Jablonec nad Nysą
pronoun
(geografia, geograficzny) miasto w Czechach, w kraju libereckim, nad Nysą Łużycką;
Jablonec nad Nisou
Jabłonków
pronoun
(geografia, geograficzny) miasto we wschodnich Czechach na Zaolziu;
Jablunkov
Jadwiga
/jadˈvʲiɡa/
pronoun
imię żeńskie;
Hedvika
Jagiellon
/jäˈɟɛlːɔ̃n/
noun
(historia, historyczny, historycznie) przedstawiciel dynastii Jagiellonów (1.1)
Jagellonec
Jagiellon
/jäˈɟɛlːɔ̃n/
pronoun
(historia, historyczny, historycznie) tylko w lm Jagiellonowie → dynastia panująca w Polsce od XIV do XVI w., zapoczątkowana przez Władysława II Jagiełłę, wygasła wraz ze śmiercią Zygmunta II Augusta;
Jagellonec
Jagodzin
/jaˈɡɔ.d͡ʑin/
pronoun
(geografia, geograficzny) (administracja) miasto rejonowe na Ukrainie, położone w obwodzie kijowskim;
Jahotyn
Jahwe
/ˈjaxfɛ/
pronoun
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) Bóg w judaizmie i chrześcijaństwie, sakralne imię Boga;
Jahve
Jakub
/ˈjakup/
pronoun
  1. imię męskie;
    Jakub
  2. (biblijny) postać biblijna, jeden z izraelskich patriarchów;
    1. Jákob
    2. Jakub
Jakubowy
possessiveAdjective
(przestarzałe, przestarzały) (gwara, gwarowe) należący do Jakuba
Jakubův
Jamajka
/jãˈmajka/
pronoun
  1. (geografia, geograficzny) wyspa na Morzu Karaibskim;
  2. (geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo położone na Jamajce (1.1)
Jamajka
Jamusukro
/ˌjãmuˈsukrɔ/
pronoun
(geografia, geograficzny) stolica Wybrzeża Kości Słoniowej;
Yamoussoukro
Jan
/jãn/
pronoun
imię męskie;
  1. Jan
  2. Johan
  3. Ivan
Janikulum
pronoun
(geografia, geograficzny) wzgórze w obrębie Rzymu, na prawym brzegu Tybru, jako znajdujące się poza starożytnymi murami nie jest zaliczane do historycznych siedmiu wzgórz;
Janiculus
Janina
/jä̃ˈɲĩna/
pronoun
imię żeńskie;
Jana
Jankes
noun
(pogardliwie, pogardliwy) albo (żartobliwie) Amerykanin
Jankes
Janowy
possessiveAdjective
(przestarzałe, przestarzały) (gwara, gwarowe) należący do Jana
Janův
Japonia
/jaˈpɔ̃ɲja/
pronoun
(geografia, geograficzny) (politologia, polityka, politologiczny, polityczny) państwo w Azji;
Japonsko
Japonka
/jaˈpɔ̃nka/
noun
kobieta lub dziewczyna narodowości japońskiej, obywatelka, mieszkanka Japonii
Japonka
Japończyk
/jaˈpɔ̃j̃n͇t͡ʃɨk/
noun
osoba narodowości japońskiej, obywatel, mieszkaniec Japonii
Japonec
Jarkend-daria
pronoun
(geografia, geograficzny) (hydrologia, hydrologiczny) rzeka w zachodnich Chinach, źródłowy odcinek rzeki Tarym;
Jarkend
Jarmuk
pronoun
(geografia, geograficzny) rzeka na Bliskim Wschodzie, dopływ Jordanu, rzeka graniczna między Syrią i Jordanią oraz Izraelem i Jordanią;
Jarmúk
Jaromir
/jaˈrɔ̃mʲir/
pronoun
(rzadki, rzadko używany) imię męskie;
Jaromír
Jarosław
/jaˈrɔswaf/
pronoun
  1. imię męskie;
    Jaroslav
  2. (geografia, geograficzny) miasto obwodowe w Rosji, położone nad górną Wołgą;
    Jaroslavl
Jarowit
pronoun
(mitologia słowiańska) połabski bóg wojny czczony w Wołogoszczy i Hobolinie;
Jarovít
Jaryło
pronoun
(mitologia słowiańska) słowiańskie bóstwo płodności i wiosny;
Jarilo
Jasina
pronoun
(geografia, geograficzny) (administracja) osiedle typu miejskiego na Ukrainie, położona w rejonie rachowskim obwodu zakarpackiego nad Czarną Cisą;
Jasiňa
Jasna Góra
/ˈjasna ˈɡura/
pronoun
(religioznawstwo, religia, religioznawczy, religijny) katolickie sanktuarium i kompleks klasztorny paulinów w Częstochowie;
Jasná Hora
Jassy
pronoun
(geografia, geograficzny) miasto w północno-wschodniej Rumunii, w historycznej Mołdawii;
Jasy
Jaunde
/jawnˈdɛ/
pronoun
(geografia, geograficzny) stolica Kamerunu;
Yaoundé
Jawaryn
pronoun
(geografia, geograficzny) (historia, historyczny, historycznie) Győr, miasto w północno-zachodnich Węgrzech;
Ráb
Jaworzno
/jaˈvɔʒnɔ/
pronoun
(geografia, geograficzny) miasto w Polsce, w województwie śląskim;
Javořno
Jaworzynka
noun
(geografia, geograficzny) wieś w Polsce, w województwie śląskim, w gminie Istebna;
Javořinka
Jazd
pronoun
(geografia, geograficzny) (administracja) miasto w środkowym Iranie;
Jazd
Jałta
/ˈjawta/
pronoun
(geografia, geograficzny) miasto leżące w południowej części Półwyspu Krymskiego, na brzegu Morza Czarnego;
Jalta
Jańskie Łaźnie
pronoun
(geografia, geograficzny) miasto w Czechach, w kraju hradeckim, we wschodnich Karkonoszach;
Janské Lázně
ja
/ja/
noun
jaźń, jestestwo
já
ja
/ja/
personalPronoun
pierwsza osoba liczby pojedynczej
já
jabłeczny
adjective
  1. dotyczący jabłek (owoców)
  2. przyrządzony z jabłek, z dodatkiem jabłek
jablečný
jabłko
/ˈjap.kɔ/, /ˈjap.w̥kɔ/
noun
    1. (spożywczy) owoc jabłoni
    2. przedmiot w kształcie jabłka (1.1) lub je przypominający
    jablko
  2. złota kula z krzyżem, symbol władzy królewskiej;
    královské jablko
  3. (potocznie, potoczny) rzepka w kolanie
    čéška
jabłko Adama
/ˈjap.kɔ a.ˈdã.ma/, /ˈjapw̥.kɔ a.ˈdã.ma/
noun
(przenośnie, przenośnia) (anatomia, anatomiczny) (zobacz) grdyka (u mężczyzn);
Adamovo jablko
jabłko niezgody
/ˈjapkɔ ɲɛˈzɡɔdɨ/, /ˈjapw̥kɔ ɲɛˈzɡɔdɨ/
noun
rzecz, sprawa, która skłóca, poróżnia dane osoby
jablko sváru
jabłkowy
/japw̥ˈkɔvɨ/, /japˈkɔvɨ/
adjective
zrobiony z jabłek, zawierający jabłka
jablečný
jabłoniowy
/ˌjabwɔ̃ˈɲɔvɨ/
adjective
  1. będący częścią jabłoni
  2. składający się z jabłoni
  3. wykonany z drewna lub innej części jabłoni
jabloňový
jabłonkowski
adjective
odnoszący się do Jabłonkowa, związany z Jabłonkowem
jablunkovský
jabłoń
/ˈjabwɔ̃ɲ/
noun
(botanika, botaniczny) (ogrodnictwo, ogrodniczy) Malus Mill., drzewo, na którym rosną jabłka;
jabloň
jacht
/jaxt/
noun
(sport, sportowy) (turystyka, turystyczny) (żeglarstwo, żegluga, żeglarski) lekki statek o napędzie żaglowym lub motorowym służący do rekreacji, turystyki, uprawiania sportu;
jachta
jadalnia
/jaˈdalʲɲa/
noun
pomieszczenie przeznaczone do spożywania w nim posiłków
jídelna
jadalny
/jaˈdalnɨ/
adjective
nadający się do jedzenia; taki, którym nie można się otruć
  1. jedlý
  2. poživatelný
jadeitowy
adjective
  1. (jubilerstwo, jubilerski) zrobiony z jadeitu
  2. o kolorze jadeitu
jadeitový
jadowity
adjective
zawierający jad
jedovatý
jafski
adjective
związany z Jafą, dotyczący Jafy (dawniej miasta, dziś części Tel Awiwu-Jafy)
jaffský
jagielloński
adjective
związany z Jagiełłą lub wywodzącą się od niego dynastią, dotyczący Jagiełły lub wywodzącej się od niego dynastii
jagellonský
jagniątko
/jäɟˈɲɔ̃ntkɔ/
noun
(zdrobniale) od: jagnię
jehňátko
jagnię
/ˈjäɟɲɛ/
noun
(zoologia, zoologiczny) młode owcy;
  1. jehně
  2. beránek
jagnięcina
/ˌjäɟɲɛ̇̃ɲˈt͡ɕĩna/
noun
(spożywczy) mięso jagnięce (z młodej owcy)
jehněčí
jagoda
/jaˈɡɔda/
noun
(botanika, botaniczny) owoc mięsisty zawierający wewnątrz nasiona;
bobule
jaguar
/jaˈɡu<sup>w</sup>ar/
noun
(zoologia, zoologiczny) drapieżny ssak z gatunku jaguar amerykański, Panthera onca;
jaguár
jaguarzy
adjective
odnoszący się do jaguara
jaguáří
jagódka
noun
(zdrobniale) od jagoda
bobulka
jajeczkować
verb
(fizjologia, fizjologiczny) uwalniać z jajnika dojrzałą, gotową do zapłodnienia komórkę jajową
ovulovat
jajecznica
/ˌjäjɛt͡ʃʲˈɲit͡sa/
noun
(kulinaria, kulinarny, kulinarnie) smażona potrawa z wymieszanych jajek;
  1. vaječina
  2. míchaná vajíčka
jajeczny
/jäˈjɛt͡ʃnɨ/
adjective
taki, który zawiera jajka
vaječný
jajko
/ˈjäjkɔ/
noun
(ornitologia, ornitologiczny) ptasi zarodek w wapiennej osłonce
  1. vejce
  2. vajíčko
jajo
/ˈjäjɔ/
noun
  1. (spożywczy) jajo (1.1) drobiu używane przez ludzi jako pożywienie;
    vejce
  2. (biologia, biologiczny) dojrzała komórka rozrodcza żeńska zwierząt i człowieka;
    1. vejce
    2. vajíčko
jajowód
/jäˈjɔvut/
noun
(anatomia, anatomiczny) przewód o długości ok. 10-12 cm, który biegnie od rogu macicy, dochodząc do jajnika;
vejcovod
jak Pan Bóg dopuści, to i z kija wypuści
/ˈjak ˈpãn‿buɡ dɔˈpuɕt͡ɕi ˈtɔ i‿sʲ‿ˈcija vɨˈpuɕt͡ɕi/
proverb
z woli Boga nawet to, co zdaje się niemożliwe, może się zdarzyć ; Bóg jest wszechmocny
když Pán Bůh dopustí, i motyka spustí
jak cię widzą, tak cię piszą
/ˈjäc‿t͡ɕɛ ˈvʲid͡zɔ̃w̃ ˈtac‿t͡ɕɛ ˈpʲiʃɔ̃w̃/
proverb
ludzi często ocenia się po ich wyglądzie i zachowaniu
šaty dělají člověka
jaki pan, taki kram
/ˈjäci ˈpãn ˈtaci ˈkrãm/
proverb
taka, jaka jest osoba, taki jest u niej porządek
jaký pán, takový krám
jakikolwiek
/ˌjäciˈkɔlvʲjɛk/
pronoun
dowolny, nieokreślony, wszystko jedno jaki
jakýkoli
jakiś
/ˈjäciɕ/
indefinitePronoun
bliżej nieokreślony, bliżej nieznany
nějaký
jakkolwiek
/jakˈːɔlvʲjɛk/
adverb
obojętnie jak, nie ważne jak, w dowolny sposób
jakkoli
jakobiński
adjective
związany z jakobinami, dotyczący jakobinów lub jakobinizmu
jakobínský
jakościowo
adverb
pod względem jakości
kvalitativně
jakościowy
adjective
odnoszący się do jakości, związany z jakością
  1. kvalitativní
  2. jakostní
jakość
/ˈjakɔɕt͡ɕ/
noun
wartość, rodzaj, stan czegoś; zalety przedmiotu świadczące o jego użyteczności, wartości, porządnym wykonaniu
  1. kvalita
  2. jakost
jakucki
/jaˈkut͡sʲci/
adjective
związany z Jakucją lub Jakutami, dotyczący Jakucji lub Jakutów
jakutský
jamajski
/jãˈmajsʲci/
adjective
  1. odnoszący się do państwa Jamajka
  2. odnoszący się do wyspy Jamajka
jamajský
jamnik
/ˈjãmʲɲik/
noun
  1. (kynologia, kynologiczny) pies rasy jamnik (1.1)
  2. (kynologia, kynologiczny) rasa psów o niskim wzroście, długim tułowiu i krótkich nogach;
jezevčík
jamraj
/ˈjãmraj/
noun
(zoologia, zoologiczny) Peramelemorphia Ameghino, niewielki torbacz zamieszkujący Australię i Nową Gwineę;
bandikut
janczarski
adjective
(historia, historyczny, historycznie) (wojskowość, wojskowy) związany z janczarami, dotyczący janczarów
janičárský
japonizm
/jaˈpɔ̃ɲism̥/
noun
(językoznawstwo, językoznawczy) wyraz, zwrot lub konstrukcja składniowa zapożyczona z języka japońskiego;
  1. japanismus
  2. japonismus
  3. japonizmus
japonka
/jaˈpɔ̃nka/
noun
(potocznie, potoczny) klapek z paskiem pomiędzy dużym palcem a palcem obok;
  1. cukle
  2. žabka
japoński
/jaˈpɔ̃j̃sʲci/
adjective
dotyczący lub odnoszący się do Japonii lub Japończyków
  1. japonský
  2. japonština
japoński
/jaˈpɔ̃j̃sʲci/
noun
(językoznawstwo, językoznawczy) język używany w Japonii;
  1. japonština
  2. japonský
jard
noun
brytyjska i amerykańska miara długości, równa trzem stopom lub 36 calom, albo 0,9144 metra
yard
jarmuż
/ˈjarmuʃ/
noun
(botanika, botaniczny) Brassica oleracea var. sabellica L., odmiana botaniczna kapusty warzywnej o mocno pomarszczonych liściach;
kapusta kadeřavá
jarzynowy
adjective
związany z warzywami, dotyczący warzyw
zeleninový
jarząbek
/jaˈʒɔ̃mbɛk/
noun
(ornitologia, ornitologiczny) gatunek niewielkiego eurazjatyckiego grzebiącego ptaka łownego (Tetrastes bonasia Linnaeus), z rzędu kuraków, zamieszkującego gęste starodrzewy;
jeřábek
jarzębina
/ˌjaʒɛ̃mˈbʲĩna/
noun
  1. owoc jarzębiny (1.1)
    jeřabina
  2. (dendrologia, drzewoznawstwo, dendrologiczny, drzewoznawczy) rodzaj drzewa o małych, czerwonych owocach;
    1. jeřáb ptačí
    2. jeřáb obecný
jasielski
/jäˈɕɛlsʲci/
adjective
dotyczący Jasła, związany z Jasłem
jaselský
jaski
adjective
związany z Jassami, dotyczący Jass, pochodzący z Jass
jaský
jaskinia
/jaˈsʲcĩɲa/
noun
naturalna pusta przestrzeń w skale, a ściśle taka o rozmiarach umożliwiających penetrację przez człowieka;
jeskyně
jaskółka
/jaˈskuwka/
noun
(ornitologia, ornitologiczny) Hirundo, owadożerny ptak o długich i ostro zakończonych skrzydłach i ogonie;
vlaštovka
jasne jak słońce
idiom
  1. (potocznie, potoczny) jasne, oczywiście, naturalnie
  2. (potocznie, potoczny) oczywiste, niebudzące wątpliwości
jasné jako facka
jasnobrązowy
/ˌjasnɔbrɔ̃w̃ˈzɔvɨ/
adjective
kolor brązowy o jasnym odcieniu
  1. světle hnědý
  2. světlehnědý
jasnobłękitny
/ˌjasnɔbwɛ̃ŋʲˈcitnɨ/
adjective
mający kolor błękitny o jasnym odcieniu
  1. světle blankytný
  2. světleblankytný
jasnoczerwony
/ˌjasnɔt͡ʃɛrˈvɔ̃nɨ/
adjective
w kolorze czerwonym o niezbyt intensywnym nasyceniu / odcieniu
  1. světle červený
  2. světlečervený
jasnofioletowy
/ˌjasnɔfʲjɔlɛˈtɔvɨ/
adjective
mający kolor fioletowy o jasnym odcieniu
  1. světle fialový
  2. světlefialový
jasnokasztanowy
/ˌjasnɔkaʃtãˈnɔvɨ/
adjective
mający kolor kasztanowy o jasnym odcieniu
  1. světle kaštanový
  2. světlekaštanový
jasnoniebieski
/ˌjasnɔ̃ɲɛˈbʲjɛsʲci/
adjective
mający kolor niebieski o jasnym odcieniu
  1. světle modrý
  2. světlemodrý
jasnopomarańczowy
/ˌjasnɔpɔ̃marãj̃n͇ˈt͡ʃɔvɨ/
adjective
mający kolor pomarańczowy o jasnym odcieniu
  1. světle oranžový
  2. světleoranžový
jasnoróżowy
/ˌjasnɔruˈʒɔvɨ/
adjective
mający kolor różowy o jasnym odcieniu
  1. světle růžový
  2. světlerůžový
jasnoskrzydły
/ˌjasnɔˈskʃɨdwɨ/
adjective
taki, który ma skrzydła w jasnym kolorze
světlokřídlý
jasnoszary
/ˌjasnɔˈʃarɨ/
adjective
w kolorze szarym o jasnym odcieniu
  1. světle šedý
  2. světlešedý
jasnowidz
/jasˈnɔvʲit͡s/
noun
(ezoteryka) człowiek, któremu przypisuje się zdolność pozazmysłowego przewidywania przyszłości lub poznawania zjawisk niemożliwych do postrzegania zmysłami
jasnovidec
jasnozielony
/ˌjasnɔʑɛˈlɔ̃nɨ/
adjective
mający kolor zielony o jasnym odcieniu
  1. světle zelený
  2. světlezelený
jasnożółty
/ˌjasnɔˈʒuwtɨ/
adjective
mający kolor żółty o jasnym odcieniu
  1. světle žlutý
  2. světležlutý
jasny
/ˈjasnɨ/
adjective
pełen światła, słońca, nie zaciemniony
  1. jasný
  2. světlý
jasny jak słońce
/ˈjasnɨ ˈjak ˈswɔ̃j̃nt͡sɛ/
adjective
oczywisty, ewidentny, zrozumiały, bardzo łatwy do zrozumienia
jasný jako facka
jastrząb
/ˈjasṭʃɔ̃mp/
noun
(ornitologia, ornitologiczny) duży ptak drapieżny z rodziny jastrzębiowatych;
jestřáb
jaszczurka
/jaʃˈt͡ʃurka/
noun
(herpetologia, herpetologiczny) czworonożny lub beznogi gad o wydłużonym ciele, oczach uzbrojonych w powieki i mocnych szczękach;
  1. ještěr
  2. ještěrka
jaszczurka zwinka
noun
(herpetologia, herpetologiczny) Lacerta agilis Linnaeus, gatunek jaszczurki z rodziny jaszczurek właściwych;
ještěrka obecná
jatrogenny
/ˌjatrɔˈɡɛ̃nːɨ/
adjective
(medycyna, medyczny) będący szkodliwym, niekorzystnym następstwem leczenia
iatrogenní
jawa
/ˈjava/
noun
rzeczywistość
  1. skutečnost
  2. realita
jawajski
/jaˈvajsʲci/
adjective
związany z Jawą, dotyczący Jawy
  1. javánský
  2. jávský
jawajski
/jaˈvajsʲci/
noun
(językoznawstwo, językoznawczy) język jawajski;
javánština
jazz
/d͡ʒɛs/
noun
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) jeden z improwizowanych gatunków muzycznych;
  1. jazz
  2. džez
jazzman
noun
(muzykologia, muzyka, muzykologiczny, muzyczny) muzyk jazzowy
jazzman
jałmużna
/jawˈmuʒna/
noun
(książkowy) dobrowolne ofiarowanie czegoś komuś biedniejszemu; coś, co jest przekazane w ramach tego ofiarowania
almužna
jałmużnik
noun
  1. (dawniej, dawny) urzędnik rozdający jałmużnę w imieniu władcy
  2. (historia, historyczny, historycznie) urząd osoby rozdającej jałmużnę;
almužník
jałowcowy
/ˌjawɔfˈt͡sɔvɨ/
adjective
dotyczący jałowca
jalovcový
jałowiec
/jaˈwɔvʲjɛt͡s/
noun
(botanika, botaniczny) Juniperus, roślina iglasta należąca do rodzaju jałowcowatych;
jalovec
jałowy
/jaˈwɔvɨ/
adjective
pozbawiony zdolności do urodzaju albo płodzenia
jalový
jałówka
/jaˈwufka/
noun
(zootechnika, zootechniczny) młoda, niemająca jeszcze potomstwa, samica, głównie w odniesieniu do krów
jalovice
jaśmin
/ˈjäɕmʲĩn/
noun
(botanika, botaniczny) Jasminum L., rodzaj roślin z rodziny oliwkowatych (Oleaceae);
jasmín
jaśminowy
/ˌjäɕmʲĩˈnɔvɨ/
adjective
(przymiotnik) od jaśmin
jasmínový