dan suffix
ra
İsmin uzaklaşma hâlidir. Genellikle ismi fiile bağlar. Bu eki alan isim cümlede dolaylı tümleç görevinde bulunur ve vurguyu üzerinde taşır.

ist /ˈist/ suffix
ist
yabancı kökenli -izm ile biten isimler bağlı olduğunu ifade eden kelimelerin sonuna getirilen ek.

izm /ˈizm/ suffix
isme
yabancı kökenli ideoloji isimlerinin sonunda olan ek

loji /lo.ˈʒi/ suffix
logi
"„-loji“" eki en genel anlamda bir alanındaki çalışma demektir.

AB abbreviation
EU
(ekonomi, politika) Avrupa Birliği kavramının kısaltması

Abhazca /ab.ˈhaz.d͡ʒa/ pn
abkhasisk
(diller) Abhazlar tarafından kullanılan dil

Adriyatik Denizi /ad.ɾi.ja.ˈtik de.ni.zi/ pn
Adriaterhavet
(denizler) Akdeniz'in İtalya yarımadası ile Balkan yarımadası arasındaki kolu olup çevresinde Arnavutluk, Hırvatistan, İtalya, Karadağ, Slovenya ve Yunanistan bulunur.

Afrikaanca /af.ɾi.ˈkaːn.d͡ʒa/ pn
afrikaans
(diller) Güney Afrika Cumhuriyeti'nin 11 resmî dilinden birisi. Güney Afrika'da daha çok Afrikalıların konuştuğu, Hint-Avrupa dil ailesinden olan Felemenkçeden türemiş dil

Akadca /a.ˈkad.d͡ʒa/ pn
akkadisk
(diller) Afrika-Asya dil ailesi Sami dilleri grubundan, Milattan önce Mezopotamya'da konuşulan bir ölü dil

Akdeniz pn
Middelhavet
(denizler) Atlas Okyanusu'na bağlı, kuzeyinde Avrupa, güneyinde Afrika, doğusunda Asya kıtaları bulunan deniz

Allah /al.ˈlah/ pn
Allah
(İslâm) İslamiyete göre eşi benzeri olmayan tek yaratıcı

Alman pn
tysker
(milliyetler) Cermen soyundan olan halk ve bu halktan olan kimse

Almanca /al.ˈman.d͡ʒa/ pn
tysk
(diller) Hint-Avrupa dil ailesinin Germen dilleri kolundan olup Almanya, Avrupa Birliği, Avusturya, Belçika, Danimarka, İsviçre ve Lihtenştayn'da resmî dil veya dillerden biri olarak kullanılan lisan.

Almanya /al.ˈman.ja/ pn
Tyskland
(ülkeler) Orta Avrupa'da, Avrupa Birliği üyesi ülke

Amerika Birleşik Devletleri /a.me.ˈɾi.ka biɾ.ɫe.ˈʃik dev.ɫet.ɫe.ɾi/ pn
Amerikas forente stater
(ülkeler) Kuzey Amerika'da bir ülke

Amerikan Samoası /a.me.ɾi.ˈcan sa.mo.a.sɯ/ pn
Amerikansk Samoa
(ülkeler) Güney Pasifik Okyanusu'nda Polinezya'da bulunan Amerika Birleşik Devletleri'ne âit bir ada ülkesi.

Anadolu [ɑ.ˈnɑ.do.lʊ] pn
Anatolia Vesleasia
(coğrafya) Türkiye'nin Asya kıtasındaki topraklarına verilen ad

Andorra /an.ˈdoɾ.ɾa/ pn
Andorra
(ülkeler) Avrupa'da bir mikrodevlet

Ankara /ˈaŋ.ka.ra/ pn
Ankara
(belediyeler) bir büyükşehir belediyesi

Antigua ve Barbuda /an.ˈtiː.ɡu.a ve baɾ.ˈbuː.da/ pn
Antigua og Barbuda
(ada ülkeleri) Karayip Denizi'nin doğusundaki iki adadan oluşan ülke

Arapça /a.ˈɾap.t͡ʃa/ adj
arabisk
Arapça olan

Arapça /a.ˈɾap.t͡ʃa/ adv
arabisk
Arapça konuşmak, yazmak

Arapça /a.ˈɾap.t͡ʃa/ pn
arabisk
(diller) çoğunlukla Arap Yarımadası ve Kuzey Afrika'da kullanılan, Hami-Sami dil ailesinin Sami koluna mensup dil

Assamca /as.ˈsam.d͡ʒa/ pn
assamesisk
(diller) Hint-Avrupa dillerinin Cermen dilleri koluna bağlıdır ve Dünya'nın yaygın lisanlarından biri

Atlas Okyanusu /at.ˈɫas oc.ja.nu.su/ pn
Atlanterhavet
(okyanuslar) Avrupa ve Afrika kıtalarını Amerika kıtasından ayıran, yan denizleri ile birlikte (Akdeniz, Kuzey Denizi ve Baltık Denizi) yeryüzünün beşte bir alanını kaplayan okyanus.

Avrupa [ɑv.ˈɾu.pɑ] pn
Europa
(kıtalar) Afrika'nın kuzeyinde, Asya'nın batısında ve Atlas Okyanusu'nun doğusunda bulunan kıta

Avrupa Birliği /av.ˈɾu.pa biɾ.ɫi.ˈ‿i/ pn
Den europeiske union Europeiske Union
(Avrupa, politika) Avrupa Toplulukları (AAET, AET, AKÇT) aracılığıyla izlenen hedef ve politikalarla Avrupa Birliği Antlaşması'yla getirilen iki yeni eylem alanının (Ortak Dış ve Güvenlik Politikası ve Adalet ve İç İşleri Alanında İş Birliği) kapsadığı hedef ve politikaları bir bütün olarak ifade etmek üzere kullanılan kavram

Avrupa Birliği Bakanlar Konseyi /av.ˈɾu.pa biɾ.ɫi.ˈ‿i baʃ.can.ˈlaɾ kon.se.ˈji/ pn
Det europeiske råd
(Avrupa, hukuk) Avrupa Birliği'nin ülkelerinden birer bakanın katılmasıyla toplanan ve dış politika, yasama ve yönetme belirlemekle vazifeli konsey.

Avrupa Devlet ve Hükûmet Başkanları Konseyi /av.ˈɾu.pa dev.ɫet ve hy.kʲuː.met baʃ.can.la.ˈɾɯ kon.se.ˈji/ pn
Det europeiske råd
(Avrupa, hukuk) Avrupa Birliği'nin en yüksek siyasî kurumu.

Avrupa Konseyi /av.ˈɾu.pa kon.se.ˈji/ pn
Europarådet
(Avrupa, hukuk) Avrupa çapında insan hakları, demokrasi ve hukukun üstünlüğünü savunmak amacıyla 1949'da kurulmuş hükûmetlerarası bir kuruluş.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi /ɑvˈɾupɑ inˈsɑn hɑkɫɑˈɾɯ mɑhcɛmɛˈsi/ pn
europeiske menneskerettsdomstol
(AB, hukuk) Milletlerarası bir teşkilat olan Avrupa Konseyi'ne bağlı olup 1959 yılında kurulmuş mahkeme

Avrupamerkezcilik [ɑv.ˈɾu.pɑ.mɛɾ.kɛz.d͡ʒɪ.ˈɫɪk] n
eurosentrisme
(ideoloji, politika) Şuurlu ya da şuursuzca Avrupa ve Batılı meselelerine, kültür ve değerlerine diğer kültürlerden daha çok önem veren anlayış.

Avusturya /a.vus.ˈtuɾ.ja/ pn
Østerrike
(ülkeler) Orta Avrupa'da bağımsızlığını 1955'te ilan etmiş, batıda Lihtenştayn ve İsviçre, güneyde İtalya ve Slovenya, doğuda Macaristan ve Slovakya, kuzeyde Almanya ve Çekya ile komşu olan Avrupa Birliği üyesi ülke.

Avusturyalı /a.vus.ˈtuɾ.ja.ˈlɯ/ adj
østerriksk
Kökeni Avusturya olan veya Avusturya vatandaşı olan.

Avusturyalı /a.vus.ˈtuɾ.ja.ˈlɯ/ pn
østerriker
(milliyetler) Kökeni Avusturya olan veya Avusturya vatandaşı olan kimse.

Ay [ˈɑj] pn
Månen
(astronomi) Dünya'nın tek tabii uydusu

Aymaraca /aj.ˈma.ɾa.d͡ʒa/ pn
aymara
(diller) Ağırlıklı olarak And Dağları çevresinde yaşayan bir Güney Amerika yerli kavmi ve konuştukları dil

Aşağı Almanca /a.ʃa.ˈ‿ɯ al.ˈman.d͡ʒa/ pn
lavtysk nedertysk lågtysk
(diller) Almanya'nın kuzeyinde ve Hollanda'nın doğusunda konuşulan dil

Bahâîlik /ba.haː.iː.ˈɫic/ pn
bahai
(din) 19. yüzyılda İran'da doğan tek tanrılı bir din.

Birleşik Arap Emirlikleri /biɾ.ɫe.ʃik a.ˈɾap e.miɾ.ɫic.ɫe.ɾi/ pn
De forente arabiske emirater
(ülkeler) Arap Yarımadası'nda yedi emirlikten oluşan bir Orta Doğu ülkesi

Birleşik Krallık /biɾ.ɫe.ˈʃik kɾal.lɯc/ pn
Det forente kongerike Det forente kongerike Storbritannia og Nord-Irland
(ülkeler) İngiltere, Galler, İskoçya, Kuzey İrlanda ve Man Adası ülkelerinden oluşan krallık.

Birleşmiş Milletler /ˈbiɾ.ɫeʃ.ˈmiʃ miɫ.ɫet.ˈɫeɾ/ pn
forente nasjoner
(Birleşmiş Milletler, milletlerarası, politika) Dünya barışını ve güvenliğini korumak, uluslar arasında ekonomik, toplumsal ve kültürel iş birliğini sağlamak üzere 1945'te kurulmuş olan milletlerarası örgüt

Boğdan /ˈbo‿.dan/ pn
Moldau
(coğrafya, tarih) Bugünkü Moldova'ya ve Romanya'nın Moldova'ya komşu bâzı bölümlerine Osmanlıların verdiği ad

Boşnakça /boʃ.ˈnac.t͡ʃa/ pn
bosnisk
(diller) çoğunlukla Bosna-Hersek Cumhuriyeti'nde yaşayan Boşnakların kullandığı, Sırp-Hırvatça'nın bir standart çeşiti

Bretonca /bɾeˈton.d͡ʒa/ pn
bretonsk
(diller) Fransa'nın Bröton (Bretagne) bölgesinde konuşulan Kelt dili

Budizm /bu.ˈdizm/ pn
buddhisme
(Budizm) M.Ö. 5. yüzyılda kuzeydoğu Hindistan'da Siddartha Gautama tarafından kurulmuş, tanrısı olmayan, karma öğretisine dayalı din ve felsefe

Büyük Okyanus /by.ˈjyc oc.ja.nus/ pn
Stillehavet
(okyanuslar) Yeryüzünde bulunan en büyük okyanus

Cezayir pn
Algerie
(ülkeler) Kuzey Afrika'da ülke; Afrika'nın Sudan'dan sonra ikinci büyük ülkesi

Dünya /dyn.ˈjaː/ pn
Jorden
(gezegenler) Güneş Sistemi'nde Venüs ile Mars arasında yer alan, Güneş'e yakınlık bakımından üçüncü gezegen

Dünyalaştırma /dyn.jaː.laʃ.tıɾ.ˈma/ /dyn.jaː.laʃ.ˈtıɾ.ma/ n
terraforming
Dünyalaştırmak işi

Eflak /ˈef.ɫak/ pn
Valakia
(coğrafya, tarih) Romanya'nın güney kısmına Osmanlıların verdiği isim

Endonezce /en.do.ˈnez.d͡ʒe/ pn
indonesisk
(diller) Endonezya'da kullanılan dil

Endonezya /en.do.ˈnez.ja/ pn
Indonesia
(ülkeler) Güneydoğu Asya'da yer alan ada ve takımadalardan oluşan bir ülke.

Ermenice /eɾ.me.ˈni.dʒe/ pn
armensk
(diller) Hint-Avrupa dil ailesine bağlı Ermenistan'da konuşulan dil

Eski Türkçe /es.ˈci ˈtyɾc.t͡ʃe/ pn
gammaltyrkisk gammeluyghur orkhontyrkisk
(diller) Türk dillerinin birbirlerinden ayrılıp uzaklaşmadan önceki Göktürkler, Karahanlılar ve Uygurlar devrinin (13. yüzyıla kadar devam eden) bir bölümü olmak üzere yaklaşık sekiz asırlık dönemi kapsayan hâline verilen isim

Eski Yüksek Almanca /es.ˈci jyc.sec al.man.d͡ʒa/ pn
gammelhøytysk
(diller) Batı Germen dillerinden olup Almancanın 750'den 1050'ye kadar kullanılmış bilinen en eski biçimi.

Eski İngilizce [ɛs.ˈcɪ ɪn.ɡɪ.ˈlɪz.dʒɛ] pn
angelsaksisk
(diller) Yaklaşık olarak 1150 yılına kadar Anglosaksonların kullandığı, büyük oranda Cermen etkisi altında kalmış, bugünkü İngilizceden çok farklı İngilizce.

Farsça /ˈfaɾs.t͡ʃa/ pn
Farsi
(diller) Hint-Avrupa dil ailesinin Hint-İran dil grubuna ait İran dilleri alt grubunda yer alan dil olup İran'ın resmî dilidir.

Fransızca /fɾan.ˈsɯz.d͡ʒa/ pn
fransk
(diller) Hint-Avrupa dillerinden Fransa'da ve Fransız uygarlığını kabul etmiş ülkelerde kullanılan dil

Galce /ˈɡaɫ.d͡ʒe/ pn
walisisk
(diller) Kelt kökenli Galyalıların konuştukları dil

Gana /ˈɡa.na/ pn
Ghana
(ülkeler) Batı Afrika'da bir ülke

Gazze Şeridi /ˈɡaz.ze ʃe.ɾi.ˈdi/ pn
Gazastripen
(coğrafya) Filistin'in batısında, Akdeniz kıyısında bir sahil şeridi.

Gotça /ˈɡot.t͡ʃa/ adj
gotisk
Gotça yazılmış olan

Gotça /ˈɡot.t͡ʃa/ pn
gotisk
(diller) Gotların konuştuğu, Hint-Avrupa dillerinden ölü bir Cermen dilidir.

Guam /ˈɡu.am/ pn
Guam
(adalar) Mikronezya'da, Amerika Birleşik Devletleri'ne bağlı özerk ada

Güneydoğu Asya /ɡy.ˈney.do.‿u as.ja/ pn
Sørøst-Asia
(coğrafya) Asya ile Okyanusya kıtaları arasında bulunan bölge

Güneş /ɡy.ˈneʃ/ pn
Sol
(astronomi) Güneş Sistemi'nin merkezinde yer alan yıldız

Güneş Sistemi /ɡy.ˈneʃ sis.te.mi/ pn
solsystem
(astronomi) Güneş, gezegenler ve kuyruklu yıldızların meydana getirdikleri yıldız sistemi

Güneş rüzgârı /ɡy.ˈneʃ ɾyz.ɡʲa.ɾɯ/ n
solvind
(astronomi, çekirdek fiziği) Güneş'in üst atmosferinden yayılan plazma akımı

Hanefîlik /ha.ne.fiː.ˈlic/ pn
Hanafi
(Ehl-i Sünnet) Ehl-i Sünnet'in dört fıkhî mezhepten biri

Hinduizm /ˈhin.du.ˈizm/ pn
hinduisme
(din) Brahmanizm'den daha sonra ortaya çıkan, Hint Altkıtası'nın büyük bir kısmına yayılmış, Veda metinlerine dayanan, reenkarnasyona inanılan, panenteist bir din

Hititçe /hi.ˈtit.t͡ʃe/ adj
hettittisk
(diller) Hititçe yazılmış olan

Hititçe /hi.ˈtit.t͡ʃe/ pn
hettittisk
(diller) Hititlerin konuşmuş olduğu bir ölü dil

Hristiyan /hɾis.ti.ˈjan/ pn
kristen
(İbrahimî dinler) İsa'nın dininden olan kimse

Hırvatça /hɯɾ.ˈvat.t͡ʃa/ pn
kroatisk
(diller) Hırvatların Hırvatistan'da konuştuğu Sırp-Hırvatça'nın bir standart çeşidi

Jülyen /t͡ɕyɫ.ˈjen/ adj
juliansk
Roma İmparatoru Jül Sezar ile alakalı

Katar /ˈka.taɾ/ pn
Qatar
(ülkeler) Arap Yarımadası'nın kuzeydoğusunda Basra Körfezi'nde bir ülke.

Katolik /ka.to.ˈɫik/ pn
katolikk
(Hristiyanlık) Katolik Kilisesi'ne bağlı olan kişi

Katoliklik /ka.to.lic.ˈlic/ pn
katolisisme
(Hristiyanlık) Batı Hristiyan kiliselerince İsa'nın Aziz Petrus'a aktardığı yetkilerin mirasçısı olan papayı dinî başkan olarak tanıyan Hristiyan mezhebi.

Kavimler Göçü /ka.vim.ˈɫeɾ ɡø.t͡ʃy/ pn
folkevandringstiden
(milletler, tarih, sosyoloji) M.S. 350-800 seneleri arasında Avrupa'ya yapılan büyük insan göçüdür.

Kazak /ka.ˈzak/ pn
to
(milliyetler) Kazakistan Cumhuriyeti'nde yaşayan Türk soylu halk veya bu halktan olan kimse

Kazakça /ca.ˈzac.t͡ʃa/ pn
kasakhisk
(diller) Kazak Türkçesi

Kmerce /ˈkmeɾ.d͡ʒe/ pn
khmer
(diller) Kamboçya'da konuşulan resmî dil

Konfüçyüsçülük /con.fyt͡ʃ.jys.t͡ʃy.ˈɫyc/ pn
konfusianisme konfutsianisme ruisme
(ahlâk, din, felsefe) Konfüçyüs'ün ahlâk felsefesi.

Korece /ˈko.re.d͡ʒe/ adj
koreansk
Korece yazılmış olan

Korece /ˈko.re.d͡ʒe/ pn
koreansk
(diller) Korelilerin Kuzey ve Güney Kore'de konuştuğu, bu ülkelerin resmî dili.

Kudüs /ˈcu.dys/ pn
Jerusalem
(başkentler) İsrail ve Filistin'in başkenti

Kuzey Atlantik /cu.ˈzey at.ɫan.tic/ pn
nordatlantisk
(okyanuslar) Kuzey Atlas Okyanusu kavramının kısa şekli

Kuzey Mariana Adaları /cu.zej ma.ɾi.ˈja.na a.da.la.ɾɯ/ pn
Nord-Marianene
(coğrafya) Kuzey Pasifik Okyanusu'nda, Amerika Birleşik Devletleri ile siyasî birlik içerisinde olan adalar topluluğu

Kâbe /ˈkjaː.be/ pn
Kaba
(İslâm) Mekke'de bulunan, Müslümanlarca ziyaret ve tavaf edilen en mukaddes caminen ortasındaki küp

Kıbrıs [ˈkɯb.ɾɯs] pn
Kypros
(adalar) Akdeniz'in üçüncü büyük adası.

Kıbrıslı /ˈcɯb.ɾɯs.lɯ/ pn
kypriot
(milletler) Kıbrıs halkından olan kimse

Laozi /ˈlaː.o.ˈzi/ pn
Laozi
(ahlâk, din, felsefe) Çinli eğitimci, filozof ve yazar.

Lehçe /ˈɫeh.t͡ʃe/ pn
polsk
(diller) Polonya'nın resmî dili

Lihtenştayn [ˈɫɪh.tɛn.ʃtɑjn] pn
Liechtenstein
(ülkeler) Orta Avrupa'da bir mikrodevlet.

Livonca /ɫi.ˈvon.d͡ʒa/ pn
livisk
(diller) Ural dil ailesinin Baltık-Fin dilleri koluna bağlı Güney Fin dili grubuna âit bir ölü dil

Londra /ˈlon.dɾa/ pn
London
(başkentler) İngiltere ve Birleşik Krallık'ın başkenti
(başkentler) İngiltere'nin başkenti

Malayca /ma.ˈlaj.d͡ʒa/ pn
malayisk
(diller) Malezya'nın resmî dili

Malgaşça /mal.ˈɡaʃ.t͡ʃa/ pn
gassisk
(diller) Madagaskar adasına özgün olan Malgaş halkının millî dili

Man Adası /ˈman a.da.sɯ/ pn
Man
(BK, coğrafya) Birleşik Krallık'ı meydana getiren ülkelerden biri.

Mandarin /man.da.ˈɾin/ pn
mandarin
(diller) Edebiyatta ve resmî işlerde kullanılan Standart Çince.

Marksizm [mɑɾk.ˈsɪzm] pn
marxisme
(ideoloji) Marksçılık

Maryland /ˈme.ɾi.ɫend/ pn
Maryland
(Amerika Birleşik Devletleri) Maryland Eyâleti

Mağrip /ˈma‿.ɾip/ pn
Maghreb
(coğrafya, tarih) Kuzey Afrika'da bir bölge. Günümüzde dar anlamıyla Tunus, Cezayir, Fas ve Batı Sahra'yı (geniş anlamıyla, Libya ve Moritanya'yı da) içerir

Monako /mo.ˈna.ko/ pn
Monaco
(ülkeler) Güney Avrupa'da bir ülke

Moritanya /mo.ɾi.ˈtan.ja/ pn
Mauritania
(ülkeler) Kuzeybatı Afrika'da ülke.

Müslüman [mys.ly.ˈman] adj
muslim
(İslâm) İslâm dinine mensup olan

Müslüman [mys.ly.ˈman] pn
muslim
(İslâm) İslâm dinine mensup olan kimse

Nauru /na.ˈu.ɾu/ pn
Nauru
(ülkeler) Mikronezya'da bulunan Dünya'nın en küçük ada ülkesi

Nepal /ˈne.paɫ/ pn
Nepal
(ülkeler) Güney Asya'da Çin Halk Cumhuriyeti ile Hindistan arasında denize kıyısı olmayan bir ülke

Nepalce /ne.ˈpaɫ.d͡ʒe/ pn
nepali
(diller) Nepal'in resmî dili

New Jersey /nʲuː ˈd͡ʒeɾ.siː/ pn
New Jersey
(ABD, eyalet) Amerika Birleşik Devletleri'nin kuzeydoğusundaki bir eyaleti.

Nijerya /ni.ˈʒeɾ.ja/ pn
Nigeria
(ülkeler) Batı Afrika'da, Gine Körfezi kıyısında, Benin ile Kamerun arasında yer alan ülke. Başkenti Abuja, en büyük şehri Lagos'tur

Oksitanca /ok.si.ˈtan.d͡ʒa/ pn
oksitansk
(diller) Güney Fransa'daki Oksitanya, İtalya'daki Oksitan Vadisi ve İspanya'daki Aran Vadisi'nde konuşulan Latin dili

Osmanlı İmparatorluğu /os.ˈman.lɯ im.pa.ra.tɔɾ.lu.‿u/ pn
Det osmanske rike
(tarih) XIII. yüzyılda Osman Bey tarafından kurulmuş ve I. Dünya Savaşı'ndan sonra parçalanmış Türk devleti.

Pasifik Okyanusu /pa.si.ˈfic ok.ja.nu.su/ pn
Stillehavet
(okyanuslar) Amerika ve Asya kıtaları arasında yeralan, dünyanın en büyük okyanusu.

Plüton /ˈply.ton/ pn
Pluto
(cüce gezegen) Güneş Sistemi'nde Neptün'den sonra gelen bir cüce gezegen

Proto Cermence /ˈpɾo.to d͡ʒeɾ.men.d͡ʒe/ pn
urindoeuropeisk
(dil bilimi) Bütün Cermen dillerinin yeniden yapılandırılmış proto dil

Proto Hint-Avrupa dili /pɾo.to hint av.ˈɾu.pa di.ɫi/ pn
urindoeuropeisk
(diller) Hint-Avrupa dillerinin ortak bir atası olduğu ve Hint-Avrupalılarca konuşulduğu düşünülerek yeniden yapılandırılmış bir dil.

Putin /ˈpuː.tɪn/ pn
Putin
bir soyadı.

Reykjavík /ˈɾejc.ja.vic/ pn
Reykjavík
(başkentler, İzlanda) İzlanda'nın başkenti

Romanca /ɾo.ˈman.d͡ʒa/ adj
Romafolket
(diller) Romanca yazılmış olan

Romanca /ɾo.ˈman.d͡ʒa/ adv
Romafolket
(diller) Romanca yazılan

Romanca /ɾo.ˈman.d͡ʒa/ pn
romani
(diller) Hint-Avrupa dil ailesine bağlı, Çingenelerin konuştuğu dil

Ruandaca /ɾu.ˈan.da.d͡ʒa/ n
Rwanda
(diller) Bantu dil ailesine ait olan Ruanda'nın resmî dili

Rumence /ɾu.ˈmen.d͡ʒe/ adj
rumensk
(diller) Rumence yazılmış olan

Rumence /ɾu.ˈmen.d͡ʒe/ pn
rumensk
(diller) Romanya'da kullanılan Latin kökenli dil

Rusya /ˈɾus.ja/ pn
Russland
(ülkeler) Doğu Avrupa ile kuzey Asya'ya yayılmış, yüzölçümü olarak Dünya'nın en büyük, nüfus olarak sekizinci büyük ülkesi

Samoa /sa.ˈmo.a/ pn
Samoa
(ülkeler) Güney Pasifik Okyanusu'nda Polinezya'da bulunan adalar topluluğundan oluşan bir ülke

Satürn /ˈsa.tyɾn/ pn
Saturn
(gezegenler) Güneş Sistemi'nde halkaları ile bilinen, Güneş'e yakınlık bakımından 6. sıradaki gezegen

Sicilyaca /si.ˈd͡ʒiɫ.ja.d͡ʒa/ adv
siciliansk
(diller) Sicilyaca konuşmak/okumak/yazmak

Sicilyaca /si.ˈd͡ʒiɫ.ja.d͡ʒa/ pn
siciliansk
(diller) İtalya'da Sicilya'da konuşulan dil

Singapur /ˈsin.ɡa.puɾ/ pn
Singapore
(başkentler) Singapur'un başkenti

Slavca /ˈslav.d͡ʒa/ adj
Slavic
(diller) Slav dillerinden biriyle yazılmış olan

Sümer /ˈsy.meɾ/ pn
sumerisk språk
(milletler, tarih) Sümer halkından olan kimse.

Sümerce /sy.ˈmeɾ.d͡ʒe/ adj
sumerisk språk
(diller) Sümerce yazılmış olan

Sümerce /sy.ˈmeɾ.d͡ʒe/ pn
sumerisk språk
(eğitim) Sümerce dersi kavramının kısaltması
(eğitim) Sümerce kursu kavramının kısaltması

Sırp-Hırvatça /ˈsɯɾp hɯɾ.ˈvat.t͡ʃa/ adj
serbokroatisk
(diller) Boşnakların Bosna-Hersek'de, Hırvatların Bosna-Hersek ve Hırvatistan'da, Sırpların da Bosna-Hersek ve Sırbistan'da konuştuğu dille yazılmış olan

Sırp-Hırvatça /ˈsɯɾp hɯɾ.ˈvat.t͡ʃa/ pn
serbokroatisk
(diller) Boşnakların Bosna-Hersek'de, Hırvatların Bosna-Hersek ve Hırvatistan'da, Sırpların da Bosna-Hersek ve Sırbistan'da konuştuğu dil

Tacikçe /taː.ˈd͡ʒcik.t͡ʃe/ pn
tadsjikisk språk
(diller) Tacikistan'da yaşayan Taciklerin konuştuğu dil

Tanrı /tɑn.ˈɾɯ/ pn
Gud
(İbrâhimî dinler) Kâinat'ta var olan her şeyi yaratan, koruyan, tek ve yüce varlık.

Tayland /ˈtaj.land/ pn
Thailand
(ülkeler) Güneydoğu Asya'da bir ülke

Tirol /ti.ˈɾoɫ/ pn
Tirol
(Avusturya, eyaletler) Avusturya'nın batısında Almanya ile İtalya arasında olan bir eyaleti.
(Orta Avrupa, bölgeler) Bir kısmı Avusturya'da, diğeri Kuzey İtalya'da olan bir bölge.

Togo /ˈto.ɡo/ pn
Togo
(ülkeler) Batı Afrika'da, Benin ile Gana arasında yer alan ülke

Troçkizm /tɾot͡ʃ.ˈkizm/ pn
trotskisme
Marksizm'in Troçki'nin bakış açısıyla yorumlanması ve ortaya çıkmış bir ayrımı ifade eder.

Türkiye /ˈtyɾ.ci.je/ pn
Tyrkia
(ülkeler) Anadolu Yarımadası'nın tamamını ve Trakya'nın küçük bir kısmını kapsayan, başkenti Ankara, en büyük şehri İstanbul, nüfusu itibarıyla 85.279.553 (2023) ve resmî dili de Türkçe olan ülke

Türkiye Cumhuriyeti [ˈtyɾ.ci.jɛ d͡ʒʊm.hʊː.ɾɪ.jɛ.ˈtɪ] pn
Republikken Tyrkia
(ülkeler) Türkiye'nin resmî adı

Türkçe /ˈtyɾc.t͡ʃe/ pn
tyrkisk
(diller) Türkiye ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin resmî dili

Ugaritçe /u.ɡa.ˈrit.t͡ʃe/ pn
ugarittisk
(diller) Suriye'deki antik Ugarit şehrinde konuşulan bir Kuzeybatı Sâmi dili.

Uygur /uj.ˈɡuɾ/ pn
uighur
(beldeler) Amasya ili Merkez ilçesine bağlı belde
(belediyeler) Amasya ili Merkez ilçesine bağlı belediye
(köyler) Diyarbakır ili Kulp ilçesine bağlı köy
(milletler, Orta Asya) Doğu Türkistan'da yaşayan Türk soylu halk ve bu halktan olan kimse.
(milletler, Orta Asya, tarih) VII. yüzyılda Orta Asya'da büyük bir devlet ve medeniyet kuran Türk milleti ve bu milletten olan kimse

Uygurca /ujˈɡuɾd͡ʒa/ pn
uighur
(diller) Uygurların konuştuğu Türkçe

Vatikan /ˈva.ti.can/ pn
Vatikanstaten
(din, ülke) İtalya'nın Roma şehrinde, Hıristiyanlık dininin Katolik mezhebinin yönetim merkezi olan mikrodevlet

Vatikan Şehir Devleti /ˈva.ti.can ʃe.ˈhiɾ dev.ɫe.ti/ pn
Vatikanstaten
(ülkeler) Dünya'nın hem nüfus, hem de yüzölçümü bakımından en küçük devletinin resmî ismi.

Venüs /ˈve.nys/ pn
Venus
(gezegenler) Güneş Sistemi'nde Merkür ve Dünya arasında yer alan 2. sıradaki ve en parlak gezegen.
(mitoloji) Eski Roma'da güzellik, tanrıçası

Vikimedya /vi.ci.ˈmed.ja/ pn
Wikipedia
(İnternet, Vikimedya) Vikisözlük, Vikipedi gibi muhtelif hür içerikli projeleri bünyesinde barındıran bir organizasyon.

Vikipedi /vi.ci.pe.ˈdi/ pn
Wikipedia
(İnternet, Vikimedya) hür, milletlerarası, birçok dilde ve İnternet üzerinde viki teknolojisi ile ortaklaşa üretilen ücretsiz ansiklopedi

Viyana [vi.ˈjɑ.nɑ] pn
Wien
(Avusturya, eyalet başkentleri) Viyana Eyâleti'nin başkenti

Washington /ˈva.ʃinɡ.ton/ pn
Washington
(ABD) Washington, D.C. kavramının kısa şekli (Amerika Birleşik Devletleri'nin federal başkenti ve bölgesi)

Yahudi İspanyolcası pn
ladinske
(diller) Sefarad Yahudilerinin kullandığı, 15. yy İspanyolcasını temel alan ancak içinde İbranice, Türkçe, Fransızca, Yunanca, Arapça ve Portekizce kelimeler de barındıran Latin kökenli Hint Avrupa dil

Yahudilik /ja.hu.diː.ˈlic/ pn
jødedom
(sosyoloji) Yahudi olma hâli

Yakutça /jaː.ˈcut.t͡sa/ adj
jakutisk
Yakutça yazılmış olan

Yakutça /jaː.ˈcut.t͡sa/ pn
jakutisk
(diller) Yakut Türkçesi, Yakutların konuştuğu lehçe

Yunanca /ju.ˈnan.d͡ʒa/ pn
gresk Gresk
(diller) Yunan dili

Zerdüştçülük pn
Zoroastrisme
(din, Zerdüştçülük) M.Ö. VII. yüzyılda Zerdüşt tarafından düzenlendiği ileri sürülen, temel ilkeleri, iyilik (aydınlık) ve kötülük (karanlık) olan din

abdomen apˈdɔmɛn n
mage
(hayvan bilimi) böceklerin ve eklem bacaklıların karın bölgesi

acı [ɑ.ˈd͡ʒɯ] adj
bitter
tadı bu vasıfta olan
(mecaz) keskin, hoşa gitmeyen, şiddetli
(mecaz) dokunaklı, incitici, kırıcı, kötü, üzücü

adalet /a.daː.ˈlɛt/ n
rettferdighet
(hukuk) Kanunlarla sahip olunan hakların herkes tarafından kullanılmasının sağlanması

adi /aː.ˈdiː/ adj
vanlig
kıymetsiz, kötü, sıradan, hiçbir özelliği olmayan
(mecaz) alçak, aşağılık
(mecaz) bayağı

aerosol n
aerosol
(kimya) gaz içerisinde dağılmış ve gazla sarılmış 10 mikrometreden daha küçük çaplı sıvı veya katı parçacıklarından oluşan çok fazlı sistem

ahtapot /ah.ta.ˈpot/ n
akkar
(zooloji) kafadan bacaklılardan, dokunaçlı mürekkep balığı türü

ak adj
hvit
(renkler) ak, beyaz renkte olan

akan yıldız n
meteor
(astronomi) Güneş Sistemi içinde hareket ederken Dünya atmosferinin üst katmanlarına girip sürtünme sonucu ateş külçesi durumuna dönüşen küçük gök cismi

aktivite /ac.ti.vi.ˈte/ n
aktivitet
etkinlik, faallik

aktris /ak.ˈtɾis/ n
skuespillerinne
(sanat) Kadın oyuncu

aktör /ak.ˈtœɾ/ n
skuespiller
(meslekler, sanat) rejisör tarafından kendisine verilen rôlü sahnede oynayan, oyunlardaki kahramanları sahnede canlandıran erkek oyuncu

akıl /a.ˈkɯl/ n
forstand
anlama, düşünme ve kavrama gücü
düşünce, kanı
nasihat, öğüt, salık verilen yol
(psikoloji) bellek, hafıza

akıllı /a.kɯl.ˈlɯ/ adj
fornuftig
gerçeği iyi gören ve ona göre davranan,
uyanık geçinen

akılsız /a.kɯl.ˈsɯz/ adj
absurd
aklı, gerçeği görüp ona göre davranmayan, anlayışı kıt

akşam yemeği [ɑc.ˈʃɑm je.me.‿i] n
middag
çeşitli zenginliği olup günün son yemeği

alacak n
kreditere
(ekonomi) bir hesap gereğince daha alınmamış olan para, mal vb. şey, matlup, verecek karşıtı

alem /a.ˈɫɛm/ n
flagg
kubbe, minare, sancak direği v.s. yüksek şeylerin tepesinde bulunan, madenden yapılmış ay yıldız veya lâle şeklinde süs
symbol
sembol, simge

alev /a.ˈɫev/ n
flamme
kıvılcım
mızrak uçlarına takılan küçük bayrak
sıcaklık
(askeriye) ateş
(yangın) yanan maddelerin veya gazların türlü şekillerdeki ışıklı uzantısı

alfasayısal /al.fa.sa.jɯ.ˈsal/ adj
alfanumerisk
(bilişim) harfler, sayılar ve noktalama işaretleri gibi diğer karakterlerden oluşan, abecesayısal

algoritma /aɫ.ɡo.ˈɾit.ma/ n
algoritme
(bilgisayar bilimi, mantık) Orta Çağ'da ondalık sayı sistemine göre, son zamanlarda ise iyi tanımlanmış kuralların ve işlemlerin adım adım uygulanmasıyla bir sorunun giderilmesi veya bir sonuca en en hızlı bir şekilde ulaşılması işlemi

almak /al.ˈmak/ v
ta
koparmak, yolmak

altmışlık /alt.ɯʃ.lɯk/ adj
seksti
Altmış yaşında olan veya görünen

am n
fitte
(anatomi, jinekoloji, kaba konuşma) kadının cinsel organı, döl yolu, vajina
(kimya) amerikyum elementinin simgesi

an /ˈan/ n
tidspunkt
(zaman) zamanın bölünemeyecek kadar kısa parçası

ana /aː.ˈna/ adj
hoved-
asıl, esas
temel

anahtar /a.nah.ˈtaɾ/ n
nøkkel
(kilit açar) kilitleri açmak ya da kapamak için kullanılan araç

anne /an.ˈne/ n
madre mor mamma
(aile) Çocuğu olan kadın

anonim şirket /a.no.ˈnim ʃiɾ.cet/ n
aksjeselskap
(ekonomi, hukuk) sermayesi belirli ve paylara bölünmüş ve borçlarından dolayı yalnız mal varlığıyla sorumlu bulunan şirket

antarktik /ant.aɾc.ˈtic/ adj
Antarktis
(okyanuslar) Güney Kutbu'yla alakalı, Güney Kutup yakınında olan

anı /a.ˈnɯ/ /aː.ˈnɯ/ n
hukommelse
geçmişte yaşanmış çeşitli olaylardan belleğin sakladığı her türlü iz, #: eş anlamlısı: hatıra
(edebiyat) bir kişinin kendi yaşadığı veya şahit olduğu olayları, bunlar hakkındaki duygu ve düşüncelerini yazdığı edebî eser

apron n
forkle
(havacılık) Hava meydanlarında uçakların park pozisyonlarını aldıkları, yakıt aldıkları ve uçaklara yüklemenin yapıldığı alanlar.

ara [ɑ.ˈɾɑ] n
pause
iki olguyu, iki olayı birbirinden ayıran zaman
iki şeyi birbirinden ayıran uzaklık
kişilerin veya toplulukların birbirine karşı olan durumu veya ilgisi
(sinema, tiyatro) bir oyunda, bir filmde izleme esnasında dinlenmek üzere verilen kısa süre
(sosyoloji) iç
(spor) karşılaşmalarda oyuncuların dinlenmek ve taktik almak için kullandıkları süre
(spor) toplu jimnastik dizilmelerinde sıradakilerin birbirlerinden yanlamasına olan uzaklıkları

araba vapuru /a.ɾa.ˈba va.pu.ɾu/ n
ferje
(denizcilik, taşıtlar) arabalı vapur, yolcularla birlikte yolcuların araçlarının da taşındığı deniz taşıtı, arabalı, feribot

araç /a.ˈɾat͡ʃ/ n
apparat kjøretøy redskap verktøy
kişiler veya cisimler arasında bağlantı sağlayan şey, vasıta

araştırma [ɑ.ɾɑʃ.tɯɾ.ˈmɑ] [ɑ.ɾɑʃ.ˈtɯɾ.mɑ] n
etterforsking
(bilim, sanat) bilim ve sanatla ilgili olarak yapılan yöntemli çalışma

araştırmacı [ɑ.ɾɑʃ.tɯɾ.mɑ.ˈd͡ʒɯ] n
forsker
(meslekler) araştırma yapan, inceleyen kimse, araştırıcı, araştırman, mütetebbi

araştırmak [ɑ.ɾɑʃ.tɯɾ.ˈmɑc] [ɑ.ɾɑʃ.ˈtɯɾ.mɑc] v
behandle
bir gerçeği ortaya çıkarmak için aramalarda bulunmak, sormak, soruşturmak

arktik /aɾc.ˈtic/ adj
arktisk
(okyanuslar) Kuzey Kutbu'yla alakalı, Kuzey Kutup yakınında olan

armut /aɾ.ˈmut/ n
pære pæretre
(ağaçlar, gülgiller, meyveler) Çiçekleri beyaz, yurdumuzun her yerinde yetişen bir ağaç ve armut ağacın tatlı ve sulu, yumuşak, ufak çekirdekli meyvesi, amıt

arı /a.ˈɾɯ/ adj
rein
(hijyen) kalıntısız ve katışıksız olan

arı /a.ˈɾɯ/ n
bie
(arıcılık, zar kanatlılar) zar kanatlılardan olup tüylü, bal ve bal mumu yapan, iğnesiyle sokan, iki kanatlı uçan böcek

arık /a.ˈɾɯk/ adj
smal
cılız, kuru, sıska, zayıf

asal sayı /a.ˈsal sa.jɯ/ n
primtall
(matematik, sayılar teorisi) Kendisinden ve 1'den başka tam böleni olmayan, 1'den büyük sayma sayısı

assembly dili /e.ˈsemb.ɫi di.ɫi/ n
assembler
(bilişim) işlemcinin anladığı makine diline tercüme eden ve insanların daha kolay anlayabileceği basit bir programlama dili.

asteroit /as.te.ɾo.ˈit/ n
asteroide
(astronomi) yörüngeleri çoğunlukla Mars ile Jüpiter gezegenleri arasında kalan gök cisimleri

at [ˈɑt̪] n
hest
(atgiller, tek toynaklılar) atgillerden (equidae), binme, yük çekme, taşıma v.s. hizmetlerde kullanılan, tek tırnaklı hayvan
springer
(satranç) Satrançta her yöne siyahtan beyaza ve beyazdan siyaha bir hane atlayarak L biçiminde hareket eden taş

atasözü /a.ˈta.sø.zy/ n
ordtak
Her atasözü yerleşmiş bir itiyadın, bir âdetin, bir huyun söz biçimine girmesi, böylelikle perçinleşmesi demektir. — N. Hikmet

av /ˈɑv/ n
jakt
akarsularda, denizde, gölde veya karada evcil olmayan hayvanları vurma veya yakalama işi
bir hayvanın bir başka hayvanı yemek için yakalaması

ay /ˈɑj/ n
månen måne
(hicrî takvim) art arda gelen iki yeni ay arasında geçen 29½ günlük süre

ayak [ɑ.ˈjɑk] n
fot
(anatomi) bacak

ayakkabı /a.ˈjac.ca.bɯ/ n
sko
(ayak giyimi) genellikle sokakta giyilen ve altı kösele, lastik v.s. dayanıklı maddelerden yapılan giyecek

aydın /aj.ˈdɯn/ adj
glad
görgülü, ileri düşünceli, kültürlü, okumuş (kişi)
ışık alan, ışıklı
kolayca anlaşılacak kadar açık (söz veya yazı)

aydınlık /aj.dɯn.ˈlɯc/ adj
lys
kolay anlaşılacak derecede açık olan
kötülükten uzak, temiz, saf
ışık olan

aydınlık /aj.dɯn.ˈlɯc/ n
ljos
bir yeri aydınlatan güç, ışık

ayet /a.ːˈjet/ n
vers
(İslâm) Kur'an surelerini oluşturan, en kısası iki harf, en uzunu bir sahife olup bir kerede nâzil olan birim.

ayçiçeği /ˈaj.t͡ʃi.t͡ʃe.ˈ‿i/ n
solsikke
(birleşikgiller, bitki anatomisi) Bu bitkinin yağ çıkarılan ve çerez olarak da yenilen tohumu

az /ˈaz/ adj
litt
güç, kemiyet, nicelik, nitelik, süre, vasıf sayı bakımından eksik

azap /a.ˈzap/ n
tortur
eziyet
(psikoloji) organik veya ruhî büyük sıkıntı

aç [ˈɑt͡ʃ] adj
sulten
(fizyoloji) yemek yemesi gereken
yiyecek bulamayan
gözü doymaz, haris
çok istekli, hevesli

aç [ˈɑt͡ʃ] adv
sulten
(fizyoloji) karnı doymamış olarak

açı [ɑ.ˈt͡ʃɯ] n
vinkel
(geometri) birbirini kesen iki yüzey veya aynı noktadan çıkan iki yarı doğru arasındaki açıklık

açık [ɑ.ˈt͡ʃɯk] adj
åpen
açılmış, kapalı olmayan

açık alan n
lysning
(coğrafya) şehrin gürültüsünden uzak, insanların dinlenebilecekleri çeşitli bitkilerle kaplı ve geniş, kapalı olmayan yer

ağ [ˈɑ‿] n
garn
(spor) çaprazlama örgü ile yapılan ve kale direkleri arkasına gerilen örgü

ağabey /a.ˈ‿a.bej/ interjection
bror
saygı ve sevgi göstermek üzere yaşça büyük olan erkeklere söylenen bir seslenme sözü

ağabey /a.ˈ‿a.bej/ n
storebror
(aile) büyük erkek kardeş

ağaç /a.ˈ‿at͡ʃ/ n
tre
(ağaçlar) boyu en az beş metre, çapı da 10 cm'den aşağı olmayan, dal, sürgün ve yapraklarının oluşturduğu tepe tacını tek bir gövde üzerinde taşıyan, her yıl çap artımı yaparak kalınlaşan, sürgün vererek boylanan, hücrelerinin büyük bölümü odunlaşmak bitki anatomisi laşmış olan, uzun ömürlü bitki

ağrı [ɑ‿.ˈɾɯ] n
pine
(fizyoloji, psikoloji) vücudun herhangi bir yerinde duyulan şiddetli acı, sancı, veca

bacak /ba.ˈd͡ʒac/ n
bein ben
(anatomi, primatlar) Vücudun yürümeye yarayan kasıktan tabana kadar olan bölüm, satan
(anatomi, zooloji) Hayvanlarda yürümeye veya atlamaya yarayan organ

bal [ˈbäɫ̪] n
honning
(arıcılık, yiyecekler) özellikle bal arılarsının bitki ve çiçeklerden topladıkları bal özünden yapıp, kovanlarındaki petek gözlerine doldurdukları, rengi beyazdan esmere kadar değişen tatlı, koyu, sıvı madde

banka /ban.ˈca/ /ˈban.ca/ n
bank
(bankacılık) Bankacılık işleminin yapıldığı yer

bankacı /ˈban.ca.d͡ʒɯ/ n
bankier
(finans, meslekler) bankacılık işlemleri ile uğraşan veya bankada görevli kimse

barış /ba.ˈɾɯʃ/ n
fred
birbiriyle iyi geçinme, savaşmama, savaşsızlık hâli

bayrak n
flagg
(sembol adları) milletin, belli bir topluluğun veya bir kuruluşun simgesi olarak kullanılan, renk ve biçimle özelleştirilmiş, genellikle dikdörtgen biçiminde kumaş, sancak, alem

bayram /baj.ˈɾam/ n
fest
(sosyal etkinlik) dinî ya da millî açıdan önemli olduğu için kutlanan günler

bazuka /ba.ˈzu.ca/ n
bazooka
(askeriye, silahlar) Öz itmeli mermi atan, genellikle zırhlı araçlara karşı yakın savaş sırasında kullanılan hafif silah

bağ [ˈbɑ‿] n
bekymringsrynker
(halk ağzı) düğüm
vingård
(ziraat) bağcılık
frukthage
{(ziraat) meyve bahçesi

baş [ˈbɑʃ] n
hode
başlangıç

başka /baʃ.ˈca/ adj
annerledes
bilinenden ayrı, değişik, farklı
nitelik yönünden alışılmışın dışında bir üstünlüğü olan

başka /baʃ.ˈca/ adposition
bortsett fra
ayrıca, üstelik, bir yana anlamlarında -den başka şeklinde kullanılan söz

başka başka /baʃ.ˈca baʃ.ca/ adv
særskilt
değişik şekillerde
daha daha, ek olarak

bekâr /be.ˈkʲaɾ/ n
ugift
hiç evlenmemiş kişi

belirtme hâli /be.ɫiɾt.ˈme haː.ɫi/ n
akkusativisk
(dil bilimi) -i hâli, akuzativ, belirtme durumu

betik dili /be.ˈtic di.ɫi n
skriptspråk
(programlama) betik yorumlamak için yazılmış sistemlerin yorumlayabileceği programlama dili

beş /ˈbeʃ/ adj
fem
(sayıları) dörtten sonra altıden önce gelen sayma sayısı

beş yüz /ˈbeʃ jyz/ adj
fem hundre
(sayılar) dört yüz doksan dokuzdan sonra, beş yüz birden önce gelen sayma sayısı

bilgisayar [bil.ɟi.sɑ.ˈjɑɾ] n
datamaskin
(eğitim) bilgisayar dersi

bilim /bi.ˈɫim/ n
vitenskap
(bilim) Kâinat'ın veya olayların bölümünü konu olarak seçen, deneye dayanan metotlar ve gerçeklikten yararlanarak sonuç çıkarmaya çalışan düzenli bilgi

bilinç /bi.ˈɫint͡ʃ/ n
bevissthet
(mecaz) temel bilgi, temel görüş

bir /ˈbiɾ/ adj
én ett
(rakamlar, sayılar) sayıların ilki

bir /ˈbiɾ/ pronoun
noen
bir

birim /bi.ˈɾim/ /ˈbi.ɾim/ n
element
(fizik) fiziksel niceliklerin ölçülmesinde, ifade edilmesinde ve aynı tür niceliklerin birbiriyle karşılaştırılmasında kullanılan uluslar arası standart büyüklükler

birlik /biɾ.ˈlic/ n
union
(matematik) birlik ya da monoid, (iki yönlü) birim elemanı olan bir yarı grup

biyoloji /bi.jo.ɫo.ˈd͡ʑi/ n
biologi
(tabii bilimler) bitki ve hayvanların köken, dağılım, yapı, gelişim, büyüme ve üremelerini inceleyen bilim dalı

bozmak /boz.ˈmac/ v
fordreie
bir şeyi kendisinden beklenilen işi yapmayacak hâle getirmek, rahatsız etmek
bytte
(para) yabancı ülke parasını Türk parasına çevirmek

boşanmak /bo.ʃan.ˈmac/ v
avsondre
dertlerini, yakınmalarını anlatmak
kurtulmak, sıyrılmak

boşanmamak /bo.ˈʃan.ma.mac/ v
avsondre
kurtulmamak, sıyrılmamak

bulut /bu.ˈlut/ n
sky
(meteoroloji) buz kristalleri, su damlacıkları ya da bunların karışımlarından oluşan, toprağa değmeyen, gözle görülür kütle

but /ˈbut/ n
lår
(anatomi) insan vücudunun kalça ile diz arasındaki kısmı

buz dağı /ˈbuz da.‿ɯ/ n
isfjell
(oşinografi) Buzul gölleri, denizler ya da okyanuslarda yüzer hâlde olan büyük buz parçası

buğday /bu‿.ˈdaj/ n
hvete
(buğdaygiller, tahıllar) buğdaygillerin, ekmek yapımında taneleri öğütülüp kullanılan örnek bitki

bölüm /bø.ˈɫym/ n
del
(aritmetik) bölme işlemi sonunda elde edilen sayı
(biyoloji) canlıların bölümlenmesinde filumların bir araya gelmesiyle oluşan birlik

büyük /by.ˈjyc/ adj
stor
boyutları, benzerlerinden daha fazla olan (müşahhas cisim), küçük karşıtı

cadı avı [d͡ʒɑˈdɯ ɑˈvɯ] n
heksejakt
(tarih) cadı olduğuna inanılan kimselerin yakalanması, yargılanarak veya yargılanmadan cezalandırılması olayı.

cadılık d͡ʒɑdɯˈɫɯk n
trolldom
(mitoloji) cadının yaptığı iş, bağıcılık, efsunculuk, afsunculuk, sihirbazlık, büyücülük

cahil /d͡ʒaː.ˈhiɫ/ adj
mørk
öğrenim görmemiş, okumamış

can /ˈd͡ʒan/ adj
yndlings-
çok içten, sevimli, sevilen, şirin

can /ˈd͡ʒan/ n
sinn
insan ve hayvanlarda yaşamayı sağlayan ve ölümle vücuttan ayrılan madde dışı varlık

cesaret [d͡ʒɛ.sɑː.ˈɾɛt] n
mot
cüret

cin /ˈd͡ʒin/ n
demon
(din) dinî inanışa göre ateşten yaratılmış, duyularla kavranamayan, insanlar gibi irade ve anlama kabiliyetine sahip, ilahî emirlere uymakla yükümlü tutulan yaratık

cisim /d͡ʒi.ˈsim/ n
kropp
(anatomi) arka, beden, gövde, vücut
(fizik) tabiatta element, bileşik veya bunların karışımları hâllde bulunan, kütlesi ve ağırlığı olan, hislerle idrak edilebilen şey
leir
(matematik) halka ve öbek gibi soyut bir cebirsel yapı

cop /ˈd͡ʒop/ n
batong
kalın, kısa değnek
(silahlar) polislerin kullandığı genellikle lastikten yapılan sopa

coşku n
begeistring
genellikle büyük istekle ortaya çıkan geçici hayranlık veya heyecan durumu

cuma /d͡ʒu.ˈma:/ n
fredag
(haftanın günleri) haftanın perşembeden sonra ve cumartesiden önce gelen beşinci günü

cüce gezegen /d͡ʒy.ˈd͡ʒe ge.ze.ˈgen/ n
dvergplanet
(astronomi, planetoloji) Kendi çekim kuvvetinin etkisiyle şekli yuvarlak ve kütlesi büyük olup bir yıldız sisteminin merkezî yıldızının etrafında dönen, uydu olmayan, fakat yörüngesinde başka gök cisimleri bulunan bir planemo.

cümle /d͡ʒym.ˈɫe/ /ˈd͡ʒym.ɫe/ adj
alle
bütün, hep

cümle /d͡ʒym.ˈɫe/ /ˈd͡ʒym.ɫe/ n
setning
(dil bilimi) hüküm bildirmek için tek başına çekimli bir fiil veya çekimli bir fiille kullanılan kelimeler dizisi

cümle /d͡ʒym.ˈɫe/ /ˈd͡ʒym.ɫe/ pronoun
alt
(belgisiz adıl): herkes

cüz /ˈd͡ʒyz/ n
del
(Kur'an) Kur'an'ın bölünmüş olduğu otuz parçadan her biri

daha /da.ˈha/ adv
enda
kendisinden sonra üçüncü kişi iyelik eki alan bir sıfatla birlikte sözü edilen konuda en önemli durumu belirtmek için kullanılan bir söz
şimdiye kadar, henüz
mer
sıfatların önüne gelerek karşılaştırma ilgisi kurar

dalga /dal.ˈɡa/ n
bølge
(argo) dalgınlık

dava /daː.ˈvaː/ n
rettssak
hedef, ülkü
mesele, problem, sorun
sav, tez
sevgili
(hukuk) korunmanın bir hüküm ile sağlanması için yargı organlarına başvurma

dağ /ˈda‿/ n
fjell berg
(coğrafya, jeomorfoloji, tabii bilimler) yer kabuğunun çıkıntılı, eğimli, yüksek yamaçlarıyla çevresine hâkim ve oldukça geniş bir alana yayılan bölümü

dağınık /da.‿ɯ.ˈnɯc/ adj
diffus
bir arada olmayan, birbiriyle bağlantısı olmayan
düşüncelerini toparlayamayan
düzeni bozuk
geniş bir alana yayılmış olan
hoş görünmeyen

deadlock /ˈded.loc/ n
baklås
(bilişim) kilitlenme

defter /def.ˈteɾ/ n
hefte
(yazı) genellikle hafif bir kapak içerisinde, yazı yazmak için araya tutturulmuş kâğıt yaprakları

deli /de.ˈɫi/ adj
gal
azgın, coşkun
(psikiyatri) aklî dengesi bozulmuş olan

demans /de.ˈmans/ n
demens
(nöroloji) Düşünme, hafıza, mantık yürütme, yer ve zaman tayini, okuduğunu anlama, konuşma, günlük basit işleri yapma gibi işlevlerde bozukluk

demir yolu /de.ˈmiɾ jo.lu/ n
jernbane
(demir yolu ulaşımı) lokomotif, vagon v.s. demir tekerlekli vasıtaların üzerinde hareket ettiği paralel iki çelik ray döşenerek yapılan bir tür yol

denge /deɲ.ˈɟe/ n
balanse
bir cismin veya insanın devrilmeden durma hâli

deniz /de.ˈniz/ n
sjø hav
(oşinografi) bu su kütlesinin belirli parçası

ders /ˈdæɾs/ n
lekse
ders bilgisi aktarımı için ayrılan süre

dev /ˈdev/ n
kjempe
masallarda anlatılan boyu çok uzun insana benzer yaratık

devlet /dev.ˈɫet/ n
stat
(hukuk, politika, toplum) toprak bütünlüğüne bağlı olarak siyasî bakımdan örgütlenmiş millet veya milletler topluluğunun oluşturduğu tüzel varlık

devre /dev.ˈɾe/ n
kretsløp
(elektrik) elektrik devresi kavramının kısa şekli
(elektronik) elektronik devre kavramının kısa şekli

dil /ˈdiɫ/ n
språk
(dil bilimi) çağa, gruba, yazara mahsus kelime hazinesi ve cümle bilgisi
tunge språk
(Adana ağzı) anahtar

din /ˈdin/ n
religion
(din bilimi) Tanrı'ya, tabiatüstü güçlere, çeşitli kutsal varlıklara inanmayı ve ibadeti sistemleştiren toplumsal kurum

distopya /dis.ˈtop.jɑ/ n
dystopi
Ütopik bir toplum anlayışının antitezi

diyagram /di.ja.ˈɡɾam/ n
diagram
(botanik) Bir çiçeğin bütün ayrıntılarını gösteren taslak

diyalog /di.ja.ˈloɡ/ n
dialog
hikâye, oyun, roman, v.s. eserlerde iki veya daha çok kimsenin konuşması
karşılıklı konuşma
konuşmaya dayanılarak yazılmış eser
(mecaz) anlaşma, uyum sağlama veya bu yolda çalışma

dizin n
indeks
(kitap) bir kitabın veya derginin kişi, konu, yer adı vb. bakımından içindekileri yer numarasıyla belirten ve eserin arkasında yer alan belli bir sıralaması olan liste, endeks, indeks, fihrist
belli bir konuda çıkan kitap ve dergideki yazılarla ilişkiyi sağlayan ve ayrı bir kitap veya süreli yayın biçiminde çıkan eser
kitaplık, belge vb. için düzenlenen belli bir bilginin veya belgenin bulunduğu yeri gösteren düzenli liste

dosya /ˈdos.ja/ n
arkivere
(bilişim) bilgisayar dosyası kavramının kısa şekli

doğan [d̪o̞ˈɑn̪] n
falk
(doğangiller) gündüz yırtıcı kuşları (Falconiformes) takımından Falconidae (doğangiller) familyasından Falco cinsini oluşturan yırtıcı kuş türlerinin ortak adı.

doğum [do.ˈ‿ʊm] n
fødsel
(fizyoloji) doğmak işi
(zaman) bir kişinin doğduğu yıl

dua /du.ˈɑː/ n
bønn
(din) yakarış, yalvarış

duvar /du.ˈvɑɾ/ n
vegg
Bir duvar onarılır, öteki çöker, ardından dam akardı. — L. Tekin

dünya /dyn.ˈjaː/ n
verd verden
(coğrafya) üzerinde yaşadığımız toprak ve denizler

düzenli /dy.zen.ˈɫi/ adj
regelmessig
düzeni olan, kararlı, yerli yerinde

ebedî /e.be.ˈdiː/ adj
endeløs
bengi, namütenahi, ölümsüz, sonsuz

edat /e.ˈdat/ n
partikkel
(dil bilimi) tek başına mânâsı olmayan, sonuna geldiği sözle cümledeki diğer kelimeler arasında ilişki kuran kelime

egzersiz /eɡ.zeɾ.ˈsiz/ n
trening
Sabahleyin balkonda nefes egzersizlerini ihmal etmez. — H. Taner

ek /ˈec/ n
affiks
bir şeyin eksiğini tamamlamak için ona katılan parça
iki borunun birbirine birleştirildiği yer
sonradan katılan, yapılan, dikilen, yapıştırılan parçanın belli olan yeri
(dil bilimi) kelime türetmek veya kelimenin görevini belirtmek için kullanılan, başa, sona veya kelime içine eklenebilen, bağımlı dil bilgisi ögeleri
(medya) bir gazete veya derginin günlük yayımından ayrı ve ücretsiz olarak verdiği parça

eklem /ec.ˈlem/ n
ledd
(anatomi) vücut kemiklerinin uç uca veya kenar kenara gelip birleştiği yer

ekleme /ec.ɫe.ˈmi/ n
tillegg
eklemek işi

ekmek [ɛc.ˈmɛc] n
brød
(hamur işleri, yiyecekler) tahıl unundan yapılmış hamurun fırında, saçda veya tandırda pişirilmesiyle yapılan yiyecek

el /ˈeɫ/ n
hand hånd
(anatomi) kolun bilekten parmak uçlarına kadar olan, tutma veya iş yapmaya yarayan kısmı

elektron mikroskobu /e.ɫek.ˈtɾon mik.ɾos.ko.bu/ n
elektronmikroskop
(ölçü aletleri) normal ışık yerine bir elektron demeti ile çalışan ve bir milyon kere net büyütebilen özel mikroskop

elektronik /ˈe.ˈɫec.tɾo.ˈnic/ adj
elektronisk
(fizik) elektron temeline dayanan, elektronla ilgili

elli /eɫ.ˈɫi/ n
femti
(sayı adları) elli birden önce, kırk dokuzdan sonra gelen sayma sayısı

emin /e.ˈmin/ adj
sikker
güvenli
sikkr
kesinlik bildirmek için kullanılır.

en /ˈen/ adv
høyst
başına geldiği sıfatların üstün derecede olduğunu gösteren kelime

en /ˈen/ n
bredde
bir yüzeyde boy sayılan iki kenar arasındaki uzaklık
(halk ağzı) hayvanlara veya eşyaya vurulan damga, işaret

er /ˈeɾ/ n
soldat
(askeriye) ihtiyaçları devlet tarafından karşılanan rütbesiz asker, nefer

erkek /æɾ.ˈcec/ adj
mannlig
dişiyi dölleyecek özellik

erkek /æɾ.ˈcec/ n
mann
(aile) koca
(biyoloji) sperma oluşturan organizma
(biyoloji, eşey) insan, hayvan ve bitkilerin dişiyi dölleyecek cinsten olanı
(primatlar) yetişkin adam

eser /e.ˈsæɾ/ n
arbeide
Yüzünde biraz önceki elemden, kızgınlıktan, çaresizlikten eser yoktu. — A. Kulin

et /ˈet/ n
kjøtt
(anatomi) hayvan ve insanlarda deri ile kemik arasındaki kas ve yağdan oluşan tabaka
(gıdalar) genel tanımıyla bir hayvanın dokularının yiyecek olarak kullanılması
(meyveler) meyvenin kısım

etmek /et.ˈmec/ v
gjøre
birini bir şeyden mahrum bırakmak

ev /ˈev/ n
hus
(iskân, mimarlık) yalnız bir ailenin oturabileceği şekilde yapılmış bina
(iskân, mimarlık) bir kimsenin veya ailenin içinde yaşadığı yer

evli /ev.ˈɫi/ adj
gift
Evlenmiş olan

evli /ev.ˈɫi/ n
gift
Evlenmiş olan insan

evlilik /ev.ɫi.ˈɫic/ n
ekteskap
(aile, evlilik) evli olma hâli

eyalet /ˈe.ja.ˈɫet/ n
stat
(coğrafya, politika) Federâl devletlerde eyalet başkanı, üniter devletlerde valilerce yönetilen ve yönetim bakımından bir tür bağımsızlığı olan büyük il.

eş /ˈeʃ/ n
make
karı kocadan her biri, hayat arkadaşı, refik, refika
venninne
kuma, ortak

eş /ˈeʃ/ pronoun
endog
birbirinin aynı olan veya birbirine çok benzeyen iki şeyden her biri, benzeri

fare /faː.ˈɾe/ n
mus
(bilişim) bilgisayara komut vermek için kullanılan elektronik ve mekanik özellikleri olan donanım
(kemiriciler) kemiriciler (Rodentia) takımının Myomorpha alt takımından, başta ev faresi (Mus musculus) olmak üzere çok sayıda küçük memelinin ortak adı

fay /ˈfaj/ n
forkastning
(jeoloji) Yer kabuğunu oluşturan kayaçların bir yüzey boyunca kırılması ve oluşan iki parçanın birbirine göre nispî olarak yer değiştirmesi

film /ˈfilm/ n
film
camlara yapıştırılarak içerinin görünmesini engelleyen bir tür ince yaprak
(fotoğrafçılık, radyografi, sinemacılık) resim çekmek için kullanılan, selülozdan, saydam, bükülebilir şerit
(sinema) bir oyunun bütününü taşıyan şerit veya şeritlerin bütünü
(sinema) sinemalarda gösterilen eser

fiyat fiˈjat n
pris
(ticaret) alım veya satımda bir şeyin para karşılığındaki değeri, eder, paha

galaksi /ɡa.ɫak.ˈsi/ n
galakse
(astronomi) milyonlarca yıldızdan, yıldız kümelerinden bulutsu ve gaz bulutlarından oluşmuş, Samanyolu gibi bağımsız gök cismi

galaksi grubu /ɡa.ɫak.ˈsi ɡɾu.bu/ n
galaksegruppe galaksegruppe gruppe av galakser
(astronomi) Kütle çekimi sayesinde birkaç ilâ 50 kadar galaksiden meydana gelen topluluk.

galaksi kümesi /ɡa.ɫak.ˈsi ky.me.si/ n
galaksehop
(astronomi) Kütle çekimi sayesinde 50'den fazla galaksiden meydana gelen topluluk.

gayrimenkûl /ˈɡaj.ɾi.men.ˈcuɫ/ n
eiendom
taşınmaz mal

gel /ˈɡæɫ/ v
ankomme
gelmek (eylem) sözcüğünün dilek-emir kipi basit ikinci tekil şahıs olumlu çekimi

gelen /ɡe.ˈlen/ n
kommende
gelme işini yapan

gelin /ɡe.ˈɫin/ /ˈɡe.ɫin/ n
brud
(aile) aileye evlenme yoluyla girmiş olan kadın
(aile, düğün) evlenmek için süslenmiş kız ya da yeni evlenmiş kadın

geliştirmek gełiʃtiɾˈmec v
utvickle
gelişmesini sağlamak, gelişmesine yol açmak

gelmek [ɡɛɫ.ˈmɛc] v
komme
bir şeye sonradan inanmak, doğruluğuna hak vermek, eğilim göstermek, kabul etmek
izlemek, takip etmek

general /ɡe.ne.ˈɾaɫ/ n
general
(askeriye) Kara ve hava kuvvetlerinde albaylıktan sonra gelen ve mareşalliğe kadar olan yüksek rütbeli subaylara verilen genel ad

geniş /ɡe.ˈniʃ/ adj
bred
eni çok olan

gerçek /ɟeɾ.t͡ʃec/ n
sannhet sanning
(felsefe) yalan olmayan, doğru olan şey, doğru, hakikat

getirmek /ɡe.tiɾ.ˈmec/ v
bringe
bildirmek, iletmek

gezegen /ɡe.ze.ˈɡen/ n
planet
(planetoloji) bir yıldız çevresinde dolanan, ondan aldıkları ışığı yansıtan, kütle çekimiyle yuvarlaklaşmış ve yörüngesini çekimiyle temizlemiş olan gök cismi

girmek /ɡiɾ.ˈmec/ v
komme inn
detaylara inmek, incelemek

gitmek [ɡɪt.ˈmɛc] v
gå
geçmek
sokkel
(fizyoloji) ölmek

gitmemek [ˈgɪt.mɛ.mɛc] v
gå
bir yere ulaşmamak için konum değiştirmemek

gnostisizm /ɡnos.ti.ˈsizm/ n
gnostisisme
(din, felsefe) İbrânî an'anelerini, Zerdüştlüğü, bâzı Doğu an'anelerini ve dinlerini, Hristiyanlığı eklektik bir tutumla sentezleyen, birçok tarikatın benimsediği mistik felsefeye verilen genel ad

go /ˈɡo/ n
bli
(masa oyunu) Siyah ve beyaz taşlarla oynanan bir tür Japon kökenli masa oyunu.

grev /ˈɡɾev/ n
streik
(çalışma, işçi hakları) iş bırakımı, işi bırakma

grup /ˈɡɾup/ n
gruppe
görüşleri, çıkarları bir olan kimseler bütünü, ekip
ortak özellikleri olan varlıklar, nesneler bütünü
(askeriye) çeşitli sınıf veya birliklere bağlı elemanların, belirli bir taktik görevi gerçekleştirmek üzere, tek komutanın emri altında birleştirilmesinden oluşan kıta topluluğu
(matematik) birleşme, birim eleman ve her elemanı için her iki yönde bir ters elemanı olup üzerinde bir ikili işlem tanımlı küme
(sosyoloji) küme

gök cismi /ˈɡøc d͡ʒis.mi/ n
himmellegeme
(astronomi) gökyüzünde bulunan bütün cisimlere verilen ortak isim

görev n
funksjon
bir cismin veya kişinin yaptığı iş
işlev
resmî iş
kişiye veya kurula verilen özel amaçlı iş
(dil bilimi) bir cümlede bir dil biriminin öbür birimlerle ilişkisi aracılığıyla yerine getirdiği iş
(fizyoloji) organ veya hücrenin yaptığı iş
(matematik) değerin başka değerlerle olan ilişkisi

göt /ˈɟøt/ n
mot
anüs
alt taraf, dip
kaba et, kıç, popo
güç veya yüreklilik

gövde /ɡøv.ˈde/ n
kropp legeme skrott
bir şeyin asıl bölümü
kesilmiş hayvanın, sakatatı alındıktan sonraki hâli
(anatomi) insan bedeninde baş, kol ve bacaklar dışında kalan bölüm
(anatomi) hayvanlarda baş, ayak ve kuyruktan geri kalan bölüm
(bitki anatomisi) ağaç ve bitkilerin dallarının dışında kalan ana bölümü
(dil bilimi) köklere getirilerek elde edilen kelime
(mimarlık) minarenin bir bölümü

göz /ˈɟøz/ n
øye
(anatomi) basar, görme organı

gözlük /ɡøz.ˈlyc/ n
brille
(optik) görme bozukluğu olan gözlerin daha iyi görmesine veya gözleri korumaya yarayan, bir çerçeveye yerleştirilmiş çift camdan oluşan araç.

göç /ˈɡøt͡ʃ/ n
vandring
(nakliyat) taşınma sırasında götürülen ev eşyaları
(sosyoloji) ekonomik, toplumsal, siyasi sebeplerle bireylerin veya toplulukların bir ülkeden başka bir ülkeye, bir yerleşim yerinden başka bir yerleşimyerine gitme işi
(sosyoloji) evden eve taşınma, nakil
(zooloji) kuşların, geyiklerin, yarasaların, bazı balık ve böceklerin mevsim, iklim, besin miktarı vb.ne göre çevre değiştirmeleri

göçmek /ɡøt͡ʃ.ˈmec/ v
migrere
çökmek

gün [ˈɟʏn̪] n
dag døgn
(zaman) çağ, devir
(zaman) gündüz

günahkâr [ɟy.nɑh.ˈkʲɑɾ] adj
syndig
(din, hukuk) günah işleyen

günahkâr [ɟy.nɑh.ˈkʲɑɾ] n
synder
(din, hukuk) günah işleyen kişi

gündüz /ɡyn.ˈdyz/ n
dag
(zaman) günün sabahtan akşama kadar süren aydınlık bölümü

güneş /ɟy.ˈneʃ/ n
solen sol
(termodinamik) Güneş'in yaydığı ısı ve ışık, güneş ışınlarının ve ısısının etkilediği ortam

günlük /ɡyn.ˈlyc/ adj
hverdagslig dagligdags
her gün yapılan, her gün yayımlanan, her gün çıkan

günlük /ɡyn.ˈlyc/ n
dagbok røkelse
günü gününe tutulan hatıra
røkelse
tütsü için kullanılan çeşit ağaç sakızı

güzellik /ɡy.zeɫ.ˈɫic/ n
skjønnhet
güzel olan bir kişinin niteliği

güç /ˈɡyt͡ʃ/ adj
alvorlig
ağır ve yorucu emekle yapılan

güç /ˈɡyt͡ʃ/ adv
alvorlig
zorlukla

güç /ˈɡyt͡ʃ/ n
kraft
ahlâk, düşünce ve fizik yönünden etki yapabilme veya etkiye direnebilme yeteneği
bir cihazın, mekanizmanın iş yapabilme vasfı
bir olaya yol açan her türlü hareket
büyük etkinliği ve önemi olan vasıf
millet, ordu v.s.'nin askerî, ekonomik ve endüstriyel potansiyeli
mutlak, sınırsız nitelik
yeterliliğini ve güvenilirliğini kanıtlamış kişi
(coğrafya) akarsuyun aşındırma ve taşıma kabiliyeti
(elektrik, fizik) birim zamanda yapılan iş
(politika) askerî, ekonomik, siyâsî v.s. bakımdan etki ve önemi büyük olan devlet ya da devletler topluluğu
(ziraat) toprağın verimlilik kabiliyeti

haber /ha.ˈbeɾ/ n
nyhet
(İslâm) İslâm Peygamberi, sahabeler, tabiin ve tebeut tabiin hakkındaki rivayetler

haber vermek /ha.ˈbeɾ veɾ.mec/ v
meddele
bildirmek, haberdar etmek

hac /ˈhad͡ʒ/ n
valfart
(din) Genellikle tek tanrılı dinlerde kutsal olarak tanınan yerlerin o dinden olanlarca yılın belli aylarında ziyaret edilmesi
hadj
(İslâm) İslâm'ın beş şartından biri olan ve Müslümanlarca zilhicce ayında Mekke'de yapılan Kâbe'yi ziyaret ve tavaf ibadeti.

hac etmek /ˈhad͡ʒ et.mec/ v
valfart
(din) hacılık görevini yerine getirmek

hacet /haː.ˈd͡ʒet/ n
nødvendighet
herhangi bir şey için lüzumlu olma
behov
ihtiyaç duyulan veya lüzumlu şey

hak /ˈhac/ n
rettighet
kişilerin hukuk düzenince korunan menfaatleri
(hukuk) adalet, önen, türe, ülev

hamam /ha.ˈmam/ n
badstu badstue
(hijyen, mimarlık) yıkanılacak yer
para karşılığında yıkanma işinin yapıldığı yer

hane /haː.ˈne/ n
hus
(hukuk, mimarlık) ev, konut

hasta /has.ˈta/ adj
sjuk syk
(hastalık) hastalık, kaza veya yaralanma dolayısıyla fizik veya ruh sağlığı bozulmuş ve tedavi edilmesi gereken

hastalık /has.ta.ˈlɯk/ n
sjukdom sykdom
(patoloji) organizmada birtakım değişikliklerin ortaya çıkmasıyla sağlığın bozulması hâli
(psikoloji) ruh sağlığının bozulması hâli

hat /ˈhat/ n
linje
biçim, şekil
çizgi
hudut, sınır
kanal
yüzü biçimlendiren çizgi veya kırışıklık
(askeriye) savunma veya saldırma amacıyla bir araya getirilmiş asker dizisi
(elektrik mühendisliği) elektrik akımı taşıyan tel veya kablo sistemi
(telefonculuk) bağlantı
(ulaşım) ulaşım sağlayan bir taşıtın uğradığı yerlerin bütünü, yol, geçek
(yazı) yazı

hayat /ha.ˈjat/ n
vid
bir kimsenin tarihî biyografisi, hayat hikâyesi
hayat şekli, içinde yaşanılan şartların bütünü

hayır /ha.ˈjɯɾ/ /ˈha.jɯɾ/ adposition
nei
yok, öyle değil, olmaz, anlamlarında onamama, inkâr bildiren bir söz

haç /ˈhat͡ʃ/ n
kors
(din) Hristiyanlığın sembolü

herkes [ɦæɾ̪ʲ.cʰɛs̪] pronoun
alle
(belgisiz adıl): insanların bütünü, cümle âlem, her biri, kâinat

hesap /he.ˈsap/ n
forutsi
oranlama, tahmin
avkrysse
(ekonomi) ödenecek ücretin dökümünü ve tutarını gösteren kâğıt, hesap pusulası, adisyon
aritmetikk
(aritmetik) aritmetik işlem

hidrokarbon /ˈhid.ɾo.kaɾ.bon/ n
hydrokarbon
(organik bileşikler) karbon ve hidrojen bileşiği

hisar /hi.ˈsaɾ/ n
borg
Bir şehrin veya önemli bir yerin korunması için taştan yapılmış, yüksek duvarlı ve kuleli, çevresinde hendekler bulunan küçük kale.
(makam, müzik) Klasik Türk müziğinde bir birleşik makam.
(müzik) Klasik Türk müziğinde re diyez notası.

hoş /ˈhoʃ/ adj
behagelig
beğenilen, hisleri okşayan, zevk veren

hoş geldiniz /ˈhoʃ ɡeɫ.di.niz/ interjection
welkommen
Gelen kişilerin gelmesinden hoşluk duyulduğunu, yani o kişilerin istendiğini anlatır kişileri karşılamak için kullanılan selamlama ünlemi.

hoşa gitmek [ho.ˈʃɑ ɡɪt.mɛc] v
synes
beğenilmek, bir kişiden veya bir şeyden hoşlanmak

hoşa gitmemek [ho.ˈʃɑ ˈɡɪt.mɛ.mɛc] v
synes
beğenilmek, bir kişiden veya bir şeyden hoşlanmamak

hukuk /hu.ˈcuc/ n
rett
haklar

hâl /ˈhɑɫ/ n
plassere
bir şeyin içinde bulunduğu şartların veya taşıdığı vasıfların hepsi

hükûmet /hy.kʲuː.ˈmet/ n
regjering
(politika) Genellikle bir devlet olan düzenli bir topluluğu yöneten sistem veya insan grubudur.

hürriyet /hyɾ.ɾi.ˈjet/ n
frigjøring
her türlü dış tesirlerden bağımsız olarak insanın kendi iradesine, kendi fikirlerine dayanarak karar vermesi hâli
herhangi bir tahdîde, zorlamaya bağlı olmaksızın düşünme veya davranma, herhangi bir şarta bağlı olmama hâli

hırsız /hɯɾ.ˈsɯz/ n
tyv
oltadaki asıl iğnenin yanına takılan özel iğne
(hukuk) başkasının malını çalan kimse, uğru

hıyar /hɯ.ˈjaɾ/ n
agurk
(kabakgiller, meyveler, sebzeler) kabakgillerden, uzun, iri meyveli, sürüngen, otsu bitkinin ürünü

ibadet /i.baː.ˈdet/ n
tilbedelse
(din) Dinin emirlerini yerine getirme

ibadethane /i.baː.det.haː.ˈne/ n
kultsted
(din, mimarlık) ibadet edilen bina

ideoloji /i.de.o.ɫo.ˈʒi/ n
ideologie
(felsefe, politika) Felsefî, sosyolojik ya da idarî bir doktrin oluşturan, ideal olarak da kabul edilebilen, kişi ve kurumların davranışlarına yön veren düşünceler bütünü

ifade /i.faː.de/ n
uttrykk
bir duyguyu yüz aracılığıyla anlatan belirtilerin bütünü
deyiş, söyleyiş
(dil bilimi) anlatım
(felsefe) dışa vurum
(hukuk) tanık ve sanıkların olay hakkında yargı organlarına yaptıkları sözlü açıklama
(matematik) herhangi bir değere eşitlenmemiş ya da bir değerle sınırlandırılmamış matematiksel cümle

iki /i.ˈci/ adj
to
(matematik) en küçük ve tek çift sayı olan asal sayı
(sayılar) birden sonra üçten önce gelen sayma sayısı

iki /i.ˈci/ n
to
(sayılar) birden sonra gelen sayının adı

ikon /i.ˈkon/ n
ikon
(bilgisayar) Bilgisayarda kullanılacak herhangi bir programı simgeleyen küçük resim
(Ortodoksluk) Ortodokslarda İsa, Meryem veya ermişlerin tahta üzerine mumlu ve yumurtalı boyalarla yapılmış dinî içerikli resimleri

iktisat /ic.ti.ˈsat/ n
økonomi
(ekonomi) ekonomi

ilişki [ɪ.lɪʃ.ˈkɪ] n
forhold
iki şey arasında karşılıklı ilgi

ilişkin [ɪ.lɪʃ.ˈkɪn] adj
beslektet
ait, bağlı, ilgili, ilgisi, ilişiği olan, merbut, müteallik

ilkbahar ˈilkbahar n
vår
(meteoroloji, mevsimler) kuzey yarım kürede 21 mart - 22 haziran, arası zaman aralığı, bahar, erken bahar, evvel bahar, ilkyaz

ilke /iɫ.ˈke/ n
leveregel
davranış kuralı
temel bilgi
temel düşünce, temel inanç
öge, unsur
(mantık) her türlü tartışmanın dışında sayılan öncül
(metafizik) bilimsel metotta nesnel gerçeğin belirgin özelliklerinin ve kanunların genelleştirilmesi ile elde edilen ve insana hem teorik çalışmalarında, hem de uygulama faaliyetlerinde yol gösteren genel dayanak noktası

imkân /im.ˈkʲan/ n
mulighet
yararlanılan uygun şart veya hâl

imparator /im.pa.ra.ˈtɔɾ/ n
keiser
(monarşi) Bir imparatorluğu yöneten kimse

imparatorluk /im.pa.ra.tɔɾ.ˈluc/ n
keiserdømme
(monarşi) imparator olma durumu veya unvanı

imza /im.ˈzaː/ n
underskrift
imzalama işi

insan [ɪn̪ʲˈs̪ɑn̪] n
menneske
(primatlar) Bulunduğu coğrafyaya göre toplum hâlinde yaşama ihtiyacıyla oluşturduğu kültür çevresinde yaşayan, düşünme ve beraberinde gelişen konuşma kabiliyeti olan, Kâinat'ı bütün olarak kavrayabilme sonucunda iradesi doğrultusunda değiştirebilme gereğini duyabilen, değiştirebilen ve şekillendirebilen kendini tanımlayabilen, eylemleri kabaca coğrafya, maruz ya da hakim kaldığı çevre, temelde bulunan kalıtımsal özelliklerlerce çeşitlenen canlı

integral n
integral
(analiz) türevi bilinen fonksiyon

ip /ˈip/ n
streng
(dokuma) ipek, keten, naylon, pamuk, yün v.s. dokuma maddelerinin uzun, ince liflerinden her biri veya bu liflerin birlikte bükülmüş ve çekilmiş hâli, iplik, urgan
(mecaz) asarak öldürme cezası

irade /i.raː.ˈde/ n
ville
buyruk, emir
dilek, istek
(felsefe, psikoloji) bir şeyi yapıp yapmamaya karar verme gücü

is /ˈis/ n
russ
(kimya) dumanın değdiği yerde bıraktığı kara leke

isim /i.ˈsim/ n
substantiv navn
anılacak değer, önem
bir konuyu sürekli ve tekrar tekrar anlatış
herkesçe tanınmış veya işitilmiş olma hâli
kişiyi, bir şeyyi açıklamaya, anlatmaya, bildirmeye, tanımlamaya yarayan kelime ya da kelimeler
nâm
(dil bilimi) Canlı ve cansız varlıkları, duygu ve düşüncelere, çeşitli durumları bildiren kelime
(mecaz) kişi, şahıs

ismin hâli /is.min haː.ˈɫi/ n
kasus
(dil bilimi) bir ismin çekimlerinden herbiri

isteme /is.te.ˈme/ /is.ˈte.me/ n
behov
istemek işi

istemek /is.te.ˈmec/ v
ville
arzulamak, istek duymak

iyi /i.ˈji/ adj
god
hayırlı, iyilik, uğurlu haber getiren

iyi /i.ˈji/ adv
god
istenilen, beğenilen, yerinde, yararlı, uygun bir biçimde

iş /ˈiʃ/ n
arbeid jobb
geçim temin etmek için herhangi bir sahada yapılan çalışma, meslek
(ticaret) alışveriş; ticarî anlaşma
(fizik) bir kuvvetin uygulama noktasını hareket ettirirken harcadığı güç

işlemci /iʃ.lɛm.ˈdʒi/ n
prosessor
Bir bilgisayarda verilen komutları yorumlayan ve yürüten birim.

işletim sistemi /iʃ.ɫe.ˈtim sis.te.mi/ n
operativsystem
(bilişim) Bilgisayar donanımının doğrudan denetimi ve yönetiminden temel sistem işlemlerinden ve uygulama programlarını çalıştırmaktan sorumlu olan sistem yazılımıdır.

jeoloji /ʒe.o.lo.ˈʒi/ n
geologi
(jeoloji) Yer yuvarlağının birleşimini, evrimini, yapısını inceleyen bilim

jul /ˈd͡ʑuɫ/ n
joule
(ölçü birimleri) bir cisim üzerine uygulanan bir nevtonluk kuvvetin uygulama noktasını, kendi doğrultusunda bir metre değiştiren iş birimi

kabiliyet /kaː.bi.ɫi.ˈjet/ n
evne
Kişinin bir şeyi anlama veya yapabilme vasfı

kabul etme /ka.buɫ ˈet.me/ /ka.ˈbuɫ et.me/ n
godkjennelse
kabul etmek işi

kabul etmek /ka.ˈbuː.ɫet.mec/ v
godta
tasdik etmek, onaylamak

kabul etmemek /ka.buɫ ˈet.me.mec/ v
avslå
tasdik etmemek, onaylamamak

kadın /ka.ˈdɯn/ adj
kvinnelig
analık veya ev yönetimi bakımından gereken faziletleri, becerileri olan, başı örtülü, dişi

kadın /ka.ˈdɯn/ n
kvinne dame
(primatlar) erişkin dişi insan, evlenmiş kız

kafa /ca.ˈfa/ n
hode
(anatomi) insanın başı

kakao /ka.ˈka.o/ n
kakao
(botanik) İki çeneklilerden Amerika'nın sıcak bölgelerinde yetişen bir ağaç
(botanik) Bu ağacın meyvesinin çekirdeği
(gastronomi) Bu çekirdeklerin öğütülmesiyle elde edilen toz
(içecekler) Bu tozdan su veya sütle hazırlanan içecek

kalp /ˈkaɫp/ n
hjerte
(anatomi) akciğerlerin arasında, göğüs boşluğunda bulunan kanı akciğerlere oradan gelen temiz kanı da vücuda pompalayan organ, yürek
bryst
(kardiyoloji) kalp hastalığı
(psikoloji) gönül, sevgi
bir ülkenin, bir kuruluşun işleyiş, yönetim ve varlığını sürdürme bakımından en önde gelen yeri
duygu, his

kan /ˈcan/ n
blod
(anatomi) atardamar ve toplardamarların içinde dolaşarak hücrelerde anabolizma, katabolizma vazifelerini sağlayan plazma ve yuvarlardan oluşmuş kırmızı renkli sıvı

kan zehirlenmesi /ˈcan ze.hiɾ.ɫen.me.ˈsi/ n
sepsis
(tıp) Kanda hastalık yapan patojenlerin bulunmasından ileri gelen her türlü hastalık.

kandil /kan.ˈdiɫ/ n
candela
(Ehl-i Sünnet, Osmanlılar) kandil gecesi

kanun /kaː.ˈnun/ n
lov
(tabii bilimler) Bilimde çok sayıda deney ve gözlemlerden sonra, aynı şartlarda aynı sonuçları verdiği kesin olarak belirlenen durum

kapa çeneni ca.ˈpa t͡ʃe.ne.ni interjection
hold kjeft
(argo) kabaca birine susmasını söyleyen ünlem

kapalı /ka.pa.ˈlɯ/ adj
lukket
açılmamış, kapanmış olan

kapı [kɑ.ˈpɯ] n
dør
(mimarlık) bir yere girip çıkarken geçilen ve açılıp kapanma düzeni olan duvar veya bölme açıklığı ve bu açıklıktaki açılıp kapanan kanat

kara [kɑ.ˈɾɑ] adj
svart
(renkler) kara renkte olan, kara renkli

kara [kɑ.ˈɾɑ] n
svart
(renkler) en koyu renk, siyah

karanlık /ka.ɾan.ˈlɯc/ adj
mørk
kanunlara, töreye, yasalara uygun olmayan
karışık

karanlık /ka.ɾan.ˈlɯc/ n
mørke
perişanlık, sıkıntı, üzüntü

karar /ka.ˈɾaɾ/ n
avgjørelse beslutning
(hukuk) herhangi bir durum için tartışılarak verilen kesin hüküm, yargı

karargâh /ka.ɾaɾ.ɡʲah/ n
hovedkvarter
(askeriye) Askerî birlikte kurmay heyetinin toplandığı yer.

karbon /kaɾ.ˈbon/ n
karbon
(elementler, organik kimya) Atom numarası 6 olan bir kimyasal element

kasa /ka.ˈsa/ n
safe
(mobilya) para veya değerli eşya saklamaya yarayan çelik dolap
(bankacılık, ticaret) ticarethanelerde para alınıp verilen yer
bâzı oyunlarda oyunu yönetme veya para karşılığında fiş verme işi
vagon, kamyon veya traktörün yük taşımak için şasiye bağlanmış üst bölümünü oluşturan parça
tahta veya sentetik maddelerden yapılmış, dört köşe, sağlam ambalaj parçası, sandık
basımcılıkta dizgi harflerinin konulduğu gözlerden oluşan tabla
varlıklı kişinin harcamalarını yapan kimse
(mimarlık) kapı ve pencerelerin sabit olarak tutturulduğu asıl çerçeve
(spor) birbiri üzerine istif edilerek yüksekliği ayarlanabilen atlama aracı, atlama beygiri

kasım /ka.ˈsɯm/ /ˈka.sɯm/ n
november
(aylar) yılın 30 gün süren on birinci ayı

kaynak /kaj.ˈnac/ n
kilde vannkilde
iki metal veya yapay parçayı ısıl yolla birleştirme yöntemi, kaynaştırıp yapıştırma işi

kaynak kodu /kaj.ˈnac ko.du/ n
kildekode
(bilişim) Herhangi bir yazılımın işlenip makine diline çevrilmeden önce insanların okuyup üzerinde çalışabildiği programlama diliyle yazılmış hâli

kaz /ˈkaz/ n
gås
(ördekgiller, perde ayaklılar) Perde ayaklılardan, uzun, beyaz veya gri boyunlu, karada ve suda yaşayan, uçan, yabanî veya evcil kuş

kazak /ka.ˈzak/ n
genser
(giyim) baştan geçirilerek giyilen, genellikle kollu, örme üst elbisesi

kelime /ce.ɫi.ˈme/ n
ord
(dil bilimi) mânâlı ses veya ses birliği

kemâle ermek /ˈce.maː.ˈɫe eɾ.mec/ v
rime
olgunlaşmak, yaşlanmak

kilise kiliˈse n
kirke
(Hristiyanlık, mimarlık) Hristiyanlarca ibadethane olarak kullanılan ve bâzı dinî törenlerin gerçekleştirildiği bina

kim /ˈkim/ pronoun
hvem
(belgisiz adıl): "Hangi kişi?" mânâsında cümlede, özne, tümleç, nesne, yüklem görevinde kullanılan bir kelime

kir /ˈkiɾ/ n
smuss
herhangi bir şeyin veya vücudun üzerinde oluşan, biriken pislik
utanılacak hâl

kitap /ki.ˈtap/ n
bok
(edebiyat) ciltli ve ciltsiz olarak bir araya getirilmiş, basılı veya yazılı kâğıt yaprakların bütünü

kişi /ci.ˈʃi/ n
person
(primatlar) erkek

kişniş /ciʃ.ˈniʃ/ n
koriander
(botanik) Maydanozgillerden yaprakları maydanozu andıran, 20-60 cm yükseklikte, tüysüz, bir yıllık ve otsu bir bitki.
(baharatlar) Bu bitkinin baharat olarak kullanılan kurutulmuş meyvesi veya tohumu.

kod /ˈkod/ n
kode
şifre
(bilişim) bilgisayar dilindeki komut zincirinden oluşan metin
(dil bilimi, yazı) harf

kok /ˈkok/ n
koks
(kimya) maden kömürünün damıtılmasıyla elde edilen, bileşiminde kömürden çok daha az oranda uçucu madde bulunan katı yakıt

kol /ˈkol/ n
arm
(anatomi, zooloji) dana, kuzu, koyun v.s.'nde ön ayağın üst bölümü

konmak v
land
yolculukta geceyi geçirmek için bir yerde kalmak, konuk olmak

konsey /kon.ˈsej/ n
råd
bazı sorunları görüşüp tartışmak için toplanan meclis
heyet, kurul

kort /ˈcoɾt/ n
domstol
(tenis) tenis oynanan alan

kova [ko.ˈvɑ] n
bøtte spann
(kaplar) genellikle su veya sulu şeyler taşımaya, denizden veya kuyudan su çekmeye yarayan üstünden kulplu kap

kral /ˈk(ɯ)ɾɑl/ n
konge
Şimdiki adı konserve kralı olan birisi ile tanıştım. — Aka Gündüz

kriptoloji /kɾip.to.ɫo.ˈd͡ʑi/ n
kryptologi
(kriptografi) Gizli yazılar, şifreli belgeler bilimi veya incelemesini konu alan matematiğin bir dalı

kum /ˈcum/ n
sand
(jeoloji, madencilik) silisli kütlelerin, kayaların, doğal etkenlerle parçalanarak ufalanmasından oluşan, deniz kıyısı, dere yatağı v.s. yerlerde çok bulunan, ufak, sert tanecikler

kumaş /ku.ˈmaʃ/ n
stoff
(kumaş, tekstil) pamuk, yün, ipek v.s.'nden makinede dokunmuş her türlü dokuma

kurum /ku.ˈɾum/ n
sot
kendini büyük ve önemli gösterme davranışı
(kimyasal süreçler) ocak bacalarında biriken veya çevrede savrulan kalın is
brunst
(hukuk) aile, evlilik, mülkiyet, ortaklık gibi köklü bir yapıyı içeren, genellikle devletle ilişkisi olan yapı veya birlik

kuvvet /kuv.ˈvet/ n
kraft
(fizik) fizikî vektörel kemiyet, fizikî güç

kuyu /ku.ˈju/ n
brønn
su tabakasına varıncaya kadar derinliğine kazılan, genellikle silindir şeklinde, çevresine duvar örülen, suyundan yararlanılan çukur

kuzen /cu.ˈzen/ n
søskenbarn
(aile) erkek yeğen, amca, dayı, hala veya teyzenin erkek çocuğu.

kuzin /cu.ˈzin/ n
kusine
(aile) kız yeğen, amca, dayı, hala veya teyzenin kız çocuğu.

kâr [ˈkʲɑɾ] n
ansette
(ekonomi) alışveriş işlerinin sağladığı para kazancı

kâse /kʲaː.ˈse/ n
skål
(kaplar) cam, çini, toprak v.s.'den yapılmış derince çanak

kâğıt /kʲa.ˈ‿ɯt/ n
papir ark
(kâğıt endüstrisi, matbaacılık) genellikle nemli ağaç lifleri veya otların bezlerinden elde edilen selüloz hamuru hâline getirilmiş türlü bitkisel maddelerden yapılan, yazı yazmaya, baskı yapmaya, bir şey sarmaya yarayan kuru, ince yaprak

köken n
opphav
asıl, soy
bir şeyin çıktığı, dayandığı sebep, şekil, temel veya yer
tulumbacı hortumlarının uç kısmındaki sarı maden sap
(botanik) kabak, karpuz, kavun v.s. gibi bitkilerin toprak üstünde yayılan dalları
(ticaret) bir malın üretildiği veya yapıldığı, alındığı, getirildiği yer

kömür /cø̞.ˈmyɾ/ n
kull
(organik kimya, petroloji) karbonlu maddelerin kapalı ve havasız yerlerde için için yanmasından veya çok uzun süre derin toprak katmanları altında kalıp birtakım kimyasal değişmelere uğramasından oluşan, bitkisel kaynaklı, içinde yüksek oranda karbon bulunan, siyah renkli katı bir fosil yakıt

köpek cœpec n
hund bikkje
(köpekgiller, evcil hayvanlar) köpekgiller (Canidae) familyasından görünüş ve büyüklükleri farklı, yüzden fazla evcil ırkı olan etçil hayvan, it, gölbez

kör /ˈcøɾ/ adj
blind
arkası tıkalı olan veya işlek olmayan
az aydınlık veren
duyarlığını yitirmiş
keskinliği yeterli olmayan
kötü
olguları sezme ve kavrama yetisi, dikkati olmayan
(fizyoloji) âmâ, görme engelli

körlük /cøɾ.ˈɫyc/ n
blindhet
Kesmez olma hâli
(botanik) Bitkilerin tomurcuk vermemesi hâli.
(mecaz) Dikkatsizce ve beceriksizce yapılan iş.
(mecaz) Gerçeği görememe hâli.
(tıp) görme engellilik

körük n
blåsebelg
ateşi canlandırmak için kullanılan araç

kültür /cyl.ˈtyɾ/ n
kultur
topluma veya halk topluluğuna mahsus düşünce ve sanat eserlerinin bütünü
(toplum) tarihsel, toplumsal gelişme süreci içinde meydana gelen bütün maddî ve manevî değerlerle bunları meydana getirmede, sonraki nesillere iletmede kullanılan, insanın doğal ve toplumsal çevresine hakimiyetin ölçüsünü gösteren araçların bütünü

küme /ky.ˈme/ n
mengde
birbirine benzer veya aynı cinsten olan şeylerin oluşturduğu bütün
tümsek biçimindeki yığın
(askeriye) tomar
(eğitim) bir sınıfta öğrencilerin, belli bir eğitim ve öğretim amacıyla bir süre için oluşturdukları takım veya öbek
(matematik) matematiksel anlamda tanımsız kavram
(spor) durum ve nitelikleri göz önünde bulundurularak belli sayıdaki takımdan oluşturulan alt grup
(spor) koşularda, kendiliğinden oluşan yarışçı gruplarının her biri

kümes /ky.ˈmes/ n
stall
(mimarlık) tavuk, hindi v.s. evcil hayvanların barınmasına yarayan kapalı yer
(mecaz) ufak ev

küresel ısınma /cy.ɾe.ˈseɫ ɯ.sɯn.ma/ n
global oppvarming
(çevre koruma) Dünya'nın fosil yakıtları kullanımında dolayı ısının sürekli artması.

küçük /ky.ˈt͡ʃyc/ adj
liten
boyutları, benzerlerininkinden daha ufak olan
değersiz, ehemmiyetsiz, kıymetsiz, önemsiz
geri aşamada
kısık, parlak olmayan
niceliği az olan
niteliği aşağı olan
yaşı daha az olan

küçük gezegen /ky.ˈt͡ʃyc ɡe.ze.ɡen/ n
småplanet
(astronomi) Tanım olarak ne bir gezegen, ne de sadece bir kuyruklu yıldız olarak sınıflandırılan, bir yıldız sistemine sahip herhangi bir yıldızın etrafında doğrudan yörüngede dönmekte olan astronomik cisim.

kır n
kampanje
(coğrafya) şehir ve kasabaların dışında kalan, çoğu boş ve geniş yer, taşra

kırtasiye /ˈkɯɾ.taː.si.ˈje/ n
papirvarer
(yazı) Defter, kâğıt, kalem, mürekkep gibi yazı araç ve gereçlerinin bütünü.

kısaltma /cɯ.salt.ˈma/ n
snarvei
kısaltmak işi

kız /ˈkɯz/ n
jente pike dotter
(eşey, primatlar) dişi cinsten çocuk ya da genç

labirent /ɫa.bi.ˈɾent/ n
labyrint
çıkış yeri kolaylıkla bulunamayacak kadar karışık koridorları olan yapı
içinden çıkılması güç veya imkânsız durum, sorun

lav /ˈlav/ n
lava
(volkanoloji) Yanardağların püskürmesi ile yeryüzüne çıkan, planemonun derinliklerinden gelen, soğuyunca katılaşan erimiş, kızgın maddeler

lehçe /ˈɫeh.t͡ʃe/ n
dialekt
konuşma tarzı
(dil bilimi) bir dilin bölgesel, siyasî ya da tarihî sebeplerden dolayı ses, yapı ve söz dizimi özellikleriyle ayrılan kolu

leke /ɫe.ˈce/ n
flekk
kirliliği gösteren iz

lezbiyen [lɛʐ.bɪ.ˈjɛn] adj
lesbisk
lezbiyenlik ile ilgili

lezbiyen [lɛʐ.bɪ.ˈjɛn] n
lesbe
(cinsellik, sosyoloji) bir kadının diğer bir kadına ruhî, fizikî ve hissî ilgi duyması

limon /ɫi.ˈmon/ n
sitron
(sedef otugiller, meyveler) Turunçgillerden, 3–5 m yükseklikte, kışın yapraklarını dökmeyen, beyaz çiçekli bir ağaç ve bu ağacın sarı renkli, kabuğu kokulu, suyu ekşi meyvesi

magma /ˈmaɡ.ma/ n
magma
(volkanoloji) Yer'in içinde, hamur veya sıvı kıvamında gazlarla doymuş olarak bulunan eriyik.

mahkeme /mah.ke.ˈme/ n
domstol
(hukuk) bir hâkimden veya bazen savcı ve hâkimlerden oluşan bir kurulun yargı görevini yerine getirdikleri yer
(hukuk) yargılama

makas /ma.ˈcas/ n
saks
(aletler) bir eksen çevresinde dönebilecek şekilde çapraz eklemlenmiş, birbirine bakan yüzleri keskin iki çelik lamadan oluşmuş, arasına yerleştirilen herhangi bir şeyi kesmeye yarayan alet

makine /ma.ˈci.ne/ n
maskin
bir alet veya taşıtın hareket etmesini sağlayan mekanizma

mana /maː.ˈnaː/ n
betydning
bâzı bitkilerde, hayvanlarda, insanlarda ve tabiat unsurlarında alışılmışın dışında birtakım belirtiler ve fonksiyonlarla kendini gösteren dinî, esrarengiz ve büyüleyici güç
(felsefe) kelimeden, sözden, davranış veya vâkıadan anlaşılan şey, bunların hatırlattığı cisim veya fikir
(halk ağzı) zaman
(mimarlık) ağaç kazık

masa [mɑ.ˈsɑ] n
bord
(mobilya) ayaklar veya bir destek üzerine oturtulmuş tabladan oluşan mobilya

matematik [mɑ.tɛ.mɑ.ˈtɪk] n
matematikk
(öğretim) matematik dersi kavramının kısa şekli

mektup /mek.ˈtup/ n
brev
(bilgi bilimi, posta, yazı) bir şey haber vermek, sormak, istemek veya hisleri bildirmek için birine çoğunlukla posta yoluyla gönderilen zarfa konulmuş yazılı kâğıdı

mekân /me.ˈkʲan/ n
rom
(iskân) ev, yurt

meleke /me.ɫe.ˈke/ n
evne
tekrarlama sonucu kazanılan yatkınlık
(denizcilik) yelken makarası
(felsefe, psikoloji) insanda bulunan, bir şey yapabilme kabiliyeti

memleket /mem.ɫe.ˈcet/ n
heimat
doğup büyülen yer
landsens
(coğrafya) devletin hakimiyeti altında bulunan toprakların bütünü
(coğrafya) iklim ve üretim bakımından ele alınan bölge

menzil /men.ˈzil/ n
stasjonere
bir merminin ulaşabildiği uzaklık
iki konak arasındaki uzaklık

mercek /meɾ.ˈd͡ʒec/ n
linse
(optik) içinden geçen paralel ışınları düzenli bir şekilde birbirine yaklaştıran veya birbirinden uzaklaştıran, camdan veya ışık kırıcı herhangi bir maddeden yapılmış, genellikle küresel yüzeylerle sınırlanmış şeffaf cisim

merci /meɾ.ˈd͡ʒiː/ n
kreasjon
başvurulacak yer veya makam

mercimek /meɾ.d͡ʒi.ˈmec/ n
linse
(baklagiller) baklagillerden, beyaz çiçekli bir tarım bitkisi ve mercimek bitkisinin, besin değeri yüksek, ufak, yeşil veya kahverenkli, yuvarlak ve yassıca tohumu

merhaba /ˈmær.hɑ.bɑː/ interjection
hei hallo
günaydın veya hoş geldiniz anlamlarında bir esenleşme veya selamlaşma sözü, selam

merhamet /meɾ.ha.ˈmet/ n
barmhjertighet
(din) bir kişinin veya bir başka canlının karşılaştığı kötü durumdan dolayı duyulan üzüntü, acıma

merkez /meɾ.ˈkez/ n
sentrum
belirli bir yerin ortası
biçim, şekil, tarz
bir işin öğretildiği yer
bir işin yoğun olarak yapıldığı yer
bölgenin veya kuruluşun yönetim yeri
(geometri) bâzı çokgenlerde köşegenlerin veya kapalı eğrinin kesişme noktası
(geometri) dairenin veya bir küre yüzeyinin her noktasından aynı uzaklıkta bulunan iç nokta, özek
(toplum) polis karakolu

merkezî /meɾ.ke.ˈziː/ adj
sentral
merkezde olan, merkezi oluşturan

merkezîleşme /meɾ.ke.ziː.ɫeʃ.ˈme/ /meɾ.ke.ziː.ˈɫeʃ.me/ n
sentralisering
merkezîleşmek işi

merkezîleştirme /meɾ.ke.ziː.ɫeʃ.tir.ˈme/ /meɾ.ke.ziː.ɫeʃ.ˈtir.me/ n
sentralisering
merkezîleştirmek işi

meslek /mes.ˈɫek/ n
yrke
(meslekler) belli bir eğitim ile kazanılan sistemli bilgi ve becerilere dayalı, insanlara yararlı mal üretmek, hizmet vermek ve karşılığında para kazanmak için yapılan, kuralları belirlenmiş iş

meteor /me.te.ˈoɾ/ n
meteor
(astronomi) Bir asteroit, kuyruklu yıldız, meteoroit veya mikrometeoroitin üst atmosferdeki hava molekülleri ile çarpışarak akkor hâline gelene kadar ısındıktan sonra bir çizgi meydana getirerek Dünya atmosferinden bazen arkasından ışıyan malzeme bırakarak gözle görülür geçişi.

meydan muharebesi /mej.ˈdan mu.haː.ɾe.be.si/ n
slag
(askeriye) Bir muharebede kat'î sonuç almak için düşmana karşı bütün güçlerle yüklenilen ölüm kalım savaşı

meyve n
frukt
(bitki anatomisi, yiyecekler) Çiçeğin dişi organının döllenme sonucunda farklılaşıp yumurtalığın gelişmesiyle meydana gelen ve tohumları taşıyan organa denir

mezar /me.ˈzaɾ n
grav
(ölüm) ölünün gömülü olduğu yer

mezhep /mez.ˈhep/ n
trossamfunn
(din) Dinde tutulan yol, anlayış ve ibadet yolu
(din) Dinin birbirine göre görüş farklılıkları olan kolları

mezra /mez.ˈɾaː/ n
grend
(coğrafya) Kırsalda birkaç evden oluşan en küçük yerleşim birimi

meşgul /meʃ.ɡul/ adj
besatt
çalışır, kullanılır hâlde olan, dolu

mikroskop /mik.ɾos.ˈkop/ n
mikroskop
(optik, ölçü aletleri) mercek düzeneği yardımıyla küçük cisimleri büyütüp daha belirgin hâle getirmeye veya çıplak gözle görülmeyenleri göstermeye yarayan alet

mil /ˈmiɫ/ n
tusen
(ölçüm, ulaşım) Karada 1609, denizde 1852 m olarak kabul edilen bir uzaklık ölçü birimi

millî /miɫ.ˈɫiː/ adj
nasjonal
milletle ilgili, millete mahsus

muharebe /mu.haː.ɾe.ˈbe/ n
slagsmål
(askeriye) savaşta yapılan çarpışmalardan her biri
(mecaz) güçlü tartışma

muhtemelen /muh.ˈte.me.ɫen/ adv
sannsynlig
beklenir ki, görünüşe bakılarak, umulur ki

mutfak /mut.ˈfak/ n
kjøkken
(mutfak, odalar) yemek pişirilen yer

mutluluk n
lykke
(felsefe, ruh bilimi) bütün özlemlere eksiksiz ve sürekli olarak ulaşılmaktan duyulan kıvanç durumu, mut, ongunluk, kut, saadet, bahtiyarlık

mücevher /my.d͡ʒev.ˈheɾ/ n
juvel
(takılar) değerli süs eşyası

müge /my.ˈɡe/ n
liljekonvall
(zambakgiller) inci çiçeği

mühendis /my.hen.ˈdis/ n
ingeniør
(meslekler, mühendislik) insanların her türlü ihtiyacını karşılamaya dayalı yol, köprü, bina gibi bayındırlık; tarım, beslenme gibi gıda; fizik, kimya, biyoloji, elektrik, elektronik gibi fen; uçak, otomobil, motor, iş makineleri gibi teknik ve sosyal alanlarda uzmanlaşmış, belli bir eğitim görmüş kişi

mühim /my.ˈhim/ adj
viktig
ehemmiyetli, önemli

mühimmat /my.him.ˈmat/ n
ammunisjon
(silahlar) cephane, sepane

mürekkep n
blekk
(malzemeler) yazı yazmak, desen çizmek veya basmak içinkullanılan, türlü renklerde sıvı madde

namaz [nɑ.ˈmɑz] n
salah
(İslâm) Müslümanların günde beş vakit yapmaları emredilen ve dua okuyarak kıyam, rükû, sücut, kuut denilen rükünlere göre Allah'a edilen bedenî ibadet.

neden /ne.ˈden/ adv
hvorfor
bir olayı doğuran başka bir olayı sormak için kullanılan söz

niçin /ˈni.t͡ʃin/ adv
derfor
hangi amaçla, hangi sebeple

nüfus /ny.fus/ n
befolkning
(toplum bilimi) ülkede, bölgede, evde belirli bir anda yaşayanların oluşturduğu toplam sayı, popülasyon

oda /o.ˈda/ n
rom værelse
(meslekler) serbest meslek [adam]]larını içinde toplayan resmî birlik
(mimarlık) evin veya herhangi bir yapının oturma, çalışma, yatma gibi işlere yarayan, banyo, salon, giriş v.s. dışında kalan, bir veya birden fazla çıkışı olan bölmesi, göz
(tarih) yeniçeri kışlası

oksit n
oksid
(kimya) oksijenin bir elementle birleşmesiyle oluşan madde

okul /o.ˈkul/ n
skole
bir okuldaki öğrenci ve görevlilerin bütünü

okuma /o.cu.ˈma/ /o.ˈcu.ma/ n
lesing
okumak işi

okumak /o.cu.ˈmac/ v
lese
bir konuyu öğrenmek için okulda, bir öğretmenin yanında veya yazılı şeyler üzerinde çalışmak, öğrenim görmek
bir yazıyı meydana getiren harf ve işaretlere bakıp bunları çözümlemek veya seslendirmek

okyanus /oc.ja.ˈnus/ n
osean
(coğrafya, oşionografi) Kıtaları birbirinden ayıran deniz

okyanus bilimi /oc.ja.ˈnus bi.ɫi.mi/ n
oseanografi
(bilim, tabii bilimler) Denizleri ve okyanusları inceleyen bilim dalı

olay /o.ˈlaj/ n
fenomen hendelse begivenhet hending tildragelse
ortaya çıkan, oluşan durum, ilgiyi çeken veya çekebilecek vasıfta olan her türlü iş
(bilişim) bir eylemin gerçekleştiğini, mesela bir tuşa basıldığını ya da fareyle tıklanıldığını bildiren yazılım iletisi
(felsefe) önemli tarihî olgu

olma /ol.ˈma/ /ˈol.ma/ n
existence
olmak işi

olmak /oɫ.ˈmac/ v
være
meydana gelmek, varlık kazanmak

on beş /ˈon beʃ/ adj
femten
(sayılar) on altıdan önce, on dörtten sonra gelen sayı

on sekizinci /ˈon se.ci.zin.ˈd͡ʒi/ adj
attende
(sıralama sayıları) On dokuzuncudan önce, on yedinciden sonra gelen on dokuz sayısının sıra sıfatı.

ordu /oɾˈdu/ n
hær
(askeriye) Bir devletin silahlı kuvvetleri

organizasyon /oɾ.ɡa.ni.zas.ˈjon/ n
organisasjon
devlet, idare, toplum v.s.'nin düzenleniş şekli
düzenleme
düzenli bir grubun üyelerinin tamamı
(hükûmet) kurum, teşkilat

orospu çocuğu n
jævel
(argo, kaba konuşma) birilerine hakaret etmek amacıyla kullanılan, annesinin hayat kadını olduğunu îmâ eden söz

oruç tutmak /o.ˈɾut͡ʃ tut.mak/ v
faste
(İslâm) Oruç ibadetini yerine getirmek

otel /o.ˈteɫ/ n
hotell
(mimarlık, oteller) yolcu ve turistlere geceleme imkânı sağlamak, bunun yanında yemek, eğlence v.s. hizmetleri sunmak amacıyla kurulmuş işletme

oğul /o.ˈ‿ul/ n
sønn
bâzı kelimelerin anlamını pekiştirmek için kullanılan söz
(aile, primatlar) erkek evlat
(arıcılık) bir ana arıyla birlikte kovandan ayrılan, yeni yetişmiş arı topluluğu

paganizm /pa.ɡa.ˈnizm/ n
hedenskap
(din bilimi) Kökenleri Dünya'nın kadim tabiat dinlerine uzanan bir inanç şekli ve bu dinlerin umumî ismi.

para n
penger
(ekonomi) devletçe bastırılan, üzerinde kıymeti yazılı kâğıt veya metalden ödeme aracı

paradoks /pa.ɾa.ˈdoks/ n
paradoks
(felsefe, mantık) Kendi içinde çelişkiliymiş gibi görünen, mantıksal olarak hem doğruluğu, hem de yanlışlığı kanıtlanabilen önerme, çatışkı

parlamento n
parlament
(politika) başlıca görevi yasama, devlet bütçesini çıkarma, hükûmeti denetleme olan ve üyeleri halkoyu ile belirli bir süre için seçilen meclis veya meclisler, yasama kurulu, yasama meclisi, yasama organı

parmak /paɾ.ˈmac/ n
finger tå
bir işe karışmış olma ilgisi
(anatomi) insanda ve bazı hayvanlarda ellerin ve ayakların son bölümünü oluşturan, boğumlu, oynak, uzunca organların her biri
(eskimiş, ölçü birimleri) arşının yirmi dörtte biri
(ölçü birimleri) 1,25 inç (2,54 cm)'ye denk gelen uzunluk birimi

parmak ucu [pɑɾ.ˈmɑc ʊ.d͡ʒʊ] n
fingerspiss
(anatomi) Parmağın parmak izini ve tırnakları bulunduran uç kısmı

parti n
parti
bir bütünün parçası

patojen /pa.to.ˈd͡ʑen/ n
kim
(tıp) Hastalığa sebebiyet veren herhangi bir madde ya da organizma

pazar /pa.ˈzaɾ/ n
søndag
(haftanın günleri) cumartesi ile pazartesi arasındaki gün

peygamber [pɛj.ɡɑm.ˈbɛɾ] n
profet
(İbrahimî dinler) İnsanlara Allah'ın emirlerini bildiren, onları Allah yoluna, dîne çağıran kimse

peynir /pej.ˈniɾ/ n
ost
(mandıracılık, yiyecekler) Maya ile katılaştırılarak sütten yapılan ve birçok türü olan besin

pil /ˈpiɫ/ n
batteri
(elektrik) kimyasal enerjinin depolanması ve elektrik enerjisine çevrilmesini sağlayan mekanizma

pitoresk /ˈpi.to.ˈɾesc/ adj
pittoresk
Hâli veya görünüşü resim konusu olmaya değer ve elverişli olan (manzara)

posta /pos.ˈta/ /ˈpos.ta/ n
post
(iletişim) posta servisi aracılığıyla nakledilen mektup veya paket

programlama dili /pɾoɡ.ɾam.la.ˈma di.ɫi/ n
programmeringsspråk
(bilişim) bilgisayarları çalıştırmak için yazılan sun'î dil

proto dil /ˈpɾo.to diɫ/ n
protospråk
(diller) farazi veya yeniden yapılandırılmış ve genellikle denenmemiş bir dil

psikoloji /ˈpsi.ko.ɫo.ˈd͡ʑi/ n
psykologi
bir grubu, bir bireyi belirleyen hareket etme, düşünme, duygulanma biçimlerinin bütünü
(edebiyat) herhangi bir edebiyat ürününde, kişilerin kişiliklerini belirleyen duyuş, düşünüş, davranış biçimi
(sosyal bilimler) düşünme, duyum, heyecan v.s. vak'aları ve bunların kanunlarını inceleyen bilim

radyo /ˈrad.jo/ n
radio
(elektronik, radyo) radyo istasyonunun yayınlarını alan araç

radyo teleskobu /ˈrad.jo te.ɫes.co.bu/ n
radioteleskop
(astronomi) A Radyo dalgalarını inceleyen parabol antenli teleskop.

reddetmek /ˈɾed.det.mec/ v
avslå
çürütmek, yalanlamak

ruh /ˈɾuh/ n
sjel
Lâkin oyunun ruhunu anlamak mümkün değil. — M. Ş. Esendal
Bazısı ruh koklatır, bazısı alnına sirke sürer, bazısı kollarını, bileklerini ovuşturur. — H. R. Gürpınar

râvî /ɾaː.ˈviː/ n
forteller
(eskimekte) rivayet eden, söyleyen, hikâye eden, anlatan kimse
(İslâm) hadisi rivayet eden, söyleyen, hikâye eden, anlatan kimse

rüzgâr /ɾyz.ˈɡʲaɾ/ n
vind
(denizcilik, meteoroloji) havanın yer değiştirmesiyle oluşan esinti

saadetli /sa.aː.det.ˈɫi/ adj
god
mutlu

saadetsiz /sa.aː.det.ˈsiz/ adj
uheldig
bedbaht, mutsuz

sahiplik /saː.hip.ˈlic/ n
tomt
sahip olma hâli

samuray /sa.ˈmu.ɾaj/ n
samurai
(askeriye, Japonya, tarih) Japon derebeyinin hizmetindeki savaşçı

sancak [s̪änˈd͡ʒɑkʰ] n
flagg
bayrak

sandık /san.ˈdɯk/ n
kiste
İçerisine takım eşyaları koyabilmek amacıyla genellikle ahşap yapılan büyükçe, kutu biçiminde bir cisim

saray /saˈɾaj/ n
palass slott
(devlet, mimarlık) hükümdarların veya devlet başkanlarının oturduğu büyük bina
(kamu, mimarlık) kamu işlerinin yürütüldüğü büyük bina
ihtişamlı, iyi zevkle döşenmiş bina
devlet başkanı ve çevresi

savaş /sɑ.ˈvɑʃ/ n
krig
kavga, mücadele, uğraşma

sayı /sa.ˈjɯ/ n
tall
(aritmetik, matematik) sayma, ölçme, tartma v.s. işlerin sonunda bulunan birimlerin kaç olduğunu bildiren söz

sayıklamamak /sa.jɯk.ˈla.ma.mak/ v
fantasere
Uykuda veya bir hastalığın verdiği dalgınlık sırasında anlamsız, tutarsız sözler söylememek

sağanak /sa.‿a.ˈnac/ n
øsregn
ânî, art arda veya şiddetli oluşan hareketler
(meteoroloji) birdenbire başlayan, genellikle kısa süren şiddetli yağmur

sen [ˈsɛn] pronoun
du
(kişi adılı): ikinci tekil şahısı gösteren söz

sepet /se.ˈpet/ n
kurv
(kaplar) kamış, saz ince dal veya tellerden hasır şeklinde örülerek yapılan, genellikle sapı olan, eşya ve yiyecek taşımak için kullanılan kap

seviye /se.vi.ˈje/ n
gå videre til neste nivå
bir cismin ya da kimsenin başka cisimlere veya kimselere göre olan kıymet ve ulviyet derecesi

seçenek /se.t͡ʃe.ˈnek/ n
alternativ
birinin yerine seçilebilecek bir başka yol

seçim /se.ˈt͡ʃim/ n
valg
seçme işi

sika adj
pålitelig
güvenilir, itimada şayan

sinek [sɪ.ˈnɛk] n
flue
(çift kanatlılar) Çift kanatlı uçan böceklerin genel ismi

sinir /si.ˈniɾ/ adj
brysom
hoşa gitmeyen, can sıkan

sinir /si.ˈniɾ/ n
nerve
kas kirişi ve zarı
herhangi bir şey, bir olay karşısında tepki gösterme duyarlığı ve kişinin ruhî niteliği
rahatsız edici, hastalık derecesine varan aşırı hassasiyet
Şablon:dil=tr duyu ve hareket uyarılarını beyinden organlara, organlardan beyne ileten beyazımsı teller ve bu tellerin oluşturduğu demet

sinir sistemi [siniɾ sistɛmi] n
nervesystem
(nöroloji, organ sistemleri) yüksek yapılı organizmalarda organizmanın yaşadığı ortama uymasını, çeşitli organların iş birliği durumunda çalışmasını sağlayan, sinir hücreleri, sinirler ve sinir merkezinden oluşan sistem

sirk /ˈsiɾc/ n
sirkus
Eğitilmiş hayvanların ve cambazların gösteri yaptıkları genellikle büyük çadır içindeki kapalı yer

sistem /sis.ˈtem/ n
system
metot, yol, yöntem

sofra /sof.ˈɾa/ n
dekke (på) bordet
(mutfak eşyaları) masa, sini v.s. şeylerin, yemek yemek üzere hazırlanmış hâli

son /ˈson/ adj
sist
şimdiki zamana en yakın zamandan beri olan veya bu zamanda yapılmış, olmuş olan
en arkada bulunan
artık ondan ötesi veya başkası olmayan
olanca

son /ˈson/ n
ende
bir şeyin en arkadan gelen bölümü

sorumluluk n
ansvarsfullhet
kişinin kendi davranışlarını veya kendi yetki alanına giren herhangi bir olayın sonuçlarını üstlenmesi, mesuliyet

sosyoloji /sos.jo.ɫo.ˈd͡ʑi/ n
sosiologi
(bilim) toplumun oluşum, işleyiş ve gelişim kanunlarını inceleyen bilim dalı

sunucu /su.nu.ˈd͡ʒu/ n
tjener
(bilişim, yazılım) Kullanıcıların erişebileceği, kullanımına veya paylaşımına açık kaynakları barındıran bilgisayar uygulaması.

sözleşme /søz.ɫeʃ.ˈme/ /søz.ˈɫeʃ.me/ n
avtale
sözleşmek işi

sözlük /søz.ˈɫyk/ n
ordbok
(kitap) bir dilin bütün veya belli bir çağda kullanılmış kelime ve deyimlerini alfabe sırasına göre alarak tanımlarını yapan, açıklayan, başka dillerdeki karşılıklarını veren eser

süper küme /ˈsy.peɾ ky.me/ n
superhoper
(astronomi) Küçük galaksi kümelerinden ve galaksi gruplarından meydana gelen Kâinat'ın rasat edilebilen en büyük gök cisimleridir.

sürüngen /sy.ɾyn.ˈɡen/ n
reptil
(sürüngenler) omurgalı hayvan

sürüngenler /sy.ɾyn.ɡen.ˈɫeɾ/ n
krypdyr
(omurgalılar) kara ve suda yaşayabilen kaplumbağa, kertenkele, timsah, yılan gibi yerde sürünerek veya yürüyerek ilerleyen sınıfı

sütyen /syt.ˈjen/ n
BH behå
(iç giyim) Kadınların göğüslerini dik tutup dolgun göstermek için kullandıkları, saten, dantel v.s. kumaşlardan yapılan iç çamaşırı

sıfat /sɯ.ˈfat/ n
adjektiv
(dil bilimi) bir ismi, kemiyet, vasıf, yer, sıra v.s. bakımından niteleyen, belirten kelime

sırt /ˈsɯɾt/ n
rygg
bir şeyin üstü, üst bölümü
kesici araçların kesmeyen kenarı
(Andırın, Düziçi ağzı) elbise
(anatomi, primatlar) insanlarda boyundan bele kadar uzanan üst bölüm, üstü
(anatomi, zooloji) omurgalı veya omurgasız hayvanlarda boyundan kuyruk sokumuna kadar uzanan üst bölüm
(coğrafya) dağların veya tepelerin üst bölümü
(dikiş) dikilmiş veya ciltlenmiş kitaplarda dikişin bulunduğu bölüm

sığınak /sɯ.‿ɯ.ˈnac/ n
bunker
(askeriye, mimarlık) özellikle düşman atışlarından, hava bombardımanlarından korunmak için yapılmış yer

tabii bilim /ta.bi.ˈi bi.ɫim/ n
naturvitenskap
(bilim, tabii bilim) tabiat ve tabiat olayları ile ilgilenen bilim dalı

tabut /ta.ˈbut/ n
kiste
Ölünün mezarlığa götürülürken içine konulduğu sandık
İçine yumurta konan uzun sandık

takip /taː.ˈkip/ n
forfølgelse
yakalamak, yetişmek veya bulmak amacıyla birinin arkasından gitme
izinden gitme, riayet etme, uyma

takvim /tac.ˈvim/ n
kalender
yapılacak bir işin türlü merhalelerini zamana bağlı olarak gösteren program.
(yazı) bir yılın günerini, aylarını, sayılı günlerini gösteren, değişik şekillerde yapılmış çizelge veya defter.
(zaman) zamanı yıllara, aylara ve günlere ayıran metot.

takımyıldız /ta.ˈcɯm.jɯl.dɯz/ n
stjernebilde
(astronomi) gök küresinin ayrıldığı seksen sekiz parselden her biri

tam sayı /ˈtam sa.jɯ/ n
heltall
(aritmetik, matematik) bir bütünü oluşturan tekler için kararlaşmış bulunan sayı

tamir /taː.ˈmiɾ/ n
reparasjon
tamirat, onarma, onarım

tank n
stridsvogn
(taşıtlar, askeriye) zırhlı ve silahlı, tekerlekleri paletli, motorlu savaş taşıtı

tanrı /tɑn.ˈɾɯ/ n
gud
(din) çok tanrıcılıkta var olduğuna inanılan insanüstü varlıklardan her biri

tanımlık /t̪ʰä.nɯm.ˈɫ̪ɯk/ n
artikkel
(dil bilimi) Almanca, Arapça, Fransızca, Yunanca gibi bâzı dillerde kelimelerin başına ya da sonuna eklenerek eklendiği kelimeyi belirli yapan ek ya da kelime

tapınak /ta.pɯ.ˈnac/ n
tempel
(din, mimarlık) içinde ibadet edilen, tapınılan bina

tarih /taː.ˈɾih/ n
historie
(bilim, tarih) milletleri, toplumları, kuruluşları etkileyen hareketlerden doğan, olayları zaman ve yer göstererek anlatan, bu olaylar arasındaki ilişkileri, daha önceki ve sonraki olaylarla bağlantılarını, karşılıklı etkilenmeleri, her milletin kurduğu medeniyeti inceleyen bilim
dato
(zaman) bir olayın gününü, ayını ve yılını bildiren söz

tasavvuf /ta.sav.ˈvuf/ n
sufisme
(felsefe) Allah'ın vasıflarını ve Kâinat'ın oluşumunu varlık birliği anlayışıyla açıklayan dinî ve felsefî akım
(İslâm) Kur'an'da önerilen ve Peygamber'in hayatında uygulamaları görülen hayat tarzını yaşama gayreti

tatlı /tat.ˈlɯ/ adj
søt
(mecaz) insanı çeken, göze, kulağa hoş gelen, rahatlatan, dinlendiren, sevindiren

tatlı /tat.ˈlɯ/ adv
søt
hoşa gidecek bir şekilde, tatlılıkla

tatlı /tat.ˈlɯ/ n
dessert
(şekerlemeler) şekerle, şekerleme
(yiyecekler) şekerli şeylerle yapılan yiyecek

teknoloji /tek.no.ɫo.ˈd͡ʑi/ n
teknologi
Aslına yönelerek meseleyi kavramaya çalıştığımızda insan ve teknoloji arasındaki ilişki son çağların bir olayı değildir. — İ. Özel

teleskop /te.ɫes.ˈkop/ n
teleskop
(astronomi, optik) uzağı büyüterek gösteren optik alet

tema /ˈte.ma/ n
tema
ana konu, asıl konu, temel motif
(müzik) bir besteyi oluşturan temel motif, ana

temsilci /tem.siɫ.ˈd͡ʒi/ n
eiendomsmekler
(meslekler) hak ve görev bakımından birinin veya bir topluluğun adına davranan kişi, mümessil

teori /te.o.ˈɾi/ n
teori
(bilim) Uygulamalardan bağımsız olarak ele alınan soyut bilgi
(bilim) İradeli bir şekilde tertiplenmiş birçok olayı açıklayan ve bir bilime temel olan kanunların ve kuralların tamamı

tercüme /teɾ.d͡ʒy.ˈme/ n
oversettelse
(çeviri bilimi, edebiyat) çeviri

tercüme etmek /teɾ.d͡ʒy.ˈme et.mec/ v
oversette
tercüme etme işi

tercüme etmemek /teɾ.d͡ʒy.me ˈet.me.mec/ v
oversette
tercüme etmeme işi

teslis /tes.ˈɫis/ n
treenighet
(din, Hristiyanlık) Tek Tanrı'nın üçlü tabiatı

teşkilat /teʃ.kiː.ˈɫat/ n
organisasjon
Ortak bir gayeye hizmet etmeyi hedefleyen, ortak çalışma düzenine sahip, kendi verimini yönetebilen toplumsal düzen.

ton /ˈton/ n
tone
(renkler) bir rengin koyuluk veya açıklık derecesi

ulaç n
gerundium
(dil bilimi) belirteç olarak kullanılan eylemsi

un n
mel
(yiyecekler) öğütülmek toz haline getirilmiş tahıl ve diğer gıda maddeleri

uygulama programlama arayüzü /uj.ɡu.la.ˈma pɾoɡ.ɾam.la.ˈma a.ɾa.jy.zy/ n
Application Programming Interface
(bilişim) bir bilgisayar programının başka bir programda tanımlanmış fonksiyonlarını kullanabilmesi için oluşturulmuş bir tanım bütünüdür.

uzayzaman /u.ˈzaj.za.ˈman/ n
romtid
(astronomi, fizik) uzay ile zamanı uzay-zaman sürekliliği olarak isimlendirilen yapıda birleştiren matematik model

uç /ˈut͡ʃ/ n
ende
bir şeyin baş veya son noktası
bir şeyin başı, tepesi
bir şeyin kenarı
bir uzaklığın son noktası
dış kenar
genellikle uzun nesnenin incelerek biten son ve sivri noktası
(tarih) Türk devletlerinde genellikle sınır boylarındaki eyalet ve sancak

uçak [ʊ.ˈtʃak] n
fly
(havacılık) Kanatları ile havanın kaldırma kuvvetini kullanıp havada hareket eden taşıma aracı

vadi /vaː.ˈdiː/ n
dal
(coğrafya, haritacılık) iki dağ arasındaki geçit
(mecaz) alan, yol, tarz

vahiy /va.ˈhiːj/ n
Åpenbaring
(İbrahimî dinler) Bu şekilde bildirilen kanun

vakit /va.ˈcit/ n
tid
(zaman) zaman

var /ˈvɑɾ/ adj
det finnes
mevcut Kâinat'de veya düşüncede yer alan

var olmak /ˈvaː.ɾol.mac/ v
eksistere
mevcut olmak, sağ olmak, yaşamak

vatandaş /va.tan.ˈdaʃ/ n
statsborger
(sosyoloji) bir ülke olan politik kurumların bir parçası olan kişi

vatandaşlık /va.tan.daʃ.ˈlɯc/ n
statsborgerskap
(hukuk, sosyoloji) bir ülkeye ait olan politik kurumların bir parçası olma hâli

ve /ˈve/ conjunction
og
İki kelime ya da iki cümle arasına girerek aralarında ön ve arkadaki cümlenin şart olduğunu anlatan söz

veli /veˈliː/ n
kanonisere
(din) aziz, eren, ermiş, evliya

veri /ve.ˈɾi/ n
dato
(bilişim) kavram, komut veya olguların iletişim, işlem ve yorum için elverişli şeklî gösterimi

vermek /veɾ.ˈmec/ v
gi
elinde, üzerinde veya yakınında olan bir şeyi birisine eriştirmek, iletmek

viki /ˈvi.ˈci/ n
wiki
Kullanıcıların üzerinde değişiklik yapma yetkisine sahip olduğu açık ağ sayfalarıdır. Geliştirilen özel bir yazılım sayesinde (MediaWiki) her kullanıcı istediği sayfada değişiklik yapabilir ve değiştirilen sayfa anında bütün kullanıcılar tarafından görülür.

yakın [ja.ˈkɯn] [ˈjak.ɯn] adj
nær
erişmesi, olması zaman bakımından yaklaşmış olan

yalan [jɑ.ˈlɑn] n
løgn
(ahlâk) kasten doğru olmayarak söylenen, gerçeğe uymayan söz

yalancı [jɑ.lɑn.ˈd͡ʒɯ] n
løgner
(ahlâk) yalan söylemeyi huy edinmiş olan kişi

yalancılık [jɑ.lɑn.d͡ʒɯ.ˈlɯc] n
uærlighet
Yalancı olma hâli, yalan söyleme huyu

yanardağ [jɑ.ˈnɑɾ.dɑː] n
vulkan
(coğrafya, volkanoloji) Magmanın yer içinden lav olarak yüzeye çıktığı veya geçmişte çıkmış olduğu, genellikle koni şeklinde, tepesinde bir püskürme ağzı bulunan dağ

yapay zekâ /ja.ˈpaj ze.kʲaː/ n
kunstig intelligens
(bilişim) Bilgisayar kontrolündeki bir robotun çeşitli faaliyetleri zeki canlılara benzer şekilde yerine getirme kabiliyeti

yapma /jap.ˈma/ /ˈjap.ma/ n
lage
yapmak işi

yapmak /jap.ˈmac/ v
gjøre
çıkarmak, salgılamak

yapmamak /ˈjap.ma.mac/ v
tjene
çıkarmamak, salgılamamak

yapı /ja.ˈpɯ/ n
bygning
bütünün bir araya getirilişinde uyulan sistem
canlı bir varlığın beden veya ruh özelliklerinin tamamı
meydana getirme, oluşturma, ortaya konulma, yapma
(felsefe) unsurlarıyla somut bağımlılığı olan bütün
(fizik, kimya) öğecik ile özdeciklerin, eksicik ya da öğeciklerden oluşma şekli
(mimarlık) barınmak veya başka amaçlarla kullanılmak için yapılmış her türlü mimarlık eseri
(mühendislik) yapılmakta olan konut, yol, köprü v.s. inşaatı
(sosyoloji) parçaları ve unsurları arasında kanuna uygunluk, durağan bağlar ve karşılıklı ilişkiler bulunan sistem veya bütün

yatak /ja.ˈtak/ n
seng
dinlenme, istirahat, uyuma v.s. amaçlarla üzerine veya içine yatılan eşya, döşek

yavru /jav.ˈɾu/ n
valp
(aile, primatlar) Çocuk
hvalp
(hayvanlar) Hayvanın yaş olarak küçüğü, yeni doğmuş hayvan

yazılım /ja.zɯ.ˈlɯm/ n
programvare
(bilişim, programlama) değişik ve muhtelif görevler yapma için tasarlanmış elektronik cihazların birbirleriyle haberleşebilmesini ve uyumunu sağlayarak görevlerini ya da kullanılabilirliklerini geliştirmeye yarayan makine komutlarının bütünü.

yer /ˈjæɾ/ n
sted
bir şeyin, bir kişinin kapladığı veya kaplayabileceği boşluk

yol /ˈjol/ n
vei
(ulaşım) genellikle yerleşim alanlarını birbirine bağlamak için düzeltilerek açılmış ulaşım şeridi

yoğun bakım ünitesi jo.ˈ‿un ba.ˈcɯm y.ni.te.ˈsi n
intensivavdeling
(biyomedikal, tıp) yoğun bakım yapılan ünite

yurt /ˈjuɾt/ n
hjemland
bakıma ve barınmaya muhtaç bir grup insanın oturduğu, yetiştirildiği veya bakıldığı kurum
bir şeyin ilk veya çok yetiştirildiği yer
diyar
sahip olunan arazi, emlâk
(coğrafya) memleket
(eğitim, iskân) öğrencilerin kaldığı, barındığı yer
(iskân) göçebe Türklerin oturduğu çadır
(iskân) yörüklerin yazın veya kışın oturdukları yer
(sosyoloji) bir halkın üzerinde yaşadığı, kültürünü oluşturduğu toprak parçası

yüz /ˈjyz/ n
ansikt fjes
(anatomi) başın ön tarafındaki deri kaplı bölge, ağız, alın, burun, çene, göz, yanağı ve bulunduğu ön bölüm

yıldız /jɯl.ˈdɯz/ n
stjerne
(astronomi) çekirdeğinde füzyon sonucunda açığa çıkan enerjiyi uzaya ışınıyan gök cisimlerinden her biri

yıldızlararası /jɯl.dɯz.ˈlaɾ.a.ɾa.ˈsɯ/ adj
interstellar
(astronomi) Güneş Sistemi'nin dışında, Samanyolu ya da başka galaksilerin içinde.

zaman [z̪äˈmɑn̪] n
tid
(dil bilimi) fiillerin belirttikleri zaman kavramı
(felsefe, fizik, zaman) bir işin, bir oluşun içinde geçtiği, geçeceği veya geçmekte olduğu süre

zamir /za.ˈmiɾ/ n
pronomen
(dil bilimi) belirsizlik, dönüşlülük, işaret, sual ve şahıs kavramları vererek varlıkların yerini tutan kelime

zayıf /za.ˈjɯf/ adj
kraftløs
enerjisi, etkisi, yoğunluğu az olan
eti, yağı az olan, sıska, cılız, arık
görevini yapacak yeterli gücü olmayan
(mecaz) bilgi yönünden yeterli olmayan, kabiliyetsiz, yeteneksiz
(mecaz) çok az
(mecaz) dayanıklılığı, sağlamlığı olmayan
(mecaz) kişilik ve ruhî yönden gereği kadar güçlü olmayan
(mecaz) güvenilir, itimada şayan olmayan
(mecaz) mühim, önemli olmayan

zehir /ze.ˈhiɾ/ n
gift
(zehirler) organizmaya girdiğinde kimyasal etkisiyle fizyolojik görevleri bozan ve miktarına göre canlıyı öldürebilen madde

zehirlemek /ze.hiɾ.ɫe.ˈmek/ v
gift
Öldürmek gayesiyle gıdalara zehir katmak

zekâ /ze.ˈkʲaː/ n
intelligens
(psikoloji) İnsanın düşünme, akıl yürütme, objektif gerçekleri idrak, yargılama ve sonuç çıkarma kabiliyetlerinin tamamı

zombi [ˈʐɔmbi] n
zombie
hortlak

Çağatayca [t͡ʃɑ.‿ɑ.ˈtɑj.d͡ʒɑ] adj
Tsjagadai
Çağataycayla yazılmış olan

Çağatayca [t͡ʃɑ.‿ɑ.ˈtɑj.d͡ʒɑ] pn
Tsjagadai
(diller) Adını Cengiz'in ikinci oğlu Çağatay'dan alan, Doğu Türkçesinin XV. yüzyılda oluşan yazı dili

Çeçence /t͡ʃe.ˈt͡ʃen.d͡ʒe/ adj
tsjetsjensk
(diller) Çeçenceyle alakalı

Çin /ˈt͡ʃin/ pn
Kina Folkerepublikken Kina
(ülkeler) Asya'da komünistlikle idare edilen ve nüfus sayımlarına göre Dünya'nın en kalabalık nüfuslu ülkesi.
(ülkeler) Tayvan

âdemelması /aː.ˈdem.eɫ.ma.sɯ/ n
nøtt
(anatomi) gırtlak çıkıntısı, kalkan kıkırdağı üzerinde ve boynun ön tarafında bulunan çıkıntıya verilen ad

âdet /aː.ˈdet/ n
menstruasjon
(biyoloji, fizyoloji, jinekoloji) menstrüasyon

âlem /aː.ˈɫɛm/ pronoun
alle
(belgisiz adıl): başkaları, herkes

çarşamba /t͡ʃɑɾ.ʃɑm.ˈbɑˈ/ n
onsdag
(haftanın günleri) haftanın salıdan sonra ve perşembeden önce gelen üçüncü günü

çay /ˈt͡ʃaj/ n
bekk
(coğrafya, tabii bilimler) Dereden büyük, ırmaktan küçük akarsu
te
(içecekler) Çay bitkisinin demlenmesi sonucu yapılan soğuk veya sıcak içecek

çember /t͡ʃem.ˈbeɾ/ n
tønnebånd
denk, fıçı, sandık v.s.'nin dağılmaması için üzerlerine geçirilen dayanıklı bir cisimden kuşak
(basketbol) içinden topun geçmesiyle sayı kazanılan ağlı demir halka
(geometri) merkez denilen sabit bir noktadan aynı uzaklık ve düzlemdeki noktalar kümesinin oluşturduğu kapalı eğri
(geometri) bu şekle getirilmiş katı cisimlerin çevresi
(giyim) başörtüsü, yazma, yemeni
(mecaz) aşılması, çözümü güç durum
(oyuncak) çocukların çevirip arkasından koştukları tekerlek şeklindeki oyuncak

çene /t͡ʃe.ˈne/ n
hake kjeve
(anatomi) canlılarda baş bölümünde yer alan, kemik veya kıkırdak ile desteklenen, altlı üstlü dişleri taşıyan ve ağzın kapanıp açılmasını sağlayan kasları üzerinde barındıran iki parçaya verilen ad

çimen /t͡ʃi.ˈmen/ n
plen
Kendiliğinden yetişmiş çim

çiçek n
blomst
(bitki anatomisi) bitkilerin, üreme organlarını ve çoğunlukla bunları çevreleyen taç yapraklarını barındıran, güzel renkli ve güzel kokulu kısımları

çok /ˈt͡ʃoc/ adv
mye
aşırı şekilde, fazla

çorba /t͡ʃoɾ.ˈba/ n
suppe
(yemekler) sebze, tahıl, et v.s. ile hazırlanan sıcak, sulu içecek

çoğul /t͡ʃo.ˈ‿ul/ n
pluralis
(dil bilimi) çokluk

çözümler /t͡ʃø.zym.ˈɫeɾ/ n
analysator
(aletler, kimya) analiz yapan aygıt, cihaz veya organ

çıkmak /t͡ʃɯc.ˈmac/ v
gå ut
ayrılmak, sıyrılmak
olmak, oluşmak, teşekkül etmek

ölçme /ølt͡ʃ.ˈme/ n
måling
(metroloji, tabii bilimler) ölçmek işi

ölü dil /ø.ˈɫy diɫ/ n
dødt språk
(dil bilimi) Günümüzde kullanılmayan, konuşulmayan, elimizde yalnızca belgeleri olan dil.

önümde /øn.ɫe.ɾin.ˈde/ n
foran
ön (ad) sözcüğünün birinci tekil şahıs bulunma tekil çekimi

önünde /ø.nyn.ˈde/ n
foran
ön (ad) sözcüğünün çekimi:ikinci tekil şahıs bulunma tekilüçüncü tekil şahıs bulunma tekilüçüncü çoğul şahıs bulunma tekil

örnek /øɾ.ˈnec/ n
eksempel
benzeri yapılacak olan, benzetilmek istenen şey, model
bir düşünceyi, kuralı, gözlemi veya savı desteklemek ve açıklamak amacıyla ileri sürülen söz, yapılan davranış, misal
bir şeyin benzeri, kopyası, tıpkısı
durum ve niteliği benimsenmeye değer kimse veya şey
(anatomi, biyoloji, botanik, üretim) incelemek veya denemek üzere insan ve hayvan vücudunun, bitkinin veya nesnenin herhangi bir yerinden alınan doku parçası
(kimya) bir maddenin bütün özelliklerini içeren küçük bölümü

üfürükçü /y.fy.ɾyk.ˈt͡ʃy/ n
kvaksalver
okuyup üfleyerek hastalıkları iyileştirdiğine inanılan kimse

ümit /y.ˈmit/ n
håp
ümit etmekten doğan emniyet hissi

ümitsiz /y.mit.ˈsiz/ adj
håpløs
ümidi olmayan, ümit beslemeyen kişi

ümitsizlik /y.mit.siz.ˈɫic/ n
håpløshet
ümitsiz olma hâli

üniversite /y.ni.veɾ.si.ˈte/ n
universitet
(mimarlık, öğretim) bilimsel özerkliğe ve kamu tüzel kişiliğine sahip yüksek düzeyde eğitim, öğretim, bilimsel araştırma, yayın ve danışmanlık yapan bir yükseköğretim kurumu

üç /ˈyt͡ʃ/ adj
tre tri
(sayılar) ikiden sonra dörtten önce gelen sayma sayısı

üçgen n
trekant
(geometri) üç kenarı olan geometrik şekil

İngiliz [ˈɪɲ.ɟɪ.lɪz] pn
engelskmann
(milliyetler) İngiltere halkından olan kimse

İngilizce [ɪn.ɡɪ.ˈɫɪz.dʒɛ] pn
engelsk
(diller) Hint-Avrupa dil ailesinden İngiltere'de ve biraz farklı şekliyle Amerika Birleşik Devletleri, Avustralya, Kanada ve İngiliz uygarlığını benimsemiş olan ülkelerde kullanılan, İngilizlerin konuştuğu dil

İrlandaca /iɾ.ˈlan.da.d͡ʒa/ pn
irsk
(diller) İrlandalıların konuştuğu dil

İskoç İngilizcesi /ˈis.koˈt͡ʃ in.ɡi.ɫiz.d͡ʒe.si/ pn
skotsk
(diller) Eski İngilizce'nin kuzey lehçelerinden türemiş, bir zamanlar İskoçya'nın bâzı yörelerinde, şimdi ise özellikle orta ve kuzeydoğu ve güney bölgelerinde konuşulan, İngilizceye yakın bir Cermen dili

İslâm /is.ˈɫam/ pn
islam
(İbrahimî din) Allah’ın insanlara İslâm Peygamberi vasıtasıyla gönderdiğine inanılan İbrahimî din.

İslâmcılık /is.ɫam.d͡ʒɯ.ˈlɯc/ pn
islamisme
(İslâm) İslâmcı olma hâli.

İstanbul /is.ˈtan.bul/ pn
Istanbul
(belediyeler) büyükşehir belediyesi
(şehirler) Marmara Bölgesi'nde yer alan, (2000 Genel Nüfus Sayımı sonuçlarına göre) Türkiye'nin en büyük şehri ve en büyük ili

İstanbul Sözleşmesi /is.ˈtan.bul sø̞z.ɫeʃ.me.si/ pn
Istanbul-konvensjonen
(hukuk, politika, Türkiye) Avrupa Konseyi tarafından hazırlanan, 45 ülke ve Avrupa Birliği tarafından imzalanan, kadına yönelik şiddet ve aile içi şiddeti önleme ve bununla mücadelede temel standartları ve devletlerin bu konudaki yükümlülüklerini belirleyen milletlerarası insan hakları sözleşmesidir.

İsviçre /is.ˈvit͡ʃ.ɾe/ pn
Sveits
(ülkeler) Orta Avrupa’da Alp Dağları'nda yer alan ve denize kıyısı bulunmayan bir ülke

İzlanda /iz.ˈlan.da/ pn
Island
(ülkeler) Kuzey Atlas Okyanusu'nda bir ada ülkesi

ıkınmak v
dytte
Herhangi bir nedenle soluğunu içinde tutarak kendini zorlamak.
Kabızlık veya doğum sırasında kasları zorlayarak soluğunu tutmak.

ırk /ˈɯɾk/ n
ras
(sosyoloji) irsî olarak ortak fizikî ve fizyolojik özelliklere sahip insanlar topluluğu

ısınmak /ɯ.sɯn.ˈmac/ v
brunst
(mecaz) yadırgamaz olmak, hoşlanır olmak, alışmak, benimsemek

ışık /ɯ.ˈʃɯc/ n
lys
(optik) sıcak bir kaynaktan çıkan, dalga boyu 400-750 nm olup gözle görülebilen elektromanyetik dalga

ışıl ışıl /ɯ.ˈʃɯl ɯ.ʃɯl/ adj
enestående
ışıltılı, parıltılı

ışıl ışıl /ɯ.ˈʃɯl ɯ.ʃɯl/ adv
enestående
parlak ve titrek ışık saçarak

şablon /ʃab.ɫon/ n
sjablong
Değişik alanlarda düzeltme, belirleme, ölçme, denetleme işlerinde kullanılan ve işlevine göre yapısı değişen cihaz
Üzerindeki harf ve şekillerin çevre çizgileri kalem ucu girecek biçimde oyuk olan, bu çizgilerden kalemle istenilen biçim elde edilen, metal ya da plastikten cetvel
(mecaz) Körü körüne, üzerinde hiç düşünmeden onaylanan, öykünülen, çok kez yinelendiğinden kabul görmüş, basmakalıp örnek

şahin /ʃaː.ˈhin/ n
falk hauk
(atmacagiller) Atmacagillerden (Accipitridae) 50-55 cm uzunluğunda, Avrupa ve Asya'nın çalılık, dağ ve ormanlarında yaşayan yırtıcı kuş.

şahıs /ʃa.ˈhɯs/ n
person
(dil bilimi) kişi
(primatlar) kişi, zat

şair /ʃaː.ˈˤiɾ/ n
dikter
(edebiyat bilimi, meslekler) şiir söyleyen veya yazan kimse

şarap /ʃa.ˈɾap/ n
vin
(alkollü içecekler) üzüm veya başka meyve sularını türlü yöntemlerle mayalandırarak elde edilen alkollü içki

şehadet [ʃɛ.hɑː.ˈdet] n
belegg
(hukuk) şahitlik, tanıklık

şehir /ʃe.ˈhiɾ/ n
by
(yerleşim birimleri) Nüfusunun çoğu ticaret, sanayi, hizmet veya yönetimle ilgili işlerle uğraşan, genellikle tarımsal etkinliklerin olmadığı yerleşim alanı

şehir devleti /ʃe.ˈhiɾ dev.ɫe.ti/ n
bystat
(tarih) Genellikle bir tane şehirden, kasabalar ve köylerden meydana gelen, kendi içinde ve dışında siyasal ve ekonomik olarak bağımsız, bir hükümdar tarafından ya da Cumhuriyet rejimi ile yönetilen bağımsız bir devlet.

şeriat /ʃe.ɾi.ˈˤat/ n
sharia
(İslâm) Kur'an'daki âyetlerden İslam Peygamberi'nin sözlerinden çıkarılan ve dinî temellere dayanan İslâm kanunlarının tamamı

şerit /ʃe.ˈɾit/ n
spor
(trafik) kara yolunda trafik çizgileri ile ayrılmış yol bölümlerinden her biri

şey /ˈʃej/ n
ting
eşya, hâl, iş, madde, olay, söz v.s.'nin yerine kullanılan, belirsiz mânâsı olan bir kelime

şeyh n
sjeik
(İslâm, tarikat) tarikat lideri

şiir /ʃi.ˈiɾ/ n
dikt
Burada herkes kendi gönlünden olduğu kadar bu tabiatın içinden gelen bir şiiri dinler. — A. Ş. Hisar

şikâyet [ʃɪ.kʲɑː.ˈjɛt] n
klage
hoşnutsuzluk belirten söz veya yazı

şirket [ʃiɾ.cʰɛt̪] n
firma
(hukuk, ekonomi) iktisadî ve sosyal birleşme sonunda meydana gelen işletme

şömine n
grue
(yangın, mimarlık) odalarda, genellikle duvar kenarlarında tuğla veya taştan yapılmış, bacası olan yer, ocak