# translation

lexentry: tur/-dan__Son_ek__1
sense_num: 01
written_rep: -dan
trans_list: van
sense:
İsmin uzaklaşma hâlidir. Genellikle ismi fiile bağlar. Bu eki alan isim cümlede dolaylı tümleç görevinde bulunur ve vurguyu üzerinde taşır.


lexentry: tur/Adriyatik_Denizi__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Adriyatik Denizi
trans_list: Adriatische Zee
sense:
(denizler) Akdeniz'in İtalya yarımadası ile Balkan yarımadası arasındaki kolu olup çevresinde Arnavutluk, Hırvatistan, İtalya, Karadağ, Slovenya ve Yunanistan bulunur.


lexentry: tur/Afrikaanca__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Afrikaanca
trans_list: Afrikaans
sense:
(diller) Güney Afrika Cumhuriyeti'nin 11 resmî dilinden birisi. Güney Afrika'da daha çok Afrikalıların konuştuğu, Hint-Avrupa dil ailesinden olan Felemenkçeden türemiş dil


lexentry: tur/Akadca__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Akadca
trans_list: Akkadisch
sense:
(diller) Afrika-Asya dil ailesi Sami dilleri grubundan, Milattan önce Mezopotamya'da konuşulan bir ölü dil


lexentry: tur/Akdeniz__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Akdeniz
trans_list: Middellaanse Zee | Middellandse Zee
sense:
(denizler) Atlas Okyanusu'na bağlı, kuzeyinde Avrupa, güneyinde Afrika, doğusunda Asya kıtaları bulunan deniz


lexentry: tur/Akılsız_başın_cezasını_ayaklar_çeker__Atasözü__1
sense_num: 01
written_rep: Akılsız başın cezasını ayaklar çeker
trans_list: wie zijn hoofd niet gebruikt moet zijn benen gebruiken
sense:
Konumu gereği sorumlu davranması gerekenlerin hata ve yanlışlarının sonuçlarına, ilgili konuda herhangi bir sorumluluğu olmayanların katlanmak zorunda kalmasına;


lexentry: tur/Almanca__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Almanca
trans_list: Duits
sense:
(diller) Hint-Avrupa dil ailesinin Germen dilleri kolundan olup Almanya, Avrupa Birliği, Avusturya, Belçika, Danimarka, İsviçre ve Lihtenştayn'da resmî dil veya dillerden biri olarak kullanılan lisan.


lexentry: tur/Amerikan_Samoası__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Amerikan Samoası
trans_list: Amerikaans-Samoa
sense:
(ülkeler) Güney Pasifik Okyanusu'nda Polinezya'da bulunan Amerika Birleşik Devletleri'ne âit bir ada ülkesi.


lexentry: tur/Arapça__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Arapça
trans_list: Arabisch
sense:
(diller) çoğunlukla Arap Yarımadası ve Kuzey Afrika'da kullanılan, Hami-Sami dil ailesinin Sami koluna mensup dil


lexentry: tur/Arktik_Okyanusu__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Arktik Okyanusu
trans_list: Arctische Oceaan
sense:
(okyanuslar) Avrasya ve Kuzey Amerika'nın kuzey bölgesinde Kuzey Kutbu'nu kapsayan, buzlarla kaplı okyanus.


lexentry: tur/Assamca__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Assamca
trans_list: Assamitisch
sense:
(diller) Hint-Avrupa dillerinin Cermen dilleri koluna bağlıdır ve Dünya'nın yaygın lisanlarından biri


lexentry: tur/Atlas_Okyanusu__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Atlas Okyanusu
trans_list: Atlantische Oceaan
sense:
(okyanuslar) Avrupa ve Afrika kıtalarını Amerika kıtasından ayıran, yan denizleri ile birlikte (Akdeniz, Kuzey Denizi ve Baltık Denizi) yeryüzünün beşte bir alanını kaplayan okyanus.


lexentry: tur/Avrupa_Birliği_Bakanlar_Konseyi__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Avrupa Birliği Bakanlar Konseyi
trans_list: Europese Raad
sense:
(Avrupa, hukuk) Avrupa Birliği'nin ülkelerinden birer bakanın katılmasıyla toplanan ve dış politika, yasama ve yönetme belirlemekle vazifeli konsey.


lexentry: tur/Avrupa_Birliği__Özel_ad__1
sense_num: 02
written_rep: Avrupa Birliği
trans_list: Europese Unie
sense:
(Avrupa, politika) Avrupa Toplulukları (AAET, AET, AKÇT) aracılığıyla izlenen hedef ve politikalarla Avrupa Birliği Antlaşması'yla getirilen iki yeni eylem alanının (Ortak Dış ve Güvenlik Politikası ve Adalet ve İç İşleri Alanında İş Birliği) kapsadığı hedef ve politikaları bir bütün olarak ifade etmek üzere kullanılan kavram


lexentry: tur/Avrupa_Konseyi__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Avrupa Konseyi
trans_list: Raad van Europa
sense:
(Avrupa, hukuk) Avrupa çapında insan hakları, demokrasi ve hukukun üstünlüğünü savunmak amacıyla 1949'da kurulmuş hükûmetlerarası bir kuruluş.


lexentry: tur/Avrupamerkezcilik__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: Avrupamerkezcilik
trans_list: eurocentrisme
sense:
(ideoloji, politika) Şuurlu ya da şuursuzca Avrupa ve Batılı meselelerine, kültür ve değerlerine diğer kültürlerden daha çok önem veren anlayış.


lexentry: tur/Avusturya__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Avusturya
trans_list: Oostenrijk
sense:
(ülkeler) Orta Avrupa'da bağımsızlığını 1955'te ilan etmiş, batıda Lihtenştayn ve İsviçre, güneyde İtalya ve Slovenya, doğuda Macaristan ve Slovakya, kuzeyde Almanya ve Çekya ile komşu olan Avrupa Birliği üyesi ülke.


lexentry: tur/Aymaraca__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Aymaraca
trans_list: Aymara
sense:
(diller) Ağırlıklı olarak And Dağları çevresinde yaşayan bir Güney Amerika yerli kavmi ve konuştukları dil


lexentry: tur/Aşağı_Avusturya__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Aşağı Avusturya
trans_list: Neder-Oostenrijk
sense:
(Avusturya, eyaletler) Avusturya'nın doğusunda Çekya, Macaristan, Slovakya ile hududu olan yüzölçümü bakımından en büyük eyaleti.


lexentry: tur/Batı_Ermenicesi__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Batı Ermenicesi
trans_list: West-Armeens
sense:
(diller) Modern Ermenicenin Türkiye Ermenilerince geliştirilen (bu yüzden 20. yüzyılın ilk yarısında "Türk Ermenicesi", "İstanbul Ermenicesi" veya "Türkiye Ermenicesi" olarak da bilinen) ve Ermenistan dışında Kuzey Amerika, Avrupa ve İran hariç Ortadoğu ülkelerinde konuşulan standart şekli.


lexentry: tur/Birleşmiş_Milletler__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Birleşmiş Milletler
trans_list: Verenigde Naties
sense:
(Birleşmiş Milletler, milletlerarası, politika) Dünya barışını ve güvenliğini korumak, uluslar arasında ekonomik, toplumsal ve kültürel iş birliğini sağlamak üzere 1945'te kurulmuş olan milletlerarası örgüt


lexentry: tur/Boğdan__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Boğdan
trans_list: Moldau
sense:
(coğrafya, tarih) Bugünkü Moldova'ya ve Romanya'nın Moldova'ya komşu bâzı bölümlerine Osmanlıların verdiği ad


lexentry: tur/Boşnakça__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Boşnakça
trans_list: Bosnisch
sense:
(diller) çoğunlukla Bosna-Hersek Cumhuriyeti'nde yaşayan Boşnakların kullandığı, Sırp-Hırvatça'nın bir standart çeşiti


lexentry: tur/Budizm__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Budizm
trans_list: boeddhisme
sense:
(Budizm) M.Ö. 5. yüzyılda kuzeydoğu Hindistan'da Siddartha Gautama tarafından kurulmuş, tanrısı olmayan, karma öğretisine dayalı din ve felsefe


lexentry: tur/Doğu_Ermenicesi__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Doğu Ermenicesi
trans_list: Oost-Armeens
sense:
(diller) Modern Ermenicenin Kafkaslar, Rusya ve İran Ermenileri tarafından konuşulan, 20. yüzyılın ilk yarısında "Rus Ermenicesi" veya "Rusya Ermenicesi" olarak da bilinen standart şekli.


lexentry: tur/Dünya__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Dünya
trans_list: Aarde
sense:
(gezegenler) Güneş Sistemi'nde Venüs ile Mars arasında yer alan, Güneş'e yakınlık bakımından üçüncü gezegen


lexentry: tur/Eski_Fransızca__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Eski Fransızca
trans_list: Oudfrans
sense:
(diller) Yaklaşık olarak 1150 yılına kadar Anglosaksonların kullandığı, büyük oranda Cermen etkisi altında kalmış, bugünkü İngilizceden çok farklı dil.


lexentry: tur/Eski_Türkçe__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Eski Türkçe
trans_list: Gökturks
sense:
(diller) Türk dillerinin birbirlerinden ayrılıp uzaklaşmadan önceki Göktürkler, Karahanlılar ve Uygurlar devrinin (13. yüzyıla kadar devam eden) bir bölümü olmak üzere yaklaşık sekiz asırlık dönemi kapsayan hâline verilen isim


lexentry: tur/Eski_Yüksek_Almanca__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Eski Yüksek Almanca
trans_list: Oudhoogduits
sense:
(diller) Batı Germen dillerinden olup Almancanın 750'den 1050'ye kadar kullanılmış bilinen en eski biçimi.


lexentry: tur/Eski_İngilizce__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Eski İngilizce
trans_list: Angelsaksisch
sense:
(diller) Yaklaşık olarak 1150 yılına kadar Anglosaksonların kullandığı, büyük oranda Cermen etkisi altında kalmış, bugünkü İngilizceden çok farklı İngilizce.


lexentry: tur/Farsça__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Farsça
trans_list: Perzisch
sense:
(diller) Hint-Avrupa dil ailesinin Hint-İran dil grubuna ait İran dilleri alt grubunda yer alan dil olup İran'ın resmî dilidir.


lexentry: tur/Filistin__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Filistin
trans_list: Palestina
sense:
(coğrafya) Orta Doğu'da Doğu Akdeniz'de İsrail topraklarının tamamı ile Gazze Şeridi ve Batı Şeria gibi Filistin Devleti topraklarını içine alan coğrafî bölge.


lexentry: tur/Fransızca__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Fransızca
trans_list: Frans | Franse taal
sense:
(diller) Hint-Avrupa dillerinden Fransa'da ve Fransız uygarlığını kabul etmiş ülkelerde kullanılan dil


lexentry: tur/Güney_Okyanusu__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Güney Okyanusu
trans_list: Antarctische Oceaan
sense:
(okyanuslar) Antarktika kıtasını çevreleyen su kitlesi. Dünyanın dördüncü büyük ve en son tanımlanmış okyanusu


lexentry: tur/Hinduizm__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Hinduizm
trans_list: hindoeïsme
sense:
(din) Brahmanizm'den daha sonra ortaya çıkan, Hint Altkıtası'nın büyük bir kısmına yayılmış, Veda metinlerine dayanan, reenkarnasyona inanılan, panenteist bir din


lexentry: tur/Hint_Okyanusu__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Hint Okyanusu
trans_list: Indische Oceaan
sense:
(okyanuslar) Kuzeyde Asya, batıda Afrika ve Arap Yarımadası, doğuda Malezya Yarımadası, Sunda Adaları ve Okyanusya ile çevrili, Dünya'nın üçüncü büyük okyanusu.


lexentry: tur/Katoliklik__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Katoliklik
trans_list: katholicisme
sense:
(Hristiyanlık) Batı Hristiyan kiliselerince İsa'nın Aziz Petrus'a aktardığı yetkilerin mirasçısı olan papayı dinî başkan olarak tanıyan Hristiyan mezhebi.


lexentry: tur/Kur'ancılık__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Kur'ancılık
trans_list: koranisme
sense:
(İslâm) Sadece Kur'an'ı İslâm'ın ana kaynağı olarak kabul edip hadis, icmâ, kıyas gibi diğer İslâmî kaynakları reddeden düşünce sistemi


lexentry: tur/Kuzey_Mariana_Adaları__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Kuzey Mariana Adaları
trans_list: Noordelijke Marianen
sense:
(coğrafya) Kuzey Pasifik Okyanusu'nda, Amerika Birleşik Devletleri ile siyasî birlik içerisinde olan adalar topluluğu


lexentry: tur/Luvice__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Luvice
trans_list: Luwisch
sense:
(diller) Hititler döneminde yaşamış ve yerli halklarından biri olan Luvilere ait olan Anadolu’nun en eski dillerinden biri.


lexentry: tur/Mağrip__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Mağrip
trans_list: Maghreb
sense:
(coğrafya, tarih) Kuzey Afrika'da bir bölge. Günümüzde dar anlamıyla Tunus, Cezayir, Fas ve Batı Sahra'yı (geniş anlamıyla, Libya ve Moritanya'yı da) içerir


lexentry: tur/Nijerya__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Nijerya
trans_list: Nigeria
sense:
(ülkeler) Batı Afrika'da, Gine Körfezi kıyısında, Benin ile Kamerun arasında yer alan ülke. Başkenti Abuja, en büyük şehri Lagos'tur


lexentry: tur/Oksitanca__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Oksitanca
trans_list: Occitaans
sense:
(diller) Güney Fransa'daki Oksitanya, İtalya'daki Oksitan Vadisi ve İspanya'daki Aran Vadisi'nde konuşulan Latin dili


lexentry: tur/Orta_Yüksek_Almanca__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Orta Yüksek Almanca
trans_list: Middelhoogduits
sense:
(diller) Batı Cermen dillerinden olup Almancanın 1050'den 1350'ye kadar Yüksek Orta Çağ'da kullanılmış bilinen biçimi.


lexentry: tur/Osmanlı_İmparatorluğu__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Osmanlı İmparatorluğu
trans_list: Ottomaanse Rijk
sense:
(tarih) XIII. yüzyılda Osman Bey tarafından kurulmuş ve I. Dünya Savaşı'ndan sonra parçalanmış Türk devleti.


lexentry: tur/Proto_Hint-Avrupa_dili__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Proto Hint-Avrupa dili
trans_list: Proto-Indo-Europeaan
sense:
(diller) Hint-Avrupa dillerinin ortak bir atası olduğu ve Hint-Avrupalılarca konuşulduğu düşünülerek yeniden yapılandırılmış bir dil.


lexentry: tur/Rusya__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Rusya
trans_list: Rusland
sense:
(ülkeler) Doğu Avrupa ile kuzey Asya'ya yayılmış, yüzölçümü olarak Dünya'nın en büyük, nüfus olarak sekizinci büyük ülkesi


lexentry: tur/Satürn__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Satürn
trans_list: Saturnus
sense:
(gezegenler) Güneş Sistemi'nde halkaları ile bilinen, Güneş'e yakınlık bakımından 6. sıradaki gezegen


lexentry: tur/Selefîlik__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Selefîlik
trans_list: salafisme
sense:
(İslâm) Temelleri İbn-i Teymiye tarafından kurulan ve Hanbelî fıkhına dayanan bir İslâm itikadı mezhebi.


lexentry: tur/Süryani__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Süryani
trans_list: Assyrisch
sense:
(diller) Sâmîlerin Aramî kolunun doğu bölümünde olan bir Hristiyan topluluğu ve bu topluluktan olan kimse


lexentry: tur/Sırp-Hırvatça__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Sırp-Hırvatça
trans_list: Servo-Kroatisch
sense:
(diller) Boşnakların Bosna-Hersek'de, Hırvatların Bosna-Hersek ve Hırvatistan'da, Sırpların da Bosna-Hersek ve Sırbistan'da konuştuğu dil


lexentry: tur/Tâbut-u_Sekîne__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Tâbut-u Sekîne
trans_list: ark des verbonds
sense:
(İbrahimî dinler) Tevrat'tın Çıkış Kitabı'nda ve Kur'an'da sözü geçen On Emir'in yazılı olduğu sandık


lexentry: tur/Türkiye__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Türkiye
trans_list: Turkije
sense:
(ülkeler) Anadolu Yarımadası'nın tamamını ve Trakya'nın küçük bir kısmını kapsayan, başkenti Ankara, en büyük şehri İstanbul, nüfusu itibarıyla 85.279.553 (2023) ve resmî dili de Türkçe olan ülke


lexentry: tur/Uygur__Özel_ad__1
sense_num: 05
written_rep: Uygur
trans_list: Oeigoer
sense:
(milletler, Orta Asya, tarih) VII. yüzyılda Orta Asya'da büyük bir devlet ve medeniyet kuran Türk milleti ve bu milletten olan kimse


lexentry: tur/Vatikan__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Vatikan
trans_list: Vaticaan
sense:
(din, ülke) İtalya'nın Roma şehrinde, Hıristiyanlık dininin Katolik mezhebinin yönetim merkezi olan mikrodevlet


lexentry: tur/Vikimedya__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Vikimedya
trans_list: Wikipedia
sense:
(İnternet, Vikimedya) Vikisözlük, Vikipedi gibi muhtelif hür içerikli projeleri bünyesinde barındıran bir organizasyon.


lexentry: tur/Vikipedi__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Vikipedi
trans_list: Wikipedia
sense:
(İnternet, Vikimedya) hür, milletlerarası, birçok dilde ve İnternet üzerinde viki teknolojisi ile ortaklaşa üretilen ücretsiz ansiklopedi


lexentry: tur/Washington__Özel_ad__1
sense_num: 02
written_rep: Washington
trans_list: Washington
sense:
(ABD) Washington, D.C. kavramının kısa şekli (Amerika Birleşik Devletleri'nin federal başkenti ve bölgesi)


lexentry: tur/Yahudi_İspanyolcası__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Yahudi İspanyolcası
trans_list: Ladino
sense:
(diller) Sefarad Yahudilerinin kullandığı, 15. yy İspanyolcasını temel alan ancak içinde İbranice, Türkçe, Fransızca, Yunanca, Arapça ve Portekizce kelimeler de barındıran Latin kökenli Hint Avrupa dil


lexentry: tur/Zerdüştçülük__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Zerdüştçülük
trans_list: zoroastrisme
sense:
(din, Zerdüştçülük) M.Ö. VII. yüzyılda Zerdüşt tarafından düzenlendiği ileri sürülen, temel ilkeleri, iyilik (aydınlık) ve kötülük (karanlık) olan din


lexentry: tur/adab-ı_muaşeret__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: adab-ı muaşeret
trans_list: etiquette
sense:
(ahlâk, sosyoloji) bir toplumda veya toplulukta davranışları kontrol etmeye yönelik olan kuralların tamamı.


lexentry: tur/aerosol__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: aerosol
trans_list: aerosol
sense:
(kimya) gaz içerisinde dağılmış ve gazla sarılmış 10 mikrometreden daha küçük çaplı sıvı veya katı parçacıklarından oluşan çok fazlı sistem


lexentry: tur/akan_yıldız__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: akan yıldız
trans_list: meteoor
sense:
(astronomi) Güneş Sistemi içinde hareket ederken Dünya atmosferinin üst katmanlarına girip sürtünme sonucu ateş külçesi durumuna dönüşen küçük gök cismi


lexentry: tur/aktör__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: aktör
trans_list: acteur
sense:
(meslekler, sanat) rejisör tarafından kendisine verilen rôlü sahnede oynayan, oyunlardaki kahramanları sahnede canlandıran erkek oyuncu


lexentry: tur/akuzatif__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: akuzatif
trans_list: vierde naamval
sense:
(dil bilimi) cümlede geçişli fiil tarafından etkilenen ve -i/-ı, -u/-ü eklerinden birisini almış isim


lexentry: tur/alem__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: alem
trans_list: vlag
sense:
kubbe, minare, sancak direği v.s. yüksek şeylerin tepesinde bulunan, madenden yapılmış ay yıldız veya lâle şeklinde süs


lexentry: tur/algoritma__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: algoritma
trans_list: algoritme
sense:
(bilgisayar bilimi, mantık) Orta Çağ'da ondalık sayı sistemine göre, son zamanlarda ise iyi tanımlanmış kuralların ve işlemlerin adım adım uygulanmasıyla bir sorunun giderilmesi veya bir sonuca en en hızlı bir şekilde ulaşılması işlemi


lexentry: tur/anonim_şirket__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: anonim şirket
trans_list: naamloze vennootschap
sense:
(ekonomi, hukuk) sermayesi belirli ve paylara bölünmüş ve borçlarından dolayı yalnız mal varlığıyla sorumlu bulunan şirket


lexentry: tur/anı__Ad__2
sense_num: 02
written_rep: anı
trans_list: gedachtenis
sense:
(edebiyat) bir kişinin kendi yaşadığı veya şahit olduğu olayları, bunlar hakkındaki duygu ve düşüncelerini yazdığı edebî eser


lexentry: tur/apron__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: apron
trans_list: schort
sense:
(havacılık) Hava meydanlarında uçakların park pozisyonlarını aldıkları, yakıt aldıkları ve uçaklara yüklemenin yapıldığı alanlar.


lexentry: tur/araba_vapuru__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: araba vapuru
trans_list: veerpont
sense:
(denizcilik, taşıtlar) arabalı vapur, yolcularla birlikte yolcuların araçlarının da taşındığı deniz taşıtı, arabalı, feribot


lexentry: tur/armut__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: armut
trans_list: peer | perenboom
sense:
(ağaçlar, gülgiller, meyveler) Çiçekleri beyaz, yurdumuzun her yerinde yetişen bir ağaç ve armut ağacın tatlı ve sulu, yumuşak, ufak çekirdekli meyvesi, amıt


lexentry: tur/arı__Ad__2
sense_num: 01
written_rep: arı
trans_list: bij | honingbij
sense:
(arıcılık, zar kanatlılar) zar kanatlılardan olup tüylü, bal ve bal mumu yapan, iğnesiyle sokan, iki kanatlı uçan böcek


lexentry: tur/asal_sayı__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: asal sayı
trans_list: priemgetal
sense:
(matematik, sayılar teorisi) Kendisinden ve 1'den başka tam böleni olmayan, 1'den büyük sayma sayısı


lexentry: tur/at__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: at
trans_list: paard
sense:
(atgiller, tek toynaklılar) atgillerden (equidae), binme, yük çekme, taşıma v.s. hizmetlerde kullanılan, tek tırnaklı hayvan


lexentry: tur/at__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: at
trans_list: paard
sense:
(satranç) Satrançta her yöne siyahtan beyaza ve beyazdan siyaha bir hane atlayarak L biçiminde hareket eden taş


lexentry: tur/atasözü__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: atasözü
trans_list: spreekwoord
sense:
Her atasözü yerleşmiş bir itiyadın, bir âdetin, bir huyun söz biçimine girmesi, böylelikle perçinleşmesi demektir. — N. Hikmet


lexentry: tur/ayakkabı__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: ayakkabı
trans_list: schoen
sense:
(ayak giyimi) genellikle sokakta giyilen ve altı kösele, lastik v.s. dayanıklı maddelerden yapılan giyecek


lexentry: tur/ayet__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: ayet
trans_list: vers
sense:
(İslâm) Kur'an surelerini oluşturan, en kısası iki harf, en uzunu bir sahife olup bir kerede nâzil olan birim.


lexentry: tur/açık_alan__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: açık alan
trans_list: ambt
sense:
(coğrafya) şehrin gürültüsünden uzak, insanların dinlenebilecekleri çeşitli bitkilerle kaplı ve geniş, kapalı olmayan yer


lexentry: tur/ağaç__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: ağaç
trans_list: boom
sense:
(ağaçlar) boyu en az beş metre, çapı da 10 cm'den aşağı olmayan, dal, sürgün ve yapraklarının oluşturduğu tepe tacını tek bir gövde üzerinde taşıyan, her yıl çap artımı yaparak kalınlaşan, sürgün vererek boylanan, hücrelerinin büyük bölümü odunlaşmak bitki anatomisi laşmış olan, uzun ömürlü bitki


lexentry: tur/bal__Ad__1
sense_num: 03
written_rep: bal
trans_list: honing | honig
sense:
(arıcılık, yiyecekler) özellikle bal arılarsının bitki ve çiçeklerden topladıkları bal özünden yapıp, kovanlarındaki petek gözlerine doldurdukları, rengi beyazdan esmere kadar değişen tatlı, koyu, sıvı madde


lexentry: tur/bayrak__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: bayrak
trans_list: vlag | vaandel
sense:
(sembol adları) milletin, belli bir topluluğun veya bir kuruluşun simgesi olarak kullanılan, renk ve biçimle özelleştirilmiş, genellikle dikdörtgen biçiminde kumaş, sancak, alem


lexentry: tur/bazuka__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: bazuka
trans_list: bazooka
sense:
(askeriye, silahlar) Öz itmeli mermi atan, genellikle zırhlı araçlara karşı yakın savaş sırasında kullanılan hafif silah


lexentry: tur/baş_dönmesi__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: baş dönmesi
trans_list: duizeligheid
sense:
gözün kararmasıyla düşecek gibi olma durumu, kişinin uzaydaki konumunu algılayamaması ve dengesini kaybetmesi


lexentry: tur/bilim__Ad__1
sense_num: 03
written_rep: bilim
trans_list: wetenschap
sense:
(bilim) Kâinat'ın veya olayların bölümünü konu olarak seçen, deneye dayanan metotlar ve gerçeklikten yararlanarak sonuç çıkarmaya çalışan düzenli bilgi


lexentry: tur/birim__Ad__2
sense_num: 03
written_rep: birim
trans_list: enkelvoud | singularis
sense:
(dil bilimi) dilin oluşturduğu yapı içinde, belli bir düzlemde yeralan öbür unsurlarla kurduğu bağıntılarla tanımlanan ayrı nitelikli öge


lexentry: tur/birim__Ad__2
sense_num: 04
written_rep: birim
trans_list: eenheid
sense:
(fizik) fiziksel niceliklerin ölçülmesinde, ifade edilmesinde ve aynı tür niceliklerin birbiriyle karşılaştırılmasında kullanılan uluslar arası standart büyüklükler


lexentry: tur/biyoloji__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: biyoloji
trans_list: biologie
sense:
(tabii bilimler) bitki ve hayvanların köken, dağılım, yapı, gelişim, büyüme ve üremelerini inceleyen bilim dalı


lexentry: tur/blog__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: blog
trans_list: blog
sense:
(bilişim, İnternet) Teknik bilgi gerektirmeden istedikleri şeyleri istedikleri şekilde yazan insanların oluşturabildikleri, günlüğe benzeyen Web siteleri


lexentry: tur/bulut__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: bulut
trans_list: wolk
sense:
(meteoroloji) buz kristalleri, su damlacıkları ya da bunların karışımlarından oluşan, toprağa değmeyen, gözle görülür kütle


lexentry: tur/cadı_avı__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: cadı avı
trans_list: heksenjacht
sense:
(tarih) cadı olduğuna inanılan kimselerin yakalanması, yargılanarak veya yargılanmadan cezalandırılması olayı.


lexentry: tur/cin__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: cin
trans_list: gin
sense:
(din) dinî inanışa göre ateşten yaratılmış, duyularla kavranamayan, insanlar gibi irade ve anlama kabiliyetine sahip, ilahî emirlere uymakla yükümlü tutulan yaratık


lexentry: tur/cisim__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: cisim
trans_list: substantie | stof
sense:
(fizik) tabiatta element, bileşik veya bunların karışımları hâllde bulunan, kütlesi ve ağırlığı olan, hislerle idrak edilebilen şey


lexentry: tur/cüce_gezegen__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: cüce gezegen
trans_list: dwergplaneet
sense:
(astronomi, planetoloji) Kendi çekim kuvvetinin etkisiyle şekli yuvarlak ve kütlesi büyük olup bir yıldız sisteminin merkezî yıldızının etrafında dönen, uydu olmayan, fakat yörüngesinde başka gök cisimleri bulunan bir planemo.


lexentry: tur/cümle__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: cümle
trans_list: zin
sense:
(dil bilimi) hüküm bildirmek için tek başına çekimli bir fiil veya çekimli bir fiille kullanılan kelimeler dizisi


lexentry: tur/dağ__Ad__1
sense_num: 04
written_rep: dağ
trans_list: berg
sense:
(coğrafya, jeomorfoloji, tabii bilimler) yer kabuğunun çıkıntılı, eğimli, yüksek yamaçlarıyla çevresine hâkim ve oldukça geniş bir alana yayılan bölümü


lexentry: tur/demans__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: demans
trans_list: dementie
sense:
(nöroloji) Düşünme, hafıza, mantık yürütme, yer ve zaman tayini, okuduğunu anlama, konuşma, günlük basit işleri yapma gibi işlevlerde bozukluk


lexentry: tur/demir_yolu__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: demir yolu
trans_list: spoorweg
sense:
(demir yolu ulaşımı) lokomotif, vagon v.s. demir tekerlekli vasıtaların üzerinde hareket ettiği paralel iki çelik ray döşenerek yapılan bir tür yol


lexentry: tur/devlet__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: devlet
trans_list: staat
sense:
(hukuk, politika, toplum) toprak bütünlüğüne bağlı olarak siyasî bakımdan örgütlenmiş millet veya milletler topluluğunun oluşturduğu tüzel varlık


lexentry: tur/din__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: din
trans_list: religie | godsdienst
sense:
(din bilimi) Tanrı'ya, tabiatüstü güçlere, çeşitli kutsal varlıklara inanmayı ve ibadeti sistemleştiren toplumsal kurum


lexentry: tur/dizin__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: dizin
trans_list: index
sense:
(kitap) bir kitabın veya derginin kişi, konu, yer adı vb. bakımından içindekileri yer numarasıyla belirten ve eserin arkasında yer alan belli bir sıralaması olan liste, endeks, indeks, fihrist


lexentry: tur/dizin__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: dizin
trans_list: index
sense:
belli bir konuda çıkan kitap ve dergideki yazılarla ilişkiyi sağlayan ve ayrı bir kitap veya süreli yayın biçiminde çıkan eser


lexentry: tur/dizin__Ad__1
sense_num: 03
written_rep: dizin
trans_list: index
sense:
kitaplık, belge vb. için düzenlenen belli bir bilginin veya belgenin bulunduğu yeri gösteren düzenli liste


lexentry: tur/doğan__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: doğan
trans_list: valk
sense:
(doğangiller) gündüz yırtıcı kuşları (Falconiformes) takımından Falconidae (doğangiller) familyasından Falco cinsini oluşturan yırtıcı kuş türlerinin ortak adı.


lexentry: tur/edat__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: edat
trans_list: partikel
sense:
(dil bilimi) tek başına mânâsı olmayan, sonuna geldiği sözle cümledeki diğer kelimeler arasında ilişki kuran kelime


lexentry: tur/ek__Ad__1
sense_num: 04
written_rep: ek
trans_list: affix
sense:
(dil bilimi) kelime türetmek veya kelimenin görevini belirtmek için kullanılan, başa, sona veya kelime içine eklenebilen, bağımlı dil bilgisi ögeleri


lexentry: tur/ekmek__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: ekmek
trans_list: brood
sense:
(hamur işleri, yiyecekler) tahıl unundan yapılmış hamurun fırında, saçda veya tandırda pişirilmesiyle yapılan yiyecek


lexentry: tur/el_arabası__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: el arabası
trans_list: kart
sense:
(taşıtlar) elle sürülen, taş, toprak v.s. nakletmeye yarayan, tek dinginli ve iki kollu, küçük araba


lexentry: tur/elektrik_devresi__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: elektrik devresi
trans_list: stroomkring
sense:
(elektrik) direnç, kondansatör, iletim hatları, güç kaynağı ve anahtarlar gibi çeşitli devre elemanlarının bir araya gelerek oluşturduğu devre.


lexentry: tur/elektron_mikroskobu__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: elektron mikroskobu
trans_list: elektronenmicroscoop
sense:
(ölçü aletleri) normal ışık yerine bir elektron demeti ile çalışan ve bir milyon kere net büyütebilen özel mikroskop


lexentry: tur/eyalet__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: eyalet
trans_list: staat
sense:
(coğrafya, politika) Federâl devletlerde eyalet başkanı, üniter devletlerde valilerce yönetilen ve yönetim bakımından bir tür bağımsızlığı olan büyük il.


lexentry: tur/fare__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: fare
trans_list: muis | computermuis
sense:
(kemiriciler) kemiriciler (Rodentia) takımının Myomorpha alt takımından, başta ev faresi (Mus musculus) olmak üzere çok sayıda küçük memelinin ortak adı


lexentry: tur/fay__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: fay
trans_list: breuk
sense:
(jeoloji) Yer kabuğunu oluşturan kayaçların bir yüzey boyunca kırılması ve oluşan iki parçanın birbirine göre nispî olarak yer değiştirmesi


lexentry: tur/film__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: film
trans_list: film
sense:
(fotoğrafçılık, radyografi, sinemacılık) resim çekmek için kullanılan, selülozdan, saydam, bükülebilir şerit


lexentry: tur/galaksi__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: galaksi
trans_list: sterrenstelsel
sense:
(astronomi) milyonlarca yıldızdan, yıldız kümelerinden bulutsu ve gaz bulutlarından oluşmuş, Samanyolu gibi bağımsız gök cismi


lexentry: tur/general__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: general
trans_list: generaal
sense:
(askeriye) Kara ve hava kuvvetlerinde albaylıktan sonra gelen ve mareşalliğe kadar olan yüksek rütbeli subaylara verilen genel ad


lexentry: tur/gezegen__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: gezegen
trans_list: planeet
sense:
(planetoloji) bir yıldız çevresinde dolanan, ondan aldıkları ışığı yansıtan, kütle çekimiyle yuvarlaklaşmış ve yörüngesini çekimiyle temizlemiş olan gök cismi


lexentry: tur/gezegenimsi__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: gezegenimsi
trans_list: planetesimaal
sense:
(astronomi, planetoloji) ön gezegen diski ve enkaz diski içinde var olduğu düşünülen katı gök cisimleri


lexentry: tur/gnostisizm__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: gnostisizm
trans_list: gnosticisme
sense:
(din, felsefe) İbrânî an'anelerini, Zerdüştlüğü, bâzı Doğu an'anelerini ve dinlerini, Hristiyanlığı eklektik bir tutumla sentezleyen, birçok tarikatın benimsediği mistik felsefeye verilen genel ad


lexentry: tur/grup__Ad__1
sense_num: 03
written_rep: grup
trans_list: groep
sense:
(askeriye) çeşitli sınıf veya birliklere bağlı elemanların, belirli bir taktik görevi gerçekleştirmek üzere, tek komutanın emri altında birleştirilmesinden oluşan kıta topluluğu


lexentry: tur/grup__Ad__1
sense_num: 04
written_rep: grup
trans_list: groep
sense:
(matematik) birleşme, birim eleman ve her elemanı için her iki yönde bir ters elemanı olup üzerinde bir ikili işlem tanımlı küme


lexentry: tur/görev__Ad__1
sense_num: 05
written_rep: görev
trans_list: plicht
sense:
(dil bilimi) bir cümlede bir dil biriminin öbür birimlerle ilişkisi aracılığıyla yerine getirdiği iş


lexentry: tur/gözlük__Ad__1
sense_num: 03
written_rep: gözlük
trans_list: bril
sense:
(optik) görme bozukluğu olan gözlerin daha iyi görmesine veya gözleri korumaya yarayan, bir çerçeveye yerleştirilmiş çift camdan oluşan araç.


lexentry: tur/güç__Ad__1
sense_num: 10
written_rep: güç
trans_list: kracht
sense:
(politika) askerî, ekonomik, siyâsî v.s. bakımdan etki ve önemi büyük olan devlet ya da devletler topluluğu


lexentry: tur/hac__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: hac
trans_list: bedevaart
sense:
(din) Genellikle tek tanrılı dinlerde kutsal olarak tanınan yerlerin o dinden olanlarca yılın belli aylarında ziyaret edilmesi


lexentry: tur/hac__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: hac
trans_list: bedevaart
sense:
(İslâm) İslâm'ın beş şartından biri olan ve Müslümanlarca zilhicce ayında Mekke'de yapılan Kâbe'yi ziyaret ve tavaf ibadeti.


lexentry: tur/hasta__Ön_ad__1
sense_num: 01
written_rep: hasta
trans_list: ziek
sense:
(hastalık) hastalık, kaza veya yaralanma dolayısıyla fizik veya ruh sağlığı bozulmuş ve tedavi edilmesi gereken


lexentry: tur/hisar__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: hisar
trans_list: burcht
sense:
Bir şehrin veya önemli bir yerin korunması için taştan yapılmış, yüksek duvarlı ve kuleli, çevresinde hendekler bulunan küçük kale.


lexentry: tur/hoş_geldiniz__Ünlem__1
sense_num: 01
written_rep: hoş geldiniz
trans_list: welkom
sense:
Gelen kişilerin gelmesinden hoşluk duyulduğunu, yani o kişilerin istendiğini anlatır kişileri karşılamak için kullanılan selamlama ünlemi.


lexentry: tur/hukuk__Ad__1
sense_num: 03
written_rep: hukuk
trans_list: recht
sense:
(bilim) toplumu düzenleyen ve devletin yaptırım gücünü belirleyen kanunların bütünü ve bu yasaları konu alan bilim


lexentry: tur/hürriyet__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: hürriyet
trans_list: ontvoogding | emancipatie
sense:
her türlü dış tesirlerden bağımsız olarak insanın kendi iradesine, kendi fikirlerine dayanarak karar vermesi hâli


lexentry: tur/hürriyet__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: hürriyet
trans_list: ontvoogding | emancipatie
sense:
herhangi bir tahdîde, zorlamaya bağlı olmaksızın düşünme veya davranma, herhangi bir şarta bağlı olmama hâli


lexentry: tur/ideoloji__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: ideoloji
trans_list: ideologie
sense:
(felsefe, politika) Felsefî, sosyolojik ya da idarî bir doktrin oluşturan, ideal olarak da kabul edilebilen, kişi ve kurumların davranışlarına yön veren düşünceler bütünü


lexentry: tur/ifade__Ad__1
sense_num: 06
written_rep: ifade
trans_list: uitdrukking
sense:
(matematik) herhangi bir değere eşitlenmemiş ya da bir değerle sınırlandırılmamış matematiksel cümle


lexentry: tur/ikon__Ad__1
sense_num: 03
written_rep: ikon
trans_list: icoon
sense:
(Ortodoksluk) Ortodokslarda İsa, Meryem veya ermişlerin tahta üzerine mumlu ve yumurtalı boyalarla yapılmış dinî içerikli resimleri


lexentry: tur/ilkbahar__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: ilkbahar
trans_list: lente | voorjaar
sense:
(meteoroloji, mevsimler) kuzey yarım kürede 21 mart - 22 haziran, arası zaman aralığı, bahar, erken bahar, evvel bahar, ilkyaz


lexentry: tur/ilke__Ad__1
sense_num: 06
written_rep: ilke
trans_list: beginsel
sense:
(metafizik) bilimsel metotta nesnel gerçeğin belirgin özelliklerinin ve kanunların genelleştirilmesi ile elde edilen ve insana hem teorik çalışmalarında, hem de uygulama faaliyetlerinde yol gösteren genel dayanak noktası


lexentry: tur/insan__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: insan
trans_list: mens
sense:
(primatlar) Bulunduğu coğrafyaya göre toplum hâlinde yaşama ihtiyacıyla oluşturduğu kültür çevresinde yaşayan, düşünme ve beraberinde gelişen konuşma kabiliyeti olan, Kâinat'ı bütün olarak kavrayabilme sonucunda iradesi doğrultusunda değiştirebilme gereğini duyabilen, değiştirebilen ve şekillendirebilen kendini tanımlayabilen, eylemleri kabaca coğrafya, maruz ya da hakim kaldığı çevre, temelde bulunan kalıtımsal özelliklerlerce çeşitlenen canlı


lexentry: tur/ip__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: ip
trans_list: koord
sense:
(dokuma) ipek, keten, naylon, pamuk, yün v.s. dokuma maddelerinin uzun, ince liflerinden her biri veya bu liflerin birlikte bükülmüş ve çekilmiş hâli, iplik, urgan


lexentry: tur/ittifak__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: ittifak
trans_list: alliantie
sense:
belirli bir amaca ve hedefe ulaşmak için çıkarların uyuşması sonucunda belirli kesimler arasında oluşturulan birlik, beraberlik grubu


lexentry: tur/işletim_sistemi__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: işletim sistemi
trans_list: besturingssysteem
sense:
(bilişim) Bilgisayar donanımının doğrudan denetimi ve yönetiminden temel sistem işlemlerinden ve uygulama programlarını çalıştırmaktan sorumlu olan sistem yazılımıdır.


lexentry: tur/jul__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: jul
trans_list: joule
sense:
(ölçü birimleri) bir cisim üzerine uygulanan bir nevtonluk kuvvetin uygulama noktasını, kendi doğrultusunda bir metre değiştiren iş birimi


lexentry: tur/kalp__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: kalp
trans_list: hart | hartziekte
sense:
(anatomi) akciğerlerin arasında, göğüs boşluğunda bulunan kanı akciğerlere oradan gelen temiz kanı da vücuda pompalayan organ, yürek


lexentry: tur/kan__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: kan
trans_list: bloed
sense:
(anatomi) atardamar ve toplardamarların içinde dolaşarak hücrelerde anabolizma, katabolizma vazifelerini sağlayan plazma ve yuvarlardan oluşmuş kırmızı renkli sıvı


lexentry: tur/kanun__Ad__1
sense_num: 04
written_rep: kanun
trans_list: wet
sense:
(tabii bilimler) Bilimde çok sayıda deney ve gözlemlerden sonra, aynı şartlarda aynı sonuçları verdiği kesin olarak belirlenen durum


lexentry: tur/kapı__Ad__1
sense_num: 07
written_rep: kapı
trans_list: deur
sense:
(mimarlık) bir yere girip çıkarken geçilen ve açılıp kapanma düzeni olan duvar veya bölme açıklığı ve bu açıklıktaki açılıp kapanan kanat


lexentry: tur/kaynak_kodu__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: kaynak kodu
trans_list: broncode
sense:
(bilişim) Herhangi bir yazılımın işlenip makine diline çevrilmeden önce insanların okuyup üzerinde çalışabildiği programlama diliyle yazılmış hâli


lexentry: tur/kaz__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: kaz
trans_list: gans
sense:
(ördekgiller, perde ayaklılar) Perde ayaklılardan, uzun, beyaz veya gri boyunlu, karada ve suda yaşayan, uçan, yabanî veya evcil kuş


lexentry: tur/ki__Bağlaç__1
sense_num: 02
written_rep: ki
trans_list: opdat
sense:
bâzı kelimelerin sonuna bir ek gibi eklenerek birtakım zarflar, yeni edatlar oluşturan bir söz: belki, çünkü, hâlbuki, mademki, sanki gibi


lexentry: tur/ki__Bağlaç__1
sense_num: 04
written_rep: ki
trans_list: opdat
sense:
ikinci cümledeki yargının birincideki hareketin yapılışı sırasında görülerek şaşıldığını bildiren söz


lexentry: tur/kilise__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: kilise
trans_list: kerk
sense:
(Hristiyanlık) Hristiyanlıkta kendine ait binaları, din adamları ve öğretileri olan mezheplerden her biri


lexentry: tur/kilise__Ad__1
sense_num: 03
written_rep: kilise
trans_list: kerk | godshuis
sense:
(Hristiyanlık, mimarlık) Hristiyanlarca ibadethane olarak kullanılan ve bâzı dinî törenlerin gerçekleştirildiği bina


lexentry: tur/kim__Adıl__1
sense_num: 01
written_rep: kim
trans_list: wie
sense:
(belgisiz adıl): "Hangi kişi?" mânâsında cümlede, özne, tümleç, nesne, yüklem görevinde kullanılan bir kelime


lexentry: tur/kitap__Ad__1
sense_num: 03
written_rep: kitap
trans_list: boek
sense:
(edebiyat) ciltli ve ciltsiz olarak bir araya getirilmiş, basılı veya yazılı kâğıt yaprakların bütünü


lexentry: tur/kişniş__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: kişniş
trans_list: koriander
sense:
(botanik) Maydanozgillerden yaprakları maydanozu andıran, 20-60 cm yükseklikte, tüysüz, bir yıllık ve otsu bir bitki.


lexentry: tur/kok__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: kok
trans_list: cokes
sense:
(kimya) maden kömürünün damıtılmasıyla elde edilen, bileşiminde kömürden çok daha az oranda uçucu madde bulunan katı yakıt


lexentry: tur/koruma__Ad__1
sense_num: 03
written_rep: koruma
trans_list: bodyguard
sense:
(meslekler) Can güvenliğinin tehlikede olduğu düşünülen bir kişiyi saldırılardan korumak üzere görevlendirilmiş kişi


lexentry: tur/korumacılık__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: korumacılık
trans_list: protectionisme
sense:
(ekonomi) Ekonomik gücü yükseltmek için millî ekonominin gümrük tarifeleri ile dış rekabete karşı korunmasını savunan görüş


lexentry: tur/kova__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: kova
trans_list: emmer
sense:
(kaplar) genellikle su veya sulu şeyler taşımaya, denizden veya kuyudan su çekmeye yarayan üstünden kulplu kap


lexentry: tur/kum__Ad__1
sense_num: 03
written_rep: kum
trans_list: zand | zavel
sense:
(jeoloji, madencilik) silisli kütlelerin, kayaların, doğal etkenlerle parçalanarak ufalanmasından oluşan, deniz kıyısı, dere yatağı v.s. yerlerde çok bulunan, ufak, sert tanecikler


lexentry: tur/kurum__Ad__2
sense_num: 02
written_rep: kurum
trans_list: roet
sense:
(hukuk) aile, evlilik, mülkiyet, ortaklık gibi köklü bir yapıyı içeren, genellikle devletle ilişkisi olan yapı veya birlik


lexentry: tur/kuyu__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: kuyu
trans_list: put
sense:
su tabakasına varıncaya kadar derinliğine kazılan, genellikle silindir şeklinde, çevresine duvar örülen, suyundan yararlanılan çukur


lexentry: tur/kâğıt__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: kâğıt
trans_list: papier
sense:
(kâğıt endüstrisi, matbaacılık) genellikle nemli ağaç lifleri veya otların bezlerinden elde edilen selüloz hamuru hâline getirilmiş türlü bitkisel maddelerden yapılan, yazı yazmaya, baskı yapmaya, bir şey sarmaya yarayan kuru, ince yaprak


lexentry: tur/kömür__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: kömür
trans_list: kool | steenkool
sense:
(organik kimya, petroloji) karbonlu maddelerin kapalı ve havasız yerlerde için için yanmasından veya çok uzun süre derin toprak katmanları altında kalıp birtakım kimyasal değişmelere uğramasından oluşan, bitkisel kaynaklı, içinde yüksek oranda karbon bulunan, siyah renkli katı bir fosil yakıt


lexentry: tur/köpek__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: köpek
trans_list: hond
sense:
(köpekgiller, evcil hayvanlar) köpekgiller (Canidae) familyasından görünüş ve büyüklükleri farklı, yüzden fazla evcil ırkı olan etçil hayvan, it, gölbez


lexentry: tur/kültür__Ad__1
sense_num: 05
written_rep: kültür
trans_list: cultuur
sense:
(toplum) tarihsel, toplumsal gelişme süreci içinde meydana gelen bütün maddî ve manevî değerlerle bunları meydana getirmede, sonraki nesillere iletmede kullanılan, insanın doğal ve toplumsal çevresine hakimiyetin ölçüsünü gösteren araçların bütünü


lexentry: tur/küme__Ad__1
sense_num: 04
written_rep: küme
trans_list: verzameling
sense:
(eğitim) bir sınıfta öğrencilerin, belli bir eğitim ve öğretim amacıyla bir süre için oluşturdukları takım veya öbek


lexentry: tur/küçük_gezegen__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: küçük gezegen
trans_list: planetoïde
sense:
(astronomi) Tanım olarak ne bir gezegen, ne de sadece bir kuyruklu yıldız olarak sınıflandırılan, bir yıldız sistemine sahip herhangi bir yıldızın etrafında doğrudan yörüngede dönmekte olan astronomik cisim.


lexentry: tur/lav__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: lav
trans_list: lava
sense:
(volkanoloji) Yanardağların püskürmesi ile yeryüzüne çıkan, planemonun derinliklerinden gelen, soğuyunca katılaşan erimiş, kızgın maddeler


lexentry: tur/lehçe__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: lehçe
trans_list: dialect
sense:
(dil bilimi) bir dilin bölgesel, siyasî ya da tarihî sebeplerden dolayı ses, yapı ve söz dizimi özellikleriyle ayrılan kolu


lexentry: tur/limon__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: limon
trans_list: citroen | citroenboom
sense:
(sedef otugiller, meyveler) Turunçgillerden, 3–5 m yükseklikte, kışın yapraklarını dökmeyen, beyaz çiçekli bir ağaç ve bu ağacın sarı renkli, kabuğu kokulu, suyu ekşi meyvesi


lexentry: tur/mahkeme__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: mahkeme
trans_list: gerecht
sense:
(hukuk) bir hâkimden veya bazen savcı ve hâkimlerden oluşan bir kurulun yargı görevini yerine getirdikleri yer


lexentry: tur/makas__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: makas
trans_list: schaar
sense:
(aletler) bir eksen çevresinde dönebilecek şekilde çapraz eklemlenmiş, birbirine bakan yüzleri keskin iki çelik lamadan oluşmuş, arasına yerleştirilen herhangi bir şeyi kesmeye yarayan alet


lexentry: tur/mana__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: mana
trans_list: betekenis
sense:
bâzı bitkilerde, hayvanlarda, insanlarda ve tabiat unsurlarında alışılmışın dışında birtakım belirtiler ve fonksiyonlarla kendini gösteren dinî, esrarengiz ve büyüleyici güç


lexentry: tur/mana__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: mana
trans_list: betekenis
sense:
(felsefe) kelimeden, sözden, davranış veya vâkıadan anlaşılan şey, bunların hatırlattığı cisim veya fikir


lexentry: tur/mektup__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: mektup
trans_list: brief
sense:
(bilgi bilimi, posta, yazı) bir şey haber vermek, sormak, istemek veya hisleri bildirmek için birine çoğunlukla posta yoluyla gönderilen zarfa konulmuş yazılı kâğıdı


lexentry: tur/mercek__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: mercek
trans_list: lens
sense:
(optik) içinden geçen paralel ışınları düzenli bir şekilde birbirine yaklaştıran veya birbirinden uzaklaştıran, camdan veya ışık kırıcı herhangi bir maddeden yapılmış, genellikle küresel yüzeylerle sınırlanmış şeffaf cisim


lexentry: tur/mercimek__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: mercimek
trans_list: linze
sense:
(baklagiller) baklagillerden, beyaz çiçekli bir tarım bitkisi ve mercimek bitkisinin, besin değeri yüksek, ufak, yeşil veya kahverenkli, yuvarlak ve yassıca tohumu


lexentry: tur/meslek__Ad__1
sense_num: 04
written_rep: meslek
trans_list: beroep
sense:
(meslekler) belli bir eğitim ile kazanılan sistemli bilgi ve becerilere dayalı, insanlara yararlı mal üretmek, hizmet vermek ve karşılığında para kazanmak için yapılan, kuralları belirlenmiş iş


lexentry: tur/meteor__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: meteor
trans_list: meteoriet
sense:
(astronomi) Bir asteroit, kuyruklu yıldız, meteoroit veya mikrometeoroitin üst atmosferdeki hava molekülleri ile çarpışarak akkor hâline gelene kadar ısındıktan sonra bir çizgi meydana getirerek Dünya atmosferinden bazen arkasından ışıyan malzeme bırakarak gözle görülür geçişi.


lexentry: tur/meydan_muharebesi__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: meydan muharebesi
trans_list: bestrijden
sense:
(askeriye) Bir muharebede kat'î sonuç almak için düşmana karşı bütün güçlerle yüklenilen ölüm kalım savaşı


lexentry: tur/meyve__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: meyve
trans_list: vrucht | fruit | ooft
sense:
(bitki anatomisi, yiyecekler) Çiçeğin dişi organının döllenme sonucunda farklılaşıp yumurtalığın gelişmesiyle meydana gelen ve tohumları taşıyan organa denir


lexentry: tur/mikrop__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: mikrop
trans_list: microbe
sense:
(mikrobiyoloji) Mikroskopla görülebilen, çürümeye, hastalıklara ve mayalanmaya yol açan tek hücreli canlı


lexentry: tur/mikroskop__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: mikroskop
trans_list: microscoop
sense:
(optik, ölçü aletleri) mercek düzeneği yardımıyla küçük cisimleri büyütüp daha belirgin hâle getirmeye veya çıplak gözle görülmeyenleri göstermeye yarayan alet


lexentry: tur/muhtemel__Ön_ad__1
sense_num: 01
written_rep: muhtemel
trans_list: mogelijk
sense:
gerçekleşmesi de gerçekleşmemesi de ihtimal dâhilinde olan, beklenen, beklenir, umulur, olası, olasılı, mümkün


lexentry: tur/mutluluk__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: mutluluk
trans_list: geluk
sense:
(felsefe, ruh bilimi) bütün özlemlere eksiksiz ve sürekli olarak ulaşılmaktan duyulan kıvanç durumu, mut, ongunluk, kut, saadet, bahtiyarlık


lexentry: tur/mühendis__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: mühendis
trans_list: ingenieur
sense:
(meslekler, mühendislik) insanların her türlü ihtiyacını karşılamaya dayalı yol, köprü, bina gibi bayındırlık; tarım, beslenme gibi gıda; fizik, kimya, biyoloji, elektrik, elektronik gibi fen; uçak, otomobil, motor, iş makineleri gibi teknik ve sosyal alanlarda uzmanlaşmış, belli bir eğitim görmüş kişi


lexentry: tur/namaz__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: namaz
trans_list: salade
sense:
(İslâm) Müslümanların günde beş vakit yapmaları emredilen ve dua okuyarak kıyam, rükû, sücut, kuut denilen rükünlere göre Allah'a edilen bedenî ibadet.


lexentry: tur/nevton-metre__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: nevton-metre
trans_list: newtonmeter
sense:
(fizik, mühendislik) SI birim sisteminde 1 metre uzaklıkta uygulandığı noktanın etrafında meydana getirdiği torktur.


lexentry: tur/nüfus__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: nüfus
trans_list: bevolking
sense:
(toplum bilimi) ülkede, bölgede, evde belirli bir anda yaşayanların oluşturduğu toplam sayı, popülasyon


lexentry: tur/oda__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: oda
trans_list: kamer | ruimte | zaal
sense:
(mimarlık) evin veya herhangi bir yapının oturma, çalışma, yatma gibi işlere yarayan, banyo, salon, giriş v.s. dışında kalan, bir veya birden fazla çıkışı olan bölmesi, göz


lexentry: tur/okumak__Eylem__1
sense_num: 02
written_rep: okumak
trans_list: lezen
sense:
bir konuyu öğrenmek için okulda, bir öğretmenin yanında veya yazılı şeyler üzerinde çalışmak, öğrenim görmek


lexentry: tur/olay__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: olay
trans_list: gebeurtenis
sense:
(bilişim) bir eylemin gerçekleştiğini, mesela bir tuşa basıldığını ya da fareyle tıklanıldığını bildiren yazılım iletisi


lexentry: tur/orospu_çocuğu__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: orospu çocuğu
trans_list: klojo
sense:
(argo, kaba konuşma) birilerine hakaret etmek amacıyla kullanılan, annesinin hayat kadını olduğunu îmâ eden söz


lexentry: tur/otel__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: otel
trans_list: hotel
sense:
(mimarlık, oteller) yolcu ve turistlere geceleme imkânı sağlamak, bunun yanında yemek, eğlence v.s. hizmetleri sunmak amacıyla kurulmuş işletme


lexentry: tur/paradoks__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: paradoks
trans_list: paradox
sense:
(felsefe, mantık) Kendi içinde çelişkiliymiş gibi görünen, mantıksal olarak hem doğruluğu, hem de yanlışlığı kanıtlanabilen önerme, çatışkı


lexentry: tur/parlamento__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: parlamento
trans_list: parlement
sense:
(politika) başlıca görevi yasama, devlet bütçesini çıkarma, hükûmeti denetleme olan ve üyeleri halkoyu ile belirli bir süre için seçilen meclis veya meclisler, yasama kurulu, yasama meclisi, yasama organı


lexentry: tur/parmak__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: parmak
trans_list: vinger | teen
sense:
(anatomi) insanda ve bazı hayvanlarda ellerin ve ayakların son bölümünü oluşturan, boğumlu, oynak, uzunca organların her biri


lexentry: tur/patron__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: patron
trans_list: baas
sense:
(biçki-dikiş, tekstil) kumaşın biçilmesine yarayan, bir kıyafet örneğindeki parçaların şekline göre kesilmiş kâğıt


lexentry: tur/protokol__Ad__1
sense_num: 03
written_rep: protokol
trans_list: protocol
sense:
Diplomatlıkta, devletler arasındaki ilişkilerde geçen yazışmalarda, resmî törenlerde, devlet başkanları ile onların temsilcileri arasındaki görüşmelerde uygulanan kurallar


lexentry: tur/psikoloji__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: psikoloji
trans_list: psychologie
sense:
(edebiyat) herhangi bir edebiyat ürününde, kişilerin kişiliklerini belirleyen duyuş, düşünüş, davranış biçimi


lexentry: tur/rom__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: rom
trans_list: rum
sense:
(alkollü içecekler) Şeker kamışından şeker yapılırken elde edilen öz suyun, melâs ve artıkların mayalandırılarak kurutulmasıyla elde edilen alkollü sert içki


lexentry: tur/ruh__Ad__1
sense_num: 06
written_rep: ruh
trans_list: ziel
sense:
Bazısı ruh koklatır, bazısı alnına sirke sürer, bazısı kollarını, bileklerini ovuşturur. — H. R. Gürpınar


lexentry: tur/sandık__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: sandık
trans_list: kist
sense:
İçerisine takım eşyaları koyabilmek amacıyla genellikle ahşap yapılan büyükçe, kutu biçiminde bir cisim


lexentry: tur/sayı__Ad__2
sense_num: 01
written_rep: sayı
trans_list: aantal | getal
sense:
(aritmetik, matematik) sayma, ölçme, tartma v.s. işlerin sonunda bulunan birimlerin kaç olduğunu bildiren söz


lexentry: tur/sepet__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: sepet
trans_list: korf | mand
sense:
(kaplar) kamış, saz ince dal veya tellerden hasır şeklinde örülerek yapılan, genellikle sapı olan, eşya ve yiyecek taşımak için kullanılan kap


lexentry: tur/sinir__Ad__1
sense_num: 04
written_rep: sinir
trans_list: zenuw
sense:
Şablon:dil=tr duyu ve hareket uyarılarını beyinden organlara, organlardan beyne ileten beyazımsı teller ve bu tellerin oluşturduğu demet


lexentry: tur/sinir_sistemi__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: sinir sistemi
trans_list: zenuwstelsel
sense:
(nöroloji, organ sistemleri) yüksek yapılı organizmalarda organizmanın yaşadığı ortama uymasını, çeşitli organların iş birliği durumunda çalışmasını sağlayan, sinir hücreleri, sinirler ve sinir merkezinden oluşan sistem


lexentry: tur/sorumluluk__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: sorumluluk
trans_list: verantwoordelijkheid
sense:
kişinin kendi davranışlarını veya kendi yetki alanına giren herhangi bir olayın sonuçlarını üstlenmesi, mesuliyet


lexentry: tur/sosyal_bilim__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: sosyal bilim
trans_list: sociale wetenschap
sense:
(sosyoloji) toplum olaylarını, insanın sosyal ve kültürel faaliyetlerini inceleyen bilimlerin ortak adı


lexentry: tur/sunucu__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: sunucu
trans_list: server
sense:
(bilişim, yazılım) Kullanıcıların erişebileceği, kullanımına veya paylaşımına açık kaynakları barındıran bilgisayar uygulaması.


lexentry: tur/sözlük__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: sözlük
trans_list: woordenboek | dictionaire
sense:
(kitap) bir dilin bütün veya belli bir çağda kullanılmış kelime ve deyimlerini alfabe sırasına göre alarak tanımlarını yapan, açıklayan, başka dillerdeki karşılıklarını veren eser


lexentry: tur/sünnet__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: sünnet
trans_list: besnijdenis
sense:
(İslâm) İslâm Peygamberi'nin Müslümanlarca uyulması gerekli sayılan davranışları, herhangi bir konuda söylemiş olduğu söz ya da sükûtla tasdiki


lexentry: tur/süper_küme__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: süper küme
trans_list: supercluster
sense:
(astronomi) Küçük galaksi kümelerinden ve galaksi gruplarından meydana gelen Kâinat'ın rasat edilebilen en büyük gök cisimleridir.


lexentry: tur/sürüngenler__Ad__2
sense_num: 01
written_rep: sürüngenler
trans_list: reptiel
sense:
(omurgalılar) kara ve suda yaşayabilen kaplumbağa, kertenkele, timsah, yılan gibi yerde sürünerek veya yürüyerek ilerleyen sınıfı


lexentry: tur/sütyen__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: sütyen
trans_list: bustehouder | beha | brassière
sense:
(iç giyim) Kadınların göğüslerini dik tutup dolgun göstermek için kullandıkları, saten, dantel v.s. kumaşlardan yapılan iç çamaşırı


lexentry: tur/sırt__Ad__1
sense_num: 05
written_rep: sırt
trans_list: rug
sense:
(anatomi, zooloji) omurgalı veya omurgasız hayvanlarda boyundan kuyruk sokumuna kadar uzanan üst bölüm


lexentry: tur/sığınak__Ad__1
sense_num: 03
written_rep: sığınak
trans_list: bunker
sense:
(askeriye, mimarlık) özellikle düşman atışlarından, hava bombardımanlarından korunmak için yapılmış yer


lexentry: tur/takvim__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: takvim
trans_list: kalender
sense:
(yazı) bir yılın günerini, aylarını, sayılı günlerini gösteren, değişik şekillerde yapılmış çizelge veya defter.


lexentry: tur/tanımlık__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: tanımlık
trans_list: lidwoord | artikel
sense:
(dil bilimi) Almanca, Arapça, Fransızca, Yunanca gibi bâzı dillerde kelimelerin başına ya da sonuna eklenerek eklendiği kelimeyi belirli yapan ek ya da kelime


lexentry: tur/tarih__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: tarih
trans_list: geschiedenis
sense:
(bilim, tarih) milletleri, toplumları, kuruluşları etkileyen hareketlerden doğan, olayları zaman ve yer göstererek anlatan, bu olaylar arasındaki ilişkileri, daha önceki ve sonraki olaylarla bağlantılarını, karşılıklı etkilenmeleri, her milletin kurduğu medeniyeti inceleyen bilim


lexentry: tur/tasavvuf__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: tasavvuf
trans_list: soefisme
sense:
(felsefe) Allah'ın vasıflarını ve Kâinat'ın oluşumunu varlık birliği anlayışıyla açıklayan dinî ve felsefî akım


lexentry: tur/tasavvuf__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: tasavvuf
trans_list: soefisme
sense:
(İslâm) Kur'an'da önerilen ve Peygamber'in hayatında uygulamaları görülen hayat tarzını yaşama gayreti


lexentry: tur/teknoloji__Ad__1
sense_num: 03
written_rep: teknoloji
trans_list: technologie
sense:
Aslına yönelerek meseleyi kavramaya çalıştığımızda insan ve teknoloji arasındaki ilişki son çağların bir olayı değildir. — İ. Özel


lexentry: tur/teori__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: teori
trans_list: theorie
sense:
(bilim) İradeli bir şekilde tertiplenmiş birçok olayı açıklayan ve bir bilime temel olan kanunların ve kuralların tamamı


lexentry: tur/teşkilat__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: teşkilat
trans_list: organisatie
sense:
Ortak bir gayeye hizmet etmeyi hedefleyen, ortak çalışma düzenine sahip, kendi verimini yönetebilen toplumsal düzen.


lexentry: tur/uygulama__Ad__1
sense_num: 03
written_rep: uygulama
trans_list: applicatie
sense:
(bilim, sanat) bir bilim ve sanat dalının ilkelerini düşünce alanından uygulama alanına geçirip gerçekleştirme işi


lexentry: tur/uzayzaman__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: uzayzaman
trans_list: ruimte-tijd
sense:
(astronomi, fizik) uzay ile zamanı uzay-zaman sürekliliği olarak isimlendirilen yapıda birleştiren matematik model


lexentry: tur/ve__Bağlaç__1
sense_num: 01
written_rep: ve
trans_list: en
sense:
İki kelime ya da iki cümle arasına girerek aralarında ön ve arkadaki cümlenin şart olduğunu anlatan söz


lexentry: tur/viki__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: viki
trans_list: wiki
sense:
Kullanıcıların üzerinde değişiklik yapma yetkisine sahip olduğu açık ağ sayfalarıdır. Geliştirilen özel bir yazılım sayesinde (MediaWiki) her kullanıcı istediği sayfada değişiklik yapabilir ve değiştirilen sayfa anında bütün kullanıcılar tarafından görülür.


lexentry: tur/yanardağ__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: yanardağ
trans_list: vulkaan
sense:
(coğrafya, volkanoloji) Magmanın yer içinden lav olarak yüzeye çıktığı veya geçmişte çıkmış olduğu, genellikle koni şeklinde, tepesinde bir püskürme ağzı bulunan dağ


lexentry: tur/yapay_zekâ__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: yapay zekâ
trans_list: kunstmatige intelligentie
sense:
(bilişim) Bilgisayar kontrolündeki bir robotun çeşitli faaliyetleri zeki canlılara benzer şekilde yerine getirme kabiliyeti


lexentry: tur/yapı__Ad__1
sense_num: 08
written_rep: yapı
trans_list: structuur | gebouw
sense:
(sosyoloji) parçaları ve unsurları arasında kanuna uygunluk, durağan bağlar ve karşılıklı ilişkiler bulunan sistem veya bütün


lexentry: tur/yazılım__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: yazılım
trans_list: software | programmatuur
sense:
(bilişim, programlama) değişik ve muhtelif görevler yapma için tasarlanmış elektronik cihazların birbirleriyle haberleşebilmesini ve uyumunu sağlayarak görevlerini ya da kullanılabilirliklerini geliştirmeye yarayan makine komutlarının bütünü.


lexentry: tur/yüz__Ad__1
sense_num: 09
written_rep: yüz
trans_list: gezicht | aangezicht
sense:
(anatomi) başın ön tarafındaki deri kaplı bölge, ağız, alın, burun, çene, göz, yanağı ve bulunduğu ön bölüm


lexentry: tur/yıldız__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: yıldız
trans_list: ster
sense:
(astronomi) çekirdeğinde füzyon sonucunda açığa çıkan enerjiyi uzaya ışınıyan gök cisimlerinden her biri


lexentry: tur/zamir__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: zamir
trans_list: voornaamwoord
sense:
(dil bilimi) belirsizlik, dönüşlülük, işaret, sual ve şahıs kavramları vererek varlıkların yerini tutan kelime


lexentry: tur/zehir__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: zehir
trans_list: gif
sense:
(zehirler) organizmaya girdiğinde kimyasal etkisiyle fizyolojik görevleri bozan ve miktarına göre canlıyı öldürebilen madde


lexentry: tur/zekâ__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: zekâ
trans_list: intelligentie
sense:
(psikoloji) İnsanın düşünme, akıl yürütme, objektif gerçekleri idrak, yargılama ve sonuç çıkarma kabiliyetlerinin tamamı


lexentry: tur/Çağatayca__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Çağatayca
trans_list: Chagatai taal
sense:
(diller) Adını Cengiz'in ikinci oğlu Çağatay'dan alan, Doğu Türkçesinin XV. yüzyılda oluşan yazı dili


lexentry: tur/Çin__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Çin
trans_list: China
sense:
(ülkeler) Asya'da komünistlikle idare edilen ve nüfus sayımlarına göre Dünya'nın en kalabalık nüfuslu ülkesi.


lexentry: tur/âdemelması__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: âdemelması
trans_list: adamsappel
sense:
(anatomi) gırtlak çıkıntısı, kalkan kıkırdağı üzerinde ve boynun ön tarafında bulunan çıkıntıya verilen ad


lexentry: tur/çember__Ad__1
sense_num: 03
written_rep: çember
trans_list: cirkel | hoepel
sense:
(geometri) merkez denilen sabit bir noktadan aynı uzaklık ve düzlemdeki noktalar kümesinin oluşturduğu kapalı eğri


lexentry: tur/çene__Ad__1
sense_num: 04
written_rep: çene
trans_list: kaak | kin | kim
sense:
(anatomi) canlılarda baş bölümünde yer alan, kemik veya kıkırdak ile desteklenen, altlı üstlü dişleri taşıyan ve ağzın kapanıp açılmasını sağlayan kasları üzerinde barındıran iki parçaya verilen ad


lexentry: tur/çini__Ad__2
sense_num: 01
written_rep: çini
trans_list: tegel
sense:
(seramik) duvarları kaplayıp süslemek için kullanılan, bir yüzü sırlı ve genellikle çiçek resimleriyle bezeli, pişmiş, balçık levha


lexentry: tur/çiçek__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: çiçek
trans_list: bloem | pokken
sense:
(bitki anatomisi) bitkilerin, üreme organlarını ve çoğunlukla bunları çevreleyen taç yapraklarını barındıran, güzel renkli ve güzel kokulu kısımları


lexentry: tur/önünde__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: önünde
trans_list: in het bijzijn van
sense:
ön (ad) sözcüğünün çekimi:ikinci tekil şahıs bulunma tekilüçüncü tekil şahıs bulunma tekilüçüncü çoğul şahıs bulunma tekil


lexentry: tur/örnek__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: örnek
trans_list: voorbeeld
sense:
bir düşünceyi, kuralı, gözlemi veya savı desteklemek ve açıklamak amacıyla ileri sürülen söz, yapılan davranış, misal


lexentry: tur/örnek__Ad__1
sense_num: 05
written_rep: örnek
trans_list: voorbeeld
sense:
(anatomi, biyoloji, botanik, üretim) incelemek veya denemek üzere insan ve hayvan vücudunun, bitkinin veya nesnenin herhangi bir yerinden alınan doku parçası


lexentry: tur/üniversite__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: üniversite
trans_list: universiteit
sense:
(mimarlık, öğretim) bilimsel özerkliğe ve kamu tüzel kişiliğine sahip yüksek düzeyde eğitim, öğretim, bilimsel araştırma, yayın ve danışmanlık yapan bir yükseköğretim kurumu


lexentry: tur/İngiliz_Milletler_Topluluğu__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: İngiliz Milletler Topluluğu
trans_list: Gemenebest
sense:
(Britanya, ekonomi, spor) Geçmişte Britanya İmparatorluğu'nun, günümüzde de Birleşik Krallık'ın parçası olan devletlerin meydana getirdiği milletlerarası koalisyon.


lexentry: tur/İngilizce__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: İngilizce
trans_list: Engels
sense:
(diller) Hint-Avrupa dil ailesinden İngiltere'de ve biraz farklı şekliyle Amerika Birleşik Devletleri, Avustralya, Kanada ve İngiliz uygarlığını benimsemiş olan ülkelerde kullanılan, İngilizlerin konuştuğu dil


lexentry: tur/İskoç_İngilizcesi__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: İskoç İngilizcesi
trans_list: Schots
sense:
(diller) Eski İngilizce'nin kuzey lehçelerinden türemiş, bir zamanlar İskoçya'nın bâzı yörelerinde, şimdi ise özellikle orta ve kuzeydoğu ve güney bölgelerinde konuşulan, İngilizceye yakın bir Cermen dili


lexentry: tur/İstanbul__Özel_ad__1
sense_num: 02
written_rep: İstanbul
trans_list: Istanboel
sense:
(şehirler) Marmara Bölgesi'nde yer alan, (2000 Genel Nüfus Sayımı sonuçlarına göre) Türkiye'nin en büyük şehri ve en büyük ili


lexentry: tur/İzlandalı__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: İzlandalı
trans_list: IJslander
sense:
(milliyetler) İzlanda'nın çoğunluğunu oluşturan İskandinav kökenli bir etnik grup ve İzlanda'dan gelen kişi


lexentry: tur/ışık__Ad__1
sense_num: 04
written_rep: ışık
trans_list: licht
sense:
(optik) sıcak bir kaynaktan çıkan, dalga boyu 400-750 nm olup gözle görülebilen elektromanyetik dalga


lexentry: tur/Şamanizm__Özel_ad__1
sense_num: 01
written_rep: Şamanizm
trans_list: sjamanisme
sense:
(kült) varlığı tüm insanların tarihinde Erken Taş Devri'ne ve daha da geriye kadar kanıtlanabilen, inisiyasyon ihtiva eden bir vecd ve trans tekniği.


lexentry: tur/şablon__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: şablon
trans_list: sjabloon
sense:
Değişik alanlarda düzeltme, belirleme, ölçme, denetleme işlerinde kullanılan ve işlevine göre yapısı değişen cihaz


lexentry: tur/şablon__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: şablon
trans_list: sjabloon
sense:
Üzerindeki harf ve şekillerin çevre çizgileri kalem ucu girecek biçimde oyuk olan, bu çizgilerden kalemle istenilen biçim elde edilen, metal ya da plastikten cetvel


lexentry: tur/şablon__Ad__1
sense_num: 03
written_rep: şablon
trans_list: sjabloon
sense:
(mecaz) Körü körüne, üzerinde hiç düşünmeden onaylanan, öykünülen, çok kez yinelendiğinden kabul görmüş, basmakalıp örnek


lexentry: tur/şahin__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: şahin
trans_list: valk
sense:
(atmacagiller) Atmacagillerden (Accipitridae) 50-55 cm uzunluğunda, Avrupa ve Asya'nın çalılık, dağ ve ormanlarında yaşayan yırtıcı kuş.


lexentry: tur/şap__Ad__1
sense_num: 03
written_rep: şap
trans_list: aluin
sense:
(kimya) Alüminyum ve potasyum sülfatından veya amonyum alüminyum sülfatından oluşan, sıcak suda eriyen, tadı buruk, antiseptik tuz.


lexentry: tur/şarap__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: şarap
trans_list: wijn
sense:
(alkollü içecekler) üzüm veya başka meyve sularını türlü yöntemlerle mayalandırarak elde edilen alkollü içki


lexentry: tur/şehir__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: şehir
trans_list: stad
sense:
(yerleşim birimleri) Nüfusunun çoğu ticaret, sanayi, hizmet veya yönetimle ilgili işlerle uğraşan, genellikle tarımsal etkinliklerin olmadığı yerleşim alanı


lexentry: tur/şehir_devleti__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: şehir devleti
trans_list: stadstaat
sense:
(tarih) Genellikle bir tane şehirden, kasabalar ve köylerden meydana gelen, kendi içinde ve dışında siyasal ve ekonomik olarak bağımsız, bir hükümdar tarafından ya da Cumhuriyet rejimi ile yönetilen bağımsız bir devlet.


lexentry: tur/şeriat__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: şeriat
trans_list: sharia
sense:
(İslâm) Kur'an'daki âyetlerden İslam Peygamberi'nin sözlerinden çıkarılan ve dinî temellere dayanan İslâm kanunlarının tamamı


lexentry: tur/şerit__Ad__1
sense_num: 05
written_rep: şerit
trans_list: brede vislintworm
sense:
(parazitler, yassısolucanlar) şeritgillerden, vücudu yassı, birbirine kenetlenmiş boğumları bulunan ve bâzısı metrelerce boyda olan bağırsak asalağı


lexentry: tur/şiir__Ad__1
sense_num: 02
written_rep: şiir
trans_list: gedicht | dichtstuk
sense:
Burada herkes kendi gönlünden olduğu kadar bu tabiatın içinden gelen bir şiiri dinler. — A. Ş. Hisar


lexentry: tur/şömine__Ad__1
sense_num: 01
written_rep: şömine
trans_list: haard
sense:
(yangın, mimarlık) odalarda, genellikle duvar kenarlarında tuğla veya taştan yapılmış, bacası olan yer, ocak


