# translation

lexentry: kur/Deryaya_Karîbê__Serenav__1
sense_num: 01
written_rep: Deryaya Karîbê
trans_list: Karayip Denizi
sense:
Navê bahreke tropîkal yê li Nîvkada Rojavayî ye, parçeyeke Okyanûsa Atlantîk e. Li başûrrojhilatê Kendava Meksîkê ye.


lexentry: kur/El_Salvador__Serenav__1
sense_num: 01
written_rep: El Salvador
trans_list: El Salvador
sense:
Navê welatekî Amerîkaya Navîn e. Li rojavayê wî Gûatemala, li bakur û rojhilat Hondûras û li başûr Okyanûsa Pasîfîk heye.


lexentry: kur/Guatemala__Serenav__1
sense_num: 01
written_rep: Guatemala
trans_list: Guatemala
sense:
Navê welatekî Amerîkaya Navîn e. Di navbera Meksîk, Belîze, Deryaya Karîbê, Hondûras, El Salvador û Okyanûsa Pasîfîkê de ye.


lexentry: kur/Hondûras__Serenav__1
sense_num: 01
written_rep: Hondûras
trans_list: Honduras
sense:
Navê welatekî Amerîkaya Navîn e. Cîranên wê Deryaya Karîb, Guatemala, Nîkaragua, El Salvador û Okyanûsa Pasîfîk in.


lexentry: kur/Mars__Serenav__1
sense_num: 01
written_rep: Mars
trans_list: Mars
sense:
(astronomî) Behram, Merîx, yek ji exterên anku planetên pergala rojê ye (ji rojê ve ber bi dûrtir ya çarem e)


lexentry: kur/dek_û_dolab_li_dora_(yekî)_gerandin__Biwêj__1
written_rep: dek û dolab li dora (yekî) gerandin
trans_list:
ayak yapmak | açmaz oynamak | başına çorap örmek | dalavere çevirmek | deke düşürmek | dolaba girmek


lexentry: kur/delal__Rengdêr__1
sense_num: 04
written_rep: delal
trans_list: güzel | aziz | cici | gözde | kaşlı gözlü | muazzez
sense:
spehî, baş, sîsik, kaw, şepal, şewab, xiring, xweşik, qiçt, neşmîle, qeşeng, rind, rindik, cindî, cindê, keleş, keşxe, xweşkok, zerî, zerzîqî, tirnal, tevnal, lewend, lawe, ciwan


lexentry: kur/destê_xwe_dayîn_li_ser_wîjdana_xwe__Biwêj__1
written_rep: destê xwe dayîn li ser wîjdana xwe
trans_list:
elini kalbine koyarak söylemek | elini vicdanına koyarak söylemek | elini vicdanına koymak | eğri oturup doğru konuşalım


lexentry: kur/devê_rovî_nagihîje_tirî,_dibêje_bila_xêra_dê_û_bavê_min_be__Gotineke_pêşiyan__1
written_rep: devê rovî nagihîje tirî, dibêje bila xêra dê û bavê min be
trans_list:
dilenciye hıyar vermişler eğri diye beğenmemiş | kedi ne ulaşamadığı ciğere pis dermiş | kedi uzanamadığı ciğere murdar der


lexentry: kur/dil_berdan_(yekî)__Biwêj__1
written_rep: dil berdan (yekî)
trans_list:
vurulmak | gönül akıtmak | kapılmak | meftun olmak | meyil vermek | muhabbet zincirini gerdana takmak


lexentry: kur/diya_mirov_tim_lawa_nayne__Gotineke_pêşiyan__1
written_rep: diya mirov tim lawa nayne
trans_list:
her gün papaz pilâv yemez | insanın şansı her zaman yaver gitmez | insanın şansı her zaman yaver git­mez | papaz her gün pilav yemez


lexentry: kur/dê_ewledê_xwe_avêtin__Biwêj__1
written_rep: dê ewledê xwe avêtin
trans_list:
ana baba günü | bin bir ayak bir ayak üzerine | bir kıyamettir gitmek | kan gövdeyi götürmek | mahşere dönmek | toprak atsan yere düşmez


lexentry: kur/dêris__Navdêr__1
sense_num: 01
written_rep: dêris
trans_list: israf | sarf
sense:
israf, serfkirina bêwec yan bêsexbêr, bikaranîna bêmifa, avêtin, tiştek çêkirin yan kirîn lê bo bikarneanîn yan avêtin, bêsexbêrî, zêhakarî, wehirandin, zêhakirin, feşartin


lexentry: kur/enstrûmental__Rengdêr__1
sense_num: 02
written_rep: enstrûmental
trans_list: enstrümantal
sense:
(rêzimanî) di hin zimanan de forma navdêran ya ku diyar dike ku tiştek bi wê navdêrê tê kirin. Di kurdî de li şûna wan forman du daçek hene


lexentry: kur/erd_qelişîn_û_tê_de_çûn_xwarê__Biwêj__1
written_rep: erd qelişîn û tê de çûn xwarê
trans_list:
deve olmak | kırklara karışmak | utancından yere geçmek | yel üfürdü sel götürdü | yer yarılıp içine girmek | yerin dibine geçmek


lexentry: kur/ez_axa_tu_axa,_kî_golikan_bibe_nav_baxan__Biwêj__1
written_rep: ez axa tu axa, kî golikan bibe nav baxan
trans_list:
ben ağa sen ağa inekleri kim sağa? | o hacı bu hacı kim olacak boyacı | sen ağa ben ağa inekleri kim sağa | sen ağa ben ağa koyunları kim sağa?


lexentry: kur/ez_çiya_û_tu_çiya,_golik_man_bê_giya__Gotineke_pêşiyan__1
written_rep: ez çiya û tu çiya, golik man bê giya
trans_list:
o hacı bu hacı kim olacak boyacı | sen ağa ben ağa inekleri kim sağa | sen ağa ben ağa koyunları kim sağa?


lexentry: kur/fêrname__Navdêr__1
sense_num: 01
written_rep: fêrname
trans_list: müfredat | sertifika
sense:
Hemû rişte û babetên ku li dibistanekê dikarin bên xwendin, hemû dersên ku dibistanek dide şagirtên xwe.


lexentry: kur/fêrname__Navdêr__1
sense_num: 03
written_rep: fêrname
trans_list: müfredat | sertifika
sense:
Belgeyeke wekî delîlek e ku kesek kursek perwerdehiyê qedandiye, an ji aliyê saziyek ve hatiye derxistin ku nedestûrdar e dayîna dîplomayê, an jî ji bo telebeyeke hatiye derxistin ku ne wesfdarê wergirtina dîplomayê ye.


lexentry: kur/gotina_mezinan__Navdêr__1
sense_num: 01
written_rep: gotina mezinan
trans_list: atasözü
sense:
Gotinên kurt ku gelek caran bi beşavendin (qafîye), li nav neteweyekê yan jî li herêmekê berbelavin û rastiyekê, heqîqetekê ku herkes dizane tîne ziman yan jî pend û şîretan didin. Nayê zanîn ku ev gotin ji teref kê hatiye dirûst kirin û encama tecrûbeyên (serborî) dûr û dirêj yê milletekîne.


lexentry: kur/gotinên_(yekî)_li_hev_nenihêrîn__Biwêj__1
written_rep: gotinên (yekî) li hev nenihêrîn
trans_list:
bir dediği diğer dediğini tutmamak | dakikası dakikasına uymamak | daldan dala konmak | günü gününe uymamak | günü gününe uymaz | saati saatine uymamak


lexentry: kur/heft_tenûr_nan_xwarin__Biwêj__1
written_rep: heft tenûr nan xwarin
trans_list:
adam oluncaya kadar dokuz fırın ekmek yemek | fırın ekmek yemesi lazım | kırk fırın ekmek yemek lazim | kırk fırın ekmek yemek lazım


lexentry: kur/hevdem__Rengdêr__1
sense_num: 01
written_rep: hevdem
trans_list: simultane | eşzamanlı
sense:
hevwext, hemwext, hevkat, hemkat, hawkat, hevçax, sîmultanetiştên ku di eynî demê de diqewimin yan tên kirin.


lexentry: kur/holendî__Navdêr__1
sense_num: 01
written_rep: holendî
trans_list: Felemenkçe
sense:
(ziman) zimanê Holendayê (ku zimanek cermenî ye û ji bilî Holendayê herwiha bi taybetî li Belçîkayê jî têt peyivîn)


lexentry: kur/ji_mehan,_ji_salan_carekê_mêvanê_xalan__Gotineke_pêşiyan__1
written_rep: ji mehan, ji salan carekê mêvanê xalan
trans_list:
bi meh û salan, carkê mêvanê xalan | ji mehan ji salan mirov carekê dibe mêvanê xalan | ji mehan, ji salan carekê ( yan: şevekê ) mêvanê xalan | ji mehan, ji salan şevekê mêvanê xalan


lexentry: kur/jivan__Navdêr__1
sense_num: 01
written_rep: jivan
trans_list: randevu | buluşma | cemi | derinti | inikat | içtima
sense:
hevdîtina plankirî, çavpêketin, rendevû, gihiştin hev (nemaze hevdîtina du evîndaran daku bizanin ka dê kêrî hev bên)


lexentry: kur/kenê_guran_pê_hatin__Biwêj__1
written_rep: kenê guran pê hatin
trans_list:
halimize köpekler bile acıyor | haline köpekler gülmek | haline köpekler gülüyor | kargalar bile gülmek | kargalar bile haline gülmek | ölüyü güldürmek


lexentry: kur/ketin_qirika_(yekî)__Biwêj__1
written_rep: ketin qirika (yekî)
trans_list:
boğaz boğaza gelmek | gırtlak gırtlağa gelmek | gırtlağa gelmek | kapışmak | münakaşaya tutuşmak | tartışmaya girişmek


lexentry: kur/kijan_kevrî_hilîne,_ew_di_bin_da_ye__Gotineke_pêşiyan__1
written_rep: kijan kevrî hilîne, ew di bin da ye
trans_list:
bin tarakta bezi olmak | hangi taşı kaldırsan altında o çıkar | hangi taşı kaldırsan, altından çıkar


lexentry: kur/kumişîn__Lêker__1
sense_num: 01
written_rep: kumişîn
trans_list: kapanmak | kaplamak | sendelemek | tökezlemek | çökmek
sense:
Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, [SERVER/w/index.php?title=Kumi%C5%9F%C3%AEn&action=edit kerem bikin binivîsin.]


lexentry: kur/kumişîn__Lêker__1
sense_num: 02
written_rep: kumişîn
trans_list: kapanmak | kaplamak | sendelemek | tökezlemek | çökmek
sense:
hilingivîn, likumîn, hoşîn, tewişîn, şewişîn, şelişîn, wişwişîn, tevizîn, teyizîn, behitîn, hikumîn, beliqîn, hilingivîn, hilingiftin, setimîn, litimîn, likimîn, leqitîn, hilkimîn, xijikîn, çerixîn


lexentry: kur/kumişîn__Lêker__1
sense_num: 03
written_rep: kumişîn
trans_list: kapanmak | kaplamak | sendelemek | tökezlemek | çökmek
sense:
hilisîn, tehisîn, şemitîn, terpilîn, nikisîn, tengijîn, ferqizîn[Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].


written_rep: kîjan ba were û tu bi ber bikevî, kîjan av were û tu bi ser bikevî, tu yê ji dinyayê derkevî
trans_list: her şeye maydanoz olmamak | her şeye salça olmamak
lexentry:
kur/kîjan_ba_were_û_tu_bi_ber_bikevî,_kîjan_av_were_û_tu_bi_ser_bikevî,_tu_yê_ji_dinyayê_derkevî__Gotineke_pêşiyan__1


lexentry: kur/li_ber_(yekî)_gerîn__Lêker__1
written_rep: li ber (yekî) gerîn
trans_list:
bin dereden su getirmek | dil dökmek | gönlünü almak | kırmızı dipli mumla davet etmek | üstüne yüklenmek | üzerine yüklenmek


lexentry: kur/li_kuderê_dare,_ew_der_war_e__Gotineke_pêşiyan__1
written_rep: li kuderê dare, ew der war e
trans_list:
kuder xwar e, ew der war e | li kuder av û dare, ew der war e | li kuderê dar e, ew der war e | nerde akşam orda sabah


lexentry: kur/li_kundir_dan__Biwêj__1
sense_num: 01
written_rep: li kundir dan
trans_list: attığını vuramamak | boşa gitmek | canını sıkmak | rahatsızlık vermek
sense:
Xeter kirin, Carna di civatan de ku mirov gotinekê dike û yek di wê civatê de jî, ji wê gotinê xuy bike ev tê gotin, Yanî bi gotina acizkirina kesekî


lexentry: kur/li_kundir_dan__Biwêj__1
sense_num: 02
written_rep: li kundir dan
trans_list: attığını vuramamak | boşa gitmek
sense:
Carna ji bo derba vala re jî tê gotin, Weke ku mirovek here seydê (nêçîr) li ber Xezalê tit bide û berekê berde, lê lê nekeve, Ev gotin tê gotin


lexentry: kur/li_kundir_dan__Biwêj__1
sense_num: 03
written_rep: li kundir dan
trans_list: attığını vuramamak | boşa gitmek
sense:
Carna yek bi demeke dirij li karekî di cadîne, weke çandinî, lê di dawîya wî karî de, dev ji karê berde bi ser taba xwe de dixisire, Îca te li kundir da? tê gotin, Yanî taba te belaş û tevdilhewa çû


lexentry: kur/li_malê_tune_nan_û_jajî_xwedî_dike_tûle_û_tajî__Gotineke_pêşiyan__1
written_rep: li malê tune nan û jajî xwedî dike tûle û tajî
trans_list:
ayağında donu yok başına fesleğen ister | ayranı yok içmeğe atla gider biçmeğe | ekmek yoktur yemeğe atla gider sıçmağa | yiğit hoş yancık boş


lexentry: kur/lêve_bûn__Lêker__1
written_rep: lêve bûn
trans_list:
açılmak | ağzını açtırmamak | ağız açtırmamak | bülbül kesilmek | dili açılmak | kabak çiçeği gibi açılmak


lexentry: kur/mamoste__Navdêr__1
sense_num: 01
written_rep: mamoste
trans_list: öğretmen | hoca | muallim | profesör | mualim | mualime
sense:
(meslek) kesê/a ku tiştekî/an fêr dike, hîn dike an jî yekî/ê perwerde dike, bi taybetî li dibistanan


lexentry: kur/med__Navdêr__1
sense_num: 02
written_rep: med
trans_list: menzil
sense:
Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, [SERVER/w/index.php?title=Med&action=edit kerem bikin binivîsin.]


lexentry: kur/meyîn__Navdêr__1
sense_num: 01
written_rep: meyîn
trans_list: meleme | melemek
sense:
Maneya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn maneya wê bizanin, [SERVER/w/index.php?title=Mey%C3%AEn&action=edit kerem bikin binivîsin.]


lexentry: kur/miqayese__Navdêr__1
sense_num: 01
written_rep: miqayese
trans_list: denkleştirme
sense:
kemperandin, dan ber hev, berhev dan, berawirdkirin, kemperkirin, beraberî hev kirin, li hember hev nirxandin, sencîş


lexentry: kur/mirî_dimre_qûnzêrî_dibe__Gotineke_pêşiyan__1
written_rep: mirî dimre qûnzêrî dibe
trans_list:
kaçan balık büyük olur | kel ölür sırma saçlı olur | kör ölür badem gözlü olur, kel ölür sırma saçlı olur


lexentry: kur/mitirb__Navdêr__1
sense_num: 01
written_rep: mitirb
trans_list: Cingene
sense:
qereç, qereçî, miletek gerok e ji kok ve ji Hindistanê ye lê li pirraniya cîhanê belav bûye (bi taybetî wek muzîkvan û danser lê herwiha bi xwazokî û diziyan navdar in)


lexentry: kur/morika_siûdê_pê_re_ye__Biwêj__1
written_rep: morika siûdê pê re ye
trans_list:
ağaca çıksa pabucu yerde kalmamak | denize düşse ağzında balıkla çıkar | götüyle balık yakalamak | talih yüzüne gülmek | talihi yar olmak


lexentry: kur/mîna_giyayê_berojê__Biwêj__1
written_rep: mîna giyayê berojê
trans_list:
bazı zayıf yapılı ve güçsüz evcil hayvanlar için | bedensel zayıflık ve ruhsal alınganlıkları olan kimseler


lexentry: kur/îzafe__Navdêr__1
sense_num: 01
written_rep: îzafe
trans_list: -in
sense:
Pêvek, veser, servehî, îlawe, paşko, qertaf, zot, zêdek, ataşman, tişta/ê bi tiştek din ve, tişta/ê ku li tiştek din hatiye zêdekirin.


