskiego Wschodu (głównie Syrii i Libanie);


lexentry: pol/yeti__rzeczownik__1
written_rep: yeti
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: йети
sense_list:
(mitologia, mitologiczny) (fantasy) duża, dwunożna istota, podobna do człowieka, o gęstym futrze, żyjąca rzekomo w Himalajach;


lexentry: pol/z__przyimek__1
written_rep: z
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 02
trans_list: от
sense_list:
…wskazujący punkt początku ruchu | …wskazujący przyczynę | …wskazujący składnik, materiał | …wskazujący okres | …wskazujący źródło | …wskazujący miejsce znajdowania się


lexentry: pol/z_poważaniem__związek_frazeologiczny__1
written_rep: z poważaniem
part_of_speech: idiom
min_sense_num: 01
trans_list: с уважение
sense_list:
formuła grzecznościowa zamieszczana na końcu listu skierowanego do urzędu lub mniej znanej nadawcy osobie


lexentry: pol/za__przyimek__1
written_rep: za
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: за
sense_list:
…służący do tworzenia wyrażeń, w których czynność odbywa się w kierunku określonym przez wyrażenie za przyimkiem


lexentry: pol/za__przyimek__1
written_rep: za
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: зад
sense_list:
…służący do tworzenia wyrażeń, w których czynność odbywa się w kierunku dalszym w stosunku do wyrażenia za przyimkiem | …służący do tworzenia wyrażeń, w których omawiany element znajduje się dalej w stosunku do wyrażenia za przyimkiem


lexentry: pol/za__przyimek__1
written_rep: za
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: след
sense_list:
…służący do tworzenia wyrażeń, w których dana czynność będzie wykonana po jakimś czasie | w głosowaniu: zgodnie z pytaniem; popierając kogoś


lexentry: pol/zabicie__rzeczownik__1
written_rep: zabicie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: спирам
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) przerwanie jakiejś czynności lub zjawiska | odebranie życia człowiekowi lub zwierzęciu


lexentry: pol/zabierać__czasownik__1
written_rep: zabierać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: взе́ма
sense_list:
brać coś od kogoś, pozbawiać kogoś czegoś | idąc lub jadąc dokądś, brać coś lub kogoś ze sobą | prowadzić kogoś gdzieś bez jego woli | przenosić coś w inne miejsce, usuwać coś z jakiegoś miejsca


lexentry: pol/zabójstwo_honorowe__rzeczownik__1
written_rep: zabójstwo honorowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: убийство на честта
sense_list:
(kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) zabójstwo popełniane przez bliską osobę z rodziny ofiary motywowane chęcią „zmycia hańby”, spowodowanej uznawanym za rzekomo niewłaściwe zachowanie członka tejże rodziny;


lexentry: pol/zachodniosłowiański__przymiotnik__1
written_rep: zachodniosłowiański
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: западнославянски
sense_list:
odnoszący się do Słowian zachodnich (Polaków, Czechów, Słowaków, Łużyczan i Kaszubów), związany ze Słowianami zachodnimi, dotyczący zachodniej Słowiańszczyzny


lexentry: pol/zachować_zimną_krew__czasownik__1
written_rep: zachować zimną krew
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: запазя хладнокръвие
sense_list:
mieć spokojny umysł, być opanowanym, nie denerwować się mimo niebezpieczeństwa lub ciężkiej, trudnej sytuacji


lexentry: pol/zachowywać__czasownik__1
written_rep: zachowywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: пазя
sense_list:
ochraniać coś przed czymś lub przed kimś | być ciągle w posiadaniu czegoś (także w pamięci) | o tajemnicy: nie wyjawiać


lexentry: pol/zachód__rzeczownik__1
written_rep: zachód
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: запад | за́пад
sense_list:
(geografia, geograficzny) kierunek wskazywany przez Słońce podczas jego zachodu (1.1) w dniu równonocy;


lexentry: pol/zaciemniać__czasownik__1
written_rep: zaciemniać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: затъмнявам
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) czynić niejasnym, niezrozumiałym | zasłaniać źródło światła lub ograniczać jego dostęp, czyniąc dane miejsce ciemniejszym


lexentry: pol/zacisk__rzeczownik__1
written_rep: zacisk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: закопча́лка
sense_list:
(elektryczność) punkt, w którym zewnętrzny obwód prądu zostaje dołączony do źródła prądu | (technologia, technika, techniczny) przyrząd zaciskający rurę w celu regulacji przepływu cieczy lub gazu


lexentry: pol/zacny__przymiotnik__1
written_rep: zacny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: заслужен
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) godny szacunku i zaufania, szlachetny, rzetelny, uczciwy, prawy, szacowny, szanowny, czcigodny | (przestarzałe, przestarzały) właściwy komuś takiemu


lexentry: pol/zad__rzeczownik__1
written_rep: zad
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бут
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) tylna część tułowia czworonożnego zwierzęcia | (potocznie, potoczny) szerokie i tłuste pośladki człowieka


lexentry: pol/zadupie__rzeczownik__1
written_rep: zadupie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: в средата на нищото
sense_list:
(potocznie, potoczny) (grubiański, grubiańsko) wieś lub miasteczko ze słabo rozwiniętą komunikacją, handlem itp.


lexentry: pol/zadyma__rzeczownik__1
written_rep: zadyma
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бунтувам се
sense_list:
(potocznie, potoczny) (pejoratywnie, pejoratywny) publiczna burda z udziałem wielu osób, często brutalna


lexentry: pol/zafałszować__czasownik__1
written_rep: zafałszować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: фалшифицирам
sense_list:
sprawić, że produkt stał się gorszej jakości poprzez dodanie do niego mniej wartościowych składników


lexentry: pol/zagardlenie__rzeczownik__1
written_rep: zagardlenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: задушаване
sense_list:
(medycyna, medyczny) gwałtowne uduszenie na skutek przerwania dopływu powietrza przez ściśnięcia narządów szyi od zewnątrz;


lexentry: pol/zagon__rzeczownik__1
written_rep: zagon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: парче
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) długi, wąski pas ornego pola, ograniczony równoległymi bruzdami, składający się z kilku lub kilkunastu skib;


lexentry: pol/zagrać__czasownik__1
written_rep: zagrać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: преструвам се
sense_list:
udać coś lub kogoś | wykonać czynność związaną z grą (np. uderzyć piłkę, położyć kartę, wykonać ruch) | wykonać utwór na instrumencie muzycznym | wziąć udział w grze


lexentry: pol/zaimek__rzeczownik__1
written_rep: zaimek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: местоимение
sense_list:
(gramatyka) część mowy, która zastępuje rzeczownik, przymiotnik, liczebnik lub przysłówek i pełni ich funkcje w zdaniu;


lexentry: pol/zajazd__rzeczownik__1
written_rep: zajazd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кръчма́
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) droga, którą podjeżdża się pod dom | (przestarzałe, przestarzały) plac, na którym zatrzymują się podjeżdżające pod dom pojazdy | karczma ze stajnią i wozownią dla koni i powozów, a współcześnie parkingiem


lexentry: pol/zając__rzeczownik__1
written_rep: zając
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: заек
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) (potocznie, potoczny) szarak, przedstawiciel jednego z gatunków zajęcy (1.1);


lexentry: pol/zajęczy__przymiotnik__1
written_rep: zajęczy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: заешки | зайчи
sense_list:
charakterystyczny dla zająca; dotyczący, odnoszący się do zająca, wykonany ze skóry, futra, mięsa zająca


lexentry: pol/zakon__rzeczownik__1
written_rep: zakon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: орден
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) organizacja religijna osób duchownych lub świeckich związanych ślubami, działająca według ścisłych reguł, realizująca określone przez Kościół cele religijne, gospodarcze, polityczne lub militarne;


lexentry: pol/zakończenie__rzeczownik__1
written_rep: zakończenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: завършване
sense_list:
(rzeczownik odczasownikowy) od zakończyć | ostatnia część jakiejś czynności, działań, opowieści, utworu literackiego, muzycznego, filmu


lexentry: pol/zakrystia__rzeczownik__1
written_rep: zakrystia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ри́зница
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) boczne pomieszczenie w świątyniach chrześcijańskich sąsiadujące z prezbiterium, służące kapłanom do przygotowywania się do liturgii oraz do przechowywania szat i naczyń liturgicznych;


lexentry: pol/zakrzep__rzeczownik__1
written_rep: zakrzep
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: тромб
sense_list:
(medycyna, medyczny) czop zbitej krwi wewnątrz naczynia krwionośnego, który zatyka je częściowo albo całkowicie


lexentry: pol/zakład__rzeczownik__1
written_rep: zakład
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бас
sense_list:
umowa między osobami będącymi odmiennego zdania, która polega na tym, że osoba, której zdanie okaże się mylne, płaci ustaloną kwotę, przekazuje rzecz materialną lub wartość niematerialną osobie, która ma rację bądź wykonuje jakąś czynność


lexentry: pol/zaledwie__partykuła__1
written_rep: zaledwie
part_of_speech: particle
min_sense_num: 01
trans_list: едва
sense_list:
partykuła podkreślająca, że czegoś jest mniej niż można by oczekiwać lub niż być powinno | partykuła podkreślająca, że pewien odcinek czasu jest krótki


lexentry: pol/zależność__rzeczownik__1
written_rep: zależność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зави́симост
sense_list:
uzależnienie, bycie zależnym, niesamodzielnym | zjawisko polegające na tym, że jedna rzecz warunkuje, decyduje o innej


lexentry: pol/zależny__przymiotnik__1
written_rep: zależny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: зави́сим
sense_list:
występujący pod pewnymi warunkami | o znaczeniu, wartości, intensywność, parametrach, lub przebiegu zmieniających się wraz ze zmianą innego czynnika | pod czyjąś władzą lub dużym wpływem


lexentry: pol/zaliczka__rzeczownik__1
written_rep: zaliczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: аванс
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) część należności wpłacana lub wypłacana z góry na poczet tej należności, zwracana w przypadku niewywiązania się z umowy


lexentry: pol/zamach_stanu__rzeczownik__1
written_rep: zamach stanu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: държавен преврат
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) nagłe przejęcie władzy w państwie przez jednostkę lub grupę osób wbrew obowiązującemu prawu, często z użyciem siły;


lexentry: pol/zamartwica__rzeczownik__1
written_rep: zamartwica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: асфиксия
sense_list:
(medycyna, medyczny) stan znacznego niedotlenienia organizmu prowadzący do utraty świadomości lub śmierci;


lexentry: pol/zamknąć__czasownik__1
written_rep: zamknąć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: закри́вам
sense_list:
(informatyka, informatyczny) zakończyć działanie (programu, komputera…) | sprawić, że coś przestaje być otwarte, np. okno


lexentry: pol/zamknąć__czasownik__1
written_rep: zamknąć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: затва́рям
sense_list:
skończyć działanie firmy/urzędu | zabezpieczyć coś przed otwarciem, np. przez przekręcenie klucza w zamku


lexentry: pol/zamrażać__czasownik__1
written_rep: zamrażać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: замразявам
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) wstrzymywać realizację, użytkowanie, sprzedaż czegoś | znacznie schładzać coś, doprowadzając do stopniowego zamarznięcia


lexentry: pol/zamsz__rzeczownik__1
written_rep: zamsz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: велур
sense_list:
(rzemiosło, rzemieślniczy) rodzaj miękkiej w dotyku, nasiąkliwej skóry z delikatnym meszkiem (często owczej lub jeleniej);


lexentry: pol/zanurzać__czasownik__2
written_rep: zanurzać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: потапям се
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) pogrążać się w czymś niematerialnym, ulegać czemuś | (przenośnie, przenośnia) wchodzić do czegoś lub sprawiać takie wrażenie | wchodzić do jakiejś cieczy, zwykle wody | zostać przynajmniej częściowo zatopionym


lexentry: pol/zaokrąglony__przymiotnik__1
written_rep: zaokrąglony
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: завършвам
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wymawiany z wargami ułożonymi w kształt koła | o kształcie okrągłym lub zbliżonym do niego


lexentry: pol/zaostrzać__czasownik__1
written_rep: zaostrzać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: опъвам
sense_list:
w stosunku do przepisów, reguł, sankcji: czynić mniej liberalnymi, bardziej ograniczającymi lub grożącymi wyższymi karami


lexentry: pol/zapadać__czasownik__1
written_rep: zapadać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: отивам
sense_list:
o ptactwie: przyfrunąwszy siadać gdzieś; o ludziach: zatrzymawszy się gdzieś schować się, skrywać się; zaszywać się


lexentry: pol/zapadać__czasownik__1
written_rep: zapadać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: припадам
sense_list:
osuwać się w głąb, spadać, opuszczać się w dół; stawać się wklęsłym, wklęsnąć; zagłębiać się, pogrążać się w czymś.


lexentry: pol/zapadka__rzeczownik__1
written_rep: zapadka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: език
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) drobny element jakiegoś mechanizmu powodujący blokadę ruchu czegoś


lexentry: pol/zapalenie_błędnika__rzeczownik__1
written_rep: zapalenie błędnika
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лабиринти́т
sense_list:
(medycyna, medyczny) proces zapalny obejmujący ucho wewnętrzne, wywołujący m.in. zaburzenia równowagi;


lexentry: pol/zapalenie_mięśnia_sercowego__rzeczownik__1
written_rep: zapalenie mięśnia sercowego
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: миокардит
sense_list:
(medycyna, medyczny) choroba zapalna dotycząca komórek mięśnia sercowego, tkanki śródmiąższowej i naczyń serca,


lexentry: pol/zapalenie_mózgu__rzeczownik__1
written_rep: zapalenie mózgu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: енцефалит
sense_list:
(medycyna, medyczny) zakażenie ośrodkowego układu nerwowego najczęściej spowodowane infekcją wirusową, rzadziej bakteryjną;


lexentry: pol/zapalenie_płuc__rzeczownik__1
written_rep: zapalenie płuc
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пневмония
sense_list:
(medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) stan zapalny miąższu płucnego występujący u ludzi i zwierząt;


lexentry: pol/zapalenie_wyrostka_robaczkowego__rzeczownik__1
written_rep: zapalenie wyrostka robaczkowego
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: апендицит | апандисит
sense_list:
(medycyna, medyczny) ostre lub rzadko przewlekłe schorzenie spowodowane zapaleniem wywołanym najczęściej zatrzymaniem treści pokarmowej w wyrostku;


lexentry: pol/zapalny__przymiotnik__1
written_rep: zapalny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: запалим
sense_list:
o właściwościach zapalających | skłonny do nieobliczalnych zachowań | stanowiący zarzewie konfliktu lub mogący nim się stać


lexentry: pol/zapasy__rzeczownik__1
written_rep: zapasy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: борба
sense_list:
(sport, sportowy) konkurencja polegający na fizycznym zmaganiu się dwóch zawodników lub zawodniczek;


lexentry: pol/zapiekanka__rzeczownik__1
written_rep: zapiekanka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: касеро́ла
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) danie zapiekane w piekarniku, składającego się z różnych składników;


lexentry: pol/zapis__rzeczownik__1
written_rep: zapis
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: завещание
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) rozporządzenie w testamencie o przeznaczeniu komuś czegoś w spadku


lexentry: pol/zapis_nutowy__rzeczownik__1
written_rep: zapis nutowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: дъга
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) umowny układ znaków graficznych służący do utrwalania utworów muzycznych i przekazywania ich innym


lexentry: pol/zapominać__czasownik__1
written_rep: zapominać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: забравям
sense_list:
gubić coś, zostawiać coś gdzieś (= zapominać (1.1) zabrać coś ze sobą) | tracić coś z pamięci, przestawać pamiętać o czymś


lexentry: pol/zapomoga__rzeczownik__1
written_rep: zapomoga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: аванта́ж
sense_list:
pomoc finansowa udzielana bezzwrotnie osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej, losowej


lexentry: pol/zapora__rzeczownik__1
written_rep: zapora
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жертва
sense_list:
przeszkoda fizycznie uniemożliwiająca przejście, przedostanie się, lub zmianę położenia czegoś w przestrzeni


lexentry: pol/zapowiadać__czasownik__1
written_rep: zapowiadać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: анонсирам
sense_list:
dawać zapowiedź – zwiastować, przewidywać coś co nastąpi w przyszłości, dawać znaki charakteryzujące zdarzenie, które ma nastąpić


lexentry: pol/zaraza__rzeczownik__1
written_rep: zaraza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зараза
sense_list:
(potocznie, potoczny) rodzaj wyzwiska | masowa choroba zakaźna; epidemia | niebezpieczne zjawisko, trudne do zwalczenia


lexentry: pol/zarodek__rzeczownik__1
written_rep: zarodek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зародиш
sense_list:
(biologia, biologiczny) organizm powstały z podziałów zygoty | (przenośnie, przenośnia) początkowy etap lub stadium


lexentry: pol/zarodnik__rzeczownik__1
written_rep: zarodnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: спо́ра
sense_list:
(biologia, biologiczny) komórka służąca do bezpłciowego rozmnażania się roślin zarodnikowych i grzybów;


lexentry: pol/zarośnięcie__rzeczownik__1
written_rep: zarośnięcie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: атрезия
sense_list:
(medycyna, medyczny) wrodzone lub wtórne patologiczne zamknięcie (zmniejszenie światła) przewodu ciała (np. jelita, pochwy, odbytu)


lexentry: pol/zaręczyny__rzeczownik__1
written_rep: zaręczyny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: годеж
sense_list:
(kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) obrzęd wyrażenia woli bycia razem w małżeństwie;


lexentry: pol/zasada__rzeczownik__1
written_rep: zasada
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: основа
sense_list:
(chemia, chemiczny) związek chemiczny cząsteczek składających się z atomu pierwiastka metalicznego i grupy wodorotlenowej;


lexentry: pol/zasklep__rzeczownik__1
written_rep: zasklep
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: одеяло
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) posiadające sufit pomieszczenie niemieszkalne usytuowane częściowo w ziemi (np. piwnica)


lexentry: pol/zaskoczenie__rzeczownik__1
written_rep: zaskoczenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: изнена́да
sense_list:
zdziwienie wywołane przez coś czego się nie spodziewamy, czego nie oczekujemy, z czym się nie liczymy


lexentry: pol/zaskroniec_zwyczajny__rzeczownik__1
written_rep: zaskroniec zwyczajny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: смок
sense_list:
(systematyka) (herpetologia, herpetologiczny) Natrix natrix Linnaeus, gatunek niejadowitego węża z rodziny połozowatych;


lexentry: pol/zaskórnik__rzeczownik__1
written_rep: zaskórnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: комедон
sense_list:
(fizjologia, fizjologiczny) (medycyna, medyczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) utworzona z łoju i obumarłych komórek naskórka grudka zatykająca por w skórze


lexentry: pol/zasmażka__rzeczownik__1
written_rep: zasmażka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: запръжка
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) zagęszczacz do zup, sosów otrzymywany przez zasmażenie mąki z tłuszczem;


lexentry: pol/zasobożerny__przymiotnik__1
written_rep: zasobożerny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: взискателен
sense_list:
wymagający znacznej ilości zasobów do prawidłowego funkcjonowania, zwłaszcza w kontekście informatycznym


lexentry: pol/zastaw__rzeczownik__1
written_rep: zastaw
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зало́г
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) czasowe posiadanie przedmiotu stanowiącego zabezpieczenie spłaty długu; także: oddanie czegoś jako zabezpieczenie długu | (ekonomia, ekonomiczny) rzecz, pieniądz stanowiąca zabezpieczenie spłaty długu


lexentry: pol/zastawka__rzeczownik__1
written_rep: zastawka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: клапан
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (melioratywnie, melioratywny) urządzenie do regulacji ilości, poziomu wody


lexentry: pol/zastrzyk__rzeczownik__1
written_rep: zastrzyk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: инжекция
sense_list:
(medycyna, medyczny) zabieg bezpośredniego wprowadzenie do organizmu leku za pomocą igły | (medycyna, medyczny) (potocznie, potoczny) pojedyncza wstrzykiwana dawka leku


lexentry: pol/zastęp__rzeczownik__1
written_rep: zastęp
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: водещ
sense_list:
(książkowy) grupa osób, która ma wspólne zadanie, jest w podobnej sytuacji, albo ma podobne zapatrywania


lexentry: pol/zasuwa__rzeczownik__1
written_rep: zasuwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: резе
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) zamek złożony z ruchomej sztabki wsuwanej do odpowiedniego otworu


lexentry: pol/zasób__rzeczownik__1
written_rep: zasób
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ресу́рс
sense_list:
(informatyka, informatyczny) obiekt lub inne dobro do którego proces może mieć przez pewien czas wyłączny dostęp | pewien zbiór rzeczy nagromadzonych w celu wykorzystania w przyszłości


lexentry: pol/zasób_naturalny__rzeczownik__1
written_rep: zasób naturalny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: приро́ден ресу́рс
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) twór organiczny ((na przykład) ekosystem) i nieorganiczny ((na przykład) woda, minerał), który jest wykorzystywany przez człowieka w celach produkcyjnych i konsumpcyjnych;


lexentry: pol/zasłona__rzeczownik__1
written_rep: zasłona
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: гард
sense_list:
(sport, sportowy) ustawienie się zawodnika drużyny atakującej w celu odgrodzenia drogi obrońcy do zawodnika z piłką;


lexentry: pol/zasłona_dymna__rzeczownik__1
written_rep: zasłona dymna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ди́мна заве́са
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) pozorowane działanie dla odwrócenia uwagi od czegoś istotnego | (wojskowość, wojskowy) chmura dymu służąca do ukrycia własnych działań i dezorientacji przeciwnika;


lexentry: pol/zasługiwać__czasownik__1
written_rep: zasługiwać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: заслужавам
sense_list:
być godnym czegoś, mieć prawo do jakiejś wartości; zdobywać sobie prawo do czegoś zgodnie z tym, co się zrobiło


lexentry: pol/zatem__partykuła__1
written_rep: zatem
part_of_speech: particle
min_sense_num: 02
trans_list: това време
sense_list:
(książkowy) w połączeniu ze słowem a (a zatem): partykuła wprowadzająca nawiązanie do bieżącej sytuacji lub kontekstu rozmowy


lexentry: pol/zatem__spójnik__1
written_rep: zatem
part_of_speech: conjunction
min_sense_num: 01
trans_list: това време
sense_list:
(książkowy) spójnik przyłączający wniosek z twierdzenia podanego w zdaniu przed nim. Czasami w połączeniu z a: a zatem. | (książkowy) w połączeniu ze słowem a (a zatem): spójnik przyłączający wyrażenie podające w odmienny sposób informację zawartą w zdaniu przed nim


lexentry: pol/zatrucie__rzeczownik__1
written_rep: zatrucie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: отра́вяне
sense_list:
(medycyna, medyczny) (toksykologia) stan chorobowy spowodowany dostaniem się substancji trującej do organizmu


lexentry: pol/zatrzask__rzeczownik__1
written_rep: zatrzask
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: мандало
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) automatyczne zamknięcie drzwi lub pojemników; zamek sprężynowy lub magnetyczny działający na zasadzie zapadki


lexentry: pol/zawias__rzeczownik__1
written_rep: zawias
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: панта
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) połączenie ruchome złożone z dwóch części złączonych przegubowo, do mocowania wiek, włazów, skrzydeł drzwi i okien


lexentry: pol/zawiesina__rzeczownik__1
written_rep: zawiesina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: суспензия
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (chemia, chemiczny) gazowy lub ciekły układ niejednorodny substancji, zwykle dwóch, w postaci cząstek jednej rozproszonych w drugiej;


lexentry: pol/zawiesić__czasownik__1
written_rep: zawiesić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: ока́чвам
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) przerwać na jakiś czas wykonywanie działalności gospodarczej w danej formie prawnej | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) wstrzymać na jakiś czas wykonywanie danej czynności lub danego postanowienia | formalnie pozbawić na jakiś czas prawa wykonywania zawodu lub sprawowania funkcji | powiesić coś wysoko | przerwać na jakiś czas formalne spotkanie | przerwać na jakiś czas wykonywanie danej czynności


lexentry: pol/zawieszać__czasownik__1
written_rep: zawieszać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: ока́чвам
sense_list:
powiesić coś na czymś; umiejscowić coś wyżej | wstrzymać, zatrzymać jakieś działanie, by później do niego wrócić


lexentry: pol/zawieszenie__rzeczownik__1
written_rep: zawieszenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бе́ся
sense_list:
(informatyka, informatyczny) stan programu, systemu lub komputera w którym nie reaguje on na sygnały zewnętrzne


lexentry: pol/zawieszenie__rzeczownik__1
written_rep: zawieszenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: временно прекратяване
sense_list:
(motoryzacja) układ elementów, które łączą koła z podwoziem pojazdu; | (rzeczownik odczasownikowy) od zawiesić


lexentry: pol/zawietrzny__przymiotnik__1
written_rep: zawietrzny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: завет
sense_list:
(geografia, geograficzny) / (morski) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) znajdujący się po przeciwnej stronie niż ta, na którą wieje wiatr


lexentry: pol/zawodny__przymiotnik__1
written_rep: zawodny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: ненадежден
sense_list:
o człowieku taki, za którego nie jest się pewnym | o rzeczy, mechanizmie taki, który może nie zadziałać, mieć awarię


lexentry: pol/zawracać_głowę__czasownik__1
written_rep: zawracać głowę
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: безпокойство
sense_list:
(potocznie, potoczny) niepotrzebnie zajmować kogoś swoimi sprawami lub problemami, przeszkadzać, być natrętnym lub nie dawać spokoju


lexentry: pol/zawzięty__przymiotnik__1
written_rep: zawzięty
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: твърдоглав
sense_list:
skłonny do upierania się przy swoich racjach, uczuciach; forsujący własne decyzje, często nawet wbrew rozsądkowi


lexentry: pol/zazdrość_o_członek__rzeczownik__1
written_rep: zazdrość o członek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: завист за пениса
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) termin psychoanalityczny będący żeńskim odpowiednikiem kompleksu kastracyjnego;


lexentry: pol/zaćmienie__rzeczownik__1
written_rep: zaćmienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: затъмнение
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) zjawisko pozornego znikania ciała niebieskiego wywołane przez jego przesłanianie lub wejście w cień;


lexentry: pol/zaświaty__rzeczownik__1
written_rep: zaświaty
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: подзе́мен свят
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) miejsce poza światem realnym, gdzie przebywają zmarli;


lexentry: pol/zażalenie__rzeczownik__1
written_rep: zażalenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жалба
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) odwołanie się od postanowienia sądu pierwszej instancji lub prokuratora


lexentry: pol/zbawienie__rzeczownik__1
written_rep: zbawienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: спасе́ние
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) boski akt wybawienia ludzi od wiecznego potępienia; | uratowanie w trudnej sytuacji


lexentry: pol/zbałamucić__czasownik__1
written_rep: zbałamucić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: прелъстявам
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) pozyskać czyjeś względy w wyniku bałamucenia, skutecznie zawrócić komuś w głowie


lexentry: pol/zbieg_okoliczności__rzeczownik__1
written_rep: zbieg okoliczności
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: съвпадение
sense_list:
przypadkowe, równoczesne nastąpienie dwóch lub więcej wydarzeń pozostających w pewnej relacji do siebie


lexentry: pol/zbierać__czasownik__1
written_rep: zbierać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: бера
sense_list:
podnosić coś, co jest w wielu częściach; podnosić wiele jednakowych lub podobnych rzeczy | gromadzić


lexentry: pol/zbiornik__rzeczownik__1
written_rep: zbiornik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: резервоа́р
sense_list:
przedmiot przeznaczony do zbierania, przechowywania lub transportu materiałów, zwłaszcza cieczy i gazów


lexentry: pol/zbiornik_zaporowy__rzeczownik__1
written_rep: zbiornik zaporowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: язовир
sense_list:
(hydrologia, hydrologiczny) rodzaj sztucznego jeziora, które powstaje w wyniku przegrodzenia rzeki zaporą


lexentry: pol/zbiór__rzeczownik__1
written_rep: zbiór
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кастря
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) (ogrodnictwo, ogrodniczy) czynność zbierania plonów | (rolnictwo, rolniczy) (ogrodnictwo, ogrodniczy) zwykle w lm plon


lexentry: pol/zboczenie__rzeczownik__1
written_rep: zboczenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: девиация
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) (seksuologia, seksuologiczny) zaspokajanie popędu płciowego w sposób odbiegający od normy | (rzeczownik odczasownikowy) od zboczyć


lexentry: pol/zboczeniec__rzeczownik__1
written_rep: zboczeniec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: извратеняк
sense_list:
(potocznie, potoczny) (pejoratywnie, pejoratywny) człowiek o nienormalnych zachowaniach, zwłaszcza seksualnych


lexentry: pol/zboczony__przymiotnik__1
written_rep: zboczony
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: извратен
sense_list:
(potocznie, potoczny) o człowieku lub jego myślach, zachowaniach seksualnych: nienormalny, nieprawidłowy


lexentry: pol/zbożowy__przymiotnik__1
written_rep: zbożowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: гранулирам
sense_list:
dotyczący zboża (rośliny), związany z uprawą | dotyczący zboża (ziarna), otrzymywany, zrobiony z ziarna


lexentry: pol/zbrodnia__rzeczownik__1
written_rep: zbrodnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: престъпле́ние
sense_list:
(potocznie, potoczny) czyn moralnie naganny, który spotyka się ze szczególnym potępieniem społecznym


lexentry: pol/zbrodnia_przeciwko_ludzkości__rzeczownik__1
written_rep: zbrodnia przeciwko ludzkości
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: престъпле́ние срещу́ чове́чеството
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) zbrodnicze działanie wymierzone w pewną grupę społeczną, łamiące podstawowe prawa człowieka, motywowane najczęściej pobudkami politycznymi, rasowymi czy religijnymi;


lexentry: pol/zbrodnia_wojenna__rzeczownik__1
written_rep: zbrodnia wojenna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вое́нно престъпле́ние
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) działanie poważnie naruszające prawa i zwyczaje wojenne, a także bulwersujące międzynarodową moralność i powagę traktatów;


lexentry: pol/zbroić__czasownik__1
written_rep: zbroić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: въоръжа́
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) powiększać czyiś stan uzbrojenia


lexentry: pol/zbroja__rzeczownik__1
written_rep: zbroja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: броня
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) okrycie ochronne wojownika (niekiedy konia, słonia bojowego), zabezpieczające przed ciosami;


lexentry: pol/zbrojenie__rzeczownik__1
written_rep: zbrojenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: арматура | армировка
sense_list:
(budownictwo) stalowe pręty, siatki lub kształtki zatapiane w konstrukcji betonowej, zwiększające jej wytrzymałość;


lexentry: pol/zdanie_złożone__rzeczownik__1
written_rep: zdanie złożone
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сложно изречение
sense_list:
(gramatyka) zdanie dające się podzielić na co najmniej dwa wypowiedzenia (zdania pojedyncze lub równoważniki zdania)


lexentry: pol/zdarzenie__rzeczownik__1
written_rep: zdarzenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: съби́тие
sense_list:
(informatyka, informatyczny) zapis zajścia w systemie komputerowym określonej sytuacji; | (matematyka, matematyczny) podzbiór przestrzeni probabilistycznej, symbolizujący pewien zestaw wyników eksperymentu;


lexentry: pol/zderzak__rzeczownik__1
written_rep: zderzak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бро́ня
sense_list:
(motoryzacja) element pojazdu służący do złagodzenia zderzenia pojazdu z drugim pojazdem lub przeszkodą;


lexentry: pol/zderzak__rzeczownik__1
written_rep: zderzak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бу́фер
sense_list:
(kolejnictwo) urządzenie przeznaczone do łagodzenia siły nacisku i uderzeń oraz utrzymywania wagonów w odpowiedniej odległości;


lexentry: pol/zdolność_kredytowa__rzeczownik__1
written_rep: zdolność kredytowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кредитоспособност
sense_list:
(finanse, finansowy) ocena wiarygodności finansowej pozwalająca ocenić szansę kredytobiorcy na spłatę kredytu lub pożyczki


lexentry: pol/zdradzać__czasownik__1
written_rep: zdradzać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: издавам
sense_list:
łamać dane komuś słowo, obietnicę; wykonywać coś, co może być traktowane jako złamanie takiej obietnicy; także porzucać swoje ideały


lexentry: pol/zdradzać__czasownik__1
written_rep: zdradzać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: изме́ням
sense_list:
złamać przysięgę wierności w związku, zwykle przez odbycie stosunku seksualnego z inną osobą niż osoba, z którą jest się w związku


lexentry: pol/zdrajca__rzeczownik__1
written_rep: zdrajca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: предател
sense_list:
ktoś, kto porzuca wyznawane ideały, wartości | ktoś, kto zdradza swój naród, kraj, plemię, społeczność, itp.


lexentry: pol/zdrobnienie__rzeczownik__1
written_rep: zdrobnienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: умалително
sense_list:
(gramatyka) oznaczenie przedmiotu mniejszego w stosunku do poprzedniego, oznaczać może pieszczotliwy lub pogardliwy stosunek mówiącego do obiektu;


lexentry: pol/zebra__rzeczownik__1
written_rep: zebra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зебра | зе́бра
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) afrykański ssak z rodziny koniowatych z charakterystycznymi pasami na sierści;


lexentry: pol/zecer__rzeczownik__1
written_rep: zecer
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: словослагател
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) pracownik drukarni zajmujący się składaniem publikacji za pomocą czcionek, obecnie archaizm leksykalny;


lexentry: pol/zefir__rzeczownik__1
written_rep: zefir
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зефир
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) (poetycki, poetycko) (także (środowiskowy) (rybołówstwo, rybacki)) łagodny i ciepły wiatr


lexentry: pol/zero-jedynkowy__przymiotnik__1
written_rep: zero-jedynkowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: двоичен
sense_list:
(elektryczność) (informatyka, informatyczny) zapisany w systemie binarnym (przy użyciu zer i jedynek)


lexentry: pol/zerowy__przymiotnik__1
written_rep: zerowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: нулев
sense_list:
identyfikowany przez zero; taki, który w określonym porządku liczenia poprzedza pierwszy | taki, którego wartość wynosi zero


lexentry: pol/zespolony__przymiotnik__1
written_rep: zespolony
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 02
trans_list: комплексен
sense_list:
(matematyka, matematyczny) będący liczbą zespoloną lub przyjmujący wartości będące liczbami zespolonymi | (matematyka, matematyczny) powiązany z liczbami zespolonymi


lexentry: pol/zespół__rzeczownik__1
written_rep: zespół
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: синдром
sense_list:
(medycyna, medyczny) występowanie wad wrodzonych, urazów lub objawów chorobowych w charakterystycznym zestawieniu;


lexentry: pol/zespół_lęku_uogólnionego__rzeczownik__1
written_rep: zespół lęku uogólnionego
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: генерализирано тревожно разстройство
sense_list:
(psychologia, psychologiczny) zaburzenie, któremu towarzyszy obecność uporczywego lęku nie wiążącego się z żadnym określonym czynnikiem;


lexentry: pol/zespół_muzyczny__rzeczownik__1
written_rep: zespół muzyczny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: групирам
sense_list:
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) muzycy wspólnie występujący pod daną nazwą, razem tworzący określoną muzykę


lexentry: pol/zeszły__przymiotnik__1
written_rep: zeszły
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: после́ден
sense_list:
taki, który minął, odbył się już i należy do przeszłości; poprzedni, przed tym, który jest teraz (najczęściej w odniesieniu do czasu)


lexentry: pol/zetta-__przedrostek__1
written_rep: zetta-
part_of_speech: prefix
min_sense_num: 01
trans_list: зета-
sense_list:
(fizyka, fizyczny) pierwszy człon wyrazów złożonych oznaczających jednostki miary 1021 razy większe od podstawowych;


lexentry: pol/zewnątrz__przyimek__1
written_rep: zewnątrz
part_of_speech: preposition
min_sense_num: 01
trans_list: въ́ншен
sense_list:
(przestarzałe, przestarzały) poza obrębem czegoś, poza obszarem jakiejś powierzchni terenu, obiektu lub środowiska


lexentry: pol/zez__rzeczownik__1
written_rep: zez
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кривогледство
sense_list:
(medycyna, medyczny) nierównoległe ustawienie gałek ocznych względem siebie, powodujące nieprawidłowe widzenie;


lexentry: pol/zeznanie__rzeczownik__1
written_rep: zeznanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: показа́ние
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) (administracja) oficjalne wyjaśnienia złożone w sądzie lub przed innymi władzami


lexentry: pol/zezwolenie__rzeczownik__1
written_rep: zezwolenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: одобре́ние
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) dokument poświadczający oficjalną zgodę | (prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) oficjalna zgoda


lexentry: pol/zgaga__rzeczownik__1
written_rep: zgaga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: олово
sense_list:
(potocznie, potoczny) (przenośnie, przenośnia) osoba dokuczliwa, kłótliwa, nieznośna,natrętna, uprzykrzona


lexentry: pol/zginąć__czasownik__1
written_rep: zginąć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: издъ́хвам
sense_list:
nagle, tragicznie stracić życie (w odniesieniu do ludzi) | przestać istnieć, stracić ważność (o cechach, zjawiskach, wartościach)


lexentry: pol/zgniatać__czasownik__1
written_rep: zgniatać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: мачкам
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) obciążać lub niszczyć psychicznie | wywierając nacisk, powodować odkształcenie lub zniszczenie czegoś lub kogoś


lexentry: pol/zgraja__rzeczownik__1
written_rep: zgraja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: глу́тница
sense_list:
(potocznie, potoczny) (pejoratywnie, pejoratywny) liczna grupa ludzi, która jest uciążliwa, agresywna lub nieprzyjaźnie nastawiona


lexentry: pol/zgrubienie__rzeczownik__1
written_rep: zgrubienie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: аугментатив
sense_list:
(gramatyka) wyraz utworzony za pomocą odpowiedniego formantu oznaczającego rzecz albo osobę większą od nazywanej wyrazem podstawowym;


lexentry: pol/zgrzebło__rzeczownik__1
written_rep: zgrzebło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: чесало
sense_list:
(zootechnika, zootechniczny) metalowy przyrząd do czyszczenia zwierząt (zwłaszcza zwierząt gospodarskich) i usuwania sierści ze szczotki do czesania zwierząt;


lexentry: pol/zielona_herbata__rzeczownik__1
written_rep: zielona herbata
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зелен чай
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) napój przyrządzany wyłącznie z liści herbaty chińskiej, które zostały poddane minimalnemu utlenianiu w czasie przetwarzania


lexentry: pol/zielony__przymiotnik__1
written_rep: zielony
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: зелен
sense_list:
o roślinach, owocach: taki, który nie osiągnął dojrzałości, będący w stadium poprzedzającym dojrzałość; niedojrzały | (lekceważąco, lekceważący) (potocznie, potoczny) (przenośnie, przenośnia) niedoświadczony, niewyrobiony, niemający rozeznania w jakiejś dziedzinie, zwykle młody


lexentry: pol/zielony__przymiotnik__1
written_rep: zielony
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: зелен | зеле́н
sense_list:
mający kolor czwartego pasma tęczy, taki jak kolor świeżej trawy, szmaragdu, malachitu itp.; mający kolor pochodny, powstały ze zmieszania kolorów podstawowych: żółtego i niebieskiego;


lexentry: pol/zielony_ludzik__rzeczownik__1
written_rep: zielony ludzik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: извънзе́мен
sense_list:
(żartobliwie) (fantastyka naukowa, ang. „science fiction”) rzekomy przybysz z kosmosu o zielonej skórze


lexentry: pol/ziemniaczany__przymiotnik__1
written_rep: ziemniaczany
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: карто́ф
sense_list:
dotyczący ziemniaków (rośliny i bulwy), związany z ziemniakami | przyrządzony, zrobiony z ziemniaków, z dodatkiem ziemniaków


lexentry: pol/ziemniak__rzeczownik__1
written_rep: ziemniak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: картоф
sense_list:
(botanika, botaniczny) Solanum tuberosum L., roślina z rodziny psiankowatych, o jadalnych bulwach; | (spożywczy) warzywo z bulwy ziemniaka (1.1)


lexentry: pol/ziemski__przymiotnik__1
written_rep: ziemski
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: държава
sense_list:
(dawniej, dawny) dotyczący ziemi, jako jednostki administracyjnej początkowo obejmującej kilka powiatów sądowych. | dotyczący ziemi ornej, majątku ziemskiego


lexentry: pol/ziggurat__rzeczownik__1
written_rep: ziggurat
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зикурат
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) starożytna bliskowschodnia budowla sakralna,


lexentry: pol/zimna_wojna__rzeczownik__1
written_rep: zimna wojna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: студена война | Студена война
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) okres napięcia pomiędzy Związkiem Radzieckim a Stanami Zjednoczonymi istniejący w drugiej połowie dwudziestego wieku;


lexentry: pol/zimne_ognie__rzeczownik__1
written_rep: zimne ognie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бенгалски огън
sense_list:
niewielkie fajerwerki do użytku domowego w formie pręcika, na którym spala się substancja wytwarzająca snop iskier;


lexentry: pol/zimnokrwisty__przymiotnik__1
written_rep: zimnokrwisty
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: студенокръвен
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) o zmieniającej się temperaturze ciała pod wpływem zmiany temperatury otoczenia


lexentry: pol/zimny__przymiotnik__1
written_rep: zimny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: студе́н
sense_list:
mający (względnie) niską temperaturę, wywołujący uczucie zimna | pozbawiony emocji, czysto intelektualny


lexentry: pol/zimorodek__rzeczownik__1
written_rep: zimorodek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: земеродно рибарче
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Alcedo atthis, niewielki, kolorowy ptak żywiący się rybami, które zdobywa, nurkując;


lexentry: pol/ziołolecznictwo__rzeczownik__1
written_rep: ziołolecznictwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: фитотерапия
sense_list:
(medycyna, medyczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) dział medycyny i farmakologii zajmujący się wytwarzaniem leków ziołowych oraz ich stosowaniem w profilaktyce i terapii chorób;


lexentry: pol/zięba__rzeczownik__1
written_rep: zięba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: чинка | обикновената чинка
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) niewielki, melodyjnie śpiewający i barwny ptak z gatunku zięba zwyczajna, Fringilla coelebs;


lexentry: pol/zjazd__rzeczownik__1
written_rep: zjazd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: спускане
sense_list:
(sport, sportowy) konkurencja narciarska polegająca na jak najszybszym zjechaniu z ośnieżonego stoku góry po określonej trasie | czynność poruszania się w dół


lexentry: pol/zjednoczenie__rzeczownik__1
written_rep: zjednoczenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: му́фа
sense_list:
organizacja powstała w wyniku połączenia organizacji, instytucji o podobnym profilu i zakresie działalności


lexentry: pol/zjednoczenie__rzeczownik__1
written_rep: zjednoczenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: обединение
sense_list:
(politologia, polityka, politologiczny, polityczny) (historia, historyczny, historycznie) powstanie jednolitego państwa z dwóch lub więcej dotychczas niepodległych państw;


lexentry: pol/zlepieniec__rzeczownik__1
written_rep: zlepieniec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: конгломера́т
sense_list:
(geologia, geologiczny) grubookruchowa skała osadowa zbudowana z obtocznych ziaren żwiru spojonych lepiszczem;


lexentry: pol/zmarszczka__rzeczownik__1
written_rep: zmarszczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бръчка
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) podłużne zagłębienie skóry powstające w wyniku starzenia się lub ruchów mimicznych


lexentry: pol/zmiażdżenie__rzeczownik__1
written_rep: zmiażdżenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: съкруши́телен
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) metoda egzekucji i tortur polegająca na obciążaniu ciała skazańca;


lexentry: pol/zmienna__rzeczownik__1
written_rep: zmienna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: променлива
sense_list:
(matematyka, matematyczny) (informatyka, informatyczny) wielkość, która może przyjmować różne wartości;


lexentry: pol/zmierzchowy__przymiotnik__1
written_rep: zmierzchowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: дрезгавина́
sense_list:
związany z porą dnia od chwili schowania się słońca za horyzont do nastania ciemności, porą ściemniania się


lexentry: pol/zmrażać__czasownik__1
written_rep: zmrażać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: закалявам
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) wywoływać uczucie przerażenia lub chłodnego zaskoczenia | stopniowo ochładzać coś do temperatury bliskiej zamarzaniu; silnie oziębiać; ścinać mrozem; powodować przemarznięcie


lexentry: pol/znachor__rzeczownik__1
written_rep: znachor
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: знахар
sense_list:
(książkowy) człowiek bez uprawnień i bez odpowiedniego wykształcenia medycznego zajmujący się leczeniem ludzi, zwykle za pomocą ziół, zamawiania, guseł, czarów


lexentry: pol/znachorka__rzeczownik__1
written_rep: znachorka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: знахарка
sense_list:
(książkowy) kobieta bez uprawnień i bez odpowiedniego wykształcenia medycznego zajmująca się leczeniem ludzi, zwykle za pomocą ziół, zamawiania, guseł, czarów


lexentry: pol/znaczek_pocztowy__rzeczownik__1
written_rep: znaczek pocztowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пощенска марка
sense_list:
(usługi pocztowe, kurierskie, poczta) (filatelistyka) mała nalepka przyklejana do koperty (pocztówki, paczki) służąca jako środek uiszczenia opłaty za usługi pocztowe (np. usługę przesyłki);


lexentry: pol/znacznik__rzeczownik__1
written_rep: znacznik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: таг
sense_list:
(biologia, biologiczny) (medycyna, medyczny) sekwencja peptydowa dołączana do białka w celu ułatwienia jego detekcji, oczyszczania lub zwiększenia rozpuszczalności; | (informatyka, informatyczny) znak lub słowo kluczowe przypisywane określonemu fragmentowi tekstu lub plikowi multimedialnemu


lexentry: pol/znajdować__czasownik__1
written_rep: znajdować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: намирам
sense_list:
zdobywać to, czego się szuka | (przestarzałe, przestarzały) oceniać coś; określać swoje uczucia, stosunek do czegoś | odkrywać coś wewnątrz czegoś lub na czymś


lexentry: pol/znak_drogowy__rzeczownik__1
written_rep: znak drogowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пъ́тен знак
sense_list:
(motoryzacja) symbol graficzny, świetlny lub napis zawierający informacje, ostrzeżenia, nakazy i zakazy skierowane do użytkowników dróg;


lexentry: pol/znak_końca_dowodu__rzeczownik__1
written_rep: znak końca dowodu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: надгро́бен па́метник
sense_list:
(termin typograficzny) (matematyka, matematyczny) symbol stosowany przez matematyków do oznaczania końca dowodu;


lexentry: pol/znak_zodiaku__rzeczownik__1
written_rep: znak zodiaku
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зодиакален знак
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) (astrologia, astrologiczny) każda z dwunastu części zodiaku, nosząca nazwę gwiazdozbioru zodiakalnego, który leżał w jej obrębie ok. 2000 lat temu;


lexentry: pol/znamię__rzeczownik__1
written_rep: znamię
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: белег
sense_list:
(botanika, botaniczny) u niektórych roślin: górna część słupka | (przenośnie, przenośnia) cecha charakterystyczna właściwa czemuś


lexentry: pol/znawca__rzeczownik__1
written_rep: znawca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: познавач
sense_list:
osoba dobrze się na czymś znająca, mająca wiedzę, doświadczenie w odpowiedniej dziedzinie, umiejąca należycie ocenić coś lub kogoś


lexentry: pol/znać__czasownikmodalny__1
written_rep: znać
part_of_speech: modal
min_sense_num: 01
trans_list: познавам
sense_list:
mieć informacje na czyjś temat, być komuś w przeszłości przedstawionym | mieć informacje na temat czegoś, mieć z tym do czynienia w przeszłości


lexentry: pol/zniechęcać__czasownik__1
written_rep: zniechęcać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: обезкуражавам
sense_list:
powodować utratę pozytywnych odczuć wobec czegoś lub kogoś | wywoływać brak ochoty do czynienia czegoś


lexentry: pol/znieczulać__czasownik__1
written_rep: znieczulać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: анестезирам
sense_list:
(medycyna, medyczny) (farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) stosować leki znoszące odbieranie impulsów uszkadzających i odczuwanie bólu


lexentry: pol/zniżać__czasownik__2
written_rep: zniżać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 02
trans_list: пикирам
sense_list:
(pejoratywnie, pejoratywny) odchodzić od pewnych norm, wartości lub zachowywać się w upokarzający sposób


lexentry: pol/zobojętniały__przymiotnik__1
written_rep: zobojętniały
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: безпристра́стен
sense_list:
pozbawiony emocji, zainteresowania lub reakcji na coś, co wcześniej mogło wzbudzać uwagę, uczucia czy zaangażowanie


lexentry: pol/zodiak__rzeczownik__1
written_rep: zodiak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зодиак
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) (astrologia, astrologiczny) pas firmamentu, ciągnący się wzdłuż ekliptyki, na tle którego przemieszczają się w ciągu roku obserwowane z Ziemi Słońce, Księżyc i planety, podzielony na 12 znaków zodiaku;


lexentry: pol/zombi__rzeczownik__1
written_rep: zombi
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зомби
sense_list:
(etnografia, etnograficzny) (literatura, literaturoznawstwo, literaturoznawczy) popkulturowa fikcyjna postać z horrorów – żywy trup, zmarły ożywiony np. dzięki magii;


lexentry: pol/zombie__rzeczownik__1
written_rep: zombie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зомби
sense_list:
(informatyka, informatyczny) komputer przejęty przez hackera | (informatyka, informatyczny) wpis w tablicy procesów opisujący program, którego wykonanie w systemie operacyjnym zostało zakończone; | (zobacz) zombi


lexentry: pol/zoofobia__rzeczownik__1
written_rep: zoofobia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зоофобия
sense_list:
(medycyna, medyczny) (psychologia, psychologiczny) chorobliwy, nieuzasadniony lęk przed zwierzętami;


lexentry: pol/zoomować__czasownik__1
written_rep: zoomować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: бръмча
sense_list:
(fotografia) (technologia, technika, techniczny) (potocznie, potoczny) zwiększać lub zmniejszać widzialny obiekt przez zoom


lexentry: pol/zoonoza__rzeczownik__1
written_rep: zoonoza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зооноза
sense_list:
(weterynaria, weterynaryjny) (medycyna, medyczny) choroba zakaźna lub pasożytnicza zwierząt, mogąca wtórnie wystąpić u człowieka;


lexentry: pol/zostawiać__czasownik__1
written_rep: zostawiać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: завеща́вам
sense_list:
odchodzić od kogoś, porzucać go (najczęściej w aspekcie dokonanym) | przeznaczać coś dla kogoś po swojej śmierci (najczęściej w aspekcie dokonanym)


lexentry: pol/zrabować__czasownik__1
written_rep: zrabować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: грабеж
sense_list:
(książkowy) zabrać wiele rzeczy z budynku, pokoju lub innego terenu bezprawnie i posługując się przemocą


lexentry: pol/zrost__rzeczownik__1
written_rep: zrost
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сло́жна ду́ма
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wyraz powstały z połączenia kilku wyrazów, zachowujących swój układ składniowy i postać morfologiczną;


lexentry: pol/zrzucić_maskę__czasownik__1
written_rep: zrzucić maskę
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: разобличавам
sense_list:
pokazać się takim, jakim się naprawdę jest; przestać udawać, pokazać swoje prawdziwe cechy, charakter


lexentry: pol/zrzut__rzeczownik__1
written_rep: zrzut
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: геол. разсед
sense_list:
poroże zrzucone na zimę przez zwierzynę | rzeczy lub ludzie zrzucani na spadochronach | wypuszczanie wody lub innej cieczy


lexentry: pol/zsyp__rzeczownik__1
written_rep: zsyp
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: парашут
sense_list:
wydzielona część wielopiętrowego budynku (bloku mieszkalnego lub biurowca), w której znajduje się przewód zsypowy oraz komory służące do wrzucania śmieci z poszczególnych kondygnacji


lexentry: pol/zszywka__rzeczownik__1
written_rep: zszywka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: телче
sense_list:
(biurowość, biurowy) cienki kawałek metalu, odpowiednio zagięty, służący do łączenia kartek przy użyciu zszywacza


lexentry: pol/zulu__rzeczownik__1
written_rep: zulu
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зулуски
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) język z rodziny nigero-kongijskiej, z gałęzi wolta-kongijskiej, z grupy bantu, z zespołu nguni; jeden z urzędowych języków Południowej Afryki


lexentry: pol/zurwanizm__rzeczownik__1
written_rep: zurwanizm
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зурванизъм
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) doktryna monistyczna, forma perskiej religii mazdaizmu, opozycyjna wobec zoroastryzmu


lexentry: pol/zwalniać__czasownik__1
written_rep: zwalniać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: уволнявам
sense_list:
(o pracodawcy) rozwiązywać z pracownikiem stosunek zatrudnienia; pozbawiać kogoś pracy lub stanowiska


lexentry: pol/zwarcie__rzeczownik__1
written_rep: zwarcie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: къ́со съедине́ние
sense_list:
(elektryczność) zetknięcie się przewodów w obwodzie elektrycznym, powodujące nieprawidłowy przepływ silnego prądu i uszkodzenie instalacji


lexentry: pol/zwarty__przymiotnik__1
written_rep: zwarty
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: договор
sense_list:
(matematyka, matematyczny) o przestrzeni topologicznej: o tej własności, że z dowolnego jej pokrycia zbiorami otwartymi można wybrać podpokrycie skończone | (matematyka, matematyczny) o zbiorze: stanowiący przestrzeń topologiczną zwartą (1.3)


lexentry: pol/zwichnąć__czasownik__1
written_rep: zwichnąć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: изкълчвам
sense_list:
(medycyna, medyczny) wywołać uszkodzenie stawu poprzez przemieszczenie względem siebie nasad kości tworzących staw


lexentry: pol/zwieracz__rzeczownik__1
written_rep: zwieracz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сфинктер
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) mięsień okrężny tworzący pierścień mięśniowy zamykający naturalne otwory ciała lub ujścia niektórych narządów;


lexentry: pol/zwierzyna__rzeczownik__1
written_rep: zwierzyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: дивеч
sense_list:
(łowiectwo, łowiecki) zwierzęta łowne, będące przedmiotem polowań | mięso zwierząt, w szczególności leśnych, dzikich


lexentry: pol/zwierzęta__rzeczownik__1
written_rep: zwierzęta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: животно
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Animalia Linnaeus, takson w randze królestwa, obejmujące wielokomórkowe organizmy cudzożywne o komórkach eukariotycznych;


lexentry: pol/zwietrzały__przymiotnik__1
written_rep: zwietrzały
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: изветрял
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) taki, który stracił świeżość, ważność, moc, (i tym podobne, i temu podobne)


lexentry: pol/związek_frazeologiczny__rzeczownik__1
written_rep: związek frazeologiczny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: и́зразни сре́дства
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) utrwalone w użyciu połączenie dwóch lub więcej wyrazów mające pewne wspólne ustalone znaczenie;


lexentry: pol/związek_zawodowy__rzeczownik__1
written_rep: związek zawodowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: професиона́лен съю́з
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) organizacja zrzeszająca pracowników w celu reprezentowania i obrony ich wspólnych interesów ekonomicznych i społecznych;


lexentry: pol/związek_zgody__rzeczownik__1
written_rep: związek zgody
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: съгла́сие
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) związek dwóch wyrazów, w którym oba wyrazy znajdują się zawsze w tym samym rodzaju, przypadku, liczbie i osobie;


lexentry: pol/związywać__czasownik__1
written_rep: związywać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: връзвам
sense_list:
trwale łączyć końce sznurka, liny itp. | unieruchamiać kogoś przez oplątanie mu rąk i nóg np. sznurem


lexentry: pol/zwolnienie_lekarskie__rzeczownik__1
written_rep: zwolnienie lekarskie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: отпуск по болест
sense_list:
(urzędowy) (medycyna, medyczny) zaświadczenie wystawiane przez lekarza, usprawiedliwiające nieobecność pracownika w pracy, niezdolnego do pracy z powodu choroby lub konieczności zapewnienia opieki choremu członkowi rodziny;


lexentry: pol/zworka__rzeczownik__1
written_rep: zworka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: джъмпер
sense_list:
(elektryczność) (informatyka, informatyczny) mały element służący do łączenia (zwierania) styków elektrycznych w celu konfiguracji układu elektronicznego (np. płyty głównej);


lexentry: pol/zwrot_przez_rufę__rzeczownik__1
written_rep: zwrot przez rufę
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: насмешка
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) manewr polegający na przecięciu linii wiatru rufą z przerzuceniem żagli na drugą stronę


lexentry: pol/zwrotnik__rzeczownik__1
written_rep: zwrotnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: тропик
sense_list:
(geografia, geograficzny) jedna z dwóch umownych linii na Ziemi, równoleżnik 23°27′ (dwadzieścia trzy stopnie i dwadzieścia siedem minut);


lexentry: pol/zwrotny__przymiotnik__1
written_rep: zwrotny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: възвра́тен
sense_list:
(gramatyka) wskazujący, że wykonawca czynności sam jej podlega | (matematyka, matematyczny) (logika, logiczny) (o relacji) łączący obiekt z samym sobą


lexentry: pol/zwycięstwo__rzeczownik__1
written_rep: zwycięstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: победа
sense_list:
zdecydowany sukces w walce lub rywalizacji (najczęściej sportowej), zwalczenie nieprzyjaciela, pokonanie konkurencji


lexentry: pol/zwyczaj__rzeczownik__1
written_rep: zwyczaj
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: на́вик
sense_list:
indywidualny sposób zachowywania się lub czynności wykonywane w określonych sytuacjach, charakterystyczne dla danej osoby


lexentry: pol/zwyczaj__rzeczownik__1
written_rep: zwyczaj
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: обичай
sense_list:
sposób zachowywania się lub czynności wykonywane w określonych sytuacjach według pewnego wzoru określonego przez kulturę


lexentry: pol/zysk__rzeczownik__1
written_rep: zysk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: печалба
sense_list:
(ekonomia, ekonomiczny) (finanse, finansowy) (księgowość) przewyższenie wpływów nad wydatkami, dochód ze sprzedaży | korzyść z czegoś, uzyskana wartość


lexentry: pol/ząb__rzeczownik__1
written_rep: ząb
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зъб
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) twór anatomiczny osadzony w szczęce lub żuchwie, ułatwiający gryzienie pokarmu;


lexentry: pol/ząb__rzeczownik__1
written_rep: ząb
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зъбец | зъб
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) fragment urządzenia, który w połączeniu z innym takim fragmentem powoduje przenoszenie ruchu | (technologia, technika, techniczny) jeden z ciągu wystających elementów narzędzia lub przyrządu, służący do cięcia, czesania, chwytania, piłowania, przytrzymywania, rozdzielania itp. czegoś


lexentry: pol/ząb_mądrości__rzeczownik__1
written_rep: ząb mądrości
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: мъдрец
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (stomatologia, stomatologiczny) zwyczajowe określenie trzecich zębów trzonowych u człowieka;


lexentry: pol/zębowa_wróżka__rzeczownik__1
written_rep: zębowa wróżka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: феята на зъбките
sense_list:
baśniowa postać w kulturze anglosaskiej obdarowująca dzieci w zamian za pozostawione przez nie mleczne zęby;


lexentry: pol/zębowy__przymiotnik__1
written_rep: zębowy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: зъбен
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) związany z zębami, dotyczący zębów | (językoznawstwo, językoznawczy) wydawany, gdy język dotyka (górnych) zębów


lexentry: pol/złamanie__rzeczownik__1
written_rep: złamanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: изнасилване
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) naruszenie (przepisów prawa, postanowień umowy itp.)


lexentry: pol/złamać__czasownik__1
written_rep: złamać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: нарушавам
sense_list:
działaniem fizycznym (wcześniej zginając, naciskając lub uderzając) rozdzielić coś na kilka (zwykle na dwie) części


lexentry: pol/zło__rzeczownik__1
written_rep: zło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зло
sense_list:
coś powszechnie uznane za szkodliwe, negatywne moralnie; | czyn lub wydarzenie wyrządzające komuś krzywdę


lexentry: pol/złocień__rzeczownik__1
written_rep: złocień
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: хризантема
sense_list:
(botanika, botaniczny) Chrysanthemum L., rodzaj roślin należący do rodziny astrowatych; | (botanika, botaniczny) roślina z rodzaju złocień (1.1) | kwiat złocienia (1.2)


lexentry: pol/złocień_właściwy__rzeczownik__1
written_rep: złocień właściwy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: маргаритка
sense_list:
(systematyka) (botanika, botaniczny) Leucanthemum vulgare Lam., gatunek roślin z rodziny astrowatych;


lexentry: pol/złom__rzeczownik__1
written_rep: złom
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: скрап
sense_list:
zużyte, niepotrzebne przedmioty, elementy lub odpady metalowe, zbierane i wykorzystywane jako surowiec wtórny


lexentry: pol/złota_rybka__rzeczownik__1
written_rep: złota rybka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зла́тна ри́бка
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) odmiana hodowlana jednego z podgatunku karasia chińskiego, Carassius auratus;


lexentry: pol/złotnik__rzeczownik__1
written_rep: złotnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: златар
sense_list:
(rzemiosło, rzemieślniczy) osoba zajmująca się złotnictwem; rzemieślnik artystyczny wyrabiający przedmioty z metali szlachetnych (m.in. złota, srebra, platyny, palladu)


lexentry: pol/złoto__rzeczownik__1
written_rep: złoto
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: злато
sense_list:
(chemia, chemiczny) pierwiastek chemiczny o symbolu Au i liczbie atomowej 79; | stop zawierający złoto (1.1), surowiec do wyrobu m.in. biżuterii, monet | (sport, sportowy) złoty medal | (jubilerstwo, jubilerski) wyrób ze złota (1.2)


lexentry: pol/złoty__przymiotnik__1
written_rep: złoty
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: златен
sense_list:
(jubilerstwo, jubilerski) wykonany ze złota | (przenośnie, przenośnia) dobry, najlepszy w swoim rodzaju | mający kolor i połysk złota | dotyczący złota


lexentry: pol/złośliwe_oprogramowanie__rzeczownik__1
written_rep: złośliwe oprogramowanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: злонамерен софтуер | малуер
sense_list:
(informatyka, informatyczny) oprogramowanie, którego celem jest wyrządzanie szkód w systemie komputerowym;


lexentry: pol/złośliwy__przymiotnik__1
written_rep: złośliwy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: злокачествен
sense_list:
nacechowany wrogością, niechęcią, przejawiający niechęć, wrogość | o chorobie, schorzeniu: mający przebieg groźny dla organizmu, zagrażający życiu


lexentry: pol/złożenie__rzeczownik__1
written_rep: złożenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: оградено мя́сто
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) wyraz, który powstał poprzez połączenie co najmniej dwóch rdzeni bądź ich derywatów;


lexentry: pol/zły__przymiotnik__1
written_rep: zły
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: лош
sense_list:
niemiły, nieprzyjemny (z charakteru) | niesmaczny | kiepski, nieznający się | niekorzystny | niewygodny, nieprzyjemny, nieudany | o zdrowiu, zmysłach słaby


lexentry: pol/ćwiczenia__rzeczownik__1
written_rep: ćwiczenia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: упражнение
sense_list:
(edukacja, edukacyjny) zajęcia na uczelni wyższej, podczas których studenci analizują, często w sposób praktyczny, zagadnienia z danego przedmiotu


lexentry: pol/ćwierćfinał__rzeczownik__1
written_rep: ćwierćfinał
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: четвъртфинал
sense_list:
(sport, sportowy) część rozgrywek eliminacyjnych ośmiu rywali (lub ośmiu drużyn), z których czterech może awansować do półfinału


lexentry: pol/Łabędź__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Łabędź
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Лебед
sense_list:
(astronomia, astronomiczny) gwiazdozbiór nieba północnego; zawiera jasną gwiazdę – Deneb; zawiera liczne mgławice; w Polsce widoczny latem i jesienią; góruje o północy w sierpniu; konstelacja, której 5 najjaśniejszych gwiazd tworzy charakterystyczny układ w kształcie krzyża, zwany Krzyżem Północy;


lexentry: pol/Ładoga__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Ładoga
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Ладожко езеро
sense_list:
(geografia, geograficzny) największe jezioro Europy położone w Rosji, na północny wschód od Petersburga;


lexentry: pol/Łować__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Łować
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Ловат
sense_list:
(geografia, geograficzny) (hydronim, hydronimia) rzeka w obwodzie witebskim Białorusi oraz pskowskim i nowogrodzkim Rosji, uchodząca do jeziora Ilmen;


lexentry: pol/Ługańska_Republika_Ludowa__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Ługańska Republika Ludowa
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Луганска народна република
sense_list:
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) marionetkowe samozwańcze państwo działające na terenie obwodu ługańskiego Ukrainy;


lexentry: pol/Łuza__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Łuza
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Луза
sense_list:
(geografia, geograficzny) rzeka w Rosji, w obwodzie kirowskim, Republice Komi i obwodzie wołgogradzkim, prawy dopływ rzeki Jug w dorzeczu Dwiny;


lexentry: pol/Łużyce__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Łużyce
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Лужица
sense_list:
(geografia, geograficzny) region w Niemczech i częściowo w Polsce, zamieszkany przez Niemców i Słowian;


lexentry: pol/łabędzi_śpiew__rzeczownik__1
written_rep: łabędzi śpiew
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лебедова песен
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (książkowy) ostatnie dzieło artysty kończące jego karierę, końcowy twór jakiejkolwiek działalności


lexentry: pol/łabędź__rzeczownik__1
written_rep: łabędź
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лебед | ле́бед
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Cygnus, ptak wodny o białym lub czarnym upierzeniu i długiej smukłej szyi;


lexentry: pol/łabędź_krzykliwy__rzeczownik__1
written_rep: łabędź krzykliwy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: поен лебед
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Cygnus cygnus, gatunek ptaka z podrodziny gęsi (Anserinae), o białym upierzeniu i żółtym dziobie z czarnym czubkiem;


lexentry: pol/łabędź_niemy__rzeczownik__1
written_rep: łabędź niemy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ням лебед
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Cygnus olor, gatunek dużego ptaka wodnego z rodziny kaczkowatych, pospolicie występującego w Polsce;


lexentry: pol/łacina_ludowa__rzeczownik__1
written_rep: łacina ludowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: простонаро́ден лати́нски
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (językoznawstwo, językoznawczy) potoczna, mówiona odmianę łaciny, używana przez zwykłych ludzi (plebs, żołnierzy, osadników) w czasach starożytnego Rzymu i później w okresie wczesnego Cesarstwa


lexentry: pol/ładowarka__rzeczownik__1
written_rep: ładowarka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: заря́дно
sense_list:
(elektryczność) urządzenie służące do ładowania akumulatorów, także wewnętrznych np. w telefonach komórkowych, laptopach itp.;


lexentry: pol/ładować__czasownik__1
written_rep: ładować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: зарежда
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (elektryczność) wprowadzać ładunek elektryczny do baterii, akumulatora | (informatyka, informatyczny) ściągać z serwera stronę internetową | nabijać pistolet / karabin / strzelbę bądź inną broń palną


lexentry: pol/ładunek_elektryczny__rzeczownik__1
written_rep: ładunek elektryczny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: електрически заряд
sense_list:
(fizyka, fizyczny) (elektryczność) podstawowa wielkość fizyczna, cecha materii warunkująca siłę oddziaływania elektromagnetycznego między cząstkami;


lexentry: pol/łagodny__przymiotnik__1
written_rep: łagodny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: благ
sense_list:
charakteryzujący się łagodnością, spokojem, brakiem gniewu lub niepokoju | o smaku: słaby, taki, który nie jest pikantny; jest delikatny


lexentry: pol/łajdak__rzeczownik__1
written_rep: łajdak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: мерза́вец
sense_list:
(potocznie, potoczny) (pejoratywnie, pejoratywny) człowiek postępujący niezgodnie z normami etyki, godny pogardy


lexentry: pol/łam__rzeczownik__1
written_rep: łam
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: стълб
sense_list:
(drukarstwo, drukarski) teksty, tabele, ilustracje i inne elementy druku uformowane w kolumnę w układzie jednołamowym lub stanowiące część kolumny w układzie wielołamowym;


lexentry: pol/łamigłówka__rzeczownik__1
written_rep: łamigłówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: главоблъ́сканица
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) problem życiowy niełatwy do rozwiązania | zadanie logiczne do rozwiązania poprzez kombinacje


lexentry: pol/łan__rzeczownik__1
written_rep: łan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: феодално владение
sense_list:
(dawniej, dawny) obszar ziemi dany przez możnowładcę osadnikowi do uprawy, celem pozyskania czynszu i daniny


lexentry: pol/łapówka__rzeczownik__1
written_rep: łapówka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: подкуп | рушвет
sense_list:
(kryminologia, kryminologiczny) wartość materialna lub niematerialna udzielona przez jedną osobę na rzecz drugiej osoby, w celu nielegalnego osiągnięcia pewnej korzyści


lexentry: pol/łaska__rzeczownik__1
written_rep: łaska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: благоволение
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) dar udzielany człowiekowi przez Boga, a którego przyznanie nie jest związane z żadną zasługą


lexentry: pol/ławnik__rzeczownik__1
written_rep: ławnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: съдебен заседател
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) osoba niebędąca sędzią, uczestnicząca w wydawaniu wyroków w niektórych kategoriach spraw sądowych;


lexentry: pol/łańcuch__rzeczownik__1
written_rep: łańcuch
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: верига
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) ciąg zdarzeń, wynikających jeden z drugiego | (geografia, geograficzny) ciąg podłużnych gór i wzgórz wraz z rozdzielającymi je dolinami; | szereg znajdujących się blisko siebie, położonych w jednej linii obiektów, elementów itp.


lexentry: pol/łańcuch_górski__rzeczownik__1
written_rep: łańcuch górski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: варирам
sense_list:
(geografia, geograficzny) (geologia, geologiczny) górotwór fałdowy w postaci długich wstęg; obszar górski złożony z równolegle przebiegających pasm gór wraz z kotlinami i pogórzami


lexentry: pol/łańcuch_pokarmowy__rzeczownik__1
written_rep: łańcuch pokarmowy
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: хранителна верига
sense_list:
(ekologia, ekologiczny) zależność pokarmowa wiążąca w danej biocenozie poszczególne gatunki producentów, konsumentów i reducentów, będących kolejnymi ogniwami w układzie, w którym każde ogniwo poprzedzające jest pokarmem dla następnego;


lexentry: pol/łochynia__rzeczownik__1
written_rep: łochynia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: си́ня борови́нка
sense_list:
(botanika, botaniczny) (potocznie, potoczny) roślina z gatunku Vaccinium uliginosum L., borówka bagienna | (botanika, botaniczny) (spożywczy) (potocznie, potoczny) owoc łochyni (1.1), w medycynie ludowej stosowany jako lek przeciw hemoroidom i żylakom


lexentry: pol/łopotać__czasownik__1
written_rep: łopotać
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: плющя
sense_list:
(książkowy) poruszać skrzydłami w górę i w dół | (książkowy) wytwarzać charakterystyczny dźwięk poprzez szybkie poruszanie przedmiotem | (książkowy) wytwarzać charakterystyczny dźwięk, będąc szybko poruszanym


lexentry: pol/łowca__rzeczownik__1
written_rep: łowca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: авджия
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) osoba poszukujący czegoś bądź kogoś dla pieniędzy lub przyjemności | (łowiectwo, łowiecki) myśliwy


lexentry: pol/łoś__rzeczownik__1
written_rep: łoś
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лос
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Alces alces, gatunek największego, roślinożernego ssaka kopytnego z rodziny jeleniowatych, o rozłożystym porożu;


lexentry: pol/łożysko__rzeczownik__1
written_rep: łożysko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лагер
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) część urządzenia technicznego podtrzymująca (łożyskująca) inną jego część (łożyskowaną) w sposób umożliwiający jej względny ruch obrotowy;


lexentry: pol/łucznik__rzeczownik__1
written_rep: łucznik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: стрелец с лък
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) żołnierz, myśliwy posługujący się łukiem; | osoba zawodowo lub sportowo zajmująca się strzelaniem z łuku;


lexentry: pol/łuk__rzeczownik__1
written_rep: łuk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лък
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) (sport, sportowy) sprężysta broń miotająca strzały dzięki napięciu łączącej oba jej końce cięciwy, która nadaje pociskowi energię lotu;


lexentry: pol/łupacz__rzeczownik__1
written_rep: łupacz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пикша
sense_list:
(ichtiologia, ichtiologiczny) Melanogrammus aeglefinus L., gatunek morskiej ryby z rodziny dorszowatych;


lexentry: pol/łupież__rzeczownik__1
written_rep: łupież
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пърхот
sense_list:
(medycyna, medyczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) choroba skóry głowy, charakteryzująca się złuszczaniem zrogowaciałej warstwy naskórka;


lexentry: pol/łuska__rzeczownik__1
written_rep: łuska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: люспа
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) płytki pokrywające ciało niektórych zwierząt | (botanika, botaniczny) okrywa niektórych nasion lub owoców


lexentry: pol/łuszczyca__rzeczownik__1
written_rep: łuszczyca
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: псориазис
sense_list:
(medycyna, medyczny) przewlekła, nawracająca choroba skóry, która charakteryzuje się występowaniem na skórze łuszczących się wykwitów;


lexentry: pol/łut__rzeczownik__1
written_rep: łut
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: група
sense_list:
(dawniej, dawny) (metrologia, metrologiczny) jednostka miary masy używana w krajach europejskich, równa 1/16 grzywny lub 1/32 funta;


lexentry: pol/łyko__rzeczownik__1
written_rep: łyko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лико
sense_list:
(botanika, botaniczny) żywa, włóknista tkanka roślin naczyniowych, rodzaj tkanki przewodzącej, która transportuje związki organiczne powstałe podczas fotosyntezy; | (włókiennictwo) włókno wykonane z łyka (1.1) niektórych roślin i używane na maty, sznurki, obuwie, itp.


lexentry: pol/łyska__rzeczownik__1
written_rep: łyska
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лиска
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Fulica atra, wędrowny ptak nurkujący o czarnym upierzeniu oraz jasnym dziobie i czole;


lexentry: pol/łyżka__rzeczownik__1
written_rep: łyżka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лъжица
sense_list:
(gastronomia) rodzaj sztućca, narzędzie do nabierania pokarmów płynnych lub półpłynnych | miara objętości substancji mieszczącej się w łyżce (1.1)


lexentry: pol/łyżwiarstwo_figurowe__rzeczownik__1
written_rep: łyżwiarstwo figurowe
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: фигурно пързаляне
sense_list:
(sport, sportowy) dyscyplina sportowa polegająca na jeździe na łyżwach oraz wykonywaniu elementów choreograficznych i akrobatycznych, takich jak: skoki, piruety, podnoszenia (w jeździe w parach) itp.


lexentry: pol/łzawnica__rzeczownik__1
written_rep: łzawnica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: лакримарий
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) starożytne naczynie przeznaczone do symbolicznego przechowywania łez przelanych na czyimś grobie


lexentry: pol/łącznik__rzeczownik__2
written_rep: łącznik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: свръзка
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) żołnierz, którego zadaniem jest przenoszenie meldunków, rozkazów i utrzymywanie kontaktu między placówkami wojskowymi


lexentry: pol/łączyć__czasownik__1
written_rep: łączyć
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: свързвам
sense_list:
jednoczyć, umożliwiać zespolenie | kojarzyć ze sobą pojęcia lub zjawiska | spajać elementy za pomocą środków technicznych | (potocznie, potoczny) umożliwiać rozmowę telefoniczną


lexentry: pol/Śląsk__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Śląsk
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Силе́зия
sense_list:
(geografia, geograficzny) terytorium historyczne (kraina geograficzna i historyczna) w dorzeczu górnej i środkowej Odry;


lexentry: pol/Środa_Popielcowa__rzeczownik__1
written_rep: Środa Popielcowa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Пепеляна сряда
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) w kalendarzu katolickim pierwszy dzień Wielkiego Postu, w którym głowy wiernych posypuje się popiołem;


lexentry: pol/Świętowit__rzeczownik__1
written_rep: Świętowit
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Святовит
sense_list:
(mitologia słowiańska) słowiański bóg wojny i urodzaju czczony przez plemię Ranów, którego główna świątynia znajdowała się na wyspie Rugia, na przylądku Arkona;


lexentry: pol/Święty_Graal__rzeczownik__1
written_rep: Święty Graal
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Свещен Граал
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (mitologia, mitologiczny) mistyczny kielich lub misa z legend arturiańskich, któremu przypisywano cudowne moce oraz posłużenie się nim przez Chrystusa podczas Ostatniej Wieczerzy;


lexentry: pol/Święty_Mikołaj__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Święty Mikołaj
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Свети Николай
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) jeden z najpopularniejszych chrześcijańskich świętych; biskup Myry w Azji Mniejszej; patron dzieci, kancelistów parafialnych, piekarzy, podróżnych, żeglarzy, uczonych i studentów; w dniu, lub w wigilię, jego święta (6 grudnia) istnieje zwyczaj obdarowywania podarunkami;


lexentry: pol/ścierniwo__rzeczownik__1
written_rep: ścierniwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: абразив
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) materiał ścierny, naturalny lub sztuczny, o dużej twardości i małej ścieralności;


lexentry: pol/ścisk__rzeczownik__1
written_rep: ścisk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: затвор
sense_list:
(mechanika) narzędzie podobne do imadła posiadające dwie szczęki służące do przytrzymywania i łączenia elementów


lexentry: pol/ściąga__rzeczownik__1
written_rep: ściąga
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: котлет
sense_list:
notatka nielegalnie posiadana na egzaminie, sprawdzianie itp., zawierająca odpowiedź na wymagane pytanie bądź pewien zakres materiału;


lexentry: pol/ścięgno_Achillesa__rzeczownik__1
written_rep: ścięgno Achillesa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ахилесово сухожилие
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) największe ścięgno u człowieka, łączące mięsień trójgłowy łydki z kością piętową


lexentry: pol/ścięgno__rzeczownik__1
written_rep: ścięgno
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сухожилие | сухожи́лие
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) włóknista tkanka odpowiedzialna za przeniesienie skurczu mięśni na układ kostny;


lexentry: pol/ślad__rzeczownik__1
written_rep: ślad
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: следа́
sense_list:
(matematyka, matematyczny) suma elementów na głównej przekątnej macierzy kwadratowej; | (muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) ścieżka dźwiękowa w urządzeniach i oprogramowaniu służącym do rejestracji dźwięku | niewielka ilość | oznaka przejścia, przejechania, przelotu kogoś lub czegoś


lexentry: pol/śledztwo__rzeczownik__1
written_rep: śledztwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: разсле́дване
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) badanie przez prokuraturę, policję i uprawnione osoby, czy i w jakich okolicznościach popełnione zostało przestępstwo;


lexentry: pol/śledź__rzeczownik__2
written_rep: śledź
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: колче
sense_list:
metalowy klin zakończony haczykiem wbijany w ziemię w celu naciągnięcia linek utrzymujących konstrukcję namiotu


lexentry: pol/ślepy__przymiotnik__1
written_rep: ślepy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: сляп
sense_list:
taki, który nie może widzieć; który stracił wzrok | (przenośnie, przenośnia) taki, który nie zważa, nie zwraca uwagę na otoczenie albo okoliczności | taki, który czegoś nie dostrzega | taki, który nie ma narządu wzroku | zamknięty na stałe, bez wyjścia


lexentry: pol/ślepy_zaułek__rzeczownik__1
written_rep: ślepy zaułek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: задънена улица
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) sytuacja lub działanie bez perspektyw, bez możliwości dalszego postępu | droga czy ulica, która kończy się bez wyjścia, bez możliwości przejścia, przejazdu


lexentry: pol/śluby_zakonne__rzeczownik__1
written_rep: śluby zakonne
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вероизповеда́ние
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) zobowiązanie członka danej wspólnoty zakonnej do przestrzegania rad ewangelicznych;


lexentry: pol/śluza__rzeczownik__1
written_rep: śluza
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: шлюз
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie, które umożliwia przemieszczanie czegoś między ośrodkami o odmiennych właściwościach, zwykle fizycznych;


lexentry: pol/śluza_wodna__rzeczownik__1
written_rep: śluza wodna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: шлюз
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) budowla hydrotechniczna wznoszona między akwenami o różnym poziomie wody i umożliwiająca przepływanie między nimi;


lexentry: pol/śmieciowe_jedzenie__rzeczownik__1
written_rep: śmieciowe jedzenie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: джънк фуд
sense_list:
produkty wysoko przetworzone, kaloryczne, o wysokiej zawartości tłuszczy i cukrów oraz sztucznych ulepszaczy i barwników, ale ubogie w substancje odżywcze


lexentry: pol/śmiertelność__rzeczownik__1
written_rep: śmiertelność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: смъртност
sense_list:
(demografia, demograficzny) stosunek liczby zgonów do liczby ludności bądź do liczby zachorowań na daną chorobę | podleganie śmierci; cecha tego, co zawsze kiedyś umiera


lexentry: pol/śmieszny__przymiotnik__1
written_rep: śmieszny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: абсурден
sense_list:
(pejoratywnie, pejoratywny) nie dający się potraktować poważnie | (pejoratywnie, pejoratywny) zupełnie rozmijający się z oczekiwaniami


lexentry: pol/śmietanka__rzeczownik__1
written_rep: śmietanka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кайма́к
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) (zobacz) śmietanka towarzyska | (spożywczy) nieukwaszony tłuszcz mleczny; gęsty biały płyn otrzymywany z mleka


lexentry: pol/śmigło__rzeczownik__1
written_rep: śmigło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пе́рка
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) podobny do śmigła (1.1) element wiatraków i elektrowni wiatrowych wprawiany w ruch obrotowy przez wiatr | (technologia, technika, techniczny) skręcony element konstrukcyjny zamontowany na obrotowej osi, wprawiający w ruch powietrze;


lexentry: pol/śmigłowiec__rzeczownik__1
written_rep: śmigłowiec
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: хеликоптер
sense_list:
(lotnictwo, lotniczy) statek powietrzny z wirnikiem umieszczonym nad kadłubem, poruszającym się w płaszczyźnie równoległej do ziemi


lexentry: pol/śnieg__rzeczownik__1
written_rep: śnieg
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: сняг
sense_list:
(meteorologia, meteorologiczny) opad w postaci kryształków lodu; | (potocznie, potoczny) (przenośnie, przenośnia) (technologia, technika, techniczny) zły obraz na ekranie telewizora


lexentry: pol/śnieć__rzeczownik__1
written_rep: śnieć
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: вредител
sense_list:
(botanika, botaniczny) grzyb z rodziny śnieciowatych, powodujący szkody w uprawach pszenicy i cebuli, występujący w około 100 gatunkach


lexentry: pol/śnić__czasownik__1
written_rep: śnić
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: сънувам
sense_list:
widzieć sen podczas spania | (przenośnie, przenośnia) marzyć o czymś; myśleć nielogicznie lub nierozsądnie


lexentry: pol/śpiewanie__rzeczownik__1
written_rep: śpiewanie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: изда́йничество
sense_list:
o ludziach: wykonywanie melodii głosem | o ptakach, wielorybach: wydawanie dźwięków przypominających melodię


lexentry: pol/śpiączka__rzeczownik__1
written_rep: śpiączka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: кома
sense_list:
(medycyna, medyczny) głębokie zaburzenia świadomości z brakiem przytomności, niereagowaniem nawet na silne bodźce;


lexentry: pol/średni__przymiotnik__1
written_rep: średni
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: сре́ден
sense_list:
będący pośrodku między czymś małym a dużym (np. pod względem masy, siły, natężenia); nie najmniejszy i nie największy | przeciętny, taki sobie


lexentry: pol/średni__przymiotnik__1
written_rep: średni
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: среден
sense_list:
(matematyka, matematyczny) stanowiący wynik dzielenia sumy składników przez ich liczbę lub będący oszacowaniem tej wielkości


lexentry: pol/średnia__rzeczownik__1
written_rep: średnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: алт
sense_list:
(matematyka, matematyczny) funkcja wieloargumentowa, niemalejąca ze względu na każdy swój argument, o wartościach nie mniejszych od minimum argumentów i nie większych od maksimum argumentów;


lexentry: pol/średnia__rzeczownik__1
written_rep: średnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: средно число
sense_list:
(matematyka, matematyczny) (potocznie, potoczny) średnia arytmetyczna, wynik dzielenia sumy danych składników przez ich liczbę;


lexentry: pol/średnica__rzeczownik__1
written_rep: średnica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: диаметър
sense_list:
(geometria) odcinek prowadzący od jednej do drugiej krawędzi okręgu, koła lub przekroju cylindra i przechodzący przez jego środek;


lexentry: pol/średnik__rzeczownik__1
written_rep: średnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: то́чка и запета́я
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) znak przestankowy (;) oddzielający dwie wypowiedzi, posiadajcy funkcję pośrednią między kropką a przecinkiem;


lexentry: pol/średniowiecze__rzeczownik__1
written_rep: średniowiecze
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Средновековие
sense_list:
epoka w historii i kulturze europejskiej, obejmująca okres między starożytnością a czasami nowożytnymi;


lexentry: pol/środek_antykoncepcyjny__rzeczownik__1
written_rep: środek antykoncepcyjny
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: противозача́тъчно
sense_list:
(farmacja, lekoznawstwo, farmakologia, farmaceutyczny, farmakologiczny) jedna z metod lub farmaceutyków służących zapobieganiu ciąży


lexentry: pol/śruba__rzeczownik__1
written_rep: śruba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: болт
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) pręt metalowy, zakończony łbem z jednej strony, a z drugiej gwintem, umożliwiającym zakręcanie lub odkręcanie;


lexentry: pol/śruta__rzeczownik__1
written_rep: śruta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ярма
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) (spożywczy) pasza zwierzęca z rozdrobnionych ziaren zbóż lub nasion roślin strączkowych;


lexentry: pol/śrutować__czasownik__1
written_rep: śrutować
part_of_speech: verb
min_sense_num: 01
trans_list: меля на едро
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) przygotowywać śrutę | (technologia, technika, techniczny) wygładzać powierzchnię przedmiotu wykonanego z metalu przy pomocy śrutownicy


lexentry: pol/świadek__rzeczownik__1
written_rep: świadek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: свидетел
sense_list:
(prawo, prawoznawstwo, prawniczy, prawoznawczy) osoba zeznająca podczas procesu sądowego; | osoba, która widziała coś na własne oczy | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) osoba obecna podczas aktu religijnego (np. chrztu, bierzmowania, małżeństwa) i potwierdzająca jego zaistnienie


lexentry: pol/świadomy__przymiotnik__1
written_rep: świadomy
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: в съзнание
sense_list:
mający rozbudowaną świadomość; uświadomiony | taki, który ma świadomość czegoś, uzmysławia sobie coś, zdaje sobie sprawę z czegoś


lexentry: pol/świat_arabski__rzeczownik__1
written_rep: świat arabski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: арабски свят
sense_list:
ogólny termin określający obszar ponad dwudziestu krajów Afryki Północnej i Bliskiego Wschodu, zamieszkiwanych w większości przez Arabów lub też ściśle z nimi związany ze względu na kryteria językowe, historyczne, kulturowe i polityczne


lexentry: pol/światopogląd__rzeczownik__1
written_rep: światopogląd
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: мироглед | светоглед
sense_list:
zespół poglądów, sądów, przekonań danej osoby na temat otaczającego świata czerpanych z rozmaitych dziedzin kultury, mający wpływ na jego zachowanie;


lexentry: pol/światła__rzeczownik__1
written_rep: światła
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: светофар
sense_list:
(potocznie, potoczny) (motoryzacja) miejsce oznaczone światłami sygnalizacyjnymi na skrzyżowaniu ulic lub dróg bądź sygnalizujące przejścia dla pieszych


lexentry: pol/światłolecznictwo__rzeczownik__1
written_rep: światłolecznictwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: светлолечение | светолечение
sense_list:
(medycyna, medyczny) dział fizykoterapii obejmujący leczenie podczerwienią, światłem widzialnym i nadfioletem


lexentry: pol/światłowstręt__rzeczownik__1
written_rep: światłowstręt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: фотофобия
sense_list:
(medycyna, medyczny) przewrażliwienie oczu na światło spowodowane podrażnieniem lub schorzeniem oczu (spojówek, tęczówek);


lexentry: pol/światłowód__rzeczownik__1
written_rep: światłowód
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: опти́чно влакно́
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) włókno, w którym następuje propagacja światła; falowód dla światła;


lexentry: pol/świder__rzeczownik__1
written_rep: świder
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бургия
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) urządzenie do wiercenia otworów w twardych nawierzchniach (np. w skałach);


lexentry: pol/świerk__rzeczownik__1
written_rep: świerk
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: смърч
sense_list:
(dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) Picea A. Dietr., drzewo iglaste z rodziny sosnowatych; | (leśnictwo) drewno z drzewa świerkowego


lexentry: pol/świerszcz__rzeczownik__1
written_rep: świerszcz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: щурец
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) skaczący owad polny, wydający charakterystyczne dźwięki;


lexentry: pol/świetlik__rzeczownik__1
written_rep: świetlik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: светулка
sense_list:
(entomologia, owadoznawstwo, entomologiczny, owadoznawczy) Lampyridae, świecący owad z rodziny świetlikowatych;


lexentry: pol/świetlik__rzeczownik__2
written_rep: świetlik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: очанка
sense_list:
(botanika, botaniczny) Euphrasia L., roślina z rodziny zarazowatych o białych kwiatach, stosowana w lecznictwie przy chorobach oczu;


lexentry: pol/świnia__rzeczownik__1
written_rep: świnia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: свиня
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Sus scrofa subsp. domesticus, zwierzę hodowlane z rodziny parzystokopytnych; | (pejoratywnie, pejoratywny) (przenośnie, przenośnia) (pogardliwie, pogardliwy) o osobie nikczemnej, podłej | (przenośnie, przenośnia) (potocznie, potoczny) człowiek zachowujący się nieprzyzwoicie, niekulturalnie | (zoologia, zoologiczny) każde zwierzę z podrzędu świniokształtnych, Suiformes Flower; | (zoologia, zoologiczny) samica świni (1.1)


lexentry: pol/świnka__rzeczownik__1
written_rep: świnka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: свинка
sense_list:
(medycyna, medyczny) jedna z chorób zakaźnych, nagminne zapalenie przyusznic | (zdrobniale) od: świnia | mała świnia


lexentry: pol/świstun__rzeczownik__1
written_rep: świstun
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Фиш
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Anas penelope, gatunek kaczki, z grupy kaczek właściwych (pływających);


lexentry: pol/świt__rzeczownik__1
written_rep: świt
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зора
sense_list:
okres między nocą a dniem, gdy słońce wschodzi i niebo rozjaśnia się; | (przenośnie, przenośnia) moment rozpoczęcia czegoś nowego


lexentry: pol/świąteczny__przymiotnik__1
written_rep: świąteczny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: вака́нция
sense_list:
przeznaczony na święto, używany w dni świąteczne (1.2), na uroczyste okazje | przypadający w dzień będący świętem; wolny od pracy, szkoły


lexentry: pol/świątynia__rzeczownik__1
written_rep: świątynia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: храм
sense_list:
(architektura, architektoniczny) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) budowla postawiona dla celów religijnych: miejsce kultu, składania ofiar, celebrowania obrzędów; | (przenośnie, przenośnia) miejsce szczególnie związane z jakąś działalnością, zwykle uroczystą


lexentry: pol/święcenia__rzeczownik__1
written_rep: święcenia
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ръкополагане
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) sakrament w niektórych kościołach chrześcijańskich, dający władzę uświęcania, tj. udzielania innych sakramentów;


lexentry: pol/święto__rzeczownik__1
written_rep: święto
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: празник
sense_list:
dzień lub więcej dni wyróżniający się od innych, poświęcony czemuś lub komuś, spędzany w inny, szczególny sposób niż zwykłe dni


lexentry: pol/święty__przymiotnik__1
written_rep: święty
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: светец
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) o osobie: ktoś uznany przez jakiś Kościół lub społeczność za godnego kultu; | (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) o rzeczy: coś godnego kultu religijnego | (potocznie, potoczny) (ironicznie) niewinny, bez winy


lexentry: pol/święty_mikołaj__rzeczownik__1
written_rep: święty mikołaj
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: Дядо Коледа
sense_list:
człowiek przebrany za Świętego Mikołaja lub świętego mikołaja (1.2), rozdający prezenty ludziom (głównie dzieciom) 6 grudnia, a w niektórych regionach w Wigilię;


lexentry: pol/źrenica__rzeczownik__1
written_rep: źrenica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зеница | зени́ца
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) czarna, okrągła plamka na tęczówce oka, będąca w rzeczywistości rozszerzającym się i zwężającym otworem regulującym dopływ światła do wnętrza oka;


lexentry: pol/źródło__rzeczownik__1
written_rep: źródło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: и́звор
sense_list:
często w lm przedmiot, dokument, znalezisko, relacja ustna itp. dostarczające informacji o czymś i będące podstawą do dalszych badań | przyczyna uczuć, zachowań, chorób itp. | to, co stanowi początek czegoś | tylko w lm, (informatyka, informatyczny) kod źródłowy


lexentry: pol/Żar-Ptak__rzeczownik__1
written_rep: Żar-Ptak
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жар-пти́ца
sense_list:
(mitologia, mitologiczny) ptak (często paw) ognisty występujący w baśniach rosyjskich; utożsamiany z mitologicznym rarogiem;


lexentry: pol/Żmudź__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Żmudź
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Жемайтия
sense_list:
(geografia, geograficzny) (historia, historyczny, historycznie) (etnografia, etnograficzny) jeden z pięciu regionów etnograficznych współczesnej Litwy ze stolicą w Szawlach, a także historyczna nazwa Dolnej Litwy;


lexentry: pol/Żydowski_Obwód_Autonomiczny__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Żydowski Obwód Autonomiczny
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Еврейска автономна област
sense_list:
(geografia, geograficzny) (administracja) jednostka administracyjna Federacji Rosyjskiej, część Dalekowschodniego Okręgu Federalnego;


lexentry: pol/Żyzny_Półksiężyc__rzeczowniknazwawłasna__1
written_rep: Żyzny Półksiężyc
part_of_speech: properNoun
min_sense_num: 01
trans_list: Плодороден полумесец
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (geografia, geograficzny) określenie pasa żyznych ziem przypominającego kształtem półksiężyc i ciągnącego się od Egiptu poprzez Palestynę, Syrię, po tereny dawnej Mezopotamii;


lexentry: pol/żaba__rzeczownik__1
written_rep: żaba
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жаба | жа́ба
sense_list:
(herpetologia, herpetologiczny) (potocznie, potoczny) pospolity płaz bezogonowy z wielu różnych rodzin, głównie z żabowatych;


lexentry: pol/żabot__rzeczownik__1
written_rep: żabot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жабо
sense_list:
(krawiectwo) (dawniej, dawny) falbana z cienkiego materiału przypinana do ubrania jako ozdobnik pod szyją;


lexentry: pol/żagiel__rzeczownik__1
written_rep: żagiel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ветрило | платно
sense_list:
(marynarka) płat mocnej tkaniny przymocowany do masztu, służy do wykorzystywania energii wiatru jako napędu dla statku


lexentry: pol/żakard__rzeczownik__1
written_rep: żakard
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жакард
sense_list:
(włókiennictwo) tkanina o bardzo rozbudowanych wzorach, jedno- lub wielobarwnych, wykonywane na krosnach wyposażonych w mechanizm Żakarda;


lexentry: pol/żako__rzeczownik__1
written_rep: żako
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жако
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) gatunek afrykańskiej papugi o szarym upierzeniu i czerwonym ogonie, zdolnej naśladować ludzki głos;


lexentry: pol/żaluzja__rzeczownik__1
written_rep: żaluzja
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: щора
sense_list:
osłona przeciwsłoneczna zasłaniająca okno lub drzwi, składająca się z równoległych poziomych lub pionowych listewek, pasów materiału, tworzywa sztucznego lub blachy, regulowanych tak, aby wpuszczać pożądaną ilość światła;


lexentry: pol/żargon__rzeczownik__1
written_rep: żargon
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жаргон
sense_list:
(językoznawstwo, językoznawczy) (kulturoznawstwo, wiedza o kulturze, kulturoznawczy) zespół jednostek językowych właściwych dla wyodrębnionej grupy społecznej lub zawodowej;


lexentry: pol/żarna__rzeczownik__1
written_rep: żarna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: хромел
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (etnografia, etnograficzny) urządzenie do ręcznego mielenia zboża, złożone z dwóch kamieni, jednego nad drugim, z których górny jest ruchomy względem dolnego; ; (zobacz) też żarna w Encyklopedii staropolskiej


lexentry: pol/żebro__rzeczownik__1
written_rep: żebro
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ребро
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) kość szkieletu kręgowców wygięta w kształcie łuku, chroniąca klatkę piersiową;


lexentry: pol/żeglarstwo__rzeczownik__1
written_rep: żeglarstwo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ветроходство | яхтинг
sense_list:
(żeglarstwo, żegluga, żeglarski) (sport, sportowy) dziedzina turystyki, sportu i rekreacji na statkach żaglowych;


lexentry: pol/żel__rzeczownik__1
written_rep: żel
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: гел
sense_list:
(chemia, chemiczny) galaretowata substancja, koloid mający postać sztywnej sieci, efekt zgęstnienia płynu; | (medycyna, medyczny) (kosmetyka, kosmetyczny, kosmetologia) środek leczniczy lub kosmetyczny w formie żelu (1.1)


lexentry: pol/żelatyna__rzeczownik__1
written_rep: żelatyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: желатин
sense_list:
(chemia, chemiczny) (spożywczy) (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) bezbarwne ciało stałe, naturalna substancja, będąca mieszaniną białek i peptydów, pozyskiwana w drodze częściowej hydrolizy kolagenu, zawartego w skórze, chrząstkach i kościach zwierzęcych, stosowana m.in. w przemyśle spożywczym, farmaceutycznym i przy produkcji materiałów fotograficznych;


lexentry: pol/żelazna_kurtyna__rzeczownik__1
written_rep: żelazna kurtyna
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: желя́зна заве́са
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) umowna granica ideologiczno-polityczna, oddzielająca komunistyczne państwa bloku wschodniego od państw zachodu;


lexentry: pol/żelazny__przymiotnik__1
written_rep: żelazny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: железен
sense_list:
(przenośnie, przenośnia) funkcjonujący w niezmienionej postaci | (przenośnie, przenośnia) wytrzymały fizycznie, psychicznie, odporny, mocny, silny, twardy jak żelazo | (przenośnie, przenośnia) ściśle przestrzegany | dotyczący żelaza


lexentry: pol/żelazo__rzeczownik__1
written_rep: żelazo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: желязо | желя́зо
sense_list:
(chemia, chemiczny) (fizyka, fizyczny) metaliczny pierwiastek chemiczny o symbolu Fe i liczbie atomowej 26;


lexentry: pol/żeń-szeń__rzeczownik__1
written_rep: żeń-szeń
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: женшен
sense_list:
(botanika, botaniczny) azjatycka bylina zielna uprawiana ze względu na korzenie wykorzystywane w medycynie, kosmetyce oraz jako przyprawa;


lexentry: pol/żigolo__rzeczownik__1
written_rep: żigolo
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жиголо
sense_list:
(pejoratywnie, pejoratywny) młody mężczyzna zarabiający na stosunkach z dużo od siebie starszymi kobietami


lexentry: pol/żmijowate__rzeczownik__1
written_rep: żmijowate
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: пепеля́нка
sense_list:
(systematyka) (herpetologia, herpetologiczny) Viperidae Oppel, rodzina węży w obrębie nadrodziny Elapoidea;


lexentry: pol/żniwa__rzeczownik__1
written_rep: żniwa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жетва | жътва
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) koszenie i zbiórka zboża i niektórych innych roślin uprawnych; | pora roku, kiedy wykonuje się te prace


lexentry: pol/żonkil__rzeczownik__1
written_rep: żonkil
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: нарци́с
sense_list:
(botanika, botaniczny) (potocznie, potoczny) Narcissus jonquilla, gatunek narcyza o charakterystycznych żółtych kwiatach;


lexentry: pol/żołnierz__rzeczownik__1
written_rep: żołnierz
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: войник | аскер
sense_list:
(wojskowość, wojskowy) członek sił zbrojnych państwa; ; (zobacz) też żołnierz w Encyklopedii staropolskiej


lexentry: pol/żołądek__rzeczownik__1
written_rep: żołądek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: стомах | стома́х
sense_list:
(anatomia, anatomiczny) część układu pokarmowego przed jelitami, który trawi białka przy udziale kwasu solnego;


lexentry: pol/żrący__przymiotnik__1
written_rep: żrący
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 02
trans_list: корозионен
sense_list:
(chemia, chemiczny) taki, który ma właściwość silnego rozpuszczania wielu substancji organicznych lub reagowania z nimi i „przeżerania się”


lexentry: pol/żubr__rzeczownik__1
written_rep: żubr
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зубър | зу́бър
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) masywny ssak z rzędu parzystokopytnych z charakterystycznie uformowaną przez włosy brodą pod pyskiem;


lexentry: pol/żubr_europejski__rzeczownik__1
written_rep: żubr europejski
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: бизо́н
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Bison bonasus Linnaeus, gatunek ssaka kopytnego z rodziny wołowatych, występujący w Azji;


lexentry: pol/żujka__rzeczownik__1
written_rep: żujka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: преживяна храна
sense_list:
(gwara, gwarowe) (zoologia, zoologiczny) odłykany i przeżuwany pokarm u zwierząt z podrzędu przeżuwaczy


lexentry: pol/żupan__rzeczownik__2
written_rep: żupan
part_of_speech: noun
min_sense_num: 02
trans_list: жупан
sense_list:
(dawniej, dawny) (administracja) średniowieczny urzędnik w niektórych krajach zarządzający okręgiem (żupanią) w imieniu suwerena;


lexentry: pol/żuraw__rzeczownik__1
written_rep: żuraw
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жерав
sense_list:
(ornitologia, ornitologiczny) Grus, duży ptak o długiej szyi i nogach z charakterystycznym ogonem w formie pióropusza należący do podrodziny żurawi;


lexentry: pol/żurawina__rzeczownik__1
written_rep: żurawina
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: червена боровинка
sense_list:
(botanika, botaniczny) Vaccinium sect. Oxycoccus Hill., rodzaj krzewinek z rodziny wrzosowatych posiadająca jadalne jagody; | (kulinaria, kulinarny, kulinarnie) owoc żurawiny (1.1)


lexentry: pol/życie__rzeczownik__1
written_rep: życie
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: живот
sense_list:
(biologia, biologiczny) zespół procesów zachodzących w organizmie żywym lub jego poszczególnych częściach;


lexentry: pol/żylasty__przymiotnik__1
written_rep: żylasty
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: жилав
sense_list:
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) zawierający za dużo tkanki łącznej (zamiast mięśniowej) | o wyraźnie widocznych, wydatnych żyłach


lexentry: pol/żyrafa__rzeczownik__1
written_rep: żyrafa
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жирафа | жираф
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) Giraffa Brisson, ssak z rzędu parzystokopytnych, z charakterystyczną długą szyją, żyjące na afrykańskich sawannach;


lexentry: pol/żyrokompas__rzeczownik__1
written_rep: żyrokompas
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жирокомпас
sense_list:
(technologia, technika, techniczny) (lotnictwo, lotniczy) (morski) elektromechaniczne urządzenie służące do wskazywania kursu, wykorzystujące właściwości żyroskopu;


lexentry: pol/żyrondysta__rzeczownik__1
written_rep: żyrondysta
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жирондист
sense_list:
(historia, historyczny, historycznie) członek lub sympatyk żyrondy, stronnictwa w czasie rewolucji francuskiej;


lexentry: pol/żyto__rzeczownik__1
written_rep: żyto
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: ръж
sense_list:
(botanika, botaniczny) (rolnictwo, rolniczy) Secale L., zbożowa roślina jednoroczna, dwuletnia lub wieloletnia z rodziny wiechlinowatych;


lexentry: pol/żywe_srebro__rzeczownik__1
written_rep: żywe srebro
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: живак
sense_list:
(potocznie, potoczny) (przenośnie, przenośnia) rtęć | (przenośnie, przenośnia) o osobie bardzo ruchliwej, energicznej, aktywnej


lexentry: pol/żywica__rzeczownik__1
written_rep: żywica
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: смола | смола́
sense_list:
(biologia, biologiczny) półprzezroczysta wydzielina komórek roślinnych, zawierająca węglowodany (terpentynę) i olejki eteryczne oraz inne płynne i stałe substancje;


lexentry: pol/żywioł__rzeczownik__1
written_rep: żywioł
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: стихия
sense_list:
(filozofia, filozoficzny) jeden z elementów tworzących świat materialny: ogień, woda, ziemia, powietrze


lexentry: pol/żywokost__rzeczownik__1
written_rep: żywokost
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зара́сличе
sense_list:
(botanika, botaniczny) Symphytum L., bylina z rodziny ogórecznikowatych o zwisających kwiatach z promienistą, rurkowato-dzwonkowatą koroną, rosnąca w wilgotnych lasach, łąkach i zaroślach;


lexentry: pol/żyworodność__rzeczownik__1
written_rep: żyworodność
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: живораждане
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) forma rozrodu zwierząt polegająca na tym, że zarodek początkowo rozwija się wewnątrz organizmu matki;


lexentry: pol/żyworodny__przymiotnik__1
written_rep: żyworodny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: живороден
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) rozwijający się w organizmie matki i rodzący się zdolny do życia poza organizmem matki


lexentry: pol/żywot__rzeczownik__1
written_rep: żywot
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: житие
sense_list:
(książkowy) (religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) życiorys, zwłaszcza w odniesieniu do świętych | (książkowy) życie, istnienie


lexentry: pol/żywotnik__rzeczownik__1
written_rep: żywotnik
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: туя
sense_list:
(botanika, botaniczny) Thuja L., rodzaj roślin iglastych z rodziny cyprysowatych; ma łuskowate liście;


lexentry: pol/żyzny__przymiotnik__1
written_rep: żyzny
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: оплоден
sense_list:
(rolnictwo, rolniczy) dający wysokie plony | (rolnictwo, rolniczy) posiadający właściwości umożliwiające wydanie obfitych plonów


lexentry: pol/żółta_febra__rzeczownik__1
written_rep: żółta febra
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жълта треска
sense_list:
(medycyna, medyczny) (weterynaria, weterynaryjny) ostra, tropikalna choroba zakaźna ludzi i innych naczelnych wywoływana przez flawiwirusa, a przenoszona przez komary, która może objawiać się m.in. gorączką i żółtaczką


lexentry: pol/żółta_kartka__rzeczownik__1
written_rep: żółta kartka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жълт картон
sense_list:
(sport, sportowy) napomnienie zawodnika następujące po jego niesportowym zagraniu (m.in. przerwaniu korzystnej akcji, granie na czas, dyskutowanie z sędzią);


lexentry: pol/żółtaczka__rzeczownik__1
written_rep: żółtaczka
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жълтеница
sense_list:
(medycyna, medyczny) ogólnie choroba powodująca zażółcenie skóry, błon śluzowych i białkówki oczu wskutek nagromadzenia się bilirubiny w surowicy krwi i tkankach organizmu;


lexentry: pol/żółtko__rzeczownik__1
written_rep: żółtko
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жълтък
sense_list:
(spożywczy) wewnętrzna, żółta część jajka drobiu stosowana jako półprodukt przy przygotowywaniu potraw, wypieków i deserów | (zoologia, zoologiczny) substancja w jaju owadów, gadów i ptaków, stanowiąca materiał budulcowy i odżywczy dla zarodka;


lexentry: pol/żółty__przymiotnik__1
written_rep: żółty
part_of_speech: adjective
min_sense_num: 01
trans_list: жълт
sense_list:
mający kolor trzeciego pasma tęczy, taki jak kolor żółtka, kwiatu jaskra, owocu cytryny itp.; mający kolor podstawowy;


lexentry: pol/żółw_zielony__rzeczownik__1
written_rep: żółw zielony
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: зеле́на мо́рска костену́рка
sense_list:
(systematyka) (zoologia, zoologiczny) Chelonia mydas, gatunek gada z rodziny żółwi morskich; | (zoologia, zoologiczny) osobnik z gatunku żółw zielony (1.1)


lexentry: pol/żądło__rzeczownik__1
written_rep: żądło
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: жило
sense_list:
(zoologia, zoologiczny) u owadów z grupy żądłówek: narząd w postaci kolca wbijanego w ciało ofiary, często w połączeniu z wstrzyknięciem jadu;


lexentry: pol/żłóbek__rzeczownik__1
written_rep: żłóbek
part_of_speech: noun
min_sense_num: 01
trans_list: преписвам
sense_list:
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) model stajenki betlejemskiej, zwykle z figurkami


